ვიკიპედია kawiki https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%9B%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%98 MediaWiki 1.47.0-wmf.9 first-letter მედია სპეციალური განხილვა მომხმარებელი მომხმარებლის განხილვა ვიკიპედია ვიკიპედია განხილვა ფაილი ფაილის განხილვა მედიავიკი მედიავიკის განხილვა თარგი თარგის განხილვა დახმარება დახმარების განხილვა კატეგორია კატეგორიის განხილვა პორტალი პორტალი განხილვა TimedText TimedText talk მოდული მოდულის განხილვა Event Event talk ამერიკის შეერთებული შტატები 0 2255 5426536 5382869 2026-07-03T12:33:38Z Dorvake 153487 საკანონმდებლო ორგანოს დამატება ინფობოქსში 5426536 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ქვეყანა2 |ვირტუალური სახელმწიფო = |სრული სახელი = ამერიკის შეერთებული შტატები |მშობლიური სახელი = {{lang-en|United States of America}} |სახელი = აშშ |სტატუსი = |დროშა = Flag of the United States (DoS ECA Color Standard).svg |ალტ დროშა = |დროშის სიგანე = |გერბი = Greater coat of arms of the United States.svg |ალტ გერბი = |ეროვნული დევიზი = [[ე პლურიბუს უნუმ|E Pluribus Unum]]; In God We Trust |დევიზი ქართულად = |ეროვნული ჰიმნი = [[The Star-Spangled Banner]] |სამეფო ჰიმნი = |სხვა სიმბოლოს ტიპი = |სხვა სიმბოლო = |რუკა = USA orthographic.svg |მდებარეობის ტექსტი = |ალტ რუკა = |რუკის წარწერა = |რუკა2 = |ალტ რუკა2 = |რუკის წარწერა2 = |დედაქალაქი = [[ვაშინგტონი (აშშ)|ვაშინგტონი]] |latd=38 | latm=53 | lats= | latNS=N |longd=77 |longm=02 |longs= |longEW=W |უდიდესი ქალაქი = [[ნიუ-იორკი]] |უდიდესი დასახლების ტიპი = |უდიდესი დასახლება = |ოფიციალური ენები = [[ინგლისური ენა|ინგლისური]] |ეროვნული ენები = |რეგიონული ენები = |ენების ტიპი = |ენები = |ქვე ენები = |ენების ტიპი2 = |ენები2 = |ქვე ენები2 = |ეთნიკური ჯგუფები ={{unbulleted list | titlestyle = background:transparent; text-align:left; font-weight:normal; | 61.6% [[თეთრკანიანი ამერიკელები|თეთრკანიანი]] | 12.4% [[აფრო-ამერიკელები|შავკანიანი]] | 6% [[აზიელი ამერიკელები|აზიელი]] | 1.1% [[ინდიელები|ინდიელი]] | 18.9% სხვები }} |ეთნიკური ჯგუფების წელი =2020<ref>{{cite web |url=https://www.census.gov/library/stories/2021/08/improved-race-ethnicity-measures-reveal-united-states-population-much-more-multiracial.html |title=2020 Census Illuminates Racial and Ethnic Composition of the Country |work=United States Census|access-date=August 13, 2021}}</ref> |რელიგია ={{unbulleted list | 33%&nbsp;[[პროტესტანტიზმი|პროტესტანტი]] | 22%&nbsp;[[კათოლიციზმი|კათოლიკე]] | 11%&nbsp; სხვა [[ქრისტიანობა|ქრისტიანი]] | 1%&nbsp; [[მორმონიზმი|მორმონი]] | 2% [[იუდაიზმი|იუდეველი]] | 22%&nbsp; არარელიგიური | 6%&nbsp; სხვა [[რელიგია|რელიგიები]] | 3%&nbsp; პასუხის გარეშე<ref name="Staff-2007">{{Cite web |last=Staff |date=June 8, 2007 |title=In Depth: Topics A to Z (Religion) |url=https://news.gallup.com/poll/1690/Religion.aspx |access-date=July 1, 2024 |website=[[Gallup, Inc.]] |language=en}}</ref>}} |ეთნოქორონიმი = |მთავრობის ტიპი = [[ფედერალიზმი|ფედერალური]] [[საპრეზიდენტო რესპუბლიკა]] |ლიდერის ტიტული1 = [[აშშ-ის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერის სახელი1 = [[დონალდ ტრამპი]] |ლიდერის ტიტული2 = [[აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტი|ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერის სახელი2 = [[ჯეი დი ვენსი]] |ლიდერის ტიტული3 = |ლიდერის სახელი3 = |ლიდერის ტიტული4 = |ლიდერის სახელი4 = |საკანონმდებლო ორგანო =[[აშშ-ის კონგრესი|კონგრესი]] |ზედა პალატა = |ქვედა პალატა = |დამოუკიდებლობის ტიპი = |დამოუკიდებლობის შენიშვნა = |მნიშვნელოვანი მოვლენა1 = |მოვლენის თარიღი1 = |მნიშვნელოვანი მოვლენა2 = |მოვლენის თარიღი2 = |მნიშვნელოვანი მოვლენა3 = |მოვლენის თარიღი3 = |ფართობის ადგილი = მე-3 |ფართობი = 9 833 520 |ფართობის შენიშვნები = |წყლის პროცენტულობა = 6,97 |ტერიტორიის სახელიl = |ფართობის სახელი2 = |ფართობის მონაცემი2 = |მოსახლეობის შეფასება = 340 110 988<ref>{{cite web |url=https://www.census.gov/data/tables/time-series/demo/popest/2020s-national-total.html |title=National Population Totals and Components of Change: April 1, 2020 to July 1, 2024 |publisher=United States Census Bureau |access-date=December 20, 2024}}</ref> |მოსახლეობის შეფასების ადგილი = მე-3 |მოსახლეობის შეფასების წელი = 2024 |მოსახლეობის აღწერა = 331 449 281<ref>{{cite web |url=https://www.census.gov/library/stories/2021/04/2020-census-data-release.html |title=U.S. Census Bureau Today Delivers State Population Totals for Congressional Apportionment |work=United States Census |access-date=April 26, 2021}} The 2020 census was held on April 1, 2020.</ref> |მოსახლეობის აღწერის წელი = 2020 |მოსახლეობის აღწერის ადგილი =მე-3 |მოსახლეობის სიმჭიდროვე = 35 |მოსახლეობის სიმჭიდროვის ადგილი = 180-ე |წევრების რაოდენობა = |მშპ-ის მუპ = $22.321 ტრილიონი<ref name="IMFWEOUS">{{cite web |url=https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2019/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=73&pr.y=7&sy=2020&ey=2024&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=111&s=NGDPD%2CPPPGDP%2CNGDPDPC%2CPPPPC&grp=0&a= |title=World Economic Outlook Database, October 2019 |publisher=[[International Monetary Fund]] |website=IMF.org |access-date=March 30, 2020}}</ref> |მშპ-ის მუპ-ის ადგილი = მე-2 |მშპ-ის მუპ-ის წელი = 2020 |მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე = $67,426<ref name="IMFWEOUS"/> |მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = მე-11 |მშპ-ის ნომინალი = |მშპ-ის ნომინალის ადგილი = |მშპ-ის ნომინალის წელი = |მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე = |მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = |ჯინი = |ჯინის სქოლიო = |ჯინის ადგილი = |ჯინის წელი = |ჯინის ცვლილება = |აგი-ს წელი = 2018 |აგი = 0.920 |აგი-ს ცვლილება = {{ზრდა}} |აგი-ს ადგილი = მე-15 |აგი-ს სქოლიო = <ref name="UNHDR">{{cite web|url=http://hdr.undp.org/en/content/2019-human-development-index-ranking|title=Human Development Report 2019|language=en|publisher=[[United Nations Development Programme]]|date=December 10, 2019|accessdate=December 10, 2019|format=PDF|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200523103905/http://hdr.undp.org/en/content/2019-human-development-index-ranking|archivedate=მაისი 23, 2020}}</ref> |ვალუტა = [[აშშ დოლარი]] |ვალუტის კოდი = USD |ქვეყნის_კოდი = USA |სასაათო სარტყელი = [[დროის ზონების კოორდინაცია|დზკ]] [[UTC-5]]-დან [[UTC-10:00]]-მდე |UTC-ის გადაწევა = [[ზაფხულის დრო|ზდ სხვადასხვა]] |სასაათო სარტყელი DST = |UTC-ის გადაწევა DST-ზე = |DST-ის შენიშვნა = |ანტიპოდები = |თარიღის ფორმატი = დდ/თთ/წწწწ |მოძრაობის მიმართულება = |ქვეყნის ზედა დონის დომენი = [[.gov]], [[.edu]], [[.mil]], [[.us]] |ISO 3166 კოდი = |სატელეფონო კოდი = 1 |რუკა3 = |ალტ რუკა3 = |შენიშვნა ა = |შენიშვნა ბ = |შენიშვნები = }} '''ამერიკის შეერთებული შტატები''' ({{lang-en|The United States of America, USA}}; ასევე უწოდებენ '''შეერთებულ შტატებს''', '''აშშ-ს''', '''შტატებს''' და '''ამერიკას''') — [[ფედერაციული სახელმწიფო|ფედერალური]] სახელმწიფო, რომელიც მოიცავს [[აშშ-ის შტატები|ორმოცდაათ შტატსა]] და ერთ [[ვაშინგტონი (ქალაქი)|ფედერალურ ოლქს]]. ქვეყნის ტერიტორიის ძირითადი ნაწილი მდებარეობს [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] ცენტრალურ ნაწილში, უშუალოდ კონტინენტზე მდებარეობს ორმოცდაცხრა შტატი, შეერთებულ შტატებს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება [[კანადა]], ხოლო სამხრეთიდან [[მექსიკა]]. ქვეყანა მოქცეულია ორ ოკეანეს შორის. შტატი [[ალასკა (შტატი)|ალასკა]] მდებარეობს კონტინენტის უკიდურეს ჩრდილოეთ ნაწილში, [[კანადა|კანადის]] [[დასავლეთი]]თ და [[რუსეთი]]ს [[აღმოსავლეთი]]თ; [[რუსეთი|რუსეთსა]] და აშშ-ს [[ბერინგის სრუტე]] აკავშირებს. ორმოცდამეათე შტატი [[ჰავაი]] არის [[არქიპელაგი]] [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანის]] ცენტრალურ ნაწილში. აშშ აგრეთვე ფლობს ტერიტორიებს [[კარიბის ზღვა]]სა და [[წყნარი ოკეანე|წყნარ ოკეანეში]]. ქვეყნის ფართობი შეადგენს 9,83 მილიონ კვადრატულ კილომეტრს და ცხოვრობს 327 მილიონი ადამიანი (2018 წლის შეფასებით). შეერთებული შტატები ფართობისა და მოსახლეობის სიდიდის მიხედვით მსოფლიოს პირველ ათ სახელმწიფოს შორის შედის. აშშ მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ეთნიკურად მრავალფეროვანი და მულტიკულტურული ქვეყანაა, სადაც მრავალი იმიგრანტი ცხოვრობს. [[აშშ-ის ეკონომიკა|ეკონომიკის მაჩვენებლებით]] აშშ-ს მსოფლიოში პირველი ადგილი უკავია. ქვეყნის მკვიდრი მოსახლეობა აზიური წარმოშობისაა, ისინი აქ მრავალი ათასი წინ დასახლდნენ. შეერთებული შტატები დააარსა [[ცამეტი კოლონია|ცამეტმა ბრიტანულმა კოლონიამ]]. [[1776]] წლის [[4 ივლისი|4 ივლისს]] მათ თავი დამოუკიდებლად გამოაცხადეს. ამას მოჰყვა დამოუკიდებლობის ომი [[ბრიტანეთის იმპერია]]სთან, სადაც აშშ-მ გაიმარჯვა. [[1787]] წლის [[17 სექტემბერი|17 სექტემბერს]] მიიღეს [[ამერიკის შეერთებული შტატების კონსტიტუცია]]. XIX საუკუნეში, ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა შეიერთა ტერიტორიები: [[საფრანგეთის იმპერია|საფრანგეთისგან]], [[ესპანეთი]]სგან, [[გაერთიანებული სამეფო]]სგან, [[მექსიკა|მექსიკისგან]], [[რუსეთის იმპერია|რუსეთისგან]]; მოახდინა [[ტეხასის რესპუბლიკა|ტეხასის რესპუბლიკისა]] და ჰავაის ანექსია. [[1861]] წელს ქვეყანაში დაიწყო [[აშშ-ის სამოქალაქო ომი|სამოქალაქო ომი]], რომელშიც ერთმანეთს ჩრდილოეთისა და სამხრეთის შტატები დაუპირისპირდნენ, საბოლოო გამარჯვება კი ჩრდილოეთს დარჩა. სამოქალაქო ომის დასრულების შემდეგ მთელი ქვეყნის მასშტაბით მონობა გაუქმდა, რის შემდეგაც შეერთებული შტატების ეკონომიკა სწრაფი ტემპებით განვითარდა. აშშ მონაწილეობდა როგორც [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ]], ასევე [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომში]]. აშშ გახდა პირველი სახელმწიფო, რომელმაც [[ბირთვული იარაღი]] შექმნა. ქვეყანა არის [[გაეროს უშიშროების საბჭო]]ს მუდმივი წევრი. == ეტიმოლოგია == * ''ეტიმოლოგია'': სახელი ეწოდა [[ამერიკა|ამერიკის]] [[კონტინენტი]]ს მიხედვით, რომელიც თავის მხრივ მიღებულია იტალიელი მკვლევარისა და კარტოგრაფის [[ვესპუჩი, ამერიგო|ამერიგო ვესპუჩის]] სახელისაგან. არაფორმალურ ურთიერთობებში ქვეყანას ამერიკად მოიხსენიებენ, ხოლო მის მცხოვრებთ — ამერიკელებად. * ''ოფიციალური სახელწოდება'': ამერიკის შეერთებული შტატები, შემოკლებით — აშშ. * ''ეროვნული სახელწოდება'': United States of America, შემოკლებით — USA. == გეოგრაფია == {{მთავარი|აშშ-ის გეოგრაფია}} სახელმწიფო [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკაში]]. იგი გადაჭიმულია [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტის ოკეანიდან]] [[წყნარი ოკეანე|წყნარ ოკეანემდე]], მოიცავს ტერიტორიულად დაშორებულ [[ალასკა (შტატი)|ალასკისა]] და [[ჰავაის შტატი|ჰავაის]] შტატებს. აშშ-ს ეკუთვნის აგრეთვე რიგი კუნძულებისა [[წყნარი ოკეანე|წყნარ ოკეანეში]] ([[გუამი]], [[პუერტო-რიკო]] და სხვა). * ''ფართობი'': 9 833 520 კვ. კმ. აშშ სიდიდით მე-3 ქვეყანაა [[რუსეთი]]სა და [[კანადა|კანადის]] შემდეგ. * ''საზღვრები'': [[ჩრდილოეთი]]თ ესაზღვრება [[კანადა]], [[სამხრეთი]]თ — [[მექსიკა]]. [[ალასკა|ალასკის]] მონაკვეთზე, [[ბერინგის სრუტე]]ზე გადის მისი საზღვარი [[რუსეთი|რუსეთთან]]. საზღვაო საზღვრების სიგრძე — [[ალასკა|ალასკისა]] და [[ჰავაი]]ს ჩათვლით 19 928 კმ; სახმელეთო — 9656 კმ. * ''მთიანი სისტემები'': როკი-მაუნთინი, [[სიერა-ნევადა]], [[აპალაჩები]]; უმაღლესი მწვერვალი — [[მაკ-კინლი]] 6194 მ; * ''ჰიდროგრაფია'': მთავარი მდინარეები — [[არკანზასი (მდინარე)|არკანზასი]], [[კოლორადო (მდინარე)|კოლორადო]], [[მისისიპი (მდინარე)|მისისიპი]], [[მისური (მდინარე)|მისური]], [[რიო-გრანდე]]; ტბები — [[ერი (ტბა)|ერი]], [[ჰურონი (ტბა)|ჰურონი]], [[მიჩიგანი (ტბა)|მიჩიგანი]], [[ონტარიო (ტბა)|ონტარიო]], [[ზემო ტბა]]. ==== მთები და უდაბნოები ==== [[ალასკა (შტატი)|ალასკა]] და აშშ-ის დასავლეთის მესამედი ნაწილი უმეტესად მთიანია. კლდოვანი მთები რომელიც, ალასკიდან [[მექსიკა]]მდეა გადაჭიმული, რამდენიმე ქედისაგან შედეგბა და მათ [[ზეგანი (გეოგრაფია)|ზეგნები]] და აუზები ყოფს. სამხრეთ-დასავლეთის შტატები, მაგალითად, [[არიზონა]], ცხელი [[უდაბნო]]ა, ხოლო ჩრდილო-დასავლეთისა, მაგალითად, [[ორეგონი]], ქვეყნის ყველაზე ტენიანი მხარეა. დიდმა მდინარეებმა ([[კოლორადო (მდინარე)|კოლორადომ]] და სნეიკმა) ქედებში ღრმა კანიონები და ხეობები გათხარეს. ალაგ-ალაგ მდინარეებზე კაშხლებია აგებული და წყალს სარწყავად და ქალაქების ელექტრომომარაგებისთვისაც იყენებენ. == ისტორია == {{მთავარი|აშშ-ის ისტორია}} [[ფაილი:US states by date of statehood3.gif|350px|thumb|აშშ-ის შტატები ქრონოლოგიურად.]] აშშ-ს ისტორია [[1776]] წლიდან იწყება, როდესაც მიღებული იქნა დამოუკიდებლობის დეკლარაცია. [[1787]] წელს მიღებული იქნა მსოფლიოში პირველი [[კონსტიტუცია]]. პირველი პრეზიდენტი [[ვაშინგტონი, ჯორჯ|ჯორჯ ვაშინგტონი]] გახდა. [[1963]] წელს მოკლეს პრეზიდენტი [[კენედი, ჯონ|ჯონ კენედი]]. ომი ვიეტნამში [[1964]]-[[1975]]. [[1969]] წელს პირველი ამერიკელი გადავიდა მთვარეზე. [[1973]]-[[1974]] წლების უოტერგეიტის სკანდალის შედეგად გადადგა პრეზიდენტი [[ნიქსონი, რიჩარდ|რიჩარდ ნიქსონი]]. სსრ კავშირის დაშლის შემდეგ ერთადერთი ზესახელმწიფოა. სათავეში უდგას ტერორიზმისა და ტოტალიტარიზმის წინააღმდეგ ბრძოლას. [[2001]] წლის ოქტომბერში წამოიწყო სამხედრო კამპანია [[თალიბანი]]ს მოძრაობის წინააღმდეგ [[ავღანეთი|ავღანეთში]], ხოლო [[2003]] წლის [[მარტი|მარტში]] - [[სადამ ჰუსეინი]]ს რეჟიმისა [[ერაყი|ერაყში]]. == სახელმწიფო == {{მთავარი|აშშ-ის პოლიტიკური მოწყობა}} * ''პოლიტიკური სისტემა'': ფედერაციული რესპუბლიკა. კონსტიტუცია მიღებულია [[1787]] წელს. * ''სახელმწიფოს მეთაური'': [[პრეზიდენტი]]. [[აშშ-ის პრეზიდენტი]] არის სახელმწიფოს და მთავრობის მეთაური, შეიარაღებული ძალების მთავარსარდალი. [[2025]] წლიდან პრეზიდენტია [[დონალდ ტრამპი]] * * ''საკანონმდებლო ორგანო'': ორპალატიანი [[აშშ-ის კონგრესი|კონგრესი]], რომელიც შედგება [[აშშ-ის სენატი|სენატისაგან]] (ზედა პალატა, 100 წევრი) და [[წარმომადგენელთა პალატა (აშშ)|წარმომადგენელთა პალატისაგან]] (ქვედა პალატა, 435 წევრი). * ''პოლიტიკური პარტიები'': [[დემოკრატიული პარტია (აშშ)|დემოკრატიული პარტია]] (დაარსებულია [[1828]] წელს), [[რესპუბლიკური პარტია (აშშ)|რესპუბლიკური პარტია]] (დაარსებულია [[1854]] წელს). == ადმინისტრაციული დაყოფა == {{მთავარი|აშშ-ის ადმინისტრაციული დაყოფა}} [[ფაილი:1122-WAS-The White House.JPG|მინი|[[თეთრი სახლი|პრეზიდენტის რეზიდენცია]]]] [[ფაილი:United States Capitol west front edit2 (cropped).jpg|მინი|[[კაპიტოლიუმი (ვაშინგტონი)|კაპიტოლიუმი]]]] აშშ ფედერალური რესპუბლიკაა, რომლის სუბიექტებია 50 [[შტატი]] (State). გარდა ამისა, არსებობს 1 [[ფედერალური ოლქი]] (კოლუმბია) და 14 დამოკიდებული ტერიტორია (პუერტო-რიკო და სხვ.). ფედერაციის სუბიექტები გეოგრაფიულად 9 რეგიონს ქმნიან. ესენია: * ''[[ახალი ინგლისი|ახალი ინგლისის რეგიონი]] (N.E) '': :[[მენის შტატი|მენი]] – [[ნიუ-ჰემპშირი]] – [[ვერმონტი]] – [[მასაჩუსეტსი]] – [[როდ-აილენდი]] – [[კონექტიკუტი]] * ''შუა ატლანტიკური რეგიონი (M.A.) '': :[[ნიუ-იორკი (შტატი)|ნიუ-იორკი]] – [[ნიუ-ჯერსი]] – [[პენსილვანია]] * ''ჩრდილო-აღმოსავლეთის ცენტრალური რეგიონი (E.N.C.) '': :[[ოჰაიო (შტატი)|ოჰაიო]] – [[ინდიანა]] – [[ილინოისი (შტატი)|ილინოისი]] – [[მიჩიგანი (შტატი)|მიჩიგანი]] – [[უისკონსინი]] * ''ჩრდილო-დასავლეთის ცენტრალური რეგიონი (W.N.C.) '': :[[მინესოტა]] – [[აიოვა]] – [[მისური (შტატი)|მისური]] – [[ჩრდილოეთი დაკოტა]] – [[სამხრეთი დაკოტა]] – [[ნებრასკა]] – [[კანზასი]] * ''სამხრეთ ატლანტიკური რეგიონი (S.A.) '': :[[დელავერის შტატი|დელავერი]] – [[მერილენდი]] – [[კოლუმბიის ოლქი]] – [[ვირჯინია]] – [[დასავლეთი ვირჯინია]] – [[ჩრდილოეთი კაროლინა]] – [[სამხრეთი კაროლინა]] – [[ჯორჯია]] – [[ფლორიდა]] * ''სამხრეთ-აღმოსავლეთის ცენტრალური რეგიონი (E.S.C.) '': :[[კენტუკი]] – [[ტენესი]] – [[ალაბამა (შტატი)|ალაბამა]] – [[მისისიპი (შტატი)|მისისიპი]] * ''სამხრეთ-დასავლეთის ცენტრალური რეგიონი (W.S.C.) '': :[[არკანზასი]] – [[ლუიზიანა]] – [[ოკლაჰომა]] – [[ტეხასი]] * ''მთიანი რეგიონი (Mt) '': :[[მონტანა]] – [[აიდაჰო]] – [[უაიომინგი]] – [[კოლორადო (შტატი)|კოლორადო]] – [[ნიუ-მექსიკო]] – [[არიზონა]] – [[იუტა]] – [[ნევადა]] * ''წყნარი ოკეანის რეგიონი (Pac) '': :[[ვაშინგტონი (შტატი)|ვაშინგტონი]] – [[კალიფორნია]] – [[ორეგონი]] – [[ალასკა (შტატი)|ალასკა]] – [[ჰავაის შტატი|ჰავაი]] == დამოკიდებული (შემოუერთებელი) ტერიტორიები == აშშ-ის მფლობელობაშია აგრეთვე 14 სხვადასხვა სტატუსის [[აშშ-ის კუნძულოვანი ტერიტორიები|ტერიტორია]]: # [[აშშ-ის ვირჯინის კუნძულები]] # [[ამერიკის სამოა]] # [[კუნძული ბეიკერი]] # [[გუამი]] # [[რიფი კინგმენი]] # [[მიდუეი]] # [[ნავასა]] # [[პალმირა (ატოლი)|პალმირა]] # [[პუერტო-რიკო]] # [[უეიკი]] # [[ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულები]] # [[ჯერვისი]] # [[ჯონსტონი]] # [[ჰოულენდი]] == დემოგრაფია == === მოსახლეობა === {{მთავარი|აშშ-ის მოსახლეობა}} [[აშშ-ის სტატისტიკური აღწერის ბიურო]]ს 2019 წლის პირველი ივლისის მონაცემების მიხედვით ქვეყნის მოსახლეობა 328,239,523-ია.<ref name="auto">{{Cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/US/PST045219|title=U.S. Census Bureau QuickFacts: United States|website=www.census.gov|language=en|access-date=January 5, 2020}}</ref> აღნიშნული ბიურო ამერიკის 50-ივე შტატის მოსახლეობის რაოდენობას მუდმივად ანახლებს და სტატისტიკას [[აშშ-ის მოსახლეობის სააათი]]ს სახით წარმოგვიდგენს.<ref>{{Cite web|url=https://www.census.gov/popclock/|title=Population Clock|website=www.census.gov}}</ref> საათის მიხედვით, 2020 წლის 23 მაისის მონაცემებით აშშ-ის მოსაქლეობამ 329 მილიონს გადააჭარბა, ანუ ყოველდღიურად მოსახლეობა 4,547-ით იზრდებოდა. მოსახლეობის რაოდენობით აშშ მსოფლიოში მესამე უდიდესი სახელმწიფოა (პირველი [[ჩინეთი]], ხოლო მეორე [[ინდოეთი]]ა). 2018 წელს ქვეყნის მოსახლეობის საშუალო ასაკი 38,1 წელი იყო.<ref>{{cite web|title=The World Factbook: United States|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/us.html|publisher=Central Intelligence Agency|accessdate=ივლისი 31, 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181225135647/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/us.html%20|archivedate=დეკემბერი 25, 2018}}</ref> 2018 წლის მონაცემებით აშშ-ში დაახლოებით 90 მილიონი ემიგრანტი ან ემიგრანტის შთამომავალი (ემიგრანტების მეორე თაობა) ცხოვრობდა, რაც მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით 28 %-ია.<ref>{{cite news|date=March 14, 2019|title=Frequently Requested Statistics on Immigrants and Immigration in the United States|work=[[Migration Policy Institute]]|url=https://www.migrationpolicy.org/article/frequently-requested-statistics-immigrants-and-immigration-united-states}}</ref> ქვეყნის მოსახლეობა მეტად მრავალფეროვანია; ვხვდებით ისეთ 37 ეთნიკურ ჯგუფს, რომელსაც მილიონზე მეტი წევრი ჰყავს.<ref name="An2000">{{cite web|title=Ancestry 2000|url=https://www.census.gov/prod/2004pubs/c2kbr-35.pdf|last=|first=|date=June 2004|website=|publisher=U.S. Census Bureau|url-status=live|archiveurl=http://webarchive.loc.gov/all/20041204015245/http://www.census.gov/prod/2004pubs/c2kbr-35.pdf|archivedate=December 4, 2004|access-date=December 2, 2016|df=}}</ref> უდიდეს ეთნიკურ ჯგუფს [[გერმანელი ამერიკელები]] ქმნიან (50 მილიონზე მეტი მცხოვრები); მას მოსდევს ირანელი ამერიკელები (დაახლოებით 37 მილიონი), მექსიკელი ამერიკელები (დაახლოებით 31 მილიონი) და ინგლისელი ამერიკელები (დაახლოებით 28 მილიონი).<ref>{{cite web|title=Table 52. Population by Selected Ancestry Group and Region: 2009|url=https://www.census.gov/compendia/statab/2012/tables/12s0052.pdf|date=2009|publisher=U.S. Census Bureau|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121225031832/http://www.census.gov/compendia/statab/2012/tables/12s0052.pdf|archivedate=December 25, 2012|access-date=February 11, 2017}}</ref><ref>{{cite web|title=Immigration Numbers Update: 13 Million Mexicans Immigrated to US in 2013, But Chinese Migrants Outnumber Other Latin Americans|url=http://www.latinpost.com/articles/20628/20140903/immigration-numbers-update-13-million-mexicans-immigrated-2013-chinese-migrants.html|last=Oleaga|first=Michael|publisher=Latin Post|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140905071238/http://www.latinpost.com/articles/20628/20140903/immigration-numbers-update-13-million-mexicans-immigrated-2013-chinese-migrants.htm|archivedate=September 5, 2014|accessdate=December 28, 2014}}</ref> რასის მიხედვით მთლიანი მოსახლეობის 73,1 %-ით უდიდეს ჯგუფს თეთრკანიანები ქმნიან; რასის კუთხით ქვეყნის უმცირესობებს შორის პირველ ადგილს აფრიკელი ამერიკელები იკავებენ,<ref name="An2000" />; უმცირესობებს შორის მეორე ადგილს [[აზიელი ამერიკელები]]ს ეთნიკური ჯგუფი წარმოადგენს, რომელიც ძირითადად [[ჩინელი ამერიკელები|ჩინელი]], [[ფილიპინელი ამერიკელები|ფილიპინელი]] და [[ინდოელი ამერიკელები]]სგან შედგება.<ref name="An2000" /> ევროპელების წინაპრებს შორის უდიდეს ჯგუფს [[გერმანელი ამერიკელები|გერმანელები]] აყალიბებენ, რომელთა რაოდენობა ქვეყნის მთლიანი მოსახლეობითს 14 %-ზე მეტია.<ref>{{cite web|title=Selected Social Characteristics in the United States—2011–2015 American Community Survey 5-Year Estimates|url=https://factfinder.census.gov/bkmk/table/1.0/en/ACS/15_5YR/DP02/0100000US|publisher=U.S. Census Bureau|url-status=dead|archive-url=https://archive.today/20200213005057/https://factfinder.census.gov/bkmk/table/1.0/en/ACS/15_5YR/DP02/0100000US|archive-date=February 13, 2020|accessdate=ივლისი 31, 2020|archiveurl=https://archive.today/20200213005057/https://factfinder.census.gov/bkmk/table/1.0/en/ACS/15_5YR/DP02/0100000US|archivedate=თებერვალი 13, 2020}}</ref> 2010 წელს აშშ-ის მოსახლეობაში ამერიკელი ინდოელების ან ადგილობრივი ალასკელების შთამომავლების რიცხვი დაახლოებით 5,2 მილიონს უტოლდებოდა, ხოლო ადგილობრივი ჰავაიელების ან წყნარი ოკეანის კუნძულების მკვიდრი ხალხის შთამომავლები 1,2 მილიონ მცხოვრებს შეადგენდა.<ref name="Cen2010Race">{{cite web|title=Overview of Race and Hispanic Origin: 2010|url=https://www.census.gov/prod/cen2010/briefs/c2010br-02.pdf|author1=Humes, Karen R.|author2=Jones, Nicholas A.|date=March 2011|publisher=U.S. Census Bureau|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110429214029/http://www.census.gov/prod/cen2010/briefs/c2010br-02.pdf|archivedate=April 29, 2011|accessdate=March 29, 2011|author3=Ramirez, Roberto R.|df=}}</ref> 1980-2017 წლებში ქვეყანაში ჩამოსულ ლტოლვილებს შორის 55 % [[აფრიკა|აფრიკიდან]], 27 % [[ევროპა|ევროპიდან]], 13 % აფრიკიდან, ხოლო 4 % ლათინური ამერიკიდან ჩამოვიდა.<ref name="Cen2010Race" /> === ენა === [[ინგლისური ენა|ინგლისური]] (განსაკუთრებით, [[ამერიკული ინგლისური]]) არის არაოფიციალური ეროვნული ენა აშშ-ში. მიუხედავად იმისა, რომ ფედერალურ დონეზე ქვეყანას საერთაშორისო ენა არ აქვს, ზოგიერთი კანონი, მაგალითად, აშშ-ის ნატურალიზაციის მოთხოვნები, ითხოვს ინგლისური ენის ცოდნას. 2010 წელს, დაახლოებით 230 მილიონი ადამიანი, ანუ ქვეყნის 5 წელზე უფროსი მოსახლეობის 80 %-სთვის მშობლიური ენა ინგლისური იყო. მეორე ყველაზე გავრცელებული ენა აშშ-ში [[ესპანური ენა|ესპანურია]], რომელიც მშობლიური ენა მოსახლეობის 12 %-სთვის არის. [[ჰავაი]]ს ორი ოფიციალური ენა აქვს, [[ჰავაიური ენა|ჰავაიური]] და ინგლისური.<ref>{{cite web |url=http://www.hawaii.gov/lrb/con/conart15.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130724231656/http://hawaii.gov/lrb/con/conart15.html |archivedate=July 24, 2013 |title=The Constitution of the State of Hawaii, Article XV, Section 4 |publisher=Hawaii Legislative Reference Bureau |date=November 7, 1978 |accessdate=June 19, 2007}}</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ქვეყანის ოფიციალური ენა არცერთია, ნიუ-მექსიკო კანონით ითხოვს ინგლისური ან ესპანური ენის ცოდნას, ხოლო [[ლუიზიანა]] - ინგლისური და [[ფრანგული ენა|ფრანგულის]].<ref>{{cite book|author=Dicker, Susan J. |title=Languages in America: A Pluralist View |year=2003 |pages=[https://archive.org/details/languagesinameri00dick/page/216 216, 220–225] |location=Clevedon, UK |publisher=Multilingual Matters |isbn=978-1-85359-651-3 |url=https://archive.org/details/languagesinameri00dick/page/216 }}</ref> === რელიგია === 2013 წლის გამოკითხვის თანახმად, ამერიკელთა 56 % ამბობს, რომ რელიგია „ძალიან მნიშვნელოვანი როლს თამაშობს მათ ცხოვრებაში“; სხვა ნებისმიერ დასავლურ ერთან შედარებით აღნიშნული მაჩვენებელი ბევრად უფრო მაღალია. 2009 წლის გალუპის (''Gallup'') გამოკითხვის თანახმად, ამერიკელთა 42 % ამბობს, რომ ისინი ყოველ კვირას ან რამდენიმე კვირაში ერთხელ მაინც დადიან ეკლესიაში; გამოკითხვაში ყველაზე დაბალი მაჩვენებელი [[ვერმონტი|ვერმონტში]] (23 %), ხოლო ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი [[მისისიპი]]ში (63 %) დაფიქსირდა.<ref name="gallup.com">{{cite web |url=http://www.gallup.com/poll/125999/mississippians-go-church-most-vermonters-least.aspx |title=Mississippians Go to Church the Most; Vermonters, Least |publisher=Gallup |accessdate=January 13, 2014}}</ref> 2014 წელს ჩატარებული გამოკითხვით, აშშ-ის ზრდასრულთა 70,6 % თავს [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებად]] თვლიდა;<ref>{{cite web|title=Church Statistics and Religious Affiliations|url=http://religions.pewforum.org/affiliations|publisher=Pew Research|access-date=September 23, 2014}}</ref> პროტესტანტები (46,5 %) და კათოლიკეები (20,8 %) აყალიბებენ უდიდეს ქრისტიანულ ჯგუფებს.<ref name="Pew">{{cite web|title="Nones" on the Rise|url=http://www.pewforum.org/2012/10/09/nones-on-the-rise/|year=2012|publisher=Pew Forum on Religion & Public Life|accessdate=January 10, 2014}}</ref> 2014 წელს აშშ-ის ზრდასრული მოსახლეობის 5.9% აცხადებდა თავს არა ქრისტიანობის, არამედ სხვა რელიგიის მიმდევრად;<ref name="pew2015" /> ესენია [[იუდაიზმი]] (1,9 %), [[ისლამი]] (0,9 %), [[ინდუიზმი]] (0,7 %) და [[ბუდიზმი]] (0,7 %).<ref name="pew2015" /> კვლევაში ასევე ნათქვამია, რომ ამერიკელთა 22,8 % საკუთარ თავს, [[აგნოსტიციზმი|აგნოსტიკად]], [[ათეიზმი|ათეისტად]] ან ურელიგიო ადამიანად აღიქვამდა - მაჩვენებელი 1990 წლის შემდეგ 8,2 %-ით გაიზარდა.<ref name="Pew" /><ref name="ARIS">{{cite web|title=American Religious Identification Survey 2001|url=http://www.gc.cuny.edu/CUNY_GC/media/CUNY-Graduate-Center/PDF/ARIS/ARIS-PDF-version.pdf?ext=.pdf|author1=Barry A. Kosmin|author2=Egon Mayer|date=December 19, 2001|publisher=CUNY Graduate Center|access-date=September 16, 2011|author3=Ariela Keysar|archiveurl=https://www.webcitation.org/6a4Q9IlrZ?url=http://www.gc.cuny.edu/CUNY_GC/media/CUNY-Graduate-Center/PDF/ARIS/ARIS-PDF-version.pdf?ext=.pdf|archivedate=ივლისი 16, 2015}}</ref><ref name="The Future of the Global Muslim Population">{{cite web|title=United States|url=http://features.pewforum.org/muslim-population-graphic/#/United%20States|accessdate=May 2, 2013}}</ref> [[პროტესტანტიზმი]] არის უდიდესი ქრისტიანული რელიგიური დაჯგუფება შეერთებულ შტატებში, რომლის მიმდევარი აშშ-ის მოსახლეობის თითქმის ნახევარია. [[ბაპტიზმი|ბაპტისტები]] ერთობლივად ქმნიან პროტესტანტების უმსხვილეს ქვეჯგუფს (15,4 %).<ref name="pew2014">{{cite web|title=America's Changing Religious Landscape|url=http://www.pewforum.org/2015/05/12/americas-changing-religious-landscape/|date=May 12, 2015|publisher=Pew Research Center: Religion & Public Life|accessdate=}}</ref> დასავლეთის სხვა ქვეყნების მსგავსად აშშ-ს მოსახლეობაც თანდათან ნაკლებად რელიგიური ხდება. ურელიგიობა განსაკუთრებით სწრაფად იზრდება 30-წლამდე ამერიკელებში.<ref>{{cite news |url=http://religion.blogs.cnn.com/2012/06/12/pew-survey-doubt-of-god-growing-quickly-among-millennials/ |author=Merica, Dan |title=Pew Survey: Doubt of God Growing Quickly among Millennials |publisher=CNN |date=June 12, 2012 |access-date=June 14, 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210513235057/https://religion.blogs.cnn.com/2012/06/12/pew-survey-doubt-of-god-growing-quickly-among-millennials/ |archivedate=მაისი 13, 2021 }}</ref> კვლევები აჩვენებს, რომ ამერიკაში რელიგიისადმი ნდობამ კლება 1980-იანი წლებიდან დაიწყო<ref>{{cite news |url=http://www.huffingtonpost.com/2012/07/12/us-confidence-in-organized-religion-at-low-point_n_1669100.html |title=American Confidence in Organized Religion at All Time Low |access-date=July 14, 2012 |date=July 12, 2012 |work=Huffington Post |first=Samreen |last=Hooda}}</ref> და პროცესის სისწრაფე სულ უფრო და უფრო იზრდება, განსაკუთრებით ახალგაზრდებში.<ref name="pew2015">{{cite web |url=http://www.pewforum.org/2015/05/12/americas-changing-religious-landscape/ |title=America's Changing Religious Landscape |publisher=[[Pew Research Center]]: Religion & Public Life |date=May 12, 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.pewforum.org/Age/Religion-Among-the-Millennials.aspx |title=Religion Among the Millennials |publisher=The Pew Forum on Religion & Public Life |accessdate=August 29, 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100326125354/http://www.pewforum.org/Age/Religion-Among-the-Millennials.aspx |archivedate=მარტი 26, 2010 }}</ref> ურელიგიო ამერიკელებს საშუალოდ 1,7 შვილი ყავთ, ხოლო ქრისტიანებს - 2,2. აგრეთვე, ურელიგიო მოსახლეობა უფრო ნაკლებადაა მიდრეკილი ქორწინებისკენ (37 %), ვიდრე ეს რელიგიის მიმდევართა შემთხვევაშია (52 %). === ოჯახური მდგომარობა === 2018 წლის მონაცემებით აშშ-ის მოსახლეობის 15 წლის, ან უფრო მეტი ასაკის ხალხიდან 52 % დაქორწინებული იყო, 6 % - ქვრივი, 10 % - განქორწინებული, ხოლო 32 % არასოდეს ყოფილა დაქორწინებული.<ref>{{cite web |url=https://www.census.gov/data/tables/time-series/demo/families/marital.html|publisher=U.S. Census Bureau|website=Historical Marital Status Tables |title=Table MS-1. Marital Status of the Population 15 Years Old and Over, by Sex, Race and Hispanic Origin: 1950 to Present|accessdate=September 11, 2019}}</ref> დღესდღეობით, ქალების უმეტესი ნაწილი სახლის გარეთ მუშაობს; ბაკალავრის ხარისხის უმეტესობას სწორედ ქალები იღებენ.<ref>{{cite web |url=http://www.iserp.columbia.edu/news/articles/female_college.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070609151527/http://www.iserp.columbia.edu/news/articles/female_college.html |archivedate=June 9, 2007 |title=Women's Advances in Education |publisher=Columbia University, Institute for Social and Economic Research and Policy |year=2006 |accessdate=June 6, 2007}}</ref> აშშ-ის მოსახლეობაში თინეიჯერების ორსულობის მაჩვენებლი 1000 ქალზე 26,5-ია. 1991 წლის შემდეგ ეს მაჩვენებელი 57 %-ით შემცირდა.<ref name="tbirthrate">{{cite web |url=https://www.cdc.gov/nchs/data/nvsr/nvsr64/nvsr64_01.pdf |title=Births: Final Data for 2013, tables 2, 3 |publisher=U.S. Department of Health & Human Services |accessdate=July 23, 2015}}</ref> [[აბორტი]] კანონიერია მთელ ქვეყანაში. აბორტის სიხშირე 1000 ახალდაბადებულ სიცოცხლეზე 254-ია, ხოლო 15-44 ასაკში მყოფ ყოველ 1000 ქალში 15 შემთხვევა ფიქსირდება. აშშ-ში აბორტის სიხშირე კლებას განაგრძობს, თუმცა მაინც ინარჩუნებს დასავლეთის ქვეყნებს შორის მოწინავე პოზიციას.<ref>{{cite web |url=https://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/ss5511a1.htm |author=Strauss, Lilo T. |title=Abortion Surveillance—United States, 2003 |accessdate=June 17, 2007 |publisher=Centers for Disease Control and Prevention, National Center for Chronic Disease Prevention and Health Promotion, Division of Reproductive Health |website=MMWR |date=November 24, 2006|display-authors=etal}}</ref> 2013 წელს ქალებში პირველი ბავშვის გაჩენის საშუალო ასაკი 26 წელია; მათ შორის, ქალების 41 % დაუქორწინებელი იყო.<ref>{{cite web |url=https://www.cdc.gov/nchs/fastats/births.htm |title=FASTSTATS—Births and Natality |publisher=Centers for Disease Control and Prevention |date=November 21, 2013 |accessdate=January 13, 2014}}</ref> 2016 წელს [[შობადობის საერთო მაჩვენებელი]] 1000 ქალზე 1820,5 იყო.<ref>{{cite web|title=National Vital Statistics Volume 67, Number 1, January 31, 2018|url=https://www.cdc.gov/nchs/data/nvsr/nvsr67/nvsr67_01.pdf|website=Center for Disease Control|accessdate=February 3, 2018}}</ref> აშშ-ში შვილად აყვანა ფართოდაა გავერცელებული და კანონიერი თვალსაზრისით მარტივიც არის.<ref>{{cite news |last=Jardine |first=Cassandra |title=Why adoption is so easy in America |url=https://www.telegraph.co.uk/education/3354960/Why-adoption-is-so-easy-in-America.html |newspaper=The Daily Telegraph |location=London |date=October 31, 2007}}</ref> 2001 წლის მდგომარეობით 127 000-ზე მეტ შვილად აყვანილი ბავშვით, აშშ–ს მაჩვენებელმა შეადგენდა მთელ მსოფლიოში შვილად აყვანის მთლიანი რაოდენობის თითქმის ნახევარი.<ref>{{cite web |url=https://www.un.org/en/development/desa/population/publications/pdf/policy/child-adoption.pdf |title=Child Adoption: Trends and policies |publisher=United Nations Department of Economic and Social Affairs |year=2009 |accessdate=October 25, 2015}}</ref> ერთსქესიანთა ქორწინება ქვეყნის მასშტაბით კანონიერია; აგრეთვე კანონიერია ერთსქესიანი წყვილის მიერ ბავშვის აყვანა. [[პოლიგამია]] აშშ-ს მთელს ტერიტორიაზეა აკრძალული.<ref name=quietly>{{cite web |title=Some Muslims in U.S. Quietly Engage in Polygamy |url=https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=90857818 |website=NPR.org [[All Things Considered]] |language=en}}</ref> 2019 წელს აშშ-ში ყველაზე მეტი ბავშვი იზრდებოდა მარტოხელა ოჯახში.<ref>{{Cite web|url=https://www.pewresearch.org/fact-tank/2019/12/12/u-s-children-more-likely-than-children-in-other-countries-to-live-with-just-one-parent/|title=U.S. has world's highest rate of children living in single-parent households|website=Pew Research Center|language=en-US|access-date=March 17, 2020}}</ref> == ქალაქები == {{მთავარი|აშშ-ის ქალაქები}} * ''დედაქალაქი'': [[ვაშინგტონი]] (~659 ათასი). * ''ქალაქები'': [[ნიუ-იორკი]] (8,108), [[ლოს-ანჯელესი]] (3,903, აგლომერაცია - 16,810), [[ჩიკაგო]] (2,940), [[ჰიუსტონი]] (2,088, აგლომერაცია - 4,710), [[დეტროიტი]] (966), [[ფილადელფია]] (1,520), [[ფინიქსი]] (1,457, აგლომერაცია - 3,159), [[სან დიეგო]] (1,292). {| class="infobox" style="text-align:center; width:97%; margin-right:10px; font-size:90%" ! align=center style="background:#FF9999;" colspan="9"| აშშ-ის უდიდესი ქალაქების სია |- ! align=center style="background:#f5f5f5;" | № ! align=center style="background:#f5f5f5;" | ქალაქი ! align=center style="background:#f5f5f5;" | შტატი ! align=center style="background:#f5f5f5;" | მოსახლეობა ! align=center style="background:#f5f5f5;" | [[Table of United States Metropolitan Statistical Areas|Metro area rank]] ! align=center style="background:#f5f5f5;" | მეტროპოლიის მოსახლეობა ! align=center style="background:#f5f5f5;" | რეგიონი ! align=center style="background:#f5f5f5;" | ! rowspan=11 | <br />[[ფაილი:NYC wideangle south from Top of the Rock.jpg|border|135px|New York City]]<br />[[ნიუ-იორკი]]<br />[[ფაილი:LosAngeles05.jpg|border|135px|Los Angeles]]<br />[[ლოს-ანჯელესი]] |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 1 ||align=left | '''[[ნიუ-იორკი]]''' || [[ნიუ-იორკი (შტატი)|ნიუ-იორკი]] || 8 175 133 || 1 || 18 897 109 || ჩრდილო-აღმოსავლეთი |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 2 ||align=left | '''[[ლოს-ანჯელესი]]''' || [[კალიფორნია]] || 3 792 621 || 2 || 15 250 000 || დასავლეთი |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 3 ||align=left | '''[[ჩიკაგო]]''' || [[ილინოისი]] || 2 695 598 || 3 || 9 461 105 || ცენტრალური |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 4 ||align=left | '''[[ჰიუსტონი]]''' || [[ტეხასი]] || 2 099 451 || 6 || 6 108 060 || სამხრეთი |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 5 ||align=left | '''[[ფილადელფია]]''' || [[პენსილვანია]] || 1 526 006 || 5 || 6 385 461 || ჩრდილო-დასავლეთი |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 6 ||align=left | '''[[ფინიქსი]]''' || [[არიზონა]] || 1 445 632 || 13 || 4 192 887 || დასავლეთი |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 7 ||align=left | '''[[სან-ანტონიო]]''' || [[ტეხასი]] || 1 327 407 || 29 || 2 142 508 || სამხრეთი |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 8 ||align=left | '''[[სან-დიეგო]]''' || [[კალიფორნია]] || 1 307 402 || 17 || 3 095 313 || დასავლეთი |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 9 ||align=left | '''[[დალასი]]''' || [[ტეხასი]] || 1 197 816 || 4 || 6 477 315 || სამხრეთი |- | align=center style="background:#f0f0f0;" | 10 ||align=left | '''[[სან-ხოსე (კალიფორნია)|სან-ხოსე]]''' || [[კალიფორნია]] || 945 942 || 30 || 1 975 342 || დასავლეთი |- | colspan="11" align=center style="background:#f5f5f5;" | 2010 წლის მონაცემები |} {{clear}} == ეკონომიკა == {{მთავარი|აშშ-ის ეკონომიკა}} აშშ — უპირველესი ეკონომიკური და სამხედრო სახელმწიფოა. იგი მდიდარია ბუნებრივი და მინერალური რესურსებით — [[ქვანახშირი]], [[სპილენძი]], [[ტყვია]], [[მოლიბდენი]], [[ფოსფატი|ფოსფატები]], [[ურანი (ელემენტი)|ურანი]], [[ბოქსიტი|ბოქსიტები]], [[ოქრო]], [[რკინა]], [[ვერცხლისწყალი]], [[ნიკელი]], [[ვერცხლი]], [[ვოლფრამი]], [[თუთია]], ნავთი, [[ბუნებრივი აირი]], საშენი ხე-ტყე. * ''ვალუტა'': [[აშშ დოლარი]] (USD). * ''ეროვნული პროდუქტი'': 14.657 მლრდ $ (2010), ერთობლივი ეროვნული პროდუქტის მოცულობით 1-ელ ადგილზეა მსოფლიოში. * ''ექსპორტი'': თვითმფრინავები, ავტომობილები, ქიმიკატები, ქვანახშირი, სამანქანო მოწყობილობები, [[ნავთობი]], [[სიმინდი]], [[ხორბალი]]. * ''ბიუჯეტი'': 18.558 ტრილიონი $ (2016). ეროვნული შემოსავალი ერთ სულზე შეადგენს 57 220 $-ს. == ფერმერები, მაღაროები და საწარმოები == აშშ თითქმის ყველა სახის სასოფლო — სამეურნეო და სამრეწველო [[პროდუქცია]]ს აწარმოებს. აქ მსოფლიოში ყველაზე მეტი [[სიმინდი]], [[სოია]], [[პომიდორი]], [[ფორთოხალი]], [[ატამი]], [[ყველი]] და საქონლისა თუ ფრინველის [[ხორცი]] იწარმოება. აშშ-ში მოიპოვება თითქმის ყველა ის ბუნებრივი რესურსი, რაც აუცილებელია თანამედროვე საზოგადოებისათვის. აქ იმაზე მეტ [[ქვანახშირი|ქვანახშირს]], [[სპილენძი|სპილენძს]], [[თაბაშირი|თაბაშირს]], [[მარილი|მარილს]], [[ფოსფატი|ფოსფატებსა]] და [[გოგირდი|გოგირდს]] მოიპოვებენ, ვიდრე რომელიმე სხვა ქვეყანაში. [[ალასკა]] და [[მექსიკის ყურე|მექსიკის]] ყურის მიმდებარე შტატები ქვეყანას თითქმის მთლიანად უზრუნველყოფს [[ნავთობი]]თა და [[ბუნებრივი აირი]]თ. ამერიკულია მსოფლიოს სამი უდიდესი კომპანია: „[[ჯენერალ მოტორსი]]“, „[[ფორდი]]“ (საავტომობილო) და „[[ექსონი]]“ (ნავთობმომპოვებელი). ქვეყანა აწარმოებს მრეწველობის ძველ, განვითარებულ, ქიმიურ და საფეიქრო დარგებთან დაკავშირებულ მრავალნაირ პროდუქციას, თუმცა მრეწველობის ისეთ ახალ დარგებშიც ლიდრეობს, როგორიც [[ელექტრონიკა]], პროგრამული უზრუნველყოფა და [[ბიოტექნოლოგია]]ა. ამ დარგებში ბევრი მნიშვნელოვანი გამოგონება აშშ-ის კოსმოსური და თავდაცვის მრეწველობის განვითარების შედეგად მოხდა. == მემკვიდრეობა == {{მთავარი|აშშ-ის კულტურა}} აშშ მნიშვნელოვანწილად განაპირობებს დანარჩენი მსოფლიოს ცხოვრების წესს. ამერიკამ შვა [[ტელეფონი]], [[ელექტრობა]], [[ტელევიზია]], [[კომპიუტერი]], [[ინტერნეტი]], [[ატომური ბომბი]], ასევე მასობრივი ავტოინდუსტრია, სწაფი კვების რესტორნები, საკრედიტო ბარათები, ჯინსები და სხვა. ამერიკული ტელევიზია, ჰოლივუდის [[კინო]], [[ჯაზი]], [[ბლუზი]], [[როკ-მუსიკა|როკი]] და [[რეპი]] თანამედროვე მასობრივი კულტურის საფუძველია, რომელიც დიდ ზეგავლენას ახდენს მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნების და ხალხების კულტურებზე. * ''ბუნებრივი ძეგლები'': [[იელოუსტონის პარკი]], დიდი კანიონის ეროვნული პარკი, იოსემაიტის ეროვნული პარკი; * ''ღირსშესანიშნაობები'': დამოუკიდებლობის დარბაზი ფილადელფიაში, [[თავისუფლების ქანდაკება]] [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]]; * ''ხალხური შემოქმედება'': ჩრდილო-ამერიკული ეპოსი - [[სიმღერა ჰაიავატზე]] ([[1855]]). == კულტურა == === ლიტერატურა, ფილოსოფია და ვიზუალური ხელოვნება === [[ფაილი:Carl van Vechten - Francis Scott Fitzgerald 1937 Detail.jpg|thumb|[[ფრენსის სკოტ ფიცჯერალდი]], ცნობილი ამერიკელი მწერალი]] XVIII და XIX საუკუნეების დასაწყისში ამერიკულმა ხელოვნებამ და ლიტერატურამ მისი დიდი ნაწილი ევროპისგან მიიღო. XIX საუკუნის შუა წლებში მწერლებმა, როგორებიც იყვნენ: [[ვაშინგტონ ირვინგი]], [[ნათანიელ ჰოთორნი]], [[ედგარ ალან პო]], [[ჰენრი დევით თორეა]], ჩამოაყალიბეს ადგილობრივი ამერიკული ლიტერატურა. საუკუნის პირველ ნახევარში ძირითადი ფიგურები [[მარკ ტვენი]] და პოეტი [[უოლტ უიტმენი]] იყვნენ; სიცოცხლის განმავლობაში თითქმის უცნობი მწერალი, [[ემილი დიკინსოსი]] ახლა აღიარებულია, როგორც ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ამერიკელი მწერალი.<ref>{{cite book |last1=Harold |first1=Bloom |author-link1=Harold Bloom |title=Emily Dickinson |date=1999 |publisher=Chelsea House Publishers |location=Broomall, PA |isbn=978-0-7910-5106-1 |page=[https://archive.org/details/emilydickinson00bloo/page/9 9] |url=https://archive.org/details/emilydickinson00bloo/page/9 }}</ref> ისეთი ნაწარმოებებს, რომლებშიც ეროვნული ხასიათი და გამოცდილება გამოვლინდა, ეწოდათ „დიდი ამერიკული რომანები“; მათ შორისაა: [[ჰერმან მელვილი]]ს [[მობი დიკი]], ტვენის „[[ჰეკლბერი ფინის თავგადასავალი]]“, [[ფრენსის სკოტ ფიცჯერალდი]]ს „[[დიდი გეტსბი]]“ და [[ჰარპერ ლი]]ს „[[ნუ მოკლავ ჯაფარას]]“.<ref>{{cite journal |author=Buell, Lawrence |title=The Unkillable Dream of the Great American Novel: ''Moby-Dick'' as Test Case |date=Spring–Summer 2008 |volume=20 |issue=1–2 |pages=132–155 |doi=10.1093/alh/ajn005 |journal=American Literary History |issn=0896-7148|url=http://nrs.harvard.edu/urn-3:HUL.InstRepos:31740086 }}</ref> თორმეტ აშშ-ს მოქალაქეს მიღებული აქვს [[ნობელის პრემია ლიტერატურაში|ნობელის პრემია ლიტერატურის დარგში]]; უკანასკნელად ეს [[ბობ დილანი|ბობ დილანმა]], 2016 წელს შეძლო. [[უილიამ ფოლკნერი|უილიამ ფოლკნერს]], [[ერნესტ ჰემინგუეი]]ს, [[ჯონ სტეინბეკი|ჯონ სტეინბეკს]] ხშირად მოიხსენიებენ XX საუკუნის ყველაზე გავლენიან მწერლებს შორის.<ref>{{cite book |last1=Edward |first1=Quinn |title=A dictionary of literary and thematic terms |date=2006 |publisher=Facts On File |isbn=978-0-8160-6243-0 |page=[https://archive.org/details/dictionaryoflite0002quin/page/361 361] |edition=2nd |url=https://archive.org/details/dictionaryoflite0002quin/page/361 }}{{cite book |last1=David |first1=Seed |title=A companion to twentieth-century United States fiction |url=https://archive.org/details/companiontotwent00seed |date=2009 |publisher=Wiley-Blackwell |location=Chichester, West Sussex |isbn=978-1-4051-4691-3 |page=[https://archive.org/details/companiontotwent00seed/page/76 76]}}{{cite book |last1=Jeffrey |first1=Meyers |title=Hemingway : A biography |url=https://archive.org/details/hemingwaybiograp0000meye_v2c9 |date=1999 |publisher=Da Capo Press |location=New York |isbn=978-0-306-80890-6 |page=[https://archive.org/details/hemingwaybiograp0000meye_v2c9/page/139 139]}}</ref> ამერიკაში განვითარდა ისეთი პოპულარული ჟანრები, როგორიცაა დასავლური ლიტერატურა („ვესტერნი“). ტრანსცენდენტალისტებმა, ტორეასა და რალფ უალდო ემერსონის მეთაურობით, ჩამოაყალიბეს პირველი მნიშვნელოვანი [[ამერიკული ფილოსოფია||ამერიკული ფილოსოფიური მიმდინარეობა]]. სამოქალაქო ომის შემდეგ, [[პრაგმატიზმი]]ს განივთარებას ჯერ [[ჩარლზ სანდერს პირსი]], ხოლო შემდგომ [[უილიამ ჯეიმზი]] და [[ჯონ დიუი]] წინამძღოლობდნენ. XX საუკუნეში, ჯერ ვ. ვ. ო. ქუინმა და [[რიჩარდ როთი]]მ, ხოლო შემდეგ [[ნოამ ჩომსკი]]მ [[ანალიტიკური ფილოსოფია]] ამერიკის ფილოსოფიური აკადემიის წინა პლანზე წამოსწია. [[ჯონ რაულსი]] და [[რობერტ ნოზიცკი]] აგრეთვე ხელმძღვანელობდნენ პოლიტიკური ფილოსოფიის აღორძინებას. === საკვები === ძირითადი ამერიკული სამზარეულო დასავლეთის სხვა ქვეყნების მსგავსია. ძირითადი მარცვლეული [[ხორბალი]]ა. ადგილობრივი ამერიკელები და ადრეული ევროპული მოახალშენეები საკვებად იყებდნენ ისეთ ინგრედიენტებს, როგორებიცაა: ინდაური, ირმის ხორცი, კარტოფილი, ტკბილი კარტოფილი, სიმინდი.<ref>{{cite web |title=Traditional Indigenous Recipes |url=http://aihd.ku.edu/recipes/index.html |publisher=American Indian Health and Diet Project|access-date=September 15, 2014}}</ref> ამერიკელების ნაწილი ისეთი დღესასწაულების აღსანიშნავად, როგორიცაა მადლიერების დღე, ადგილობრივი ინგრედიენტებისგან სხვადასხვა კერძს ამზადებენ.<ref name="Mintz1996">{{cite book |author=Sidney Wilfred Mintz |title=Tasting Food, Tasting Freedom: Excursions Into Eating, Culture, and the Past |url=https://archive.org/details/tastingfoodtasti00mint_0 |url-access=registration |year=1996 |publisher=Beacon Press |isbn=978-0-8070-4629-6 |pages=[https://archive.org/details/tastingfoodtasti00mint_0/page/134 134]– |accessdate=October 25, 2015}}</ref> მსოფლიოში უდიდესია ამერიკის სწრაფი კვების ინდუსტრია,<ref>{{cite web|title=Why McDonald's in France Doesn't Feel Like Fast Food|url=https://www.npr.org/blogs/thesalt/2012/01/24/145698222/why-mcdonalds-in-france-doesnt-feel-like-fast-food|last1=Breadsley|first1=Eleanor|website=NPR|accessdate=January 15, 2015}}</ref> რომელიც 1940-იან წლებში გამოჩნდა.<ref name="drivethru">{{cite web|title=When Was the First Drive-Thru Restaurant Created?|url=http://www.wisegeek.org/when-was-the-first-drive-thru-restaurant-created.htm|website=Wisegeek.org|accessdate=January 15, 2015}}</ref> ისეთი დამახასიათებელი კერძები, როგორებიცაა: ვაშლის ღვეზელი, შემწვარი ქათამი, პიცა, ჰამბურგერი და ჰოთ-დოგი, სხვადასხვა შემოტანილი რეცეპტებისგანაა შექმნილი. ქვეყანაში ფართოდაა გავრცელებული მექსიკური სამზარეულოს წარმომადგენელი ბურიტო და ტაკო და იტალიური პასტა.<ref name="IFT">{{cite web |url=http://www.newswise.com/articles/what-when-and-where-americans-eat-in-2003 |author=Klapthor, James N. |title=What, When, and Where Americans Eat in 2003 |publisher=Newswise/Institute of Food Technologists |date=August 23, 2003 |accessdate=June 19, 2007}}</ref> ამერიკელები სვამენ სამჯერ მეტ ყავას, ვიდრე ჩაის.<ref name=coffeeandtea>{{cite news |last1=H |first1=D |title=The coffee insurgency |url=https://www.economist.com/blogs/graphicdetail/2013/12/daily-chart-17 |website=The Economist |accessdate=January 15, 2015}}</ref> === კინო === [[ფაილი:Hollywood Sign (Zuschnitt).jpg|მინი|[[ჰოლივუდის ნიშანი]] [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]], [[კალიფორნია]]]] [[ჰოლივუდი]], რომელსაც [[ლოს-ანჯელესი]]ს ([[კალიფორნია]]) ჩრდილოეთი ნაწილი უკავია, მოძრავი სურათებით მიღებული პროდუქტის წარმოებაში ერთ-ერთ მოწინავე ადგილს იკავებს.<ref>{{cite press release |url=https://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=30707 |title=Nigeria surpasses Hollywood as world's second-largest film producer |publisher=United Nations |date=May 5, 2009 |accessdate=February 17, 2013}}</ref> [[ტომას ალვა ედისონი]]ს [[კინეტოსკოპი]]ს გამოყენებით [[1994]] წელს [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] შედგა მსოფლიოს პირველი კომერციული მოძრავი სურათების ჩვენება.<ref>{{cite book |title=Billboard |url=https://archive.org/details/bub_gb_cBoEAAAAMBAJ |date=April 29, 1944 |page=[https://archive.org/details/bub_gb_cBoEAAAAMBAJ/page/n67 68] |issn=0006-2510}}</ref> XX საუკუნიდან მოყოლებული აშშ-ის კინოინდუსტრია ძირითადად ჰოლივუდის მიმდებარედ დაფუძნდა. [[უხმო ფილმები]]ს პერიოდში ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ამერიკელი რეჟისორი, [[დეივიდ უორკ გრიფითი]]ს, ფილმის სტრუქტურის ჩამოყელიბებას უძღვებოა, ხოლო ანიმაციურ ფილმებსა და ფილმებით ვაჭრობას პროდიუსერ-მეწარმე [[უოლტ დისნეი]] წინამძღოლობდა.<ref name="KrasniewiczDisney2010">{{cite book |last1=Krasniewicz |first1=Louise |last2=Disney |first2=Walt |title=Walt Disney: A Biography |url=https://books.google.com/books?id=lZ3vTgpHgFoC&pg=PR10 |year=2010 |publisher=ABC-CLIO |isbn=978-0-313-35830-2 |page=10}}</ref> რეჟისორებმა, როგორიც იყო [[ჯონ ფორდი]], შეცვალეს კინოგადაღებაში ამერიკის ძველდასავლური სახე და [[ჯონ ჰიუსტონი]]ს მსგავსად ადგილმდებარეობის გადაღებით ფილმის შესაძლებლობები გააფართოვეს. ამერიკის ფილმების ინსტიტუტის „AFI 100“ საუკეთესო ფილმების ჩამონათვალში შედის შემდეგი ფილმები: [[ორსონ უელსი]]ს [[მოქალაქე კეინი]], რომელსაც ხშირად ყველა დროის საკუეთესო ფილმად მოიხსენიებენ,<ref>[http://www.filmsite.org/villvoice.html ''Village Voice'': 100 Best Films of the 20th century (2001)] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20140331174817/http://www.filmsite.org/villvoice.html |date=March 31, 2014 }}. Filmsite.</ref><ref>{{cite web |url=http://www.bfi.org.uk/sightandsound/topten/poll/critics-long.html |title=Sight & Sound Top Ten Poll 2002 |publisher=British Film Institute |archiveurl=https://web.archive.org/web/20021105130210/http://www.bfi.org.uk/sightandsound/topten/poll/critics-long.html |archivedate=November 5, 2002 |year=2002 }}</ref> [[კასაბლანკა (ფილმი)|კასაბლანკა]] (1942), [[ნათლია (ფილმი)|ნათლია]] (1972), [[ქარწაღებულნი (ფილმი)|ქარწაღებულნი]] (1939), ლოურენსი არაბეთიდან (1962), [[ოზის ჯადოქარი (1939 წლის ფილმი)|ოზის ჯადოქარი]] (1939), [[კურსდამთავრებული (ფილმი)| კურსდამთავრებულები]] (1967), [[შინდლერის სია]] (1993), მღერა წვიმაში (1952), [[ეს მშვენიერი ცხოვრება (1946 წლის ფილმი)|ეს მშვენიერი ცხოვრება]] (1946), [[სანსეტ ბულვარი (ფილმი)|სანსეტ ბულვარი]] (1950).<ref>{{cite web |url=http://www.afi.com/100years/movies10.aspx |title=AFI's 100 Years |publisher=American Film Institute |accessdate=January 24, 2015 |archiveurl=https://www.webcitation.org/6OfMD7Ci5?url=http://www.afi.com/100years/movies10.aspx |archivedate=აპრილი 7, 2014 }}</ref> [[ოსკარი|აკადემიის პრიზებს]], ცნობილი როგორც [[ოსკარი]], 1929 წლიდან მოყოლებული ყოველწლიურად გასცემს [[კინემატოგრაფიული ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემია]],<ref name="DrowneHuber2004">{{cite book |last1=Drowne |first1=Kathleen Morgan |last2=Huber |first2=Patrick |title=The 1920s |url=https://books.google.com/books?id=CecCHiI95dYC&pg=PA236 |year=2004 |publisher=Greenwood Publishing Group |isbn=978-0-313-32013-2 |page=236}}</ref> ხოლო [[ოქროს გლობუსი]] გაიცემა 1944 წლიდან.<ref name="Kroon2014">{{cite book |last=Kroon |first=Richard W.|title=A/V A to Z: An Encyclopedic Dictionary of Media, Entertainment and Other Audiovisual Terms |url=https://books.google.com/books?id=HjmNAgAAQBAJ&pg=PA338 |year=2014 |publisher=McFarland |isbn=978-0-7864-5740-3 |page=338}}</ref> === სპორტი === [[ფაილი:Matt Ryan (30784384287).jpg|thumb|180px|[[მეთ რეიენი]], ცნობილი [[ამერიკული ფეხბურთი]]ს მოთამაშე]] [[ფაილი:Kevin Plawecki (48156296552).jpg|thumb|180px|[[კევინ პლავეკი]], ცნობილი ამერიკელი [[ბეისბოლი]]ს მოთამაშე]] აშშ-ში [[ამერიკული ფეხბურთი]] გულშემატკივრის დასწრების მხრივ ყველაზე პოპულარული სპორტია;<ref>{{cite web |author=Krane, David K. |title=Professional Football Widens Its Lead Over Baseball as Nation's Favorite Sport |url=http://www.harrisinteractive.com/Insights/HarrisVault8482.aspx?PID=337 |publisher=Harris Interactive |date=October 30, 2002 |access-date=September 14, 2007 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100709111448/http://www.harrisinteractive.com/Insights/HarrisVault8482.aspx?PID=337 |archivedate=July 9, 2010}} MacCambridge, Michael (2004). ''America's Game: The Epic Story of How Pro Football Captured a Nation''. New York: Random House. {{ISBN|0-375-50454-0}}.</ref> [[ნაციონალური საფეხბურთო ლიგა|ნაციონალურ საფეხბურთო ლიგაში]] (NFL) გულშემატკივართა საშუალო მაჩვენებელი მსოფლიოში უმაღლესია, ხოლო სუპერ თასს ათობით მილიონი ადამიანი ადევნებს თვალს მსოფლიოში. XIX საუკუნის მიწურულიდან აშშ-ის ეროვნული სპორტი [[ბეისბოლი]]ა. პროფესიონალურ საგუნდო სპორტის სახეობებს შორის ამერიკაში შემდგომ ადგილებს [[კალათბურთი]] და [[ყინულის ჰოკეი]] იკავებენ; კალათბურთში ძირითადი ლიგა [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაცია]]ა (NBA), ხოლო ჰოკეიში - [[ბეისბოლის მთავარი ლიგა]] (NHL). დიდი რაოდენობის მაყურებელს იზიდავს საკოლეჯო, ახალგაზრდული ფეხბურთი და კალათბურთი.<ref>{{cite web |url=http://www.footballfoundation.org/tabid/567/Article/53380/Passion-for-College-Football-Remains-Robust.aspx |title=Passion for College Football Remains Robust |publisher=National Football Foundation |date=March 19, 2013 |accessdate=April 1, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075223/http://www.footballfoundation.org/tabid/567/Article/53380/Passion-for-College-Football-Remains-Robust.aspx |archive-date=April 7, 2014 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075223/http://www.footballfoundation.org/tabid/567/Article/53380/Passion-for-College-Football-Remains-Robust.aspx |archivedate=აპრილი 7, 2014 }}</ref> 1994 წელს ამერიკამ [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|ფიფას მსოფლიო საფეხბურთო თასს]] უმასპინძლა. [[აშშ-ის ძირითადი სფეხბურთო ლიგა|ძირითადი საფეხბურთო ლიგა]] არის ფეხბურთის უმაღლესი ლიგა ამერიკაში (მოიცავს 23 ამერიკულ და კანადურ გუნდს). აშშ-ში პროფესიონალური სპორტის ბაზარი დაახლოებით 69 მილიარდია, დაახლოებით ორჯერ მეტი, ვიდრე ერთად აღებული ევროპის, შუა აზიისა და აფრიკის.<ref>{{cite web |title=Global sports market to hit $141 billion in 2012 |url=https://www.reuters.com/article/2008/06/18/us-pwcstudy-idUSN1738075220080618 |website=Reuters |accessdate=July 24, 2013 |date=June 18, 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131004213550/http://www.reuters.com/article/2008/06/18/us-pwcstudy-idUSN1738075220080618 |archivedate=ოქტომბერი 4, 2013 }}</ref> აშშ-ში ოლიმპიური თამაშები სულ რვაჯერ არის გამართული. 1904 წლის ზაფხულის ილიმპიადა იყო პირველი ოლიმპიადა, რომელიც ევროპის საზღვრებს გარეთ, [[სენტ-ლუისი|სენტ-ლუისში]], [[მისურის შტატი|მისურის შტატში]] ჩატარდა.<ref>{{Cite web|url=https://www.worldatlas.com/articles/cities-that-have-hosted-the-olympics.html|title=Cities That Have Hosted the Olympics|website=WorldAtlas|language=en|access-date=March 5, 2020}}</ref> 2017 წლის მდგომარეობით, ამერიკას მოგებული ჰქონდა 2522 მედალი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე და 305 მედალი ზამთრის ოლიმპიადებზე.<ref>{{cite news |title=The 10 most fascinating facts about the all-time Winter Olympics medal standings |first=Chris |last=Chase |date=February 7, 2014 |work=USA Today |url=http://ftw.usatoday.com/2014/02/winter-olympics-medal-count-sochi-all-time-facts/ |accessdate=February 28, 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191215084716/https://ftw.usatoday.com/2014/02/winter-olympics-medal-count-sochi-all-time-facts |archivedate=დეკემბერი 15, 2019 }} {{cite news |title=With Sochi Olympics approaching, a history of Winter Olympic medals |date=February 6, 2014 |first=Dan |last=Loumena |work=Los Angeles Times |url=http://articles.latimes.com/2014/feb/06/sports/la-sp-a-history-of-the-winter-olympic-medals-20140206 |accessdate=February 28, 2014 }}</ref> ამერიკის ორი ყველაზე პოპულარული სპორტი, ბეისბოლი და ამერიკული ფეხბურთი, მის საზღვრებს გარეთ არიან ჩამოყალიბებულნი, მაგრამ ისეთი სპორტის სახეობები, როგორებიცაა: კალათბურთი, ფრენბურთი, სკეითბორდი და სნოუბორდი ამერიკაში გამოიგონეს, ხოლო შემდგომ მთელ მსოფლიოში გახდნენ პოპულარულები. ყველაზე ყურებადი ინდივიდუალური სპორტი [[გოლფი]] და [[ავტორბოლაა]], განსაკუთრებით NASCAR.<ref>{{cite web |title=As American as Mom, Apple Pie and Football? Football continues to trump baseball as America's Favorite Sport |url=http://www.harrisinteractive.com/vault/Harris%20Poll%205%20-%202014%20Fave%20Sport_1.16.14.pdf |website=Harris Interactive |accessdate=July 2, 2014 |date=January 16, 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140309053431/http://www.harrisinteractive.com/vault/Harris%20Poll%205%20-%202014%20Fave%20Sport_1.16.14.pdf |archivedate=March 9, 2014}}</ref><ref>{{cite web |author1=Cowen, Tyler |author2=Grier, Kevin |title=What Would the End of Football Look Like? |url=http://www.grantland.com/story/_/id/7559458/cte-concussion-crisis-economic-look-end-football |publisher=Grantland/ESPN |date=February 9, 2012 |accessdate=February 12, 2012}}</ref> == შენიშვნები == {{შენიშვნების სია}} == რესურსები ინტერნეტში == {{მინიდაფა |თემა =აშშ |პორტალი = |ვიქსიკონი = აშშ |ვიკიწიგნები = |ვიკიციტატა = |ვიკიწყარო = |ვიკისახეობები = |ვიკისიახლეები = |ვიკისაწყობი = Category:USA |მეტავიკი = }} * [https://ge.usembassy.gov/ka/ ამერიკის შეერთებული შტატების საელჩო საქართველოში] * [http://embassy.mfa.gov.ge/ საქართველოს საელჩო აშშ, კანადასა და მექსიკაში] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110501082653/http://www.embassy.mfa.gov.ge/ |date=2011-05-01 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{აშშ-ის ადმინისტრაციული ერთეულები}} {{დ8}} {{ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები}} {{ამერიკის სახელმწიფოთა ორგანიზაცია}} [[კატეგორია:აშშ| ]] [[კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები]] [[კატეგორია:დიდი რვიანის ქვეყნები]] [[კატეგორია:ინგლისურენოვანი ქვეყნები]] [[კატეგორია:ნატოს წევრი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:ბირთვული ქვეყნების სია]] [[კატეგორია:ქვეყნები ანბანის მიხედვით]] 0fyp6cyrj0u8qdkxtl4bosgaplpfym7 მიხაელ შუმახერი 0 6937 5426935 5404893 2026-07-04T10:28:16Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426935 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფორმულა1-ის პილოტი | სახელი = მიხაელ შუმახერი | სურათი = [[ფაილი:Michael Schumacher 2010 Malaysia.jpg|250პქ]] | წარწერა = მიხაელ შუმახერი | მოქალაქეობა = {{flag|GER|name=გერმანელი}} | დაბადების თარიღი = {{birth date and age|1969|1|3|df=y}} | დაბადების ადგილი = [[ჰიურტი]], [[დასავლეთი გერმანია]] | წლები = {{F1|1991}}–{{F1|2006}}, {{F1|2010}}–{{F1|2012}} | გუნდი = Jordan, Benetton, Ferrari, Mercedes | მანქანის ნომერი = 1 | რბოლა = 308 (306 სტარტი) | ჩემპიონი = 7 ({{F1|1994}}, {{F1|1995}}, {{F1|2000}}, {{F1 |2001}}, {{F1|2002}}, {{F1|2003}}, {{F1|2004}}) | მოგება = 91 | კვარცხლბეკი = 155 | ქულები = 1,566 | პოულები = 68 | უსწრაფესი წრე = 77 | პირველი რბოლა = [[ბელგიის გრან-პრი 1991]] | პირველი მოგება = [[ბელგიის გრან-პრი 1992]] | ბოლო მოგება = [[ჩინეთის გრან-პრი 2006 ]] | ბოლო რბოლა = [[ბრაზილიის გრან-პრი 2012]] | ბოლო სეზონი = | ბოლო პოზიცია = }} '''მიხაელ შუმახერი''' ({{lang-de|Michael Schumacher}}. მეტსახელები: ''მზის ბიჭი'', ''წითელი დრაკონი'', ''შუმი''; დ. [[3 იანვარი]], [[1969]], ჰიურთ-ჰერმიულჰაიმი ([[ჩრდილოეთი რაინ-ვესტფალია]]), [[გერმანია]]) — [[ფორმულა ერთი|ფორმულა 1-ის]] [[გერმანელები|გერმანელი]] მრბოლელი, შვიდგზის საუკეთესო [[მსოფლიო ჩემპიონი (ფორმულა 1)|მსოფლიო ჩემპიონი]]. მიხაელ შუმახერს მოგებული აქვს 67 პოულ-პოზიცია და მსოფლიო ჩემპონატის 87 ეტაპი, ორივე მაჩვენებელი აბსოლუტური რეკორდია. ==ბიოგრაფია== === ადრეული ცხოვრება და კარიერა === მიხაელ შუმახერი დაიბადა [[1969]] წლის 3 იანვარს გერმანიის ქალაქ ჰიურთ-ჰერმიულჰაიმში. მამა, როლფ შუმახერი ადგილობრივი კარტინგის ტრეკის მფლობელი იყო, დედა — ელისაბედი მუშაობდა სკოლაში პედაგოგად. მრბოლელის კარიერა მიხაელისთვის კარტინგით დაიწყო, რომელიც მამამისის მიერ იყო აწყობილი. 4 წლის ასაკში პატარა მიხაელი პირველად დაჯდა კარტინგის საჭესთან, ხოლო 5 წლის ასაკში წარმატებით გამოდიოდა კარტინგით რბოლაში. მიხაელის უმცროსი ძმა რალფი ასევე გახდა ავტომრბოლელი. მოგვიანებით მიხაელი კარტინგის გარდა გატაცებული იყო აღმოსავლური ორთაბრძოლებითაც, ძიუდო და კარატე, თუმცა მისი მთავარი ოცნებად მაინც ავტორბოლას წარმოადგენდა. 12 წლის ასაკში მან მიიღო პირველი, მრბოლელის ლიცენზია და დაიწყო მონაწილეობა ოფიციალურ შეჯიბრებებში. [[1984]]-[[1987]] წლებში მან რამდენიმეჯერ მოიგო გერმანიის და ევროპის ჩემპიონატები კარტინგში. 1990 წელს მიიღო ტიტული გერმანულ ფორმულა-3-ში. 1991 წლიდან განაგრძობდა სვლას უფრო მაღალ საფეხურებზე, იაპონურ ფორმულა-3000-ში მონაწილეობით. 1990 წლის დასაწყისში მონაწილეობდა ჩემპიონატში „German Touring Car“, და გაიმარჯვა მეხიკოსა და ავტოპოლისის რბოლებში. ===ფორმულა ერთი=== ====ჯორდანი (1991)==== [[1991]] წელს, სეზონის მეორე ნახევარში, ედდ ჯორდანმა შუმახერს შესთავაზა გამოსულიყო მისი გუნდის, „ჯორდანის“ სახელით, ბელგიის გრან-პრიზზე, პოლიციასთან ჩხუბის გამო ციხეში მოხვედრილი ბერტრანა გაშოს ნაცვლად. შუმახერის მენეჯერმა ვილ ვებერმა დაარწმუნა „ჯორდანი“ მიხაელის ტალანტში, განცხადებით, რომ მიხაელი კარგად იცნობდა ამ ტრასას (შუმახერი ახლოს ცხოვრობდა ბელგიის ტრასებთან). სინამდვილეში შუმახერი ამ ტრეკზე პირველად გამოდიოდა. მიხაელმა ყველა განაცვიფრა, როდესაც ფორმულა 1-ით პირველ კვალიფიკაციაში მეშვიდე ადგილი დაიკავა. რბოლის დაწყებისას, სტარტზე მან მე-5 ადგილზე გადაინაცვლა, მაგრამ პირველივე წრიდან გამოეთიშა რბოლას, რადგან მისი ბოლიდი დაზიანდა. ====ბენეტონი (1991–1995)==== ასეთი სავალალო დებიუტის შემდეგ, შუმახერი „ბენეტონმა“ მიიწვია თავის გუნდში და მან შემდეგი რბოლა „ბენეტონ-ფორდ“-ში ჩაატარა. მალე მას შეარქვეს მეტსახელი „მზის ბიჭი“, მისი ღიმილისა და გამოკვეთილი ყვითელი კომბინიზონის გამო. პირველსავე წრეზე მან გაუსწრო მისსავე თანაგუნდელ და სამგზის ჩემპიონ ნელსონ პიკეს და ფინიშზე მივიდა რიგით მეხუთე. [[1992]] წელს მიხაელმა მოიგო მისი პირველი ავტორბოლა, რაც მისთვის მომავალში ჩვეული საქმე გახდა. 1994 წელს მიხაელ შუმახერმა მოიგო პირველი ჯგუფური ჩემპიონატი ბენეტონის გუნდისათვის, რითაც 1 ქულით გაუსწრო დეიმონ ჰილს. ====ფერარი (1995–2006)==== [[1995]] წელს მიხაელ შუმახერმა დაიბრუნა თავისი ტიტული, რომლის დროსაც თავის მეტოქე დეიმონ ჰილს გადაუსწრო 33 ქულით. იმავე პერიოდში მიხაელ შუმახერი თანხმდება ფერარის კომპანიასთან თანამშრომლობას. იმ დროისათვის ფერარი უკვე 17 წლის მანძილზე ვერ იგებდა შეჯიბრებებს პირად ჩათვლაში. პირველასვე წელს მიხაელ შუმახერმა კომპანის მოუტანა სამი მოგება და მესამე ადგილი პირად ჩათვლაში. [[1997]] შუმახერი ახლოს იყო ტიტულთან, მაგრამ ხერესის აუტოდრომზე კურვა დრაი საქის მოსახვევში იგი ჟაკ ვილნევს დაეჯახა და დისკვალიფიცირებული იქნა რბოლიდან. მეტიც მას ჩემპიონატში ქულები გაუუქმეს. [[1998]] წელს ყველაფერი კარგად მიდიოდა მაგრამ სუზუკას რბოლაზე 31 წრეზე მას საბურავი დაუზიანდა და პიტ ლეინამდე ვერ მიაღწია. იმ წელს მიკა ჰაკინენი გახდა ჩემპიონი. პრესაში მიხაელ შუმახერს ხშირად მოიხსენიებდნენ „შუმ“-ად და „წითელ ბარონად“. [[1999]] წელს დიდი ბრიტანეთის გრან-პრიზე ავტოსაგზაო შემთხვევისას მოიტეხა ფეხი, რამაც ხელი შეუშალა გამხდარიყო მესამეჯერ მსოფლიო ჩემპიონი. ავარიის შემდგომ შუმხერი იძულებული იყო გამოეტოვა ექვსი ავტორბოლა (მისი ბოლიდი დროებით მიკა სალომ დაიკავა). სეზონის ბოლოს მალაიზიისა და იაპონიის გრანპრის გამოჩენისას მან 1983 წლიდან პირველად ფერარის მოუპოვა კონსტრუქტორების თასი. [[2000]] წელს იაპონიის გრან-პრიზე მიხაელ შუმახერმა მოიპოვა მსოფლიო ჩემპიონის მისი მესამე ტიტული, რაც ფერარისათვის 21 წლიანი ლოდინის შემდეგ განხორციელდა. მან მოიგო ჩვიდმეტიდან ცხრა რბოლა, რითაც გახდა პირველი გრან-პრის ჩემპიონი სეზონის დასრულებამდე. 2001 წელს შუმახერმა მოიგო მისი მეოთხე ტიტული და მოხსნა ალენის რეკორდი. 2002 წელს მიხაელი დომინირებდა მთელი ჩემპიონატის განმავლობაში, მოიგო რა ჩიდმეტიდან თერთმეტი გრან-პრი და დაასრულა ყველა ჩემპიონატი პოდიუმზე, რითაც მოიგო მსოფლიო ჩემპიონის რიგით მეხუთე ტიტული გაუტოლდა რა ხუან მანუელ ფანხიოს რეკორდს. 2003 წელს ფანხიოს რეკორდიც მოხსნა გახდა რა მიხაელ შუმახერი მსოფლიოს ექვსგზის ჩემპიონი. [[2004]] წელს მოიგო რა თვრამეტიდან ცამეტი გრან-პრი, ის დასრულებამდე გახდა შვიდგზის ჩემპიონი. [[2005]] წელს ფერარის გუნდს ჰქონდა ჩავარდნა, რომლის დროსაც უპირატესობა რენოს გუნდმა მოიპოვა მრბოლელ ფერნანდო ალონსოს სახით. ამ ორთაბრძოლაზე მიხაელ შუმახერს ხვდა მხოლოდ მესამე ადგილი. [[2006]] წელს ალონსომ კვლავ გაიმარჯვა. შუმახერმა განაცხადა, რომ სეზონის დასრულებამდე დატოვებდა სპორტს, თუმცა ფერარის კომპანიაში დარჩა ექსპერტისა და მრჩეველის სახით, პარალელურად ტესტირებას უწევდა ბოლიდებს. [[2008]] წელს მიხაელ შუმახერი მონაწილეობდა ფილმ „ასტერიქსი ოლიმპიურ თამაშობებზე“, სადაც იგი ასპარეზობდა წითელი ეტლით. [[2009]] წლის 29 ივლისს მიხაელ შუმახერი დაუბრუნდა დიდ სპორტს. 2009 წლის ევროპის გრან-პრიზე მას უნდა შეეცვალა ტრავმირებული ფილიპ ი მაში. 2009 წლის 31 ივლისს მიხაელ შუმახერმა ბოლიდი გატესტა ავტოდრომზე იტალიაში, მაგრამ თებერვალში მიღებული კისრის ტრავმის გამო მას გრან-პრიში მონაწილეობაზე უარის თქმა მოუწია. ====მერსედესი (2010–2012)==== 2009 წლის ბოლოს მან სამწლიანი კონტრაქტი გააფორმა მერსედეს-ბენცის გუნდთან. [[2010]] წელს შუმი კვლავ დაუბრუნდა ფორმულა ერთს. იგი მერსედესის შემადგენლობაში იყო ახალგაზრდა ნიკო როსბერგთან ერთად (ის ასევე F1-ის ყოფილი მრბოლელის კეკე როსბერგის შვილია) 2010-2012 წლებში შუმახერმა ერთი პოულ პოზიცია დაისაკუთრა მონაკოში და ერთი პოდიუმი ვალენსიაში. [[2012]] წლის 24 ივნისს ევროპის გრან-პრიზე პირველად სპორტის დაბრუნების შემდეგ ავიდა პოდიუმზე, დაიკავა რა მესამე ადგილი. იმავე წელს მიხაელ შუმახერმა დატოვა ფორმულა 1 და გამოაცხადა მისი სპორტული კარიერის დასასრული. ===ცხოვრება სპორტული კარიერის შემდეგ=== მიხაელ შუმახერს ძალიან იტაცებდა ექსტრემალური სპორტი. მას ასევე ჰქონდა სპრინგერის ლიცენზიაც, რომელიც უფლებას აძლევდა პარაშუტით მარტო გადმომხტარიყო საფრენი აპარატიდან. მიხაელ შუმახერი ითვლება ერთ-ერთ მაღალანაზღაურებიან სპორტსმენად, რომელმაც თავისი კარიერის მანძილზე არაერთი ასეული მილიონი დოლარის გამომუშავება შესძლო, რომლიდანაც ნაწილი საქველმოქმედო ორგანიზაციებში დახარჯა. 2013 წლის 29 დეკემბერს მიხაელ შუმახერი შვილთან და მის მეგობრებთან ერთად სრიალებდა საფრანგეთის ალპების კურორტ მარიბელისის სათხილამურო ტრასაზე. სპორტსმენმა გადაწყვიტა გასულიყო გაკვალული ტრასიდან და 20 მეტრი ესრიალა მოუმზადებელ მონაკვეთზე. თოვლის საფარის ქვეშ არსებულ ქვაზე ფეხის დაცდენით იგი დაეცა და კლდეზე შეჯახებით მიიღო თავის ტრავმა. მიხაელ შუმახერი რამდენიმე ხანი ხელოვნურ კომაში იმყოფებოდა და გადაიტანა თავის არაერთი ოპერაცია. 2014 წელს მკურნალობის კურსის დასრულების შემდეგ გადაყვანილ იქნა სახლში. ===პირადი ცხოვრება=== 1990 წელს მიხაელმა ერთ-ერთ წვეულებაზე გაიცნო მისი მომავალი მეუღლე კარინე ბეჩ. 1995 წელს მიხაელ შუმახერი და კარინა ბიჩი დაქორწინდნენ. წყვილი დასახლდა ჟენევის ტბასთან მდებარე ქალაქ ფლინ სლეში. ორი წლის შემდეგ მათ შეეძინათ ქალიშვილი ჯინა-მარია, ხოლო კიდევ ორი წლის შემდეგ ვაჟიშვილი — მიკი, რომელმაც გააგრძელა თავისი მამის გზა. ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat-inline|Michael Schumacher}} * {{Official website|http://www.michael-schumacher.de}} * [http://www.mercedes-gp.com/team.asp?mgp=j%B5%B0%99%A2%97 Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100421203241/http://www.mercedes-gp.com/team.asp?mgp=j%B5%B0%99%A2%97 |date=2010-04-21 }} – from [http://www.mercedes-gp.com/ Mercedes GP official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100502024500/http://www.mercedes-gp.com/ |date=2010-05-02 }} * [http://www.ms-Kartcenter.de Kartcenter and Museum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190623154055/http://www.ms-kartcenter.de/ |date=2019-06-23 }} * [http://www.ksm-motorsport.de Kartteam Kaiser-Schumacher-Muchow] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101225113915/http://www.ksm-motorsport.de/ |date=2010-12-25 }} * [https://web.archive.org/web/20070628195539/http://www.formula1.com/teams_and_drivers/hall_of_fame/7/ Formula1.com Profile] * [http://www.4mula1.ro/history/driver/Michael_Schumacher Michael Schumacher career statistics] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101203091456/http://www.4mula1.ro/history/driver/Michael_Schumacher |date=2010-12-03 }} * [https://web.archive.org/web/20070321083414/http://www.sportingo.com/michael-schumacher/6%2C990 News Articles about Michael Schumacher] * {{IMDb name|1635856}} {{ფორმულა ერთის მსოფლიო ჩემპიონები}} {{ავტორიტეტული წყაროები}} {{DEFAULTSORT:შუმახერი, მიხაელ}} [[კატეგორია:გერმანელი ავტომრბოლელები]] [[კატეგორია:ფორმულა 1-ის გერმანელი მრბოლელები]] [[კატეგორია:მსოფლიოს ჩემპიონები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1969]] [[კატეგორია:ფორმულა 1-ის მსოფლიო ჩემპიონები]] [[კატეგორია:დაბადებული 3 იანვარი]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] biwq30h1h86o1p4f0tg34hewwxke2fk მიშელ პლატინი 0 7070 5426927 4922990 2026-07-04T10:07:29Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426927 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მიშელ პლატინი |სურათი = Michel Platini en 1978, 'Argentina 78', Panini figurina n°90.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = მიშელ ფრანსუა პლატინი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1955|06|21}} |დაბადების ადგილი = [[მერტი და მოზელი|ჟეფი]], [[საფრანგეთი]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე = 179 [[სმ]] |პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] |მიმდინარე კლუბი = |ახალგაზრდული წელი1 = 1966–1972 |ახალგაზრდული კლუბი1 = ჟეფი |წელი1 = 1972–1979 |კლუბი1 = [[ნანსი (საფეხბურთო კლუბი)|ნანსი]] |მატჩი1 = 181 |გოლი1 = 98 |წელი2 = 1979–1982 |კლუბი2 = [[სენტ-ეტიენი (საფეხბურთო კლუბი)|სენტ-ეტიენი]] |მატჩი2 = 104 |გოლი2 = 58 |წელი3 = 1982–1987 |კლუბი3 = [[იუვენტუსი (ტურინი)|იუვენტუსი]] |მატჩი3 = 147 |გოლი3 = 68 |სულ მატჩი = 432 |სულ გოლი = 224 |ეროვნული წელი1 = 1976–1987 |ეროვნული წელი2 = 1988 |ეროვნული ნაკრები1 = [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთი]] |ეროვნული ნაკრები2 = [[ქუვეითის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ქუვეითი]] |ეროვნული მატჩი1 = 72 |ეროვნული მატჩი2 = 1 |ეროვნული გოლი1 = 41 |ეროვნული გოლი2 = 0 |მედლის თარგები = |გაწვრთნის წელი1 = 1988–1992 |გაწვრთნილი კლუბი1 = [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთი]] }} '''მიშელ ფრანსუა პლატინი''' ({{lang-fr|Michel François Platini}}; დ. [[21 ივნისი]] [[1955]], ჟეფი, [[ლოთარინგია]], [[საფრანგეთი]]) — [[ფრანგები|ფრანგი]] [[ფეხბურთელი]], [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]]. სხვადასხვა დროს იცავდა [[ნანსი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნანსის“]], [[სენტ-ეტიენი (საფეხბურთო კლუბი)|„სენტ-ეტიენის“]], [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსისა“]] და [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას. [[საფრანგეთის საფეხბურთო თასი|საფრანგეთის თასის]] მფლობელი (1978) [[ნანსი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნანსის“]] შემადგენლობაში. [[საფრანგეთის ლიგა 1|საფრანგეთის ჩემპიონი]] (1981) და [[საფრანგეთის საფეხბურთო თასი|საფრანგეთის თასის]] ორგზის ფინალისტი (1981, 1982) [[სენტ-ეტიენი (საფეხბურთო კლუბი)|„სენტ-ეტიენის“]] შემადგენლობაში. [[იტალიის სერია A|იტალიის]] ორგზის ჩემპიონი (1984, 1986) და [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასის]] მფლობელი (1983), [[უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი|თასების მფლობელთა თასისა]] (1984) და [[უეფა-ს სუპერთასი]]ს მფლობელი (1984), [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ევროპის ჩემპიონთა თასის]] მფლობელი (1985), ფინალისტი (1983) და [[საკონტინენტთაშორისო თასი (ფეხბურთი)|საკონტინენტთაშორისო თასის]] მფლობელი (1985) [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]] შემადგენლობაში. [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|1984 წლის ევროპის ჩემპიონი]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986 წლის მექსიკის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ბრინჯაოს პრიზიორი [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978 წლის არგენტინის მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მონაწილე. მსოფლიოს ერთ-ერთი უდიდესი ფეხბურთელი სპორტის ამ სახეობის არსებობის ისტორიაში. როგორც ევროპის საუკეთესო მოთამაშე სამჯერ გახდა [[ოქროს ბურთი]]ს მფლობელი (1983, 1984, 1985). საფრანგეთის ფეხბურთის ისტორიაში იგი ერთადერთია, ვინც სამჯერ შეძლო ამ საპატიო ტიტულისა და პრიზის მოპოვება.<ref>[https://web.archive.org/web/20180305155211/http://www.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people=28528/profile.html Elegance and intelligence personified in blue].</ref> [[France Football]]-ის მიერ ჩატარებული გამოკითხვის შედეგად მიშელ პლატინი საფრანგეთის ასწლეულის ფეხბურთელად დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/franpoy.html French Player of the Century]. ფრანგული ყოველკვირეული სპორტული ჟურნალის [[France Football]]-ის ინიციატივით ჩატარდა გამოკითხვა, რომელშიც მონაწილეობა მიიღო 1958–1999 წლების პერიოდში საფრანგეთის წლის საუკეთესო მოთამაშედ აღიარებულმა {{Tooltip|ყველა|ჟან-ფრანსუა ლარიოს გარდა (Jean-François Larios), რომელთან დაკავშირებაც გარკვეული მიზეზების გამო ვერ მოხერხდა.|}} ფეხბურთელმა. მათ უნდა დაესახელებინათ ასწლეულის ფრანგი ფეხბურთელი, ასწლეულის ფრანგი მწვრთნელი და ასწლეულის ფრანგული გუნდი. გამოკითხვის შედეგად ასწლეულის ფეხბურთელად მიშელ პლატინი დასახელდა, მეორეზე [[ზინედინ ზიდანი]] გავიდა, ხოლო მესამეზე — [[რაიმონ კოპა]]. გამოკითხული 34 ფეხბურთელიდან 22-მა — ასწლეულის ფეხბურთელად პლატინი დაასახელა, ცხრამ — ზიდანი, ხოლო სამმა — კოპა.</ref> [[უეფა]]-ს პრეზიდენტი [[2007]]–[[2015]] წლებში. == ბიოგრაფია == [[მარადონა|მარადონას]] შემდეგ პლატინი ყოველთვის ითვლებოდა [[1980-იანები]]ს ერთ-ერთ საუკეთესო ფეხბურთელად. მისი პირველი კლუბი იყო [[ნანსი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნანსი“]]. [[ნანსი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნანსიში“]] კარგი თამაშის შემდეგ გადავიდა [[სენტ-ეტიენი (საფეხბურთო კლუბი)|„სენტ-ეტიენში“]] სადაც მოიპოვა საფრანგეთის ჩემპიონის ტიტული, შემდეგ შეამჩნია იტალიურმა კლუბმა [[იუვენტუსი (ტურინი)|„იუვენტუსმა“]] და გადაიბირა. პლატინიმ თავი გამოიჩინა ტექნიკითა და ჯარიმის შესრულებით. ის იყო [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] კაპიტანი. მისი დამსახურებით საფრანგეთი გახდა ევროპის ჩემპიონი [[1984]] წელს, სადაც 5 თამაშში გაიტანა 9 გოლი. [[File:1978 FIFA World Cup - Italy v France - Giancarlo Antognoni shooting.jpg|thumb|267პქ|<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|არგენტინის მუნდიალზე]]. პლატინი – მარჯვნიდან პირველი. 2 ივნისი, 1978</center>]] [[File:Ioan Igna.jpg|thumb|267პქ|<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|მექსიკის მუნდიალზე]]. მსაჯი იოან იგნა და პლატინი. 21 ივნისი, 1986</center>]] {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = მიშელ პლატინი<br /> | სურათი= Michel Platini 2010.jpg | სურათის ზომა =250px | წარწერა სურათის ქვეშ=მიშელ პლატინი – [[უეფა]]-ს პრეზიდენტი. 14 ოქტომბერი, 2010 | ხელმოწერა = |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1955|06|21}} |დაბადების ადგილი = [[მერტი და მოზელი|ჟეფი]], [[საფრანგეთი]] | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი= | მოქალაქეობა = [[საფრანგეთი]] | ეროვნება = | საარჩევნო ოლქი = | მეუღლე = | შვილები= | მამაკაცი = | პროფესია = | საქმიანობა = | რელიგია = | პარტია = | ვებ-საიტი= | რიგი = [[უეფა]]ს მე-6 პრეზიდენტი | თანამდებობა დაიკავა = [[4 ივნისი]], [[2007]] | თანამდებობა დატოვა = [[9 ოქტომბერი]], [[2015]] | წინამორბედი= [[ლენარტ იუჰანსონი]] | მემკვიდრე = [[ხოსე მარია ვილიარი]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = }} === სანაკრებო კარიერა === 1976–1987 წლებში [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]]ს შემადგენლობაში 72 მატჩი ითამაშა და 41 გოლი გაიტანა. ==== სანაკრებო სტატისტიკა ==== {{Football player national team statistics|FRA}} |- |1976||5||4 |- |1977||7||2 |- |1978||6||4 |- |1979||4||2 |- |1980||6||5 |- |1981||4||2 |- |1982||10||4 |- |1983||4||1 |- |1984||10||13 |- |1985||6||2 |- |1986||9||2 |- |1987||1||0 |- !ჯამში||72||41 |} === მსოფლიო ჩემპიონატებზე === პლატინიმ მსოფლიო ჩემპიონატების 14 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და 5 გოლი გაიტანა.<ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/players/michel_platini.php Michel Platini in the World Cups].</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|<sup>ჩემპ.</sup>|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|<sup>მასპინძელი</sup>|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|<sup>№</sup>|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>პოზიცია</sup>|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>შ</sup>|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>ბ</sup>|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>მ</sup>|მოგება}} !! {{Tooltip|<sup>ფ</sup>|ფრე}} !! {{Tooltip|<sup>წ</sup>|წაგება}} !! {{Tooltip|<sup>შედეგი</sup>|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978]] || {{ARG}} || {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|15]] || [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] || 3 || 1 || 1 || 0 || 2 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|<center>ჯგუფური ეტაპი</center>]] |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] || {{ESP}} || {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] || 5 || 2 || 2 || 2 || 1 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|<center>მეოთხე ადგილი</center>]] |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]] || {{MEX}} || {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] || 6 || 2 || 3 || 2 || 1 || bgcolor=Goldenrod|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|<center>მესამე ადგილი</center>]] |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} [[ნანსი (საფეხბურთო კლუბი)|ნანსი]] ; [[საფრანგეთის საფეხბურთო თასი|საფრანგეთის თასი]] * თასის მფლობელი: 1977–78<ref>[http://www.pari-et-gagne.com/joueur/michel_platini.html Michel Platini (AS Nancy Lorraine) Coupe de France 1977–78].</ref> ; {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} [[სენტ-ეტიენი (საფეხბურთო კლუბი)|სენტ-ეტიენი]] ; [[საფრანგეთის ლიგა 1|საფრანგეთის ჩემპიონატი]] * ჩემპიონი: 1980–81<ref>[http://www.pari-et-gagne.com/joueur/michel_platini.html Michel Platini (AS Saint-Etienne) 1980–81].</ref> * ვიცე-ჩემპიონი: 1981–82<ref>[http://www.pari-et-gagne.com/joueur/michel_platini.html Michel Platini (AS Saint-Etienne) 1981–82].</ref> ; [[საფრანგეთის საფეხბურთო თასი|საფრანგეთის თასი]] * ფინალისტი (2): 1980–81, 1981–82<ref>[http://www.pari-et-gagne.com/joueur/michel_platini.html Michel Platini (AS Saint-Etienne) Coupe de France 1981, 1982].</ref> ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იუვენტუსი (ტურინი)|იუვენტუსი]] ; [[იტალიის სერია A|იტალიის ჩემპიონატი]] * ჩემპიონი (2): 1983–84, 1985–86<ref>[http://www.pari-et-gagne.com/joueur/michel_platini.html Michel Platini (Juventus Turin) 1984, 1986].</ref> * ვიცე-ჩემპიონი (2): 1982–83, 1986–87<ref>[http://www.pari-et-gagne.com/joueur/michel_platini.html Michel Platini (Juventus Turin) 1983, 1987].</ref> ; [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასი]] * თასის მფლობელი: 1982–83 ; [[უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი|თასების მფლობელთა თასი]] * თასის მფლობელი: 1983–84 ; [[უეფა-ს სუპერთასი]] * თასის მფლობელი: 1984 ; [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ევროპის ჩემპიონთა თასი]] * თასის მფლობელი: 1984–85 * ფინალისტი: 1982–83 ; [[საკონტინენტთაშორისო თასი (ფეხბურთი)|საკონტინენტთაშორისო თასი]] * თასის მფლობელი: 1985 === სანაკრებო === ; {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთი]] ; [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონატი]] * ჩემპიონი: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|1984]]<ref>{{cite web|url=http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17984239 |title=BBC Sport – Euro 1984: Euro 1984: Michel Platini at his peak inspires France }}</ref><ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/euro_2004/history/3083327.stm |title=BBC SPORT &#124; Football &#124; Euro 2004 &#124; History &#124; France 1984 |publisher=BBC News}}</ref><ref>{{cite news |title=EURO 1984 team of the tournament |url=http://www.uefa.com/uefaeuro/history/memories/newsid=1624382.html|work=Union of European Football Associations}}</ref><ref>{{cite news |title=Platini fires France to glory on home soil |url=http://www.uefa.com/uefaeuro/season=1984/matches/round=204/match=3463/postmatch/report/index.html |publisher=UEFA}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.uefa.com/uefaeuro/season=1984/index.html|title=1984 UEFA European Championship|website=uefa.com |publisher=Union of European Football Associations}}</ref><ref>{{cite web |title=European Football Championship 1984 |publisher=UEFA |url=http://www.euro2000.org/en/replay/1984/fraesp/0,1068,,00.html |accessdate=2022-04-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20000817032112/http://www.euro2000.org/en/replay/1984/fraesp/0,1068,,00.html |archivedate=2000-08-17 }}</ref> ; არტემიო ფრანკის თასი * თასის მფლობელი: 1985 ; [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატი]] * მე-3 ადგილი: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]] * მე-4 ადგილი: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] === ინდივიდუალური === * XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელი [[Placar]]-ის ვერსიით: 1999 <ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século].</ref> * ყველა დროის 100 უდიდესი ფეხბურთელი World Soccer-ის ვერსიით: 1999 ; [[საფრანგეთის ლიგა 1|საფრანგეთის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი]] * [[France Football]]-ის ვერსიით ** პირველი ადგილი (2): 1976, 1977 <ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/franpoy.html France – Footballer of the Year].</ref> ; საფრანგეთის წლის საუკეთესო სპორტსმენი * გაზეთ „ეკიპის“ ვერსიით ** პირველი ადგილი: 1977 ; ევროპის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი * [[France Football|Ballon d'Or]] ** [[ოქროს ბურთი]] (3): 1983, 1984, 1985 <ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/europa-poy.html European Footballer of the Year ("Ballon d'Or")].</ref> ** [[ოქროს ბურთი|ბრინჯაოს ბურთი]] (2): 1977, 1980 <ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/europa-poy77.html European Footballer of the Year ("Ballon d'Or") 1977].</ref> * [[Onze d'Or]] ** [[Onze d'Or|ოქროს ბურთი]] (3): 1983, 1984, 1985 ** [[Onze d'Or|ვერცხლის ბურთი]]: 1977 <ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/onze-awards.html "Onze Mondial" Awards (Onze d'Or 1977)].</ref> ; მსოფლიოს წლის საუკეთესო ფეხბურთელი * World Soccer-ის ვერსიით ** პირველი ადგილი (2): 1984, 1985 ; [[ფიფა|ფიფა 100]] * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> ; საფრანგეთის ასწლეულის ფეხბურთელი * [[France Football]]-ის ვერსიით ** პირველი ადგილი: 2000 <ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/franpoy.html French Player of the Century].</ref> ; ინგლისური ფეხბურთის მუზეუმი * დიდების დარბაზის წევრი <ref>[https://web.archive.org/web/20210115035130/https://www.famoussoccerplayers.org/michel-platini/ Michel Platini was inducted into the English Football Hall of Fame].</ref> ; იტალიური ფეხბურთის მუზეუმი * დიდების დარბაზის წევრი: 2011 <ref>[http://vivoazzurro.it/en/news/italian-football-hall-of-fame-to-induct-ten-new-stars/ Italian football Hall of Fame to induct ten new stars].</ref> ; სხვა მიღწევები * [[იტალიის სერია A|იტალიის ჩემპიონატი]] ** საუკეთესო ბომბარდირი (3): 1983, 1984, 1985 <ref>[http://www.rsssf.com/tablesi/italtops.html Italy – Serie A Top Scorers].</ref> * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|ევროპის ჩემპიონატი]] ** საუკეთესო ბომბარდირი: 1984 ** საუკეთესო ფეხბურთელი: 1984 == ბიბლიოგრაფია == {{Refbegin}} * {{Cite book|last=კაკაბაძე|first=მიხეილ|title=არგენტინის ცის ქვეშ|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1979|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A8|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914185508/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A8|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=კაკაბაძე|first=მიხეილ|title=ოქროს ქალღმერთიდან ფიფა-ს თასამდე|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1981|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A6%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C+%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%90-%E1%83%A1+%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%93%E1%83%94&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914185756/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A6%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C+%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%90-%E1%83%A1+%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%93%E1%83%94&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=არგენტინა, არგენტინა!|publisher=გამ-ბა საბჭ. საქართველო|year=1979|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%AF%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%92.&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90+%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914185940/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%AF%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%92.&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90+%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=ფორცა, იტალია!|publisher=გამ-ბა საბჭ. საქართველო|year=1982|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%AA%E1%83%90,+%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%90!+&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914190037/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%AA%E1%83%90,+%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%90!+&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=მარადონა რეი : მსოფლიოს XIII ჩემპიონატის შთაბეჭდილებები|publisher=ნაკადული|year=1987|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%AF%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%90+%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%98&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2022-07-22|archive-url=https://archive.today/20190914194033/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%AF%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%90+%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%98&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700:%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20190914185653/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700:%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=Glanville|first=Brian|title=The Story of the World Cup|publisher=Faber|year=2018|location=London|url=https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914190442/https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|archive-date=2019-09-14}} {{ISBN|9780571325566}} * {{Cite book|last=Squires|first=David|title=The Illustrated History of Football|publisher=Random House|year=2016|location=Sydney|url=https://books.google.ge/books?id=JFZtDQAAQBAJ&dq=The+Illustrated+History+of+Football,+his+first+book,+David+Squires&hl=en&sa=X|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914190652/https://books.google.ge/books?id=JFZtDQAAQBAJ&dq=The+Illustrated+History+of+Football,+his+first+book,+David+Squires&hl=en&sa=X|archive-date=2019-09-14}} {{ISBN|1780895585}} * {{Cite book|last=Holt|first=Nick|title=The Mammoth Book of the World Cup|publisher=[http://www.runningpress.com/titles/nick-holt/the-mammoth-book-of-the-world-cup/9780762452248/ Running Press Adult]|year=2014|location=London|url=https://www.goodreads.com/book/show/18079896-the-mammoth-book-of-the-world-cup|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20190914190920/https://www.goodreads.com/book/show/18079896-the-mammoth-book-of-the-world-cup|archive-date=2019-09-14}} {{ISBN|0762452242}} * {{Cite book|last=Witzig|first=Richard|title=The Global Art of Soccer|publisher=[http://books.google.ge/books/about/The_Global_Art_of_Soccer.html?id=H2T0ZD5S86QC&redir_esc=y CusiBoy Publishing]|year=2006|location=New York|url=http://books.google.ge/books?id=H2T0ZD5S86QC&pg=PA31&lpg=PA31&dq=Michel+Platini+Global+Art+of+Soccer&source=bl&ots=iGBy8wSx10&sig=5ktEV2pVVcwKSOREbbRyHvenGjU&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjHyuHcxbHcAhXIWSwKHcyoAr0Q6AEIJjAA#v=onepage&q=Michel%20Platini%20Global%20Art%20of%20Soccer&f=false}} {{ISBN|0977-66880-0}} * {{Cite book|last=Tournon|first=Philippe|title=Platini, le football en fête|publisher=Alta Sport|year=1977|location=Paris|url=http://www.amazon.fr/platini-football-fete-Tournon-Philippe/dp/B0014MCQ1O}} {{Refend}} == პერიოდიკა == {{Refbegin}} * {{სტატია |ავტორი = |სათაური = საუკეთესონი |ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/193659/1/Lelo_1978_N12.pdf |ენა = |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |სახეობა = |წელი = 17 იანვარი, 1978 |ტომი = |ნომერი = 12 (6077) |გვერდები = 4 |doi = |issn = 2233-3827 }} * {{სტატია |ავტორი = თორელი, გ. |სათაური = პლატინი — № 1 |ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/193688/1/Lelo_1978_N25.pdf |ენა = |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |სახეობა = |წელი = 4 თებერვალი, 1978 |ტომი = |ნომერი = 25 (6090) |გვერდები = 4 |doi = |issn = }} {{Refend}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Commonscat|Michel Platini}} * [https://web.archive.org/web/20190504114706/http://static.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people%3D28528/index.html მიშელ პლატინი] — [[ფიფა]]ს ჩანაწერი * [https://web.archive.org/web/20110111032029/http://ngif.net/?p=62 მიშელ პლატინი] — მეოცე საუკუნის უდიდესი სპირტსმენები * [https://web.archive.org/web/20120414030445/http://football.ua/unicredit-top50/news/162215.html მიშელ პლატინი] — Football.ua * [https://web.archive.org/web/20190822002903/https://storiedicalcio.altervista.org/blog/platini_michel.html მიშელ პლატინი] — Storie di Calcio {{Refbegin}} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''თემატური საიტები'''</center> || style="background: white;"| [https://www.11v11.com/players/michel-platini-21456/ AFS] · [https://eu-football.info/_player.php?id=16763 EU-Football.info] · [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/15257 FootballDatabase.eu] · [https://web.archive.org/web/20210128142248/https://www.fifa.com/who-we-are/news/platini-elected-uefa-president-110487 FIFA] · [https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur9663.html L’Équipe] · [https://www.national-football-teams.com/player/16083/Michel_Platini.html National Football Teams.com] · [https://www.olympedia.org/athletes/25149 Olympedia] · [https://www.sambafoot.com/en/news/66967_michel_platini_think_about_pele.html Sambafoot] · [http://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=6384 Soccerbase] · [https://www.transfermarkt.com/michel-platini/profil/spieler/88994 Transfermarkt (P)] · [https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/trainer/2684 Transfermarkt (M)] · [https://www.imdb.com/name/nm1177672/ Internet Movie Database] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''ლექსიკონები და ენციკლოპედიები'''</center> || style="background: white;"|[https://brockhaus.de/ecs/enzy/article/platini-michel ბროკჰაუზის ენციკლოპედია] · [https://www.britannica.com/biography/Michel-Platini ენციკლოპედია ბრიტანიკა] · [https://www.enciclopedia.cat/ec-gec-0518970.xml კატალანური დიდი ენციკლოპედია] · [https://old.bigenc.ru/sport/text/3144206 დიდი რუსული ენციკლოპედია] · [https://web.archive.org/web/20240709152750/http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=14&t=225889 უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი] · [https://www.munzinger.de/search/go/document.jsp?id=01000000343 Munzinger] · [https://nndb.com/people/425/000112089/ Notable Names Database] · [https://www.treccani.it/enciclopedia/michel-platini Treccani] · [https://www.universalis.fr/encyclopedie/michel-platini/ Universalis] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''National Football Teams'''</center> || style="background: white;"| [http://www.national-football-teams.com/country/67/1976/France.html 1976] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1977/France.html 1977] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1978/France.html 1978] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1979/France.html 1979] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1980/France.html 1980] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1981/France.html 1981] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1982/France.html 1982] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1983/France.html 1983] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1984/France.html 1984] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1980/France.html 1985] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1986/France.html 1986] · [http://www.national-football-teams.com/country/67/1987/France.html 1987] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''Planet World Cup'''</center> || style="background: white;"| [http://www.planetworldcup.com/CUPS/1978/squad_fra78.html 1978] · [http://www.planetworldcup.com/CUPS/1982/squad_fra82.html 1982] · [http://www.planetworldcup.com/CUPS/1986/squad_fra86.html 1986] |} {{Refend}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{საფრანგეთის შემადგენლობა 1984 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{საფრანგეთის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრები}} {{ოქროს ბურთის მფლობელები}} {{ევროპის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი Onze Mondial-ის ვერსიით}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:პლატინი, მიშელ}} [[კატეგორია:დაბადებული 21 ივნისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1955]] [[კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 2-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საფრანგეთის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1984 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ოქროს ბურთის მფლობელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:უეფას ჩემპიონთა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] aqubnajo8muoolvftbh4djbstg8t9na მთაწმინდის პანთეონი 0 8499 5426833 5326776 2026-07-04T04:39:50Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426833 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Standseilbahn Tiflis 1905.jpg|thumb|250px|მთაწმინდა და პანთეონი]] [[ფაილი:St. David Monastery.JPG|250px|მინიატიურა|მამადავითის მონასტერი და პანთეონი [[თბილისის ტელეანძა|თბილისის სატელევიზიო კოშკიდან]] <br /><center><small>ზვიად ავალიანის ფოტო</small></center>]] '''ქართველ მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა მთაწმინდის პანთეონი''' — გამოჩენილ მწერალთა, საზოგადო მოღვაწეთა, მეცნიერთა და ხელოვანთა დასაკრძალი ადგილი [[თბილისი|თბილისში]], [[მთაწმინდა|მთაწმინდის]] ფერდობზე, მამადავითის ეკლესიის შემოგარენში. მთაწმინდაზე პანთეონის დაარსების იდეა გაჩნდა [[1915]] წელს [[წერეთელი, აკაკი|აკაკი წერეთლის]] დაკრძალვის დღეებში; პანთეონი გაიხსნა [[1929]] წელს, აქ დაკრძალული [[ალექსანდრე გრიბოედოვი]]ს გარდაცვალების მე-100 წლისთავზე. == მთაწმინდის პანთეონში დაკრძალულნი არიან == [[ფაილი:Mama-Daviti Church, Tbilisi.jpg|thumb|250px|მამადავითის ეკლესია [[მთაწმინდა]]ზე]] === XIX-XX საუკუნეების მწერლები და საზოგადო მოღვაწენი === * [[ალექსანდრე გრიბოედოვი]] ([[1829]]) * [[ნინო ჭავჭავაძე]] ([[1857]]) * [[დიმიტრი ყიფიანი]] ([[1887]]) * [[ილია ჭავჭავაძე]] ([[1907]]) * [[აკაკი წერეთელი]] (1915) * [[ოლღა გურამიშვილი]] (1927) * [[ნიკო ნიკოლაძე]] ([[1928]] ) ოლღა გურამიშვილი (ნიკო ნიკოლაძის მეუღლე) * [[დავით ერისთავი]] (ნეშტი გადმოასვენეს [[კალოუბნის ეკლესია|კალოუბნის ეკლესიიდან]] [[1930]]) * [[დავით კლდიაშვილი]] ([[1931]] ) * [[ზაქარია ჭიჭინაძე]] (1931) * [[ანასტასია თუმანიშვილ-წერეთელი]] ([[1932]]) * [[ვასილ ბარნოვი]] ([[1934]]) * [[ვაჟა-ფშაველა]] (ნეშტი გადმოასვენეს [[დიდუბის პანთეონი]]დან [[1935]]) * [[ნიკოლოზ ბარათაშვილი]] (ნეშტი გადმოასვენეს [[დიდუბის პანთეონი]]დან [[1938]]) * [[იაკობ გოგებაშვილი]] (ნეშტი გადმოასვენეს დიდუბის პანთეონიდან [[1940]]) * [[სოლომონ დოდაშვილი]] (ნეშტი გადმოასვენეს ვიატკის სასაფლაოდან 1994 წელს) === საბჭოთა ეპოქის მწერლები === * [[შალვა დადიანი]] ([[1959]]) * [[გალაკტიონ ტაბიძე]] ([[1959]]) * [[ლეო ქიაჩელი]] ([[1963]]) * [[იოსებ გრიშაშვილი]] ([[1965]]) * [[გიორგი ლეონიძე]] ([[1966]]) * [[სიმონ ჩიქოვანი]] ([[1966]] ) * [[ოთარ ჭილაძე]] ([[2009]] ) * [[ნოდარ დუმბაძე]] (ნეშტი გადმოასვენეს საბავშვო ქალაქ „მზიურიდან“ ([[2009]]) === ხელოვნების მოღვაწენი === * [[ვასო აბაშიძე]] (გადმოსვენებულია 1926 წ.) * [[ლადო გუდიაშვილი]] (1980 წ.) * [[სერგო ზაქარიაძე]] (1971 წ.) * [[კოტე მარჯანიშვილი]] (ნეშტი გადმოასვენეს [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი]]ს სკვერიდან 1964) * [[იაკობ ნიკოლაძე]] (1951 წ.) * [[ივანე ფალიაშვილი]] (1934 წ.) *[[აკაკი ხორავა]] (1972 წ.) * [[ვერიკო ანჯაფარიძე]] (1987 წ.) * [[უშანგი ჩხეიძე]] (გადმოასვენეს დიდუბის პანთეონიდან) * მიხეილ ჭიაურელი (გადმოასვენეს კინოსტუდიის ეზოდან) * [[ვახტანგ ჭაბუკიანი]] (1992 წ.) === მეცნიერები === * [[ნიკოლოზ ბერძენიშვილი]] * [[ილია ვეკუა]] * [[ექვთიმე თაყაიშვილი]] (ნეშტი გადმოასვენეს დიდუბის პანთეონიდან) * [[ნიკოლოზ მუსხელიშვილი]] * [[ალექსანდრე ცაგარელი]] * [[მოსე ჯანაშვილი]] * [[სიმონ ჯანაშია]] 1989 წელს: * [[მერაბ კოსტავა]] 2005 წელს საფრანგეთიდან გადმოსვენებულ იქნა * [[ქაიხოსრო (ქაქუცა) ჩოლოყაშვილი|ქაქუცა ჩოლოყაშვილის]] ნეშტი. 2007 წელს ჩეჩნეთიდან გადმოსვენებულ იქნა საქართველოს პირველი პრეზიდენტის * [[ზვიად გამსახურდია]]ს ნეშტი 2008 წელს: * [[ანა კალანდაძე]] 2010 წელს: * [[მუხრან მაჭავარიანი]] 2013 წელს: * [[ჭაბუა ამირეჯიბი]] 2016 წელს: * [[ბაჩანა ბრეგვაძე]] 2017 წელს: * [[ჯანსუღ ჩარკვიანი]] 2021 წელს: * [[ანზორ ერქომაიშვილი]] *[[გიორგი კვინიტაძე]] *[[რევაზ გაბრიაძე]] === აგრეთვე === * [[კეკე გელაძე|ე.გელაძე-ჯუღაშვილისა]] ( [[სტალინი|ი. ბ. სტალინის]] დედა) == პანთეონში განისვენებდნენ == * [[სილიბისტრო თოდრია]] (ნეშტი გადასვენებულია [[ვაკის სასაფლაო]]ზე) * [[ფილიპე მახარაძე]] (ნეშტი გადასვენებულია [[კუკიის სასაფლაო]]ზე) * [[მიხა ცხაკაია]] (ნეშტი გადასვენებულია [[კუკიის სასაფლაო]]ზე) == საფლავების ძეგლთა ავტორები == მთაწმინდის პანთეონის საფლავის ძეგლთა ავტორები არიან: მოქანდაკეები - [[ავალიშვილი, ბიძინა|ბ.ავალიშვილი]], [[ამაშუკელი, ელგუჯა|ე. ამაშუკელი]], [[ბერძენიშვილი, მერაბ|მ. ბერძენიშვილი]], [[დემუტ-მალინოვსკი, ვასილი|ვ. დემუტ-მალინოვსკი]], [[კაკაბაძე, დავით|დ. კაკაბაძე]], ს. კამპიონი, [[ნიკოლაძე, იაკობ|ი. ნიკოლაძე]], [[ოქროპირიძე, იროდიონ|ი. ოქროპირიძე]], [[ოჩიაური, გიორგი|გ. ოჩიაური]], ფ. ხოდოროვიჩი და სხვა. 2011 წლის 21 სექტემბერს მთაწმინდის პანთეონში გაიხსნა 1937 წელს რეპრესირებულ, უსაფლავო, ცნობილ მწერალთა და ხელოვანთა სიმბოლური საფლავის მემორიალი (ავტორი: ნიკოლოზ მაისურაძე). მემორიალზე აღბეჭდილია [[სანდრო ახმეტელი]]ს, [[ვახტანგ კოტეტიშვილი]]ს, [[ევგენი მიქელაძე|ევგენი მიქელაძის]], [[ტიციან ტაბიძე|ტიციან ტაბიძის]], [[დიმიტრი შევარდნაძე|დიმიტრი შევარდნაძისა]] და [[მიხეილ ჯავახიშვილი]]ს სახელები.<ref>[http://medianews.ge/index.php/ka/content/86462/ მთაწმინდის პანთეონში უსაფლავო ხელოვანთა სიმბოლური საფლავის მემორიალი გაიხსნა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309115533/http://medianews.ge/index.php/ka/content/86462 |date=2016-03-09 }}. საინფორმაციო სააგენტო «მედიანიუსი». 21-09-2011</ref> <gallery> ფაილი:მთაწმინდის პანთეონი.JPG|მთაწმინდის პანთეონი ფაილი:მამადავითი.JPG|მამადავითი ფაილი:ილია ჭავჭავაძის საფლავი.JPG|[[ჭავჭავაძე, ილია|ილია ჭავჭავაძის]] საფლავი ფაილი:ს.ზაქარიაძის საფლავი.JPG|[[ზაქარიაძე, სერგო|სერგო ზაქარიაძის]] საფლავი ფაილი:ვ.ანჯაფარიძის საფლავი.JPG|[[ანჯაფარიძე, ვერიკო|ვერიკო ანჯაფარიძის]] საფლავი ფაილი:Xyz.JPG|[[ჭაბუკიანი, ვახტანგ|ვახტანგ ჭაბუკიანის]] საფლავი ფაილი:ლ.გუდიაშვილის საფლავი.JPG|[[გუდიაშვილი, ლადო|ლადო გუდიაშვილის]] საფლავი ფაილი:ა.გრიბოედოვის საფლავი.JPG|[[გრიბოედოვი, ალექსანდრე|ალექსანდრე გრიბოედოვის]] საფლავი ფაილი:Phantheon914.jpg|[[გალაკტიონ ტაბიძე|გალაკტიონ ტაბიძის]] საფლავი. ფაილი:Phantheon921.jpg|[[ნიკოლოზ ბარათაშვილი|ნიკოლოზ ბარათაშვილის]] საფლავი ფაილი:Phantheon030.jpg|[[უშანგი ჩხეიძე|უშანგი ჩხეიძის]] საფლავი ფაილი:Phantheon2000.jpg|[[მერაბ კოსტავა]]<nowiki/>ს საფლავი ფაილი:Phantheon953.jpg|[[იაკობ გოგებაშვილი]]<nowiki/>ს საფლავი ფაილი:Phantheon2037.jpg|[[ზვიად გამსახურდია]]<nowiki/>ს საფლავი ფაილი:Phantheon503.jpg|[[ოთარ ჭილაძე|ოთარ ჭილაძის]] საფლავი ფაილი:Phantheon2617.jpg|[[ვაჟა-ფშაველა]]<nowiki/>ს საფლავი ფაილი:Phantheon733.jpg|[[ნოდარ დუმბაძე|ნოდარ დუმბაძის]] საფლავი ფაილი:Phantheon100.jpg|[[ქაქუცა ჩოლოყაშვილი|ქაქუცა ჩოლოყაშვილის]] საფლავი ფაილი:Phantheon746.jpg|[[ანა კალანდაძე|ანა კალანდაძის]] საფლავი ფაილი:Phantheon417.jpg|[[ვასო აბაშიძე|ვასო აბაშიძის]] საფლავი ფაილი:Phantheon940.jpg|[[ექვთიმე თაყაიშვილი|ექვთიმე თაყაიშვილის]] საფლავი ფაილი:Phantheon2447.jpg|[[აკაკი წერეთელი|აკაკი წერეთლის]] საფლავი ფაილი:Phantheon808.jpg|[[დიმიტრი ყიფიანი]]<nowiki/>ს საფლავი ფაილი:Phantheon859.jpg|[[გიორგი ლეონიძე|გიორგი ლეონიძის]] საფლავი ფაილი:Phantheon837.jpg|მთაწმინდის პანთეონი. </gallery> == ლიტერატურა == {{ქსე|7|662|}} == რესურსები ინტერნეტში == {{commonscat|Mtatsminda Pantheon|მთაწმინდის პანთეონი}} * [http://www.mtatsminda.narod.ru პანთეონის არაოფიციალური საიტი] {{საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობა|4242}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{თბილისის ღირსშესანიშნაობები}} [[კატეგორია:თბილისის პანთეონები]] [[კატეგორია:მთაწმინდის პანთეონში დაკრძალულები|*]] [[კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები თბილისში]] 8c7vzfma9kc1xov1aqtp1km9ux725cx დავით კლდიაშვილი 0 8588 5426838 5374060 2026-07-04T05:21:16Z ნანა1962 171202 5426838 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი|მოქალაქეობა={{დროშა|რუსეთის იმპერია}} <br /> {{დროშა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა}} <br /> {{დროშა|სსრკ}}|სურათი=David Kldiashvili.jpg}} '''დავით სამსონის ძე კლდიაშვილი''' (დ. [[10 სექტემბერი]] <small>[ ძვ. სტ. 29 აგვისტო]</small>, [[1862]], [[ზედა სიმონეთი]], ახლანდ. [[თერჯოლის მუნიციპალიტეტი]] ― გ. [[24 აპრილი]], [[1931]], იქვე, დაკრძალულია თბილისში, [[მთაწმინდის პანთეონი|მთაწმინდის პანთეონში]]) — [[ქართველები|ქართველი]] მწერალი, საქართველოს სსრ-ის სახალხო მწერალი ([[1930]]). == ბიოგრაფია == დავით კლდიაშვილი დაიბადა იმერეთში, გაღარიბებული აზნაურის ოჯახში. ბავშვობა სიმონეთსა და დედულეთში, სოფელ [[ხომული |ხომულში]] გაატარა. დედამისი იყო კესარია ღოღობერიძე, ხომულელი შეძლებული აზნაურის, ნიკო ღოღობერიძის ერთადერთი ქალიშვილი. მამა, სამსონ კლდიაშვილი იყო აქციზის სამმართველოს მოხელე. იგი 70 წლის ასაკში დაქვრივდა და მეორე ცოლი შეირთო. 7 წლის კლდიაშვილი [[ქუთაისი|ქუთაისში]], რუსი ექიმის ოჯახში მიაბარეს [[რუსული ენა|რუსული ენის]] შესასწავლად. ამის შემდეგ, მამამ პატარა დავითი გიმნაზიაში შესასვლელად მოსამზადებლად სამრევლო სკოლაში მიიყვანა. ხელმოკლე სამსონ კლდიაშვილმა გადაწყვიტა 9 წლის დავითი სახელმწიფო ხარჯით გაეგზავნა სამხედრო სასწავლებელში. ის 42 სხვა ბავშვთან ერთად გაგზავნილ იქნა სამხედრო განათლების მისაღებად და გასარუსებლად. მათგან სამხედრო სასწავლებელი მხოლოდ 6-მა დაასრულა და იმათგანაც მხოლოდ 2-ს შეეძლო [[ქართული ენა|ქართულად]] საუბარი. კლდიაშვილმა 1880 წელს დაასრულა კიევის სამხედრო გიმნაზია, ხოლო 1882 წელს მოსკოვის სამხედრო სასწავლებელი. ამავე წლიდან სამხედრო სამსახურში გააწესეს [[ბათუმი|ბათუმში]]. დავით კლდიაშვილმა თავისი ცხოვრების დიდი ნაწილი ბათუმში გაატარა (1882-1908 წწ.). [[1905]]-[[1907]] რევოლუციის შემდეგ, როგორც არაკეთილსაიმედო ვიცე-პოლკოვნიკი, აიძულეს გადამდგარიყო სამხედრო სამსახურიდან. [[1905]] წლიდან ჯერ ქუთაისში, მერე ჭიათურის შავი ქვის მრეწველობის სამმართველოში მუშაობდა. [[1915]] მობილიზაციით გაიწვიეს ოსმალეთის ფრონტზე. თურქეთში გადასახლებული ჭანების გამოსარჩლებისათვის მას საველე სასამართლო მოელოდა, მაგრამ [[1917]] წლის თებერვლის რევოლუციამ მოუსწრო და კლდიაშვილი მშობლიურ სოფელს დაუბრუნდა, თუმცა უკვე ჯანგატეხილი და დაავადებული. სოფელ [[ზედა სიმონეთი|ზედა სიმონეთში]] არის [[დავით და სერგო კლდიაშვილების სახლ-მუზეუმი]].<ref>{{Cite web |url=http://www.georgianmuseums.ge/?lang=geo&id=1_1&sec_id=4&th_id=126 |title=საქართველოს მუზეუმები |access-date=2011-05-16 |archive-date=2011-09-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110930164808/http://www.georgianmuseums.ge/?lang=geo&id=1_1&sec_id=4&th_id=126 }}</ref> ==შემოქმედება== [[File:David Kldiashvili bust.jpg|thumb|220პქ|დავით კლდიაშვილის ბიუსტი, [[ბათუმი]]]] დავით კლდიაშვილი ჯერ კიდევ სრულიად პატარა იყო, როდესაც კალამი აიღო ხელში და წერა დაიწყო. წერა რომ დაუწუნეს, სხვის თარგმნას მიჰყო ხელი. ნიკო ლომოურის „ალი“ გადათარგმნა რუსულად. 1885 წელს ჟურნალში „თეატრი“ პირველად დაიბეჭდა მისი თარგმანი. ამას მოჰყვა ორიგინალური ნაწარმოებები. მოთხრობები „შერისხვა“ და „მსხვერპლი“ დავით კლდიაშვილის ლიტერატურული დებიუტია. სოფლის ცხოვრება ძირითადი თემაა მწერლისა. მისი მხატვრული სიტყვა მოთხრობა „შერისხვა“ არის, რომელიც დაიწერა და დაიბეჭდა 1893 წელს ჟურნალ „მოამბეში“. 1897 წელს დავით კლდიაშვილმა გამოაქვეყნა მოთხრობა „მრევლში“. დავით კლდიაშვილმა ხელი მოჰკიდა იმერეთის გაღატაკებულ აზნაურთა ცხოვრების ასახვას, ამან თავისი პირველი გამოხატულება ჰპოვა მოთხრობაში „სოლომონ მორბელაძე“, შემდეგ მოყვა „სამანიშვილის დედინაცვალი“, „ქამუშაძის გაჭირვება“, „ბაკულას ღორები“, „როსტომ მანველიძე“ და სხვა. ქართველ რეალისტ მწერლებს შორის ის ყველაზე მეტად დაუპირისპირდა ფეოდალურ ქართულ მწერლობას. კლდიაშვილის კრიტიკულმა რეალიზმმა თავი იჩინა დრამატურგიაშიც. დ. კლდიაშვილი იუმორის ბუნებრივი გრძნობით, დაკნინებული აზნაურის ცხოვრების მხილებით ქმნის საინტერესო კომიკურ სურათებს: „დარისპანის გასაჭირი“, „ირინეს ბედნიერება“, „უბედურება“ ამჟღავნებენ დ. კლდიაშვილის მიერ დრამატული სიტუაციების შესანიშნავ უნარსა და ძალას. მიუხედავად რუსეთის იმპერიის სამხედრო სამსახურში ყოფნისა, კლდიაშვილი ჩამოყალიბდა, როგორც [[ჰუმანიზმი|ჰუმანისტი]] მწერალი, მისი იდეალია [[ადამიანი]], მის ნაწარმოებებში არ ჩანს [[რელიგია|რელიგიური]] მოტივები და ამ მხრივ არის მისივე თანამედროვე მწერლის [[ვასილ ბარნოვი]]ს სრული ანტიპოდი. მის ერთ მოთხრობაში „შერისხვა“ მოხუცი გლეხი ცდილობს სასამართლოს გადაწყვეტილება ზეცაში გაასაჩივროს, თუმცა საბოლოოდ, თავად ხდება საკუთარივე ცრუმორწმუნეობის მსხვერპლი. რელიგიური ცრუმორწმუნეობა გაკრიტიკებულია ასევე მოთხრობაში „მსხვერპლი“. კლდიაშვილის გმირების ენა უბრალო და ბუნებრივია == ბიბლიოგრაფია == === ნოველები === * „[[სამანიშვილის დედინაცვალი]]“ * „ქამუშაძის გაჭირვება“ === მოთხრობები === * „სოლომან მორბელაძე“ * „შერისხვა“ * „მსხვერპლი“ * „წრფელი გული“ * „მრევლში“ * „მიქელა“ * „როსტომ მანველიძე“ * „თავადი პეტრე“ * „მშობლის ნუგეში“ * „ბაკულას ღორები“ === პიესები === * „ირინეს ბედნიერება“ * „დარისპანის გასაჭირი“ * „უბედურება“ == ლიტერატურა == {{ქსე|5|552|[[სერგი ჭილაია|ჭილაია ს.]]}} * ''კიკნაძე ვ.,'' დავით კლდიაშვილის თეატრი, თბ., 1973; * ''ჭილაია ს.,'' უახლესი ქართული მწერლობა, თბ., 1972; * ''ტაბიძე ტ.,'' თხზულებანი სამ ტომად, ტ. 2, თბ., 1966; * ''აბაშიძე კ.,'' ეტიუდები XIX საუკუნის ქართული ლიტერატურის ისტორიიდან, თბ., 1962; * ''ასათიანი ლ.,'' წერილები ლიტერატურაზე, თბ., 1946; * '' [[სერგო კლდიაშვილი|კლდიაშვილი ს.]],'' დავით კლდიაშვილი, თბ., 1945; *{{წიგნი | | first=| ავტორი=[[გერონტი ქიქოძე|ქიქოძე გ.]] | series=| სათაური=ნარკვევები| გამომცემლობა=ფედერაცია |ადგილი=თბილისი|year=| წელი=1941| isbn=| edition=|გვ=92-104|ბმული=http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/229941|ref=ქიქოძე}} == რესურსები ინტერნეტში == * [http://home.ner.ge/?p=1711 დავით კლდიაშვილის შემოქმედებანი ner.ge - ზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140102173452/http://home.ner.ge/?p=1711 |date=2014-01-02 }} - „ქართული ლიტერატურის დიდი ბიბლიოთეკა“ * [http://www.nplg.gov.ge/ebooks/authors/david_kldiashvili.htm დავით კლდიაშვილის ნაწარმოებების ინტერნეტ-არქივი] * [http://burusi.wordpress.com/literature/david-kldiashvili-2/ დავით კლდიაშვილი] * [https://www.allgeo.org/index.php/ka/2018-12-12-16-13-02/2020-03-04-21-22-21 დავით კლდიაშვილის შემოქმედება Allgeo.org-ზე] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ავტორიტეტული წყაროები}} {{DEFAULTSORT:კლდიაშვილი, დავით}} [[კატეგორია:ქართველი მწერლები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1862]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1931]] [[კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში]] [[კატეგორია:თერჯოლის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები]] [[კატეგორია:მთაწმინდის პანთეონში დაკრძალულები]] [[კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები]] [[კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო მწერლები]] 0x0x6ofdzjxzj7jsvk0t0w8rctav6h2 მირჰოროდი 0 9586 5426886 4551936 2026-07-04T09:13:14Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426886 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = მირჰოროდი |მშობლიური სახელი = Миргород |ქვეყანა = უკრაინა |პანორამა = MyrhorodKurort.JPG |პანორამის სიგანე = 280px |წარწერა = მირჰოროდის საკურორტე ზონა |დროშა =Flag of Myrhorod.svg |გერბი = UKR COA of Myrhorod.svg |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = N|lat_deg= 49|lat_min= 58|lat_sec= |lon_dir = E|lon_deg= 33|lon_min= 36|lon_sec= |ქვეყნის რუკის ზომა = 250 |რეგიონის რუკის ზომა = 200 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = პოლტავის ოლქი{{!}}პოლტავა |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა =4 რაიონი |რაიონის ტიპი= |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = 1575 |დაქვემდებარება = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 20 |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}სიმაღლე ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= 105 |მოსახლეობა = 42 011 |აღწერის წელი = 2005 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +2 |DST = 3 |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი =http://www.myrgorod.pl.ua |კატეგორია ვიკისაწყობში = Myrhorod }} '''მირჰოროდი''', ''მირგოროდი'' ({{lang-uk|Миргород}}) — [[ქალაქი]] [[უკრაინა]]ში, [[მდინარე]] [[ხოროლი]]ს ([[დნეპრი]]ს აუზი) ნაპირზე. [[მირჰოროდის რაიონი]]ს ცენტრი. [[ქალაქი|ქალაქში]] არის [[დავით გურამიშვილი]]ს ლიტერატურულ-მემორიალური მუზეუმი. [[1741]] წელს [[ვახტანგ VI|ვახტანგ VI-ის]] ამალის ქართველებმა, მათ შორის [[დავით გურამიშვილი|დავით გურამიშვილმა]] მიიღეს მამული მირჰოროდის განაპირას. [[1743]] წლიდან გურამიშვილი დროგამოშვებით ცხოვრობდა მირჰოროდში, სადაც [[1760]] წლიდან საბოლოოდ დაეფუძნა. აქ შეიქმნა [[დავით გურამიშვილი]]ს ნაწარმოებათა მნიშვნელოვანი ნაწილი. [[პოეტი]] დაკრძალულია მირჰოროდის მიძინების ეკლესიის სასაფლაოზე. [[1949]] წლის [[1 აგვისტო]]ს — [[დავით გურამიშვილი]]ს ხსოვნის დღეს მის საფლავზე დაიდგა ძეგლი (მოქანდაკე ა. ნემენკო). [[დავით გურამიშვილი]]ს სახელს ატარებს ქალაქის ერთ-ერთი ქუჩა, ბიბლიოთეკა და სკოლა. ==ლიტერატურა== {{ქსე|7|10|}} == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20080829024424/http://www.adm-pl.gov.ua/myrgorod ოფიციალური საიტი] *[http://www.myrgorod.pl.ua/ ქალაქის საბჭოს ოფიციალური საიტი] * [http://www.mirgorodok.com მირჰოროდი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100417083437/http://www.mirgorodok.com/ |date=2010-04-17 }} * [http://www.mirgorodok.com/page007.html ფოტოები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090106125415/http://www.mirgorodok.com/page007.html |date=2009-01-06 }} {{პოლტავის ოლქი}} [[კატეგორია:პოლტავის ოლქის ქალაქები]] lfj6q5pdm9yuwi1otz775zc3itbty6w ლიონელ მესი 0 11177 5426797 5424809 2026-07-04T01:55:08Z Arkaitz1974 85446 5426797 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = ლიონელ მესი |სურათი = Lionel Messi NE Revolution Inter Miami 7.9.25-178 (cropped 2).jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = ლიონელ ანდრეს მესი კუჩიტინი <ref name="ActualName">{{cite web |last=Marsden |first=Sam |url=http://www.espn.in/football/barcelona/story/3255615/lionel-messi-donates-70k-to-charity-after-winning-libel-case-against-newspaper |title=Messi donates to charity after libel case win |publisher=ESPN |date=2 ნოემბერი, 2017|access-date=24 იანვარი, 2020}}</ref> |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1987|6|24}} |დაბადების ადგილი = [[როსარიო (არგენტინა)|როსარიო]], [[სანტა-ფეს პროვინცია|სანტა-ფე]],<br />[[არგენტინა]] |სიმაღლე = 170 [[სანტიმეტრი|სმ]]<ref>[http://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/4974/lionel-messi# Lionel Messi Profile at FC Barcelona]</ref><ref>[http://resultados.as.com/resultados/ficha/deportista/messi/15167 Lionel Messi Profile at AS.com]</ref><ref>[http://www.bdfutbol.com/en/j/j1753.html Lionel Messi Profile at BDFutbol]</ref><ref>[http://global.espn.com/football/player/_/id/45843/lionel-messi?src=com Lionel Messi Profile at ESPNFC.com]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20200617115923/https://www.fifa.com/worldcup/players/player/229397/ Lionel Messi Profile at FIFA.com]</ref><ref>[http://www.transfermarkt.com/lionel-messi/profil/spieler/28003 Lionel Messi Profile at Transfermarkt]</ref><ref>[http://www.worldfootball.net/player_summary/lionel-messi/ Lionel Messi Profile at WorldFootball]</ref> |პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] |მიმდინარე კლუბი = [[ინტერი მაიამი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მაიამი]] |ნომერი = 10 |ახალგაზრდული წელი1 = 1994–2000 |ახალგაზრდული წელი2 = 2000–2003 |ახალგაზრდული კლუბი1 = [[ნიუელს ოლდ ბოისი (საფეხბურთო კლუბი)|ნიუელს ოლდ ბოისი]] |ახალგაზრდული კლუბი2 = [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] |წელი1 = 2003–2004 |წელი2 = 2004–2005 |წელი3 = 2004–2021 |წელი4 = 2021–2023 |კლუბი1 = [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა C]] |კლუბი2 = [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა B]] |კლუბი3 = [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] |კლუბი4 = [[პარი სენ-ჟერმენი]] |მატჩი1 = 10 |მატჩი2 = 22 |მატჩი3 = 520 |მატჩი4 = 58 |გოლი1 = 5 |გოლი2 = 6 |გოლი3 = 474 |გოლი4 = 22 |წელი5 = 2023– |კლუბი5 = [[ინტერი მაიამი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მაიამი]] |მატჩი5 = 67 |გოლი5 = 62 |ეროვნული წელი1 = 2004–2005 |ეროვნული წელი2 = 2008 |ეროვნული წელი3 = 2005– |ეროვნული ნაკრები1 = არგენტინა 20-წლ. |ეროვნული ნაკრები2 = არგენტინა 23-წლ. |ეროვნული ნაკრები3 = [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]] |ეროვნული მატჩი1 = 18 |ეროვნული მატჩი2 = 5 |ეროვნული მატჩი3 = 203 |ეროვნული გოლი1 = 14 |ეროვნული გოლი2 = 2 |ეროვნული გოლი3 = [[ლიონელ მესის სანაკრებო მატჩები და გოლები|124]] |მედლის თარგები = {{მედალი ქვეყანა |{{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინა]]}} {{მედალისპორტი |[[ფეხბურთი]]}} {{მედალიშეჯიბრი|[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშები]]}} {{ოქროს მედალი|[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|პეკინი 2008]]|{{Gold1}}}} {{მედალიშეჯიბრი|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატი]]}} {{ვერცხლის მედალი|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|ბრაზილია 2014]]|{{Silver2}}}} {{ოქროს მედალი |[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარი 2022]]|{{Gold1}}}} {{მედალიშეჯიბრი|უეფა-კონმებოლის ჩემპიონთა თასი}} {{ოქროს მედალი|[[ლონდონი|ლონდონი 2022]]|{{Gold1}}}} {{მედალიშეჯიბრი|[[კოპა ამერიკა]]}} {{ვერცხლის მედალი|[[კოპა ამერიკა|ვენესუელა 2007]]|{{Silver2}}}} {{ვერცხლის მედალი|[[კოპა ამერიკა|ჩილე 2015]]|{{Silver2}}}} {{ვერცხლის მედალი|[[კოპა ამერიკა|აშშ 2016]]|{{Silver2}}}} {{ბრინჯაოს მედალი|[[კოპა ამერიკა|ბრაზილია 2019]]|{{Bronze3}}}} {{ოქროს მედალი|[[კოპა ამერიკა|ბრაზილია 2021]]|{{Gold1}}}} {{ოქროს მედალი|[[კოპა ამერიკა|აშშ 2024]]|{{Gold1}}}} |კლუბი-განახლება = 25 მაისი, 2026 |ეროვნული ნაკრები-განახლება = 3 ივლისი, 2026 }} '''ლიონელ ანდრეს „ლეო“ მესი''' ({{lang-es|Lionel Andres Messi;}} დ. [[24 ივნისი]], [[1987]], [[როსარიო (არგენტინა)|როსარიო]], [[სანტა-ფეს პროვინცია]], [[არგენტინა]]) — [[არგენტინელები|არგენტინელი]] [[ფეხბურთელი]], [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]]. საფეხბურთო კლუბ [[ინტერი მაიამი (საფეხბურთო კლუბი)|„ინტერ მაიამის“]] და [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ეროვნული ნაკრების]] [[კაპიტანი (ფეხბურთი)|კაპიტანი]]. [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი]]ს, [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]], [[ინტერი მაიამი (საფეხბურთო კლუბი)|„ინტერ მაიამის“]] და [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ეროვნული ნაკრების]] ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი. [[ოქროს ბურთი|ოქროს ბურთის]] რვაგზის და [[ევროპის ოქროს ბუცი|ოქროს ბუცის]] ექვსგზის მფლობელი. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონი]] არგენტინის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. ყველა დროის ყველაზე ტიტულოვანი ფეხბურთელი.<ref>[https://www.sports.ru/tribuna/blogs/elfutbolmundial/3184119.html Месси − самый титулованный футболист мира]</ref><ref>[https://www.sports.ru/tribuna/blogs/odukhevremeni/3184032.html Уже 44-й в карьере – Лео не остановить]</ref> საყოველთაოდ აღიარებულია ყველა დროის ერთ-ერთ უდიდეს და მსოფლიოს საუკეთესო თანამედროვე ფეხბურთელად.<ref>[http://carrick.ru/texts/paul-scholes-column-lionel-messi-is-a-genius/ Пол Скоулз: «Лионель Месси — гениальный футболист»]</ref><ref>[http://www1.skysports.com/football/news/11945/7654469/Terry-Messi-s-the-greatest Terry - Messi's the greatest]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20150330031049/http://sport.bigmir.net/football/spain/1705031-Pele--Messi-luchshij-futbolist-mira-za-poslednie-10-let Пеле: «Месси лучший футболист мира за последние 10 лет»]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20150413032234/http://www.sport-express.ua/football/spain/news/279646-david-vilja-messi-luchshij-futbolist-mira.html Давид Вилья: «Месси — лучший футболист мира»]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20160304044129/http://news.betadvice.ru/football/spain/Uehin-Runi-Luchshii-futbolist-mira-Lionel-Messi/ Уэйн Руни: «Лучший футболист мира — Лионель Месси»]</ref><ref>[http://www.sports.ru/football/1029502649.html Ариго Сакки: Месси — единственный гений современного футбола]</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=qxchlLJDM50&ab_channel=FootballforNerds Footballers and Coaches on Why Messi is the GOAT]</ref> [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] აკადემიის აღზრდილი. 17 წლის ასაკში უკვე პირველი გუნდის ღირსებას იცავდა. ესპანეთის ათგზის ჩემპიონი, ესპანეთის თასის შვიდგზის და ესპანეთის სუპერთასის რვაგზის მფლობელი, [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის]] თასის ოთხგზის, [[უეფა-ს სუპერთასი]]ს სამგზის და [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]ს თასის სამგზის მფლობელი [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] შემადგენლობაში. მის საფეხბურთო სტილს [[დიეგო მარადონა]]ს სტილს ადარებენ, რომელიც მესის თავის მემკვიდრედ მიიჩნევდა. მესიმ ფეხბურთის თამაში ოთხი წლის ასაკიდან დაიწყო. „ბარსელონამ“ მისი პოტენციალი მალევე აღმოაჩინა. [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონამ“]] მესის [[ნიუელს ოლდ ბოისი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნიუელს ოლდ ბოისიდან“]] „ბარსელონაში“ გადასვლა და ზრდის ჰორმონების დაავადების მკურნალობა შეთავაზა. 2004–05 წლების სეზონში მან სადებიუტო მატჩი ჩაატარა ბარსელონას რიგებში და რეკორდი დაამყარა, როგორც ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც გოლი გაიტანა [[ლა ლიგა]]ში. იმავე სეზონში [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონამ“]] ლა ლიგა და [[ჩემპიონთა ლიგა]] მოიგო. მისი პირველი კარგი სეზონი 2006–07 წლების იყო, რომლის [[ელ კლასიკო]]შიც ჰეთ-თრიკი შეასრულა და ლა ლიგა 26 თამაშში 14 გოლით დაასრულა. 2008–09 წლების სეზონში მესიმ 38 გოლი გაიტანა და ლომის წილი ჩადო [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] ტრიპლეტის მოგებაში. მომდევნო, 2009–10 წლების სეზონში მესიმ ყველა შეჯიბრებაში ერთად 47 გოლი გაიტანა, რითაც [[რონალდო]]ს გაუთანაბრდა ერთ სეზონში გატანილი გოლებით. მესი [[2005]] წლის [[ფიფა-ს ოც წლამდე მსოფლიო ჩემპიონატი|ფიფას მსოფლიოს ახალგაზრდული ჩემპიონატის]] საუკეთესო ბომბარდირი გახდა 6 გოლით, რომელთაგან ორი ფინალში გაიტანა. ამის შემდეგ მალევე, იგი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში]] დამკვიდრდა. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელთა]] მიერ ჩატარებული ხუთი მატჩიდან მან სამ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი გოლი გაიტანა. ამ გოლით მესი ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი ფეხბურთელი გახდა, ვინც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] გოლის გატანა შეძლო. [[2008]] წელს, [[პეკინი|პეკინში]] მან თავისი პირველი ეროვნული მედალი მოიგო არგენტინის ოლიმპიურ გუნდთან ერთად. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] მესი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ნაკრებთან]] ერთად ვერცხლის პრიზიორი გახდა, თავად მესი კი ტურნირის საუკეთესო ფეხბურთელად აღიარეს. 2021 წლის [[კოპა ამერიკა]]ზე მესიმ არგენტინის ნაკრებთან ერთად პირველად მოიპოვა ჩემპიონის ტიტული და სამხრეთ ამერიკის თასს დაეუფლა. ამასთან, როგორც 4 გოლისა და 5 საგოლე გადაცემის ავტორს ტურნირის საუკეთესო ბომბარდირის პრიზი გადაეცა, გათამაშების საუკეთესო ფეხბურთელადაც იგი დაასახელეს. === ადრეული წლები === მესი დაიბადა [[1987]] წლის [[24 ივნისი|24 ივნისს]], [[არგენტინა|არგენტინის]] ქალაქ [[როსარიო (არგენტინა)|როსარიოში]]. მამამისი, ხორხე ორასიო მესი (დაბადებული 1958 წელს) ქარხანაში მუშაობდა, დედამისი — დამლაგებლად. მისი გვარი იტალიის ქალაქ [[ანკონა]]დან არის წარმოშობით, საიდანაც მისი წინაპარი, ანჯელო მესი [[არგენტინა]]ში [[1883]] წელს გადასახლდა. მესის ჰყავს 2 უფროსი ძმა — როდრიგო და მატიასი და ერთი და — მარია სოლი. 5 წლის ასაკში მესიმ ფეხბურთის თამაში დაიწყო გუნდ „გრანდოლიში“, რომლის მწვრთნელიც მამამისი იყო. [[1994]] წელს მესი „ნიუელს ოლდ ბოისში“ გადავიდა, რომელიც მის მშობლიურ ქალაქ [[როსარიო (არგენტინა)|როსარიოში]] იყო. [[1994]]: [[ნიუელს ოლდ ბოისი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნიუელსის“]] შემადგენლობაში გატარებულ პირველ წელს, 6 წლის მესიმ 29 მატჩში 40 გოლი გაიტანა. [[1995]]: 30 შეხვედრაში გატანილი 35 გოლი. [[1996]]: 8 წლის ასაკში, მესიმ 27 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და 36 გოლი გაიტანა. [[1997]]: 36 შეხვედრაში გატანილი 40 გოლი. [[1998]]: 10 წლის ასაკში მესიმ 25 შეხვედრაში 27 გოლი გაიტანა. [[1999]]: [[ნიუელს ოლდ ბოისი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნიუელსში“]] გატარებულ უკანასკნელ სეზონში 11 წლის ლეო მესიმ 29 მატჩში 55 გოლი გაიტანა. [[1994]]-დან [[1999]] წლის ჩათვლით, [[ნიუელს ოლდ ბოისი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნიუელსის“]] მაისურით ჩატარებულ 176 შეხვედრაში, მესიმ 234 გოლი გაიტანა.<ref>{{cite web |url= https://www.live.ge/fexburti/mesis-phenomenaluri-statistika-6-12-tslis-asakshi/ |title= მესის ფენომენალური სტატისტიკა 6-12 წლის ასაკში |last= მათეშვილი |first= ლევან |work= Live.ge |date= 25 აგვისტო, 2020 |access-date= 10 სექტემბერი, 2021 |archiveurl= https://archive.today/20210226192038/https://www.live.ge/fexburti/mesis-phenomenaluri-statistika-6-12-tslis-asakshi/ |archivedate= 2021-02-26 }}</ref> 11 წლის ასაკში მესის ზრდის ჰორმონის უკმარისობა დაუდგინეს. [[არგენტინის პრიმერა დივიზიონი|არგენტინული პრიმერა დივიზიონის]] კლუბ [[რივერ პლეიტი (საფეხბურთო კლუბი)|„რივერ პლეიტმა“]] ინტერესი გამოთქვა მესიზე, მაგრამ ვერ შეძლო მისი მკურნალობისთვის თვეში 900$-ის გადახდა. მესის ოჯახს [[კატალონია]]ში ნათესავები ჰყავდა, რომლებმაც [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] სპორტულ დირექტორს, კარლეს რექსაჩს მესი შესთავაზეს და მამამისთან ერთად შესამოწმებლად გაუშვეს. „[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონამ]]“ მესის თამაშის ნახვის შემდეგ ოჯახს კონტრაქტი შესთავაზა — მესის დაავადებას უმკურნალებდნენ, თუკი კატალონიაში გადმობარგდებოდნენ. ოჯახი დათანხმდა. ევროპაში ჩასვლის შემდეგ მესი „ბარსელონას“ ახალგაზრდულ კლუბში აიყვანეს. მესის ჰყავს ორი ფეხბურთელი ბიძაშვილი: მაქსი და ემანუელ ბიანუჩები. == საკლუბო კარიერა == === ბარსელონა === მესის ოფიციალური დებიუტი პირველ გუნდში ჟოზე მოურინიოს „პორტოსთან“ შედგა [[2003]] წლის [[26 ნოემბერი|26 ნოემბერს]] (მესი 16 წლის და 145 დღის იყო). ერთი წლის შემდეგ, ფრანკ რაიკაარდმა ლა ლიგაში „ესპანიოლთან“ მატჩში გამოიყვანა [[2004]] წლის [[16 ოქტომბერი|16 ოქტომბერს]] და გახადა მე-3 ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი „ბარსელონას“ ისტორიაში და ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი ლა ლიგის ისტორიაში ([[2007]] წელს ეს რეკორდი მესის თანაგუნდელმა, ბოიან კრკიჩმა დაამხო). მესიმ „ბარსელონასთვის“ მისი პირველი გოლი „ალბასეტეს“ წინააღმდეგ გაიტანა [[2005]] წლის [[1 მაისი|1 მაისს]], როცა 17 წლის, 10 თვის და 7 დღის იყო და გახდა ყველაზე ახალგაზრდა, ვინც ლა ლიგაში გაიტანა „ბარსელონას“ მაისურით, სანამ 2007 წელს მისმა თანაგუნდელმა, ბოიან კრკიჩმა გაიტანა გოლი მესის საგოლე პასით. მესიმ თავის ყოფილ მწვრთნელ ფრანკ რაიკაარდზე ასეთი რამ თქვა: „არასდროს დამავიწყდება ის ფაქტი, რომ მან დაიწყო ჩემი კარიერა და მენდო, როდესაც სულ რაღაც 16 თუ 17 წლის ვიყავი“. ==== 2005–2006 ==== [[2005]] წლის [[16 სექტემბერი|16 სექტემბერს]] „ბარსელონამ“ მესის კონტრაქტი მესამედ განუახლა. ამჯერად მესის ხელფასი გაეზარდა და კონტრაქტის ვადა [[2014]] წლამდე გაიზარდა. 2005 წლის 26 სექტემბერს მესის [[ესპანეთი]]ს მოქალაქეობა მიიღო და როგორც იქნა შეეძლო მონაწილეობა მიეღო ლა ლიგაში. მესის პირველი გამოსვლა [[კამპ ნოუ]]ზე 27 სექტემბერს შედგა ჩემპიონთა ლიგის მატჩში „უდინეზესთან“. მესის სტადიონზე გამოსვლისას „ბარსელონას“ ფანებმა ის ოვაციებით მიიღეს. მესი მშვიდ კომბინაციებს აწყობდა [[რონალდინიო]]სთან ერთად. 2005–06 წლების სეზონში მესიმ 6 გოლი გაიტანა ლა ლიგის 17 თამაშში და 1 გოლი ჩემპიონთა ლიგის 6 მატჩში. 2006 წლის 7 მარტს, „ჩელსისთან“ მეორე მატჩისას, მესის კუნთი გაუწყდა და ამით დაამთავრა სეზონი. რაიკაარდის „ბარსელონა“ იმ წელს ლა ლიგის და ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული გახდა. ==== 2006–2007 ==== [[ფაილი:Barcelona vs Rangers.jpg|thumb|მესი „რეინჯერსის“ წინააღმდეგ 2007 წელს.]] 2006–07 წლების სეზონში მესი სასტარტო შემადგენლობაში დამკვიდრდა და 26 თამაშში 14 გოლი გაიტანა. [[12 ნოემბერი|12 ნოემბერს]], „სარაგოსასთან“ მატჩში მესიმ ტერფი მოიტეხა, რომელმაც 3-თვიანი პაუზა გამოუწერა. მესიმ ტრავმა არგენტინაში იმკურნალა და 11 თებერვალს დაბრუნდა „რასინგთან“ მატჩში, რომელშიც მეორე ტაიმში გამოვიდა მოედანზე. 11 მარტის „ელ კლასიკოს“ მესი საუკეთესო ფორმაში შეხვდა, რომელშიც ჰეთთრიკი შეასრულა. მესიმ სამივე გოლით გაათანაბრა ანგარიში, რომლისგანაც ბოლო დამატებით დროში გაიტანა. ჰეთთრიკით, მესი გახდა პირველი ფეხბურთელი „ბარსელონას“ ისტორიაში, ვინც ჰეთთრიკი შეასრულა ელ კლასიკოში („რეალში“ ეს ივან ზამორანომ შეძლო 1995–96 წლების სეზონში). სეზონის დასასრულისკენ მესიმ შედეგიანობას უმატა — 14 გოლიდან 11 მესიმ ბოლო 13 შეხვედრაში გაიტანა. [[ფაილი:Lionel Messi goal 19abr2007.jpg|thumb|left|200px|მესი „[[ხეტაფე (საფეხბურთო კლუბი)|ხეტაფესთვის]]“ გოლის გატანამდე]] მესიმ დაამტკიცა, რომ მისი მეტსახელი — „ახალი მარადონა“ — არ იყო გადამეტებული, გაიტანა რა მარადონას 2 ყველაზე ცნობილი გოლი ერთ სეზონში. [[2007]] წლის 18 აპრილს მესიმ ესპანეთის თასის ნახევარფინალში „ხეტაფეს“ 2 გოლი გაუტანა, რომელთაგანაც ერთ-ერთი ძალიან ჰგავდა მარადონას მიერ გატანილ გოლს ინგლისის ნაკრების კარში [[1986]] წელს, რომელიც საუკუნის საუკეთესო გოლად არის ცნობილი. მსოფლიო პრესამ მესისა და მარადონას შორის პარალელები გაავლო. ესპანურმა პრესამ მესის „მესიდონა“ შეარქვა. მესიმ იგივე მანძილი გაირბინა, რაც მარადონამ — 61 მეტრი; იმდენივე კაცს გაცდა — 6-ს; დაახლოებით იმავე კუთხიდან გაიტანა და გატანის შემდეგ ისევე გაიქცა კუთხურის დროშასთან, როგორც მარადონა 21 წლის წინ. მატჩის შემდგომ პრესკონფერენციაში მესის თანაგუნდელმა დეკუმ თქვა: „ეს საუკეთესო გოლია, რომელიც ოდესმე მინახავს“. „ესპანიოლთან“ მატჩში მესიმ მარადონას მსგავსი „ღვთის ხელის“ გოლი გაიტანა, როგორიც დიეგომ ინგლისს მეოთხედფინალებში გაუტანა. მესის ჩაუწოდეს, ამ დროს იგი საჯარიმოში იყო და რიკოშეტით მისულ ბურთს ხელი დაახვედრა და ისე შეაგდო კარლოს კამენის კარში. მოუხედავად „ესპანიოლის“ ფეხბურთელების პროტესტისა, გოლი ჩაითვალა. ==== 2007–2008 ==== 2007–08 წლების სეზონის განმავლობაში, მესიმ ერთ კვირაში 5 გოლი გაიტანა და „ბარსელონა“ ლა ლიგის 4-ეულში მოაქცია. 19 სექტემბერს „ბარსელონამ“ ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფურ ეტაპზე „ლიონი“ დაამარცხა 3–0 — აქედან ერთი გოლი მესიმ გაიტანა. 22 სექტემბერს მესიმ დუბლი შეასრულა „სევილიასთან“ და 26 სექტემბერს მორიგი დუბლი შეასრულა „სარაგოსასთან“. [[2007]] წლის 27 თებერვალს „ვალენსიასთან“ მესიმ მე-100 ოფიციალური მატჩი ჩაატარა „ბარსელონას“ მაისურით. მესიმ ნომინაცია მიიღო FIFPro-ს წლის საუკეთესო ფეხბურთელის წოდებაზე. ესპანურმა გამომცემლობა „მარკამ“ ონლაინ-გამოკითხვა ჩაატარა, რომელშიც მესიმ ხმების 77 % მიიღო წლის საუკეთესო ფეხბურთელის წოდებაზე. კატალონიურმა გაზეთებმა — „ელ მუნდო დეპორტივომ“ და „სპორტმა“ დაწერეს, რომ „ოქროს ბურთი“ მესის უნდა მიეღო, რომლებსაც [[ფრანც ბეკენბაუერი]]ც დაეთანხმა. [[ფრანჩესკო ტოტი]]მაც განაცხადა, რომ მესი ერთ-ერთი საუკეთესო ფეხბურთელი იყო. მესიმ 6 კვირა ვერ ითამაშა 4 მარტს გაწყვეტილი კუნთის გამო „სელტიკტან“ საჩემპიონთალიგო მატჩში. ბოლო 3 სეზონში მესიმ ამ ტიპის ტრავმა მე-4 ჯერ მიიღო. ==== 2008–2009 ==== [[ფაილი:Lionel Messi 31mar2007.jpg|thumb|upright|left|მესი [[დეპორტივო ლა-კორუნია (საფეხბურთო კლუბი)|„დეპორტივოსთან“]] შეხვედრაში. 31 მარტი, 2007]] [[რონალდინიო]]ს კლუბიდან წასვლის შემდეგ, მესის 10-ნომრიანი მაისურა ერგო. 2008 წლის 1 ოქტომბერს, „[[შახტარი|შახტართან“]] ჩემპიონთა ლიგის მატჩის დროს [[ტიერი ანრი]]ს მაგივრად შემოსულმა მესიმ ბოლო 7 წუთში 2 გოლი გაიტანა და 0–1-იანი წაგება 2–1-იან მოგებად შემოაბრუნა. ლიგის მომდევნო მატჩის „[[ატლეტიკო]]ს“ წინააღმდეგ იყო, რომელიც ლიონელ მესისა და [[სერხიო აგუერო]]ს მეგობრულ დუელად ითვლებოდა. მესიმ გოლი საჯარიმო დარტყმიდან გაიტანა, საგოლე პასიც მიითვალა და „ბარსელონამ“ 6–1 მოიგო. მესიმ მორიგი შთამბეჭდავი დუბლი „სევილიას“ შეუსრულა. ერთო გოლი მან მეკარისთვის ბურთის თავზე გადაგდებით გაიტანა, ხოლო მეორე გოლის დროს მახვილი კუთხიდან დაარტყა. [[2008]] წლის 13 დეკემბერს, სეზონის პირველ „ელ კლასიკოზე“ მესიმ „ბარსელონას“ მე-2 გოლი გაიტანა. მატჩში „ბარსელონამ“ 2–0 მოუგო მადრიდის „რეალს“. მესი მე-2 ადგილზე გავიდა [[ფიფა-ს წლის ფეხბურთელი|ფიფას 2008 წლის ფეხბურთელის]] წოდებაზე 678 ქულით. [[2009]] წლის პირველი ჰეთთრიკი მესიმ ესპანეთის თასის მატჩის დროს შეეუსრულა „ატლეტიკოს“, რომელსაც „ბარსელონამ“ 3–1 მოუგო. მესიმ მორიგი მნიშვნელოვანი დუბლი [[2009]] წლის 1 თებერვალს შეასრულა, როცა „ბარსელონა“ 0–1-ს აგებდა რასინგის „სანტანდერთან“ და შეცვლაზე შემოსულმა მესიმ თამაში შემოაბრუნა. მე-2 გოლი მე-5000 აღმოჩნდა „ბარსელონას“ მიერ ლა ლიგაში გატანილ გოლებში. ლა ლიგის 28-ე ტურში მესიმ მიმდინარე სეზონში თავისი 30-ე გოლი „მალაგას“ გაუტანა და გუნდს დაეხმარა „მალაგას“ 6–0 განადგურებაში. [[2009]] წლის 8 აპრილს, ჩემპიონთა ლიგის მეოთხედფინალში მესიმ 2-ჯერ შეუგდო „ბაიერნს“ და დაეხმარა გუნდს 4–0 გამარჯვებაში. მისმი მე-2 გოლი მე-8 აღმოჩნდა ჩემპიონთა ლიგაში, რომელიც მისთვის რეკორდი აღმოჩნდა. 18 აპრილს „ბარსელონა“ „ხეტაფეს“ მესიმ ლა ლიგაში მე-20 გოლი გაიტანა, გუნდმა 1–0 მოიგო და 6 ქულით გაუსწრო მე-2 ადგილზე მყოფ „რეალს“. სეზონის მიწურულს, მესიმ დუბლი შეასრულა სეზონის მე-2 „კლასიკოში“ (სეზონის 35-ე და 36-ე გოლები ყველა შეჯიბრებაში) და „ბარსელონამ“ „რეალი“ 6–2 დაამარცხა. ეს იყო „რეალის“ ყველა მწარე მარცხი [[1930]] წლიდან. თითოეული გოლის გატანის შემდეგ მესი ტელეკამერებთან მირბოდა და მაისურს იწევდა, რომლის ქვეშაც მეორე მაისური იყო წარწერით „Sindrome X Fragil“. ამით მესიმ დაავადებულ ბავშვებს გაუწია ანგარიში. ჩემპიონთა ლიგის ნახევარფინალში, „ჩელსისთან“ საპასუხო მატჩში მესიმ ბოლო წუთზე საგოლე პასი გაუკეთა ანდრეს ინიესტას, რომლის გოლის წყალობითაც „ბარსელონა“ ფინალში გავიდა „მანჩესტერ იუნაიტედთან“ შესახვედრად. მესიმ თავისი პირველი ესპანეთის თასი 13 მაისს მოიგო, რომლის ფინალშიც მესიმ 1 გოლი და 2 საგოლე პასი შეასრულა. გუნდმა ბილბაოს „ატლეტიკს“ 4–1 მოუგო და თასი აწია. მესი დიდა დაეხმარა „ბარსელონას“ ლა ლიგის მოგებაში. ჩემპიონთა ლიგის ფინალში კი მან მე-2 გოლი გაიტანა 70-ე წუთზე (ჩავის პასით) და ასე მოიგო ჩემპიონთა ლიგა. მესი ჩემპიონთა ლიგის ისტორიაში ყველაზე ახალგაზრდა ბომბარდირი გახდა 9 გოლით. მესიმ უეფას წლის ფეხბურთელისა და თავდამსხმელის ჯილდოებიც მიიღო. ჩემპიონთა ლიგის, ლა ლიგისა და ესპანეთის თასი მოგებით „ბარსელონა“ გახდა პირველი ესპანური კლუბი, რომელმაც ტრიპლეტი შეასრულა. ==== 2009–2010 ==== [[ფაილი:Lionel Messi Joan Gamper Trophy.jpg|thumb|right|მესი „კამპ ნოუზე“ ხოან გამპერის თასის მატჩში „[[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|მანჩესტერ სიტის]]“ წინააღმდეგ]] [[2009]] წლის უეფას სუპერთასის მოგების შემდეგ „ბარსელონას“ მწვრთნელმა, [[ჟოზეპ გვარდიოლა]]მ თქვა, რომ მესი ალბათ საუკეთესო ფეხბურთელია, რომლის თამაშიც ნანახი აქვს. 19 სექტემბერს მესიმ „ბარსელონასთან“ ახალი კონტრაქტი მოაწერა, რომლის ვადაც [[2016]] წელს გადიოდა. კონტრაქტში შეტანილი იყო პუნქტი, რომლის თანახმადაც, მესის მსურველ კლუბს 250 მილიონი ევრო უნდა გადაეხადა. მესის ხელფასიც გაეზარდა და ზლატან იბრაჰიმოვიჩთან ერთად ლა ლიგის ყველაზე მაღალანაზღაურებადი ფეხბურთელი გახდა 9,5 მილიონი ევროთი წელიწადში. კონტრაქტის მოწერიდან 4 დღეში მესიმ 2 გოლს 1 საგოლე პასი მიამატა რასინგის „სანტანდერთან“ მატჩში, რომელიც „ბარსელონამ“ 4–1 მოიგო. სეზონის პირველი ევროპული გოლი მან კიევის „დინამოსთან“ გაიტანა 29 სექტემბერს, რომელიც გუნდმა 2–0 მოიგო. 25 ოქტომბერს, „კამპ ნოუზე“ „სარაგოსასთან“ 6–1 მოგებაში მესიმ ბოლო გოლი გაიტანა, რომელმაც მესის გოლების სერია 6-მდე აიყვანა 7 მატჩში. [[2009]] წლის 1 დეკემბერს მესიმ „ფრანს ფუტბოლის“ „ოქროს ბურთი“ მიიღო. მან კრისტიანო რონალდოს 240 ქულით გაუსწრო, რაც „ოქროს ბურთის“ ისტორიაში რეკორდია. ჟურნალ „ფრანს ფუტბოლთან“ ინტერვიუში მესიმ თქვა: „მას მე ოჯახს ვუძღვნი. ისინი ყოველთვის მეხმარებოდნენ რთულ პერიოდში და ზოგჯერ ჩემზე მეტადაც განიცდიდნენ ჩემ გასაჭირს“. [[ფაილი:Messi vs Atlante.JPG|thumb|left|მესი 2009 წლის ფიფას მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის მატჩის დროს]] 19 დეკემბერს, 2009 წლის ფიფას მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის ფინალში მესიმ „ესტუდიანტესს“ მკერდით გამარჯვების გოლი გაუტანა. გუნდმა წლის მე-6 ტიტული მოიგო. 2 დღის შემდეგ მან ფიფას წლის ფეხბურთელის ჯილდო მოიგო კრისტიანო რონალდოს, ჩავის, კაკასა და ანდრეს ინიესტას ძლევით. ეს ჯილდო მას იქამდე არ ჰქონდა მოგებული და პირველი არგენტინელი გახდა, ვინც ეს ჯილდო მოიგო. [[2010]] წლის 10 იანვარს მან ტენერიფეს ჰეთთრიკი შეუსრულა, რომელიც პირველი იყო სეზონში; 17 იანვარს კი მან „ბარსელონას“ მაისურით თავისი მე-100 გოლი გაუტანა „სევილიას“, რომელიც გუნდმა 4–0 მოიგო. ამის შემდეგ მესის გოლების შთამბეჭდავი დაიწყო, გაიტანა რა 11 გოლი 5 თამაშში. პირველი მან 84-ე წუთზე გაუტანა „მალაგას“ (გუნდმა 2–1 მოიგო); შემდეგ მან 2 გოლი გაუტანა „ალმერიას“ (2–2); „ვალენსიას“ მესიმ ჰეთთრიკი შეუსრულა (3–0); შემდეგი იყო 2 გოლი „შტუტგართან“ ჩემპიონთა ლიგაზე, რომელიც „ბარსელონამ“ 4-0 მოიგო და გაინაღდა ჯგუფიდან გასვლა; დაბოლოს, მან მორიგი ჰეთთრიკი შეუსრულა „სარაგოსას“ (4–2 გასვლით შეხვედრაში). მან თავისი მე-200 მატჩი „ოსასუნასთან“ ითამაშა [[2010]] წლის 14 მარტს. [[2010]] წლის [[6 აპრილი|6 აპრილს]] მან კარიერაში პირველი პოკერი „არსენალთან“ ჩემპიონთა ლიგის ¼ ფინალის შეხვედრაში შეასრულა, რომელიც „ბარსელონამ“ 4–1 მოიგო. ამ პოკერით მან რივალდოს გადაუსწრო და გახდა „ბარსელონას“ საუკეთესო ბომბარდირი ჩემპიონტა ლიგაზე. 10 აპრილს მესიმ სეზონის მე-40 გოლი გაუტანა მადრიდის „რეალს“ სეზონის მე-2 „ელ კლასიკოზე“. 1 მაისს მესიმ სეზონის 50-ე მატჩი ჩაატარა და 2 გოლი გაუტანა „ვილიარეალს“ 4–1 მოგებულ გასვლით შეხვედრაში. 3 დღეში მესიმ მორიგი გოლი გაიტანა „ტენერიფესთან“ 4–1 მოგებულ შეხვედრაში. 8 მაისს მესიმ სეზონში 32-ე გოლი გაუტანა „სევილიას“. მესიმ 33-ე და 34-ე გოლები „ვალიადოლიდს“ გაუტანა ლა ლიგის ბოლო მატჩში, რომლითაც რონალდოს გაუთანაბრდა, რომელმაც 1996–97 წლებში დაამყარა კლუბის რეკორდი. მესის სულ რაღაც 4 გოლი დააკლდა ტელმო სარას რეკორდამდე, რომელმაც ერთ სეზონში 28 გოლი გატანა შეძლო. 2010 წლის 3 ივნისს მესი ზედიზედ მეორედ ლა ლიგის წლის საუკეთესო ფეხბურთელად დაასახელეს. ==== 2010–2011 ==== [[ფაილი:2015 UEFA Super Cup 64 crop.jpg|thumb|thumb|right|<center>მესი 2015 წლის უეფა-ს სუპერთასზე, [[თბილისი]]</center>]] [[2010]] წლის 21 აგვისტოს მესიმ ჰეთ თრიკი შეასრულა სეზონის პირველ მატჩში „სევილიასთან“ ესპანეთის სუპერთასზე, რომლის მეშვეობითაც „ბარსელონამ“ მაინც მოახერხა ტიტულის დაცვა მიუხედავად იმისა, რომ პირველი ხელი 1–3 ჰქონდა წაგებული.<ref>{{cite web | url = http://www.goal.com/en/match/45971/barcelona-vs-sevilla/report Barcelona 4–0 | title = Sevilla: Brilliant Blaugrana Outclass Rojiblancos To Lift Supercopa | publisher = Goal.com | date = 22 August 2010 | accessdate = 22 August 2010}}</ref> მესიმ ლა ლიგის პირველ თამაშშიც გაუტანა რასინგის „სანტანდერს“ თამაშის მე-3 წუთზე 29 აგვისტოს. მესიმ თავისი შესანიშნავი ფორმა ჩემპიონთა ლიგის პირველივე მატჩში დაამტკიცა, როდესაც „ბარსელონა“ „პანათინაიკოსს“ ეთამაშებოდა და მესიმ 2 გოლი და 1 საგოლე პასი შეასრულა. მესის ჰეთ თრიკის შესრულებაც შეეძლო, მაგრამ პენალტი ააცილა. „ბარსელონამ“ თამაში 5–1 მოიგო. [[2010]] წლის 19 სექტემბერს მესი „ატლეტიკოს“ მცველმა, ტომაშ უიფალუშიმ დაამტვრია 92-ე წუთზე ლა ლიგის მესამე ტურში. თავიდან ჩანდა, რომ მესიმ კოჭი მოიტეხა და მინიმუმ 6 თვე მოუწევდა უქმობა, მაგრამ მეორე დღეს დადასტრუდა, რომ მესიმ კოჭი იღრძო და 2 კვირაში დაბურნდებოდა.<ref>.{{cite web|url=http://www.fcbarcelona.cat/web/english/noticies/futbol/temporada10-11/09/20/n100920113021.html|title=Messi injured|publisher=FCBarcelona.cat|date=20 September 2010|accessdate=22 September 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110819191725/http://www.fcbarcelona.cat/web/english/noticies/futbol/temporada10-11/09/20/n100920113021.html|archivedate=19 აგვისტო 2011}}</ref> მატჩის შემდეგ მესის თანაგუნდელმა [[დავიდ ვილია]]მ მომენტის ვიდეო უყურა და თქვა, რომ „ვარდნა ცუდი სანახავი იყო“, მაგრამ ისიც დაამატა, რომ უიფალუშის ეს განზრახ არ უქნია.<ref>{{cite web|url=http://www.fcbarcelona.cat/web/english/noticies/futbol/temporada10-11/09/20/n100920113025.html|title=Villa on Messi's injury|publisher=FCBarcelona.cat|date=20 September 2010|accessdate=22 September 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110902035511/http://www.fcbarcelona.cat/web/english/noticies/futbol/temporada10-11/09/20/n100920113025.html|archivedate=2 სექტემბერი 2011}}</ref> ინციდენტმა ჟურნალისტების დიდი აჟიოტაჟი გამოიწვია და წავიდა დებატები, რომ ყველა ფეხბურთელი თანაბრად უნდა იყოს დაცული მოედანზე. ==== 2011–2014 ==== 2013–2014 წლების სეზონში მესიმ „ბარსელონას“ შემადგენლობაში ყველა ტურნირზე 41 გოლი გაიტანა, ოთხჯერ შეასრულა ჰეტ-ტრიკი. 2012 წელს მან დაამყარა რეკორდი და ერთი წლის განმავლობაში გაიტანა 91 გოლი.<ref name="MostDecorated">[https://www.independent.co.uk/sport/football/news/barcelona-s-lionel-messi-becomes-most-decorated-player-in-history-after-winning-unprecedented-fourth-straight-ballon-d-or-8441605.html Barcelona's Lionel Messi becomes most decorated player in history after winning unprecedented fourth straight Ballon d'Or]</ref> 2014 წელს კი ჰქონდა მსოფლიო ჩემპიონატის არგენტინასთან ერთად მოგების საშუალება, თუმცა მათ გერმანიამ [[მარიო გეცე]]ს გოლით დამატებით დროში 1–0 აჯობა. მესი ტურნირის საუკეთესო ფეხბურთელად აღიარეს, მან 4 გოლი გაიტანა. ====2014–2016==== 2014–2015 წლების სეზონი ლიონელ მესისთვის წარმატებული გამოდგა. [[ბარსელონა]]სთან ერთად მან [[ტრიპლეტი]] შეასრულა. ყველა ტურნირზე მესიმ 58 გოლი გაიტანა, ასევე გახდა ჩემპიონთა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირი ნეიმართან ერთად. ფიფა-ს მიერ აღიარებული იქნა [[2015]] წლის საუკეთესო ფეხბურთელად. შემდეგი სეზონი მესისთვის ნაკლებად წარმატებული გამოვიდა მიუხედავად იმისა, რომ სეზონი ესპანეთის ლიგის და თასის გამარჯვებულის რანგში დაამთავრა. 2016 წლის ზაფხულში მესი თავის ეროვნულ ნაკრებთან ერთად ზედიზედ მეორე წელიწადს დამარცხდა [[კოპა ამერიკა]]ს ფინალში ჩილეს ეროვნულ გუნდთან.წარდგენილი იყო ფიფა-ს წლის საუკეთესო ფეხბურთელის გამოსავლენ ნომინაციაზე, სადაც მეორე ადგილი დაიკავა [[კრიშტიანუ რონალდუ]]ს შემდეგ. ==სტატისტიკა== ===საკლუბო=== {{updated|21 სექტემბერი, 2025}} {| class="wikitable" style="text-align:center;"" |- !rowspan="2"|კლუბი !rowspan="2"|სეზონი !colspan="3"|ლიგა !colspan="2"|[[ესპანეთის საფეხბურთო თასი|თასი]] !colspan="2"|[[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგა]] !colspan="2"|სხვა !colspan="2"|ჯამში |- !დივიზიონი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი |- |[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა C]] |2003–04 |ტერსერა დივიზიონი |10||5||colspan=2|—||colspan=2|—||colspan=2|—||10||5 |- |rowspan=3|[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა B]] |2003–04<ref name="Matches 2003–04">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2003–04 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2003-04 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |[[ესპანეთის სეგუნდა დივიზიონი|სეგუნდა დივიზიონი B]] |5||0||colspan=2|—||colspan=2|—||colspan=2|—||5||0 |- |2004–05<ref name="Matches 2004–05" /> |სეგუნდა დივიზიონი B |17||6||colspan=2|—||colspan=2|—||colspan=2|—||17||6 |- !colspan=2|სულ !22!!11!!colspan=2|—!!colspan=2|—!!colspan=2|—!!22!!11 |- |rowspan=18|[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] |2004–05<ref name="Matches 2004–05">{{cite web |title=Messi: Matches 2004–05 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2004-05 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |rowspan=17|[[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|პრიმერა დივიზიონი]] |7||1||1||0||1||0||colspan=2|—||9||1 |- |2005–06<ref name="Matches 2005–06">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2005–06 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2005-06 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |17||6||2||1||6||1||0||0||25||8 |- |2006–07<ref name="Matches 2006–07">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2006–07 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2006-07 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |26||14||2||2||5||1||3{{შენიშვნა|ერთი მატჩი [[უეფა-ს სუპერთასი]]ს გათამაშებაზე, ორი მატჩი [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასის]] გათამაშებაზე}}||0||36||17 |- |2007–08<ref name="Matches 2007–08">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2007–08 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2007-08 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |28||10||3||0||9||6||colspan=2|—||40||16 |- |2008–09<ref name="Matches 2008–09">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2008–09 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2008-09 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |31||23||8||6||12||9||colspan=2|—||51||38 |- |2009–10<ref name="Matches 2009–10">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2009–10 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2009-10 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |35||34||3||1||11||8||4{{შენიშვნა|ერთი მატჩი [[უეფა-ს სუპერთასი]]ს გათამაშებაზე, ერთი მატჩი და ორი გოლი [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასის]] გათამაშებაზე, ორი მატჩი და ორი გოლი [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]ს გათამაშებაზე}}||4||53||47 |- |2010–11<ref name="Matches 2010–11">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2010–11 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2010-11 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |33||31||7||7||13||12||2{{შენიშვნა|name=SDE|[[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასზე]] ჩატარებული მატჩები}}||3||55||53 |- |2011–12<ref name="Matches 2011–12">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2011–12 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2011-12 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |37||50||7||3||11||14||5{{შენიშვნა|ერთი მატჩი და ერთი გოლი [[უეფა-ს სუპერთასი]]ს გათამაშებაზე, ორი მატჩი და სამი გოლი [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასის]] გათამაშებაზე, ორი მატჩი და ორი გოლი [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]ს გათამაშებაზე}}||6||60||73 |- |2012–13<ref name="Matches 2012–13">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2012–13 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2012-13 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |32||46||5||4||11||8||2{{შენიშვნა|name=SDE}}||2||50||60 |- |2013–14<ref name="Matches 2013–14">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2013–14 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2013-14 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |31||28||6||5||7||8||2{{შენიშვნა|name=SDE}}||0||46||41 |- |2014–15<ref>{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2014–15 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2014-15 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |38||43||6||5||13||10||colspan=2|—||57||58 |- |2015–16<ref name="Matches 2015–16">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2015–16 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2015-16 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |33||26||5||5||7||6||4{{შენიშვნა|ერთი მატჩი და ორი გოლი [[უეფა-ს სუპერთასი]]ს გათამაშებაზე, ორი მატჩი და ერთი გოლი [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასის]] გათამაშებაზე, ერთი მატჩი და ერთი გოლი [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]ს გათამაშებაზე}}||4||49||41 |- |2016–17<ref name="Matches 2016–17">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2016–17 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?cat=-&temp=2016-17&equip=-&rival=- |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |34||37||7||5||9||11||2{{შენიშვნა|name=SDE}}||1||52||54 |- |2017–18<ref name="Matches 2017–18">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2017–18 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?cat=-&temp=2017-18&equip=-&rival=-&jug=- |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |36||34||6||4||10||6||2{{შენიშვნა|name=SDE}}||1||54||45 |- |2018–19<ref name="Matches 2018–19">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2018–19 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?cat=-&temp=2018-19&equip=-&rival=-&jug=- |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |34||36||5||3||10||12||1{{შენიშვნა|name=SDE}}||0||50||51 |- |2019–20<ref name="Matches 2019–20">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2019–20 |publisher=BDFutbol |url=http://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> |33||25||2||2||8||3||1{{შენიშვნა|name=SDE}}||1||44||31 |- |2020–21<ref name="Matches 2020–21">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2020–21 |publisher=BDFutbol |url=https://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2020-21 |access-date=5 მარტი, 2021}}</ref> |35||30||5||3||6||5||1{{შენიშვნა|name=SDE}}||0||47||38 |- !colspan=2|სულ !520||474||80||56||149||120||29||22||778||672 |- |rowspan="3"|[[პარი სენ-ჟერმენი|პსჟ]] |2021–22<ref name="Matches 2021–22">{{cite web |title=Lionel Messi: Matches 2021–22 |publisher=BDFutbol |url=https://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2021-22 |access-date=30 აგვისტო, 2021}}</ref> |rowspan=2|[[საფრანგეთის ლიგა 1|ლიგა 1]] |26||6||1||0||7||5||colspan="2"|—||34||11 |- |2022–23<ref name="Matches 2022–23">{{cite web |title=Lionel Andrés Messi Cuccittini: Matches 2022–23 |publisher=BDFutbol |url=https://www.bdfutbol.com/en/p/j1753.html?temp=2022-23 |access-date=6 აგვისტო, 2022}}</ref> |32||16||1||0||7||4||1{{შენიშვნა|ერთი მატჩი და ერთი გოლი [[საფრანგეთის საფეხბურთო სუპერთასი|საფრანგეთის სუპერთასზე]]}}||1||41||21 |- !colspan="2"|სულ !58||22||2||0||14||9||1||1||75||32 |- |rowspan="4"|[[ინტერი მაიამი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი<br /> მაიამი]] |2023 |rowspan=3|MLS |6||1||1||0||colspan="2"|—||7{{შენიშვნა|შვიდი მატჩი და ათი გოლი ლიგათა თასზე}}||10||14||11 |- |2024 |19||20||colspan="2"|—||3{{efn|მატჩები [[კონკაკაფი]]ს ჩემპიონთა ლიგაზე}}||2||3{{efn|MLS-ის თასის პლეი-ოფის მატჩები}}||1||25||23 |- |2025 |22 || 22 || colspan="2" |— ||7{{efn|მატჩები [[კონკაკაფი]]ს ჩემპიონთა ლიგაზე}}|| 5 || 8{{efn|მატჩები და გოლები [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატზე]] და ლიგათა თასზე}}|| 3 || 37 || 30 |- ! colspan="2" |სულ !47 || 43 || 1 || 0 || 10 || 7 || 18 || 14 || 76 || 64 |- ! colspan="3" |სულ ჯამში !657 || 550 || 83 || 56 || 173 || 136 || 48 || 37 || 961 || 779 |} {{შენიშვნების სია}} ===სანაკრებო=== {{See also|ლიონელ მესის სანაკრებო მატჩები და გოლები}} {{updated|5 სექტემბერი, 2025}} {| class="wikitable" style="text-align:center;"" |+წლების მიხედვით !rowspan=2|ნაკრები !rowspan=2|წელი !colspan=2|შეჯიბრება !colspan=2|ამხანაგური !colspan=2|ჯამში |- !მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan=3|არგენტინა 20 |2004 |colspan=2|—||2||3||2||3 |- |2005 |16{{შენიშვნა|ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე, შვიდი მატჩი და ექვსი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა მსოფლიო ჩემპიონატზე}}||11||colspan=2|—||16||11 |- !ჯამში !16||11||2||3||18||14 |- |rowspan=2|არგენტინა 23 |2008 |5{{შენიშვნა|2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების საფეხბურთო ტურნირის მატჩები}}||2||colspan=2|—||5||2 |- !ჯამში !5||2||colspan=2|—||5||2 |- |rowspan=22|[[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]]<ref>[http://www.espnfc.com/player/45843/lionel-messi Lionel Messi: Player Profile] // ''ESPN''</ref> |2005 |3{{შენიშვნა|name=WCQ|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||0||2||0||5||0 |- |2006 |3{{შენიშვნა|name=WCF|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||1||4||1||7||2 |- |2007 |10{{შენიშვნა|ექვსი მატჩი და ორი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||4||2||14||6 |- |2008 |6{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||1||8||2 |- |2009 |8{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||2||10||3 |- |2010 |5{{შენიშვნა|name=WCF}}||0||5||2||10||2 |- |2011 |8{{შენიშვნა|ოთხი მატჩი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||5||2||13||4 |- |2012 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||5||4||7||9||12 |- |2013 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||3||2||3||7||6 |- |2014 |7{{შენიშვნა|name=WCF}}||4||7||4||14||8 |- |2015 |6{{შენიშვნა|name=CA|[[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებული მატჩები}}||1||2||3||8||4 |- |2016 |10{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[კოპა ამერიკა]] სენტენარიოზე ({{lang-es|Copa América Centenario}})}}||8||1||0||11||8 |- |2017 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||4||2||0||7||4 |- |2018 |4{{შენიშვნა|name=WCF}}||1||1||3||5||4 |- |2019 |6{{შენიშვნა|name=CA}}||1||4||4||10||5 |- |2020 |4{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||0||0||4||1 |- |2021 |14{{შენიშვნა|შვიდი მატჩი და ოთხი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||9||0||0||14||9 |- |2022 |10{{შენიშვნა|ორი მატჩი და ერთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ერთი მატჩი არტემიო ფრანკის თასზე, შვიდი მატჩი და შვიდი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]}}||8||4||10||14||18 |- |2023 |5{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||3||3||5||8||8 |- |2024 |9{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და ერთი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||2||2||11||6 |- |2025 |3{{შენიშვნა|სამი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||0||0||3||2 |- !სულ ! 138 || 63 || 56 || 51 || 194 || 114 |- !colspan=2|სულ ჯამში !159||74||58||54||217||130 |} {{შენიშვნების სია}} == სანაკრებო კარიერა == ''{{მთავარი|ლიონელ მესის სანაკრებო მატჩები და გოლები}}'' ==== ფიფა-ს 2005 წლის ახალგაზრდულ ჩემპიონატზე ==== :''ანგარიშებში ჯერ არგენტინის გოლია აღნიშნული.<ref>{{cite web |url=http://www.rsssf.com/miscellaneous/messi-intlg.html |title=Lionel Andrés Messi – Goals in International Matches |publisher=RSSSF |accessdate=2011-02-02}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=229397/index.html |title=Lionel Messi |publisher=FIFA.com |accessdate=2011-02-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150629095408/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=229397/index.html |archivedate=2015-06-29 }}</ref> {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align: left;" |- ! გოლი ! თარიღი !! სტადიონი !! მოწინააღმდეგე !! ანგარიში !! შედეგი !! შეჯიბრება |- | 1 || 14 ივნისი 2005 || [[არკე სტადიონი]], [[ენსკედი]], [[ნიდერლანდები]] || align="left" | {{fb|EGY}} || '''1'''–0 || 2–0 || [[ფიფა-ს 2005 წლის ახალგაზრდული ჩემპიონატი]] |- | 2 || 22 ივნისი 2005 || [[უნივე სტადიონი]], [[ემენი]], ნიდერლანდები || align="left" | {{fb|COL}} || '''1'''–1 || 2–1 || ფიფა-ს 2005 წლის ახალგაზრდული ჩემპიონატი |- | 3 || 24 ივნისი 2005 || არკე სტადიონი, ენსკედი, ნიდერლანდები || align=left| {{fb|ESP}} || '''3'''–1 || 3–1 || ფიფა-ს 2005 წლის ახალგაზრდული ჩემპიონატი |- | 4 || 28 ივნისი 2005 || [[გალგენვაარდის სტადიონი]], [[უტრეხტი]], ნიდერლანდები || align="left" | {{fb|BRA}} || '''1'''–0 || 2–1 || ფიფა-ს 2005 წლის ახალგაზრდული ჩემპიონატი |- | 5 || 2 ივლისი 2005 || გალგენვაარდის სტადიონი, უტრეხტი, ნიდერლანდები || align=left| {{fb|NGA}} || '''1'''–0 || 2–1 || ფიფა-ს 2005 წლის ახალგაზრდული ჩემპიონატი |- | 6 || 2 ივლისი 2005 || გალგენვაარდის სტადიონი, უტრეხტი, ნიდერლანდები || align=left| {{fb|NGA}} || '''2'''–1 || 2–1 || ფიფა-ს 2005 წლის ახალგაზრდული ჩემპიონატი |- |} ==მიღწევები== [[File:Messi vs Nigeria 2018.jpg|thumb|right|250პქ|<center>ლიონელ მესი. 26 ივნისი, 2018<ref>[https://www.soccer.ru/galery/1055457/photo/733494 Argentine footballer Lionel Messi] on 26 June 2018, celebrating a goal in the 2018 FIFA World Cup group stage match against Nigeria.</ref></center>]] ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|ესპანეთი}} ბარსელონა * [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|ლა ლიგა]]: 2004–05, 2005–06, 2008–09, 2009–10, 2010–11, 2012–13, 2014–15, 2015–16, 2017–18, 2018–19 * [[ესპანეთის საფეხბურთო თასი|ესპანეთის თასი]]: 2008–09, 2011–12, 2014–15, 2015–16, 2016–17, 2017–18, 2020–21 * [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასი]]: 2005, 2006, 2009, 2010, 2011, 2013, 2016, 2018 * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]: 2005–06, 2008–09, 2010–11, 2014–15 * [[უეფა-ს სუპერთასი]]: 2009, 2011, 2015 * [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]: 2009, 2011, 2015 ; {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} [[პარი სენ-ჟერმენი]] * [[საფრანგეთის ლიგა 1|ლიგა 1]]: 2021–22, 2022–23 * [[საფრანგეთის საფეხბურთო სუპერთასი|საფრანგეთის სუპერთასი]]: 2022 ; {{დროშანიშანი|აშშ}} ინტერი მაიამი * ლიგათა თასი: 2023<ref>[https://www.mlssoccer.com/news/lionel-messi-inter-miami-are-leagues-cup-champions Lionel Messi & Inter Miami are Leagues Cup champions!] // ''MLS Soccer''</ref> * Supporters' Shield: 2024 === სანაკრებო === ; {{დროშანიშანი|არგენტინა}} არგენტინის 20-წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრები * [[ფიფა-ს ოც წლამდე მსოფლიო ჩემპიონატი]]: 2005 ; {{დროშანიშანი|არგენტინა}} არგენტინის ოლიმპიური ნაკრები * [[ფეხბურთი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე#პრიზიორები|ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები]]: 2008 ; {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ეროვნული ნაკრები]] * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022]] * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიოს]] ვიცე-ჩემპიონი: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]] * [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ჩემპიონი: 2021,<ref name="Copa América final">{{cite news |url= https://www.theguardian.com/football/live/2021/jul/10/argentina-v-brazil-copa-america-final-live |title= Argentina 1-0 Brazil: Copa América final – live! |work= The Guardian |last1= Graham |first1= Bryan Armen }}</ref> 2024 * [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ვიცე-ჩემპიონი: 2007, 2015, 2016 * [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 2019 * უეფა-კონმებოლის ჩემპიონთა თასი: 2022 === ინდივიდუალური === * [[ფიფა-ს ოქროს ბურთი]]/[[ოქროს ბურთი]]: 2009, 2010, 2011, 2012, 2015, 2019, 2021, 2023<ref>[https://www.espn.com/soccer/story/_/id/38779218/ballon-dor-2023-lionel-messi-beats-erling-haaland-win-award-record-eighth Messi wins Ballon d'Or award for record 8th time] // ''ESPN.com''</ref><ref name=":0">{{Cite web |url=http://www.telegraph.co.uk/football/2019/12/02/ballon-dorlive-updates-ceremony-lionel-messi-virgil-van-dijk/|title=Ballon d’Or: live updates from the ceremony as Lionel Messi and Virgil van Dijk compete for top award|last=Magee|first=Will|date=2 დეკემბერი, 2019|work=The Telegraph|access-date=23 დეკემბერი, 2019|language=|issn=0307-1235}}</ref><ref name="BdorRSSSF">{{cite web |title=European Footballer of the Year ("Ballon d'Or") |publisher=The Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation |url=http://www.rsssf.com/miscellaneous/europa-poy.html |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> * [[ფიფა-ს საუკეთესო ფეხბურთელი|ფიფა-ს მსოფლიოს წლის საუკეთესო ფეხბურთელი]]: 2009<ref name="FIFA Ballon d'Or: History">{{cite web |title=FIFA Ballon d'Or: History |publisher=FIFA |url=http://www.fifa.com/ballon-dor/history/index.html |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161015231322/http://www.fifa.com/ballon-dor/history/index.html |archivedate=2016-10-15 }}</ref> * [[ფიფა-ს საუკეთესო ფეხბურთელი]]: 2019<ref name="Messi FIFA2019">{{cite web |url=https://resources.fifa.com/image/upload/final-results-the-best-fifa-football-awards-2019.pdf?cloudid=wgozggskvgbewa2vsxxy |title=The FIFA Football Awards Voting Results 2019 |website=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |format=PDF |date=23 სექტემბერი, 2019 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191217043130/https://resources.fifa.com/image/upload/final-results-the-best-fifa-football-awards-2019.pdf?cloudid=wgozggskvgbewa2vsxxy |archivedate=2019-12-17 }}</ref> * [[ევროპის ოქროს ბუცი]]: 2009–10, 2011–12, 2012–13, 2016–17, 2017–18, 2018–19<ref name="Lionel Messi Awarded Golden Shoe for Third Time after 46 La Liga Goals for Barcelona">{{cite web |title=Lionel Messi Awarded Golden Shoe for Third Time after 46 La Liga Goals for Barcelona |newspaper=The Independent |date=20 ნოემბერი, 2013 |url=http://www.independent.co.uk/sport/football/european/lionel-messi-awarded-golden-shoe-for-third-time-after-46-la-liga-goals-for-barcelona-8951828.html |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref><ref name="MessiFourthGoldenShoe">{{cite web |url=http://www.marca.com/en/football/barcelona/2017/11/24/5a182794268e3ef82a8b4639.html |title=Messi receives fourth Golden Shoe Award: Each day I enjoy it more |work=Marca |location=Spain |date=24 ნოემბერი, 2017 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref><ref name=Messi5thGoldenShoe>{{cite web |title=Messi Wins Fifth Golden Shoe After Winning Pichichi Trophy |publisher=Goal] |date=20 მაისი, 2018 |url=https://www.goal.com/en/news/messi-set-for-fifth-golden-shoe-after-winning-pichichi/16zqsqe8e9tr3187k929hjiwpt |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref><ref name="Messi wins his sixth Golden Shoe">{{cite web |url=http://www.fcbarcelona.com/en/news/1225730/messi-wins-his-sixth-golden-shoe-award |title=Messi wins his sixth Golden Shoe award |publisher=FC Barcelona |date=24 მაისი, 2019 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები#ოქროს ბურთი|ფიფა-ს მსოფლიო ჩემპიონატის ოქროს ბურთი]]: 2014,<ref>{{cite web |title=Messi, Neuer Heralded as Brazil 2014's Best |publisher=FIFA |date=13 ივლისი, 2014 |url=http://www.fifa.com/worldcup/news/y=2014/m=7/news=messi-heralded-as-brazil-2014-s-best-2404615.html |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180330045100/http://www.fifa.com/worldcup/news/y=2014/m=7/news=messi-heralded-as-brazil-2014-s-best-2404615.html |archivedate=2018-03-30 }}</ref> 2022<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-argentina-wins-golden-ball-award-best-player-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi makes Golden Ball history]</ref> * [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ოქროს ბურთი: 2015, 2021<ref>{{cite web |url=http://futbol.as.com/futbol/2015/07/05/internacional/1436124524_550381.html |title=BeIN Sports: Messi habría rechazado el MVP del torneo|trans-title=BeIN Sports: Messi reportedly rejects MVP award for tournament |publisher=AS.com |language=Spanish |date=5 ივლისი, 2015 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref><ref>{{Cite web |title=Lionel Messi allegedly refuses best player award at Copa America as trophy removed from ceremony |url=http://www.telegraph.co.uk/sport/football/babb/11720312/Lionel-Messi-allegedly-refuses-best-player-award-at-Copa-America-as-trophy-removed-from-ceremony.html |website=The Daily Telegraph |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref><ref>{{Cite web |title=Messi rechazó recoger el premio a MVP de la Copa América |url=http://www.marca.com/2015/07/05/futbol/copa-america/1436123341.html |website=Marca |location=Spain |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |language=}}</ref><ref>{{Cite web |title=Messi rechazó el MVP del Argentina-Paraguay de la Copa América |url=http://www.sport.es/es/noticias/copa-america/messi-rechazo-mvp-del-argentina-paraguay-copa-america-4276745 |website=Sport |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://copaamerica.com/es/noticias/los-mejores-de-la-conmebol-copa-america-2021/|title=Best player, scorer, best goalkeeper: the highlights of CONMEBOL Copa América 2021|access-date=11 ივლისი, 2021|website=www.conmebol.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210711062918/https://copaamerica.com/es/noticias/los-mejores-de-la-conmebol-copa-america-2021/|archivedate=2021-07-11}}</ref> * [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ოქროს ბუცი: 2021<ref>{{Cite web|title=CONMEBOL Copa América 2021. Goleadores {{!}} CONMEBOL|url=https://www.conmebol.com/es/copa-america-2021/goleadores|access-date=11 ივლისი, 2021|website=www.conmebol.com}}</ref> * [[ევროპის საუკეთესო ფეხბურთელი|უეფა-ს წლის საუკეთესო ფეხბურთელი]]: 2011, 2015<ref name="Messi Beats Ronaldo for 2014–15 UEFA Best Player in Europe Award">{{cite web |first=Roger |last=Gonzalez |title=Messi Beats Ronaldo for 2014–15 UEFA Best Player in Europe Award |publisher=CBS Sports |date=27 აგვისტო, 2015 |url=http://www.cbssports.com/general/eye-on-sports/25282034/messi-beats-ronaldo-for-2014-15-uefa-best-player-in-europe-award |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150827183752/http://www.cbssports.com/general/eye-on-sports/25282034/messi-beats-ronaldo-for-2014-15-uefa-best-player-in-europe-award |archivedate=2015-08-27 }}</ref> * უეფა-ს წლის საუკეთესო საკლუბო ფეხბურთელი: 2009<ref name="Profile: Lionel Messi">{{cite web |title=Profile: Lionel Messi |publisher=UEFA |url=http://www.uefa.com/teamsandplayers/players/player=95803/profile/ |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> * უეფა-ს წლის საუკეთესო საკლუბო თავდამსხმელი: 2009, 2019<ref name="Profile: Lionel Messi"/> * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის]] სიმბოლური ნაკრების წევრი: 2014–15, 2015–16, 2016–17, 2017–18, 2018–19, 2019–20, 2020–21<ref>{{cite news |title=UEFA Champions League Squad of the Season |url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/news/0269-12688c451cdd-b6efcb4ce948-1000--champions-league-all-star-squad/ |website=UEFA.com|publisher=Union of European Football Associations |date=31 მაისი, 2021 |access-date=11 ივლისი, 2021}}</ref> * [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|ლა ლიგის საუკეთესო ფეხბურთელი]]: 2008–09, 2009–10, 2010–11, 2011–12, 2012–13, 2014–15, 2017–18, 2018–19<ref name="Honours of a Genius: The Collector of Trophies">{{cite web |first=Paul M. |last=Otero |title=Palmarés de un Genio: El Coleccionista de Trofeos |trans-title=Honours of a Genius: The Collector of Trophies |newspaper=Marca |location=Spain |date=12 November 2013 |language=Spanish |url=http://www.marca.com/accesible/2013/11/12/futbol/equipos/barcelona/1384256483.html |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190328162523/https://www.marca.com/accesible/2013/11/12/futbol/equipos/barcelona/1384256483.html |archive-date=28 March 2019 |url-status=dead}}</ref><ref name="Messi, Best Forward and Best Player">{{cite web |title=Messi, Mejor Delantero y Mejor Jugador |trans-title=Messi, Best Forward and Best Player |publisher=Liga de Fútbol Profesional |language=Spanish |date=2 დეკემბერი, 2013 |url=https://www.ligabbva.com/liga-bbva/126953/messi-mejor-delantero-y-mejor-jugador-cristiano-jugador-mas-valioso/ |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151208113604/https://www.ligabbva.com/liga-bbva/126953/messi-mejor-delantero-y-mejor-jugador-cristiano-jugador-mas-valioso/ |archivedate=8 დეკემბერი, 2015}}</ref><ref name="Lionel Messi, 2014–15 Liga BBVA Best Player">{{cite web |title=Lionel Messi, 2014–15 Liga BBVA Best Player |publisher=Liga de Fútbol Profesional |date=30 ნოემბერი, 2015 |url=http://www.laliga.es/en/noticias/lionel-messi-201415-liga-bbva-best-player |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |website= |archive-url=https://web.archive.org/web/20190322140218/https://www.laliga.es/en/noticias/lionel-messi-201415-liga-bbva-best-player |archive-date=22 მარტი, 2019 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190322140218/https://www.laliga.es/en/noticias/lionel-messi-201415-liga-bbva-best-player |archivedate=2019-03-22 }}</ref><ref>{{cite web |title=La entrega del premio Pichichi a Messi, en directo |language=Spanish |website=Mundo Deportivo |date=12 ნოემბერი, 2018 |url=https://www.mundodeportivo.com/futbol/laliga/20181112/452875656952/premio-pichichi-messi-en-directo-online-barcelona-futbol-hoy.html |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> * [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|ლა ლიგის საუკეთესო თავდამსხმელი]]: 2008–09, 2009–10, 2010–11, 2011–12, 2012–13, 2014–15, 2015–16<ref name="Honours of a Genius: The Collector of Trophies" /><ref name="Messi, Best Forward and Best Player" /><ref name="Lionel Messi, 2014–15 Liga BBVA Best Player" /><ref>{{cite web |title=Lionel Messi named Best Striker in La Liga Santander 2015–16 |publisher=Liga de Fútbol Profesional |date=24 ოქტომბერი, 2016 |url=http://www.laliga.es/en/news/lionel-messi-named-best-striker-in-laliga-santander-201516 |accessdate=23 დეკემბერი, 2019}}</ref> * [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის ოქროს ბურთი]]: 2009, 2011<ref name="FIFA Club World Cup: Awards">{{cite web |title=FIFA Club World Cup: Awards |publisher=FIFA |url=http://www.fifa.com/tournaments/archive/clubworldcup/awards/goldenball.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150407144625/http://www.fifa.com/tournaments/archive/clubworldcup/awards/goldenball.html |archivedate=2015-04-07 |url-status=dead |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 }}</ref> * [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|ლა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირი]]: 2009–10, 2011–12, 2012–13, 2016–17, 2017–18, 2018–19, 2019–20, 2020–21<ref>[http://www.si.com/soccer/2019/05/19/lionel-messi-barcelona-goals-eibar-european-golden-boot-race Messi Wins Sixth Pichichi Trophy, Extends Lead in European Golden Boot Race] – Si.com. 19 მაისი, 2019. წაკითხვის თარიღი: 23 დეკემბერი, 2019.</ref><ref>[http://onefootball.com/en/news/messi-equals-zarras-record-with-sixth-pichichi-award-en-25698176?variable=20190703 Messi equals Zarra's record with sixth Pichichi award] – Onefootball. 19 მაისი, 2019. წაკითხვის თარიღი: 23 დეკემბერი, 2019.</ref><ref>{{cite web|url=http://onefootball.com/en/news/messi-equals-zarras-record-with-sixth-pichichi-award-25698176?variable=20190703|title=Messi equals Zarra's record with sixth Pichichi award|website=Onefootball|access-date=11 ივლისი, 2021}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/news/1732775/leo-messi-wins-his-seventh-pichichi-a-laliga-record|title=Leo Messi wins his seventh Pichichi, a LaLiga record|publisher=FC Barcelona|date=19 ივლისი, 2020|access-date=11 ივლისი, 2021}}</ref> * [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის ვერცხლის ბურთი]]: 2015<ref>{{cite web |title=Barcelona Trio Sweep Awards |publisher=FIFA |date=20 დეკემბერი, 2015 |url=http://www.fifa.com/clubworldcup/news/y=2015/m=12/news=barcelona-trio-raumt-ab-2747108-2747184.html |accessdate=23 დეკემბერი, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170714170803/http://www.fifa.com/clubworldcup/news/y=2015/m=12/news=barcelona-trio-raumt-ab-2747108-2747184.html |archivedate=2017-07-14 }}</ref> * [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის ფინალის ყველაზე ღირებული მოთამაშე]]: 2009, 2011<ref name="FIFA Club World Cup: Awards" /> * [[ფიფა-ს ოც წლამდე მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიოს ახალგაზრდული ჩემპიონატის ოქროს ბურთი]]: 2005<ref name="2005 FIFA World Youth Championship">{{cite web |title=FIFA World Youth Championship Netherlands 2005 |publisher=FIFA |url=http://www.fifa.com/u20worldcup/archive/netherlands2005/index.html |accessdate=24 დეკემბერი, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200304163033/https://www.fifa.com/u20worldcup/archive/netherlands2005/index.html |archivedate=2020-03-04 }}</ref> * [[ფიფა-ს ოც წლამდე მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიოს ახალგაზრდული ჩემპიონატის ოქროს ბუცი]]: 2005<ref name="2005 FIFA World Youth Championship" /> * [[ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის საერთაშორისო ფედერაცია|IFFHS-ის მსოფლიოს საუკეთესო გამთამაშებელი]]: 2015, 2016, 2017, 2019<ref name="Former Results">{{cite web|url=http://iffhs.de/former-results/|title=Former Results|publisher=IFFHS|accessdate=24 დეკემბერი, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190924094523/https://iffhs.de/former-results/|archivedate=2019-09-24}}</ref> * [[ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის საერთაშორისო ფედერაცია|IFFHS-ის მსოფლიოს ათწლეულის საუკეთესო გამთამაშებელი]]: 2011–2020<ref>{{Cite web|title=IFFHS (International Federation of Football for History & Statistics|url=https://www.iffhs.com/index.php/posts/893|access-date=11 ივლისი, 2021|website=IFFHS}}</ref> * IFFHS-ის მსოფლიოს ყველა დროის საუკეთესო გამთამაშებელი: 2006–2020<ref>{{cite web |url=https://www.iffhs.com/index.php/posts/968 |title=IFFHS ALL TIME RANKING OF THE WORLD'S BEST PLAYMAKER |website=IFFHS |date=11 ივლისი, 2021 }}</ref> * [[ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის საერთაშორისო ფედერაცია|IFFHS-ის მსოფლიოს ათწლეულის საუკეთესო სანაკრებო ბომბარდირი]]: 2011–2020<ref>{{Cite web|title=IFFHS (International Federation of Football for History & Statistics|url=https://www.iffhs.com/index.php/posts/887|access-date=11 ივლისი, 2021|website=IFFHS}}</ref> * IFFHS-ის მსოფლიოს ათწლეულის საუკეთესო მოთამაშე: 2011–2020<ref>{{cite web |url=https://www.iffhs.com/index.php/posts/954 |title=IFFHS WORLD'S BEST MAN PLAYER OF THE DECADE 2011–2020 |work=IFFHS |date=7 თებერვალი, 2021 }}</ref> * IFFHS-ის კონმებოლის ათწლეულის საუკეთესო მოთამაშე: 2011–2020<ref>{{Cite web|title=IFFHS (International Federation of Football for History & Statistics|url=https://www.iffhs.com/index.php/posts/940|access-date=11 ივლისი, 2021|website=IFFHS}}</ref> * IFFHS-ის კონმებოლის საუკეთესო მოთამაშე: 2020<ref>{{Cite web|title=IFFHS (International Federation of Football for History & Statistics|url=https://www.iffhs.com/index.php/posts/874|access-date=1 ივლისი, 2021|website=IFFHS}}</ref> * IFFHS-ის წლის მსოფლიო ნაკრების წევრი: 2017, 2018, 2019, 2020 * FIFA FIFPro-ს მსოფლიოს საუკეთესო თერთმეტეული: 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020<ref name="FIFPro and FIFA Present the 2015 World XI">{{cite web |title=FIFPro and FIFA Present the 2015 World XI |publisher=FIFPro |date=11 იანვარი, 2016 |url=http://www.fifpro.org/en/news/fifpro-and-fifa-present-the-2015-world-xi |access-date=11 ივლისი, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160424013949/https://fifpro.org/en/news/fifpro-and-fifa-present-the-2015-world-xi |archive-date=24 აპრილი, 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160424013949/https://fifpro.org/en/news/fifpro-and-fifa-present-the-2015-world-xi |archivedate=2016-04-24 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/the-best-fifa-football-awards/news/y=2017/m=1/news=the-best-named-at-fifa-football-awards-2862916.html |title=The Best named at FIFA Football Awards |date=9 იანვარი, 2017 |publisher=FIFA |access-date=11 ივლისი, 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170111183310/http://www.fifa.com/the-best-fifa-football-awards/news/y=2017/m=1/news=the-best-named-at-fifa-football-awards-2862916.html |archivedate=2017-01-11 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/the-best-fifa-football-awards/fifa-fifpro-world11/index.html |title=FIFA FIFPro World11 |publisher=FIFA |date=24 ოქტომბერი, 2017 |access-date=11 ივლისი, 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180414110958/http://www.fifa.com/the-best-fifa-football-awards/fifa-fifpro-world11/index.html |archivedate=2018-04-14 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.fifpro.org/news/de-gea-kante-mbappe-in-world-11/en/ |title=DE GEA, KANTE AND MBAPPE IN WORLD 11 |website=FIFPro World Players' Union |date=24 სექტემბერი, 2018 |access-date=11 ივლისი, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190911061411/https://fifpro.org/news/de-gea-kante-mbappe-in-world-11/en/ |archive-date=11 სექტემბერი, 2019 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180925025843/https://www.fifpro.org/news/de-gea-kante-mbappe-in-world-11/en/ |archivedate=2018-09-25 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://fifpro.org/news/fifa-fifpro-men-s-world-11-2018-2019/en/|title=VAN DIJK AMONG FOUR DEBUTANTS IN MEN'S WORLD 11|website=FIFPro World Players' Union|date=23 სექტემბერი, 2019|accessdate=2021-07-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190924000410/https://fifpro.org/news/fifa-fifpro-men-s-world-11-2018-2019/en/|archivedate=2019-09-24}}</ref><ref>{{Cite web|date=17 დეკემბერი, 2020|title=The FIFA FIFPRO Men's World 11 of 2019–2020 – FIFPRO World Players' Union|url=https://fifpro.org/en/industry/world-11/the-fifa-fifpro-men-s-world-11-of-2020|access-date=18 დეკემბერი, 2020|website=FIFPRO|archive-date=2021-02-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210215035636/https://www.fifpro.org/en/industry/world-11/the-fifa-fifpro-men-s-world-11-of-2020}}</ref> * L'Équipe-ის ჩემპიონთა ჩემპიონი: 2011<ref>{{Cite web|date=24 დეკემბერი, 2011|title=Lionel Messi sacré "Champion des champions" de l'année 2011|url=https://www.france24.com/fr/20111224-lionel-messi-sacre-champion-equipe-argentin-barcelone-football-sport-leo-barca|access-date=11 ივლისი, 2021|website=France 24|language=fr}}</ref><ref>{{Cite web|date=27 დეკემბერი, 2011|title=Lionel Messi élu " champion des champions 2011 " par le journal " L'Équipe "|url=https://www.lorientlejour.com/article/737802/Lionel_Messi_elu_%253C%253C%2Bchampion_des_champions_2011%2B%253E%253E_par_le_journal_%253C%253C%2BL%2527Equipe%2B%253E%253E.html|access-date=11 ივლისი, 2021|website=L'Orient-Le Jour}}</ref> * L'Équipe-ის წლის საუკეთესო სპორტსმენი: 2022<ref>[https://lenta.ru/news/2023/01/09/messi/ Лионель Месси стал спортсменом 2022 года по версии L’Equipe]</ref> * World Soccer-ის მსოფლიოს ყველა დროის უდიდესი თერთმეტეული: 2013<ref>{{Cite web|date=2 ივლისი, 2013|title=The Greatest: – how the panel voted|url=https://www.worldsoccer.com/features/the-greatest-xi-how-the-panel-voted-341427|access-date=11 ივლისი, 2021|website=World Soccer}}</ref> * არგენტინის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 2005, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2015, 2016, 2017, 2019, 2020, 2021<ref name="Honours of a Genius: The Collector of Trophies" /><ref>{{cite web |title=Premios Olimpia 2015: La Judoca Paula Pareto se Llevó el Oro y los de Plata Fueron Para Messi, Marco Ruben, Andrés Nocioni y Adolfo Cambiaso |trans-title=Olympia Awards 2015: The Judoca Paula Pareto Took the Gold and Silver Was for Messi, Marco Ruben, Andrés Nocioni and Adolfo Cambiaso |publisher=LRA Radio Nacional |language=Spanish |date=23 დეკემბერი, 2015 |url=http://www.radionacional.com.ar/?p=88753 |accessdate=24 დეკემბერი, 2019}}</ref><ref>{{cite web |title=Los Ganadores de Olimpia de Plata en Cada Deporte, con los Medallistas Dorados de Río entre los Destacados |trans-title=The Winners of the Silver Olimpia in Each Sport, with the Gold Medalists of Río among the Highlights |newspaper=La Nacion |language=Spanish |date=20 დეკემბერი, 2016 |url=http://www.lanacion.com.ar/1968952-los-ganadores-de-olimpia-de-plata-en-cada-deporte-con-los-medallistas-dorados-de-rio-entre-los-destacados |accessdate=24 დეკემბერი, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171223005450/http://www.lanacion.com.ar/1968952-los-ganadores-de-olimpia-de-plata-en-cada-deporte-con-los-medallistas-dorados-de-rio-entre-los-destacados |archivedate=2017-12-23 }}</ref><ref>{{cite web |title=Delfina Pignatiello se quedó con el Olimpia de Oro |url=http://tn.com.ar/deportes/esencial/delfina-pignatiello-se-quedo-con-el-olimpia-de-oro_841098 |newspaper=TN |location=Buenos Aires |date=20 დეკემბერი, 2017 |accessdate=24 დეკემბერი, 2019 |language=}}</ref> * არგენტინის ათწლეულის საუკეთესო სპორტსმენი: 2021<ref>{{Cite web|last=Sport|date=13 თებერვალი, 2021|title=Barça star Leo Messi named best Argentine sportsman of the last decade|url=https://www.sport.es/en/news/barca/barca-star-leo-messi-named-best-argentine-sportsman-of-the-last-decade-11517000|access-date=11 ივლისი, 2021|website=sport}}</ref> * [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის საუკეთესო ახალგაზრდა მოთამაშე]]: 2007 * [[საფრანგეთის ლიგა 1]]-ის საუკეთესო ასისტენტი: 2022–23<ref>[https://www.ligue1.com/ranking/assists?seasonId=2022-2023&StatsActiveTab=0 Top assists - Ligue 1 Uber Eats] // ''ligue1.com''</ref> * ევროპის სპორტული მედიის წლის გუნდის წევრი: 2022–23<ref>[https://www.worldsoccer.com/world-soccer-latest/esm-team-of-the-2022-23-season-414771 ESM Team of the 2022-23 Season] // ''World Soccer''</ref> * MLS-ის ყველაზე ღირებული მოთამაშე: 2024<ref name="MLSMVP">{{cite web |title=Inter Miami star Lionel Messi wins MLS MVP|work=The Globe and Mail |date=2024-12-06 |url=https://www.theglobeandmail.com/sports/soccer/article-inter-miami-star-lionel-messi-wins-mls-mvp-award/ |access-date=2025-10-22 }}</ref> === რეკორდები === * ყველაზე მეტი მატჩი არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში: 193 * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 112 გოლი<ref>[https://apnews.com/article/south-american-qualifying-messi-argentina-7f6907ef8756ff63aa9eeb0981173b69 Messi’s 10th hat trick raises total to 112 international goals]</ref> * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ასისტენტი: 63 საგოლე გადაცემა * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ხუთ მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე გადაცემა გააკეთა * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელიც მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო მოთამაშედ ორჯერ დასახელდა: 2014, 2022<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-argentina-wins-golden-ball-award-best-player-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi makes Golden Ball history] // ''fifa.com''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე ნაკრების კაპიტნის სამკლაურით ისაპარეზა: 22 წლის და 363 დღის ასაკში<ref>[https://www.reuters.com/article/us-soccer-world-greece-argentina-teams/messi-captains-argentina-for-first-time-idUSTRE65L4TE20100622 Messi captains Argentina for first time] // ''[[Reuters]]''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც ნაკრებში 100 მატჩი ითამაშა: 27 წლის და 361 დღის ასაკში * ყველაზე ასაკოვანი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ მსოფლიო ჩემპიონატზე 7 გოლი გაიტანა * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი კოპა ამერიკაზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 34 მატჩი * ნაკრებისა და მსოფლიოს ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 26 მატჩი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე გატანილი ბურთების რაოდენობით: 13 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 31 გოლი * სამხრეთ ამერიკის ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 31 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი საერთაშორისო ამხანაგურ მატჩებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 49 გოლი * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც კონმებოლში შემავალი ყველა ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გოლი გატანილი<ref>[https://web.archive.org/web/20190402174635/https://www.sport-english.com/en/news/futbol-internacional/messis-now-scored-every-south-american-country-except-argentina-4483886 Messi's now scored vs. EVERY South American country... except Argentina]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ხუთ ფინალურ ეტაპზე აქვს მონაწილეობა მიღებული * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ ფინალურ ეტაპზე აქვს გოლი გატანილი<ref name="Colin Millar">[https://www.mirror.co.uk/sport/football/news/lionel-messi-world-cup-records-28553822 Six records Lionel Messi can break at World Cup]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელმაც ექვს კოპა ამერიკაზე ითამაშა<ref name="Ritabrata Banerjee">[https://www.goal.com/en-in/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm What are the records Messi has already broken at the Copa America?]</ref> * რეკორდსმენი მოპოვებული [[ფიფა-ს ოქროს ბურთი]]ს რაოდენობის მიხედვით: 4 * რეკორდსმენი მოპოვებული [[ევროპის ოქროს ბუცი]]ს რაოდენობის მიხედვით: 6 * რეკორდსმენი ევროპის ტოპ-5 ჩემპიონატში გატანილი გოლების რაოდენობით: 697 გოლი * [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 663 გოლი * [[ინტერი მაიამი (საფეხბურთო კლუბი)|„ინტერ მაიამის“]] ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 58 გოლი * რეკორდსმენი [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონაში“]] ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 768 * ესპანეთის ჩემპიონატის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 467 გოლი * [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასის]] ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 14 გოლი * [[უეფა-ს სუპერთასი]]ს ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 3 გოლი * [[ელ კლასიკო]]ს ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 26 გოლი * კატალონიური დერბის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 25 გოლი * ყველაზე ტიტულოვანი ფეხბურთელი [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] ისტორიაში: 35 ტიტული * მსოფლიო ჩემპიონატის მონაწილე ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი არგენტინის ნაკრების ისტორიაში (18 წლის და 357 დღის) * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი არგენტინის ნაკრების ისტორიაში, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატზე გაუტანია გოლი (18 წლის და 357 დღის)<ref>[https://olympics.com/en/news/lionel-messi-goals-fifa-world-cup-football Lionel Messi’s goal-scoring record at FIFA World Cups]</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა კაპიტანი არგენტინის ნაკრების ისტორიაში (22 წლის და 363 დღის) * ყველაზე ახალგაზრდა უცხოელი ფეხბურთელი, რომელსაც [[ელ კლასიკო]]ში გაუტანია გოლი (19 წლის და 259 დღის) * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი ისტორიაში, რომელმაც [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]ზე 50 გოლი გაიტანა<ref>[https://www.sportskeeda.com/football/6-guinness-world-records-held-by-lionel-messi-that-you-don-t-know-about Youngest Player to score 50 Goals in the Champions League]</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი ისტორიაში, რომელმაც [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]ზე 100 მატჩი ჩაატარა (28 წლის და 84 დღის) * პირველი ფეხბურთელი ისტორიაში, რომელმაც [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის]] ერთ მატჩში 5 გოლი გაიტანა * პირველი ფეხბურთელი ესპანური ფეხბურთის ისტორიაში, რომელმაც ოფიციალურ მატჩებში 600 და მეტი გოლი გაიტანა ერთი კლუბის შემადგენლობაში * პირველი ფეხბურთელი ესპანური ფეხბურთის ისტორიაში, რომელმაც 40 და მეტი გოლი გაიტანა ზედიზედ 10 სეზონის განმავლობაში (2009/10—2018/19) * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი ისტორიაში, რომელმაც ესპანეთის ჩემპიონატზე 200 გოლი გაიტანა (25 წლის და 217 დღის) * პირველი ფეხბურთელი ესპანეთის ჩემპიონატის ისტორიაში, რომელმაც 300-გოლიანი ნიშნული გადალახა * პირველი ფეხბურთელი ესპანეთის ჩემპიონატის ისტორიაში, რომელმაც 400-გოლიანი ნიშნული გადალახა * პირველი ფეხბურთელი [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასის]] ისტორიაში, რომელმაც ტურნირის 7 გათამაშებაში შეძლო გოლის გატანა * პირველი ფეხბურთელი [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] ისტორიაში, რომელმაც გუნდთან ერთად 500-ზე მეტი გამარჯვება მოიპოვა * პირველი ფეხბურთელი ისტორიაში, რომელმაც 350-ზე მეტი გამარჯვება მოიპოვა ესპანეთის ჩემპიონატში * [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] ყველა დროის რეკორდსმენი საერთაშორისო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობით საკლუბო დონეზე: 127 * [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] ყველა დროის რეკორდსმენი ევროთასებზე გატანილი გოლების რაოდენობით: 122 * [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] ყველა დროის რეკორდსმენი [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]ზე გატანილი გოლების რაოდენობით: 119 * [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] რეკორდსმენი ყველა საკლუბო ტურნირზე გატანილი გოლების რაოდენობით ერთი კალენდარული წლის განმავლობაში: 79 * [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] რეკორდსმენი ყველა ტურნირზე გატანილი გოლების რაოდენობით ერთი სეზონის განმავლობაში: 73 * [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონას“]] რეკორდსმენი ჰეტ-ტრიკების რაოდენობით ყველა ტურნირზე: 48 * ესპანეთის ჩემპიონატის რეკორდსმენი ჩატარებული მატჩების რაოდენობით ლეგიონერთა შორის: 511 * ესპანეთის ჩემპიონატის რეკორდსმენი საფეხბურთო კლუბების რაოდენობის მიხედვით, რომელთა კარის აღებაც შეძლო: 38 * ესპანეთის ჩემპიონატის ყველა დროის რეკორდსმენი შინ ჩატარებულ მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობით: 273 * ესპანეთის ჩემპიონატის ყველა დროის რეკორდსმენი სტუმრად ჩატარებულ მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობით: 194 * ესპანეთის ჩემპიონატის რეკორდსმენი გატანილი გოლების რაოდენობით ერთი სეზონის განმავლობაში: 50 * ესპანეთის ჩემპიონატის რეკორდსმენი ჩატარებული მატჩების რაოდენობით ერთი სეზონის განმავლობაში, რომლებშიც კარის აღება შეძლო (2012/13): 27 * ესპანეთის ჩემპიონატის რეკორდსმენი ჰეტ-ტრიკების რაოდენობით ერთი სეზონის განმავლობაში: 8 * ესპანეთის ჩემპიონატის რეკორდსმენი ჰეტ-ტრიკების რაოდენობით [[ელ კლასიკო]]ში: 2 * ესპანეთის ჩემპიონატის რეკორდსმენი დუბლების რაოდენობით: 113 * ესპანეთის ჩემპიონატის რეკორდსმენი ჰეტ-ტრიკების რაოდენობით: 36 * პირველი ფეხბურთელი ესპანეთის ჩემპიონატის ისტორიაში, რომელმაც ზედიზედ ყველა მეტოქე გუნდის კარის აღება შეძლო ერთი სეზონის განმავლობაში (2012/13) * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის]] რეკორდსმენი ერთ მატჩში გატანილი გოლების რაოდენობით: 5 გოლი * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის]] რეკორდსმენი ჰეტ-ტრიკების რაოდენობით: 8 * პირველი ფეხბურთელი ისტორიაში, რომელიც ერთზე მეტად აღიარეს [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]ს საუკეთესო ფეხბურთელად * [[ევროპის ოქროს ბუცი]]ს რეიტინგის რეკორდსმენი მოპოვებული ქულების რაოდენობით: 100 * არგენტინის ნაკრების რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე გატანილი გოლების რაოდენობით: 28 * არგენტინის ნაკრების რეკორდსმენი ერთი კალენდარული წლის განმავლობაში გატანილი გოლების რაოდენობით: 15 (2022) * პირველი მოთამაშე ამერიკის უმაღლესი ლიგის ისტორიაში, რომელსაც ტურის MVP-ის პრიზი თერთმეტჯერ გადაეცა == ბიბლიოგრაფია == {{Refbegin}} * Balagué, Guillem (2013). Messi. Orion Books. {{ISBN|978-1-4091-4659-9}} * Caioli, Luca (2012). Messi: The Inside Story of the Boy Who Became a Legend. Corinthian Books. {{ISBN|978-1-906850-40-1}} * Caioli, Luca (2015). Messi: More than a Superstar. Icon Books. {{ISBN|978-1-906850-91-3}} * [http://archive.org/details/guinnessworldrec0000unse_f8z3 Guinness World Records 2015]. Guinness World Records. 2014. {{ISBN|978-1-908843-65-4}} * Hunter, Graham (2012). Barça: The Making of the Greatest Team in the World. BackPage Press. {{ISBN|978-0-9564971-8-5}} * Lisi, Clemente Angelo (2011). A History of the World Cup: 1930–2010. Scarecrow Press. {{ISBN|978-0-8108-7754-2}} * Tomkins, Paul (2007). Above Us Only Sky: Liverpool FC's Global Revolution. Anchor Print Group. {{ISBN|978-0-9556367-0-7}} {{Refend}} == რესურსები ინტერნეტში == {{commonscat|Lionel Messi}} {{ვიკიციტატა}} {{Refbegin}} * [https://messi.com/ ოფიციალური საიტი] * [https://www.psg.fr/equipes/equipe-premiere/effectif/lionel-messi „პარი სენ-ჟერმენის“ ოფიციალურ საიტზე] * [https://www.ligue1.com/player?id=lionel-andres-messi-cuccittini საფრანგეთის ჩემპიონატის ოფიციალურ საიტზე] * [https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/4974/lionel-messi „ბარსელონას“ ოფიციალურ საიტზე] * [https://www.laliga.com/jugador/messi ესპანეთის ჩემპიონატის ოფიციალურ საიტზე] * [https://www.fifa.com/search-results?q=Lionel%20Messi ფიფას ოფიციალურ საიტზე] * [https://www.uefa.com/uefachampionsleague/clubs/players/95803--lionel-messi/ უეფას ოფიციალურ საიტზე] * [https://www.forbes.com/profile/lionel-messi/?sh=194bf61a5e9f Forbes-ის ოფიციალურ საიტზე] {{Refend}} {| width="826" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | სოციალური ქსელები |- ! scope=row |[https://www.facebook.com/LeoMessi Facebook] · [https://www.instagram.com/leomessi/ Instagram] · [https://twitter.com/fundacionmessi Twitter] |} {| width="826" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | თემატური საიტები |- ! scope=row | [https://www.11v11.com/players/lionel-messi-42223/ AFS] · [https://resultados.as.com/resultados/ficha/deportista/messi/15167 AS.com] · [https://bdfa.com.ar/jugadores-34986.html BDFA] · [https://www.bdfutbol.com/en/j/j1753.html BDFutbol] · [https://global.espn.com/football/player/_/id/45843 ESPNFC.com] · [https://web.archive.org/web/20211120231655/https://fbref.com/en/players/d70ce98e/Lionel-Messi FBref.com] · [https://web.archive.org/web/20150629095408/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=229397/index.html FIFA.com] · [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/10973 FootballDatabase.eu] · [https://footballfacts.ru/person/53159 FootballFacts.ru] · [https://www.kicker.de/lionel-messi/spieler Kicker.de] · [https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur21740.html L’Équipe] · [https://web.archive.org/web/20220522193757/https://www.ligue1.fr/joueur?id=lionel-andres-messi-cuccittini League 1] · [https://www.national-football-teams.com/player/12066.html National Football Teams.com] · [https://www.olympedia.org/athletes/111386 Olympedia] · [https://olympics.com/en/athletes/lionel-messi Olympics.com] · [https://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=39850 Soccerbase] · [http://int.soccerway.com/players/lionel-andres-messi/119/ Soccerway] · [https://news.sportbox.ru/Vidy_sporta/Futbol/Lioneli-Messi-Futbol-24061987 Sportbox.ru] · [https://www.thefinalball.com/player.php?id=10592 playmarkerstats.com] · [https://www.transfermarkt.com/lionel-messi/profil/spieler/28003 Transfermarkt] · [https://www.worldfootball.net/player_summary/lionel-messi/ WorldFootball.net] · [https://www.allmovie.com/artist/p815708 AllMovie] · [https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=691614.html AlloCiné] · [https://www.csfd.cz/tvurce/207495 ČSFD] |} {| width="826" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ლექსიკონები და ენციკლოპედიები |- ! scope=row |[https://www.enciclopedia.cat/ec-gec-0280509.xml Gran enciclopèdia catalana] · [https://www.larousse.fr/encyclopedie/personnage/wd/185574 Larousse] · [https://bigenc.ru/c/messi-lionel-29c078 დიდი რუსული ენციკლოპედია] · [https://ru.wikisource.org/wiki/Лентапедия/Месси,_Лионель Лентапедия] · [https://www.vle.lt/straipsnis/lionel-messi/ VLE] · [https://www.britannica.com/biography/Lionel-Messi Britannica] · [https://www.nndb.com/people/267/000344232/ Notable Names Database] |} {| width="826" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ფოტო · ვიდეო · აუდიო |- ! scope=row |[https://www.tcdb.com/Person.cfm/pid/24855/ TCDb] · [https://youtube.com/channel/UCmkNr8WQC7zAC5TnYDI0wQw YouTube] |} == სქოლიო == {{სქოლიო|2}} {{არგენტინის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{არგენტინის შემადგენლობა 2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{არგენტინის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{არგენტინის შემადგენლობა 2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{არგენტინის შემადგენლობა 2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{არგენტინის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი}} {{მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო ფეხბურთელი}} {{ოქროს ბუცი}} {{ოქროს ბურთის მფლობელები}} {{ევროპის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი Onze Mondial-ის ვერსიით}} {{DEFAULTSORT:მესი, ლიონელ}} [[კატეგორია:ლიონელ მესი]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 ივნისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1987]] [[კატეგორია:იტალიელი არგენტინელები]] [[კატეგორია:ოლიმპიური ჩემპიონები არგენტინიდან]] [[კატეგორია:არგენტინელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სეგუნდა დივიზიონი B-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტერსერა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბარსელონა B-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბარსელონა C-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პარი სენ-ჟერმენის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:არგენტინის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:ესპანელი არგენტინელები]] [[კატეგორია:2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2007 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2011 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2015 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო რეკორდსმენები]] [[კატეგორია:2019 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2021 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2024 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ოქროს ბურთის მფლობელები]] [[კატეგორია:იუნისეფის კეთილი ნების ელჩები]] [[კატეგორია:პიჩიჩის ჯილდოს მფლობელები]] [[კატეგორია:2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:MLS-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:კოპა ამერიკის გამარჯვებული ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფას ჩემპიონთა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირები]] [[კატეგორია:ოლიმპიური თამაშების ოქროს მედალოსნები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] ec7lmdpmwxwm9rfzdsur6s2rur5k944 ატლანტის ოკეანე 0 11401 5426863 4731486 2026-07-04T08:16:12Z Andria Tsets 141255 /* */ 5426863 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა წყალსატევი |სახელი = ატლანტის ოკეანე |ფაილი = Atlantic Ocean.png |ფაილის_ზომა = 250პქ |წარწერა = ატლანტის ოკეანე |ოკეანის აუზი = |ტიპი = ოკეანე |კოორდინატები = {{coord|00|00|00|N|25|00|00|W|}} |ფართობი = 106 460 000 |მოცულობა = 310 410,9 |სანაპირო ხაზის სიგრძე = |საშუალო სიღრმე = 3646 |უდიდესი სიღრმე = 8376 |სიგრძე = დაახლ. 15 000 |სიგანე = (ეკვატ. ნაწ.) 2 830 |კუნძული = [[დიდი ბრიტანეთი]]ს, [[ირლანდია (კუნძული)|ირლანდიის]], [[ნიუფაუნდლენდი]]ს, [[დიდი ანტილის კუნძულები|დიდი]] და [[მცირე ანტილის კუნძულები|მცირე ანტილიის]], [[კანარის კუნძულები|კანარის]], [[მწვანე კონცხის კუნძულები|მწვანე კონცხის]], [[ფოლკლენდის კუნძულები|ფოლკლენდის]], [[აზორის კუნძულები|აზორის]], [[წმინდა ელენეს კუნძული|წმ. ელენესი]] და [[ტრისტან-და-კუნია]]სი. |კუნძულების ფართობი = |ყურე = |ნალექები = |კლიმატი = |წყლის ტემპერატურა = |მარილიანობა = მაქსიმალური 36 |მოქცევა = |სიმაღლე = |ნავსადგური = |ფლორა = |ფაუნა = |რუკა = Atlantic Ocean laea relief location map.jpg |რუკის ზომა = 270პქ |რუკის წარწერა = ატლანტის ოკეანე }} '''ატლანტის ოკეანე''' ({{lang-la|Mare Atlanticum}} გულისხმობდა სივრცეს [[გიბრალტარის სრუტე|გიბრალტარის სრუტესა]] და [[კანარის კუნძულები|კანარის კუნძულებს]] შორის. მთელს ოკეანეს კი ერქვა — {{lang-la2|Oceanus Occidentalis||დასავლეთ ოკეანე}}) — სიდიდით მეორე ოკეანე ([[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანის]] შემდეგ) [[დედამიწა]]ზე. მდებარეობს აღმოსავლეთით — [[ევროპა]]ს, [[აფრიკა]]ს, ჩრდილოეთით — [[გრენლანდია]]ს, [[ისლანდია]]ს, დასავლეთით — [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ]] და [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთ ამერიკასა]] და სამხრეთით — [[ანტარქტიდა]]ს შორის. ატლანტის ოკეანის საზღვარი [[ჩრდილოეთის ყინულოვანი ოკეანე|ჩრდილოეთის ყინულოვან ოკეანესთან]] [[ჰუდსონის სრუტე|ჰუდსონის სრუტის]] აღმოსავლეთ შესასვლელთან იწყება, გადის [[დეივისის სრუტე|დეივისისა]] და [[დანიის სრუტე]]ებზე, [[გერპირის კონცხი|გერპირის კონცხზე]], [[ფუგლოი]]სა და [[მაკლ-ფლაგა|მაკლ-ფლაგის კუნძულებზე]] და აღწევს ნახევარკუნძულ სტატლანს. [[წყნარი ოკეანე|წყნარსა]] და ატლანტის ოკეანეებს შორის საზღვარი გადის [[ჰორნის კონცხი]]დან [[გრძედი|დასავლეთ გრძედის]] 68°04′ მერიდიანზე, ხოლო [[ინდოეთის ოკეანე]]სთან — [[კეთილი იმედის კონცხი]]ს მერიდიანზე [[ანტარქტიდა]]მდე. ატლანტის ოკეანე გადაჭიმულია [[ჩრდილოეთი]]დან [[სამხრეთი]]საკენ თითქმის 15 ათას კმ-ზე, მინიმალური სიგანე დაახლოებით 2830 კმ, მაქსიმალური სიგანე 6700 კმ ([[განედი|ჩრდილო განედის]] 30° პარალელზე). ატლანტის ოკეანის ფართობი [[ზღვა|ზღვებთან]], [[ყურე]]ებთან და [[სრუტე]]ებთან ერთად აღწევს 91,66 მლნ. კმ²-ს, მათ გარეშე 76,97 მლნ. კმ²-ს. წყლის მოცულობა 329,66 მლნ. კმ³, [[ზღვა|ზღვების]], [[ყურე]]ებისა და [[სრუტე]]ების გარეშე 300,19 მლნ. კმ³. საშუალო სიღრმე 3597 მ, მაქსიმალური სიღრმე 8742 მ. ატლანტის ოკეანის აუზშია მრავალრიცხოვანი ზღვები, რომელთა შორის აღსანიშნავია: [[ბალტიის ზღვა]], [[აზოვის ზღვა]], [[შავი ზღვა]], [[მარმარილოს ზღვა]], [[ხმელთაშუა ზღვა]] (უკანასკნელში თავის მხრივ, გამოიყოფა: [[ადრიატიკის ზღვა]], [[ალბორანის ზღვა]], [[ბალეარის ზღვა]], [[იონიის ზღვა]], [[კვიპროსის ზღვა]], [[ლიგურიის ზღვა]], [[ტირენიის ზღვა]], [[ეგეოსის ზღვა]]); [[ირლანდიის ზღვა]], [[ლაბრადორის ზღვა]], [[ჩრდილოეთის ზღვა]], [[სარგასოს ზღვა]], [[კარიბის ზღვა]], [[სკოშის ზღვა]] და სხვა. ატლანტის ოკეანის უდიდესი ყურეებია: [[ბისკაიის ყურე]], [[ბრისტოლის ყურე]], [[გვინეის ყურე]], [[მექსიკის ყურე]], [[მენის ყურე]], [[წმინდა ლავრენტის ყურე]]. ოკეანის მნიშვნელოვანი სრუტეებია: [[დიდი ბელტი|დიდი ბელტის სრუტე]], [[ბოსფორის სრუტე]], [[გიბრალტარის სრუტე]], [[დარდანელის სრუტე]], [[დანიის სრუტე]], [[დეივისის სრუტე]], [[დრეიკის სრუტე]], [[ერესუნის სრუტე|ერესუნი]], [[კაბოტის სრუტე]], [[კატეგატის სრუტე]], [[ქერჩის სრუტე]], [[ლა-მანში]], [[მცირე ბელტი|მცირე ბელტის სრუტე]], [[მენის სრუტე]], [[სკაგერაკი]], [[ფლორიდის სრუტე]], [[იუკატანის სრუტე]]. სხვა [[ოკეანე]]ებისაგან განსხვავებით, ატლანტის ოკეანეში ცოტაა [[წყალქვეშა მთები]], [[გაიოტი|გაიოტები]] და [[მარჯნის რიფი|მარჯნის რიფები]], კუნძულების საერთო ფართობია დაახლოებით 1070 კმ². კუნძულთა ძირითადი ჯგუფები განლაგებულია კონტინენტების კიდეებზე: [[ბრიტანეთის კუნძულები]], [[დიდი ანტილის კუნძულები]], [[ნიუფაუნდლენდი]], [[ისლანდია]], [[ცეცხლოვანი მიწის არქიპელაგი]], [[მარაჟო]], [[სიცილია]], [[სარდინია]], [[მცირე ანტილის კუნძულები]], [[ფოლკლენდის კუნძულები]], [[ბაჰამის კუნძულები]] და სხვა. ღია ოკეანეშია [[აზორის კუნძულები]], [[წმინდა პეტრესა და წმინდა პავლეს არქიპელაგი|სან-პაულუ]], [[ამაღლების კუნძული]], [[ტრისტან-და-კუნია]], [[ბუვე]] და სხვა. ზოგიერთ სამეცნიერო ნაშრომში ატლანტის ოკეანე დაყოფილია ჩრდილოეთ და სამხრეთ ატლანტის ოკეანეებად, თუმცა უფრო მიღებულია მისი წარმოდგენა როგორც ერთი მთლიანი ოკეანე. ატლანტის ოკეანე ოკეანეთა შორის [[ბიოლოგია|ბიოლოგურად]] ყველაზე უფრო პროდუქტიულია. მასში განლაგებულია ყველაზე ვრცელი წყალქვეშა ოკეანური ქედი — [[შუაატლანტიკური ქედი]]. ერთადერთი ზღვა, რომელსაც არ აქვს მყარი ნაპირები და შემოზღუდულია დინებებით არის [[სარგასოს ზღვა]]; [[ფანდის ყურე]]ში ფიქსირდება ყველაზე დიდი მოქცევა; ატლანტის ოკეანის აუზს განეკუთვნება [[შავი ზღვა]] თავისი უნიკალური [[გოგირდწყალბადი]]ანი ფენით. ოკეანის თანამედროვე სახელწოდება გაჩნდა 1507 წელს კარტოგრაფ [[მარტინ ვალდზეემიულერი]]ს რუკაზე. სახელი ეწოდა [[ბერძნული მითოლოგია|ბერძნული მითოლოგიის]] ტიტანის [[ატლანტი (მითოლოგია)|ატლანტის]] მიხედვით. == ეტიმოლოგია == „ატლანტის“ ზღვის უძველესი ხსენება ეკუთვნის [[სტესიქორე]]ს (დაახლოებით [[ძვ. წ. VI საუკუნე|ძველი წელთაღრიცხვის VI საუკუნის]] შუა ხანები, Sch. A. R. 1. 211; Atlantikôi pelágei, ბერძნულად: Ἀτλαντικῷ πελάγει; ქართულად: „ატლანტის ზღვა“; ეტიმოლოგია. „ატლანტისის ზღვა“) და [[ჰეროდოტე]]ს (დაახლოებით [[ძვ. წ. 450|ძველი წელთაღრიცხვის 450 წელი]]; ჰეროდოტე. 1.202.4: ატლანტის თალასა (ბერძნულად: Ἀτλαντὶς θάλασσα; ქართულად: „ატლანტისის ზღვა“ ან „ატლანტის ზღვა“), სადაც სახელწოდება მიეკუთვნება „ჰერკულესის სვეტების მიღმა ზღვას“, რომელიც ითვლება მთელი ხმელეთით გარშემორტყმული ზღვის ნაწილად. ამ შემთხვევაში სახელწოდება მიეკუთვნება ბერძნული მითოლოგიის ტიტან — [[ატლანტი (მითოლოგია)|ატლასს]], რომელსაც მხრებით ეკავა ცის კაბადონი და რომელიც მოგვიანებით [[შუა საუკუნეები]]ს რუკაზე გამოჩნდა როგორც ფრონტისპისი და რომელმაც საფუძველი დაუდო თანამედროვე [[გეოგრაფიული ატლასი|ატლასების]] სახელწოდებას. სხვა მხრივ, ძველი ბერძენი მეზღვაურებისთვის და ძველ ბერძნულ მითოლოგიურ ლიტერატურაში [[ილიადა]]სა და [[ოდისეა]]ში ეს ყოვლისმომცველი ოკეანე ცნობილი იყო როგორც [[ოკეანოსი]], — მსოფლიოს ირგვლივ გარშემორტყმული გიგანტური მდინარე. საპირისპიროდ, ტერმინი „ატლანტიკა“ თავდაპირველად მიეკუთვნებოდა სპეციალურად მაროკოში მდებარე [[ატლასის მთები|ატლასის მთებსა]] და ზღვას [[გიბრალტარის სრუტე]]სთან და ჩრდილოეთ აფრიკის სანაპიროსთან. ბერძნული სიტყვა თალასა მეცნიერების მიერ ხელახლა იქნა გამოყენებული დიდი ოკეანის პანთალასას აღსანიშნავად, რომელიც საზღვრავდა სუპერკონტინენტ პანგეას ასობით მილიონი წლის წინათ. ტერმინი ეთიოპიის ოკეანე მომდინარეობს ძველი ეთიოპიიდან, მიღებული იყო სამხრეთი ატლანტიკის აღსანიშნავად ჯერ კიდევ XIX საუკუნის შუა ხანებში. დიდი გეოგრაფიული აღმოჩენების განმავლობაში ატლანტის ოკეანე ინგლისელი კარტოგრაფებისათვის აგრეთვე ცნობილი იყო როგორც დიდი დასავლეთის ოკეანე. == ფიზიკურ-გეოგრაფიული დახასიათება == ატლანტის ოკეანე წყნარი ოკეანის შემდეგ სიდიდით მეორე ოკეანეა დედამიწაზე. ატლანტის ოკეანის ჩრდილო საზღვარი [[ჩრდილოეთის ყინულოვანი ოკეანე|ჩრდილოეთის ყინულოვან ოკეანის]] აუზთან ერთად გადის [[ჰუდსონის სრუტე|ჰუდსონის სრუტის]] აღმოსავლეთ შესასვლელზე, შემდეგ [[დეივისის სრუტე]]ზე და კუნძულ [[გრენლანდია|გრენლანდიის]] სანაპიროზე ბრუსტერის კონცხამდე, [[დანიის სრუტე|დანიის სრუტის]] გავლით რეიდინუპიურის კონცხამდე კუნძულ [[ისლანდია]]ზე, მისი სანაპიროდან გერპირის კონცხამდე, შემდეგ [[ფარერის კუნძულები|ფარერის კუნძულებზე]], შემდეგ შეტლენდის კუნძულებზე და ჩრდილო განედის 61°-ზე [[სკანდინავიის ნახევარკუნძული]]ს სანაპირომდე. აღმოსავლეთით ატლანტის ოკეანე შემოსაზღვრულია [[ევროპა|ევროპისა]] და [[აფრიკა|აფრიკის]] ნაპირებით, დასავლეთით [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკისა]] და [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთი ამერიკის]] ნაპირებით. საზღვარი ატლანტის ოკეანესა და [[ინდოეთის ოკეანე]]ს შორის გადის იმ ხაზზე, რომელიც იწყება [[ნემსა კონცხი]]დან მე-20° მერიდიანზე [[ანტარქტიდა|ანტარქტიდის სანაპირომდე]]. საზღვარი [[წყნარი ოკეანე|წყნარ ოკეანესთან]] გადის [[ჰორნის კონცხი]]დან [[გრძედი|დასავლეთ გრძედის]] 68°04′ მერიდიანზე ან უმოკლეს მანძილზე სამხრეთი ამერიკიდან ანტარქტიკის ნახევარკუნძლამდე დრეიკის სრუტის გავლით, კუნძულ ოსტედან შტერნეკის კონცხამდე. ატლანტის ოკეანის სამხრეთი ნაწილს ზოგჯერ უწოდებენ სამხრეთის ოკეანის ატლანტიკურ სექტორს, სადაც საზღვარი გადის სუბანტარქტიდულ კონვერგენციაზე (დაახლოებით სამხრეთ განედის 40°). ზოგიერთ სამეცნიერო ნაშრომში ატლანტის ოკეანე იყოფა ჩრდილოეთ და სამხრეთ ატლანტის ოკეანეებად, თუმცა უფრო მიღებულია მისი წარმოდგენა როგორც ერთი მთლიანი ოკეანე. ატლანტის ოკეანე ოკეანეთა შორის ბიოლოგურად ყველაზე უფრო პროდუქტიულია. მასში განლაგებულია ყველაზე ვრცელი წყალქვეშა ოკეანური ქედი — [[შუაატლანტიკური ქედი]]; ერთადერთი ზღვა, რომელსაც არ აქვს მყარი ნაპირები და შემოზღუდულია დინებებით არის სარგასოს ზღვა; ფანდის ყურეში ფიქსირდება ყველაზე დიდი მოქცევა; ატლანტის ოკეანის აუზს განეკუთვნება შავი ზღვა თავისი უნიკალური გოგირდწყალბადის ფენით. ატლანტის ოკეანე გადაჭიმულია ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ თითქმის 15 ათას კილომეტრზე, მინიმალური სიგანეს აღწევს ეკვკატორულ ნაწილში (დაახლოებით 2830 კმ), მაქსიმალურს – 6700 კმ (ჩრდილო განედის 30° პარარელზე). ატლანტის ოკეანის ფართობი ზღვებთან, ყურეებთან და სრუტეებთან ერთად აღწევს 91,66 მლნ. კმ². კმ. მათ გარეშე 76,97 მლნ. კმ². წყლის მოცულობა 329,66 მლნ. კმ³, ზღვების, ყურეებისა და სრუტეების გარეშე 300,19 მლნ. კმ³. საშუალო სიღრმე 3597 მ, მაქსიმალური სიღრმე 8742 მ. ატლანტის ოკეანის აუზშია მრავალრიცხოვანი ზღვები, რომლებიც იყოფა: შიდა – ბალტიის ზღვა, აზოვის ზღვა, შავი ზღვა, მარმარილოს ზღვა ხმელთაშუა ზღვა (უკანასკნელში თავის მხრივ, გამოიყოფა: ადრიატიკის ზღვა, ალბორანის ზღვა, ბალეარის ზღვა, იონიის ზღვა, კვიპროსის ზღვა, ლიგურიის ზღვა, ტირენის ზღვა, ეგეოსის ზღვა); კუნძულთშორისი – ირლანდიის ზღვა და შოტლანდიის დასავლეთ სანაპიროს შიგა ზღვები; განაპირა – ლაბრადორის ზღვა, ჩრდილოეთის ზღვა, სარგასოს ზღვა, კარიბის ზღვა, სკოშის ზღვა და სხვა. ატლანტის ოკეანის უდიდესი ყურეებია: ბისკაიის ყურე, ბრისტოლის ყურე, გვინეის ყურე, მექსიკის ყურე, მენის ყურე, წმინდა ლავრენტის ყურე. ოკეანის მნიშვნელოვანი სრუტეებია: დიდი ბელტის სრუტე, ბოსფორის სრუტე, გიბრალტარის სრუტე, დარდანელის სრუტე, დანიის სრუტე, დეივისის სრუტე, დრეიკის სრუტე, ერესუნი, კაბოტის სრუტე, კატეგატის სრუტე, ქერჩის სრუტე, ლა-მანში, მცირე ბელტის სრუტე, მესინის სრუტე, სკაგერაკი, ფლორიდის სრუტე, იუკატანის სრუტე. == ოკეანის ჩამოყალიბების ისტორია == ატლანტის ოკეანე წარმოიქმნა [[მეზოზოური ჯგუფი|მეზოზოურში]] ძველი სუპერკონტინენტის [[პანგეა]]ს გონდვანაზე (სამხრეთით) და ლავრაზიაზე (ჩრდილოეთით) გაპობის შედეგად. ამ კონტინენტების სხვადასხვაგვარმა მოძრაობამ [[ტრიასული სისტემა|ტრიასულის]] ბოლოს წარმოქმნა პირველი ოკეანური ლითოსფერო თანამედროვე ჩრდილოეთ ატლანტიკის სახით. წარმოქმნილი რიფტული ზონა იყო [[ტეთისი]]ს რიფტული ნაპრალის დასავლური გაგრძელება. ატლანტის ღრმული თავისი განვითარების ადრეულ სტადიაზე წარმოიქმნა როგორც ორი მსხვილი ოკეანური აუზის, აღმოსავლეთით — ტეთისისა და დასავლეთით — წყნარი ოკეანის შეერთება. ატლანტის ოკეანის ღრმულის შემდგომი გაფართოება მიმდინარეობდა წყნარი ოკეანის ზომების შემცირების ხარჯზე. ადრეიურულში გონდვანა დაიყო აფრიკად და სამხრეთ ამერიკად და წარმოიქმნა თანამედროვე სამხრეთი ატლანტიკის ოკეანური ლითოსფერო. ცარცულში გაიპო ლავრაზია და ჩრდილოეთი ამერიკა გამოეყო ევროპას. ამასთან, გრენლანდია, რომელიც ჩრდილოეთისაკენ გადაადგილდებოდა, მოწყდა სკანდინავიასა და კანადას. უკანასკნელი 40 მილიონი წლის განმავლობაში დღვანდელ დრომდე დამთავრებული, მიმდინარეობს ატლანტის ოკეანის აუზის გამოაშკარავება ერთიან რიფტულ ღერძზე, განლაგებული დაახლოებით შუა ოკეანეში. დღეს ტექტონიკური ფილების გადაადგილება გრძელდება. სამხრეთ ატლანტიკაში გრძელდება აფრიკისა და სამხრეთამერიკის ფილების გაპობა წელიწადში 2,9-4 სმ სიჩქარით. ცენტრალურ ატლანტიკაში იპობა აფრიკის, სამხრეთამერიკისა და ჩრდილოეთამერიკის ფილები წელიწადში 2,6-2,9 სმ სიჩქარით. ჩრდილოეთ ატლანტიკაში მიმდინარეობს ევრაზიისა და ჩრდილოეთამერიკის ფილების განცოცვა წელიწადში 1,7-2,3 სმ სიჩქარით. ჩრდილოეთამერიკისა და სამხრეთამერიკის ფილები მოძრაობენ დასავლეთისაკენ, აფრიკის ფილა ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ევრაზიის ფილა სამხრეთ-აღმოსავლეთით, რითაც ხმელთაშუა ზღვის რაიონში იქმნება შეკუმშვის სარტყელი. == გეოლოგიური აგებულება და ფსკერის რელიეფი == === კონტინენტის წყალქვეშა კიდეები === [[შელფი]]ს მნიშვნელოვანი ფართობი თანაფარდულია [[ჩრდილოეთ ნახევარსფერო]]სთან და მიბჯენილია [[ჩრდილოეთ ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკისა]] და [[ევროპა|ევროპის]] ნაპირებთან. [[მეოთხეული სისტემა|მეოთხეულ პერიოდში]] შელფის დიდი ნაწილი დაექვემდებარა კონტინენტურ გამყინვარებას, რამაც ჩამოაყალიბა რელიეფის რელიქტური მყინვარული ფორმები. შელფის რელიქტური რელიეფის სხვა ელემენტია დაძირული მდინარის ხეობები, რომელიც გვხვდება ატლანტის ოკეანის თითქმის ყველა შელფურ რაიონში. ფართოდაა გავრცელებული რელიქტური კონტინენტური დანალექები. [[აფრიკა|აფრიკისა]] და [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთი ამერიკის]] ნაპირებთან შელფი იკავებს ნაკლებ ფართობს, მაგრამ [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთი ამერიკის]] სამხრეთ ნაწილში იგი მნიშვნელოვნად ფართოვდება (პატაგონიის შელფი). მოქცევითი დინებებით წარმოქმნილია ქვიშის სერები, რომლებმაც ყველაზე მეტი გავრცელება მიიღეს თანამედროვე სუბაკვალური [[რელიეფის ფორმები]]დან. ისინი მეტად დამახასიათებელია შელფური [[ჩრდილოეთის ზღვა|ჩრდილოეთის ზღვისთვის]], დიდი რაოდენობით გვხვდება [[ლა-მანშის სრუტე|ლა-მანშზე]], აგრეთვე [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთი]] და [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთი ამერიკის]] შელფებზე. ეკვატორულ-ტროპიკულ წყლებში (განსაკუთრებით [[კარიბის ზღვა]]ში, ბაჰამის მარჩხობებზე, [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთი ამერიკის]] ნაპირებთან) მრავალფეროვანია და ფართოდაა წარმოდგენილი [[მარჯნის რიფები]]. ატლანტის ოკეანის დიდ ნაწილში [[კონტინენტური კალთა|კონტინენტური კალთები]] გამოხატულია ციცაბო კალთებით, რომელთაც ზოგჯერ სეფეხურისებრი პროფილი აქვთ და რომლებიც ღრმადაა დანაწევრებული [[წყალქვეშა კანიონი|წყალქვეშა კანიონებით]]. ზოგიერთ რაიონში [[კონტინენტური კალთა|კონტინენტური კალთები]] წარმოდგენილია კიდური პლატოებით: [[ბლეიკის პლატო|ბლეიკის]], [[სან-პაულუს პლატო|სან-პაულუსა]] და [[ფოლკლენდის პლატო|ფოლკლენდის პლატოებით]] ამერიკის [[კონტინენტის წყალქვეშა კიდე|წყალქვეშა კიდეებზე]]; [[პორკუპაინის პლატო|პორკუპაინისა]] და [[გობანის პლატო|გობანის პლატოები]]თ ევროპის წყალქვეშა კიდეზე. ბელტური სტრუქტურაა [[ფარერები-ისლანდიის ზღურბლი]], რომელიც ვრცელდება [[ისლანდია|ისლანდიიდან]] [[ჩრდილოეთის ზღვა|ჩრდილოეთის ზღვისკენ]]. ამავე რეგიონში განლაგებულია [[როკოლი|როკოლის ამაღლება]], რომელიც აგრეთვე წარმოადგენს ევროპის სუბკონტინეტის წყალქვეშა ნაწილის დაძირულ ნაწილს. [[კონტინენტის ძირი]] დიდ მანძილზე, წარმოადგენს [[აკუმულაცია|აკუმულაციურ ვაკეს]], რომელიც განფენილია 3–4 კმ სიღრმეზე და რომელიც აგებულია ფსკერული დანალექების მძლავრი (რამდენიმე კილომეტრი) წყებებით. ატლანტის ოკეანის სამი მდინარე მსოფლიოს უდიდესი მდინარეების ათეულში შედის: [[მისისიპი]] (მყარი ჩამონადენი 500 მილიონი ტონა წელიწადში), [[ამაზონი]] (499 მილიონი ტონა) და [[ორანჟი]] (153 მილიონი ტონა). დანალექი მასალის ჯამური მოცულობა, რომელიც ყოველწლიურად შედის ატლანტის ოკეანის აუზში მისი 22 ძირითადი მდინარის ხარჯზე შეადგენს 1,8 მილიარდ ტონას. [[კონტინენტის ძირი]]ს ცალკეულ რაიონებში განლაგებულია მოზრდილი [[გამოზიდვის კონუსი|გამოზიდვის კონუსები]], რომელთა შორის მნიშვნელოვანია [[ჰუდსონი]]ს, [[ამაზონი]]ს, [[რონა|რონის]], [[ნიგერი]]სა და [[კონგო (მდინარე)|კონგოს]] წყალქვეშა კანიონების [[გამოზიდვის კონუსი|გამოზიდვის კონუსები]]. [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] კონტინენტური კიდის გაყოლებაზე ცივი არქტიკული წყლების ფსკერული ჩამონადენის ხარჯზე [[კონტინენტის ძირი]]ს გაყოლებაზე სამხრეთი მიმართულებით წარმოიქმნება რელიეფის გიგანტური [[აკუმულაცია|აკუმულაციური ფორმები]]. === გარდამავალი ზონა === ატლანტის ოკეანის გარდამავალი ზონები წარმოდგენილია კარიბის, ხმელთაშუაზღვისა და სკოშის ზღვის არეებით. კარიბის არეს მიეკუთვნება: კარიბის ზღვა, მექსიკის ყურის ღრმაწყლიანი ნაწილი, კუნძულთა რკალები და ღრმაწყლიანი ღარები. მასში შეიძლება გამოიყოს შემდეგი კუნძულთა რკალები: კუბის, კაიმან-სიერა-მაესტრა, იამაიკა-სამხრეთი ჰაიტი, მცირე ანტილის კუნძულების გარე და შიგა რკალი. გარდა ამისა, აქ გამოყოფენ ნიკარაგუის წყალქვეშა მაღლობს, ბეატის ქედსა და ავესის ქედს. კუბის რკალს აქვს რთული აგებულება და გააჩნია დანაოჭების ლარამული ასაკი. მისი გაგრძელებაა კუნძულ ჰაიტის ჩრდილოეთ კორდილიერა. მიოცენური ასაკის კაიმან-სიერა-მაესტრას ნაოჭა სტრუქტურა იწყება იუკატანის ნახევარკუნძულზე მაიას მთებით, შემდეგ გრძელდება კაიმანის წყალქვეშა ქედისა და სამხრეთი კუბის სიერა-მაესტრას მთის ქედის სახით. მცირე ანტილის რკალი აერთიანებს რიგ ვულკანურ წარმონაქმნს (მათ შორის სამ ვულკანს, მაგალითად, მონტან-პელეს). ამოფრქვევის პროდუქების შემადგენლობა: ანდეზიტები, ბაზალტები და დაციტები. რკალის გარე სერი კირქვულია. სამხრეთიდან კარიბის ზღვას საზღვრავს ორი პარალელური ახალგაზრდა ქედი: ქარზურგა კუნძულების რკალი და კარიბის ანდების მთაგრეხილი, რომელიც აღმოსავლეთით გადადის ტრინიდადისა და ტობაგოს კუნძულებში. კუნძულთა რკალები და წყალქვეშა ქედები კარიბის ზღვის ფსკერს ყოფენ რამდენიმე ქვაბულად, რომლებიც მოსწორებულია ფსკერული კარბონატული დანალექების მძლავრი წყებით. მათგან უღრმესია ვენესუელის ქვაბული (5420 მ). აქვეა ღრმაწყლიან ღარი კაიმანი და პუერტო-რიკო (ატლანტის ოკეანის უღრმესი წერტილით — 8742 მ). სკოშის ქედისა და სამხრეთ სენდვიჩის კუნძულების რაიონი წარმოადგენს ბორდერლენდებს — დედამიწის ქერქის ტექტონიკური მოძრაობებით დამსხვრეული კონტინენტის წყალქვეშა კიდის მონაკვეთებს. სამხრეთ სენდვიჩის კუნძულების კუნძულთა რკალი გართულებულია რიგი ვულკანით. აღმოსავლეთით მას ებჯინება სამხრეთ სენდვიჩის ღრმაწყლიანი ღარი მაქსიმალური სიღრმით 8228 მ. სკოშის ზღვის ფსკერის მთიანი და ბორცვიანი რელიეფი დაკავშირებულია შუაოკეანური ქედის ერთ-ერთი განშტოების ღერძულ ზონასთან. ხმელთაშუა ზღვაში შეინიშნება კონტინენტური დედამიწის ქერქის ფართო გავრცელება. სუბოკეანური დედამიწის ქერქი განვითარებულია უღრმეს ქვაბულებში მხოლოდ ლაქებით — ბალეარის, ტირენის, ცენტრალური და კრეტის ქვაბულების სახით. შელფი არსებითადაა განვითარებული მხოლოდ ადრიატიკის ზღვისა და სიცილიის ზღურბლის ფარგლებში. იონიის კუნძულების, კრეტისა და ამ უკანასკნელის აღმოსავლეთით მდებარე კუნძულების შემაერთებელი მთის ნაოჭა ნაგებობები წარმოადგენს კუნძულთა რკალს, რომელიც სამხრეთიდან შემოზღუდულია ელინური ღარით, შემოზღუდული თავის მხრივ, სამხრეთით აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღვიური ამაღლების ზვინულით. გეოლოგიურ ჭრილში ხმელთაშუა ზღვის ფსკერი აგებულია მესინური ფენის მარილიანი წყებით (ზედა მიოცენი). ხმელთაშუა ზღვა წარმოადგენს სეისმურ ზონას. აქ შემონახულია რამდენიმე მოქმედი ვულკანი, მათ შორის: ვეზუვი, ეტნა და სანტორინი. == შუაატლანტიკური ქედები და ოკეანის საგები == მერიდიანული შუაატლანტიკური ქედი ატლანტის ოკეანეს ჰყოფს აღმოსავლეთ და დასავლეთ ნაწილებად. იგი იწყება ისლანდიის ნაპირებთან რეიკიანესის ქედის სახელწოდებით. მის ღერძულ სტრუქტურას წარმოქმნის ბაზალტური თხემი, რიფტული ხეობები რელიეფში სუსტადაა გამოხატული, მაგრამ ფლანგებზე ცნობილია მოქმედი ვულკანები. 52—53°-ის სიგანედეზე შუაატლანტიკური ქედი კვეთს გიბსისა და რეიკიანესის რღვევების განივ ზონებს. მათ შემდეგ იწყება შუაატლანტიკური ქედი მკვეთრად გამოხატული რიფტული ზონით, მრავალრიცხოვანი განივი რღვევების მქონე რიფტული ხეობითა და ღრმა გრაბენებით. 40° სიგანედეზე შუაატლანტიკური ქედი წარმოქმნის აზორის ვულკანურ პლატოს, რომელიც წარმოდგენილია მრავალრიცხოვანი წყალქვეშა კუნძულებსა და წყალქვეშა მოქმედი ვულკანებით. აზორის პლატოს სამხრეთით რიფტულ ზონაში 300 მ სიმძლავრის მქონე კირქვული ლამის ქვეშ განლაგებულია ბაზალტები, ხოლო მათზეა ულტრაფუძე და ფუძე ქანების ლოდა ნარევები. ამ რაიონში შეინიშნება თანამედროვე მძვინვარე ვულკანური და ჰიდროთერმული მოქმედება. შუაატლანტიკური ქედი ეკვატორისპირეთის ნაწილში დიდი რაოდენობის განივი რღვევების რიგ სეგმენტებათაა დანაწევრებული, რომლებმაც ერთმანეთთან მიმართებაში მნიშვნელოვანი (300 კმ-მდე) ლატერალური გადაადგილება განიცადეს. ეკვატორთან ღრმაწყლიან რღვევებთან დაკავშირებულია 7856 მ სიღრმის რომანშის ღრმული. სამხრეთატლანტიკურ ქედს აქვს მერიდიანული განფენილობა. აქ კარგადაა გამოხატული რიფტული ხეობები, განივი რღვევების რაოდენობა ნაკლებია, ამიტომ ეს ქედი ჩრდილოატლანტიკურ ქედთან შედარებით უფრო მონოლითურად გამოიყურება. ქედის სამხრეთ და შუა ნაწილში გამოიყოფა ამაღლების ვულკანური პლატო, კუნძუები ტრისტან-და-კუნია, გოფი, ბუვე. პლატო დაკავშირებულია მოქმედ და ახლახან მოქმედ ვულკანებთან. კუნძულ ბუვედან სამხრეთატლანტიკური ქედი უხვევს აღმოსავლეთისაკენ, შემოუვლის აფრიკას და ინდოეთის ოკეანეში ებჯინება დასავლეთ ინდოეთის შუა ქედს. == ოკეანის საგები == შუაატლანტიკური ქედი ატლანტის ოკეანის საგებს ჰყოფს ორ, თითქმის თანაბარ ნაწილად. დასავლურ ნაწილში არსებული მთათა ნაგებობები — ნიუფაუნდლენდის ქედი, ბარაკუდის ქედი, სეარის და რიუ-გრანდის ამაღლება ოკეანის საგებს ლაბრადორის, ნიუფაუნდლენდის, ჩრდილოეთ ამერიკის, გვიანის, ბრაზილიისა და არგენტინის ქვაბულებად ყოფენ. შუაატლანტიკური ქედის აღმოსავლეთით საგები კანარის კუნძულების წყალქვეშა ფუძით, მწვანე კონცხის კუნძულების ამაღლებით, გვინეის ამაღლებითა და ვეშაპის ქედით დაყოფილია დასავლეთ ევროპის, იბერიის, ჩრდილოეთ აფრიკისა, მწვანე კონცხის, სიერა-ლეონეს, გვინეის,ანგოლისა და კაპის ქვაბულებად. ქვაბულებში ფართოდაა გავრცელებული ბრტყელი აბისალური ვაკეები, რომლებიც უმთავრესად კირქვული და ტერიგენული მასალით. ოკეანის საგების ფართობის დიდ ნაწილში ნალექების სიმძლავრე 1 კმ-ზეა მეტია. დანალექი ქანების ქვეშ აღმოჩენილია ვულკანური ქანებისა და შემჭიდროებული დანალექი ქანების ფენა. კონტინენტის წყალქვეშა კიდეს დაცილებულ ქვაბულში, შუაატლანტიკური ქედის პერიფერიაზე გავრცელებულია აბისალური ბორცვები. დაახლოებით 600 მთა არის განლაგებული ოკეანის საგების ფარგლებში. წყალქვეშა მთების დიდი ჯგუფი დაკავშირებულია ბერმუდის პლატოსთან (ჩრდილოეთ ამერიკის ქვაბულთან). არის რამდენიმე დიდი წყალქვეშა ხეობა, რომეთაგან ყველაზე მნიშვნელოვანია ატლანტის ოკეანის საგების ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარე ჰეიზენისა და მორის ხეობა, რომელიც შუაატლანტიკური ქედიდან გადაჭიმულია ორივე მხარეს. ==ლიტერატურა== {{ქსე|1|668}} ==რესურსები ინტერნეტში== * {{commonscat-inline|Atlantic Ocean}} * [https://ka.warbletoncouncil.org/oceano-atlantico-12679 ატლანტის ოკეანე: გეოლოგიური წარმოშობა, მახასიათებლები, ფლორა და ფაუნა] * [https://www.loc.gov/resource/g3320.lh000817/?r=-0.247,0.1,1.364,0.796,0 Map of Atlantic Coast of North America from the Chesapeake Bay to Florida] {{ოკეანეები}} [[კატეგორია:ატლანტის ოკეანე| ]] ljxore8cujc1oh6p1ihqre98y2d3hyl მზე 0 11910 5426826 5422406 2026-07-04T03:58:47Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426826 wikitext text/x-wiki {{რჩეული/2.0}}{{მრავალმნიშვნელოვნება}} {{ინფოდაფა | სხეულის სტილი = border-collapse:collapse | წარწერა = მზე [[ფაილი:Sun symbol (bold).svg|24px|☉]] | სურათი = [[ფაილი:Sun_in_February.jpg|frameless|center|ყალბი ფერებით შექმნილი მზის ფოტო (გადაღებულია 2015 წლის 18 თებერვალს)]] | ტიტრი = მზის სურათი, რომელზეც ასახულია ზედაპირის ტურბულენტობა. <small>(ავტორი: [[ნასა]]-[[მზის დინამიკის ობსერვატორია|მდო]], გადაღებულია 2015 წლის 1-ლ იანვარს)</small> | თავის სტილი = background:#FCC857 | სახელის სტილი = padding:2px | მონაცემის სტილი = padding:2px <!-- section break, rows 1-19--> | თავი1 = დაკვირვებათა მონაცემები | სახელი2 = საშუალო მანძილი<br/><small>დედამიწიდან</small> | მონაცემი2 = 1,496×10<sup>8</sup><br/><small>8 წთ. 19 წმ. [[სინათლის სიჩქარე]]ზე</small> | სახელი3 = ვიზუალური სიკაშკაშე (''V'') | მონაცემი3 = −26,74<ref name=nssdc>{{cite web|last=Williams|first=D. R. |date=1 July 2013 |title=Sun Fact Sheet |url=http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/sunfact.html |publisher=[[NASA]] |accessdate=12 August 2013}}</ref> | სახელი4 = აბსოლუტური [[ვარსკვლავიერი სიდიდე]] | მონაცემი4 = 4,83<ref name=nssdc /> | სახელი5 = სპექტრული კლასიფიკაცია | მონაცემი5 = G2V | სახელი6 = [[მეტალურობა]] | მონაცემი6 = ''Z'' = 0,0122<ref>{{cite journal |last1=Asplund |first1=M. |last2=Grevesse |first2=N. |last3=Sauval |first3=A. J. |year=2006 |title=The new solar abundances - Part I: the observations |journal=[[Communications in Asteroseismology]] |volume=147 |pages=76–79 |bibcode=2006CoAst.147...76A |doi=10.1553/cia147s76|issn=1021-2043}}</ref> | სახელი7 = [[კუთხური ზომა]] | მონაცემი7 = 31,6–32,7′<ref>{{cite web |title=Eclipse 99: Frequently Asked Questions |url=http://education.gsfc.nasa.gov/eclipse/pages/faq.html |publisher=[[NASA]] |accessdate=24 October 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100527142627/http://education.gsfc.nasa.gov/eclipse/pages/faq.html |archivedate=27 მაისი 2010 }}</ref> | სახელი8 = ზედსართავი | მონაცემი8 = მზიური | თავი10 = ორბიტალური მახასიათებლები | სახელი11 = საშუალო მანძილი<br/><small>[[ირმის ნახტომი]]ს ბირთვიდან</small> | მონაცემი11 = ≈2,7×10<sup>17</sup> კმ<br/><small>27200 სინათლის წელიწადი</small> | სახელი12 = [[გალაქტიკური წელიწადი|გალაქტიკური პერიოდი]] | მონაცემი12 = (2,25–2,50)×10<sup>8</sup> წელიწადი | სახელი13 = [[სიჩქარე]] | მონაცემი13 = ≈220 კმ/სთ <small>(გალაქტიკის ცენტრის გარშემო ორბიტისა)</small> <br />≈20 კმ/წმ <small>(ვარსკვლავთშორის სამეზობლოში არსებული [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავების]] საშუალო სიჩქარის მიმართ)</small> <br />≈370 კმ/წმ<ref>{{cite journal |last=Hinshaw |first=G. |author2=''et al.'' |year=2009 |title=Five-year Wilkinson Microwave Anisotropy Probe observations: data processing, sky maps, and basic results |journal=[[The Astrophysical Journal Supplement Series]] |volume=180 |issue=2 |pages=225–245 |arxiv=0803.0732 |bibcode=2009ApJS..180..225H |doi=10.1088/0067-0049/180/2/225}}</ref> <small>(კოსმოსური მიკროტალღური ფონის მიმართ)</small> <!-- section break, rows 20-39 --> | თავი20 = ფიზიკური მახასიათებლები | სახელი21 = [[მზის რადიუსი|ეკვატორული რადიუსი]] | მონაცემი21 = 696342 ± 65 კმ<ref name=arxiv1203_4898>{{cite journal |last1=Emilio |first1=M. |last2=Kuhn |first2=J. R. |last3=Bush |first3=R. I. |last4=Scholl |first4=I. F. |year=2012 |title=Measuring the Solar Radius from Space during the 2003 and 2006 Mercury Transits |journal=[[The Astrophysical Journal]] |volume=750 |issue=2 |page=135 |arxiv=1203.4898 |bibcode=2012ApJ...750..135E |doi=10.1088/0004-637X/750/2/135}}</ref> <br/><small>109 × დედამიწისა</small><ref name=sse/> | სახელი22 = ეკვატორის სიგრძე | მონაცემი22 = 4,379<sup>6</sup> კმ<ref name=sse/><br/><small>109 × დედამიწისა</small><ref name=sse>{{cite web |title=Solar System Exploration: Planets: Sun: Facts & Figures |url=http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Sun&Display=Facts&System=Metric |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080102034758/http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Sun&Display=Facts&System=Metric |archivedate=2 იანვარი 2008 |publisher=[[NASA]] |accessdate=9 იანვარი 2010 }}</ref> | სახელი23 = სიბრტყელე | მონაცემი23 = 9×10<sup>-6</sup> | სახელი24 = ასაკი | მონაცემი24 = 6,09×10<sup>12</sup> კმ<sup>2</sup><ref name=sse/><br/><small>12000 × დედამიწისა</small><ref name=sse/> | სახელი25 = [[მოცულობა]] | მონაცემი25 = 1,41×10<sup>18</sup> კმ<sup>3</sup><ref name=sse/><!-- NASA source has "1.412 × 10^18 km^3" which is 1.412 × 10^27 m^3 (basic arithmetic, also verified using the formula for volume of a sphere), but the Sun is not a sphere, and their radius is off a bit from what we have above, so we need to at least round a bit--><br/><small>1300000 × დედამიწისა</small> | სახელი26 = [[მზის მასა|მასა]] | მონაცემი26 = (1,98855±0,00025)×10<sup>30</sup> კგ<ref name=nssdc/><br/><small>333000 × დედამიწისა</small><ref name=nssdc/><!-- NASA Sun Fact Sheet states 333,000, a figure coherent with data already present in en.wiki --> | სახელი27 = საშუალო [[სიმკვრივე]] | მონაცემი27 = 1,408 გ/სმ<sup>3</sup><br>1,408×103 კგ/მ<sup>3</sup><ref name=nssdc/><ref name=sse/><ref>{{cite web |last=Ko |first=M. |year=1999 |title=Density of the Sun |url=http://hypertextbook.com/facts/1999/MayKo.shtml |editor=Elert, G. |work=The Physics Factbook}}</ref><br/><small>0.255 × დედამიწისა</small><ref name=nssdc/><ref name=sse/> | სახელი28 = [[სიმკვრივე]] ცენტრში (მოდელირებული) | მონაცემი28 = 1,622×10<sup>2</sup> გ/სმ<sup>3</sup><br>1.622×10<sup>5</sup> კგ/მ<sup>3</sup><ref name=nssdc/> | სახელი29 = ეკვატორიული [[ზედაპირის გრავიტაცია]] | მონაცემი29 = 274,0 მ/წმ<sup>2</sup><ref name=nssdc/><br/>27,94 ''g''<br/><small>27542.29|u=''[[სანტიმეტრი-გრამი-წამი ერთეულთა სისტემა|სგწ]]''<br/>28 × დედამიწისა</small><ref name=sse/> | სახელი30 = [[კოსმოსური სიჩქარე]]<br/><small>(ზედაპირიდან)</small> | მონაცემი30 = 617,7 კმ/წმ<ref name=sse/><br/><small>55 × დედამიწისა</small><ref name=sse/> | სახელი31 = [[ტემპერატურა]] ცენტრში (მოდელირებული) | მონაცემი31 = 1,57×10<sup>7</sup> [[კელვინი|K]]<ref name=nssdc/><br>[[ფოტოსფერო]]სი: 5778 K<ref name=nssdc/><br> გვირგვინისა: ≈&thinsp;5×10<sup>6</sup> | სახელი32 = [[მზის სიკაშკაშე|სიკაშკაშე]] (L<sub>მზე</sub>) | მონაცემი32 = 3,846×10<sup>26</sup> [[ვატი|ვ]]<ref name=nssdc/><br/><small>≈&thinsp;|3,75×10<sup>28</sup> [[ლუმენი|ლმ]]</small><br/><small>≈&thinsp;98 ლმ/ვ ეფექტურობა</small> | სახელი33 = საშუალო გამოსხივება&nbsp;(I<sub>მზე</sub>) | მონაცემი33 = 2,009×10<sup>7</sup>u=ვ·მ<sup>−2</sup>·სრ<sup>−1</sup> | მონაცემი34 = ≈4,6 მილიარდი წელიწადი<ref name="Bonanno">{{Cite journal |last=Bonanno |first=A. |last2=Schlattl |first2=H. |last3=Paternò |first3=L. |year=2008 |title=The age of the Sun and the relativistic corrections in the EOS |journal=[[Astronomy and Astrophysics]] |volume=390 |issue=3 |pages=1115–1118 |arxiv=astro-ph/0204331 |bibcode=2002A&A...390.1115B |doi=10.1051/0004-6361:20020749 |ref=harv}}</ref><ref>{{Cite web|url=//www.sciencemag.org/content/338/6107/651.full|title=The Absolute Chronology and Thermal Processing of Solids in the Solar Protoplanetary Disk|date=2 November 2012|accessdate=17 March 2014|doi=10.1126/science.1226919 |journal=Science|volume=338 |issue= 6107 |pages=651–655}}{{Registration required}}</ref> <!-- section break, rows 40-49 --> | თავი40 = ბრუნვითი მახასიათებლები | სახელი41 = ღერძული დახრა | მონაცემი41 = 7,25°<ref name=nssdc/><br/><small>(ეკლიპტიკის მიმართ)</small><br/>67.23°<br/><small>(გალაქტიკის სიბრტყის მიმართ)</small> | სახელი42 = [[პირდაპირი ასვლა]]<br/><small>ჩრდილოეთ პოლუსზე<ref name="iau-iag">{{cite web |last1=Seidelmann |first1=P. K. |author2=''et al.'' |title=Report Of The IAU/IAG Working Group On Cartographic Coordinates And Rotational Elements Of The Planets And Satellites: 2000 |url=http://www.hnsky.org/iau-iag.htm |publisher= |year=2000 |accessdate=22 March 2006 |archiveurl=https://www.webcitation.org/60qCIcHwA?url=http://www.hnsky.org/iau-iag.htm |archivedate=10 აგვისტო 2011 }}</ref></small> | მონაცემი42 = 286,13°<br/><small>19 სთ. 4 წთ. 30 წმ.</small> | სახელი43 = [[დახრილობა]]<br/><small>ჩრდილოეთ პოლუსის მიმართ</small> | მონაცემი43 = +63,87°<br/><small>63° 52' ჩრდილოეთი</small> | სახელი44 = სიდერული ბრუნვის პერიოდი <br/><small>(ეკვატორზე)</small> | მონაცემი44 = 25,05 დღე<ref name=nssdc/> | სახელი45 = <small>(16° განედზე)</small> | მონაცემი45 = 25,38 დღე<ref name=nssdc/><br/><small>25 დ. 9 სთ. 7 წთ. 12 წმ.<ref name="iau-iag"/></small> | სახელი46 = <small>(პოლუსებზე)</small> | მონაცემი46 = 34,4 დღე<ref name=nssdc/><!-- derived from T = ( 14.37 - 2.33 sin^2 L - 1.56 sin^4 L ) deg/day, L = 90 deg --> | სახელი47 = ბრუნვის სიჩქარე<br/><small>(ეკვატორზე)</small> | მონაცემი47 = 7,189×10<sup>3</sup> კმ/სთ<ref name="sse"/><!-- Derived from NASA source: equatorial circumference of 4,379,000 kilometres divided by sidereal rotation period of 609.12 hours; maybe this kind of basic calculation could be done in some generic template code? --> <!-- section break, rows 50-69 --> | თავი50 = [[ფოტოსფერო]]ს შედგენილობა მასის მიხედვით | სახელი51 = [[წყალბადი]] | მონაცემი51 = 73,46 %<ref>{{cite web |title=The Sun's Vital Statistics |url=http://solar-center.stanford.edu/vitalstats.html |publisher=[[Stanford Solar Center]] |accessdate=29 July 2008 }} Citing {{cite book |last=Eddy |first=J. |year=1979 |title=A New Sun: The Solar Results From Skylab |url=http://history.nasa.gov/SP-402/contents.htm |page=37 |publisher=[[NASA]] |id=NASA SP-402 |access-date=2014-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150113155042/http://history.nasa.gov/SP-402/contents.htm |archive-date=2015-01-13 }}</ref> | სახელი52 = [[ჰელიუმი]] | მონაცემი52 = 24,85 % | სახელი53 = [[ჟანგბადი]] | მონაცემი53 = 0,77 % | სახელი54 = [[ნახშირბადი]] | მონაცემი54 = 0,29 % | სახელი55 = [[რკინა]] | მონაცემი55 = 0,16 % | სახელი56 = [[ნეონი]] | მონაცემი56 = 0,12 % | სახელი57 = [[აზოტი]] | მონაცემი57 = 0,09 % | სახელი58 = [[სილიციუმი]] | მონაცემი58 = 0,07 % | სახელი59 = [[მაგნიუმი]] | მონაცემი59 = 0,05 % | სახელი60 = [[გოგირდი]] | მონაცემი60 = 0,04 % }} '''მზე''' (სიმბოლო: ☉) — [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] ცენტრში მდებარე ერთადერთი [[ვარსკვლავი]]. ის თითქმის იდეალურად [[სფერო (მათემატიკა)|სფერულია]] და შედგება ცხელი [[პლაზმა|პლაზმისგან]], რომელშიც ჩაქსოვილია [[მაგნიტური ველი|მაგნიტური ველები]].<ref>{{Cite news |url=http://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2008/02oct_oblatesun/ |title=How Round is the Sun? |publisher=NASA |date=2 October 2008 |accessdate=7 March 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110513220226/http://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2008/02oct_oblatesun/ |archivedate=13 მაისი 2011 }}</ref><ref>{{Cite news |url=http://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2011/06feb_fullsun/ |title=First Ever STEREO Images of the Entire Sun |publisher=NASA |date=6 February 2011 |accessdate=7 March 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110416035036/http://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2011/06feb_fullsun/ |archivedate=16 აპრილი 2011 }}</ref> მზის [[დიამეტრი]] დაახლოებით 1 392 684 [[კილომეტრი]]ა<ref name=arxiv1203_4898>{{cite journal |last1=Emilio |first1=M. |last2=Kuhn |first2=J. R. |last3=Bush |first3=R. I. |last4=Scholl |first4=I. F. |year=2012 |title=Measuring the Solar Radius from Space during the 2003 and 2006 Mercury Transits |journal=[[The Astrophysical Journal]] |volume=750 |issue=2 |page=135 |arxiv=1203.4898 |bibcode=2012ApJ...750..135E |doi=10.1088/0004-637X/750/2/135}}</ref> — [[დედამიწა|დედამიწის]] დიამეტრზე 109-ჯერ დიდი. მისი მასა (1.989×10<sup>30</sup> კილოგრამი; [[დედამიწის მასა]]ს დაახლოებით 330 000-ჯერ აღემატება) მზის სისტემის მთლიანი მასის 99,86 %-ს მოიცავს.<ref name=Woolfson00> {{Cite journal |last=Woolfson |first=M. |year=2000 |title=The origin and evolution of the solar system |journal=[[Astronomy & Geophysics]] |volume=41 |issue=1 |pages=12 |bibcode=2000A&G....41a..12W |doi=10.1046/j.1468-4004.2000.00012.x |ref=harv }}</ref> ქიმიურად, [[მზის მასა|მზის მასის]] 3/4-ს [[წყალბადი]] შეადგენს, ხოლო დანარჩენი უმეტესად [[ჰელიუმი]]ა. დარჩენილი 1,69 % (რომელიც დედამიწის მასას 5600-ჯერ აღემატება) მოიცავს მძიმე ელემენტებს, როგორებიცაა: [[ჟანგბადი]], [[ნახშირბადი]], [[ნეონი]], [[რკინა]] და სხვა.<ref name=basu2008> {{Cite journal |last=Basu |first=S. |last2=Antia |first2=H. M. |year=2008 |title=Helioseismology and Solar Abundances |journal=[[Physics Reports]] |volume=457 |issue=5–6 |page=217 |arxiv=0711.4590 |bibcode=2008PhR...457..217B |doi=10.1016/j.physrep.2007.12.002 |ref=harv }}</ref><span id="why_the_sun_is_yellow"></span> მზე 4,568 მილიარდი წლის წინ ჩამოყალიბდა<ref>ამ სტატიაში ყველა რიცხვი მოკლედაა ჩაწერილი. 1 მილიარდი არის 10<sup>9</sup>, ან 1 000 000 000.</ref><ref name="Connelly2012">{{cite journal |title=The Absolute Chronology and Thermal Processing of Solids in the Solar Protoplanetary Disk |url=https://archive.org/details/sim_science_2012-11-02_338_6107/page/651 |journal=[[Science (journal)|Science]] |first1=James N. |last1=Connelly |first2=Martin |last2=Bizzarro |first3=Alexander N. |last3=Krot |first4=Åke |last4=Nordlund |first5=Daniel |last5=Wielandt |first6=Marina A. |last6=Ivanova |volume=338 |issue=6107 |pages=651–655 |date=2 November 2012 |doi=10.1126/science.1226919 |bibcode=2012Sci...338..651C}}</ref> დიდ მოლეკულურ ღრუბელში არსებულ რეგიონის [[გრავიტაცია|გრავიტაციული]] კოლაფსით. მატერიის უმეტესობა ცენტრში მოგროვდა, ხოლო დანარჩენი გაბრტყელდა მბრუნავ დისკოდ, რომელიც შემდგომში [[მზის სისტემა]] გახდა. ცენტრალური [[მასა]] უფრო და უფრო ცხელი და მკვრივი გახდა, საბოლოოდ კი დაიწყო [[ვარსკვლავი#თერმობირთვული სინთეზის გზები|თერმობირთვული სინთეზი]] მის ბირთვში. მიჩნეულია, რომ თითქმის ყველა [[ვარსკვლავი]] ამ პროცესის შედეგად წარმოიქმნა. მზე სპექტრული კლასით არის G ტიპის მთავარი მიმდევრობის ვარსკვლავი (G2V) და მას არაფორმალურად ყვითელ ჯუჯად მოიხსენიებენ, რადგან მისი ხილული გამოსხივება სპექტრის ყვითელ-მწვანე ნაწილშია ყველაზე ინტენსიური. მიუხედავად იმისა, რომ სინამდვილეში იგი თეთრი ფერისაა, დედამიწის ზედაპირიდან ყვითელი ჩანს [[ატმოსფერო (დედამიწა)|ატმოსფეროს]] მიერ ლურჯი [[სინათლე|სინათლის]] გაფანტვის გამო.<ref>{{Cite journal |last=Wilk |first=S. R. |year=2009 |title=The Yellow Sun Paradox |url=http://www.osa-opn.org/Content/ViewFile.aspx?id=11147 |journal=[[Optics & Photonics News]] |pages=12–13 |ref=harv |archive-date=2012-06-18 |access-date=2014-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120618183229/http://www.osa-opn.org/Content/ViewFile.aspx?id=11147 }}</ref> სპექტრული კლასის მიხედვით, G2 მიუთითებს ზედაპირის [[ტემპერატურა]]ს (დაახლ. 5505 [[ცელსიუსის სკალა|°C]]) და V მიუთითებს, რომ მზე, სხვა [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავების]] მსგავსად, [[ვარსკვლავი#მთავარი მიმდევრობა|მთავარი მიმდევრობის ვარსკვლავია]] და, აქედან გამომდინარე, [[ენერგია]]ს წარმოქმნის წყალბადის ჰელიუმად სინთეზით. მზე თავის ბირთვში 620 მილიონი ტონა წყალბადის სინთეზს ახდენს წამში.<ref name=Phillips1995-47> {{Cite book |last=Phillips|first=K. J. H. |year=1995 |title=Guide to the Sun |pages=47–53 |publisher=[[Cambridge University Press]] |isbn=978-0-521-39788-9 }}</ref><ref>{{cite news|title=Dr Karl's Great Moments In Science: Lazy Sun is less energetic than compost|url=http://www.abc.net.au/science/articles/2012/04/17/3478276.htm|accessdate=25 February 2014|newspaper=[[Australian Broadcasting Corporation]]|date=17 April 2012|author=Karl S. Kruszelnicki|quote="Every second, the Sun burns 620 million tonnes of hydrogen..."}}</ref> ერთ დროს ასტრონომები მზეს პატარა და შედარებით შეუმჩნეველ [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავად]] აღიქვამდნენ, მაგრამ ახლა მიჩნეულია, რომ იგი [[ირმის ნახტომი|ირმის ნახტომში]] არსებული ვარსკვლავების 85 %-ზე კაშკაშაა, რომელთა უმეტესობა [[წითელი ჯუჯა|წითელი ჯუჯებია]].<ref> {{Cite news |last=Than |first=K. |year=2006 |title=Astronomers Had it Wrong: Most Stars are Single |publisher=[[Space.com]] |url=http://www.space.com/scienceastronomy/060130_mm_single_stars.html |accessdate=1 August 2007 }}</ref><ref> {{Cite journal |last=Lada |first=C. J. |year=2006 |title=Stellar multiplicity and the initial mass function: Most stars are single |journal=[[Astrophysical Journal Letters]] |volume=640 |issue=1 |pages=L63–L66 |arxiv=astro-ph/0601375 |bibcode=2006ApJ...640L..63L |doi=10.1086/503158 |ref=harv }}</ref> მზის [[ვარსკვლავიერი სიდიდე|აბსოლუტური ვარსკვლავიერი სიდიდე]] +4,83-ია. თუმცა, რადგანაც მზე [[დედამიწა]]სთან მდებარე უახლოესი [[ვარსკვლავი]]ა, ის ნებისმიერ ობიექტზე კაშკაშაა ცაზე, რომლის ხილული ვარსკვლავიერი სიდიდე -26,74-ია.<ref> {{Cite journal |last=Burton |first=W. B. |year=1986 |title=Stellar parameters |url=https://archive.org/details/space-science-review_1986-04_43_3-4/page/244 |journal=[[Space Science Reviews]] |volume=43|issue=3–4|pages=244–250 |bibcode= |doi=10.1007/BF00190626 |ref=harv }}</ref><ref> {{Cite journal |last=Bessell |first=M. S. |last2=Castelli |first2=F. |last3=Plez |first3=B. |year=1998 |title=Model atmospheres broad-band colors, bolometric corrections and temperature calibrations for O–M stars |journal=[[Astronomy and Astrophysics]] |volume=333|pages=231–250 |bibcode=1998A&A...333..231B |ref=harv }}</ref> ეს არის დაახლოებით 13 მილიარდჯერ კაშკაშა, ვიდრე მეორე უფრო კაშკაშა ობიექტი [[სირიუსი]], რომლის ხილული ვარსკვლავიერი სიდიდე -1,46-ია. მზის გავარვარებული გვირგვინი უწყვეტად ფართოვდება და ქმნის [[მზიური ქარი|მზიურ ქარს]] — [[ელექტრული მუხტი|დამუხტული]] ნაწილაკების ნაკადი, რომელიც ფართოვდება [[მზის სისტემა#ჰელიოპაუზა|ჰელიოპაუზამდე]], 100 [[ასტრონომიული ერთეული]]ს მანძილზე. [[ჰელიოსფერო]] (ბურთულის მსგავსი სტრუქტურა), რომელიც ვარსკვლავთშორის სივრცეში მზიურმა ქარმა წარმოქმნა, არის უდიდესი უწყვეტი სტრუქტურა [[მზის სისტემა]]ში.<ref>{{Cite web |date=22 April 2003 |title=A Star with two North Poles |url=http://science.nasa.gov/headlines/y2003/22apr_currentsheet.htm |work=Science @ NASA |publisher=[[NASA]] |accessdate=14 სექტემბერი 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090718014855/http://science.nasa.gov/headlines/y2003/22apr_currentsheet.htm |archivedate=18 ივლისი 2009 }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Riley |first=P. |last2=Linker |first2=J. A. |last3=Mikić |first3=Z. |year=2002 |title=Modeling the heliospheric current sheet: Solar cycle variations |url=http://ulysses.jpl.nasa.gov/science/monthly_highlights/2002-July-2001JA000299.pdf |journal=[[Journal of Geophysical Research]] |volume=107 |issue=A7 |pages=SSH 8–1 |bibcode=2002JGRA..107.1136R |doi=10.1029/2001JA000299 |id=CiteID 1136 |accessdate=2014-09-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090814052347/http://ulysses.jpl.nasa.gov/science/monthly_highlights/2002-July-2001JA000299.pdf |archivedate=2009-08-14 |archive-date=2009-08-14 |access-date=2014-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090814052347/http://ulysses.jpl.nasa.gov/science/monthly_highlights/2002-July-2001JA000299.pdf }}</ref> ამჟამად მზე ადგილობრივი ვარსკვლავთშორისი ღრუბლით ([[G-ღრუბელი|G-ღრუბელთან]] ახლოს) [[ადგილობრივი ჯგუფი|ადგილობრივი ბურთულის ზონაში]] მოძრაობს — [[ირმის ნახტომი]]ს [[ორიონის მკლავი]]ს შიდა რგოლში.<ref>http://interstellar.jpl.nasa.gov/interstellar/probe/introduction/neighborhood.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131121061128/http://interstellar.jpl.nasa.gov/interstellar/probe/introduction/neighborhood.html |date=2013-11-21 }}, Our Local Galactic Neighborhood, NASA</ref><ref>http://www.centauri-dreams.org/?p=14203, Into the Interstellar Void, Centauri Dreams</ref> 17 [[სინათლის წელიწადი|სინათლის წლის]] რადიუსით (დედამიწიდან) უახლოესი 50 ვარსკვლავური სისტემიდან (უახლოესი არის [[პროქსიმა კენტავრი]], რომელიც 4,2 სინათლის წლითაა დაშორებული დედამიწიდან) მზე მეოთხეა მასით.<ref>{{Cite journal |last=Adams |first=F. C. |last2=Graves |first2=G. |last3=Laughlin |first3=G. J. M. |year=2004 |title=Red Dwarfs and the End of the Main Sequence |url=http://redalyc.uaemex.mx/pdf/571/57102211.pdf |journal=[[Revista Mexicana de Astronomía y Astrofísica]] |volume=22 |pages=46–49 |bibcode=2004RMxAC..22...46A |doi= |ref=harv |accessdate=2014-09-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110726103734/http://redalyc.uaemex.mx/pdf/571/57102211.pdf |archivedate=2011-07-26 }}</ref> მზე გალაქტიკის ცენტრიდან 24 000-26 000 სინათლის წლის მოშორებით ბრუნავს. ერთ სრულ საათის ისრის მიმართულების ორბიტას (თუ გალაქტიკის ჩრდილოეთ პოლუსიდან დავაკვირდებით) 225-250 მილიონ წელიწადში ასრულებს. რადგანაც მზე [[კოსმოსური მიკროტალღური ფონი]]ს (კმფ) შესაბამისად [[ჰიდრის თანავარსკვლავედი]]ს მიმართულებით 550 კმ/წმ სიჩქარით მოძრაობს, მზის ტოლქმედი სიჩქარე კმფ-ს მიმართ არის დაახლოებით 370 კმ/წმ [[ფიალის თანავარსკვლავედი|ფიალის]] ან [[ლომის თანავარსკვლავედი]]ს მიმართულებით.<ref> {{Cite journal |last=Kogut |first=A. |author2=''et al.'' |year=1993 |title=Dipole Anisotropy in the COBE Differential Microwave Radiometers First-Year Sky Maps |url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1993-12-20_419_2_0/page/n1 |journal=[[Astrophysical Journal]] |volume=419 |page=1 |arxiv=astro-ph/9312056 |bibcode=1993ApJ...419....1K |doi=10.1086/173453 }}</ref> დედამიწასა და მზეს შორის საშუალო მანძილი 1 [[ასტრონომიული ერთეული]]ა (150 000 000 კილომეტრი), თუმცა დისტანცია იცვლება, როცა [[დედამიწა]] გადაინაცვლებს [[პერიჰელიუმი]]დან (იანვარში) [[აფელიუმი|აფელიუმში]] (ივლისში).<ref name="USNO">{{Cite web |date=31 January 2008 |title=Equinoxes, Solstices, Perihelion, and Aphelion, 2000–2020 |url=http://aa.usno.navy.mil/data/docs/EarthSeasons.php |publisher=[[US Naval Observatory]] |accessdate=17 July 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071013000301/http://aa.usno.navy.mil/data/docs/EarthSeasons.php |archivedate=13 ოქტომბერი 2007 }}</ref> ამ საშუალო მანძილზე [[სინათლე]]ს მზიდან დედამიწამდე მისაღწევად დაახლოებით 8 წუთი და 19 წამი სჭირდება (იხ. [[სინათლის სიჩქარე]]). მზის სინათლის ენერგია დედამიწაზე არსებულ სიცოცხლის თითქმის<ref>ჰიდროთერმული სარქველის ბინადრები ზღვის ქვეშ იმდენად ღრმად ცხოვრობენ, რომ მათთან მზის სინათლე ვერ აღწევს. ამის ნაცვლად ბაქტერია იყენებს გოგირდოვან მატერიას ენერგიის წყაროდ [[ქემოსინთეზი]]ს საშუალებით.</ref> ყველა ფორმას არჩენს [[ფოტოსინთეზი]]თ<ref name=Simon2001> {{Cite book |last=Simon |first=A. |title=The Real Science Behind the X-Files : Microbes, meteorites, and mutants |url=http://books.google.com/?id=1gXImRmz7u8C&pg=PA26&dq=bacteria+that+live+with+out+the+sun |pages=25–27 |publisher=[[Simon & Schuster]] |year=2001 |isbn=0-684-85618-2 }}</ref> და დედამიწის კლიმატსა და ამინდზეა პასუხისმგებელი. დედამიწაზე მზის უზარმაზარი ეფექტი ჯერ კიდევ პრეისტორიულ ხანებში შეინიშნებოდა და მას მრავალი კულტურა ღვთაებად აღიქვამდა. მზის ზუსტი მეცნიერული გაგება ნელა განვითარდა და ბოლო ხანების (XIX საუკუნის) გამოჩენილ მეცნიერებს მზის ფიზიკურ შედგენილობასა და ენერგიის წყაროზე ძალიან მწირი ცოდნა ჰქონდათ. ეს გაგება ჯერ კიდევ ვითარდება: ჯერ კიდევ არსებობს გარკვეული რაოდენობის ანომალია მზის ქცევაში, რომლებიც აუხსნელია. ==მახასიათებლები== [[სურათი:Incandescent Sun.ogv|thumb|left|upright=1.5|ამ ვიდეოში გამოყენებულია მზის დინამიკური ობსერვატორიის ფოტოები და ამას გარდა დამატებითი პროცესები, რათა სტრუქტურები ხილული გახდეს. ამ ვიდეოში მოვლენები წარმოდგენილია მზის 2011 წლის 25 სექტემბრის 24 საათიანი აქტივობა.]] მზე G2 ტიპის [[ვარსკვლავი#მთავარი მიმდევრობა|მთავარი მიმდევრობის ვარსკვლავია]], რომელიც [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] მასის 99,86 %-ს შეადგენს. ის თითქმის იდეალური [[სფერო (მათემატიკა)|სფეროა]], რომელიც 9 მემილიონედითაა შეკუმშული, რაც ნიშნავს იმას, რომ პოლარული [[დიამეტრი]] ეკვატორული დიამეტრისაგან 10 კილომეტრით განსხვავდება. იმის გამო, რომ მზე [[პლაზმა|პლაზმურ]] მდგომარეობაშია და მყარი არაა, ის ბევრად სწრაფად ბრუნავს ეკვატორზე, ვიდრე პოლუსებზე. ამ ქცევას დიფერენციალური ბრუნვა ეწოდება და გამოწვეული მზეში [[კონვექცია|კონვექციითა]] და მასის მოძრაობით. ამ [[მასა]]ს გადააქვს მზის საათის ისრის საპირისპირო მიმართულების კუთხური მომენტის ნაწილი (თუ დავაკვირდებით ეკლიპტიკის ჩრდილოეთ პოლუსიდან), აქედან გამომდინარე ის ხელახლა ანაწილებს კუთხურ სიჩქარეს. ამ ნამდვილი ბრუნვის პერიოდი ეკვატორზე დაახლოებით 25,6 დღეა, ხოლო პოლუსებზე — 33,5 დღე. თუმცა, ჩვენი მუდამ ცვალებადი ხედვის პერსპექტივის გამო დედამიწიდან (რადგანაც ის მზის გარშემო ბრუნავს), [[ვარსკვლავი]]ს ხილული ბრუნვა ეკვატორზე დაახლოებით 28 დღეა. ამ ნელი ბრუნვის ცენტრიდანული ეფექტი 18 მილიონჯერ სუსტია, ვიდრე მზის ეკვატორზე ზედაპირის გრავიტაცია. [[პლანეტა|პლანეტების]] გრავიტაციული გავლენა ბევრად სუსტია და მნიშვნელოვნად არ მოქმედებს მზის ფორმაზე. მზე [[I პოპულაციის ვარსკვლავი|I პოპულაციის]] (ან მძიმე ელემენტებით მდიდარი) [[ვარსკვლავი]]ა. მზის ფორმირება შესაძლებელია ერთი ან რამდენიმე ახლოს მდებარე [[ზეახალი ვარსკვლავი|ზეახლის]] ანთების დარტყმითი ტალღით დაიწყო. ეს მოსაზრება იმიტომ გაჩნდა, რომ [[მზის სისტემა]]ში მძიმე ელემენტების უხვი რაოდენობაა (როგორებიცაა [[ოქრო]] და [[ურანი (ელემენტი)|ურანი]]) ე.წ. [[II პოპულაციის ვარსკვლავი|II პოპულაციის]] (მეტალით ღარიბი) ვარსკვლავებში არსებულ ელემენტების რაოდენობასთან შედარებით. ეს ელემენტები წარმოიქმნა ენდოთერმული ბირთვული რეაქციებით, რომლებიც ზეახლის ანთებისას მოხდა. მზეს გამოკვეთილი, ზუსტი საზღვარი არ აქვს, როგორც [[პლანეტა|პლანეტებს]], და მის გარე ნაწილებში გაზის [[სიმკვრივე]] ექსპონენციურად (მაჩვენებლიანით) ეცემა, რაც უფრო იზრდება მანძილი მისი ცენტრიდან. მაგრამ მას აქვს კარგად გამოკვეთილი შიდა სტრუქტურა, რომელსაც ქვემოთ აღვწერთ. მზის რადიუსი იზომება მისი ცენტრიდან ფოტოსფეროს კიდემდე. [[ფოტოსფერო]] უკანასკნელი ხილული ფენაა, რადგან მის ზემოთ ფენები ან ძალიან ცივია, ან ძალიან სქელი, რომ საკმარისი ხილული სინათლე გამოასხივონ შეუიარაღებელი თვალისთვის. [[მზის დაბნელება|მზის სრული დაბნელებისას]], როდესაც [[ფოტოსფერო]]ს [[მთვარე]] აბნელებს, მზის გარშემო გვირგვინის დანახვა ადვილადაა შესაძლებელი. მზის ინტერიერი პირდაპირ დაკვირვებადი არაა და მზეც გაუმჭვირვალეა [[ელექტრომაგნიტური გამოსხივება|ელექტრომაგნიტური გამოსხივებისთვის]]. თუმცა, როგორც [[სეისმოლოგია]] [[მიწისძვრა|მიწისძვრების]] მიერ წარმოქმნილ ტალღებს იყენებს დედამიწის შინაგანი სტრუქტურის შესასწავლად, [[ჰელიოსეისმოლოგია]] მზის შინაგანი სტრუქტურიდან ამომავალ წნევის ტალღებს ([[ინფრაბგერა]]) იყენებს, რომ განსაზღვროს და თვალსაჩინო გახადოს [[ვარსკვლავი]]ს შიდა სტრუქტურა. მზის კომპიუტერული მოდელირება გამოიყენება თეორიულ იარაღად, რომ გამოკვლეულ იქნეს მისი უფრო ღრმა ფენები. ===ბირთვი=== [[სურათი:მზის სტრუქტურა.jpg|left|upright=2|thumb|მზის სტრუქტურა]] მიჩნეულია, რომ მზის ბირთვი ცენტრიდან [[მზის რადიუსი]]ს 20-25 %-მდე ფართოვდება.<ref name="Garcia2007"> {{Cite journal |last=García |first=R. |author2=et al. |year=2007 |title=Tracking solar gravity modes: the dynamics of the solar core |url=https://archive.org/details/sim_science_2007-06-15_316_5831/page/1590 |journal=[[Science (journal)|Science]] |volume=316 |issue=5831 |pages=1591–1593 |bibcode=2007Sci...316.1591G |doi=10.1126/science.1140598 |pmid=17478682 |ref=harv }}</ref> მისი [[სიმკვრივე]] 150 გ/სმ<sup>3</sup>-ია<ref name="Basu"> {{Cite journal |last1=Basu |first1=S. |author2=''et al.'' |year=2009 |title=Fresh insights on the structure of the solar core |journal=[[The Astrophysical Journal]] |volume=699 |issue=699 |page=1403 |arxiv=0905.0651 |bibcode=2009ApJ...699.1403B |doi=10.1088/0004-637X/699/2/1403 }}</ref><ref name=NASA1>{{cite web |date=18 January 2007 |title=NASA/Marshall Solar Physics |url=http://solarscience.msfc.nasa.gov/interior.shtml |publisher=[[Marshall Space Flight Center]] |accessdate=11 July 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190329081742/https://solarscience.msfc.nasa.gov/interior.shtml |archivedate=29 მარტი 2019 }}</ref> ([[წყალი|წყლის]] სიმკვრივეზე 150-ჯერ მეტი), ხოლო [[ტემპერატურა]] 15,7 მილიონ [[კელვინი|კელვინს]] აღწევს.<ref name=NASA1/> ამის საპირისპიროდ, მზის ზედაპირის ტემპერატურა დაახლოებით 5800 კელვინია. [[SOHO]]-დან მიღებული ბოლო დროინდელი მონაცემები მეტყველებს იმაზე, რომ ბირთვის ბრუნვის ტემპი ბევრად მეტია, ვიდრე მთელი მასხივებელი ზონისა.<ref name="Garcia2007"/> მზის სიცოცხლის უმეტეს ნაწილში ენერგია ბირთვული სინთეზით წარმოიქმნება. ეს ხდება ე.წ. [[პროტონ-პროტონული ჯაჭვი]]ს ეტაპებით; ეს პროცესი წყალბადს ჰელიუმად გარდაქმნის.<ref> {{Cite conference |last=Broggini |first=C. |year=2003 |title=Nuclear Processes at Solar Energy |url=http://www.slac.stanford.edu/econf/C030626 |booktitle=Physics in Collision, Proceedings of the XXIII International Conference |page=21 |arxiv=astro-ph/0308537 |bibcode=2003phco.conf...21B |ref=harv }}</ref> მზის ენერგიის მხოლოდ 0,8 % წარმოიქმნა [[ნახშირბად-აზოტ-ჟანგბადის ციკლი]]თ.<ref name=jpcs271_1_012031> {{Cite journal |last1=Goupil |first1=M. J. |last2=Lebreton |first2=Y. |last3=Marques |first3=J. P. |last4=Samadi |first4=R. |last5=Baudin |first5=F. |year=2011 |title=Open issues in probing interiors of solar-like oscillating main sequence stars 1. From the Sun to nearly suns |journal=[[Journal of Physics: Conference Series]] |volume=271 |issue=1 |page=012031 |arxiv=1102.0247 |bibcode=2011JPhCS.271a2031G |doi=10.1088/1742-6596/271/1/012031 }}</ref> ბირთვი მზეში ერთადერთი ადგილია, რომელიც თერმული ენერგიის შესამჩნევ რაოდენობას სინთეზის დახმარებით წარმოქმნის. ენერგიის 99 % მზის რადიუსის 24 %-ში წარმოიქმნება და 30 %-ში სინთეზი თითქმის მთლიანად წყდება. მთლიან [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავს]] ის ენერგია აცხელებს, რომელიც ბირთვიდან წამოსული გამოსხივებით გადაეცემა კონვექციურ ფენებს. სინთეზის მიერ წარმოქმნილმა ენერგიამ მრავალი მომდევნო ფენა უნდა გაიაროს, რომ [[ფოტოსფერო]]ს მიაღწიოს და საბოლოოდ კოსმოსში [[ფოტონი|ფოტონად]] გამოსხივდეს ან ნაწილაკების [[კინეტიკური ენერგია|კინეტიკურ ენერგიად]] გადაიქცეს.<ref name=Phillips1995-47/><ref name=Zirker2002-15> {{Cite book |last=Zirker|first=J. B. |year=2002 |title=Journey from the Center of the Sun |url=https://archive.org/details/journeyfromcente0000zirk|pages=[https://archive.org/details/journeyfromcente0000zirk/page/15 15]–34 |publisher=[[Princeton University Press]] |isbn=978-0-691-05781-1 }}</ref> პროტონ-პროტონული ჯაჭვი წამში 9,2×10<sup>37</sup>-ჯერ ხდება ბირთვში. იმის გამო, რომ ეს რეაქცია 4 თავისუფალ [[პროტონი|პროტონს]] ([[წყალბადი]]ს ბირთვებს) იყენებს, ის ყოველ წამში დაახლოებით 3,7×10<sup>38</sup> პროტონს ალფა ნაწილაკებად ([[ჰელიუმი]]ს ბირთვები) გარდაქმნის (მთლიანობაში ~8,9×10<sup>56</sup> თავისუფალ პროტონს მზეში), ან 6,2×10<sup>11</sup> კილოგრამს წამში.<ref name=Phillips1995-47/> რადგანაც წყალბადის ჰელიუმად სინთეზი სინთეზირებული მასის 0,7 %-ს ასხივებს ენერგიად,<ref> {{cite book |last=Shu |first=F. H. |year=1982 |title=The Physical Universe: An Introduction to Astronomy |url=https://archive.org/details/physicaluniverse00shuf_239 |page=[https://archive.org/details/physicaluniverse00shuf_239/page/n118 102] |publisher=[[University Science Books]] |isbn=0-935702-05-9 }}</ref> მზის მიერ გამოცემული ენერგია მასა-ენერგიის გადაქცევის ტემპით არის 4,26 მილიონი ტონა წამში, ან 384,6 იოტა[[ვატი]] (3,846×10<sup>26</sup> W),<ref name=nssdc /> ან 9,192×10<sup>10</sup> მეგატონა TNT-ს წამში. სინთეზის მიერ წარმოებული სიმძლავრე ბირთვში მზის ცენტრიდან მანძილთან ერთად იცვლება. თეორიული მოდელების შეფასებით, მზის ცენტრში არსებული სიმძლავრე 276,5 ვ/მ<sup>3</sup>-ია<ref>{{cite web |last=Cohen |first=H. |date=9 November 1998 |title=Table of temperatures, power densities, luminosities by radius in the Sun |url=http://fusedweb.llnl.gov/CPEP/Chart_Pages/5.Plasmas/Sunlayers.html |publisher=Contemporary Physics Education Project |accessdate=30 August 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110816221059/http://fusedweb.llnl.gov/CPEP/Chart_Pages/5.Plasmas/SunLayers.html |archivedate=16 აგვისტო 2011 }}</ref> - სიმძლავრის წარმოქმნის სიმკვრივე, რომელიც უფრო უახლოვდება რეპტილიის მეტაბოლიზმს, ვიდრე თერმობირთვულ ბომბს. წარმოქმნილი სიმძლავრის პიკი მზეში შედარებულია მოცულობით სითბოსთან, რომელიც წარმოიქმნება აქტიური კომპოსტის გროვაში. მზის უზარმაზარი სიმძლავრე არ არის იმის გამო, რომ ერთ კუბურ მეტრზე მაღალი სიმძლავრეა, არამედ იმიტომ, რომ მას დიდი ზომა აქვს. ბირთვში არსებულ სინთეზის ტემპს თვითმარეგულირებელი წონასწორობა აქვს: სინთეზის მცირედით მაღალი ტემპი გამოიწვევს ბირთვის უფრო მეტად გათბობასა და გაფართოებას გარე ფენების წონის წინააღმდეგ, ამ დროს კი სინთეზის ტემპი მცირდება და რეგულირდება შეშფოთება; ოდნავ დაბალი დონე კი გამოიწვევს ბირთვის გაგრილებასა და შეკუმშვას, ამ დროს კი სინთეზის ტემპი იზრდება და უბრუნდება მის ჩვეულ დონეს.<ref> {{Cite journal |last1=Haubold |first1=H. J. |last2=Mathai|first2=A. M. |year=1994 |title=Solar Nuclear Energy Generation & The Chlorine Solar Neutrino Experiment |volume=320 |page=102 |journal=[[AIP Conference Proceedings]] |arxiv=astro-ph/9405040 |bibcode=1995AIPC..320..102H |doi=10.1063/1.47009 |ref=harv }}</ref><ref> {{cite web |last=Myers|first=S. T. |date=18 February 1999 |title=Lecture 11 – Stellar Structure I: Hydrostatic Equilibrium |work=Introduction to Astrophysics II |accessdate=15 July 2009 |url=http://www.aoc.nrao.edu/~smyers/courses/astro12/L11.html }}</ref> სინთეზის დროს გამოცემული გამა სხივები (მაღალი ენერგიის ფოტონები) შთაინთქმება მზის პლაზმის მხოლოდ რამდენიმე მილიმეტრში და შემდეგ ხელახლა გამოსხივდება შემთხვევითი მიმართულებით და ოდნავ დაბალი ენერგიით. აქედან გამომდინარე, გამოსხივებას დიდი დრო სჭირდება მზის ზედაპირამდე მისაღწევად. ფოტონის მოგზაურობის დრო 10 000 წლიდან 170 000 წლამდე იჭიმება.<ref name="NASA"> {{Cite web |year=2007 |title=Ancient Sunlight |url=http://sunearthday.nasa.gov/2007/locations/ttt_sunlight.php |work=Technology Through Time |publisher=[[NASA]] |issue=50 |accessdate=24 June 2009 |ref=harv }}</ref> ამის საპირისპიროდ, [[ნეიტრინო]]ებს, რომლებიც მზის მიერ წარმოქმნილი ენერგიის მხოლოდ 2 %-ს მოიცავს, სულ რაღაც 2,3 წამი სჭირდებათ ზედაპირამდე ამოსასვლელად. იმის გამო, რომ მზეში ენერგიის გადაადგილება პროცესია, რომელიც მოიცავს ფოტონებს მატერიასთან თერმოდინამიკურ წონასწორობაში, ენერგიის გადატანის დროის მასშტაბი მზეში ბევრად დიდია — დაახლოებით 30 000 000 წელიწადი. ამ დროში მზე შეძლებდა თავის სტაბილურ მდგომარეობაში დაბრუნებას, თუ მის ბირთვში ენერგიის წარმოების ტემპი უეცრად შეიცვლებოდა.<ref>{{Cite journal |last=Stix |first=M. |year=2003 |title=On the time scale of energy transport in the sun |url=http://www.springerlink.com/content/l256u14247171u67/ |journal=[[Solar Physics (journal)|Solar Physics]] |volume=212 |issue=1 |pages=3–6 |bibcode=2003SoPh..212....3S |doi=10.1023/A:1022952621810 }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> კონვექციურ გარე ფენაში ფოტონის მგზავრობის საბოლოო ნაწილის დროს შეჯახებები უფრო ნაკლებია და მათ ბევრად ნაკლები ენერგია აქვთ. ფოტოსფერო მზის გამჭვირვალე ზედაპირია, სადაც ფოტონები ხილულ სინათლედ გვევლინება. მზეში თითოეული გამა სხივი კოსმოსში „გაქცევამდე“ გარდაიქმნება ხილული სინათლის რამდენიმე მილიონ ფოტონად. ნეიტრინოებიც ბირთვში არსებული სინთეზით გამოიცემა, მაგრამ ფოტონებისაგან განსხვავებით, ისინი იშვიათად ურთიერთქმედებენ მატერიასთან და ამიტომ მათი უმეტესობა მზეს უცებვე უსხლტება. მრავალწლიანი კვლევების შედეგად დადგენილი მზეში არსებული ნეიტრინოების რიცხვი ბევრად დაბალი იყო, ვიდრე ამას თეორიები წინასწარმეტყველებდა. ეს უთანხმოება 2001 წელს გადაიჭრა, როცა ნეიტრინოს ოსცილაციის ეფექტები აღმოაჩინეს: მზე ასხივებს იმ რაოდენობის ნეიტრინოებს, რამდენსაც თეორია წინასწარმეტყველებს, მაგრამ ნეიტრინოების დეტექტორები მათი 2/3-ის დაფიქსირებას ვერ ახერხებენ, რადგან ისინი იცვლიან არომატს აღმოჩენიდან მალევე.<ref name="Schlattl"> {{Cite journal |last=Schlattl |first=H. |year=2001 |title=Three-flavor oscillation solutions for the solar neutrino problem |journal=[[Physical Review D]] |volume=64 |issue=1 |page=013009 |arxiv=hep-ph/0102063 |bibcode=2001PhRvD..64a3009S |doi=10.1103/PhysRevD.64.013009 |ref=harv }}</ref> ===მასხივებელი ზონა=== [[სურათი:მზის აგებულება.jpeg|thumb|upright=2|left|მზის მსგავსი ვარსკვლავის შინაგანი სტრუქტურა]] 0,7 [[მზის რადიუსი]]ს ქვემოთ მზის მატერია იმდენად ცხელი და მკვრივია, რომ თერმული გამოსხივება ენერგიის ბირთვიდან გადაცემის ძირითადი წყაროა.<ref name="autogenerated1">{{cite web |url=http://mynasa.nasa.gov/worldbook/sun_worldbook.html |title=NASA&nbsp;– Sun |publisher=World Book at NASA |accessdate=10 October 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130510142009/http://mynasa.nasa.gov/worldbook/sun_worldbook.html |archivedate=10 მაისი 2013 }}</ref> ამ ზონას თერმული კონვექცია არ აწესრიგებს. თუმცა, [[ტემპერატურა]] 7 მილიონიდან 2 მილიონ [[კელვინი|კელვინამდე]] ეცემა ბირთვიდან ზრდად მანძილზე.<ref name=NASA1/> ეს [[ტემპერატურული გრადიენტი]] ბევრად ნაკლებია, ვიდრე [[ადიაბატური გადახრის ტემპი]]ს მნიშვნელობა და, აქედან გამომდინარე, [[კონვექცია]]ს ვერ ახერხებს. [[ენერგია]] გადაეცემა გამოსხივებით — [[წყალბადი]]სა და [[ჰელიუმი]]ს [[იონები]] [[ფოტონი|ფოტონებს]] ასხივებს, რომლებიც ძალიან მოკლე მანძილს გადის სხვა იონების მიერ ხელახლა შთანთქმამდე. [[სიმკვრივე]] ასჯერ მცირდება (20 გ/სმ<sup>3</sup>-დან 0,2 გ/სმ<sup>3</sup>-მდე) 0,25 მზის რადიუსიდან მასხივებელი ზონის ზედა ნაწილამდე.<ref name="autogenerated1"/> მასხივებელი ზონა და კონვექციური ზონა გადამსვლელი ფენითაა გამოყოფილი, რომელსაც ''[[ტახოკლინი]]'' ეწოდება. ეს არის რეგიონი, სადაც მკაცრი რეჟიმის ცვლილება მასხივებელი ზონის ბრუნვის ერთგვაროვნებასა და კონვექციური ზონის დიფერენციალურ ბრუნვას შორის შედეგად იძლევა დიდ გაჭრას — მდგომარეობა, სადაც მომდევნო ჰორიზონტალური ფენები ერთმანეთს ანაცვლებს.<ref> {{Cite book |last=Tobias |first=S. M. |year=2005 |chapter=The solar tachocline: Formation, stability and its role in the solar dynamo |url=http://books.google.com/?id=PLNwoJ6qFoEC&pg=PA193 |pages=193–235 |editor=A. M. Soward ''et al.'' |title=Fluid Dynamics and Dynamos in Astrophysics and Geophysics |publisher=[[CRC Press]] |isbn=978-0-8493-3355-2 }}</ref> სითხის მოძრაობა, რომელიც კონვექციურ ზონაში შეინიშნება, ნელ-ნელა უჩინარდება ამ ფენის ზედა ნაწილიდან მის ძირამდე, რომელიც მასხივებელი ზონის მახასიათებლებს ემთხვევა. ამჟამად ნავარაუდებია, რომ მაგნიტური დინამო ამ ფენის შიგნით წარმოქმნის მზის მაგნიტურ ველს.<ref name=NASA1/> {{clear}} ===კონვექციური ზონა=== მზის გარე ფენაში, მისი ზედაპირიდან დაახლოებით 200 000 კილომეტრის ქვემოთ (ცენტრიდან მზის რადიუსის 70 %-ით), [[ტემპერატურა]] ბევრად დაბალია, ვიდრე მასხივებელ ზონაში და მძიმე [[ატომი|ატომები]] სრულად [[იონიზაცია|იონიზირებული]] არაა. შედეგად, მასხივებელი სითბოს გადაადგილება ნაკლებად ეფექტიანია. გაზების [[სიმკვრივე]] იმდენად დაბალია, რომ საშუალებას იძლევა კონვექციური დინებები წარმოიქმნას. ტახოკლინში გაცხელებული მატერია სითბოს იღებს და ფართოვდება, ამის შედეგად კი მცირდება მისი სიმკვრივე და ხდება მისი ამოსვლა. შედეგად თერმული [[კონვექცია]] წარმოიქმნება, როცა თერმულ უჯრედებს გადააქვს სითბოს უმეტესობა მზის [[ფოტოსფერო]]დან გარე მიმართულებით. როგორც კი მატერია ფოტოსფეროში გრილდება, მისი სიმკვრივე იზრდება და იძირება კონვექციური ზონის ფსკერზე, სადაც ის უფრო მეტ სითბოს იღებს მასხივებელი ზონის ზედა ნაწილიდან და ციკლი გრძელდება. ფოტოსფეროში ტემპერატურა 5700 [[კელვინი|K]]-მდე ეცემა, ხოლო სიმკვრივე — 0,2 გ/მ<sup>3</sup>-მდე ([[ზღვის დონე|ზღვის დონეზე]] [[ჰაერი|ჰაერის სიმკვრივის]] დაახლოებით 1/6000).<ref name=NASA1/> [[სურათი:Bénard cells convection.ogv|thumb|upright=1.5|მცირე ბენარის უჯრედები [[დედამიწა]]ზე, რომელიც დამზადებულია [[აცეტონი]]სა და [[ოქრო]]ს საღებავის შერევით არაღრმა ლანგარში. მზიური ბენარის უჯრედები ბევრად დიდია, მაგრამ იმავე პრინციპით მუშაობს, აქედან გამომდინარე ერთნაირი გარეგნობა აქვთ.]] კონვექციურ ზონაში თერმული სვეტები მზის ზედაპირზე წარმოქმნის ნიშნებს, როგორც მზიური გრანულაციები (დანაწევრება) და ზეგრანულაციები. მზის ინტერიერის ამ გარე ნაწილის ტურბულენტური კონვექცია იწვევს „მცირე მასშტაბის“ დინამოებს, რომლებიც წარმოქმნის მაგნიტურ ჩრდილოეთ და სამხრეთ პოლუსებს მთელი მზის ზედაპირზე.<ref name=NASA1/> მზის თერმული სვეტები [[ბენარის უჯრედები]]ა და ექვსკუთხა [[პრიზმა|პრიზმის]] ფორმა აქვს.<ref> {{Cite book |last=Mullan |first=D. J |year=2000 |chapter=Solar Physics: From the Deep Interior to the Hot Corona |url=http://books.google.com/?id=rk5fxs55_OkC&pg=PA22 |page=22 |editor=Page, D., Hirsch, J.G. |title=From the Sun to the Great Attractor |publisher=[[Springer Science+Business Media|Springer]] |isbn=978-3-540-41064-5 }}</ref> ===ფოტოსფერო=== {{მთავარი|ფოტოსფერო}} [[ფაილი:მზის სპექტრული გამოსხივება.jpg|thumb|მზის ეფექტიანი ან შავი სხეულის [[ტემპერატურა]] (5777 [[კელვინი]]) ის ტემპერატურაა, რომელიც იმავე ზომის [[შავი სხეული|შავ სხეულს]] უნდა ჰქონდეს, რომ წარმოქმნას იგივე მთლიანი გამომყოფი სიმძლავრე]] მზის ხილული ზედაპირი, ანუ ფოტოსფერო, არის ფენა, რომლის ქვემოთაც მზე ხილული სინათლისთვის გაუმჭვირვალე ხდება. ფოტოსფეროს ზემოთ მზის ხილული შუქი თავისუფლად ვრცელდება კოსმოსში და მისი [[ენერგია]] მთლიანად უსხლტება მზეს. გაუმჭვირვალობაში ცვლილება გამოწვეულია H<sup>—</sup> [[იონები]]ს კლებადი რაოდენობით, რომლებიც ხილულ სინათლეს ადვილად შთანთქავს.<ref name=Abhyankar1977/> ამის საპირისპიროდ, ხილული სინათლე, რომელსაც ჩვენ ვხედავთ, წარმოიქმნება მაშინ, როცა [[ელექტრონი|ელექტრონები]] რეაქციაში შედის [[წყალბადი]]ს ატომებთან, რომ წარმოიქმნას H<sup>—</sup> იონები.<ref name="Gibson"> {{Cite book |last=Gibson |first=E. G. |year=1973 |title=The Quiet Sun |publisher=[[NASA]] |isbn= |asin=B0006C7RS0 }}</ref><ref name="Shu"> {{Cite book |last=Shu |first=F. H. |title=The Physics of Astrophysics, Volume 1 |publisher=[[University Science Books]] |year=1991 |isbn=0-935702-64-4 }}</ref> ფოტოსფერო ათობით და ასობით კილომეტრის სისქისაა, რომელიც დედამიწის [[ჰაერი|ჰაერზე]] ნაკლებად გაუმჭვირვალეა. იმის გამო, რომ ფოტოსფეროს ზედა ნაწილი ქვედა ნაწილზე უფრო გრილია, მზე ცენტრში უფრო კაშკაშა ჩანს, ვიდრე მზის დისკოს კიდეში. ამ ფენომენს კი [[დისკოს დაბნელება]] ეწოდება.<ref name=Abhyankar1977/> მზის [[სინათლე|სინათლის სპექტრს]] დაახლოებით [[შავი სხეული]]ს გამოსხივების სპექტრი აქვს დაახლოებით 6000 [[კელვინი|კელვინზე]] და მიმოიბნევა ფოტოსფეროს მაღლა მდებარე გათხელებულ ფენებში ატომური შთანმთქმელი ხაზებით. ფოტოსფეროს ნაწილაკური სიმკვრივე დაახლოებით 10<sup>23</sup> მ<sup>−3</sup>-ია (0,37 % დედამიწის [[ატმოსფერო (დედამიწა)|ატმოსფეროში]] არსებული ნაწილაკების რაოდენობისა, რომელიც ერთ კუბურ მეტრშია). ფოტოსფერო სრულად იონიზირებული არ არის — იონიზაციის განფენილობა დაახლოებით 3 %-ია და თითქმის ყველა [[წყალბადი]] [[ატომი|ატომურ]] ფორმაშია.<ref> {{cite journal |last1=Rast|first1=M. |last2=Nordlund |first2=Å. |last3=Stein |first3=R. |last4=Toomre |first4=J. |year=1993 |title=Ionization Effects in Three-Dimensional Solar Granulation Simulations |journal=[[The Astrophysical Journal Letters]] |volume=408 |issue=1 |page=L53–L56 |bibcode=1993ApJ...408L..53R |doi=10.1086/186829 }}</ref> ფოტოსფეროს ოპტიკური სპექტრის ადრეული კვლევებისას აღმოჩნდა, რომ ზოგიერთი შთანმთქმელი ხაზი არ უკავშირდება არცერთ ქიმიურ ელემენტს, რომლებიც მაშინ იყო ცნობილი [[დედამიწა]]ზე. 1868 წელს [[ნორმალ ლოკიერი|ნორმან ლოკიერმა]] ივარაუდა, რომ ეს შთანმთქმელი ხაზები გამოწვეული იყო ახალი ელემენტის მიერ, რომელსაც მან [[ჰელიუმი]] უწოდა ბერძნული მზის ღმერთ [[ჰელიოსი]]ს პატივსაცემად. 25 წლის შემდეგ დედამიწაზე ჰელიუმის იზოლირება მოხდა.<ref name="Lockyer">{{cite web |last=Parnel |first=C. |title=Discovery of Helium |url=http://www-solar.mcs.st-andrews.ac.uk/~clare/Lockyer/helium.html |publisher=[[University of St Andrews]] |accessdate=22 March 2006 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151107043457/http://www-solar.mcs.st-andrews.ac.uk/~clare/Lockyer/helium.html |archivedate=7 ნოემბერი 2015 }}</ref> ===ატმოსფერო=== [[სურათი:Solar eclipse 1999 4.jpg|thumb|right|[[მზის დაბნელება|მზის სრული დაბნელებისას]] მზის [[გვირგვინი]]ს დანახვა შეუიარაღებელი თვალითაა შესაძლებელი (მცირე ხნით).]] ფოტოსფეროს მაღლა მდებარე ნაწილებს ''მზის ატმოსფერო'' ეწოდება.<ref name=Abhyankar1977/> მათი დანახვა [[ტელესკოპი]]თაა შესაძლებელი, რომლებიც ხილული სინათლიდან გამა სხივების დიაპაზონამდე მუშაობს. ისინი შეიცავს 5 ძირითად ზონას: ტემპერატურულ მინიმუმს, [[ქრომოსფერო]]ს, გადასვლის რეგიონს, [[გვირგვინი|გვირგვინსა]] და [[ჰელიოსფერო]]ს.<ref name=Abhyankar1977/> მზის ყველაზე გრილი ფენა არის ტემპერატურული მინიმუმის რეგიონი, რომელიც ფოტოსფეროდან 500 კმ-თი ზემოთაა. მისი [[ტემპერატურა]] დაახლოებით 4100 [[კელვინი]]ა.<ref name=Abhyankar1977> {{Cite journal |last=Abhyankar |first=K. D. |year=1977 |title=A Survey of the Solar Atmospheric Models |url=http://prints.iiap.res.in/handle/2248/510 |journal=[[Bulletin of the Astronomical Society of India]] |volume=5 |pages=40–44 |bibcode=1977BASI....5...40A |ref=harv }}</ref> მზის ეს ნაწილი იმდენად გრილია, რომ მასზე უბრალო [[მოლეკულა|მოლეკულები]] არსებობს, როგორებიცაა [[ნახშირჟანგი]] და [[წყალი]], რომელთა დაფიქსირება მათი შთანმთქმელი სპექტრითაა შესაძლებელი.<ref name=Solanki1994> {{Cite journal |last=Solanki |first=S. K. |last2=Livingston |first2=W. |last3=Ayres |first3=T. |year=1994 |title=New Light on the Heart of Darkness of the Solar Chromosphere |url=https://archive.org/details/sim_science_1994-01-07_263_5143/page/64 |journal=[[Science (journal)|Science]] |pmid=17748350 |volume=263 |issue=5143 |pages=64–66 |bibcode=1994Sci...263...64S |doi=10.1126/science.263.5143.64 |ref=harv }}</ref> [[ქრომოსფერო]], გადასვლის რეგიონი და გვირგვინი მზის ზედაპირზე ბევრად ცხელია.<ref name=Abhyankar1977/> ამის მიზეზი ზუსტად არაა დადგენილი. მტკიცებულება მეტყველებს იმაზე, რომ ''ალფვენის ტალღებს'' აქვს იმდენი ენერგია, რომ გვირგვინი გაათბოს.<ref> {{Cite journal |last=De Pontieu |first=B. |author2=''et al.'' |year=2007 |title=Chromospheric Alfvénic Waves Strong Enough to Power the Solar Wind |url=https://archive.org/details/sim_science_2007-12-07_318_5856/page/1574 |journal=[[Science (journal)|Science]] |volume=318 |issue=5856 |pages=1574–77 |bibcode=2007Sci...318.1574D |doi=10.1126/science.1151747 |pmid=18063784 |ref=harv }}</ref> ტემპერატურული მინიმუმის ფენის ზემოთ არის 2000 კმ-ის სისქის ფენა, რომელსაც აკონტროლებს ემისიური და შთანმთქმელი ხაზების სპექტრი.<ref name=Abhyankar1977/> მას ეწოდება ქრომოსფერო, რომელიც ბერძნული სიტყვა ''chroma''-დან (ნიშნავს ფერს), რადგან ქრომოსფერო ჩანს, როგორც ფერადი ნათება [[მზის დაბნელება|მზის სრული დაბნელების]] დასაწყისისას და დასასრულისას.<ref name="autogenerated1"/> ქრომოსფეროში ტემპერატურა თანდათანობით იზრდება სიმაღლესთან ერთად და წვერში 20 000 კელვინს აღწევს. ქრომოსფეროს ზედა ნაწილში [[ჰელიუმი]] ნაწილობრივ იონიზირებული ხდება.<ref name=Hansteen1997> {{Cite journal |last=Hansteen |first=V. H. |last2=Leer |first2=E. |last3=Holzer |first3=T. E. |year=1997 |title=The role of helium in the outer solar atmosphere |url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1997-06-10_482_1/page/498 |journal=[[The Astrophysical Journal]] |volume=482 |issue=1 |pages=498–509 |bibcode=1997ApJ...482..498H |doi=10.1086/304111 |ref=harv }}</ref> [[სურათი:171879main LimbFlareJan12 lg.jpg|thumb|left|upright=1.5|„ჰინოდის მზის ოპტიკური ტელესკოპის“ მიერ გადაღებული (2007 წლის 12 იანვარს) მზის ეს ფოტო პლაზმის ფილამენტურ ბუნებას წარმოაჩენს, რომელიც განსხვავებული მაგნიტური პოლარულობის რეგიონებს აკავშირებს.]] [[ქრომოსფერო]]ს მაღლა თხელ, დაახლოებით 200 კილომეტრიან გადასვლის რეგიონში [[ტემპერატურა]] სწრაფად იზრდება 20 000 კელვინამდე ზედა ქრომოსფეროში, ხოლო გვირგვინის ტემპერატურა 1 000 000 კელვინსაც აღწევს.<ref name=Erdelyi2007/> ტემპერატურის ზრდა მცირდება გადასვლის რეგიონში [[ჰელიუმი]]ს სრული იონიზაციის შედეგად, რომელიც შესამჩნევად ამცირებს [[პლაზმა|პლაზმის]] მასხივებელ გაგრილებას.<ref name=Hansteen1997/> გადასვლის რეგიონი კარგად განსაზღვრულ სიმაღლეზე არ მდებარეობს. ის წარმოიქმნის ღრუბლის მსგავს რაღაცას ქრომოსფერული მახასიათებლების ირგვლივ, როგორებიცაა [[სპიკული|სპიკულები]] და ფილამენტები, და მუდმივ, ქაოსურ მოძრაობაშია.<ref name="autogenerated1"/> გადასვლის რეგიონი [[დედამიწა|დედამიწის]] ზედაპირიდან ადვილად არ ჩანს, თუმცა კოსმოსური [[ტელესკოპი|ტელესკოპებით]] ადვილად დაკვირვებადია, რომლებიც მგრძნობიარეა უკიდურესი ულტრაიისფერის მიმართ.<ref name=Dwivedi2006>{{Cite journal |last=Dwivedi |first=B. N. |year=2006 |title=Our ultraviolet Sun |url=http://cs-test.ias.ac.in/cs/Downloads/article_40416.pdf |journal=[[Current Science]] |volume=91 |issue=5 |pages=587–595 |ref=harv }}{{Dead link|date=დეკემბერი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> მზის შემდეგი ფენა გვირგვინია. მზის ზედაპირთან მდებარე ქვედა გვირგვინის ნაწილაკური [[სიმკვრივე]] დაახლოებით 10<sup>15</sup>—10<sup>16</sup> მ<sup>−3</sup>-ია.<ref name=Hansteen1997/> გვირგვინისა და მზიური ქარის საშუალო ტემპერატურა დაახლოებით 1 000 000—2 000 000 [[კელვინი]]ა, თუმცა, უცხელეს რეგიონებში ტემპერატურა 8 მილიონიდან 20 მილიონამდე კელვინს აღწევს.<ref name=Erdelyi2007/> მართალია, სრულყოფილი თეორია არ არსებობს გვირგვინის ასეთი ტემპერატურის ასახსნელად, თუმცა ერთ-ერთი და ყველაზე მიღებული ისაა, რომ მაგნიტური კავშირები იწვევს მის ასეთ გაცხელებას.<ref name=Erdelyi2007/><ref name=Russell2001>{{Cite book |last=Russell |first=C. T. |year=2001 |chapter=Solar wind and interplanetary magnetic filed: A tutorial |url=http://www-ssc.igpp.ucla.edu/personnel/russell/papers/SolWindTutorial.pdf |pages=73–88 |editors=Song, Paul; Singer, Howard J. and Siscoe, George L. |title=Space Weather (Geophysical Monograph) |publisher=[[American Geophysical Union]] |isbn=978-0-87590-984-4 |accessdate=2014-09-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181001131951/http://www-ssc.igpp.ucla.edu/personnel/russell/papers/SolWindTutorial.pdf |archivedate=2018-10-01 |access-date=2014-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181001131951/http://www-ssc.igpp.ucla.edu/personnel/russell/papers/SolWindTutorial.pdf |archive-date=2018-10-01 }}</ref> გვირგვინი მზის გაფართოებული ატმოსფეროა, რომლის მოცულობა ბევრად დიდია, ვიდრე მზის [[ფოტოსფერო]]ს მიერ დაკავებული მოცულობა. გვირგვინის გარეთა ზედაპირზე არსებულ ტალღებს, რომლებიც ქაოსურად ბევრად შორ მანძილებზე ვრცელდება, მზიური ქარი ეწოდება. ის მზის ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი გავლენის გამოხატულებაა მთელ [[მზის სისტემა]]ში.<ref name=Russell2001/> მზის გათხელებული ყველაზე გარეთა ატმოსფერო, რომელსაც ჰელიოსფერო ეწოდება, მზიური ქარის პლაზმითაა სავსე. მზის ეს უშორესი ნაწილი იწყება იმ მანძილზე, სადაც მზიური ქარის დინება ხდება ზეალფვენიკური — ეს არის, სადაც დინება ხდება ალფვენის ტალღებზე სწრაფი,<ref> {{Cite book |first=Emslie |last=A. G |first2=Miller |last2=J. A. |year=2003 |chapter=Particle Acceleration |chapterurl=http://books.google.de/books?id=W_oZYFplXX0C&pg=PA275 |editor=Dwivedi, B. N. |title=Dynamic Sun |page=275 |publisher=[[Cambridge University Press]] |isbn=978-0-521-81057-9 }}</ref> დაახლოებით 0,1 [[ასტრონომიული ერთეული|ასტრონომიულ ერთეულზე]]. [[ჰელიოსფერო]]ში არსებულ ტურბულენტურ და დინამიკურ ძალებს არ ძალუძს მზის გვირგვინის ფორმაზე გავლენის მოხდენა, რადგან ინფორმაცია მხოლოდ [[ალფვენის ტალღები]]ს სიჩქარით მოძრაობს. მზიური ქარი მოძრაობს ჰელიოსფეროში გარე მიმართულებით განუწყვეტლივ და წარმოქმნის სპირალური ფორმის მზის [[მაგნიტური ველი|მაგნიტურ ველებს]] მანამდე,<ref name=Russell2001/> სანამ ის არ შეეჯახება [[მზის სისტემა#ჰელიოპაუზა|ჰელიოპაუზას]], რომელიც მზიდან 50 [[ასტრონომიული ერთეული]]თაა დაშორებული. 2004 წელს „ვოიაჯერ 1-მა“ ჩაუარა რეგიონს, რომელიც ჰელიოპაუზის ნაწილი ეგონათ. ვოიაჯერების ორივე ზონდმა ენერგეტიკული ნაწილაკების უფრო მაღალი დონე აჩვენა, როცა საზღვარს უახლოვდებოდნენ.<ref> {{cite press |year=2005 |title=The Distortion of the Heliosphere: Our Interstellar Magnetic Compass |url=http://www.spaceref.com/news/viewpr.html?pid=16394 |publisher=[[European Space Agency]] |accessdate=22 March 2006 }}</ref> ჰელიოსფერო, რომელიც [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] გარე ნაწილებამდე ფართოვდება, ბევრად შორს, ვიდრე [[პლუტონი]]ს ორბიტა, მდებარეობს ჰელიოპაუზის დასასრულს, რომელიც, თავის მხრივ, მზის გავლენის დასასრულია და საზღვარია ვარსკვლავთშორის სივრცესთან. ===მაგნიტური ველი=== {{მთავარი|მზის მაგნიტური ველი}} [[სურათი:Sun - August 1, 2010.jpg|thumb|ეს ფოტო ნამდვილი ფერების არაა. მასზე ნაჩვენებია მზის C3 კლასის მზიური ამოფრქვევა (თეთრი ნაწილი მარცხნივ ზედა ნაწილში), მზიური ცუნამი (ტალღის მსგავსი სტრუქტურა, მარჯვნივ მაღლა ნაწილში) და პლაზმის მრავალი ფილამენტი, რომელთაც შემდეგ მაგნიტური ველი მოჰყვება - ამოდის [[ვარსკვლავი]]ს ზედაპირიდან.]] [[სურათი:Heliospheric-current-sheet.gif|thumb|right|[[ჰელიოსფერული ნაკადის ფენა]] მზის სისტემის გარე ნაწილებამდე იჭიმება.<ref> {{cite web |year=2006 |title=The Mean Magnetic Field of the Sun |url=http://wso.stanford.edu/#MeanField |publisher=[[Wilcox Solar Observatory]] |accessdate=1 August 2007 }}</ref>]] მზე მაგნიტურად აქტიური [[ვარსკვლავი]]ა. ის წარმოქმნის ძლიერ, ცვალებად [[მაგნიტური ველი|მაგნიტურ ველს]], რომელიც წელიწადის განმავლობაში იცვლება და აქტივობას ყოველ 11 წელიწადში იცვლის — მზის მინიმუმიდან მზის მაქსიმუმისზე გადადის და პირიქით.<ref name=Zirker2002-119> {{Cite book |last=Zirker |first=J. B. |year=2002 |title=Journey from the Center of the Sun |url=https://archive.org/details/journeyfromcente0000zirk |pages=[https://archive.org/details/journeyfromcente0000zirk/page/119 119]–120 |publisher=[[Princeton University Press]] |isbn=978-0-691-05781-1 }}</ref> მზის მაგნიტური ველი მრავალ ეფექტს იწვევს, რომელთაც ერთად მზიური აქტივობა ეწოდება. ეს მოიცავს მზის ზედაპირზე არსებულ მზის ლაქებს, მზიურ ამოფრქვევებსა და მზიურ ქარის სხვადასხვაობას, რომელიც მატერია მთელი [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] გავლით ავრცელებს.<ref name=Zirker2002> {{Cite book |last=Zirker |first=J. B. |year=2002 |title=Journey from the Center of the Sun |url=https://archive.org/details/journeyfromcente0000zirk |pages=[https://archive.org/details/journeyfromcente0000zirk/page/120 120]–127 |publisher=[[Princeton University Press]] |isbn=978-0-691-05781-1 }}</ref> მზიური აქტივობის ეფექტები [[დედამიწა]]ზე არის [[ჩრდილოეთის ციალი|ჩრდილოეთისა]] და [[სამხრეთის ციალი]] მაღალ განედებზე და რადიოკომუნიკაციისა და ელექტროენერგიის დახშობა. მიჩნეულია, რომ მზიურმა აქტივობებმა უზარმაზარი როლი ითამაშა [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] [[მზის სისტემა#წარმოქმნა და ევოლუცია|ფორმირებასა და ევოლუციაში]]. ის [[დედამიწა|დედამიწის]] [[იონოსფერო|გარე ატმოსფეროს]] სტრუქტურას ცვლის.<ref name=Phillips1995> {{Cite book |last=Phillips |first=K. J. H. |year=1995 |title=Guide to the Sun |pages=14–15, 34–38 |publisher=[[Cambridge University Press]] |isbn=978-0-521-39788-9 }}</ref> მზეში არსებული ყველა მატერია გაზურ მდგომარეობაშია, ხოლო მაღალ ტემპერატურებზე [[პლაზმა|პლაზმურში]] გადადის. ამის შედეგად, მზე მის ეკვატორზე უფრო სწრაფად ბრუნავს (დაახლ. 25 დღე), ვიდრე უკიდურეს განედებზე (დაახლ. 35 დღე პოლუსებთან ახლოს). მზის დიფერენციალური ბრუნვის განედები დროთა განმავლობაში იწვევს [[მაგნიტური ველი|მაგნიტური ველების]] ძალწირების ერთმანეთში ჩახლართვას, რის შედეგადაც წარმოიქმნება მაგნიტური ველის მარყუჟები. ისინი ამოიფრქვევა მზის ზედაპირიდან და მზის ლაქებისა და ამოზნექილობების წარმოქმნას უწყობს ხელს. ეს გადახლართვა ქმნის მზიურ დინამოსა და მაგნიტური აქტივობის 11 წლიან მზიურ ციკლს, რადგან მზის მაგნიტური ველი ჩვეულ ნორმაში დგება ისევ ყოველ 11 წელიწადში ერთხელ.<ref>{{Cite news |date=16 February 2001 |title=Sun flips magnetic field |url=http://archives.cnn.com/2001/TECH/space/02/16/sun.flips/index.html |work=[[CNN]] |accessdate=11 July 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130811075014/http://archives.cnn.com/2001/TECH/space/02/16/sun.flips/index.html |archivedate=11 აგვისტო 2013 }}</ref><ref>{{cite web |last=Phillips |first=T. |date=15 February 2001 |title=The Sun Does a Flip |url=http://science.nasa.gov/headlines/y2001/ast15feb_1.htm |publisher=[[NASA]] |accessdate=11 July 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090512121817/http://science.nasa.gov/headlines/y2001/ast15feb_1.htm |archivedate=12 მაისი 2009 }}</ref> მზის მაგნიტური ველი მზეზე საკმაოდ შორს ვრცელდება. მაგნეტიზირებული მზიური ქარის პლაზმა მზის მაგნიტური ველი კოსმოსში გადააქვს და წარმოქმნის ე.წ. პლანეტათაშორის მაგნიტურ ველს.<ref name=Russell2001/> რადგანაც [[პლაზმა]] მხოლოდ მაგნიტური ველების ძალწირებთან ერთად ვრცელდება, პლანეტათაშორისი მაგნიტური ველი თავდაპირველად რადიალურად იჭიმება მზისგან მოშორებით. იმის გამო, რომ მზის ეკვატორის ჩრდილოეთ და სამხრეთ პოლუსის ველებს განსხვავებული პოლარულობა აქვს, რომელიც მზის მიმართულებით და პირიქითაა მიმართული, მზის ეკვატორულ სიბრტყეში არსებობს ნაკადის თხელი ფენა, რომელსაც ჰელიოსფეროს ნაკადის ფენა ეწოდება.<ref name=Russell2001/> დიდ მასშტაბებზე მზის მოძრაობა მაგნიტურ ველსა და ნაკადის ფენას გრეხს [[არქიმედესეული სპირალი]]ს მსგავს სტრუქტურად, რომელსაც ''პარკერის სპირალი'' ეწოდება.<ref name=Russell2001/> პლანეტათაშორისი მაგნიტური ველი მზის მაგნიტური ველის დიპოლურ კომპონენტზე ბევრად ძლიერია. მზის დიპოლური 50-400 [[ტესლა (ერთეული)|μT-იანი]] (მიკროტესლა) მაგნიტური ველი (ფოტოსფეროსთან) მცირდება მანძილის კუბის უკუპროპორციული კანონით 0.1nT–მდე დედამიწასთან. თუმცა, კოსმოსური ზონდების მიერ პლანეტათაშორის ველზე ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა, რომ დედამიწის მდებარეობა დაახლოებით 5 nT-ა — დაახლოებით 100-ჯერ მეტი.<ref name=Wang2003> {{Cite journal |last=Wang |first=Y.-M. |last2=Sheeley |first2=N. R. |year=2003 |title=Modeling the Sun's Large-Scale Magnetic Field during the Maunder Minimum |url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_2003-07-10_591_2/page/1248 |journal=[[The Astrophysical Journal]] |volume=591 |issue=2 |pages=1248–56 |bibcode=2003ApJ...591.1248W |doi=10.1086/375449 |ref=harv }}</ref> სხვადასხვაობა გამოწვეულია მზის გარშემო არსებულ პლაზმაში ელექტრული დინებების მიერ წარმოქმნილი მაგნიტური ველების გამო. ==ქიმიური შედგენილობა== [[სურათი:Sun STEREO 4dec2006 lrg.jpg|thumb|right|მზის ეს ფოტო გადაღებულია 2006 წელს გაშვებული [[STEREO]]-ს მიერ]] {{ციტატა|ქიმიკოსის გადმოსახედიდან ვარსკვლავის შიგნეულობა... მოსაწყენია — აქ ვერ შეხვდებით ვერც ერთ [[მოლეკულა]]ს — [[როალდ ჰოფმანი]]<ref>{{Cite web |url=http://www.americanscientist.org/issues/pub/stellar-molecules |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-09-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160813095727/http://www.americanscientist.org/issues/pub/stellar-molecules |archivedate=2016-08-13 }}</ref>}} მზე ძირითადად [[წყალბადი]]სა და [[ჰელიუმი]]საგან შედგება: ისინი [[მზის მასა|მზის მასის]] 74,9 %-სა და 23,8 %-ს, შესაბამისად, მოიცავს [[ფოტოსფერო]]ში.<ref name=lodders> {{cite doi | 10.1086/375492 }}<br>{{Cite journal |last=Lodders |first=K. |title=Abundances and Condensation Temperatures of the Elements |url=http://www.lpi.usra.edu/meetings/metsoc2003/pdf/5272.pdf |format=PDF|journal=[[Meteoritics & Planetary Science]] |volume=38 |issue=suppl. |page=5272 |year=2003 |bibcode=2003M&PSA..38.5272L |ref=harv }}</ref> ამათზე მძიმე ყველა ელემენტი, რომელთაც [[ასტრონომია]]ში მეტალები ეწოდება, მასის 2 %-ზე ნაკლებს მოიცავს. ყველაზე უხვი მეტალებია: [[ჟანგბადი]] (მზის მასის დაახლოებით 1 %), [[ნახშირბადი]] (0,3 %), [[ნეონი]] (0,2 %) და [[რკინა]] (0,2 %).<ref name=hkt2004> {{Cite book |last=Hansen |first=C.J. |last2=Kawaler |first2=S.A. |last3=Trimble |first3=V. |title=Stellar Interiors: Physical Principles, Structure, and Evolution |url=https://archive.org/details/stellarinteriors00hans_446 |pages=[https://archive.org/details/stellarinteriors00hans_446/page/19 19]–20 |edition=2nd |publisher=[[Springer Science+Business Media|Springer]] |year=2004 |isbn=0-387-20089-4 }}</ref> მზეს თავისი ქიმიური შედგენილობა იმ ვარსკვლავურმა სივრცემ უანდერძა, სადაც იგი წარმოიქმნა. მზეში [[ჰელიუმი]] და [[წყალბადი]] [[დიდი აფეთქების ნუკლეოსინთეზი]]თ წარმოიქმნა, ხოლო მეტალები [[ვარსკვლავი#თერმობირთვული სინთეზის გზები|ვარსკვლავური ნუკლეოსინთეზით]] იმ [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავთა]] თაობაში წარმოიქმნა, რომლებმაც თავიანთი ვარსკვლავური ევოლუცია დაამთავრა და თავიანთი მატერია ვარსკვლავთშორის სივრცეში დააბრუნეს. ეს კი მზის წარმოქმნამდე მოხდა.<ref name=hkt2004_78>{{Cite book |last=Hansen |first=C.J. |last2=Kawaler |first2=S.A. |last3=Trimble |first3=V. |title=Stellar Interiors: Physical Principles, Structure, and Evolution |url=https://archive.org/details/stellarinteriors00hans_446 |pages=[https://archive.org/details/stellarinteriors00hans_446/page/77 77]–78 |edition=2nd |publisher=[[Springer Science+Business Media|Springer]] |year=2004 |isbn=0-387-20089-4 }}</ref> მიჩნეულია, რომ [[ფოტოსფერო]]ს ქიმიური შედგენილობა [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] თავდაპირველი შედგენილობის წარმომადგენელია.<ref name="aller1968"> {{Cite journal |last=Aller |first=L.H. |title=The chemical composition of the Sun and the solar system |journal=[[Proceedings of the Astronomical Society of Australia]] |volume=1 |page=133 |year=1968 |bibcode=1968PASAu...1..133A |ref=harv }}</ref> თუმცა, მას შემდეგ, რაც მზე წარმოიქმნა, გარკვეული რაოდენობის ჰელიუმი და მძიმე ელემენტები [[გრავიტაცია|გრავიტაციულად]] გავრცელდა ფოტოსფეროდან. აქედან გამომდინარე, ფოტოსფეროს დღევანდელი ჰელიუმის ნაწილი შემცირებულია და მეტალურობა სულ რაღაც 84 %-ია იმისა, რაც იყო [[ვარსკვლავი#პროტოვარსკვლავის წარმოქმნა|პროტოვარსკვლავურ ფაზაში]] (სანამ ბირთვში ნუკლეოსინთეზი დაიწყებოდა). მეცნიერება აღადგინეს პროტოვარსკვლავი მზის შედგენილობა, რომელიც ასეთი იყო: 71,1 % [[წყალბადი]], 27,4 % [[ჰელიუმი]] და 1,5 % მეტალები.<ref name=lodders/> [[ვარსკვლავი#თერმობირთვული სინთეზის გზები|ბირთვულმა სინთეზმა]] მზის შიდა ნაწილებს შედგენილობა შეუცვალა წყალბადის ჰელიუმად გადაქცევის პროცესით, ამიტომ მზის ყველაზე ღრმა ნაწილში ამჟამად 60 % ჰელიუმია, ხოლო მეტალების რაოდენობა შეუცვლელია. იმის გამო, რომ მზის ინტერიერი მასხივებელია და არა კონვექციური (იხილეთ მასხივებელი ზონა ზემოთ), სინთეზის შედეგად წარმოქმნილი არც ერთი პროდუქტი არ ამოსულა ბირთვიდან ფოტოსფეროში.<ref name=hkt2004_9.2.3>{{Cite book |last=Hansen |first=C.J. |last2=Kawaler |first2=S.A. |last3=Trimble |first3=V. |title=Stellar Interiors: Physical Principles, Structure, and Evolution |pages=§ 9.2.3 |nopp=yes |edition=2nd |publisher=[[Springer Science+Business Media|Springer]] |year=2004 |isbn=0-387-20089-4 }}</ref> „წყალბადის დამწველი“ რეაქტიული ბირთვის ზონა, სადაც წყალბადი ჰელიუმად გარდაიქმნება, იწყებს „ჰელიუმის ფერფლის“ შემოხვევას. ეს პროცესი გაგრძელდება და საბოლოოდ გამოიწვევს მზის მთავარი მიმდევრობიდან გადასვლას, რის შედეგად [[წითელი გიგანტი]] გახდება.<ref>Iben, I Jnr (1965) "Stellar Evolution. II. The Evolution of a 3 [[მზის მასა|M]] Star from the Main Sequence Through Core Helium Burning". (Astrophysical Journal, vol. 142, p.1447)</ref> მზის მძიმე ელემენტების სიმრავლე, რომელიც ზემოთ აღვწერეთ, ჩვეულებისამებრ აღიწერება მზის ფოტოსფეროს სპექტროსკოპიითა და ამ ელემენტების სიმრავლის გაზომვით იმ მეტეორიტებში, რომლებიც დნობის ტემპერატურამდე არასდროს გაცხელებულა. მიჩნეულია, რომ ეს [[მეტეორი|მეტეორიტები]] პროტოვარსკვლავი მზის შედგენილობას ინახავს. ეს მეთოდები საყოველთაოდ მიღებულია და უთანხმოებას არ იწვევს.<ref name=basu2008 /> ===ცალკეული იონიზირებული რკინის ჯგუფები=== 1970-იანებში მრავალი კვლევა მიმართული იყო მზეში არსებული რკინის ჯგუფების ელემენტების სიმრავლისკენ.<ref name="biemont1978"> {{Cite journal |last=Biemont |first=E. |year=1978 |title=Abundances of singly ionized elements of the iron group in the Sun |journal=[[Monthly Notices of the Royal Astronomical Society]] |volume=184 |pages=683–694 |bibcode=1978MNRAS.184..683B |ref=harv |doi=10.1093/mnras/184.4.683 }}</ref><ref>Ross and Aller 1976, Withbroe 1976, Hauge and Engvold 1977, cited in Biemont 1978.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ მნიშვნელოვანი კვლევა ჩატარდა, რკინის ჯგუფის ელემენტების (მაგალითად, კობალტი და მანგანუმი) განსაზღვრა კვლავ რთული იყო 1978 წლამდე.<ref name="biemont1978"/> ცალკეული იონიზირებული რკინის ჯგუფების ოსცილატორების სიმტკიცეების პირველი დიდი მასშტაბის ნაკრები ხელმისაწვდომი 1960-იან წლებში გახდა<ref>Corliss and Bozman (1962 cited in Biemont 1978) and Warner (1967 cited in Biemont 1978)</ref> და გაუმჯობესებული ოსცილატორების სიმტკიცეები 1976 წელს იქნა გამოთვლილი.<ref>Smith (1976 cited in Biemont 1978)</ref> 1978 წელს რკინის ჯგუფის „ცალკეული იონიზირებული“ ელემენტთა სიუხვე იქნა გამოთვლილი.<ref name="biemont1978"/> ===მზიური და პლანეტური მასის დაფრაქციების კავშირი=== სხვადასხვა მეცნიერებმა მიიჩნიეს, რომ მასის დაფრაქციების კავშირი არსებობს მზიური და პლანეტური ინერტული გაზების იზოტოპურ შედგენილობებს შორის, მაგალითად თანაფარდობები პლანეტური და მზიური ნეონისა და ქსენონის იზოტოპური შედგენილობების შორის. ამის მიუხედავად, ის აზრი, რომ მთლიან მზეს აქვს იგივე შედგენილობა, რაც მის ატმოსფეროს, კვლავ ფართოდ გავრცელებული იყო 1983 წლამდე. ==მზის ციკლები== ===მზის ლაქა და მისი ციკლი=== [[ფაილი:მზის ციკლის ცვალებადობა.jpg|thumb|right|მზიური ციკლის ცვალებადობის მონაცემები, რომელიც უკანასკნელი 30 წლის მანძილზე შეგროვდა.]] [[ფაილი:თვიური საშუალო მზის ლაქის რიცხვი.jpg|thumb|right|დაფიქსირებული მზის ლაქების რიცხვის ისტორია, რომელიც უკანასკნელ 250 წელიწადში დაგროვდა, გვიჩვენებს ~11 წლიან მზიურ ციკლს.]] როდესაც მზეს სათანადო ფილტრაციით ვაკვირდებით, ყველაზე უეცარი ხილული ნიშანი მისი ლაქებია, რომლებიც კარგად გამოკვეთილი ზედაპირის ნაწილია და ბევრად მუქია, ვიდრე მათ გარშემო მყოფი გარემო, რადგან მათი [[ტემპერატურა]] დაბალია. მზის ლაქები ინტენსიური მაგნიტური აქტივობების ის რეგიონია, სადაც [[კონვექცია]] შეჩერებულია ძლიერი [[მაგნიტური ველი|მაგნიტური ველების]] მიერ, რომელიც ამცირებს [[ენერგია|ენერგიის]] გადატანას ცხელი შიდა ნაწილებიდან ზედაპირამდე. მაგნიტური ველი გვირგვინს ძალიან აცხელებს, რის შედეგადაც წარმოიქმნება აქტიური რეგიონები, რომლებიც ინტენსიური მზიური ამოფრქვევებისა და [[გვირგვინული მასის გამოტყორცნა|გვირგვინული მასის გამოტყორცნის]] წყაროა. უდიდესი მზის ლაქები შესაძლებელია ათი ათასობით კილომეტრზე იყოს გადაჭიმული.<ref name="Sunspot2001">{{cite web |date=30 March 2001 |title=The Largest Sunspot in Ten Years |url=http://www.gsfc.nasa.gov/gsfc/spacesci/solarexp/sunspot.htm |publisher=[[Goddard Space Flight Center]] |accessdate=10 July 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070823050403/http://www.gsfc.nasa.gov/gsfc/spacesci/solarexp/sunspot.htm |archivedate=23 აგვისტო 2007 }}</ref> ხილული მზის ლაქების რიცხვი მზეზე მუდმივი არ არის, არამედ იცვლება 11 წლიანი ციკლის მანძილზე, რომელსაც მზიური ციკლი ეწოდება. ტიპურ მზიურ მინიმუმში მცირე რაოდენობის მზის ლაქაა ხილული და დროგამოშვებით არც ერთი არ ჩანს. ისინი, რომლებიც ჩანს, მაღალ მზიურ განედებზე მდებარეობს. როდესაც მზის ლაქების ციკლი იზრდება, მათი რაოდენობაც იზრდება და ისინი მზის ეკვატორთან ახლოს გადაინაცვლებენ. ამ ფენომენს კი ''[[სპიორერის კანონი]]'' აღწერს. ჩვეულებრივ, მზის ლაქები წყვილებად, საპირისპირო მაგნიტური პოლარულობით არსებობს. მთავარი მზის ლაქის მაგნიტური პოლარულობა იცვლება ყოველ მზიურ ციკლზე, ამიტომ ის ერთ მზიურ ციკლზე ჩრდილოეთ მაგნიტური პოლუსი იქნება, ხოლო შემდეგზე - სამხრეთ მაგნიტური პოლუსი.<ref name="solarcycle"> {{cite web |date=4 January 2008 |title=NASA Satellites Capture Start of New Solar Cycle |publisher=[[PhysOrg]] |url=http://www.physorg.com/news119271347.html |accessdate=10 July 2009 }}</ref> მზიურ ციკლს უდიდესი გავლენა აქვს [[კოსმოსური ამინდი|კოსმოსურ ამინდსა]] და [[დედამიწა|დედამიწის]] კლიმატზე, რადგან მზის სიკაშკაშე პირდაპირ კავშირშია ჩვენი პლანეტის მაგნიტურ აქტივობებთან.<ref> {{cite journal |last=Willson |first=R. C. |last2=Hudson |first2=H. S. |year=1991 |title=The Sun's luminosity over a complete solar cycle |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1991-05-02_351_6321/page/42 |journal=[[Nature (journal)|Nature]] |volume=351 |issue=6321 |pages=42–4 |doi=10.1038/351042a0 |bibcode = 1991Natur.351...42W }}</ref> მზის აქტიურობის მინიმუმი მიისწრაფვის დაბალი ტემპერატურებისაკენ, ხოლო საშუალო მზიურ ციკლზე გრძელი ციკლები კი — ცხელი ტემპერატურებისკენ. [[XVII საუკუნე]]ში აღმოჩნდა, რომ მზიური ციკლი მთლიანად შეჩერებული იყო რამდენიმე ათწლეული: ამ პერიოდში ძალიან მცირე რაოდენობის მზის ლაქა იქნა დაფიქსირებული. ამ პერიოდში, რომელსაც ''მაუნდერის მინიმუმი'' ან ''მცირე დიდი გამყინვარება'' ეწოდება, [[ევროპა]]ში უჩვეულოდ ცივი ტემპერატურები იყო.<ref name="Lean"> {{Cite journal |last=Lean |first=J. |last2=Skumanich |first2=A. |last3=White |first3=O. |year=1992 |title=Estimating the Sun's radiative output during the Maunder Minimum |journal=[[Geophysical Research Letters]] |volume=19 |issue=15 |pages=1591–1594 |doi=10.1029/92GL01578 |ref=harv |bibcode=1992GeoRL..19.1591L }}</ref><ref> {{Cite book |last=Mackay |first=R. M. |last2=Khalil |first2=M. A. K |chapter=Greenhouse gases and global warming |url= http://books.google.com/?id=tQBS3bAX8fUC&pg=PA1&dq=solar+minimum+dendochronology |editor=Singh, S. N. |year=2000 |title=Trace Gas Emissions and Plants |pages=1–28 |publisher=[[Springer (publisher)|Springer]] |isbn=978-0-7923-6545-7 }}</ref> ===შესაძლო გრძელვადიანი ციკლი=== ბოლო დროს შემუშავებული თეორიის მიხედვით, მზის ბირთვში არსებობს მაგნიტური არასტაბილურობები, რომლებიც იწვევს ფლუქტუაციებს 41 000 ან 100 000 წლიანი პერიოდებით. ამან შესაძლოა დიდი გამყინვარებების უკეთესი ახსნა მოგვცეს, ვიდრე [[მილანკოვიჩის ციკლები|მილანკოვიჩის ციკლებმა]].<ref> {{Cite journal |last=Ehrlich |first=R. |title=Solar Resonant Diffusion Waves as a Driver of Terrestrial Climate Change |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-atmospheric-and-solar-terrestrial-physics_2007-05_69_7/page/n4 |journal=[[Journal of Atmospheric and Solar-Terrestrial Physics]] |volume=69 |issue=7 |page=759 |year=2007 |doi=10.1016/j.jastp.2007.01.005 |arxiv=astro-ph/0701117 |ref=harv |bibcode = 2007JASTP..69..759E }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Clark |first=S. |title=Sun's fickle heart may leave us cold |url=http://environment.newscientist.com/channel/earth/mg19325884.500-suns-fickle-heart-may-leave-us-cold.html |journal=[[New Scientist]] |issue=2588 |page=12 |year=2007 |doi=10.1016/S0262-4079(07)60196-1 |volume=193 |ref=harv |accessdate=2014-09-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080906201132/http://environment.newscientist.com/channel/earth/mg19325884.500-suns-fickle-heart-may-leave-us-cold.html |archivedate=2008-09-06 }}</ref> ==სიცოცხლის ფაზები== დღესდღეობით მზემ თავისი სიცოცხლის სტაბილური ნაწილის თითქმის ნახევარი უკვე განვლო. ის საგრძნობლად არ შეცვლილა უკვე 4 მილიარდი წელიწადია და კიდევ 4 მილიარდი წელიწადი სტაბილური დარჩება. თუმცა, როდესაც მის ბირთვში [[წყალბადი]]ს სინთეზი შეწყდება, მზე მკაცრ ცვლილებებს განიცდის — გარეგნულადაც და შინაგანადაც. ===წარმოქმნა=== მზე 4,57 მილიარდი წლის წინ გიგანტური [[მოლეკულური ღრუბელი|მოლეკულური ღრუბლის]] ნაწილის [[გრავიტაცია|გრავიტაციული]] კოლაფსის შედეგად წარმოიქმნა, რომელიც უმეტესად [[წყალბადი]]თა და [[ჰელიუმი]]თ იყო გაჯერებული და რომელმაც სხვა მრავალი [[ვარსკვლავი]]ც დაბადა.<ref name=Zirker2002-7>{{Cite book|last=Zirker|first=Jack B.|title=Journey from the Center of the Sun|url=https://archive.org/details/journeyfromcente0000zirk|year=2002|publisher=[[Princeton University Press]]|isbn=978-0-691-05781-1|pages=[https://archive.org/details/journeyfromcente0000zirk/page/7 7]–8}}</ref> ეს ასაკი გამოთვლილია ვარსკვლავური ევოლუციის [[კომპიუტერული სიმულაცია|კომპიუტერული მოდელებითა]] და [[ნუკლეოკოსმოქრონოლოგია|ნუკლეოკოსმოქრონოლოგიით]].<ref name="Bonanno-1">{{Cite journal |last=Bonanno |first=A. |last2=Schlattl |first2=H. |last3=Paternò |first3=L. |title=The age of the Sun and the relativistic corrections in the EOS |journal=[[Astronomy and Astrophysics]] |volume=390 |issue=3 |pages=1115–1118 |year= 2008 |doi=10.1051/0004-6361:20020749 |arxiv=astro-ph/0204331 |ref=harv |bibcode=2002A&A...390.1115B }}</ref> შედეგი შეთავსებულია [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] უძველესი მატერიის [[რადიომეტრული დათარიღება|რადიომეტრულ დათარიღებასთან]], რომელიც 4,567 მილიარდი წლისაა.<ref> {{Cite journal |last=Amelin |first=Y. |last2=Krot |first2=A. |last3=Hutcheon |first3=I. |last4=Ulyanov |first4=A. |title=Lead isotopic ages of chondrules and calcium-aluminum-rich inclusions |url=https://archive.org/details/sim_science_2002-09-06_297_5587/page/1678 |journal=[[Science (journal)|Science]] |volume=297 |issue=5587 |pages=1678–1683 |year=2002 |doi=10.1126/science.1073950 |pmid=12215641 |ref=harv |bibcode = 2002Sci...297.1678A }}</ref><ref name="nature436"> {{Cite journal |last=Baker |first=J. |last2=Bizzarro |first2=M. |last3=Wittig |first3=N. |last4=Connelly |first4=J. |last5=Haack |first5=H. |title=Early planetesimal melting from an age of 4.5662 Gyr for differentiated meteorites |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2005-08-25_436_7054/page/1126 |journal=[[Nature (journal)|Nature]] |volume=436 |issue=7054|pages=1127–1131 |year=2005 |pmid=16121173 |doi=10.1038/nature03882 |ref=harv |bibcode = 2005Natur.436.1127B }}</ref> უძველესი [[მეტეორი|მეტეორიტების]] კვლევამ გამოავლინა მცირე სიცოცხლიანი [[იზოტოპი|იზოტოპების]] სტაბილური ბირთვები, როგორიცაა [[რკინა-60]], რომელიც მხოლოდ აფეთქებადი, მოკლე ხნიანი სიცოცხლის [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავებში]] წარმოიქმნება. ეს მიუთითებს იმაზე, რომ ერთი ან მეტი [[ზეახალი ვარსკვლავი|ზეახალი]] უნდა მომხდარიყო მზის წარმოქმნის ადგილის მახლობლად. ახლო ზეახლიდან წამოსულმა [[დარტყმითი ტალღა|დარტყმითმა ტალღამ]] დაიწყო მზის ფორმირების პროცესი მოლეკულურ ღრუბელში გაზების შეკუმშვით და გარკვეული რეგიონების გრავიტაციული კოლაფსი გამოიწვია.<ref>{{cite doi|10.1080/00107511003764725 }}</ref> როცა ღრუბლის ერთმა ნაწილმა დაიწყო კოლაფსი, მან ბრუნვაც დაიწყო კუთხური მომენტის კონსერვაციის გამო და გაცხელდა ზრდადი [[წნევა|წნევით]]. მასის უმეტესობა ცენტრში კონცენტრირდა, ხოლო დანარჩენი დისკოს ფორმით გარს შემოეხვია, რომლისგანაც წარმოიქმნა [[პლანეტა|პლანეტები]] და [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] სხვა სხეულები. ღრუბლის ბირთვში [[გრავიტაცია]]მ და [[წნევა]]მ წარმოქმნა უზარმაზარი სითბო, როდესაც ის უფრო და უფრო მეტ გაზს მიიზიდავდა გარშემორტყმული დისკოდან. საბოლოოდ კი დაიწყო [[ვარსკვლავი#თერმობირთვული სინთეზის გზები|თერმობირთვული სინთეზი]]. ასე რომ, მზე დაიბადა. ===მთავარი მიმდევრობა=== [[სურათი:მზის ევოლუცია.jpg|right|thumb|upright=1.5|მზის სიკაშკაშის, [[რადიუსი]]სა და [[ტემპერატურა|ტემპერატურის]] ევოლუცია ამჟამინდელ მზესთან შედარებით.<ref name=ribas2010>{{Cite journal | last=Ribas | first=Ignasi | contribution=The Sun and stars as the primary energy input in planetary atmospheres | title=Solar and Stellar Variability: Impact on Earth and Planets, Proceedings of the International Astronomical Union, IAU Symposium | volume=264 | pages=3–18 |date=February 2010 | doi=10.1017/S1743921309992298 | bibcode=2010IAUS..264....3R | journal=Proceedings of the International Astronomical Union | postscript=<!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to "." for the cite to end in a ".", as necessary. -->{{inconsistent citations}} |arxiv = 0911.4872 }}</ref>]] მზემ [[ვარსკვლავი#მთავარი მიმდევრობა|მთავარი მიმდევრობის ფაზის]] დაახლოებით ნახევარი გაიარა, რომლის დროსაც [[ვარსკვლავი#თერმობირთვული სინთეზის გზები|თერმობირთვული სინთეზი]] მის ბირთვში წყალბადს ჰელიუმად გარდაქმნის. ყოველ წამში მზის ბირთვში 4 მილიონ ტონაზე მეტი მატერია გარდაიქმნება ენერგიად და შედეგად [[ნეიტრინო]]ები და მზიური რადიაცია წარმოიქმნება. ამ ტემპით, მზემ უკვე 100 [[დედამიწის მასა|დედამიწის მასის]] მატერია გარდაქმნა [[ენერგია]]დ. მზე დაახლოებით 10 მილიარდი წელი იქნება მთავარი მიმდევრობის [[ვარსკვლავი]].<ref> {{Cite book |last=Goldsmith |first=D. |last2=Owen |first2=T. |title=The search for life in the universe |url=http://books.google.com/?id=Q17NmHY6wloC&pg=PA96 |page=96 |publisher=[[University Science Books]] |year=2001 |isbn=978-1-891389-16-0 }}</ref> ===ბირთვში არსებული წყალბადის გამოლევის შემდეგ=== [[სურათი:მზე ახლა-მომავალში.jpg|thumb|upright=1.5|left|ამჟამინდელი მზის ([[ვარსკვლავი#მთავარი მიმდევრობა|მთავარი მიმდევრობის ვარსკვლავი]]) ზომის შედარება მის ზომასთან, როდესაც ის [[წითელი გიგანტი|წითელ გიგანტად]] გადაიქცევა მომავალში.]] მზეს საკმარისი [[მასა]] არ აქვს, რომ [[ზეახალი ვარსკვლავი|ზეახლად]] გადაიქცეს. ამის ნაცვლად ის დატოვებს [[ვარსკვლავი#მთავარი მიმდევრობა|მთავარ მიმდევრობას]] დაახლოებით 5,4 მილიარდ წელიწადში და დაიწყებს [[წითელი გიგანტი|წითელ გიგანტად]] გადაქცევას. გამოთვლების თანახმად, მზე იმ ზომამდე გაიზრდება, რომ ის შთანთქავს [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] შიდა [[პლანეტა|პლანეტების]], [[დედამიწა|დედამიწის]] ჩათვლით, ორბიტებს.<ref name=sackmann>{{cite doi|10.1086/306546}}</ref><ref name = schroder>{{cite doi|10.1111/j.1365-2966.2008.13022.x}}</ref> სანამ მზე [[წითელი გიგანტი]] გახდება, მისი სიკაშკაშე თითქმის ორმაგი იქნება, ხოლო [[დედამიწა]] ახლანდელ [[ვენერა]]ზე ცხელი იქნება. როგორც კი ბირთვში არსებული წყალბადი გამოილევა 5,4 მილიარდ წელიწადში, მზე სუბგიგანტურ ფაზაში გაფართოვდება და ნელ-ნელა გაიორმაგებს ზომას ნახევარ მილიარდ წელიწადში. ის შემდეგ ნახევარ მილიარდ წელიწადში უფრო სწრაფად გაფართოვდება იმ ზომამდე, სანამ არ გახდება ამჟამინდელზე 200-ჯერ დიდი და რამდენიმე ათასჯერ კაშკაშა. შემდეგ აქედან იწყება წითელი გიგანტის განშტოების (წგგ) ფაზა, სადაც მზე ნახევარი მილიარდი წელი დაჰყოფს და მისი მასის მესამედს დაკარგავს.<ref name=schroder/> [[სურათი:მზის მსგავსი ვარსკვლავის ევოლუცია.jpg|upright=1.5|right|thumb|მზის მსგავსი ვარსკვლავის ევოლუცია. ერთი მზის მასის ვარსკვლავი კვალი [[ჰერცშპრუნგ-რასელის დიაგრამა]]ზე ნაჩვენებია მთავარი მიმდევრობიდან აგგ-ს შემდგომ ფაზამდე.]] წგგ-ს შემდეგ მზეს დაახლოებით 120 მილიონი წლის აქტიური სიცოცხლე აქვს დარჩენილი, მაგრამ მოვლენებით სავსე. უპირველეს ყოვლისა, ბირთვი მძლავრად აინთება ჰელიუმის ნათებით და მზე შეიკუმშება ამჟამინდელზე 10-ჯერ მეტად და 50-ჯერ კაშკაშა გახდება, ხოლო ტემპერატურა დღევანდელზე ოდნავ დაბალი ექნება. მას ახლა მიღწეული აქვს ჰორიზონტალურ განშტოებას (ჰგ), მაგრამ [[მზის მასა|მზის მასის]] [[ვარსკვლავი]] არ ევოლუციონირებს სპექტრის ლურჯი დასასრულისკენ ჰგ-ზე. ამის ნაცვლად ის ხდება ოდნავ დიდი და კაშკაშა დაახლოებით 100 მილიონი წელი, როცა ის აგრძელებს ჰელიუმის წვას ბირთვში.<ref name=schroder/> როდესაც [[ჰელიუმი]] გამოილევა, მზე გაიმეორებს იმ გაფართოებას, რომელიც [[წყალბადი]]ს ბირთვის გამოლევისას მოხდა, ოღონდ ახლა ეს ყველაფერი ძალიან სწრაფად ხდება და მზე უფრო და უფრო კაშკაშა და დიდი ზომისა ხდება. ეს არის ასიმპტოტური გიგანტური განშტოების (აგგ) ფაზა. ამ დროს მზე მონაცვლეობით წვავს წყალბადს გარსში ან ჰელიუმს უფრო ღრმა გარსში. ადრეულ აგგ-ზე ყოფნის დაახლოებით 20 მილიონი წლის შემდეგ მზე ძალიან არასტაბილური ხდება, სწრაფად კარგავს მასას და აქვს თერმული პულსები, რომლებიც ზრდის ზომას და სიკაშკაშეს. თერმული პულსები ყოველ ჯერზე უფრო და უფრო დიდი ხდება — გვიანდელი პულსები სიკაშკაშეს ამჟამინდელზე 5000-ჯერ მეტად ზრდის, ხოლო რადიუსს 1 ასტრონომიულ ერთეულამდე ადიდებს.<ref name=agb>{{cite doi|10.1086/173033}}</ref> მოდელები იცვლება მასის დაკარგვის ტემპისა და დროის მიხედვით. იმ მოდელების მიხედვით, რომელთაც მასის დიდი დანაკარგი აქვს წგგ-ზე, წარმოიქმნება პატარა, ნაკლებად კაშკაშა ვარსკვლავები აგგ-ს წვერზე, დაახლოებით 2000-ჯერ კაშკაშა და 200-ჯერ დიდი რადიუსით.<ref name=schroder/> მზისთვის 4 თერმული პულსია ნაწინასწარმეტყველევი, სანამ ის მთლიანად დაკარგავს გარე შრეს და დაიწყებს [[პლანეტური ნისლეული]]ს წარმოქმნას. ამ ფაზის დასრულებისას, რომელიც 500 000 წელიწადი გრძელდება, მზეს ამჟამინდელი მასის მხოლოდ ნახევარი ექნება. აგგ-ს შემდგომი ევოლუცია უფრო სწრაფია. სიკაშკაშე მუდმივი რჩება, ხოლო ტემპერატურა იზრდება. გამოტყორცნილი მზის მასის ნახევარი პლანეტურ ნისლეულში იონიზირებული ხდება, როცა მიტოვებული ბირთვის ტემპერატურა 30 000 კელვინს აღწევს. საბოლოოდ მიტოვებული ბირთვის ტემპერატურა 100 000 K იქნება, რის შემდეგაც ნარჩენი გაგრილდება და დარჩება [[თეთრი ჯუჯა]]. [[პლანეტური ნისლეული]] დაახლოებით 10 000 წელიწადში დაიშლება, მაგრამ თეთრი ჯუჯა ტრილიონობით წელიწადი იცოცხლებს, სანამ არ გახდება [[შავი ჯუჯა|შავი]].<ref name=bloecker1>{{bibcode|1995A&A...297..727B}}</ref><ref name=bloecker2>{{bibcode|1995A&A...299..755B}}</ref> ===დედამიწის ბედი=== [[სურათი:Sun Red Giant.jpg|thumb|upright|right|მზის [[წითელი გიგანტი|წითელ გიგანტად]] გადაქცევის შემდეგ მდგომარეობა [[დედამიწა]]ზე. ამ ფაზაში სიცოცხლის ყველა ფორმა გადაშენებულია (მხატვრის წარმოსახვა).]] დიდი ხნის შემდეგ [[დედამიწა]]ზე არსებული [[წყალი]] და მისი [[ატმოსფერო (დედამიწა)|ატმოსფეროს]] უმეტესობა საბოლოოდ კოსმოსში გაიფანტება. მზის [[ვარსკვლავი#მთავარი მიმდევრობა|მთავარ მიმდევრობაში]] სიცოცხლისას ის ბევრად კაშკაშა ხდება (10 %-ით ყოველ 1 მილიარდ წელიწადში). მზის ზედაპირის [[ტემპერატურა]] თითქმის ყოველთვის მუდმივია. სიკაშკაშის ზრდა ძირითადად გამოწვეულია [[რადიუსი]]ს ნელი ზრდით. მზის სიკაშკაშის ზრდა ისეთია, რომ მომავალ დაახლოებით 1 მილიარდ წელიწადში დედამიწის წყალი აორთქლდება და კოსმოსში გაიფანტება, შედეგად კი დარჩება [[პლანეტა]], რომელიც ყველანაირი (ჩვენთვის ცნობილი) სიცოცხლისთვის არახელსაყრელი იქნება.<ref name=Schroeder /><ref> {{Cite news |first=D. |last=Carrington |title=Date set for desert Earth |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/specials/washington_2000/649913.stm |publisher=BBC News |accessdate=31 March 2007 | date=21 February 2000}}</ref> მეცნიერები მიიჩნევენ, რომ დედამიწა მზის [[წითელი გიგანტი|წითელ გიგანტად]] გადაქცევას ვერ გადაიტანს. როცა მზე ყველაზე დიდი იქნება, მისი რადიუსი დედამიწის ამჟამინდელი ორბიტის გაღმა იქნება, ანუ 1 [[ასტრონომიული ერთეული]] (1,5×10<sup>11</sup> მ.) — ამჟამინდელზე 250-ჯერ დიდი.<ref name=Schroeder /> იმ დროისათვის, როდესაც მზე ასიმპტოტურ გიგანტურ განშტოებას მიაღწევს, [[პლანეტა|პლანეტების]] ორბიტები წინ წაინაცვლებს მზის ამჟამინდელი მასის 30%-ის დაკარგვის გამო. ამ მასის უმეტესობა [[მზიური ქარი]]ს ინტენსივობის ზრდის გამო დაიკარგება. აგრეთვე მიქცევა-მოქცევის აჩქარება დედამიწას უფრო მაღალი ორბიტისკენ უბიძგებს (იგივე, რასაც დედამიწა უკეთებს [[მთვარე]]ს). მხოლოდ ეს რომ იყოს, სავარაუდოდ დედამიწა მზისგან იზოლირებული დარჩებოდა. თუმცა ამჟამინდელი კვლევები იმაზე მეტყველებს, რომ მზის წითელ გიგანტად გადაქცევის შემდეგ დედამიწა შთაინთქმება [[გრავიტაცია|გრავიტაციული]] შენელების გამო.<ref name=Schroeder>{{Cite journal |last=Schröder |first=K.-P. |last2=Smith |first2=R.C. |title=Distant future of the Sun and Earth revisited |journal=[[Monthly Notices of the Royal Astronomical Society]] |volume=386 |issue=1 |page=155 |year=2008 |doi=10.1111/j.1365-2966.2008.13022.x |arxiv=0801.4031 |ref=harv |bibcode=2008MNRAS.386..155S }} იხილეთ აგრეთვე {{Cite news |last=Palmer |first=J. |title=Hope dims that Earth will survive Sun's death |url=http://space.newscientist.com/article/dn13369-hope-dims-that-earth-will-survive-suns-death.html?feedId=online-news_rss20 |work=[[New Scientist]] |year=2008 |accessdate=24 March 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080317001540/http://space.newscientist.com/article/dn13369-hope-dims-that-earth-will-survive-suns-death.html?feedId=online-news_rss20 |archivedate=17 მარტი 2008 }}</ref> ==მზის სინათლე== [[სურათი:მზის ზომა პლანეტებიდან.jpg|thumb|left|upright=1.5|[[მერკური]]დან, [[ვენერა]]დან, [[დედამიწა|დედამიწიდან]], [[მარსი]]დან, [[იუპიტერი]]დან, [[სატურნი]]დან, [[ურანი]]დან, [[ნეპტუნი]]დან და [[პლუტონი]]დან მზის ხილული ზომების შედარება]] მზის [[სინათლე]] დედამიწის ენერგიის ძირითადი წყაროა. წყარო ენერგიისაა, რომელსაც დედამიწას აქვს, არის სხვა [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავების]] კატაკლიზმური სიკვდილის შედეგად წარმოქმნილი შერწყმადი მატერიები. ეს შერწყმადი მატერიები [[დედამიწის ქერქი|დედამიწის ქერქშია]] ჩაჭერილი, რომელიც გეოთერმული ენერგიის წყაროა. ეს უკანასკნელი განაგებს [[ვულკანიზმი|ვულკანიზმს]] დედამიწაზე და ასევე კაცობრიობას საშუალებას აძლევს, [[ბირთვული რეაქტორი|ბირთვული რეაქტორები]] საწვავით მოამარაგოს. [[მზიური მუდმივა]] არის [[სიმძლავრე|სიმძლავრის]] რაოდენობა, რომელიც მზეს გადმოაქვს იმ ფართობის გარკვეულ ერთეულზე, რომელიც მზის შუქისთვის ხელმისაწვდომია. მზიური მუდმივა დაახლოებით 1368 ვ/მ<sup>2</sup>-ს ([[ვატი]] კვადრატულ მეტრთან) უდრის 1 [[ასტრონომიული ერთეული]]ს მანძილზე მზიდან (ეს არის [[დედამიწა]]ზე ან მასთან ახლოს).<ref name=TSI>{{cite web|title=Construction of a Composite Total Solar Irradiance (TSI) Time Series from 1978 to present |url=http://www.pmodwrc.ch/pmod.php?topic=tsi/composite/SolarConstant|accessdate = 5 October 2005}}</ref> [[ატმოსფერო (დედამიწა)|დედამიწის ატმოსფეროს]] ზედა ნაწილში მზის შუქი შედგება 50 %-ით ინფრაწითელი სინათლით, 40 % — ხილულით, ხოლო 10 % ულტრაიისფერს უკავია.<ref name="Solar radiation">{{Cite web |url=http://curry.eas.gatech.edu/Courses/6140/ency/Chapter3/Ency_Atmos/Radiation_Solar.pdf |title=Solar radiation |accessdate=2014-09-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121101070344/http://curry.eas.gatech.edu/Courses/6140/ency/Chapter3/Ency_Atmos/Radiation_Solar.pdf |archivedate=2012-11-01 }}</ref> მზის სინათლეს დედამიწის ატმოსფერო ასუსტებს, ამიტომ ზედაპირზე ნაკლები სიმძლავრის ენერგია მოდის — დაახლოებით 1000 ვ/მ<sup>2</sup> სუფთა პირობებში, როცა მზე ზენიტშია.<ref name=El-Sharkawi2005>{{Cite book|last=El-Sharkawi|first=Mohamed A.|title=Electric energy|url=https://archive.org/details/electricenergyin0000elsh|year=2005|publisher=CRC Press|isbn=978-0-8493-3078-0|pages=[https://archive.org/details/electricenergyin0000elsh/page/n87 87]–88}}</ref> კერძოდ, ატმოსფერო ფილტრავს მზის ულტრაიისფერი დასხივების 70 %-ს, განსაკუთრებით კი მოკლე ტალღის სიგრძის მქონე გამოსხივებას.<ref>{{cite web|url=http://rredc.nrel.gov/solar/spectra/am1.5/|title=Reference Solar Spectral Irradiance: Air Mass 1.5|accessdate=12 November 2009|archive-date=12 მაისი 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190512190812/https://rredc.nrel.gov/solar//spectra/am1.5/}}</ref> მზის ენერგიის წყალობით სხვადასხვა ბუნებრივი და სინთეტიკური პროცესი არსებობს, მაგალითად [[ფოტოსინთეზი]], რომელიც [[მცენარე]]ებისთვისაა დამახასიათებელი. ამ დროს მცენარე მზის ენერგიას შთანთქავს და მას გარდაქმნის ქიმიურ ფორმად ([[ჟანგბადი]] და [[ნახშირბადი]]ს შემცირებული რაოდენობა). მზის სინათლის შედეგად პირდაპირი გათბობა ან მზის ელემენტების მიერ სითბოს ელექტრულ ენერგიად გარდაქმნა მრავალ მოწყობილობაში გამოიყენება ელექტროენერგიის ან სხვა სასარგებლო სამუშაოსთვის. ენერგია, რომელიც [[ნავთობი|ნავთობსა]] და სხვა ნარჩენ საწვავებშია კონცენტრირებული, თავდაპირველად მზის სინათლით ფოტოსინთეზის დახმარებით წარმოიქმნა (შორეულ წარსულში).<ref name=Phillips1995-319>{{Cite book|last=Phillips|first=Kenneth J. H.|title=Guide to the Sun|year=1995|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=978-0-521-39788-9|pages=319–321}}</ref> ==მზის სისტემა== {{მთავარი|მზის სისტემა}} [[ფაილი:მზის სისტემა.jpeg|მინი|მარჯვნივ|upright=2|მზის სისტემის კომპიუტერული მოდელი. ინფოპლაკატზე ყველა პლანეტის მასა, დაშორება და სხვა მახასიათებლებია აღბეჭდილი]] [[სურათი:მზის სისტემის პლანეტები.jpg|right|upright=2|thumb|[[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] პლანეტები ''(ზომების მასშტაბები ემთხვევა, დაშორებებისა კი - არა)'']] [[სურათი:Terrestrial planets size comparison.png|thumb|upright=2|შიდა პლანეტები. მარცხნიდან მარჯვნივ: [[მერკური]], [[ვენერა]], [[დედამიწა]] და [[მარსი]] ნამდვილ ფერებში. ''(ზომების მასშტაბები ემთხვევა, დაშორებებისა კი - არა)'']] [[სურათი:Gas giants and the Sun (1 px = 1000 km).jpg|thumb|upright=2|ოთხი გაზური გიგანტი მზესთან შედარებით: [[იუპიტერი]], [[სატურნი]], [[ურანი]] და [[ნეპტუნი]] ''(ზომების მასშტაბები ემთხვევა, დაშორებებისა კი - არა)'']] [[საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი|საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირის]] თანახმად, მზის სისტემაში 8 [[პლანეტა]]ა. მზიდან ზრდადი მანძილით დალაგებულნი, ეს პლანეტებია: # [[სურათი:Mercury symbol.svg|14px|{{unicode|☿}}]] '''[[მერკური]]''' # [[სურათი:Venus symbol.svg|14px|{{unicode|♀}}]] '''[[ვენერა]]''' # [[სურათი:Earth symbol.svg|14px|{{unicode|⊕}}]] '''[[დედამიწა]]''' # [[სურათი:Mars symbol.svg|14px|{{unicode|♂}}]] '''[[მარსი]]''' # [[სურათი:Jupiter symbol.svg|14px|{{unicode|♃}}]] '''[[იუპიტერი]]''' # [[სურათი:Saturn symbol.svg|14px|{{unicode|♄}}]] '''[[სატურნი]]''' # [[სურათი:Uranus symbol.svg|14px|{{unicode|♅}}]] '''[[ურანი]]''' # [[სურათი:Neptune symbol.svg|14px|{{unicode|♆}}]] '''[[ნეპტუნი]]''' მზის სისტემაში არსებული პლანეტები კატეგორიებად იყოფა, რომელიც მათ შედგენილობაზეა დამოკიდებული: * '''[[კლდოვანი პლანეტა|კლდოვანი პლანეტები]]''' — დედამიწის მსგავსი პლანეტები, რომლებიც უმეტესად ქვისგან შედგება: მერკური, ვენერა, დედამიწა და მარსი. მერკური 0,055 დედამიწის მასით ყველაზე პატარა კლდოვანი პლანეტაა (და ყველაზე პატარა პლანეტა) მზის სისტემაში, ხოლო დედამიწა — უდიდესი კლდოვანი პლანეტა. * '''[[გაზური გიგანტი|გაზური გიგანტები]] (იუპიტერისეულები)''' — პლანეტები, რომლებიც გაზური მატერიითაა შედგენილი და ბევრად მასიურია კლდოვან პლანეტებზე: იუპიტერი, სატურნი, ურანი და ნეპტუნი. იუპიტერი 318 დედამიწის მასით ყველაზე დიდი პლანეტაა მზის სისტემაში, ხოლო სატურნი 95 დედამიწის მასით იუპიტერის სიდიდის 1/3-ია. ** '''[[ყინულოვანი გიგანტი|ყინულოვანი გიგანტები]]''' — ურანსა და ნეპტუნს მოიცავს და გაზური გიგანტების ქვეკატეგორიაა. ისინი გაზური გიგანტებისგან განსხვავდება შესამჩნევად დაბალი მასითა (სულ რაღაც 14 და 17 დედამიწის მასით) და თავიანთ ატმოსფეროში [[წყალბადი]]სა და [[ჰელიუმი]]ს მცირე რაოდენობით. თუმცა, მათ შემადგენლობაში ყინული და ქვა მაღალი რაოდენობით შედის. მზის სისტემაში პლანეტათა უმეტესობა მეორად სისტემებს ფლობს, რომელიც მათ გარშემო მოძრავი პლანეტური ობიექტებია — [[ბუნებრივი თანამგზავრები]] ან მთვარეები (ორი მათგანი პლანეტა [[მერკური]]ზე დიდია), ან გაზური გიგანტების შემთხვევაში — [[პლანეტური რგოლები]]. ეს უკანასკნელი პაწაწინა ნაწილაკების თხელი ჯგუფია, რომელიც შეთანხმებულად მოძრაობს პლანეტის გარშემო. უდიდეს მთვარეთა უმეტესობა სინქრონულ ბრუნვაშია. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ მთვარე მუდამ ერთი მხარითაა მიბრუნებული თავის დედაპლანეტასთან ([[სპინ-ორბიტალური რეზონანსი]] 1:1... ამის გამო ვხედავთ ჩვენ მთვარის მხოლოდ „ახლო მხარეს“). ასტეროიდული სარტყლის [[ორბიტა]] [[მარსი|მარსსა]] და [[იუპიტერი|იუპიტერს]] შორისაა, რომელიც მზიდან 2,3-დან 3,3 [[ასტრონომიული ერთეული]]თაა დაშორებული. მეცნიერთა ვარაუდით, ასტეროიდული სარტყელი იმ ნარჩენებისგან შედგება, რომლებმაც [[მზის სისტემა#წარმოქმნა და ევოლუცია|მზის სისტემის ფორმირებისას]] ერთმანეთთან შეზრდა ვერ მოახერხეს იუპიტერის [[გრავიტაცია|გრავიტაციული]] გავლენის გამო. მზის სისტემაში ასევე არის რეგიონები, სადაც შედარებით პატარა ობიექტები ბინადრობს. [[ასტეროიდთა სარტყელი|ასტეროიდული სარტყელი]], რომელიც [[მარსი|მარსსა]] და [[იუპიტერი|იუპიტერს]] შორის მდებარეობს, კლდოვანი პლანეტების მსგავსია, რადგან მათი შედგენილობაში ძირითადად [[ქვა]] და [[მეტალი]] შედის, თუმცა ისინი ზომით ძალიან პატარებია, პლანეტებად რომ ჩაითვალონ.<ref name=Stern2012>"Today we know of more than a dozen dwarf planets in the solar system".[http://pluto.jhuapl.edu/overview/piPerspective.php?page=piPerspective_08_24_2012 The PI's Perspective] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113225430/http://pluto.jhuapl.edu/overview/piPerspective.php?page=piPerspective_08_24_2012 |date=2014-11-13 }}</ref> [[ნეპტუნი]]ს [[ორბიტა|ორბიტის]] გაღმა [[იუპიტერი|კოიპერის სარტყელი]] — [[მზის სისტემა#მიმოფანტული დისკო|მიმოფანტული დისკო]] მდებარეობს. მასში ე. წ. [[ტრანს-ნეპტუნისეული ობიექტები]] ბინადრობს, რომლებიც [[წყალი|წყლის]], [[მეთანი]]სა და [[ამიაკი]]ს ყინულებით არიან გაჯერებულები. ამ არეალში 5 ცალკეული ობიექტი გამოიყოფა: [[ცერერა]], [[პლუტონი]] [[ჰაუმეა|ჰომეა]], [[მაკემაკე]] და [[ერისი]]. ისინი საკმარისად დიდები არიან იმისთვის, რომ თავიანთი [[გრავიტაცია|გრავიტაციით]] მრგვალი (მთლად მრგვალი არა, მომრგვალო) ფორმა მიიღონ.<ref name=Stern2012/> სწორედ ამიტომ მათ [[ჯუჯა პლანეტა|ჯუჯა პლანეტებად]] მოიხსენიებენ. ჰიპოთეტური ურტის ნისლეული არის სფერული ღრუბელი, რომელიც ტრილიონამდე ყინულოვან ობიექტს შეიცავს. მეცნიერებს მიაჩნიათ, რომ ეს რეგიონი ყველა გრძელპერიოდიანი კომეტის წყაროა და [[მზის სისტემა]]ს 50 000 [[ასტრონომიული ერთეული]]ს (დაახლოებით 1 [[სინათლის წელიწადი]]) გარშემო აკრავს, შესაძლოა უფრო შორსაც — 100 000 ა. ე. (1,87 სინათლის წელიწადი). მიჩნეულია ისიც, რომ ეს რეგიონი გაჯერებულია იმ კომეტებით, რომლებიც შიდა მზის სისტემიდან გამოძევდნენ გარე პლანეტებთან [[გრავიტაცია|გრავიტაციული ურთიერთქმედებებით]]. ურტის ნისლეულის ობიექტები ძალიან ნელა მოძრაობს. {{clear}} ===პლანეტური თვისებები=== {| class="wikitable sortable" style="margin: 1em auto 1em auto; text-align:center" |- !|ტიპი !|სახელი !|ეკვატ. <br> დიამეტრი !|[[მასა]] !|[[დიდი ნახევარღერძი|ორბიტალური რადიუსი]] ([[ასტრონომიული ერთეული|ა.ე.]]) !|[[ორბიტალური პერიოდი|ორბიტ. პერ.]] <br> (წელი) !|[[დახრილობა|დახრილობა <br> მზის ეკვატორთან]] (°) !|[[ექსცენტრისიტეტი|ორბიტალური <br>ექსცენტ.]] !|[[ბრუნვის პერიოდი]] <br> (დღე) !|[[ბუნებრივი თანამგზავრები|მთვარეები]] !|[[პლანეტური რგოლი|რგოლები]] !|[[ატმოსფერო]] |- ! rowspan="4" style="background:#def;"|[[კლდოვანი პლანეტა|კლდოვანი]] | style="text-align:left"|[[მერკური]] | 0.382 | 0.06 | 0.31–0.47 | 0.24 | 3.38 | 0.206 | 58.64 | 0 | არა | მცირე |- | style="text-align:left"|[[ვენერა]] | 0.949 | 0.82 | 0.72 | 0.62 | 3.86 | 0.007 | 243.02 | 0 | არა | [[ნახშირორჟანგი|CO<sub>2</sub>]], [[აზოტი|N<sub>2</sub>]] |- | style="text-align:left"|[[დედამიწა]]<ref>დეტალური ინფორმაციისთვის იხილეთ სტატია [[დედამიწა]]ზე.</ref> | 1.00 | 1.00 | 1.00 | 1.00 | 7.25 | 0.017 | 1.00 | [[მთვარე|1]] | არა | N<sub>2</sub>, [[ჟანგბადი|O<sub>2</sub>]], [[არგონი|Ar]] |- | style="text-align:left"|[[მარსი]] | 0.532 | 0.11 | 1.52 | 1.88 | 5.65 | 0.093 | 1.03 | [[მარსის მთვარეები|2]] | არა | CO<sub>2</sub>, N<sub>2</sub>, Ar |- ! rowspan="4" style="background:#def;"|[[გაზური გიგანტები|გიგანტები]] | style="text-align:left"|[[იუპიტერი]] | 11.209 | 317.8 | 5.20 | 11.86 | 6.09 | 0.048 | 0.41 | [[იუპიტერის მთვარეები|67]]<!--50 named, 67 verified, 67 known--> | [[იუპიტერის რგოლები|კი]] | [[წყალბადი|H<sub>2</sub>]], [[ჰელიუმი|He]] |- | style="text-align:left"|[[სატურნი]] | 9.449 | 95.2 | 9.54 | 29.46 | 5.51 | 0.054 | 0.43 | [[სატურნის მთვარეები|62]]<!--53 named, 62 verified, ~200 known--> | [[სატურნის რგოლები|კი]] | H<sub>2</sub>, He |- | style="text-align:left"|[[ურანი]] | 4.007 | 14.6 | 19.22 | 84.01 | 6.48 | 0.047 | 0.72 | [[ურანის მთვარეები|27]]<!--all known moons are named--> | [[ურანის რგოლები|კი]] | H<sub>2</sub>, He |- | style="text-align:left"|[[ნეპტუნი]] | 3.883 | 17.2 | 30.06 | 164.8 | 6.43 | 0.009 | 0.67 | [[ნეპტუნის მთვარეები|14]]<!--all known moons are named, with the exception of S/2004 N 1--> | [[ნეპტუნის რგოლები|კი]] | H<sub>2</sub>, He |} ==ადგილმდებარეობა და მოძრაობა== [[სურათი:მზის სისტემა გალაქტიკაში.jpg|thumb|right|[[გალაქტიკა]] [[ირმის ნახტომი]]ს ილუსტრაცია, რომელზეც ნაჩვენებია [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] მდებარეობა.]] [[სურათი:მზის სისტემის ბარიცენტრი.jpg|thumb|right|[[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] ბარიცენტრის მოძრაობა მზის მიმართ.]] მზე [[ირმის ნახტომი]]ს [[გალაქტიკა|გალაქტიკის]] [[ორიონის მკლავი]]ს შიდა რგოლთან ახლოს მდებარეობს [[ადგილობრივი ჯგუფი|ადგილობრივ ჯგუფში]], რომელიც გალაქტიკის ცენტრიდან 7,5-8,5 კილო[[პარსეკი]]თაა (25 000-28 000 [[სინათლის წელიწადი]]) დაშორებული.<ref name="distance1"> {{Cite journal |last=Reid|first=M.J. |title=The distance to the center of the Galaxy |journal=[[Annual Review of Astronomy and Astrophysics]] |year=1993 |volume=31 |issue=1 |pages=345–372 |doi=10.1146/annurev.aa.31.090193.002021 |bibcode=1993ARA&A..31..345R |ref=harv }}</ref><ref name="distance2"> {{Cite journal |last=Eisenhauer |first=F. |author2=et al. |title=A Geometric Determination of the Distance to the Galactic Center |journal=[[Astrophysical Journal]] |volume=597 |issue=2 |pages=L121–L124 |year=2003 |doi=10.1086/380188 |bibcode=2003ApJ...597L.121E |ref=harv |arxiv = astro-ph/0306220 }}</ref><ref name="distance3">{{Cite journal |last=Horrobin |first=M. |author2=et al. |title=First results from SPIFFI. I: The Galactic Center |url=http://www.mpe.mpg.de/SPIFFI/preprints/first_result_an1.pdf |format=PDF |journal=[[Astronomische Nachrichten]] |volume=325 |issue=2 |pages=120–123 |year=2004 |doi=10.1002/asna.200310181 |ref=harv |bibcode=2004AN....325...88H |accessdate=2014-09-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070621072120/http://www.mpe.mpg.de/SPIFFI/preprints/first_result_an1.pdf |archivedate=2007-06-21 |archive-date=2007-06-21 |access-date=2014-09-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070621072120/http://www.mpe.mpg.de/SPIFFI/preprints/first_result_an1.pdf }}</ref><ref name="eisenhaueretal2005"> {{Cite journal |last=Eisenhauer |first=F. |author2=et al. |title=SINFONI in the Galactic Center: Young Stars and Infrared Flares in the Central Light-Month |url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_2005-07-20_628_1/page/246 |journal=[[Astrophysical Journal]] |volume = 628 |issue=1 |pages=246–259 |year=2005 |doi=10.1086/430667 |bibcode=2005ApJ...628..246E |ref=harv |arxiv = astro-ph/0502129 }}</ref><ref>{{Cite journal|last1=Gehrels|first1=Neil|last2=Chen|first2=Wan|date= 25 February 1993 |title=The Geminga supernova as a possible cause of the local interstellar bubble|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1993-02-25_361_6414/page/706|journal=Nature|volume=361|issue=6414|pages=706–707|doi=10.1038/361704a0|last3=Mereghetti |first3=S. |ref=harv|bibcode = 1993Natur.361..704B }}</ref> მანძილი ადგილობრივ მკლავსა და შემდეგ მკლავს ([[პერსევსის მკლავი]]) შორის დაახლოებით 6500 სინათლის წელიწადია.<ref name="fn9"> {{cite press |last=English |first=J. |title=Exposing the Stuff Between the Stars |url = http://www.ras.ucalgary.ca/CGPS/press/aas00/pr/pr_14012000/pr_14012000map1.html |publisher=Hubble News Desk |year=2000 |accessdate = 10 May 2007 }}</ref> მზე და, აქედან გამომდინარე, [[მზის სისტემა]] მდებარეობს ე.წ. [[გალაქტიკური სასიცოცხლო ზონა|გალაქტიკურ სასიცოცხლო ზონაში]]. მზის გზის წვერო, რომელსაც მზიური წვერო ეწოდება, არის მიმართულება, რომლითაც მზე მოძრაობს [[ირმის ნახტომი|ირმის ნახტომში]] უახლოეს [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავებთან]] მიმართებით. მზის გალაქტიკური მოძრაობის მთავარი მიმართულება [[ქნარის თანავარსკვლავედი|ქნარის]] [[თანავარსკვლავედები|თანავარსკვლავედში]] არსებული [[ვარსკვლავი]] [[ვეგა]]ა. მზის ორბიტა [[გალაქტიკა|გალაქტიკის]] გარშემო [[ელიფსი|ელიფსურია]] დამატებითი შეშფოთებებით, რომელიც გამოწვეულია გალაქტიკური სპირალური მკლავებით და მასის არაერთგვაროვანი გავრცელებით. გარდა ამისა, მზე ირხევა გალაქტიკის სიბრტყის მიმართ მაღლა და დაბლა 2,7-ჯერ თითო ორბიტაზე. ნავარაუდევია, რომ მაღალი სიმკვრივის სპირალურ მკლავებში მზის გავლამ გამოიწვია მასობრივი გადაშენება [[დედამიწა]]ზე.<ref name="extinction"> {{Cite journal |last=Gillman |first=M. |last2=Erenler |first2=H. |title=The galactic cycle of extinction |journal=[[International Journal of Astrobiology]] |volume=7 | issue = 1 | pages=17–26 |year=2008 |doi=10.1017/S1473550408004047 |ref=harv |bibcode=2008IJAsB...7...17G }}</ref> [[მზის სისტემა]]ს 225-250 მილიონი წელიწადი სჭირდება ერთი სრული ორბიტის დასასრულებლად ([[გალაქტიკური წელიწადი]]),<ref name="fn10"> {{cite web |last=Leong |first=S. |title=Period of the Sun's Orbit around the Galaxy (Cosmic Year) |url=http://hypertextbook.com/facts/2002/StacyLeong.shtml |work=The Physics Factbook |year=2002 |accessdate=10 May 2007 }}</ref> ამიტომ მეცნიერებს მიაჩნიათ, რომ მზემ სიცოცხლის განმავლობაში 20-25-ჯერ დაასრულა გალაქტიკური წელიწადი. გალაქტიკის ცენტრის მიმართ [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] ორბიტალური [[სიჩქარე]] დაახლოებით 251 კმ/წმ-ია.<ref name="space.newscientist.com">{{Cite journal |last=Croswell |first=K. |year=2008 |title=Milky Way keeps tight grip on its neighbor |url=http://space.newscientist.com/article/mg19926693.900-milky-way-keeps-tight-grip-on-its-neighbour.html |journal=[[New Scientist]] |volume=199 |issue=2669 |page=8 |doi=10.1016/S0262-4079(08)62026-6 |ref=harv |accessdate=2014-09-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080917045833/http://space.newscientist.com/article/mg19926693.900-milky-way-keeps-tight-grip-on-its-neighbour.html |archivedate=2008-09-17 }}</ref> ამ სიჩქარით [[მზის სისტემა]]ს 1 [[სინათლის წელიწადი]]ს გასავლელად 1190 წელიწადი სჭირდება, ხოლო 1 [[ასტრონომიული ერთეული]]ს გასავლელად — 7 დღე.<ref> {{Cite book |last=Garlick |first=M.A. |title=The Story of the Solar System |url=https://archive.org/details/garlickstorysola00garl |page=[https://archive.org/details/garlickstorysola00garl/page/n52 46] |publisher=[[Cambridge University Press]] |year=2002 |isbn=0-521-80336-5 }}</ref> მზის მოძრაობა [[მზის სისტემა|მზის სისტემის]] მასის ცენტრთან ახლოს გართულებულია [[პლანეტა|პლანეტების]] მიერ გამოწვეული შეშფოთებებით. ბარიცენტრი ([[ინერცია|ინერციის]] ცენტრი) მზის მოცულობის გარეთაა, როცა [[იუპიტერი]] და [[სატურნი]] (ორი უდიდესი [[პლანეტა]]) ერთი და იგივე მიმართულებითაა (თუ მზიდან დავაკვირდებით). როცა მათი მიმართულება საპირისპიროა და სხვა [[პლანეტა|პლანეტები]] შესაფერისად ეწყობა, ბარიცენტრი მზესთან ძალიან ახლოსაა. ყოველ რამდენიმე ასეულ წელიწადში ეს მოძრაობა გადაერთვება პროგრადულ და რეტროგრადულს შორის.<ref>{{cite journal |author1=Javaraiah |doi=10.1111/j.1365-2966.2005.09403.x |journal=Mon.Not.Roy.Astron.Soc. |volume=362 |title=Sun's retrograde motion and violation of even-odd cycle rule in sunspot activity |issue=4 |pages=1311–1318 |year=2005 |arxiv=astro-ph/0507269 |bibcode=2005MNRAS.362.1311J}}</ref> ==თეორიული პრობლემები== ===გვირგვინის გაცხელების პრობლემა=== [[სურათი:Map of the full sun.jpg|thumb|[[STEREO]]-სა და [[SDO]]-ს მიერ შედგენილი მზის სრული რუკა.]] როგორც ცნობილია, მზის ოპტიკური ზედაპირის ([[ფოტოსფერო]]) [[ტემპერატურა]] 6000 [[კელვინი]]ა. მის ზემოთ მზის გვირგვინი მდებარეობს, რომლის ტემპერატურა 1 000 000-2 000 000 კელვინს აღწევს.<ref name=Erdelyi2007/> გვირგვინის მაღალი ტემპერატურა მიუთითებს იმაზე, რომ ის ცხელდება სხვა რაღაცით და არა მხოლოდ პირდაპირი სითბოს გამტარობით ფოტოსფეროდან.<ref name=Russell2001/> ნავარაუდევია, რომ გვირგვინის გასაცხელებლად საჭირო ენერგია ფოტოსფეროს ქვემოთ არსებულ კონვექციურ ზონაში ტურბულენტური მოძრაობებით წარმოიქმნება და გამოყოფილია ორი მთავარი მიზეზი, რომლებითაც გვირგვინის გაცხელება იხსნება:<ref name=Erdelyi2007/> პირველი არის ტალღური გაცხელება, რომლის დროსაც კონვექციურ ზონაში ტურბულენციის მიერ გრავიტაციული ან მაგნეტოჰიდროდინამიკური ტალღები წარმოიქმნება.<ref name=Erdelyi2007/> ეს ტალღები გადაადგილდება ზემოთკენ და გვირგვინში იშლება, შედეგად ინახავს ენერგიას გარშემორტყმულ გაზში სითბოს სახით;<ref name="Alfven"> {{Cite journal |last=Alfvén |first=H. |title=Magneto-hydrodynamic waves, and the heating of the solar corona |url=https://archive.org/details/monthly-notices-of-the-royal-astronomical-society_1947-03-14_107_2/page/211 |journal=[[Monthly Notices of the Royal Astronomical Society]] |volume=107 |issue=2 |page=211 |year=1947 |bibcode=1947MNRAS.107..211A |ref=harv |doi=10.1093/mnras/107.2.211 }}</ref> მეორე არის მაგნიტური გათბობა, რომლის დროსაც ფოტოსფერული მოძრაობა განუწყვეტლივ წარმოქმნის მაგნიტურ ენერგიას და გამოთავისუფლდება ხელახალი მაგნიტური კავშირით უზარმაზარი მზიური ანთებების ფორმით და ძალიან ბევრი მსგავსი, მაგრამ ბევრად პატარა მოვლენებით — ნანოანთებებით.<ref name="Parker2"> {{Cite journal |last=Parker |first=E.N. |title=Nanoflares and the solar X-ray corona |url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1988-07-01_330_1/page/474 |journal=[[Astrophysical Journal]] |volume=330 |issue=1 |page=474 |year=1988 |doi=10.1086/166485 |bibcode=1988ApJ...330..474P |ref=harv }}</ref> ამჟამად გაურკვეველია, არის თუ არა ტალღები სითბოს ეფექტიანი მექანიზმი. აღმოჩნდა, რომ [[ალფვენის ტალღების]] გარდა, ყველა ტალღა იფანტება ან გარდატყდება, სანამ გვირგვინამდე მიაღწევს.<ref name="Sturrock"> {{Cite journal |last=Sturrock |first=P.A. |last2=Uchida |first2=Y. |title=Coronal heating by stochastic magnetic pumping |url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1981-05-15_246_1/page/330 |journal=[[Astrophysical Journal]] |volume=246 |issue=1 |page=331 |year=1981 |doi=10.1086/158926 |bibcode=1981ApJ...246..331S |ref=harv }}</ref> გარდა ამისა, ალფვენის ტალღები ადვილად არ იფანტება გვირგვინში. აქედან გამომდინარე, მიმდინარე კვლევის მიზანმა გადაინაცვლა ამოფრქვევით გათბობის მექანიზმზე.<ref name=Erdelyi2007>{{Cite journal|last=Erdèlyi|first=R.|author2=Ballai, I.|title=Heating of the solar and stellar coronae: a review|year=2007|journal=Astron. Nachr.|volume=328|issue=8|pages=726–733|doi=10.1002/asna.200710803|ref=harv|bibcode=2007AN....328..726E}}</ref> ===მკრთალი და ახალგაზრდა მზის პრობლემა=== მზის განვითარების თეორიული მოდელების თანახმად, 2,5-3,8 მილიარდი წლის წინ, [[არქეული ეონი]]ს პერიოდში, მზე დღევანდელი სიკაშკაშის მხოლოდ 75 % იყო. ასეთ სუსტ [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავს]] შეუძლებელია თხევადი წყალი უზრუნველეყო დედამიწის ზედაპირზე და, აქედან გამომდინარე, სიცოცხლეს განვითარების შანსი არ უნდა ჰქონოდა. თუმცა, [[გეოლოგია]]ში მოპოვებული მტკიცებულებები მიუთითებს იმაზე, რომ დედამიწის ტემპერატურა თითქმის მუდმივი იყო მთელი არსებობის მანძილზე და, მეტიც, ახალგაზრდა დედამიწა რაღაცნაირად უფრო თბილი იყო, ვიდრე დღესაა. მეცნიერებს შორის კონსენსუსი ისაა, რომ ახალგაზრდა [[ატმოსფერო (დედამიწა)|დედამიწის ატმოსფერო]] შეიცავდა ბევრად მეტი რაოდენობის [[სათბურის აირები|სათბურის გაზებს]] (როგორებიცაა: [[ნახშირორჟანგი]], [[მეთანი]] და/ან [[ამიაკი]]), ვიდრე დღეს აქვს მას. ამ გაზებმა ჩაიჭირეს საკმარისი სითბო, რომ აენაზღაურებინათ მზის ენერგიის მცირე რაოდენობა, რომელიც [[პლანეტა]]ზე მოდიოდა იმ დროს.<ref name="Kasting"> {{Cite journal |last=Kasting |first=J.F. |last2=Ackerman |first2=T.P. |title=Climatic Consequences of Very High Carbon Dioxide Levels in the Earth's Early Atmosphere |url=https://archive.org/details/sim_science_1986-12-12_234_4782/page/1382 |journal=[[Science (journal)|Science]] |volume=234 |issue=4782 |pages=1383–1385 |year=1986 |doi=10.1126/science.11539665 |pmid=11539665 |ref=harv }}</ref> ==დაკვირვებათა ისტორია== ===ადრეული აღქმა=== [[სურათი:Solvogn.jpg|thumb|right|[[ტრუნდჰოლმის მზის ეტლი]], რომელზეც [[ცხენი]]ა შებმული, არის ქანდაკება, რომელიც მიჩნეულია [[სკანდინავიური ბრინჯაოს ხანა|სკანდინავიური ბრინჯაოს ხანის]] მითოლოგიის უმნიშვნელოვანეს ნაწილად. ქანდაკება ძვ.წ. 1350 წლით თარიღდება. ის გამოფენილია [[დანიის ეროვნული მუზეუმი|დანიის ეროვნულ მუზეუმში]].]] [[სურათი:Sun Discus Samegrelo.JPG|thumb|right|მზის დისკო სამეგრელოდან (ძვ. წ. VIII-VII საუკუნეები.).]] სხვა ბუნებრივი ფენომენების მსგავსად, კაცობრიობის ისტორიის მანძილზე მზეც არაერთი კულტურის სათაყვანო ობიექტი ყოფილა. კაცობრიობის მზის ყველაზე ფუნდამენტური გაგება არის კაშკაშა დისკო ცაში, რომლის ჰორიზონტს ზემოთ ყოფნა დღეს ქმნის, ხოლო არყოფნა — ღამეს. მრავალ პრეისტორიულ და უძველეს კულტურაში მზე მზიურ ღვთაებად ან ზებუნებრივ ფენომენად იყო მიჩნეული. მზის თაყვანისცემა უმთავრესი იყო ისეთი ცივილიზაციებისთვის, როგორებიცაა უძველესი [[ძველი ეგვიპტე|ეგვიპტელები]], [[სამხრეთ ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის]] [[ინკა|ინკები]] და [[აცტეკები]], რაც ახლა [[მეხიკო]]ა. ისეთ [[რელიგია|რელიგიებში]], როგორიცაა [[ინდუიზმი]], მზე კვლავ ღმერთადაა მიჩნეული. ხალხებმა მრავალი ანტიკური მონუმენტი ააშენეს გონებაში მზის ფენომენით; მაგალითად, ქვის მეგალითები ზუსტად აღნიშნავს ზაფხულის ან ზამთრის ნაბუნიობას (ყველაზე ცნობილთაგან ზოგიერთი მეგალითი [[ნაბტა-პლაია]]ში ([[ეგვიპტე]]); [[მნაიდრა]]ში ([[მალტა]]) და [[სტოუნჰენჯი|სტოუნჰენჯში]] ([[ინგლისი]]); [[ნიუგრეინჯი]], პრეისტორიული ადამიანის მიერ აშენებულ მთაზე [[ირლანდია]]ში, იმ განზრახვით იყო აშენებული, რომ ზამთრის ნაბუნიობა გამოევლინა. [[ელ კასტილო]]ს [[პირამიდა]] [[იჩენ-იცა]]ში ([[მეხიკო]]) იმისთვისაა განკუთვნილი, რომ ჩრდილებს პირამიდაზე მცოცავი გველების ფორმა მისცეს გაზაფხულისა და შემოდგომის ბუნიობის დროს. ეგვიპტელები [[რა (ღვთაება)|რას]] (=მზეს) გამოსახავდნენ ასე: იგი მზიური ორჩხომელით გადაადგილდებოდა ცაზე, თან ახლდნენ შედარებით დაბალ საფეხურზე მდგომი ღმერთები, [[ბერძნები]]სთვის კი ის იყო [[ჰელიოსი]], რომელიც ცეცხლოვან ცხენებს ეტლით მიჰყავდათ. [[ჰელიოგაბალუსი]]ს მეფობიდან გვიანდელ [[რომის იმპერია]]ში მზის დაბადების დღე იყო დღესასწაული, რომელიც აღინიშნებოდა, როგორც ''Sol Invictus'' (სიტყვასიტყვით "დაუპყრობელი მზე") და აღინიშნებოდა ზამთრის ნაბუნიობიდან მალევე, რომელიც შეიძლება შობის დღესასწაულის წინამავალი ყოფილიყო. როდესაც უძრავ [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავებს]] ვაკვირდებით, [[დედამიწა|დედამიწიდან]] მზე ისე ჩანს, თითქოს წელიწადში ერთხელ ეკლიპტიკის გასწვრივ ზოდიაქურად ბრუნავს, ასე რომ, ბერძენი ასტრონომები მას იმ შვიდი [[პლანეტა|პლანეტიდან]] ერთ-ერთად მიიჩნევდნენ, რომელთა სახელებიც კვირის დღეებს დაერქვა ზოგიერთ ენაში.<ref name=oed>{{cite web| url= http://dictionary.oed.com/cgi/entry/50180718?query_type=word&queryword=planet|publisher = Oxford English Dictionary| title = planet, n.| accessdate=7 February 2008|date=December 2007}} ''Note: select the Etymology tab ''</ref><ref name=almagest>{{Cite journal|first=Bernard R.|last=Goldstein|title=Saving the phenomena : the background to Ptolemy's planetary theory| journal=Journal for the History of Astronomy|volume=28|issue=1|year=1997|pages=1–12|location=Cambridge (UK) |bibcode=1997JHA....28....1G|ref=harv}}</ref><ref>{{Cite book|title=Ptolemy's Almagest|author= Ptolemy|author2=Toomer, G. J.|publisher=Princeton University Press|year=1998|isbn=978-0-691-00260-6}}</ref> ===მზე კულტურაში=== ადამიანებს დიდი ხანია მიაჩნიათ, რომ მზეს უმთავრესი როლი აკისრია [[დედამიწა]]ზე სიცოცხლის წარმოქმნაში და ამის გამო მთელი ისტორიის მანძილზე მრავალი ხალხი მას პატივს სცემს. ეს პატივისცემა გამოიხატება მზის როლის მინიჭება მათ [[მითოლოგია|მითოლოგიებსა]] და [[რელიგია|რელიგიებში]]. მზეს ზოგჯერ მისი [[ლათინური ენა|ლათინური]] (''Sol'') ან [[ბერძნული ენა|ბერძნული]] (''Helios'') მოიხსენიებენ. [[ინგლისური ენა|ინგლისურში]] მზის შესაფერისი სიტყვა მომდინარეობს [[ძველი გერმანული]] სიტყვიდან ''sunna'', მაგრამ მამრობითი სქესი მიიღო ლათინური სიტყვა ''sol-იდან'' (''the sun,'' ''"he",'' მაგრამ ახლა აგრეთვე მოიხსენიებენ ''"it-ითაც"'').<ref>{{cite web |url=http://www.create.org/elchai/herbcer1.htm |title=WINTER SOLSTICE |accessdate=2015-01-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110725203335/http://www.create.org/elchai/herbcer1.htm |archivedate=2011-07-25 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://m-w.com/dictionary/sun |title=sun |work=Merriam Webster dictionary}}</ref> მისი [[ასტრონომია|ასტრონომიული]] და [[ასტოლოგია|ასტროლოგიური]] სიმბოლო არის წრე, რომლის ცენტრშიც ჩახაზულია წერტილი: [[Image:Sun symbol.svg|20px]]. [[ძველი ბერძნები|უძველესი ბერძნები]] მზეს აჯგუფებდნენ სხვა ციურ სხეულებთან ერთად, რომლებიც ცაზე მოძრაობდა (ვარსკვლავური ველის მიმართ), და მათ ყველას [[პლანეტა]]ს არქმევდნენ (პირდაპირი გაგებით: „მოხეტიალეები“). ეს [[ჰელიოცენტრიზმი]]ს მიღებამდე იყო. მრავალ ბერძნულ მითში მზე ასახიერებს [[ტიტანი (მითოლოგია)|ტიტანს]], სახელად ''Helios'', რომელიც ატარებდა მანათობელ გვირგვინს და დადიოდა ეტლით ცაზე, რის გამოც იყო დღე. დროთა განმავლობაში მზე უფრო და უფრო მეტად ასოცირდებოდა [[აპოლონი|აპოლონთან]]. [[იკაროსი|იკაროსმა]] სცადა გაფრენა, მაგრამ მზემ მისი ფრთები დაადნო. [[რომის იმპერია]]მ [[ჰელიოსი]] თავის მითოლოგიაში შეითვისა, როგორც ''Sol''. სათაური ''Sol Invictus'' („დაუმარცხებელი მზე“) რამდენიმე მზიურ ღვთაებას დაერქვა და გამოსახული იყო რამდენიმე ტიპის რომაულ მონეტაზე მესამე და მეოთხე საუკუნეებში. „დაუმარცხებელი მზის“ დაბადება აღინიშნებოდა 25 დეკემბერს [[354]] წლიდან. მზეს ასევე აღმერთებდნენ კოლუმბამდელ მრავალ საზოგადოებაში [[ამერიკა]]ში, მათ შორის [[ინკები]] და [[აცტეკები]]. მზის თაყვანისცემას აღმოსავლეთ სამყაროში აქვს ისტორიული წარმომავლობა [[ძველი ეგვიპტე|უძველეს ეგვიპტეში]]. [[ეგვიპტელები]] მზეს უწოდებდნენ [[რა (ღვთაება)|რას]] — ერთ-ერთი მთავარი ღვთაება მათ რელიგიაში. მზის ხილულ დისკოს (ათენა) რას ტანად ან თვალად აღიქვამდნენ. [[ფარაონი|ფარაონმა]] [[ამენჰოტეპ IV]]-მ დააფუძნა [[მონოთეიზმი|მონოთეისტური]] რელიგია მისი მეფობისას, რომლის ცენტრალური ფიგურა იყო [[ათენა]]. [[ინდუიზმი]]ს რელიგიურ ლიტერატურაში მზე აშკარად ნახსენებია, როგორც ღმერთის ხილული ფორმა, რომლის დანახვა ადამიანს ყოველდღე შეუძლია. ინდუიზმში [[სურია]] ([[დევანაგარი|დევანაგარულად]]: सूर्य) არის მზიური ღვთაების ბელადი, [[დიაუს პიტაი]]ს ვაჟიშვილი. ზოგიერთი ინდუსის მიერ შესრულებული [[სანდიავანდანამი]]ს რიტუალი მზის თაყვანისცემას ნიშნავს. ინდუსის მითოლოგიიდან მრავალი ჩანაწერი მზეს მეფედ მოიხსენიებდა, რომელიც გადაადგილდება შვიდ ცხენიანი ფაეტონით (ეს არის მინიშნება მზის შუქიდან შვიდი ფერისა). [[ისლამი|ისლამურ]] საღმრთო წერილ [[ყურანი|ყურანში]] მზეს, სხვა ციური ობიექტების მსგავსად, არანაირი განსაკუთრებული რელიგიური მნიშვნელობა თუ სიმბოლური დატვირთვა არ აქვს. რადგანაც იმ დროის ფართოდ გავრცელებული იყო მზის მადიდებელი კულტები პრეისლამურ [[არაბეთი|არაბეთში]], მუსლიმანური დოქტრინა [[შარია]] ყველა ლოცვას კრძალავდა მზის ამოსვლისას და ჩასვლისას, ანუ სიმბოლურად უარყოფდა მის ღვთაებრიობას. პრეისლამური არაბი წარმართები მზის დაბნელებას და სხვა ციურ მოვლენებს აღიქვამდნენ, როგორც ვინმე მნიშვნელოვანი ფიგურის სიკვდილის ან სხვა მოვლენის მომასწავებელ ნიშნად. თუმცა ეს რწმენა სასტიკად აკრძალა [[მუჰამედ წინასწარმეტყველი|წინასწარმეტყველმა მუჰამედმა]] ახ. წ. [[632]] წელს, როდესაც მისი შვილის სიკვდილი [[მზის დაბნელება]]ს დაემთხვა: „მზე და მთვარე არის ღმერთის მტკიცებულებებიდან. ისინი არ ბნელდებიან ვიღაცის სიცოცხლის ან სიკვდილის გამო“.<ref name="Haykal">[[Muhammad Husayn Haykal]], Translated by Isma'il Razi A. al-Faruqi, ''The Life of Muhammad'', American Trush Publications, 1976, ISBN 0-89259-002-5 [http://www.witness-pioneer.org/vil/Books/MH_LM/campaign_of_tabuk_and_death_of_ibrahim.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160905162449/http://www.witness-pioneer.org/vil/Books/MH_LM/campaign_of_tabuk_and_death_of_ibrahim.htm |date=2016-09-05 }}</ref> ===მეცნიერული აღქმის განვითარება=== [[სურათი:Observing The Sun.OGG|thumb|1609 წლიდან მოყოლებული, გალილეოს მიერ დანახული მზის ლაქების შემდეგ, მეცნიერები მზის სწავლას კვლავ განაგრძობენ.]] ძვ. წ. ადრეულ პირველ ათასწლეულში [[ბაბილონი|ბაბილონელმა]] ასტრონომებმა დააფიქსირეს, რომ მზის მოძრაობა ეკლიპტიკის გასწვრივ ერთფეროვანი არ იყო, თუმცა, მათ ამის მიზეზი არ იცოდნენ. დღეს კი ცნობილია, რომ ამის მიზეზი მზის გარშემო [[დედამიწა|დედამიწის]] [[ელიფსი|ელიფსურ]] ორბიტაზე მოძრაობაა — დედამიწა რაც უფრო ახლოსაა მზესთან, მით უფრო სწრაფად ბრუნავს და პირიქით, რაც უფრო შორსაა, მით უფრო ნელა.<ref>{{Cite book|title=Babylon to Voyager and beyond: a history of planetary astronomy|url=https://archive.org/details/babylontovoyager0000leve|author=David Leverington|publisher=[[Cambridge University Press]]|year=2003|isbn=0-521-80840-5|pages=[https://archive.org/details/babylontovoyager0000leve/page/6 6]–7|ref=harv|postscript=<!--None-->}}</ref> ერთ-ერთი პირველი ადამიანი, რომელმაც მზის მეცნიერული თუ ფილოსოფიური ახსნა სცადა, იყო ბერძენი ფილოსოფოსი [[ანაქსაგორა]]. მან დაასკვნა, რომ ის იყო მეტალის გიგანტური მოგიზგიზე სფერო, რომელიც უფრო დიდია, ვიდრე [[პელოპენესის ნახევარკუნძული]] და არა [[ჰელიოსი]]ს ეტლი. მან ასევე ივარაუდა, რომ [[მთვარე]] მზის [[სინათლე]]ს ირეკლავდა.<ref> {{Cite journal |last=Sider |first=D. |title=Anaxagoras on the Size of the Sun |url=https://archive.org/details/sim_classical-philology_1973-04_68_2/page/128 |jstor=269068 |journal=[[Classical Philology (journal)|Classical Philology]] |volume=68 |issue=2 |pages=128–129 |year=1973 |doi=10.1086/365951 |ref=harv }}</ref> ამ მწვალებლობის სწავლების გამო მაღალჩინოსნებმა ის დააპატიმრეს და სასიკვდილო განაჩენი გამოუტანეს, თუმცა, მოგვიანებით მან თავი დააღწია სასჯელს [[პერიკლე]]ს შემოსევების წყალობით. ძვ.წ. მესამე საუკუნეში [[ერატოსთენე]]მ მანძილი დედამიწასა და მზეს შორის შეაფასა, როგორც ''„მანძილსაზომი სმირიადი 400 და 80 000“''. ეს თარგმანი ორაზროვანია, რომელიც მიანიშნებს 4 080 000 (755 000 კმ) ან 804 000 000 საზომ ერთეულს (148-153 მილიონი კილომეტრი, ან 0,99-1,02 [[ასტრონომიული ერთეული]]). მეორე შეფასება რამდენიმე პროცენტით უფრო სწორია. ახ.წ. პირველ საუკუნეში [[პტოლემე]]მ შეაფასა მანძილი დედამიწასა და მზეს შორის, რომელიც დედამიწის რადიუსს 1210-ჯერ აღემატებოდა, სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, 7,71 მილიონი კილომეტრი ან 0,0515 ასტრონომიული ერთეული.<ref> {{Cite journal |last=Goldstein |first=B.R. |title=The Arabic Version of Ptolemy's Planetary Hypotheses |url=https://archive.org/details/sim_transactions-of-the-american-philosophical-society_1967-06_57_4/page/9 |journal=[[Transactions of the American Philosophical Society]] |volume=57 |issue=4 |pages=9–12 |year=1967 |doi=10.2307/1006040 |ref=harv |jstor=1006040 }}</ref> თეორია, რომლის მიხედვითაც მზე ცენტრშია და [[პლანეტა|პლანეტები]] მის გარშემო მოძრაობს, პირველად უძველესმა ბერძენმა [[არისტარქე]]მ წამოაყენა ძვ.წ. მესამე საუკუნეში. ეს ღრმა ფილოსოფიური ხედვა [[ჰელიოცენტრიზმი|ჰელიოცენტრული სისტემის]] წინასწარმეტყველურ მათემატიკურ მოდელად [[ნიკოლოზ კოპერნიკი|ნიკოლოზ კოპერნიკმა]] [[XVI საუკუნე]]ში აქცია. ადრეულ [[XVII საუკუნე]]ში [[ტელესკოპი]]ს გამოგონებამ საშუალება მისცა [[გალილეო გალილეი]]ს, [[თომას ჰერიოტი|თომას ჰერიოტსა]] და სხვა ასტრონომებს, გამოეკვლიათ [[მზის ლაქა|მზის ლაქები]]. გალილეომ ერთ-ერთი პირველი დაკვირვება ჩაატარა ტელესკოპით მზის ლაქებზე და დაასკვნა, რომ ისინი მზის ზედაპირზე იყო და არ იყო ობიექტები დედამიწასა და მზეს შორის.<ref> {{cite web |title=Galileo Galilei (1564–1642) |url=http://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/galilei_galileo.shtml |publisher=BBC |accessdate=22 March 2006 }}</ref> მზის ლაქები ასევე დაიმზირებოდა [[ხანის დინასტია|ხანის დინასტიიდან]] (ძვ.წ. 206 — ახ.წ. 220) მოყოლებული [[ჩინელები|ჩინელი]] ასტრონომების მიერ, რომელთაც ამ დაკვირვებების ჩანაწერები საუკუნეების განმავლობაში შეინარჩუნეს. ასევე [[ავეროესი|ავეროესმა]] მზის ლაქები აღწერა XII საუკუნეში.<ref> {{cite book |last=Ead |first=Hamed A. |title=Averroes As A Physician |publisher=[[University of Cairo]]}}</ref> არაბული ასტრონომიული წვლილი მოიცავს ალბატენის აღმოჩენას, რომ მზის აპოგეას (უძრავი [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავების]] მიმართ მზის ორბიტაზე ადგილი, სადაც ის ყველაზე ნელა მოძრაობს) მიმართულება იცვლება<ref>''A short History of scientific ideas to 1900'', C. Singer, Oxford University Press, 1959, p. 151.</ref> (თანამედროვე ჰელიოცენტრული ახსნით, ეს გამოწვეულია დედამიწის ორბიტის [[აფელიუმი]]ს თანმიმდევრული მოძრაობით). მრავალი წლის განმავლობაში [[იბნ იუნუსი|იბნ იუნუსმა]] მზის პოზიციის 10 000-ზე მეტი ჩანაწერი გააკეთა ასტროლაბის გამოყენებით.<ref>The Arabian Science, C. Ronan, pp. 201–244 in ''The Cambridge Illustrated History of the World's Science'', Cambridge University Press, 1983; at pp. 213–214.</ref> [[სურათი:Sun-bonatti.png|thumb|''Sol'' (მზე) გვიდო ბონატის ''„Liber astronomiae“-ს'' 1550 წლის გამოცემიდან.]] [[ისააკ ნიუტონი]] მზის სინათლეს [[პრიზმა|პრიზმით]] აკვირდებოდა. მან დაამტკიცა, რომ მზე შედგებოდა მრავალი ფერის [[სინათლე|სინათლისაგან]].<ref> {{cite web |title=Sir Isaac Newton (1643–1727) |url=http://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/newton_isaac.shtml |publisher=BBC |accessdate=22 March 2006 }}</ref> [[1800|1800 წელს]] კი [[უილიამ ჰერშელი|უილიამ ჰერშელმა]] აღმოაჩინა [[ინფრაწითელი გამოსხივება]] მზის სპექტრის წითელი ნაწილის გაღმა.<ref>{{cite web |title=Herschel Discovers Infrared Light |url=http://coolcosmos.ipac.caltech.edu/cosmic_classroom/classroom_activities/herschel_bio.html |publisher=Cool Cosmos |accessdate=22 March 2006 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120225094516/http://coolcosmos.ipac.caltech.edu/cosmic_classroom/classroom_activities/herschel_bio.html |archivedate=25 თებერვალი 2012 }}</ref> [[XIX საუკუნე]]ში მზის სპექტროსკოპიულ კვლევებში დიდი ნაბიჯები იდგმებოდა. [[იოზეფ ფრაუნჰოფერი]] დააფიქსირა 600-ზე მეტი შთანმთქმელი ხაზი სპექტრში, რომელთაგან უძლიერესს დღესაც ფრაუნჰოფერის ხაზები ეწოდება. ადრეულ თანამედროვე მეცნიერულ ხანაში მზის ენერგიის წყარო მნიშვნელოვანი თავსატეხი იყო. [[ლორდ კელვინი|ლორდ კელვინმა]] ივარაუდა, რომ მზე იყო თანდათანობით გაგრილებადი თხევადი სხეული, რომელიც სითბოს შინაგან მარაგს ასხივებდა.<ref name=kelvin> {{Cite journal |last=Thomson |first=W. |title=On the Age of the Sun's Heat |url=http://zapatopi.net/kelvin/papers/on_the_age_of_the_suns_heat.html |journal=[[Macmillan's Magazine]] |year=1862 |volume=5 |pages=388–393 |doi= |ref=harv }}</ref> კელვინმა და [[ჰერმან ჰელმჰოლცი|ჰერმან ვონ ჰელმჰოლც]]მა შემდეგ წამოაყენეს გრავიტაციული შეკუმშვის მექანიზმი სითბოს გამოსხივების ასახსნელად, მაგრამ მიღებული ასაკი მხოლოდ 20 მილიონი წელიწადი გამოდიოდა, იმ დროისათვის კი [[გეოლოგია|გეოლოგიური]] აღმოჩენები, სულ ცოტა, 300 მილიონი წლით იყო დათარიღებული.<ref name=kelvin /> 1890 წელს [[იოზეფ ლიკიერი|იოზეფ ლოკიერმა]], რომელმაც [[ჰელიუმი]] აღმოაჩინა მზის სპექტრში, წამოაყენა მზის ევოლუციისა და წარმოქმნის მეტეორიტული ჰიპოთეზა.<ref> {{Cite book |last=Lockyer |first=J.N. |title=The meteoritic hypothesis; a statement of the results of a spectroscopic inquiry into the origin of cosmical systems |url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.164209 |publisher=[[Macmillan and Co.|Macmillan and Co]] |year=1890 |bibcode=1890QB981.L78..... }}</ref> 1904 წლამდე არანაირი ნაშრომი არ იყო შემოთავაზებული. [[ერნესტ რეზერფორდი|ერნესტ რეზერფორდმა]] ივარაუდა, რომ მზის გამოსხივება სითბოს შინაგანი წყაროთი იყო შენარჩუნებული და წყაროდ [[რადიოაქტიური დაშლა]] ივარაუდა.<ref>{{cite web |last=Darden |first=L. |title=The Nature of Scientific Inquiry |url=http://www.philosophy.umd.edu/Faculty/LDarden/sciinq/ |year=1998 |accessdate=2014-09-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120817040843/http://www.philosophy.umd.edu/Faculty/LDarden/sciinq/ |archivedate=2012-08-17 }}</ref> თუმცა [[ალბერტ აინშტაინი]] იყო ის ადამიანი, რომელმაც მზის ენერგიის წყაროს არსებითი „გასაღები“ მოგვცა თავისი მასა-ენერგიის ექვივალენტობით — E=mc<sup>2</sup>.<ref>{{Cite book|last = Hawking |first = S. W. |author-link = Stephen Hawking |year = 2001 |title = The Universe in a Nutshell |url = https://archive.org/details/universeinnutshe0000hawk_j1f4 |publisher = Bantam Books |isbn = 0-553-80202-X}}</ref> 1920 წელს [[სერ არტურ ედინგტონი|სერ არტურ ედინგტონმა]] ივარაუდა, რომ მზის ბირთვში არსებულ წნევებსა და ტემპერატურებს შეეძლო [[ვარსკვლავი#თერმობირთვული სინთეზის გზები|ბირთვული სინთეზის]] დაწყება, რომლის დახმარებითაც [[წყალბადი]] ([[პროტონი|პროტონები]]) გადაიქცევა [[ჰელიუმი]]ს ბირთვებად, შედეგად კი უდიდესი [[ენერგია]] გამოთავისუფლდება.<ref> {{cite web |title=Studying the stars, testing relativity: Sir Arthur Eddington |url=http://www.esa.int/esaSC/SEMDYPXO4HD_index_0.html |work=Space Science |publisher=[[European Space Agency]] |year=2005 |accessdate=1 August 2007 }}</ref> წყალბადის უმეტესობა მზეში 1925 წელს [[სესილია პეინი|სესილია პეინმა]] დაამტკიცა [[მაღნად საჰა]]ს ([[ინდოეთი|ინდოელი]] ფიზიკოსი) იონიზაციის თეორიით. სინთეზის თეორიული წარმოდგენა 1930 წელს [[სუბრაჰმანიან ჩანდრასეკარი|სუბრაჰმანიან ჩანდასეკარმა]] და [[ჰანს ბეთე]]მ განავითარეს. ჰანს ბეთემ გამოთვალა ბირთვული რეაქციებით ენერგიის წარმომქმნელი ორი მთავარი დეტალი, რომელიც მზეს ამარაგებს ენერგიით.<ref name="Bethe"> {{Cite journal |last=Bethe |first=H. |title=On the Formation of Deuterons by Proton Combination |url=https://archive.org/details/sim_physical-review_1938-11-15_54_10/page/n86 |journal=[[Physical Review]] |volume=54 |issue=10 |pages=862–862 |year=1938 |doi=10.1103/PhysRev.54.862.2 |last2=Critchfield |first2=C. |ref=harv |bibcode = 1938PhRv...54Q.862B }}</ref><ref name="Bethe2"> {{Cite journal |last=Bethe |first=H. |title=Energy Production in Stars |journal=[[Physical Review]] |volume=55 |issue=1 |pages=434–456 |year=1939 |doi=10.1103/PhysRev.55.434 |ref=harv |bibcode=1939PhRv...55..434B }}</ref> საბოლოოდ, გავლენიანი ნაშრომი, სახელად ''„ელემენტების სინთეზი ვარსკვლავებში“'' 1957 წელს ''მარგარეტ ბარბიჯმა, ჯეფრი ბარბიჯმა, უილიამ ფოულერმა'' და ''ფრედ ჰოილიმ'' გამოაქვეყნეს.<ref> {{Cite journal |first=E.M. |last=Burbidge |first2=G.R. |last2=Burbidge |first3=W.A. |last3=Fowler |first4=F. |last4=Hoyle |title=Synthesis of the Elements in Stars |journal=[[Reviews of Modern Physics]] |volume=29 |issue=4 |pages=547–650 |year=1957 |doi=10.1103/RevModPhys.29.547 |bibcode=1957RvMP...29..547B |ref=harv }}</ref> ნაშრომმა დამაჯერებლად დაამტკიცა, რომ [[სამყარო]]ში არსებული ელემენტების უმეტესობა [[ვარსკვლავი|ბირთვული რეაქციების]] შედეგად სინთეზირდა [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავებში]]. ====ვენერას ტრანზიტი==== {{მთავარი|ვენერას ტრანზიტი}} [[ფაილი:ვენერას ტრანზიტი საქართველო.jpg|მინი|მარცხნივ|2012 წელს [[საქართველო]]დანაც აკვირდებოდნენ ასტრომოყვარულები ვენერას ტრანზიტს. ეს ერთ-ერთი ასტრომოყვარულის მიერ გადაღებული ფოტოა [[წყნეთი]]დან.<ref>[https://www.facebook.com/media/set/?set=a.407524129300513.107215.274035632649364&type=3 საქართველოდან დანახული ვენერას ტრანზიტი ასტრომოყვარულთა კლუბზე]</ref>]] როდესაც ორბიტალური პოზიციები ზუსტად ეწყობა, ორი [[პლანეტა]] (რომელთა ორბიტა [[დედამიწა|დედამიწის]] ორბიტაზე დიდია) — [[მერკური]] და [[ვენერა]] დედამიწაზე მყოფი დამკვირვებლისთვის მზის დისკოს კვეთს. ამ მოვლენას ტრანზიტი ეწოდება. იმ ფაქტის გათვალისწინებით, რომ ორბიტები ერთმანეთის მიმართ დახრილია, ტრანზიტები ძალიან იშვიათად ხდება. [[ვენერა]]ს ორბიტა დედამიწის ორბიტის მიმართ 3,39 [[გრადუსი]]თაა დახრილი, ხოლო [[მერკური]]ს ორბიტა - 7,01 გრადუსით. [[ვენერას ტრანზიტი]] წყვილად ხდება 8 წლიანი ინტერვალით. მომდევნო წყვილი ტრანზიტი შესაძლოა საუკუნეზე მეტხანს არ მოხდეს. [[ტელესკოპი]]ს გამოგონებიდან ვენერას სულ რაღაც 8 ტრანზიტი მოხდა ([[2012]] წლის ტრანზიტის ჩათვლით). გასულ საუკუნეებში მეცნიერები ეძებდნენ გზებს, რომ გაეზომათ მანძილი მზემდე, [[პლანეტა|პლანეტებამდე]] და სხვა ციურ სხეულებამდე. ყველაზე სასარგებლო გზა არის [[პარალაქსი]]ს მეთოდი. მეცნიერებმა შენიშნეს, რომ როდესაც [[დედამიწა]] გადაადგილდება, ისე ჩანს, თითქოს შორეულმა ობიექტმა თავისი პოზიცია შეიცვალა ფონზე მყოფი [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავების]] მიმართ. [[გეომეტრია|გეომეტრიული]] ფორმულების დახმარებით შემდეგ მეცნიერებმა ადვილად შეძლეს მანძილების დადგენა. ამის მსგავსად, როდესაც ვენერა ჩაივლის მზის წინ, დედამიწაზე არსებული ორი ადგილმდებარეობა მიიღებს ამ მოვლენის ორ განსხვავებულ ხილვადობას. ასე რომ, ამ დროს მანძილის დადგენა ბევრად იოლია. =====ტრანზიტების ისტორია===== [[ფაილი:JeremiahHorrocks.jpg|მინი|მარცხნივ|ჯერემი ჰოროკსი აკვირდება 1639 წლის ვენერას ტრანზიტს (მხატვრის წარმოსახვა)]] [[ვენერას ტრანზიტი]] პირველად 1032 წელს [[სპარსეთი|სპარსელმა]] ასტრონომმა და ენციკლოპედისტმა ავიჩენამ დააფიქსირა, რომელმაც დაასკვნა, რომ დედამიწასთან [[ვენერა]] უფრო ახლოს იყო, ვიდრე მზე.<ref name=Goldstein>{{Cite journal|title=Theory and Observation in Medieval Astronomy|first=Bernard R.|last=Goldstein|journal=[[Isis (journal)|Isis]]|volume=63|issue=1|date=March 1972|publisher=[[University of Chicago Press]]|pages=39–47 [44]|doi=10.1086/350839|ref=harv}}</ref> XVII საუკუნემდე მეცნიერებმა [[პლანეტა|პლანეტებამდე]] მანძილი იმდენად საკმარისად არ იცოდნენ, რომ ტრანზიტების ზუსტი განსაზღვრა შეძლებოდათ. საბოლოოდ, [[1629]] წელს ასტრონომმა [[იოჰანეს კეპლერი|იოჰანეს კეპლერმა]] გამოთვალა, რომ ვენერას ტრანზიტი 2 წელიწადში, [[1631]] წელს მოხდებოდა. არანაირი მტკიცებულება არ არსებობს, რომ ამ ტრანზიტის მოწმე ვინმე იყო. * '''[[1639]] წელი:''' [[ჯერემი ჰოროკსი|ჯერემი ჰოროკსმა]] კეპლერის გამოთვლები უფრო დახვეწა და მიხვდა, რომ ტრანზიტები წყვილად ხდებოდა 8 წლიანი ინტერვალით. ჰოროკსმა წარმატებით დააფიქსირა [[1639]] წლის ტრანზიტი.<ref>{{cite web |url=http://www.staff.science.uu.nl/~gent0113/venus/venustransitbib.htm |title=Transit of Venus Bibliography |first=Robert H |last=van Gent |accessdate=11 September 2009 }}</ref><ref name="Kollerstrom">{{cite web |url=http://www.dioi.org/kn/IAUVenus-Transit.pdf |title=William Crabtree's Venus transit observation |last=Kollerstrom |first=Nicholas |year=2004 |work=Proceedings IAU Colloquium No. 196, 2004 |publisher=International Astronomical Union |accessdate=10 May 2012 }}</ref> * '''[[1716]] წელი:''' [[ედმუნდ ჰალეი]]მ ივარაუდა, რომ მანძილი მზემდე შესაძლოა ზუსტად გაზომილიყო ვენერას ტრანზიტის დროს. მაგრამ მან იცოდა, რომ ის შემდეგ ტრანზიტს ვერ მოესწრებოდა.<ref>{{cite journal| title= Transits of Venus and the Astronomical Unit| url= https://archive.org/details/sim_mathematics-magazine_2003-10_76_4/page/n84| author= Teets, D.A.| journal= Mathematics Magazine | year= 2003| volume= 76 | pages= 335–348 | jstor=3654879 }}</ref><ref name="halley">{{cite journal | first=Edmund | last=Halley | authorlink=Edmund Halley | work=Philosophical Transactions | volume=XXIX | year=1716 | title=A New Method of Determining the Parallax of the Sun, or His Distance from the Earth | page=454 | url=http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/transit/HalleyParallax.html | archiveurl=https://web.archive.org/web/20110624032215/http://eclipse.gsfc.nasa.gov/transit/HalleyParallax.html | archivedate=24 ივნისი 2011 | url-status=dead | accessdate=17 ოქტომბერი 2014 | archive-date=30 ივლისი 2012 | access-date=17 ოქტომბერი 2014 | archive-url=https://archive.today/20120730015424/http://eclipse.gsfc.nasa.gov/transit/HalleyParallax.html }}</ref><ref name="MD">{{cite web |url=http://www.oxforddnb.com/view/article/37360 |title=Oxford Dictionary of National Biography: Jeremiah Dixon |publisher= Oxford University Press |accessdate=22 February 2012 }}</ref><ref name="RP">{{cite web |url=http://www.astronomy.ohio-state.edu/~pogge/Ast161/Unit4/venussun.html |title=Lecture 26: How far to the Sun? The Venus Transits of 1761 & 1769 |first=Prof. Richard |last=Pogge |accessdate=25 September 2006 }}</ref> [[ფაილი:SDO's Ultra-high Definition View of 2012 Venus Transit (171 Angstrom Full Disc).jpg|მინი|მარცხნივ|2012 წელს გადაღებული ვენერას ტრანზიტი ([[მზის დინამიკის ობსერვატორია]]).]] * '''[[1761]] და [[1769]] წლები:''' ექსპერიმენტებისათვის დრო ისე შეარჩიეს, რომ მსოფლიოს სხვადასხვა ადგილიდან ყოფილიყო შესაძლებელი ტრანზიტების დანახვა. * '''[[1874]] და [[1882]] წლები:''' [[XIX]] საუკუნეში უფრო და უფრო მეტი ექსპედიცია და დაკვირვება დაიგეგმა, რათა უკეთ შეეფასებინათ მზემდე მანძილი და მზის სისტემის მასშტაბები.<ref name="economist">{{cite news |url=http://www.economist.com/science/displayStory.cfm?story_id=2705523 |title=Transits of Venus&nbsp;– Kiss of the goddess |publisher=The Economist |date=27 May 2004 |accessdate=25 September 2006 }}</ref> *'''[[2004]] და [[2012]] წლები:''' დღეს კოსმოსური ზონდების გამოყენებით, რომელთაც შეუძლია [[პლანეტა|პლანეტებთან]] მისვლა და მათ ორბიტებზე ფრენა, ტრანზიტების განრიგს ძალიან ადვილად ადგენს.<ref>{{cite web|title= Summing Up the Unique Venus Transit 2004 (VT-2004) Programme | author= European Southern Observatory| accessdate=2012-06-06| url=http://www.eso.org/public/news/eso0433/}}</ref> ===მზის კოსმოსური მისიები=== [[სურათი:Sunspots and Solar Flares.jpg|thumb|მზიდან ამოფრქვეული უზარმაზარი გეომაგნეტური შტორმი (2012 წლის 13 მარტი)]] [[სურათი:Moon transit of sun large.ogv|thumb|left|მთვარის ტრანზიტი მზესთან (ანუ მზის დაბნელება) ზონდ STEREO B-ს ულტრაიისფერი კამერების კალიბრაციისას.<ref>{{cite web |last=Phillips |first=T. |title=Stereo Eclipse |url=http://science.nasa.gov/headlines/y2007/12mar_stereoeclipse.htm |work=Science@NASA |publisher=[[NASA]] |year=2007 |accessdate=19 June 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080610082213/http://science.nasa.gov/headlines/y2007/12mar_stereoeclipse.htm |archivedate=10 ივნისი 2008 }}</ref>]] მზის დასაკვირვებლად შექმნილი პირველი თანამგზავრები იყო [[პიონერების პროგრამა|პიონერები]] 5, 6, 7, 8 და 9, რომლებიც [[1959]]-[[1968]] წლებს შორის გაეშვა. ეს ზონდები მზის ირგვლივ დედამიწისოდენა დაშორებით ბრუნავდა და მათ მზიური ქარისა და [[მზის მაგნიტური ველი]]ს პირველი დეტალური გაზომვები უზრუნველყვეს. პიონერ 9 განსაკუთრებით დიდ ხანს მუშაობდა — მონაცემებს [[1983]] წლის მაისამდე გადმოსცემდა.<ref>{{cite web |last=Wade |first=M. |title=Pioneer 6-7-8-9-E |url=http://www.astronautix.com/craft/pio6789e.htm |year=2008 |publisher=[[Encyclopedia Astronautica]] |accessdate=22 March 2006 }}</ref><ref>{{cite web |title=Solar System Exploration: Missions: By Target: Our Solar System: Past: Pioneer 9 |url=http://solarsystem.nasa.gov/missions/profile.cfm?MCode=Pioneer_09 |publisher=[[NASA]] |accessdate=30 October 2010 |quote=NASA maintained contact with Pioneer 9 until May 1983 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120402205810/http://solarsystem.nasa.gov/missions/profile.cfm?MCode=Pioneer_09 |archivedate=2 აპრილი 2012 }}</ref> 1970-იანებში ''„ჰელიოსის“'' ორმა კოსმოსურმა ზონდმა და ''Skylab Apollo Telescope Mount-მა'' მეცნიერებს ახალი მნიშვნელოვანი მონაცემები მიაწოდა მზიურ ქარსა და მზის გვირგვინზე. ზონდები ჰელიოს 1 და 2 [[აშშ]]-[[გერმანია|გერმანიის]] თანამშრომლობა იყო, რომელიც მზიურ ქარს ორბიტიდან იკვლევდა, როცა ზონდი [[მერკური]]ს ორბიტის პერიჰელიუმში შედიოდა.<ref name=Burlaga2001/> ''Skylab''-ის კოსმოსური სადგური, რომელიც [[ნასა]]მ [[1973]] წელს გაუშვა, მოიცავდა მზის ობსერვატორიის მოდულს, სახელად ''Apollo Telescope Mount.'' ამ უკანასკნელს სადგურში მცხოვრები [[ასტრონავტი|ასტრონავტები]] ამუშავებდნენ.<ref name=Dwivedi2006/> Skylab-მა მზის გადასვლის რეგიონისა და მზის გვირგვინიდან [[ულტრაიისფერი გამოსხივება|ულტრაიისფერი გამოსხივების]] პირველი სპექტროსკოპული დაკვირვებები ჩაატარა.<ref name=Dwivedi2006/> აღმოჩენები მოიცავდა გვირგვინული მასის გამოტყორცნის პირველად დაფიქსირებას, შემდეგ ე.წ. „გვირგვინულ წარმავლებსა“ და გვირგვინულ ხვრელებს. ახლა კი ცნობილია, რომ ისინი ფარულად ასოცირდება მზიურ ქართან.<ref name=Burlaga2001>{{Cite journal|last=Burlaga|first=L.F.|title=Magnetic Fields and plasmas in the inner heliosphere: Helios results|url=https://archive.org/details/sim_planetary-and-space-science_2001-12_49_14-15/page/1619|year=2001|journal=Planetary and Space Science|volume=49|issue=14–15|pages=1619–27|doi=10.1016/S0032-0633(01)00098-8|ref=harv|bibcode=2001P&SS...49.1619B}}</ref> [[1980]] წელს ''„მზიური მაქსიმუმის მისია“'' (''Solar Maximum Mission'') გაუშვა [[ნასა]]მ. ამ ზონდის მიზანი იყო მზიური ანთებებიდან წამოსული [[გამა გამოსხივება|გამა]] და [[რენტგენული სხივები|რენტგენული სხივებისა]] და [[ულტრაიისფერი გამოსხივება|ულტრაიისფერი გამოსხივების]] შესწავლა მზის მაღალი აქტიურობისა და სიკაშკაშის პერიოდში. თუმცა, გაშვებიდან რამდენიმე თვის შემდეგ ელექტრონული ავარიის გამო ზონდის მუშაობა შეჩერდა. მან სამი წელიწადი დაჰყო ამ უმოქმედობის მდგომარეობაში. 1984 წელს კოსმოსური [[შატლი]] „[[ჩელენჯერი]]ს“ STS-41C მისიამ აღადგინა თანამგზავრი და ორბიტაზე ხელახალ გაშვებამდე მისი ელექტრონიკა შეაკეთა. „მზიური მაქსიმუმის მისიამ“ შემდეგში მზის გვირგვინის ათასობით სურათი გადმოგზავნა, სანამ [[ატმოსფერო (დედამიწა)|დედამიწის ატმოსფეროში]] შემოვიდოდა [[1989]] წლის ივნისში.<ref>{{cite web |last=Burkepile |first=C. |first2=J. |title=Solar Maximum Mission Overview |url=http://web.hao.ucar.edu/public/research/svosa/smm/smm_mission.html |year=1998 |accessdate=22 March 2006 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060405183758/http://web.hao.ucar.edu/public/research/svosa/smm/smm_mission.html |archivedate=5 აპრილი 2006 }}</ref> [[1991]] წელს გაშვებულმა იაპონიის თანამგზავრმა ''„იოჰკოჰმა“ (Yohkoh)'', რომელიც მზის სხივს ნიშნავს, მზიურ ამოფრქვევებს [[რენტგენული გამოსხივება|რენტგენის დიაპაზონში]] აკვირდებოდა. ამ მისიიდან მიღებული მონაცემების მიხედვით, მეცნიერებმა მზიური ამოფრქვევების განსხვავებული კატეგორიების აღმოჩენა შეძლეს. მათ ასევე დაადგინეს, რომ აქტიურობის პიკში მყოფი რეგიონებიდან გვირგვინი ბევრად უფრო დინამიკური და აქტიური იყო, ვიდრე ეს აქამდე იყო მიჩნეული. ამ თანამგზავრმა მზის მთლიანი ციკლი შეისწავლა, თუმცა ის უმოქმედობის რეჟიმში გადავიდა, რადგან [[2001]] წელს მომხდარმა [[მზის დაბნელება|მზის რგოლისებრმა დაბნელებამ]] მას მზეზე ორიენტაცია დააკარგვინა. თანამგზავრი [[2005]] წელს ატმოსფეროში შემოსვლისას განადგურდა საბოლოოდ.<ref> {{cite press |title=Result of Re-entry of the Solar X-ray Observatory "Yohkoh" (SOLAR-A) to the Earth's Atmosphere |url=http://www.jaxa.jp/press/2005/09/20050913_yohkoh_e.html |publisher=[[Japan Aerospace Exploration Agency]] |year=2005 |accessdate=22 March 2006 }}</ref> დღესდღეობით ყველაზე მნიშვნელოვანი მზიური მისია არის ''„მზისა და ჰელიოსფეროს ობსერვატორია“ (SOHO)'', რომელიც ერთობლივად შექმნეს [[ევროპის კოსმოსური სააგენტო|ევროპის კოსმოსურმა სააგენტომ]] და [[ნასა]]მ და [[1995]] წლის 2 დეკემბერს გაუშვეს.<ref name=Dwivedi2006/> თავდაპირველად, მისი მუშაობა ორი წლით იყო განსაზღვრული, თუმცა [[2009]] წლის ოქტომბერში მისიის [[2012]] წლამდე გაგრძელება გამოცხადდა.<ref name=sohoext>{{cite web| date = 7 October 2009|url = http://sci.esa.int/science-e/www/object/index.cfm?fobjectid=45685|title = Mission extensions approved for science missions|work = ESA Science and Technology|accessdate = 16 February 2010}}</ref> ის იმდენად სასარგებლო აღმოჩნდა, რომ მომავალი მისია, ''„მზის დინამიკის ობსერვატორია“ (SDO)'' [[2010]] წლის თებერვალში გაუშვეს.<ref name=sdolaunch>{{cite web| date = 11 February 2010|url = http://www.nasa.gov/home/hqnews/2010/feb/HQ_10-040_SDO_launch.html|title = NASA Successfully Launches a New Eye on the Sun|work = NASA Press Release Archives|accessdate = 16 February 2010}}</ref> SOHO [[დედამიწა]]სა და მზეს შორის არსებულ [[ლაგრანჟი|ლაგრანჟის წერტილშია]] მოთავსებული (სადაც ორივე სხეულის [[გრავიტაცია|გრავიტაციული მიზიდულობა]] თანაბარია). მან გაშვების მზის ფოტოები მრავალ დიაპაზონში მოგვაწოდა. გარდა მზეზე პირდაპირი დაკვირვებებისა, SOHO-ს წყალობით მრავალი [[კომეტა]] აღმოაჩინეს, უმეტესად პაწაწინა ე.წ. [[მზის მხები კომეტა|მზის მხები კომეტები]], რომლებიც მზესთან ჩავლისას იწვება.<ref>{{cite web |title=Sungrazing Comets |url=http://sungrazer.nrl.navy.mil/ |publisher=[[Large Angle and Spectrometric Coronagraph|LASCO]] ([[US Naval Research Laboratory]]) |accessdate=19 March 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150525060147/http://sungrazer.nrl.navy.mil/ |archivedate=25 მაისი 2015 }}</ref> [[სურათი:Giant prominence on the sun erupted.jpg|thumb|upright=1.5|მზიური ამოფრქვევა 2012 წლის აგვისტოში, რომელიც SDO-მ დააფიქსირა.]] ზემოთ ჩამოთვლილი ყველა თანამგზავრი მზეს ეკლიპტიკის სიბრტყიდან აკვირდებოდა, ამიტომ მხოლოდ მზის ეკვატორული რეგიონები იქნა შესწავლილი დეტალურად. ''„ულისეს ზონდი“'' [[1990]] წელს მზის პოლარული რეგიონების შესასწავლად გაუშვეს. ის პირველად [[იუპიტერი]]სკენ გაფრინდა, რათა [[პლანეტა]]სთან ჩავლისას ეკლიპტიკის სიბრტყეზე ბევრად მაღალ ორბიტაზე ამხტარიყო გრავიტაციული მანევრით. ის შემთხვევით ისეთ კარგ პოზიციაზე მოთავსდა, რომ შეძლო კომეტა „[[შუმეიკერ-ლევი 9]]-ის“ იუპიტერთან შეჯახების დაფიქსირებდა [[1994]] წელს. როგორც კი „ულისე“ მოთავსდა თავის დაგეგმილ ორბიტაზე, მან დაიწყო მზიური ქარისა და [[მაგნიტური ველი]]ს სიძლიერის შესწავლა მაღალ მზიურ განედებზე და აღმოაჩინა, რომ მაღალი განედებიდან წამოსული მზიური ქარი 750 კმ/წმ სიჩქარით მოძრაობდა, რაც მოსალოდნელზე ნაკლები იყო. მან ასევე აღმოაჩინა, რომ არსებობს უზარმაზარი მაგნიტური ტალღები, რომლებიც წარმოიქმნება მაღალ განედებზე და პასუხისმგებელია [[გალაქტიკური კოსმოსური სხივები]]ს მიმოფანტვაზე.<ref>{{cite web |author=[[Jet Propulsion Laboratory|JPL]]/[[California Institute of Technology|CALTECH]] |title=Ulysses: Primary Mission Results |url=http://ulysses.jpl.nasa.gov/science/mission_primary.html |publisher=[[NASA]] |year=2005 |accessdate=22 March 2006 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060106150819/http://ulysses.jpl.nasa.gov/science/mission_primary.html |archivedate=6 იანვარი 2006 }}</ref> [[ფოტოსფერო]]ში არსებული ელემენტების სიუხვე სპექტროსკოპული კვლევებით კარგადაა ცნობილი, თუმცა მზის შინაგანი სტრუქტურა საკმაოდ მწირადაა შესწავლილი. მისია ''„გენეზისი“'' ითვალისწინებდა მზიური ქარის ნიმუშების ჩამოტანას, რაც ასტრონომებს საშუალებას მისცემდა, პირდაპირ განესაზღვრათ მზიური მატერიის შედგენილობა. „გენეზისი“ 2004 წელს დაბრუნდა დედამიწაზე, მაგრამ დაშვებისას დაზიანდა, როცა მისი პარაშუტი არ გაიხსნა. მძიმე დაზიანების მიუხედავად, რამდენიმე გამოსადეგი და სასარგებლო ნიმუშის აღდგენა მოხერხდა ზონდის მოდულიდან, სადაც ეს ნიმუშები ინახებოდა.<ref> {{Cite journal |last=Calaway |first=M.J. |title=Genesis capturing the Sun: Solar wind irradiation at Lagrange 1 |journal=[[Nuclear Instruments and Methods in Physics Research B]] |volume=267 |issue=7 |page=1101 |year=2009 |doi=10.1016/j.nimb.2009.01.132 |last2=Stansbery |first2=Eileen K. |last3=Keller |first3=Lindsay P. |ref=harv |bibcode = 2009NIMPB.267.1101C }}</ref> მისია ''„მზის სახმელეთო კავშირის ობსერვატორია“ (STEREO — Solar Terrestrial Relations Observatory)'' [[2006]] წლის ოქტომბერში გაუშვეს. ორი იდენტური ზონდი გაეშვა ისეთ ორბიტებზე, რომლებიც გამოიწვევდა მათ (შესაბამისად) დედამიწის წინ შორს ყოფნასა და შემდეგ დედამიწის უკან თანდათანობით დაბრუნებას. ეს მზისა და მზის ფენომენების (როგორიცაა გვირგვინული მასის გამოტყორცნა) სტერეოსკოპული ფოტოების გადაღების საშუალებას იძლევა.<ref name=inst>{{cite web|date = 8 March 2006|url = http://www.nasa.gov/mission_pages/stereo/spacecraft/index.html|title = STEREO Spacecraft & Instruments|work = NASA Missions|accessdate = 30 May 2006|archiveurl = https://web.archive.org/web/20130523040216/http://www.nasa.gov/mission_pages/stereo/spacecraft/index.html|archivedate = 23 მაისი 2013}}</ref><ref>{{Cite journal| title= Sun Earth Connection Coronal and Heliospheric Investigation (SECCHI)| url= https://archive.org/details/sim_advances-in-space-research_2002_29_12/page/2017|author= Howard R. A., Moses J. D., Socker D. G., Dere K. P., Cook J. W.|journal=Advances in Space Research|volume= 29|issue= 12|pages=2017–2026|year= 2002| ref= harv |bibcode=2008SSRv..136...67H |doi=10.1007/s11214-008-9341-4}}</ref> ინდურმა კოსმოსურმა კვლევითმა ორგანიზაციამ დაგეგმა 100 კილოგრამიანი თანამგზავრის გაშვება 2015-2016 წლებში. მას ''„ადიტია“'' ჰქვია. მისი მთავარი ინსტრუმენტი იქნება გვირგვინოგრაფი, რომელიც მზის გვირგვინის დინამიკას შეისწავლის.<ref>{{cite web|url= http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-09-09/india/33712860_1_parameters-of-space-weather-three-year-mission-polar-satellite-launch-vehicle|title= Aditya 1 launch delayed to 2015-16|author= Srinivas Laxman & Rhik Kundu, TNN|date= 9 September 2012|work= [[The Times of India]]|publisher= [[Bennett, Coleman & Co. Ltd.]]|accessdate= 2014-09-29|archiveurl= https://web.archive.org/web/20130510225707/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-09-09/india/33712860_1_parameters-of-space-weather-three-year-mission-polar-satellite-launch-vehicle|archivedate= 2013-05-10}}</ref> ==დაკვირვება და ეფექტები== {{მრავალი სურათი | ზონა = left | მიმართულება = vertical | სიგანე =250 | ფაილი1 = უსაფრთხო1.jpg | წარწერა1 = ფურცელს (უკეთესი იქნება მუყაო) უნდა გაუკეთდეს მცირე ხვრელი. ეს კი მზის სურათს მუყაოზე გამოსახავს. | ფაილი2 = უსაფრთხო2.jpg | წარწერა2 = ბინოკლითაც შესაძლებელია მზის სურათის გამოსახვა. როგორც ნახაზზეა ნაჩვენები. ბინოკლის მუქი მხარე ნიშნავს, რომ ეს მხარე დახურულია. }} [[სურათი:STS-134 EVA4 view to the Russian Orbital Segment.jpg|thumb|right|[[საერთაშორისო კოსმოსური სადგური]]დან დანახული მზე. ამ შემთხვევაში მზის სინათლეს [[ატმოსფერო (დედამიწა)|ატმოსფერო]] არ ფილტრავს, რომელიც [[სინათლე|სინათლის]] მრავალ დიაპაზონს ბლოკავს.]] მზის სიკაშკაშეს შეუძლია [[თვალი]]ს ტკივილი გამოიწვიოს, თუ მას შეუიარაღებელი თვალით აკვირდება ადამიანი, თუმცა მცირე ხნიანი დაკვირვება გაუფართოებელი თვალისთვის არ არის სახიფათო.<ref> {{Cite journal |first=T.J. |last=White |first2=M.A. |last2=Mainster |first3=P.W. |last3=Wilson |first4=J.H. |last4=Tips |title=Chorioretinal temperature increases from solar observation |journal=[[Bulletin of Mathematical Biophysics]] |volume=33 |issue=1 |page=1 |year=1971 |doi=10.1007/BF02476660 |ref=harv }}</ref><ref> {{Cite journal |first=M.O.M. |last=Tso |first2=F.G. |last2=La Piana |title=The Human Fovea After Sungazing |journal=[[Transactions of the American Academy of Ophthalmology and Otolaryngology]] |year=1975 |volume=79 |pages=OP788–95 |pmid=1209815 |issue=6 |ref=harv }}</ref> მზის პირდაპირი დაკვირვება იწვევს [[ფოსფენი]]ს ვიზუალურ არტიფაქტებსა და დროებით ნაწილობრივ სიბრმავეს. ის ასევე მზის სინათლის დაახლოებით 4 [[ვატი|მილივატს]] აწვდის [[ბადურა (თვალი)|ბადურა]]ს, ოდნავ ახურებს მას და იწვევს თვალებში დაზიანებას, რომელსაც არ შეუძლია ზუსტად რეაგირება სიკაშკაშეზე.<ref> {{Cite journal |last=Hope-Ross |first=M.W. |title=Ultrastructural findings in solar retinopathy |journal=[[Eye (journal)|Eye]] |volume=7 |issue=4 |year=1993 |doi=10.1038/eye.1993.7 |pmid=8325420 |last2=Mahon |first2=GJ |last3=Gardiner |first3=TA |last4=Archer |first4=DB |ref=harv |pages=29–33 }}</ref><ref> {{Cite journal |title=Solar Retinopathy from Sun-Gazing Under Influence of LSD |url=https://archive.org/details/sim_british-journal-of-ophthalmology_1973-04_57_4/page/270 |last=Schatz |first=H. |last2=Mendelblatt |first2=F. |journal=[[British Journal of Ophthalmology]] |volume=57 |issue=4 |year=1973 |doi=10.1136/bjo.57.4.270 |pmid=4707624 |ref=harv |pmc=1214879 |pages=270–3 }}</ref> [[ულტრაიისფერი გამოსხივება]] (უგ) თვალის ლინზას წლების განმავლობაში თანდათანობით აყვითლებს. ვარაუდობენ, რომ ეს იწვევს [[კატარაქტა|კატარაქტის]] წარმოქმნას, მაგრამ ეს დამოკიდებულია მზის ულტრაიისფერ გამოსხივებაზე და არა მის პირდაპირ დაკვირვებაზე.<ref> {{cite web |last=Chou |first=B.R. |title=Eye Safety During Solar Eclipses |url=http://eclipse.gsfc.nasa.gov/SEhelp/safety2.html |year=2005 }} "''როგორც ცნობილია, ეკოლოგიაზე ულტრაიისფერი გამოსხივების ზემოქმედება ხელს უწყობს თვალის გარე შრეების დაჩქარებულ დაბერებას და კატარაქტის განვითარებას, რის გამოც, მზის დაბნელების დროს მასზე არასწორმა დაკვირვებამ შეიძლება გამოიწვიოს „დაბნელების უსინათლობა“ ან ბადურის დამწვრობები.''"</ref> შეუიარაღებელი თვალით დიდი ხნით მზის პირდაპირი დაკვირვებისას იწყება უგ-ინდუქცირებული, მზის დამწვრობის მსგავსი დაზიანებები ბადურაზე დაახლოებით 100 წამის შემდეგ, განსაკუთრებით ისეთ მდგომარეობებში, სადაც მზიდან წამოსული უგ ინტენსიური და კარგად ფოკუზირებულია.<ref> {{Cite journal |first=W.T. Jr. |last=Ham |first2=H.A. |last2=Mueller |first3=D.H. |last3=Sliney |journal=[[Nature (journal)|Nature]] |title=Retinal sensitivity to damage from short wavelength light |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1976-03-11_260_5547/page/152 |volume=260 |issue=5547 |page=153 |year=1976 |doi=10.1038/260153a0 |ref=harv |bibcode = 1976Natur.260..153H }}</ref><ref> {{Cite book |first=W.T. Jr. |last=Ham |first2=H.A. |last2=Mueller |first3=J.J. Jr. |last3=Ruffolo |first4=D. III, |last4=Guerry |chapter=Solar Retinopathy as a function of Wavelength: its Significance for Protective Eyewear |title=The Effects of Constant Light on Visual Processes |url=https://archive.org/details/effectsofconstan0000unse |editor=Williams, T.P.; Baker, B.N. |publisher=[[Plenum Press]] |pages=[https://archive.org/details/effectsofconstan0000unse/page/319 319]–346 |year=1980 |isbn=0-306-40328-5 }}</ref> მდგომარეობა უარესდება, როცა დამკვირვებლის თვალები ახალგაზრდაა ან ლინზებით აკვირდება, მზე ზენიტშია და ზღვიდან მაღალ დონეზე იმყოფება. მზის დაკვირვებამ ოპტიკური ხელსაწყოებით, როგორიცაა [[ბინოკლი]], შესაძლოა ბადურას სამუდამო დაზიანება გამოიწვიოს, თუ არ დამკვირვებელი არ გამოიყენებს შესაბამის ფილტრს, რომელიც ულტრაიისფერ სინათლეს ბლოკავს და ამკრთალებს მზის სინათლეს. როცა სუსტ ფილტრს იყენებენ მზის დასაკვირვებლად, დამკვირვებელმა უნდა გაითვალისწინოს, რომ გამოიყენოს ისეთი ფილტრი, რომელიც სპეციალურად ასეთი დაკვირვებისთვისაა საჭირო. ზოგიერთ იმპროვიზებულ ფილტრს, რომელიც ულტრაიისფერ და ინფრაწითელ სინათლეს ატარებს, შეუძლია თქვენი თვალი დააზიანოს მაღალი სიკაშკაშის დონეებზე.<ref> {{Cite book |first=T. |last=Kardos |title=Earth science |url=http://books.google.com/?id=xI6EDV_PRr4C&pg=PT102 |page=87 |publisher= [[J.W. Walch]] |year=2003 |isbn=978-0-8251-4500-1 }}</ref> „[[ჰერშელის სოლი]]“, რომელსაც ასევე „''მზის დიაგონალები“'' ეწოდება, ეფექტიანი და იაფია მცირე [[ტელესკოპი|ტელესკოპებისთვის]]. მზის სინათლე, რომელიც მომართულია [[ოკულარი]]სკენ, აირეკლება შუშის ნაჭრის არამოვერცხლილ ზედაპირზე. წამოსული სინათლის მხოლოდ ძალიან მცირე რაოდენობა აირეკლება, დანარჩენი შუშაში გაივლის და ხელსაწყოს დატოვებს. თუ შუშა გადახურების გამო გატყდა, [[სინათლე]] საერთოდ არ აირეკლება და მოწყობილობა ძალიან სახიფათო ხდება. თუ ჩვეულებრივი ფილტრი დაიმსხვრევა, რომელიც გაშავებული შუშითაა დამზადებული, მზის შუქის მთელი ინტენსივობის შემოსვლას უწყობს ხელს და დამკვირვებლის მხედველობა დიდ საფრთხეშია. უფილტრო ბინოკლს შეუძლია ასჯერ მეტი ენერგია გადასცეს თვალს, რამდენსაც შეუიარაღებელი თვალით დაკვირვებისას იღებს დამკვირვებელი, რაც, სავარაუდოდ, წამიერად დააზიანებს თვალებს. ცნობილია, რომ შუა დღის მზეს თუნდაც ძალიან მცირე ხნით დაკვირვება უფილტრო ტელესკოპით მხედველობაზე სამუდამო დაზიანებას იწვევს.<ref name=Macdonald>{{cite book|last=Macdonald|first=Lee|year=2012|title=How to Observe the Sun Safely|publisher=Springer Science + Business Media|place=New York|chapter=2. Equipment for Observing the Sun|pages=17|doi=10.1007/978-1-4614-3825-0_2|quote=NEVER LOOK DIRECTLY AT THE SUN THROUGH ANY FORM OF OPTICAL EQUIPMENT, EVEN FOR AN INSTANT. A brief glimpse of the Sun through a telescope is enough to cause permanent eye damage, or even blindness. Even looking at the Sun with the naked eye for more than a second or two is not safe. Do not assume that it is safe to look at the Sun through a filter, no matter how dark the filter appears to be.}}</ref> [[სურათი:Doppelsonne Halo Echzell Hessen 12-08-2012.jpg|thumb|left|[[ჰალო]] [[პარელია]]სთან ერთად]] [[მზის დაბნელება|მზის ნაწილობრივი დაბნელების]] შეხედვა სახიფათოა, რადგან თვალის [[გუგა]] არ არის ადაპტირებული უჩვეულოდ მაღალ ვიზუალურ კონტრასტს: გუგა ფართოვდება ხედვის არეში არსებული სინათლის მთლიანი რაოდენობის შესაბამისად და არა არეში ყველაზე კაშკაშა ობიექტის შესაბამისად. მზის ნაწილობრივი დაბნელებისას მზის შუქს [[მთვარე]] ბლოკავს, მაგრამ [[ფოტოსფერო]]ს დაუფარავ ნაწილებს ისეთივე ზედაპირის სიკაშკაშე აქვს, როგორიც ჩვეულებრივ დღეს. სრულ სიბნელეში გუგა ~2 მმ-დან ~6 მმ-მდე ფართოვდება და [[ბადურა (თვალი)|ბადურის]] თითოეული [[უჯრედი]], რომელსაც მზის სინათლე ხვდება, 10-ჯერ მეტ სინათლეს იღებს, ვიდრე ჩვეულებრივი მზის ყურებისას. ამის გამო ეს უჯრედები შეიძლება დაზიანდეს ან მოკვდეს, რაც საკმაოდ სახიფათოა.<ref name="Espenak"> {{cite web |last=Espenak |first=Fred |title=Eye Safety During Solar Eclipses |url=http://eclipse.gsfc.nasa.gov/SEhelp/safety.html |publisher=[[NASA]] |year=1996 |accessdate=26 April 1996 }}</ref> ხიფათი გამოუცდელი დამკვირვებლებისა და ბავშვებისათვის შეუმჩნეველია, რადგან ტკივილს ვერ გრძნობენ: უცებვე აშკარა ვერ ხდება, რომ დამკვირვებლის მხედველობა დაზიანდა. მზის ამოსვლისას ან ჩასვლისას მზის სინათლე შესუსტებულია [[რეილის მიმოფანტვა|რეილისა]] და [[მის მიმოფანტვა|მის მიმოფანტვის]] გამო<ref name=Haber2005>{{Cite journal|last=Haber|first=Jorg|author2=Magnor, Marcus|author3=Seidel, Hans-Peter|title=Physically based Simulation of Twilight Phenomena|year=2005|journal=ACM Transactions on Graphics (TOG)|volume=24|issue=4|pages=1353–1373|doi=10.1145/1095878.1095884|url=http://www.mpi-inf.mpg.de/~magnor/publications/tog05.pdf|format=PDF|ref=harv|accessdate=2014-09-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110517074053/http://www.mpi-inf.mpg.de/~magnor/publications/tog05.pdf|archivedate=2011-05-17|archive-date=2011-05-17|access-date=2014-09-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20110517074053/http://www.mpi-inf.mpg.de/~magnor/publications/tog05.pdf}}</ref> და ის ზოგჯერ იმდენად მკრთალად ჩანს, რომ შესაძლებელია კომფორტულად დაკვირვება შეუიარაღებელი თვალით ან ფრთხილად ოპტიკის დახმარებით (დამკვირვებელი დარწმუნებული უნდა იყოს, არ არსებობს რისკი იმისა, რომ ღრუბლებს შორის მოულოდნელად მზის კაშკაშა სინათლე არ გამოჩნდება). [[ნისლი]]ანი მდგომარეობები, ატმოსფერული მტვერი და მაღალი [[ნესტი]]ანობა ხელს უწყობს ამ ატმოსფერულ შესუსტებას.<ref>{{Cite journal|title=Diurnal asymmetries in global radiation|author=I.G. Piggin|journal=Springer|year=1972|volume=20|issue=1|doi=10.1007/BF02243313|pages=41–48|ref=harv|bibcode = 1972AMGBB..20...41P }}</ref> მზის ჩასვლის შემდეგ ან მზის ამოსვლამდე იშვიათი ოპტიკური ფენომენი ხდება, რომელსაც [[მწვანე ნათება]] ეწოდება. ნათება გამოწვეულია ჰორიზონტს ოდნავ დაბლა მყოფი მზიდან წამოსული სინათლის დამკვირვებლისკენ გადახრით. უფრო მოკლე ტალღის სიგრძის სინათლე (იისფერი, ლურჯი, მწვანე) გრძელებზე (ყვითელი, ნარინჯისფერი, წითელი) უფრო მეტად იხრება, მაგრამ იისფერი და ლურჯი უფრო იფანტება, შედეგად კი რჩება სინათლე, რომელსაც მწვანედ აღვიქვამთ.<ref>{{cite web |title=The Green Flash |url=http://www.bbc.co.uk/weather/features/understanding/greenflash.shtml |publisher=BBC |accessdate=10 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081216135504/http://www.bbc.co.uk/weather/features/understanding/greenflash.shtml |archivedate=16 დეკემბერი 2008 }}</ref> მზიდან წამოსულ [[ულტრაიისფერი გამოსხივება|ულტრაიისფერ სინათლეს]] ანტისეპტიკური თვისებები აქვს და მისი გამოყენება შესაძლებელია წყლისა და ხელსაწყოების დეზინფექცირებისთვის. ის ასევე იწვევს გარუჯვას და სხვა სამედიცინო ეფექტებიც აქვს, მაგალითად [[ვიტამინი D]]-ს წარმოქმნა. ულტრაიისფერ სხივებს [[დედამიწა|დედამიწის]] [[ოზონის შრე]] მნიშვნელოვნად ასუსტებს, ამიტომ მათი ინტენსივობა მნიშვნელოვნად იცვლება სხვადასხვა განედზე და ნაწილობრივ ბიოლოგიურ ადაპტაციებსაც განაპირობებს, მათ შორის, [[პლანეტა|პლანეტის]] სხვადასხვა რეგიონში მცხოვრები მოსახლეობის კანის ფერსაც.<ref> {{Cite journal |last=Barsh |first=G.S. |title=What Controls Variation in Human Skin Color? |journal=[[PLoS Biology]] |volume=1 |issue=1 |page=e7 |year=2003 |pmid=14551921 |pmc=212702 |doi=10.1371/journal.pbio.0000027 |ref=harv }}</ref> {{მრავალი სურათი | ზონა = center | ჯამური სიგანე = 600 | ფაილი1 = California desert actual sunrise, summer 2012.jpg | წარწერა1 = <center>დედამიწიდან დანახული მზის ამოსვლა</center> | ფაილი2 = Actual sunset in Joshua Tree California, USA.jpg | წარწერა2 = <center>დედამიწიდან დანახული მზის ჩასვლა.</center> }} ==იხილეთ აგრეთვე== * [[მზის მასა]] * [[მზის რადიუსი]] * [[მზის სიკაშკაშე]] * [[მზის სისტემა]] * [[ვარსკვლავი]] * [[გალაქტიკა]] * [[პლანეტა]] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://sohowww.nascom.nasa.gov/ ნასას SOHO (Solar & Heliospheric Observatory - მზისა და ჰელიოსფეროს ობსერვატორია) თანამგზავრი] * [http://www.nso.edu/ ეროვნული მზის ობსერვატორია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140408014721/http://www.nso.edu/ |date=2014-04-08 }} * [http://www.astronomycast.com/astronomy/episode-30-the-sun-spots-and-all/ Astronomy Cast: მზე] * [http://www.boston.com/bigpicture/2008/10/the_sun.html მზის თვალწარმტაცი სურათების კოლექცია] ([[The Boston Globe]]) * [http://www.acrim.com/ მზის სიკაშკაშის თანამგზავრული დაკვირვებები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170611210135/http://acrim.com/ |date=2017-06-11 }} * [http://www.suntrek.org/ Sun|Trek, შემეცნებითი გვერდი მზის შესახებ] * [http://www.solarphysics.kva.se/ The Swedish 1-meter Solar Telescope (შვედური 1 მეტრიანი მზის ტელესკოპი), SST] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050518081349/http://www.solarphysics.kva.se/ |date=2005-05-18 }} * [http://alienworlds.glam.ac.uk/sunStructure.html მზის სტრუქტურის ახსნა ანიმაციით] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110810133537/http://alienworlds.glam.ac.uk/sunStructure.html |date=2011-08-10 }} (University of Glamorgan) * [http://www.youtube.com/watch?v=qpMRtvFD8ek&hl=fr Animation - მზის მომავალი] * [http://science.nasa.gov/headlines/y2010/12mar_conveyorbelt.htm Solar Conveyor Belt Speeds Up] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100315111135/http://science.nasa.gov/headlines/y2010/12mar_conveyorbelt.htm |date=2010-03-15 }} - [[ნასა]]ს ფოტოები და ბმულები მეცნიერებაზე == სქოლიო == <div style="height:250px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;" class="scrollbox"> {{სქოლიო|2}} </div> {{მზის სისტემა}} {{ვარსკვლავი}} [[კატეგორია:ვარსკვლავები]] [[კატეგორია:მზე]] [[კატეგორია:ასტრონომია]] [[კატეგორია:პლაზმური ფიზიკა]] blj9qpeqo6y8epnrbn2fwkj8nuqffzh მიხეილ ბულგაკოვი 0 13870 5426940 5381465 2026-07-04T10:54:25Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426940 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი}} '''მიხეილ ათანასეს ძე ბულგაკოვი''' ({{lang-ru|Михаил Афанасьевич Булгаков}}; (დ. [[15 მაისი]], [[1891]], [[კიევი]] — გ. [[10 მარტი]], [[1940]], [[მოსკოვი]]) — [[რუსები|რუსი]] მწერალი, დრამატურგი, თეატრალური რეჟისორი და მსახიობი. ავტორი [[რომანი (პროზა)|რომანისა]] „[[ოსტატი და მარგარიტა]]“. == ბიოგრაფია == დაიბადა ქალაქ კიევში რუსი მშობლების ოჯახში (მამა – აფანასი ბულგაკოვი, კიევის სასულიერო აკადემიის [[დოცენტი]]; დედა – ვარვარა პროკოვსკაია). [[1916]] წელს დაამთავრა [[კიევის უნივერსიტეტი]]ს სამედიცინო ფაკულტეტი. [[რუსეთის სამოქალაქო ომის]] დროს იყო სამხედრო ექიმი. [[1921]] წლიდან დასახლდა მოსკოვში, სადაც დაიწყო აქტიური ლიტერატურული მოღვაწეობა. ბულგაკოვი არასოდეს უჭერდა მხარს [[ბოლშევიკურ რევოლუციას]]. ბევრ თავის ლიტერატურულ ნაშრომში მძაფრი სატირის გამოყენებით დასცინოდა და აკრიტიკებდა არსებულ საბჭოთა რეჟიმს. ამიტომ [[საბჭოთა კავშირი|საბჭოთა კავშირში]] 1930-იანი წლებიდან მისი ნაწარმოებების უმრავლესობა აიკრძალა, ან სულაც გამოუქვეყვებელი დარჩა ათწლეულების მანძილზე. ბულგაკოვი წლების მანძილზე უშედეგოდ ცდილობდა დაეტოვებინა საბჭოთა კავშირი. [[1928]] წელს ბულგაკოვი იმყოფებოდა [[საქართველო]]ში. მოინახულა ქალაქები [[თბილისი]] და [[ბათუმი]]. [[1930]]–[[1936]] წლებში მუშაობდა [[მოსკოვის სამხატრო აკადემიური თეატრი|მოსკოვის სამხატრო აკადემიურ თეატრში]] რეჟისორის ასისტენტად. [[1936]] წლიდან [[დიდი თეატრი|დიდ თეატრში]] ლიბრეტისტად და თარჯიმნად. გარდაიცვალა [[1940]] წელს თირკმელების დაავადებით. == ლიტერატურული მოღვაწეობა == ბულგაკოვის პირველი ლიტერატურული ნაწარმოებები თარიღდება ადრეული 20-იან წელებით. [[1922]]–<nowiki/>[[1924]] წელებში დაწერა ნოველა [[თეთრი გვარდია (ნოველა)|„თეთრი გვარდია“]], რომლის საფუძველზე შეიქმნა პიესა [[ტურბინების დღეები|„ტურბინების დღეები“.]] მოგვიანებით დაიწერა მოთხრობა „[[ძაღლის გული]]“ ([[1925]]). სიცოცხლის ბოლო წლებში მუშაობდა რომანზე „[[ოსტატი და მარგარიტა]]“. ==ბიბლიოგრაფია== === მოთხრობები და რომანები === * ''[[ჩიჩიკოვის თავგადასავლები]]'' (1922) * ''[[თეთრი გვარდია]]'' (1922—1924) * ''[[ეშმაკეულნი]]'' (მოთხრობა, 1923) * ''[[ჩანაწერები მანჟეტებზე]]'' (მოთხრობა, 1923) * ''[[მეწამული კუნძული]]'' (მოთხრობა, 1924) * ''[[საბედისწერო კვერცხები]]'' (მოთხრობა, 1924) * ''[[ძაღლის გული]]'' (მოთხრობა, 1925, გამოქვეყნდა 1987 წელს) * ''[[დიდი კანცლერი. წყვდიადის თავადი]]'' (1928—1929, ''ოსტატი და მარგარიტას'' შავი მასალის ნაწილი) * ''[[ინჟინერის ჩლიქი]]'' (რომანი, 1928—1929) * ''[[იდუმალ მეგობარს]]'' (დაუსრულებელი, 1929, გამოქვეყნდა 1987 წელს) * ''[[ოსტატი და მარგარიტა]]'' (რომანი, 1929—1940, გამოქვეყნდა 1966—1967 წლებში, მეორე ვარიანტი - 1973 წელს, საბოლოო - 1990 წელს) * ''[[ბატონ დე მოლიერის ცხოვრება]]'' (რომანი, 1933, გამოქვეყნდა 1962 წელს) * ''[[თეატრალური რომანი]]'' (''მიცვალებულის ჩანაწერები'') (დაუსრულებელი, 1936—1937, გამოქვეყნდა 1965 წელს) == რესურსები ინტერნეტში == {{Commonscat-inline|Mikhail Bulgakov}} {{ვიკიციტატა}} * {{en icon}} [Bulgakov's biography at [http://www.sovlit.com/bios/bulgakov.html SovLit.com ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080922145104/http://www.sovlit.com/bios/bulgakov.html |date=2008-09-22 }} * {{en icon}} [http://moscow.360cities.net/fs.html?lang=en&view=1&loc=streets_sadovaya10.p36 Bulgakov's former residence] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080507070706/http://moscow.360cities.net/fs.html?lang=en&view=1&loc=streets_sadovaya10.p36 |date=2008-05-07 }} * {{en icon}} {{fr icon}} {{Ru icon}} [http://www.masterandmargarita.eu/ Master and Margarita, Amateur but very high-quality site, devoted solely to Bulgakov's Master and Margarita] * {{en icon}} [http://cr.middlebury.edu/public/russian/Bulgakov/public_html/ Bulgakov's Master and Margarita] * {{en icon}} [http://www.spiraveronika.hu/bulg-ang.pdf God, Evil and the Savior] * {{fr icon}} http://www.marguo.com A French website about The Master and Margarita] * {{Ru icon}} [http://www.bulgakovmuseum.ru// Bulgakov museum in Moscow. The Odd Flat ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090129120939/http://bulgakovmuseum.ru/ |date=2009-01-29 }} * {{Ru icon}} [http://www.dombulgakova.ru// Cultural Center,Museum,Theatre "Bulgakov house" in Moscow. ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110424120130/http://www.dombulgakova.ru/ |date=2011-04-24 }} * {{Ru icon}} [http://community.livejournal.com/dombulgakova/ Diary of Cultural Center "Bulgakov house" in Moscow. ] * {{Ru icon}} [http://community.livejournal.com/bulgakovmuseum/// Diary of Bulgakov museum in Moscow] * {{Ru icon}} [http://www.teatr-bu.ru// Theatre "Bu..." in "Bulgakov House"(Bulgakov Heroes in Moscow). ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110829110640/http://www.teatr-bu.ru/ |date=2011-08-29 }} * {{Ru icon}} [http://www.bulgakov.ru/ Bulgakov.ru - ენციკლოპედია] * {{en icon}} [http://bulgakow.chkebelski.de/index_e.html Mikhail Bulgakov] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051214170434/http://bulgakow.chkebelski.de/index_e.html |date=2005-12-14 }} * {{Ru icon}} [http://bulgakov.km.ru/ Bulgakov Project at km.ru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090210061203/http://bulgakov.km.ru/ |date=2009-02-10 }} * {{Ru icon}} [http://www.klassika.ru/proza/bulgakov/ Klassika Bulgakov] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110514084637/http://www.klassika.ru/proza/bulgakov/ |date=2011-05-14 }} * {{en icon}} [http://www.loc.gov/rr/european/bulgaklc.html Mikhail Bulgakov in the Western World: A Bibliography] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ბულგაკოვი, მიხეილ}} [[კატეგორია:რუსი მწერლები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1891]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1940]] [[კატეგორია:მიხეილ ბულგაკოვი]] [[კატეგორია:რუსი მამაკაცი რომანისტები]] [[კატეგორია:რუსი დრამატურგები]] [[კატეგორია:რუსი მამაკაცი დრამატურგები]] [[კატეგორია:მაგიური რეალიზმის მწერლები]] [[კატეგორია:საბჭოთა რომანისტები]] [[კატეგორია:საბჭოთა მამაკაცი მწერლები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის მამაკაცი მწერლები]] [[კატეგორია:საბჭოთა დრამატურგები]] [[კატეგორია:რუსი ფენტეზი მწერლები]] [[კატეგორია:საბჭოთა ფენტეზი მწერლები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის რუსი დრამატურგები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის რომანისტები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის რუსი მწერლები]] [[კატეგორია:რუსი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:კიევში დაბადებულები]] csa25dzl9bewzkmatedg9m15ab2onuw განხილვა:ზეახალი ვარსკვლავი 1 21376 5426670 5426249 2026-07-03T18:10:09Z Surprizi 14671 /* გადატანა */ პასუხი 5426670 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} ==Untitled== ყველა ენაზე რუსულის გარდა სუპერნოვაა, ეს ინგლისური სიტყვა არაა. - ალს. == ვაი == მცდარი განმარტებაა! გასაწორებელია სასწრაფოდ, სანამ ვინმემ წაიკითხა :) :სწორი რა არის? სუპერნოვას აქეთ გადმოვამისამართებ. ბოლობოლო გაარკვიეთ ქართულად როგორაა სწორე--[[მომხმარებელი:Trulala|ტრულალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Trulala|გ]]) 06:37, 23 თებერვალი 2007 (UTC) განმარტებას რაც შეეხება მგონი პირვანდელს კი არ უბრუნდება არამედ ფეთქდება ვარლსკვავი. :ქსე-ის მიხედვით ტ. 4 გვ. 492 არის "ზეახალი ვარსკვლავი". [[მომხმარებელი:Zangala|Zangala]] 09:12, 23 თებერვალი 2007 (UTC) ე.ი. ზეახალია, ხოდა... განმარტება რა წერია, აქაური განმარტება არც მე არ მომწონს.--[[მომხმარებელი:Trulala|ტრულალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Trulala|გ]]) 09:18, 23 თებერვალი 2007 (UTC) :განმარტება იგივეა როგორც ქსე-ში. [[მომხმარებელი:Zangala|Zangala]] 09:30, 23 თებერვალი 2007 (UTC) == ეს ჯერ კიდევ კატასტროფა არაა :) == სტატია [[ვარსკვლავი|ვარსკვლავი]] მის განმარტებას მოიცავს --[[მომხმარებელი:Dkvanch|Dkvanch]] 21:02, 24 თებერვალი 2007 (UTC) == "ვარსკვლავიერი სიდიდე" == ასტრონომები ასე იყენებენ ამ ტერმინს - "ვარსკვლავიერი სიდიდე", თუ "ვარსკვლავური სიდიდე" ... --[[მომხმარებელი:Ottoshmidt|Ottoshmidt]] 09:21, 10 ივნისი 2009 (UTC) :[[ვარსკვლავიერი სიდიდე]] - ამას რას უწოდებენ? და აუცილებლად წყარო.--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 13:10, 10 ივნისი 2009 (UTC) სუპერნოვა არის "ზეახალი ვარსკვლავი", ეს არის ვარსკვლავი აფეთქების მომენტში, რის მერეც იგი ნადგურდება. სტატია კი არასწორია, მცდარი განმარტებაა! გასაწორებელია სასწრაფოდ, სანამ ვინმემ წაიკითხა :) --[[მომხმარებელი:Dkvanch|Dkvanch]] <sup>[[მომხმარებლის განხილვა:Dkvanch|განხილვა]]</sup><sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/Dkvanch|წვლილი]]</sub> 20:53, 14 მარტი 2010 (UTC) == გადატანა == სტატიას მიეხედება ადრე თუ გვიან, უკიდურესი სისულელე წერია პირველივე წინადადებაში, მაგრამ მანამდე იქნებ გადავიტანოთ სათაურზე „სუპერნოვა“? ― [[მომხმარებელი:Anry.kiknavelidze|Anry Kiknavelidze]] <sup>[[მომხმარებლის განხილვა:Anry.kiknavelidze|განხილვა]]</sup><sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/Anry.kiknavelidze|წვლილი]]</sub> 10:08, 5 ივნისი 2021 (UTC) :რის მიხედვით? [http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=14&t=86431 ზეახალი ვარსკვლავი], [https://dictionary.ge/word/supernova/ ზეახალი ვარსკვლავი]. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 10:10, 5 ივნისი 2021 (UTC) ::„ზეახალი“ და „ახალი ვარსკვლავი“ „სუპერნოვას“ და „ნოვას“ აღსანიშნავად, არის ყველაზე დიდი სისულელე, რაც კი ქართულ ენაშია შემოტანილი, პირდაპირ რუსულის თარგმანით. „ნოვა“ ლათინური ტერმინია და ყველა ენა იყენებს იმიტომ, რომ არ მოხდეს რეალურად ახლად დაბადებულ ვარსკვლავში აღრევა. განა სხვა ენებში არ აქვთ სიტყვა „ახალი“? რაც შეეხება „სუპერს“, ამაზე წერაც არ ღირს, დამკვიდრებულია ენაში. სასწრაფოდ გადასატანია. — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|<font color="#0000FF">Mikheil</font>]] <small><sup>[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|<span style="color:#00FF00">მიწერა</span>]]</sup></small> 10:30, 5 ივნისი 2021 (UTC) :::ეს არის სუბიექტური აზრი. უმჯობესია ვენდოთ სპეციალისტებს. იხილეთ აბასთუმნის ასტროფიზიკური ობსერვატორიის ბიულეტენი, ნომერი 37, 1969 წელი, ანზორ ჭუაძისა და თ. ბარბლიშვილის ავტორობით, სტატია „ზეახალი ვარსკვლავი გალაქტიკაში NGC3389“. აგრეთვე [https://observatory.iliauni.edu.ge/aghmochenebi/ ილიაუნის დაქვემდებარებაში მყოფი აბასთუმნის ობსერვატორიის შესახებ ინფორმაცია]. ამ და ზემოთ ჩამოთვლილ წყაროებში ნახსენებია ახლანდელი სახელი. რუსულიდანაა თუ ჩინურიდან, ფაქტია, რომ ეს ტერმინი ქართულ '''მეცნიერულ''' წრეში დამკვიდრებული და გამოყენებადია. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 10:36, 5 ივნისი 2021 (UTC) ::::1969 წლის ბიულეტინი სრულიად არარელევანტურია. ამ ტერმინის აბსურდულობაზე გუგლის რეზულტატებიც მეტყველებს. — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|<font color="#0000FF">Mikheil</font>]] <small><sup>[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|<span style="color:#00FF00">მიწერა</span>]]</sup></small> 10:38, 5 ივნისი 2021 (UTC) :::::უფრო ახალი მოიტანეთ, სადაც წერია სუპერნოვა და გადავიტანოთ. მანამდე ძველს ვენდოთ. რაც შეეხება გუგლის რეზულტატებს, შედეგებში აჩვენებს ნუშის ჯიშებს (ასე ჰქვია), კომპანიებს (არსებობს შპს), გვარებს და მანქანური თარგმანით ავტომატურად თარგმნილ საიტებს, რომლებზეც სხვა ენების supernova თარგმნილია სუპერნოვად (ცხადია, მანქანური თარგმანი სხვანაირად ვერ გადათარგმნის). [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 10:43, 5 ივნისი 2021 (UTC) :::::::ასევე, [http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00016836/ ვლადიმერ კირცხალიას] ავტორობით დაბეჭდილი სტატია „ზეახალი ვარსკვლავები და მათი გრავიტაციული ეფექტი“, სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის შრომები, '''2008''' წელი, გვ. 9. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 10:49, 5 ივნისი 2021 (UTC) ::::::::როგორც ხედავთ, ახალ წყაროებშიც ეს ტერმინი გვხვდება. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 10:50, 5 ივნისი 2021 (UTC) :ტერმინი „ზეახალი ვარსკვლავი“ სუპერნოვას მნიშვნელობას არ ასახავს, რადგან სუპერნოვა ეწოდება მოვლენას, ვარსკვლავის „აფეთქებას“ და არა თავად ვარსკვლავს. თავად სიტყვა „ნოვა“, რომლისგანაც სუპერნოვა წარმოიშვა, XVI საუკუნეში დაშვებული [https://en.wikipedia.org/wiki/Nova შეცდომის] შედეგია, რომელიც კი ბატონო, შემორჩა ყველა ენაში, მაგრამ არც ინგლისურში, არც გერმანულში და არც სხვაგან, რუსულის და ქართულის გარდა (და ალბათ ყოფილ საბჭოთა სივრცეში), არავის მოსვლია იდიოტური აზრი, რომ სიტყვა „სუპერნოვა“ ეთარგმნათ, ამიტომ არის ინგლისურშიც supernova და არა super-new star. {{(:)}} ისევე, როგორც ქართულ საბჭოთა ენციკლოპედიასთან არავითარ ვალში არაა ვიკიპედია, ასევე არავითარ ვალში არაა წინა საუკუნის სხვა ლიტერატურასთან ტერმინოლოგიის თვალსაზრისით, თუ ეს ტერმინოლოგია აზრობრივ წინააღმდეგობაშია საერთაშორისოდ მიღებულთან. ცოტა ხანში სტატია ინგლისური ვიკიპედიის მიხედვით განახლდება, სადაც სათაურში მოცემული ტერმინი განმარტებულია, როგორც „ვარსკვლავის მძლავრი და მანათობელი აფეთქება“ და არა რაღაც სახის ვარსკვლავი, სასურველია, მანამდე ბარემ შეიცვალოს სახელიც და სტატიის საბოლოო ფორმასთან შესაბამისობაში მოვიდეს. ― [[მომხმარებელი:Anry.kiknavelidze|Anry Kiknavelidze]] <sup>[[მომხმარებლის განხილვა:Anry.kiknavelidze|განხილვა]]</sup><sub style="margin-left:-4.5em">[[სპეციალური:Contributions/Anry.kiknavelidze|წვლილი]]</sub> 18:00, 5 ივნისი 2021 (UTC) ::მემგონი ნათლადაა აღნიშნული 2008 წლის წყარო. ვიკიპედიაში სახელების შემოტანისას პირველ რიგში ვეყრდნობით არსებულ წყაროებს, შემდეგ, თუ არ არსებობს ასეთი, ირიბ წყაროებს. მოიტანეთ აკადემიურ წყარო, რომ ქართულ სამეცნიერო ლიტერატურაში იხმარება ტერმინი „სუპერნოვა“ და გადაიტანეთ. თუკი ასეთი არ არსებობს, მაშინ რაც არსებობს მას დავუჯეროთ (ძველსაც და ახალსაც). [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 18:19, 5 ივნისი 2021 (UTC) :::ზოგადად, უმჯობესია ბიბლიოთეკაში დაწვრილებით გაეცნოთ ზემოაღნიშნულ ლიტერატურას. შესაძლებელია ქართულ ენაშიც ამ მოვლენას ერქვას „სუპერნოვა“, ხოლო ვარსკვლავს, რომელსაც ეს ახასიათებს — ზეახალი ვარსკვლავი (ეს უკანასკნელი ბიულეტენში დასტურდება გარკვევით). [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|<font color="gold">'''''გიო'''''</font>]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|<font color="#66FF00">'''''ოქრო'''''</font>]] 18:22, 5 ივნისი 2021 (UTC) განხილვა წავიკითხე. ზოგადად ტენდენცია ისეთია ქართულ ასტრონომიაში, რომ რაღაცა ერთი როცა დამკვიდრდება, მერე იმას იმეორებს ყველა და ზოგჯერ ბრმად. ანუ, ამ დღეებში რაღაც ესეთს წავაწყდი, რომ სატურნის ერთ-ერთ თანამგზავრს რომელსაც ბერჩნული მითოლოგიური ტატანის სახელის მიხედვით ეწოდა Iapetus (ქართულად ადრე „იაპედი“ და დღესდღეობით „იაპეტოსი“), რატომღაც ქსეში შეტანილი იქნა როგორც იაფეტი. არადა იაფეტი სხვანაირად იწერება და იაპეტი სხვანაირად. სავარაუდოდ ამას ხელი შეუწყო იმანაც რომ ამ ტიტანის სტატია არ არსებობს ქსეში და გვაქვს მხოლოდ სტატია იაფეტი. სწორედ ამ სახელწოდებით იხსენიება აბსოლუტურად ყველგან ერთი წყაროს გარდა სადაც სიღრმისაულად გამოიკვლიეს ეპონიმის რაობა (ესაა უნივერსალური ლექსიკონი). საქმე ასევე იმაშია რომ იაფეტი სავარაუდოდ ახალი დარქმეული იყო და არც ბევრი იცოდნენ მის შესახებ და სტატია ერთი გაჩხინკული რამაა. ამას მე იმისთვის ვყვები რომ რასაც ვაკვირდები ასტრონომიული ტერმინოლოგია ცოტა არ იყოს ბრმად მიყვება რელსებს. ჩემი ღრმა რწმენით ვიკიპედიის ამოცანაა ჯანსაღად შეაფასოს სიტუაცია და გამოიტანოს სწორი დასკვნა. რაც შეეხება აღნიშნულ სტატიას, ის შინაარსობრივად სწორედ „ზეახალი ვარსკვლავის“ შესახებაა და არა სხვა რამეზე, მაგრამ ეს სრულებით არ გვიშლის ხელს რომ სტატიას და ზოგადად აღნიშნულ ტერმინს ვიკიპედიაში დავუტოვოთ ორიგინალი სახელწოდება „სუპერნოვა“. ანუ ავიღოთ მაგალითად ირმის ნახტომის გალაქტიკა ის სპირალურია მაგრამ — „ტოტიანი“. ინგლისურად ეს მოხსენიებულია როგორც Barred spiral galaxy (რუსულად Спиральная галактика с перемычкой). რამდენად უპრიანია ბარის თარგმნა ჯერ რუსულად და მერე რუსულიდან ქართულად? ხო არ ჯობია ბარი ბარად დავტოვოთ? ანუ რეალურად სიღრმისეულად რომ ჩავდივართ გვინდა არ გვინდა ვაწყდებით მსგავსი ტიპის პრობლემებს. მავანმა შეიძლება Barred ვერ გადათარგმონს და ამოსავლად перемычка აიღოს, რითაც ავცდებით რეალობას ცოტა. ამიტომ თავისუფლად შეიძლება აღნიშნულ სპირალური ტიპის გალაქტიკას სიტყვა ბარი რაიმენაირად დავუტოვოთ. იგივე ითქმის სუპერნოვაზეც. ავიღოთ „უნივერსალური ლექსიკონი“ რომელსაც ხშირად ვუთითებთ ხოლმე. მისი ავტორია ქართველი ლიტერატურათმცოდნე, მთარგმნელი და პოეტი [[ალექსანდრე ელერდაშვილი]]. კი დიდი სამუშაოა ჩატარებული და ლიტერატურისმცოდნესთვის საკმაოდ აზრიანადაც აქვს დამუშავებული ბევრი ტერმინი. თუმცა მე მაინც ვფიქრობ რომ თავად ტერმინი „სუპერნოვა“ შეგვიძლია არც ვთარგმოთ და ისე მივიღოთ როგორც ორიგინალშია. მე ეხლა სუპერნოვას ფორმებში არ ჩამიხედავს ისე როგორც ამას მიხეილი იწერება, მაგრამ ვფიქრობ ტერმინი შეგვიძლია კიდეც ვთარგმნოთ და კიდეც არ ვთარგმნოთ. ფაქტია რომ ჩვენთან ზეახალი ვარსკვლავი დამკვიდრდა სსრკ-ს ეპოქაში და ქსედან მოყოლებული მასე იმეორებს. ქსეში მაგალიტად გვაქვს კოსმოსური პროგრამა აპოლონი (სხვათა შორის [http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=14&t=13247 უნივერსალურ ლექსიკონშიც]), ვიკიპედიაში კი ვეძახით კოსმოსური პროგრამა აპოლო-ს. იგივეა არტემისი-ც და არა არტემიდა როვორც ეს რუსულშია. ამიტომ სავარაუდოდ ტექსტის დასაწყისში ალბათ ორივე მიეთითოს ცუდი არ იქნება სათაურში, მაგრამ წინააღმდეგობას ვერაფერს ვერ ვხედავ იმაში რომ ჩვენტან იყოს სუპერნოვა. ისე ადრეც დავწერე და ვიტყვი რომ ვიკიპედიაში ძაან კარგად გამოგვდის ტერმინების სკრუპულიოზური კვლევა და მათ ირგვლივ კამათი. ეს ძაან სასარგებლოა. მსგავსად რო ეკამათად თუნდაც იაფეტზე ალბათ ეაპეტი იქნებოდა დღეს. ცუდი არ იქნება რომ ტერმინოლოგიისთვიის რამე სტატია შეიქმნას ნორმების სახით, რომ სხვადასხვა სტატიებში იმით ვისარგებლოთ.--[[მომხმარებელი:Surprizi|Surprizi]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Surprizi|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Surprizi|წვლილი]]) 19:44, 2 ივლისი 2026 (UTC) :ტერმინი ინგლისურად შემდეგნაირად იხნება: A supernova (: supernovae) is a powerful and luminous explosion of a star. ანუ სუპერნოვა ეს არაა ვარსკვლავი, არამედ ესაა ყოფილი ვარსკვლავი რომელიც ამჟამად აფეთქებულ მდომარეობაშია. თავად ინგლისურ ვიკიპედიაში სუპერნოვას არააქვს კატეგორია - ვარსკვლავის ტიპი. ამისი მარტივი მიზეზი ისაა რომ ზოგადად არსებობს ვარსკვლავის პირვანდელი განსაზღვრება. მაშ რაა ვასრკვლავი? ვარსკვლავი ესაა ცენტრალური ციური სხეული, რომლის გარშემო ორბიტაზე მოძრაობენ თანამგზავრი ციური სხეულები. ანუ ვარსკვლავი ესაა ერთიანი და მთლიანი ობიექტი, რომელსაც გააჩნია თავისი მასა. რაც შეეხება სუპერნოვას, ის არ და ვერ კლასიფიცირდება ვარსკვლავად, რადგანაც ის არის აწ უკვე დაშლილი და აფეთქებული ვარსკვლავი. მისი დაყენება სხვა ტიპის ვარსკვლავების გვერდით არსწორეა რადგანაც ის უკვე აღარ წარმოადგენს „ერთიან“ ბირთვს როგორც ასეთს. ეს ერთი მიზეზია რატომ არ უნდა იყოს სუპერნოვას სახელწოდებაში ვარსკვლავი. თუ ავდგებით და სუპერნოვას გარეშე ვისაუბრებთ ტერმინ „ზეახალი ვარსკვლავი“ იგი შეიძლება აღნიშნავდეს აი ძაან-ძაან ახლადფორმირებულ ვარსკვალვზე (ანუ ციური სხეულის ბირთვზე), ძვენ კი ეს ძაან-ძაან ახალი ფორმირება სახეზე არ გაგვაძნია, რამეთუ არ ძაან-ძაან ახალთანა გავქვს რამე და არც ვარსკვლავთან. შესაბამისად თუ ზეახალი ვარსკვლავი ვარსკვლავი თავისი ბუნებით არ და ვერ იქნება (უფრო უპრიანია დავარქვათ ექსვარსკვლავი, ან ყოფილი ვარსკვლავი) მაშინ რა აზრი აქვს სახელწოდებაში ვარსკვლავის გამოყენებას და თუ აღნიშნული ეს მოვლენაა ან გარდაცვლილი ვარსკვლავის თანამედროვე მდგომარეობა, ამ შემთხვევაში ტერმინი „ზეახალი“ საერთოდ რაშუაშია? როგორ, საუკუნეების მერეც და მილიონობით წლების მერეც ისევ ზეახალი იქნება? თუ ძველი ან ზეძველი? მოკლედ ეს ტერმინოლოგია მგონი რო გადასახედია. ისე ჩემი ჩაანალიზებას რო შევეშვათ ვნახე სტივენ ჰოუკინგის წიგნის „დროის მოკლე ისტორია“. აღნიშნული ილიაუნმა გამოსცა 2014 წელს სადაც სამ ადგილასაა (გვ. 147) ნახსენები Supernova: {{ციტატა|ვარსკვლავის გარე არე ზოგჯერ შეიძლება საშინელი სიმძლავრით აფეთქდეს, რასაც '''სუპერნოვა '''ეწოდება და ის დაჩრდილავს თავისი გალაქტიკის ყველა ვარსკვლავს, ზოგიერთი მძიმე ელემენტი, წარმშობილი ვარსკვლავის სიცოცხლის ბოლოს , გამოიტყორცნება უკან კოსმოსური სივრცის გაზში და შექმნის გარკვეულ მასალას ვარსკვლავთა შემდგომი გენერაციისათვის. ჩვენი საკუთარი მზე შეიცავს ისეთ მძიმე ელემენტების დაახლოებით 2%-ს, რადგან იგი წარმოადგენს მეორე ან მესამე გენერაციის ვარსკვლავს, ეარმოშობილს ხუთი ათასი მილიონი წლის წინათ გაზის მბრუნავი ღრუბლიდან , რომელიც შეიცავდა ადრეული '''სუპერნოვების '''ნამსხვრევებს.}} [[მომხმარებელი:Surprizi|Surprizi]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Surprizi|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Surprizi|წვლილი]]) 18:10, 3 ივლისი 2026 (UTC) hvpwpckntqxxb8wy2u2f9l3tqyn92ej აშშ-ის კონგრესი 0 30342 5426539 5416377 2026-07-03T12:45:02Z Dorvake 153487 ქვედა პალატის სპიკერის და სტრუქტურების განახლება 5426539 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პარლამენტი | ფონის ფერი =#22427b | ტექსტის ფერი =#FFFFFF | სახელი =შეერთებული შტატების კონგრესი<br />United States Congress | მოწვევის რიგითობა = | ემბლემა =Seal of the United States Congress.svg | ემბლემის_რეზ =180px | პალატის ტიპი =ორპალატიანი | ხელმძღვანელი1_ტიპი =[[აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტი|სენატის პრეზიდენტი]] | ხელმძღვანელი1 =[[ჯეი დი ვენსი]] | პარტია1 =[[აშშ-ის რესპუბლიკური პარტია|R]] | არჩევნები1 =2024 | ხელმძღვანელი2_ტიპი =[[აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის სპიკერი|წარმომადგენელთა პალატის სპიკერი]] | ხელმძღვანელი2 =[[მაიკ ჯონსონი]] | პარტია2 =[[აშშ-ის რესპუბლიკური პარტია|R]] | არჩევნები2 =2024 | ხელმძღვანელი3_ტიპი = | ხელმძღვანელი3 = | პარტია3 = | არჩევნები3 = | წევრები =535<br />100 სენატორი<br />435 წარმომადგენელი | სტრუქტურა1 =(119th) US House of Representatives.svg | სტრუქტურა1_რეზ =240px | პალატა1 =წარმომადგენელთა პალატის | პალატა2 =სენატის | პოლიტიკური ჯგუფები1 ={{colorbox|#000090}} [[აშშ-ის დემოკრატიული პარტია|დემოკრატები]]<br />{{colorbox|#900000}} [[აშშ-ის რესპუბლიკური პარტია|რესპუბლიკელები]] | პოლიტიკური ჯგუფები2={{colorbox|#000090}} [[აშშ-ის დემოკრატიული პარტია|დემოკრატები]]<br />{{colorbox|#7174e0}} დამოუკიდებელი<br />{{colorbox|#900000}} [[აშშ-ის რესპუბლიკური პარტია|რესპუბლიკელები]] | სტრუქტურა2 =119th United States Senate.svg | სტრუქტურა2_რეზ =240px | კომიტეტები1 = | საარჩევნო_სისტემა1 = | ბოლო_არჩევნები1 =8 ნოემბერი, 2024 | ბოლო_არჩევნები2 =8 ნოემბერი, 2024 | შემდეგი არჩევნები1 =3 ნოემბერი, 2026 | სხდომების დარბაზი =Obama Health Care Speech to Joint Session of Congress.jpg | სხდომების _რეზ =250px | სხდომების ადგილი =[[კაპიტოლიუმი (ვაშინგტონი)|კაპიტოლიუმი]] | საიტი =[http://www.house.gov/ წარმომადგენელთა პალატის ვებ-საიტი]<br />[http://www.senate.gov/ სენატის ვებ-საიტი] | შენიშვნები = |შემგედი არჩევნები2=3 ნოემბერი, 2026|შემდეგი_არჩევნები1=3 ნოემბერი, 2026|შემდეგი_არჩევნები2=3 ნოემბერი, 2026}} '''აშშ-ის კონგრესი''' ({{lang-en|the Congress of the United States}}) — [[ამერიკის შეერთებული შტატების ფედერალური მთავრობა|ამერიკის შეერთებული შტატების ფედერალური მთავრობის]] საკანონმდებლო ორგანო. არის ორ პალატიანი. შედგება [[აშშ-ის სენატი]]სა და [[წარმომადგენელთა პალატა (აშშ)|წარმომადგენელთა პალატისგან]]. კონგრესი ორივე პალატა განთავსებულია [[კაპიტოლიუმი (ვაშინგტონი)|კაპიტოლიუმში]]. [[ფაილი:Uscapitolindaylight.jpg|220px|მარჯვნივ|მინიატიურა|კაპიტოლიუმის შენობა აშშ-ში]] ==ლიტერატურა== *{{cite book | author =Bacon, Donald C.; Davidson, Roger H.; Keller, Morton, editors|title=Encyclopedia of the United States Congress |year=1995 |publisher=Simon & Schuster | unused_data =4 vols. }} *{{cite book |author=Collier, Christopher and Collier, James Lincoln |title=Decision in Philadelphia: The Constitutional Convention of 1787 |url=https://archive.org/details/decisioninphilad0000coll |year=1986 |publisher=Ballantine Books |isbn=0394523466}} *{{cite book |author=Davidson, Roger H., and Walter J. Oleszek |title=Congress and Its Members |year=2006 |edition=10th |publisher=Congressional Quarterly (CQ) Press |isbn=0871873257}} (Legislative procedure, informal practices, and other information) *{{cite book |title=The United States Congress |url=https://archive.org/details/unitedstatescong0000engl |author=English, Ross M. |publisher=Manchester University Press |year=2003 |isbn=0719063094}} *{{cite book |author=Herrnson, Paul S. |title=Congressional Elections: Campaigning at Home and in Washington |url=https://archive.org/details/congressionalele0004herr |year=2004 |publisher=CQ Press |isbn=1568028261}} *{{cite book |author=Oleszek, Walter J. |title=Congressional Procedures and the Policy Process |url=https://archive.org/details/congressionalpro00oles |year=2004 |publisher=CQ Press |isbn=0871874776}} *{{cite book |author=Polsby, Nelson W. |title=How Congress Evolves: Social Bases of Institutional Change |url=https://archive.org/details/howcongressevolv00pols_0 |publisher=Oxford University Press |year=2004 |isbn=0195161955}} *{{cite book |author=Price, David E. |title=The Congressional Experience |url=https://archive.org/details/congressionalexp00pric |year=2000 |publisher=Westview Press |isbn=0813311578}} *{{cite book |author=Struble, Robert, Jr. |title=chapter seven, Treatise on Twelve Lights |url=http://www.tell-usa.org/totl/07-%20Accountability%2C%20Efficiency%20%26%20Cuts.htm |year=2007 |publisher=TeLL |accessdate=2020-12-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160414162246/http://www.tell-usa.org/totl/07-%20Accountability%2C%20Efficiency%20%26%20Cuts.htm#Committee_autonomy |archivedate=2016-04-14 |access-date=2020-12-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160414162246/http://www.tell-usa.org/totl/07-%20Accountability%2C%20Efficiency%20%26%20Cuts.htm |archive-date=2016-04-14 }} *{{cite book |author=Zelizer, Julian E. |title=The American Congress: The Building of Democracy |url=https://archive.org/details/americancongress00juli |year=2004 |publisher=Houghton Mifflin |isbn=0618179062}} == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.senate.gov/ აშშ სენატის ოფიციალური საიტი] * [http://www.house.gov/ აშშ წარმომადგენელთა პალატის ოფიციალური საიტი] * [http://www.pe-a.ru/us/main კონგრესი 1933 წლიდან] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130117090618/http://www.pe-a.ru/us/main |date=2013-01-17 }} * [http://thomas.loc.gov/home/thomas.php ამერიკის ოფიციალური საკანონმდებლო ბაზა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111214085739/http://thomas.loc.gov/home/thomas.php |date=2011-12-14 }} * [http://www.senate.gov/artandhistory/history/resources/pdf/chronlist.pdf სენატორთა სია ქრონოლოგიური თანმომდევრობით] {{აშშ}} [[კატეგორია:აშშ-ის კონგრესი| ]] bp7uq8are68eqqbt4kzj5c1xpod1ukr მასშტაბირებადი ვექტორული გრაფიკა 0 33991 5426680 5340439 2026-07-03T18:28:28Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426680 wikitext text/x-wiki {{სტილი}} {{ინფოდაფა ფაილის ფორმატი | name = Scalable Vector Graphics | screenshot = [[ფაილი:Svg.svg|200px]] | caption = '''SVG ლოგო'''.<ref>სურათი რომელსაც თქვენ ხედავთ რასტერით დამუშავდა ბრაუზერებისთვის, რომელთაც SVG მხარდაჭერა არ აქვს.</ref> | extension = <tt>.svg</tt>, <tt>.svgz</tt> | mime = image/svg+xml<ref>http://www.w3.org/TR/SVGMobile12/mimereg.html</ref> | owner = [[World Wide Web Consortium]] | creatorcode = | genre = [[ვექტორული გრაფიკა|ვექტორული გამოსახულების ფორმატი]] | container for = | contained by = | extended from = [[XML]] | extended to = }} '''SVG''' ([[აკრონიმი]] [[ინგლ.]] '''Scalable Vector Graphics''') — '''მასშტაბირებადი ვექტორული გრაფიკა'''. მასშტაბირებადი ვექტორული გრაფიკა არის W3C-ს აღწერა. ეს არის XML ფორმატის ფაილი, რომელიც საშუალებას გვაძლევს აღვწეროთ გრაფიკული ვექტორების ერთობლიობა. == მახასიათებლები == [[ფაილი:Bitmap VS SVG.svg|right|400px|thumb|სურათებს შორის მატრიცული და ვექტორული განსხვავებები. <br />ვექტორული სურათები შეიძლება იყოს უსასრულობამდე გაზრდილი.]] * SVG განსაზღვრავს ვექტორებს - ვებ გვერდებისთვის შექმნილ გრაფიკებს. * SVG გრაფიკებს განსაზღვრავს [[XML]] ფორმატში. * SVG გრაფიკების ხარისხი არ ეცემა მათი გადიდება/დაპატარავების შემთხვევაში. * SVG ფაილებში ყოველ ელემენტსა და ატრიბუტს შეუძლია ანიმირება. * SVG რეკომენდებულია [[მსოფლიო]] [[ვებ ქსელის]] [[კონსორციუმის]] (W3C) მიერ. * SVG ჩაშენებულია [[W3C]] სტანდარტებში, ისევე როგორც [[DOM]] და [[XLS]]. საზღვრები, განზომილებები და ვექტორული საგნების სტრუქტურები მითითებულია XML დოკუმენტის ციფრული ფორმის ქვეშ. სპეციალური სისტემა (CSS ან XSL) საშუალებას გვაძლევს მივუთითოთ ფერები და ფონტები. [[ფაილი:MediaWikiExternalEditorImage.png|thumb|''მსგ სურათის მანიპულაცია [[Inkscape]]-ით.'']] ეს ფორმატი მართავს ბაზის რამდენიმე გეომეტრიულ ფორმას (ოთხკუთხედებს ელიფსებს და ა.შ), მაგრამ ასევე გზებს (path ინგლისურად) რომელსაც იყენებენ Bézier-ის მრუდისთვის და საშუალებას გვაძლევს აგრეთვე მივიღოთ ნებისმიერი ფორმა. შევსება შეიძლება განხორციელდეს ამორჩეული ფერების დეგრადაციის საშუალებით, რომლებიც არის მსგ-საგნები ან ფილტრები (shaders 3D ტიპის სურათებად წოდებული). ასევე შეგვიძლია დავურთოთ გრძელი გზის ნიმუში (markers) და გამოვიყენოთ შევსების ფუნქციები. ალფა არხი, გამჭვირვალობისათვის და ყველა დონეზე მორგებული. როგორც ყველა XML დოკუმენტისთვის, საგნები არიან მხესებრი ფორმის ქვეშ ორგანიზებული. ფორმატს შეუძლია ანიმაციის ინტეგრაცია ან გრაფიკული საგნების მანიპულაცია პროგრამებით, უფრო ზუსტად სკრიპტების დახმარებით, რომლებიც ინტეგრირებულია მსგ-ში. მსგ-ს ერთ-ერთი ინტერესი არის ის, რომ შეიძლება იყოს სხვა XML დოკუმენტში შესული, როგორც მაგალითად XHTML ან XML დოკუმენტში წინასწარ გამოთვლილი XSL-FO. XML ნორმის დაცვით, მსგ სურათი შეიძლება იყოს მანიპულირებული საერთაშორისო Docement Objet Model (DOM)-ის მიხედვით. მსგ შეიძლება იყოს გამოსახული რამდენიმე Web ნავიგატორით, როგორც Konqueror, Opera, Mozilla Firefox, ან პლაგინის დახმარებით. რამდენიმე გრაფიკული ინტერფეისი გამოიყენება ხატულების და ინტერფეისების მართვისთვის და გამოქვეყნებისთვის, როგორც X.org, GNOME, KDE ან ზოგიერთი მობილური ტელეფონისთვის. == ფაილების დათვალიერება == თუ თქვენი ბრაუზერი არ უზრუნველყოფს SVG ფაილებს, მაშინ თქვენ გჭირდებათ SVG viewer.<br /> '''შენიშვნა''': Firefox-ს და Opera-ს გააჩნიათ საკუთარი SVG Viewer-ები. ასე რომ, თუ თქვენ იყენებთ ამ ბრაუზერებს, მოგიწევთ ცალკე Viewer-ების დაყენება. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.adobe.com/svg/viewer/install/ გადმოწერე SVG viewer უფასოდ Adobe-ის ოფიციალური ვებ გვერდიდან] == ისტორია და უპირატესობები == [[Sun Microsystems]], [[Adobe]], [[Apple]], [[IBM]] და [[Kodak]] არიან ზოგიერთი ის [[კომპანიები]], რომლებიც ჩაერთვნენ SVG-ს განსაზღვრაში. SVG-ს უპირატესობები სხვა გაფართოების სურათებთან მიმართებაში: * SVG ფაილების წაკითხვა და მოდიფიკაცია შესაძლებელია ძალიან ბევრ პ[[როგრამაში]] (მათ შორისაა [[Notepad]]). * SVG ფაილები ბევრად პატარა და შეკუმშვადი ფაილებია, ვიდრე [[JPG]] და [[GIF]] ფაილები. * SVG [[სურათები]] მასშტაბირებადი სურათებია. * SVG სურათების ამობეჭვდა შესაძლებელია დიდ რეზოლუციებზე მაღალი ხარისხით. * SVG სურათების ზომის შეცვლა შესაძლებელია. შესაძლებელია შეიცვალოს სურათის ნებისმიერი ნაწილი დამახინჯების გარეშე. * SVG-ში ტექსტი მონიშვნადია, და შესაძლებელია ტექსტის მოძებნა (საუკეთესოა [[რუკების]] მარკირებისთვის). * SVG მუშაობს [[JAVA]] [[ტექნოლოგიებთან]]. * SVG [[ფაილები]] არიან წმინდა XML ფაილები. SVG-ს მთავარი კონკურენტია [[Flash]].<br /> SVG-ს უდიდესი უპირატესობაა სხვა სტანდარტებთან შეთანხმება (მათ შორის არიან XSL და DOM), რაც ფლეშს არ გააჩნია. Flash შეთანხმებულია კერძო ტექნოლოგიებთან, რომლებიც არ არიან ღია წყაროები.<br /> SVG-ს ნაკლი არის ის, რომ მას ყველა [[ბრაუზერი]] არ უზრუნველყოფს. [[Mozilla]]-ს ბრაუზერები, [[Firefox]] და [[Opera]] უზრუნველყოფენ SVG-ს. ასევე [[Microsoft]]-ის გეგმა არის SVG-ს უზრუნველყოფა.<br /> SVG-ს მომხმარებელთა რიცხვი იზრდება და ამასთანავე [[Adobe GoLive]] უზრუნველყოფს მას. == მაგალითები == === მარტივი === {| width="100%" cellpadding="10" |+ სამი მართკუთხა საგანი |<pre> <?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:ev="http://www.w3.org/2001/xml-events" version="1.1" baseProfile="full" x="0" y="0" width="300" height="200" id="svg2"> <title>Rectangles</title> <defs id="defs4" /> <g id="layer1"> <rect width="300" height="120" x="0" y="20" fill="green" id="rect1306" /> <rect width="80" height="150" x="20" y="30" fill="red" id="rect1308" /> <rect width="140" height="80" x="50" y="50" fill="blue" id="rect1310" /> </g> </svg> </pre> გრაფიკული გამოსახულების კოდი გვაძლევს შემდეგ შედეგს: [[ფაილი:Example svg.svg]] მკვეთრად შეიმჩნევა სამი ოთხკუთხედი, მწვანე ზომით 300x120 პიქსელი, წითელი (80x150) და ლურჯი(140x80) კომპლექსური უფრო რთული მაგალითი მსგ-სი, რომელიც აჩვენებს ტექნიკური ქანების განსხვავებას: [[ფაილი:Tectonic plates.svg|center]] == იხილეთ აგრეთვე == * მსოფლიოს რუკა ინგლისურად (http:/fr.wikipedia.org/wiki/Image:World_mqp_pol_2005_v02.svg) * მსოფლიოს რუკა css:hover/title firefox ფრანგულად (http:/fr.wikipedia.org/wiki/Image:Model_css_mozilla.svg) == დაკავშირებული სტატიები == * [[გრაფიკა]] * [[ვექტორული ნახატი]] * [[VML]] * [[ღია ფორმატი]] == პროგრამები == * [[Skencil]] (ძველად sketch-ი) * [[Sodipodi]] * [[Inkscape]] * [[Karbon14]] * [[OOo Draw]] * [[Illustrator]] * [[CorelDraw]] * [[Gill]] ეს გრაფიკული გარემო გამოიყენება მსგ: X.org,GNOME,KDE ფორმატისთვის == რესურსები ინტერნეტში == * მსგ ფორმატის ფრანგული გვერდი (http://ptaff.ca/svg/) * მსგ-ს ფრანგული პორტალი (http://www.svgfr.org/) * {{en icon}} მსგ-ს გვერდი W3C-ს საიტზე (http://www.w3.org/Graphics/SVG/) * {{en icon}} SVG.org (http://www.svg.org) მსგ ფორმატზე და აპლიკაციებზე ინფორმაციები * {{en icon}} მსგ-ს Mozilla-ს გვერდი (http://www.mozilla.org/projet/svg/) * {{en icon}} მსგ-ს Opera-ს გვერდი (http://www.opera.com/products/desktop/svg/) * {{en icon}} თამაშების დაწვრილებითი რუკა მსგ-ში (http://david.bellot.free.fr/svg-cards) * {{fr}} ვექტორული სურათები: მსგ-ს ფორმატი Générationcyb.net-ზე (http://www.generationcyb.net/article.php3?id_article=903 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070929022219/http://www.generationcyb.net/article.php3?id_article=903 |date=2007-09-29 }}) * {{en icon}} გრავიტაციული ინტერაქტივობის ნათელი მაგალითი javascript-ში (http://isthis4real.com/orbit.xml {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060116064328/http://www.isthis4real.com/orbit.xml |date=2006-01-16 }}) == მსგ-ს ბიბლიოთეკა == * {{en icon}}Apche Batik (http://xml.apache.org/batik/index.html) გვაძლევს მსგ დოკუმენტის მართვის საშუალებას. * {{en icon}} librsvg (http://librsvg.soirceforge.net {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070928155133/http://librsvg.soirceforge.net/ |date=2007-09-28 }}) არის მსგ-ს ბიბლიოთეკა, რომელიც გვაძლევს მანიპულირების საშუალებას bitmap-ში (მეხსიერებაში, JPEG ფაილში ან PNG-ში). ის გამოიყენება ვიკიპედია სერვერებისათვის,რომ შეიცვალოს მსგ PNG-თი, რათა შევძლო გამოვსახო ნავიგატორი რომელიც არ შეიცავს მსგ-ს თავიდანვე. * {{en icon}} Cairo (http://cairographics.org) რათა განვავითარო მატერიალები მიზნამდე როგორიც აქვს linex-თვის მსგ-ს ორი მოტორით. * {{en icon}} მსგ Perl-ის კომბინაცია (http://search.cpan.org/~ronan/SVG-2.30/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051124175732/http://search.cpan.org/~ronan/SVG-2.30/ |date=2005-11-24 }}) * {{en icon}} svgGraph (http://freshmeat.net/projects/php_svggraph/)ბიბლიოთეკა{{Dead link|date=სექტემბერი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} + მაგალითი + ის დოკუმენტაცია, რომელიც საშუალებას გვაძლევს შევქმნათ მსგ ისტოგრამები(ხაზები,ტირეები) მსგ-ები PHP-თი. * {{en icon}} http://www.openclipart.org/ კლიპარტების ბიბლიოთეკა მსგ ფორმატით, ტექნიკური გაყიდვების უფლებები (Inkscape-ის შემქმნელების პროექტი) * OFC Charts (http://ofccharts.objectweb.org/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070224130320/http://ofccharts.objectweb.org/ |date=2007-02-24 }}) არის Java ბიბლიოთეკა ღია წყაროთი, რომელიც საშუალებას გვაძლევს შევქმნათ მრუდები,ისტოგრამები,ცილინდრები და სხვ. სტატიკური და ანიმაციური მსგ ფორმატში == ვიზუალიზაცია/მსგ პლაგინი == * librsvg (http://librsvg.sourceforge.net) მსგ ბიბლიოთეკა შეიცავს ვიზუალიზატორს და პლაგინ Mozzila/Firefox 2.8.0-ის შემდეგ (შეიცავს path,gradients,markers,filters) * Adobe SVG Viewer (hhtp://www.adobe.com/svg/viewer/istall/main.html) ვიზუალიზატორი მსგ ნიშანდობრ HTML პლაგინისა * Corel SVG Viewer (http://www.corel.com/servlet/Satellite?pagename=Corel/Download/Details&id=1042152917172), მსგ-ს სხვა ვიზუალიზატორი (ინგლისურად) == მსგ რედაქტორი == * Inkscape, თავისუფალი პროგრამა, მსგ სპეცილიზირებული ვექტორული ნახატით * skencil (http://www.nongnu.org/skencil {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070520160257/http://www.nongnu.org/skencil/ |date=2007-05-20 }}) (ძველი Sketch-ი) არის ვექტორული გამომცემელი, რომელიც აწარმოებს მსგ-ს იმპორტს და ექსპორტს * The GIMP ხატვისა და ანიმაციის პროგრამა, ორიენტირებული bitmap-ზე, რომელიც აწარმოებს მსგ ფორმატის path-ის იმპორტს და ექსპორტს და სურათების ტრანსფორმაციას მსგ ფორმატში, librsvg ბიბლიოთეკის წყალობით bitmap-ში * Imagemagick (http://www.imagemagick.org) მაძლევს მანიპულირების საშუალებას და ფაილების უკუ ვერსიას მსგ-დან სკრიპტებში ბრძანებებისა და სხვადასხვა ენების საშუალებით. == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} [[კატეგორია:გრაფიკული ფაილის ფორმატი]] |} jnxuy39xk58p3y9nr79x17oci06u8x4 დედოფალა 0 37183 5426714 4894596 2026-07-03T19:23:42Z გიო ოქრო 84301 5426714 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = დედოფალა | სურათის ფაილი = Mustela nivalis (two, fighting).jpg | სურათის სახელი = | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[ძუძუმწოვრები]] | რიგი = [[მტაცებლები]] | ოჯახი = [[კვერნისებრნი]] | გვარი = | სახეობა = '''დედოფალა''' | ლათ = Mustela nivalis | დაცვის სტატუსი =LC | ვიკისახეობები = | itis = | არეალის რუკა = Least Weasel area.png | არეალის ლეგენდა = | iucn =14021 }} '''დედოფალა''', ''სინდიოფალა'' ({{lang-la|Mustela nivalis}}) — [[ძუძუმწოვრები|ძუძუმწოვარი]] ცხოველი [[კვერნისებრნი|კვერნისებრთა]] ოჯახისა. ერთ-ერთი ყველაზე პატარა მტაცებელი. მისი სხეულის სიგრძეა 13-26 სმ, კუდისა — 1,4-9 სმ, წონა — 30-250 გ-მდე. აქვს ხშირი, მოკლე ბეწვით დაფარული მეტად მოქნილი სხეული. გავრცელებულია [[ევროპა]]ში, [[აზია]]ში (გარდა სამხრეთისა), [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკაში]]. [[საქართველო]]შიც ბევრგან გვხვდება. საქართველოში ფართოდაა გავრცელებული ორი: დიდი კავკასიური დედოფალა (M. n. dinniki), ბინადრობს უფრო მთიან ადგილებსა და ტყეებში, და მცირე კავკასიური დედოფალა (M. n. caucasica), ბინადრობს მეტწილად ღია ადგილებში. ხშირად ორივე ქვესახეობა ერთსა და იმავე ადგილზე გვხვდება. იკვებება თაგვისებრი მღრღნელებით. მრავლდება წლის ნებისმიერ დროს. შობს 3-9 ნაშიერს. მავნე მღრღნელების განადგურებით სარგებლობა მოაქვს სოფლის მეურნეობისათვის. == ლიტერატურა == {{ქსე|3|433|}} {{ქე|2||ენუქიძე გ.}} [[კატეგორია:კვერნისებრნი]] [[კატეგორია:საქართველოს ძუძუმწოვრები]] jugict0hr6iethwzzgbqpfjmmb8c5l5 დოღი 0 37839 5426600 4668139 2026-07-03T15:41:04Z DangPhuocThinh29 184841 Created by translating the section "Gambling" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1360481531|Horse racing]]" 5426600 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Monmouth Park.jpg|მინი|250პქ|დოღი]] '''დოღი''' — [[ცხენოსნობა|ცხენოსნობის]] ერთ-ერთი სახე, ჯიშიანი [[ცხენი|ცხენების]] გამოცდა მათი უნარის (სისწრაფე, გამძლეობა, ხტომა) გამოვლენისა და განვითარების მიზნით. შეჯიბრება იპოდრომზე ან სწორ ადგილზე დისტანციის სწრაფად გავლაში. ==დოღის სახეობები== * სადა დოღი — ტარდება 1000–4200 მ დისტანციაზე ცხენის ასაკის მიხედვით (2- იდან 4 წლამდე და მეტი), * ეროვნული სადა დოღი — 8000–10000 მ-მდე დისტანციაზე ([[მარულა]]), * დაბრკოლებებიანი დოღი — 2000–4000 მ დისტანციის საჭენებელ ბილიკებზე 5–12 მსუბუქი დაბრკოლებით, * სტიპლ-ჩეიზი — მასიური, უძრავი დაბრკოლებებით (8–30 დაბრკოლება) 3200– 7000 მ დისტანციაზე (არანაკლებ 4 წლის ასაკის ცხენებისათვის). ==რეგლამენტი== დოღში ჟოკეის (მხედრის) მასა (უნაგირიანად) მკაცრადაა რეგლამენტირებული (52–71 კგ დოღის სახეობის, ცხენის სქესის, ასაკისა და კლასის გათვალისწინებით). საერთაშორისო საჭენებელი გამოცდებიდან ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანია ტრიუმფული თაღის, გეორგ VI-ისა და ელისაბედ II-ის პრიზების გათამაშება, აგრეთვე ლივერპულისა და პარდუბიცეს დიდი სტიპლ-ჩეიზები. ==დოღი საქართველოში== ქართველი ჟოკეებიდან ცნობილია კონსტანტინე (კოწია) ავალიშვილი, რომელმაც რუსული წყაროების მიხედვით, 1912 წელს გაიმარჯვა ლივერპულის სტიპლ-ჩეიზში. საერთაშორისო კლასის ჟოკეის კონსტანტინე ყოჩიაშვილს მოგებული აქვს არაერთი პრიზი საერთაშორისო ასპარეზობაზე, გაიმარჯვა დიდ საკავშირო დერბიში (ულაყი „სუნგური“, 1952; ფაშატი „არაგვა“, 1954). მისი აღზრდილია ცნობილი ჟოკეი, მარნეულელი ნასიბ (ნიკოლოზ) ნასიბოვი, რ-იც 1965–1967 წლებში იყო ევროპის პრიზის სამგზის მფლობელი (ულაყი „ანილინი“). კარგი შედეგებით გამოირჩეოდნენ აგრეთვე ა. ხაინდრავა, გ. ქიქავა და ს. ვაჩნაძე. მოგვიანებით ქართველი მხედრები (ზ. გონჯილაშვილი, ვ. შელია, მ. სამუშია) მონაწილეობდნენ [[პარდუბიცე|პარდუბიცეს]] სტიპლ-ჩეიზში. საუკეთესო შედეგი მათ შორის აჩვენა ზ. გონჯილაშვილმა. ===ტრადიციული ქართული დოღი=== [[საქართველო]]ში დოღი ([[ხევსურეთი|ხევსურეთში]] „[[ცხენნი]]“, „ცხენდოღვი“, [[თუშეთი|თუშეთში]] „[[სადგინი]]“ და სხვა), მიცვალებულის ხსოვნის პატივსაცემად გამართული ცხენ-მხედართა შეჯიბრება, გავრცელებული იყო [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]], [[ფშავი|ფშავში]], [[თუშეთი|თუშეთში]], [[მთიულეთი|მთიულეთში]], [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], [[ხევი (მხარე)|ხევში]], [[სამეგრელო]]ში, [[აფხაზეთი|აფხაზეთში]] და სხვაგან. ხევსურეთში დოღი იმართებოდა გვიან გაზაფხულსა და ზაფხულში; მონაწილე ცხენების რიცხვი კენტი იყო (5-იდან 35-მდე). მათ საგანგებოდ უვლიდნენ და კვებავდნენ; ძუა-ფაფარი დაწნული და ფერადი ძაფებით შეკრული ჰქონდათ, თავ-კისერზე მძივღილით გამართული საფაფრე და საშუბლე ეკეთათ. უნაგირით მხოლოდ „სულის ცხენი“ (მიცვალებულისათვის დაკურთხებული) იყო შეკაზმული. დოღის ანუ „ცხენრბოლების“ დღეს ტაბლის დალოცვის შემდეგ რიგში დაწყობილი მხედრები „სულის ცხენის“ წინამძღოლობით სამჯერ შემოუვლიდნენ ფარდაგზე გაშლილ მიცვალებულის „ტალავართ“ (სამოსელს) და გაემართებოდნენ მიცვალებულის ნათესავების სოფლებისაკენ. „ჭირის პატრონის“ ნათესავი მხედრებს ტაბლას უდგამდა. ბოლო ტაბლიდან მხედრები „ჭირის პატრონის“ სოფელში ბრუნდებოდნენ. აქედან იწყებოდა ნამდვილი შეჯიბრება. თუ შორი გზა ჰქონდათ გამოსავლელი, მათ „მეგობრები“ — სხვა მხედრები ცვლიდნენ. გამარჯვებულ მხედრებს „ჭირის პატრონის“ სოფელში ჯილდოს (საქონელი, იარაღი, ტანსაცმელი და სხვა) ურიგებდნენ. == Gambling == მიუხედავად იმისა, რომ ცხენებით რბოლა ზოგჯერ მხოლოდ სპორტული მიზნებისთვის ტარდება, დოღის ინტერესისა და ეკონომიკური მნიშვნელობის ძირითადი ნაწილი მასთან დაკავშირებულ აზარტულ თამაშებს უკავშირდება, აქტივობა, რომელმაც 2019 წელს მსოფლიო ბაზარი დაახლოებით 115 მილიარდი აშშ დოლარის ღირებულების შექმნა გამოიწვია, <ref name=":0">{{Cite web |date=2019 |title=Annual Report 2019 |url=https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220209182537/https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |archive-date=2022-02-09 |access-date=2022-05-11 |publisher=International Federation of Horseracing Authorities}}</ref> თითქმის გაორმაგდა და 2025 წელს 235 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია და პროგნოზით, 2034 წლისთვის 512.4 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაიზრდება <ref name="Dataintelo">{{Cite web |title=Dataintelo - Consulting & Market Research Company |url=https://dataintelo.com/report/global-horse-racing-market |access-date=31 May 2026 |website=dataintelo.com |language=en}}</ref> ==ლიტერატურა== {{ქე|2|?|გიორგაძე დ., ელაშვილი ვ., ზალდასტანიშვილი ჯ.}} *''ბალაური მ., მაკალათია ნ.'', მიცვალებულის კულტუ არხოტის თემში, «მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის», 1940, ტ. 3; * ''ოჩიაური ა.'', მიცვალებულთა კულტი როშკასა და უკვენახადუს თემებში, იქვე; * ''ხიზანაშვილი (ურბნელი) ნ.'', ეთნოგფარიული ნაწერები, თბ., 1940 (მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის, 2); *''Элашвили Б. И.'', Традиции грузинской народной физической культуры и современность, Тб., 1973 [[კატეგორია:ცხენოსნობა]] 43k5w7yo8bt8fmttvhx58m2gcjnpy68 5426829 5426600 2026-07-04T04:11:29Z DangPhuocThinh29 184841 /* Gambling */ 5426829 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Monmouth Park.jpg|მინი|250პქ|დოღი]] '''დოღი''' — [[ცხენოსნობა|ცხენოსნობის]] ერთ-ერთი სახე, ჯიშიანი [[ცხენი|ცხენების]] გამოცდა მათი უნარის (სისწრაფე, გამძლეობა, ხტომა) გამოვლენისა და განვითარების მიზნით. შეჯიბრება იპოდრომზე ან სწორ ადგილზე დისტანციის სწრაფად გავლაში. ==დოღის სახეობები== * სადა დოღი — ტარდება 1000–4200 მ დისტანციაზე ცხენის ასაკის მიხედვით (2- იდან 4 წლამდე და მეტი), * ეროვნული სადა დოღი — 8000–10000 მ-მდე დისტანციაზე ([[მარულა]]), * დაბრკოლებებიანი დოღი — 2000–4000 მ დისტანციის საჭენებელ ბილიკებზე 5–12 მსუბუქი დაბრკოლებით, * სტიპლ-ჩეიზი — მასიური, უძრავი დაბრკოლებებით (8–30 დაბრკოლება) 3200– 7000 მ დისტანციაზე (არანაკლებ 4 წლის ასაკის ცხენებისათვის). ==რეგლამენტი== დოღში ჟოკეის (მხედრის) მასა (უნაგირიანად) მკაცრადაა რეგლამენტირებული (52–71 კგ დოღის სახეობის, ცხენის სქესის, ასაკისა და კლასის გათვალისწინებით). საერთაშორისო საჭენებელი გამოცდებიდან ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანია ტრიუმფული თაღის, გეორგ VI-ისა და ელისაბედ II-ის პრიზების გათამაშება, აგრეთვე ლივერპულისა და პარდუბიცეს დიდი სტიპლ-ჩეიზები. ==დოღი საქართველოში== ქართველი ჟოკეებიდან ცნობილია კონსტანტინე (კოწია) ავალიშვილი, რომელმაც რუსული წყაროების მიხედვით, 1912 წელს გაიმარჯვა ლივერპულის სტიპლ-ჩეიზში. საერთაშორისო კლასის ჟოკეის კონსტანტინე ყოჩიაშვილს მოგებული აქვს არაერთი პრიზი საერთაშორისო ასპარეზობაზე, გაიმარჯვა დიდ საკავშირო დერბიში (ულაყი „სუნგური“, 1952; ფაშატი „არაგვა“, 1954). მისი აღზრდილია ცნობილი ჟოკეი, მარნეულელი ნასიბ (ნიკოლოზ) ნასიბოვი, რ-იც 1965–1967 წლებში იყო ევროპის პრიზის სამგზის მფლობელი (ულაყი „ანილინი“). კარგი შედეგებით გამოირჩეოდნენ აგრეთვე ა. ხაინდრავა, გ. ქიქავა და ს. ვაჩნაძე. მოგვიანებით ქართველი მხედრები (ზ. გონჯილაშვილი, ვ. შელია, მ. სამუშია) მონაწილეობდნენ [[პარდუბიცე|პარდუბიცეს]] სტიპლ-ჩეიზში. საუკეთესო შედეგი მათ შორის აჩვენა ზ. გონჯილაშვილმა. ===ტრადიციული ქართული დოღი=== [[საქართველო]]ში დოღი ([[ხევსურეთი|ხევსურეთში]] „[[ცხენნი]]“, „ცხენდოღვი“, [[თუშეთი|თუშეთში]] „[[სადგინი]]“ და სხვა), მიცვალებულის ხსოვნის პატივსაცემად გამართული ცხენ-მხედართა შეჯიბრება, გავრცელებული იყო [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]], [[ფშავი|ფშავში]], [[თუშეთი|თუშეთში]], [[მთიულეთი|მთიულეთში]], [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], [[ხევი (მხარე)|ხევში]], [[სამეგრელო]]ში, [[აფხაზეთი|აფხაზეთში]] და სხვაგან. ხევსურეთში დოღი იმართებოდა გვიან გაზაფხულსა და ზაფხულში; მონაწილე ცხენების რიცხვი კენტი იყო (5-იდან 35-მდე). მათ საგანგებოდ უვლიდნენ და კვებავდნენ; ძუა-ფაფარი დაწნული და ფერადი ძაფებით შეკრული ჰქონდათ, თავ-კისერზე მძივღილით გამართული საფაფრე და საშუბლე ეკეთათ. უნაგირით მხოლოდ „სულის ცხენი“ (მიცვალებულისათვის დაკურთხებული) იყო შეკაზმული. დოღის ანუ „ცხენრბოლების“ დღეს ტაბლის დალოცვის შემდეგ რიგში დაწყობილი მხედრები „სულის ცხენის“ წინამძღოლობით სამჯერ შემოუვლიდნენ ფარდაგზე გაშლილ მიცვალებულის „ტალავართ“ (სამოსელს) და გაემართებოდნენ მიცვალებულის ნათესავების სოფლებისაკენ. „ჭირის პატრონის“ ნათესავი მხედრებს ტაბლას უდგამდა. ბოლო ტაბლიდან მხედრები „ჭირის პატრონის“ სოფელში ბრუნდებოდნენ. აქედან იწყებოდა ნამდვილი შეჯიბრება. თუ შორი გზა ჰქონდათ გამოსავლელი, მათ „მეგობრები“ — სხვა მხედრები ცვლიდნენ. გამარჯვებულ მხედრებს „ჭირის პატრონის“ სოფელში ჯილდოს (საქონელი, იარაღი, ტანსაცმელი და სხვა) ურიგებდნენ. == აზარტული თამაშები == მიუხედავად იმისა, რომ ცხენებით რბოლა ზოგჯერ მხოლოდ სპორტული მიზნებისთვის ტარდება, დოღის ინტერესისა და ეკონომიკური მნიშვნელობის ძირითადი ნაწილი მასთან დაკავშირებულ აზარტულ თამაშებს უკავშირდება, აქტივობა, რომელმაც 2019 წელს მსოფლიო ბაზარი დაახლოებით 115 მილიარდი აშშ დოლარის ღირებულების შექმნა გამოიწვია, <ref name=":0">{{Cite web |date=2019 |title=Annual Report 2019 |url=https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220209182537/https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |archive-date=2022-02-09 |access-date=2022-05-11 |publisher=International Federation of Horseracing Authorities}}</ref> თითქმის გაორმაგდა და 2025 წელს 235 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია და პროგნოზით, 2034 წლისთვის 512.4 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაიზრდება <ref name="Dataintelo">{{Cite web |title=Dataintelo - Consulting & Market Research Company |url=https://dataintelo.com/report/global-horse-racing-market |access-date=31 May 2026 |website=dataintelo.com |language=en}}</ref> ==ლიტერატურა== {{ქე|2|?|გიორგაძე დ., ელაშვილი ვ., ზალდასტანიშვილი ჯ.}} *''ბალაური მ., მაკალათია ნ.'', მიცვალებულის კულტუ არხოტის თემში, «მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის», 1940, ტ. 3; * ''ოჩიაური ა.'', მიცვალებულთა კულტი როშკასა და უკვენახადუს თემებში, იქვე; * ''ხიზანაშვილი (ურბნელი) ნ.'', ეთნოგფარიული ნაწერები, თბ., 1940 (მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის, 2); *''Элашвили Б. И.'', Традиции грузинской народной физической культуры и современность, Тб., 1973 [[კატეგორია:ცხენოსნობა]] 2y7k0344cyvi4mf0rd5rdbjd8ugphbq 5426830 5426829 2026-07-04T04:21:08Z DangPhuocThinh29 184841 Created by translating the section "World Championship" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1360481531|Horse racing]]" 5426830 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Monmouth Park.jpg|მინი|250პქ|დოღი]] '''დოღი''' — [[ცხენოსნობა|ცხენოსნობის]] ერთ-ერთი სახე, ჯიშიანი [[ცხენი|ცხენების]] გამოცდა მათი უნარის (სისწრაფე, გამძლეობა, ხტომა) გამოვლენისა და განვითარების მიზნით. შეჯიბრება იპოდრომზე ან სწორ ადგილზე დისტანციის სწრაფად გავლაში. ==დოღის სახეობები== * სადა დოღი — ტარდება 1000–4200 მ დისტანციაზე ცხენის ასაკის მიხედვით (2- იდან 4 წლამდე და მეტი), * ეროვნული სადა დოღი — 8000–10000 მ-მდე დისტანციაზე ([[მარულა]]), * დაბრკოლებებიანი დოღი — 2000–4000 მ დისტანციის საჭენებელ ბილიკებზე 5–12 მსუბუქი დაბრკოლებით, * სტიპლ-ჩეიზი — მასიური, უძრავი დაბრკოლებებით (8–30 დაბრკოლება) 3200– 7000 მ დისტანციაზე (არანაკლებ 4 წლის ასაკის ცხენებისათვის). ==რეგლამენტი== დოღში ჟოკეის (მხედრის) მასა (უნაგირიანად) მკაცრადაა რეგლამენტირებული (52–71 კგ დოღის სახეობის, ცხენის სქესის, ასაკისა და კლასის გათვალისწინებით). საერთაშორისო საჭენებელი გამოცდებიდან ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანია ტრიუმფული თაღის, გეორგ VI-ისა და ელისაბედ II-ის პრიზების გათამაშება, აგრეთვე ლივერპულისა და პარდუბიცეს დიდი სტიპლ-ჩეიზები. ==დოღი საქართველოში== ქართველი ჟოკეებიდან ცნობილია კონსტანტინე (კოწია) ავალიშვილი, რომელმაც რუსული წყაროების მიხედვით, 1912 წელს გაიმარჯვა ლივერპულის სტიპლ-ჩეიზში. საერთაშორისო კლასის ჟოკეის კონსტანტინე ყოჩიაშვილს მოგებული აქვს არაერთი პრიზი საერთაშორისო ასპარეზობაზე, გაიმარჯვა დიდ საკავშირო დერბიში (ულაყი „სუნგური“, 1952; ფაშატი „არაგვა“, 1954). მისი აღზრდილია ცნობილი ჟოკეი, მარნეულელი ნასიბ (ნიკოლოზ) ნასიბოვი, რ-იც 1965–1967 წლებში იყო ევროპის პრიზის სამგზის მფლობელი (ულაყი „ანილინი“). კარგი შედეგებით გამოირჩეოდნენ აგრეთვე ა. ხაინდრავა, გ. ქიქავა და ს. ვაჩნაძე. მოგვიანებით ქართველი მხედრები (ზ. გონჯილაშვილი, ვ. შელია, მ. სამუშია) მონაწილეობდნენ [[პარდუბიცე|პარდუბიცეს]] სტიპლ-ჩეიზში. საუკეთესო შედეგი მათ შორის აჩვენა ზ. გონჯილაშვილმა. ===ტრადიციული ქართული დოღი=== [[საქართველო]]ში დოღი ([[ხევსურეთი|ხევსურეთში]] „[[ცხენნი]]“, „ცხენდოღვი“, [[თუშეთი|თუშეთში]] „[[სადგინი]]“ და სხვა), მიცვალებულის ხსოვნის პატივსაცემად გამართული ცხენ-მხედართა შეჯიბრება, გავრცელებული იყო [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]], [[ფშავი|ფშავში]], [[თუშეთი|თუშეთში]], [[მთიულეთი|მთიულეთში]], [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], [[ხევი (მხარე)|ხევში]], [[სამეგრელო]]ში, [[აფხაზეთი|აფხაზეთში]] და სხვაგან. ხევსურეთში დოღი იმართებოდა გვიან გაზაფხულსა და ზაფხულში; მონაწილე ცხენების რიცხვი კენტი იყო (5-იდან 35-მდე). მათ საგანგებოდ უვლიდნენ და კვებავდნენ; ძუა-ფაფარი დაწნული და ფერადი ძაფებით შეკრული ჰქონდათ, თავ-კისერზე მძივღილით გამართული საფაფრე და საშუბლე ეკეთათ. უნაგირით მხოლოდ „სულის ცხენი“ (მიცვალებულისათვის დაკურთხებული) იყო შეკაზმული. დოღის ანუ „ცხენრბოლების“ დღეს ტაბლის დალოცვის შემდეგ რიგში დაწყობილი მხედრები „სულის ცხენის“ წინამძღოლობით სამჯერ შემოუვლიდნენ ფარდაგზე გაშლილ მიცვალებულის „ტალავართ“ (სამოსელს) და გაემართებოდნენ მიცვალებულის ნათესავების სოფლებისაკენ. „ჭირის პატრონის“ ნათესავი მხედრებს ტაბლას უდგამდა. ბოლო ტაბლიდან მხედრები „ჭირის პატრონის“ სოფელში ბრუნდებოდნენ. აქედან იწყებოდა ნამდვილი შეჯიბრება. თუ შორი გზა ჰქონდათ გამოსავლელი, მათ „მეგობრები“ — სხვა მხედრები ცვლიდნენ. გამარჯვებულ მხედრებს „ჭირის პატრონის“ სოფელში ჯილდოს (საქონელი, იარაღი, ტანსაცმელი და სხვა) ურიგებდნენ. == აზარტული თამაშები == მიუხედავად იმისა, რომ ცხენებით რბოლა ზოგჯერ მხოლოდ სპორტული მიზნებისთვის ტარდება, დოღის ინტერესისა და ეკონომიკური მნიშვნელობის ძირითადი ნაწილი მასთან დაკავშირებულ აზარტულ თამაშებს უკავშირდება, აქტივობა, რომელმაც 2019 წელს მსოფლიო ბაზარი დაახლოებით 115 მილიარდი აშშ დოლარის ღირებულების შექმნა გამოიწვია, <ref name=":0">{{Cite web |date=2019 |title=Annual Report 2019 |url=https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220209182537/https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |archive-date=2022-02-09 |access-date=2022-05-11 |publisher=International Federation of Horseracing Authorities}}</ref> თითქმის გაორმაგდა და 2025 წელს 235 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია და პროგნოზით, 2034 წლისთვის 512.4 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაიზრდება <ref name="Dataintelo">{{Cite web |title=Dataintelo - Consulting & Market Research Company |url=https://dataintelo.com/report/global-horse-racing-market |access-date=31 May 2026 |website=dataintelo.com |language=en}}</ref> == მსოფლიო ჩემპიონატი == დოღის საერთაშორისო ფედერაცია 1961 წელს დაარსდა, რომლის ამოცანაც იყო წმინდა სისხლის ცხენების დოღის საერთაშორისო პრაქტიკის სტანდარტიზაცია, თუმცა ოფიციალური მსოფლიო ჩემპიონატი არ არსებობს. <ref>{{Cite web |title=International Federation of Horseracing Authorities |url=https://www.ifhaonline.org/Default.asp?section=About%20IFHA&area=4 |access-date=2024-03-11 |website=www.ifhaonline.org}}</ref> <ref>{{Cite web |title=How a horse racing Olympics could work to make the sport better |url=https://www.scmp.com/sport/racing/article/2129796/hey-why-doesnt-horse-racing-have-its-own-olympics-heres-how-it-would |access-date=2024-03-11 |website=South China Morning Post}}</ref> <ref>{{Cite web |last= |first= |date=2018-02-07 |title=Saudi Arabia To Launch Horse Racing Championship To Rival Breeders' Cup, Dubai World Cup |url=https://paulickreport.com/nl-list/saudi-arabia-launch-horse-racing-championship-rival-breeders-cup-dubai-world-cup |access-date=2024-03-11 |website=Paulick Report {{!}} Shining Light on the Horse Industry |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=When the Breeders' Cup isn't the be-all and end-all of championship racing {{!}} Topics: Washington DC International, Xtra Heat, Breeders' Cup, Let's Elope |url=https://www.thoroughbredracing.com/articles/5241/when-breeders-cup-isnt-be-all-and-end-all-championship-racing/ |access-date=2024-03-11 |website=Thoroughbred Racing Commentary}}</ref> ==ლიტერატურა== {{ქე|2|?|გიორგაძე დ., ელაშვილი ვ., ზალდასტანიშვილი ჯ.}} *''ბალაური მ., მაკალათია ნ.'', მიცვალებულის კულტუ არხოტის თემში, «მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის», 1940, ტ. 3; * ''ოჩიაური ა.'', მიცვალებულთა კულტი როშკასა და უკვენახადუს თემებში, იქვე; * ''ხიზანაშვილი (ურბნელი) ნ.'', ეთნოგფარიული ნაწერები, თბ., 1940 (მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის, 2); *''Элашвили Б. И.'', Традиции грузинской народной физической культуры и современность, Тб., 1973 [[კატეგორია:ცხენოსნობა]] 7fgd4mg6c1h3wm4d3gcf0w6hkckehzl ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ახალი 4 37969 5426534 4161586 2026-07-03T12:29:50Z DerFuchs 6187 5426534 wikitext text/x-wiki <!-- რჩეული სტატიის განახლებისას შეცვალეთ ოთხივე თარგი აქაც. -->{| cellspacing="0" style="border-collapse: collapse; width: 100%" | style="width: 35px;" | [[File:P cal euro-green.png|35px]] | style="border-bottom: solid 2px #479429;" | === ახალი „რჩეულები“ === | style="border-bottom: solid 2px #479429;" | |} {| style="width:100%;" | style="width:50%; vertical-align:top;" | {{რჩეული სტატია}} | style="width:50%; vertical-align:top;" | {{ახალი რჩეული 2}} |- | style="vertical-align:top;" | {{ახალი რჩეული 1}} | style="vertical-align:top;" | {{ახალი რჩეული 3}} |} 4esbedjld76xh6orqk4wo69w7xuteni 5426538 5426534 2026-07-03T12:39:13Z DerFuchs 6187 5426538 wikitext text/x-wiki <!-- რჩეული სტატიის განახლებისას შეცვალეთ ოთხივე თარგი აქაც. -->{| cellspacing="0" style="border-collapse: collapse; width: 100%" | style="width: 35px;" | [[File:P cal euro-green.png|35px]] | style="border-bottom: solid 2px #479429;" | === ახალი „რჩეულები“ === | style="border-bottom: solid 2px #479429;" | |} {| style="width:100%;" | style="width:50%; vertical-align:top;" | <small>{{რჩეული სტატია}}</small> | style="width:50%; vertical-align:top;" | <small>{{ახალი რჩეული 2}}</small> |- | style="vertical-align:top;" | <small>{{ახალი რჩეული 1}}</small> | style="vertical-align:top;" | <small>{{ახალი რჩეული 3}}</small> |} 8jr31m252vtu608cguwrpzr7ja2bw7v თარგი:ახალი რჩეული 1 10 37970 5426518 4705762 2026-07-03T12:22:18Z DerFuchs 6187 5426518 wikitext text/x-wiki '''[[კვამე ნკრუმა]]''', [[განა|განელი]] პოლიტიკოსი, ფილოსოფოსი, პოლიტიკის თეორეტიკოსი და რევოლუციონერი. [[ოქროს ნაპირი (ბრიტანეთის კოლონია)|ოქროს ნაპირის]] პრემიერ-მინისტრი [[1952]]-[[1957]] წლებში, ხოლო შემდეგ დამოუკიდებელი განის პირველი პრემიერ-მინისტრი (1957-1960) და დამოუკიდებელი განის პირველი [[განის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] (1960-1966). [[ფელდმარშალი]] (1965). [[1964]] წელს თავი გამოაცხადა [[მუდმივი პრეზიდენტი|მუდმივ პრეზიდენტად]]. [[პანაფრიკანიზმი]]ს გავლენიანი მხარდამჭერი, ნკრუმა იყო [[აფრიკის ერთობის ორგანიზაცია|„აფრიკის ერთობის ორგანიზაციის“]] ერთ-ერთი დამფუძნებელი წევრი და 1962 წელს საბჭოთა კავშირის მიერ გაცემული „ლენინური მშვიდობის პრემიის“ ლაურეატი. საზღვარგარეთ გატარებული თორმეტი წლის შემდეგ, რომლის განმავლობაშიც იგი უმაღლეს განათლებას ეუფლებოდა, საკუთარ პოლიტიკურ ფილოსოფიას აყალიბებდა და სხვა დიასპორელ პანაფრიკანისტებთან ერთად ორგანიზაციულ საქმიანობას ეწეოდა, ნკრუმა ოქროს ნაპირზე დაბრუნდა, რათა დაეწყო თავისი პოლიტიკური კარიერა, როგორც ეროვნული დამოუკიდებლობის დამცველს. მან ჩამოაყალიბა [[კონვენტის სახალხო პარტია]], რომელმაც რიგით ამომრჩეველზე ორიენტირებული უპრეცედენტო მიდგომით სწრაფ წარმატებას მიაღწია. 1952 წელს პრემიერ-მინისტრი გახდა და ეს თანამდებობა შეინარჩუნა 1957 წლამდე, როდესაც განას ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობის მოპოვების პროცესს უხელმძღვანელა, რაც იმ დროისთვის საჰარის სამხრეთით მდებარე აფრიკაში პირველი ასეთი შემთხვევა იყო. [[1960]] წელს განელებმა დაამტკიცეს ახალი კონსტიტუცია და ნკრუმა [[განის პრეზიდენტი|პრეზიდენტად]] აირჩიეს. [[1999]] წელს [[BBC]]-ის გამოკითხვით იგი ათასწლეულის აფრიკელად დასახელდა. haoo0jhdgugv8ar8mvo1phgt0720w0z 5426522 5426518 2026-07-03T12:23:21Z DerFuchs 6187 5426522 wikitext text/x-wiki '''[[ანკარა]]''' — [[თურქეთი]]ს დედაქალაქი. მდებარეობს [[ანატოლია|ანატოლიის]] [[ცენტრალური ანატოლიის რეგიონი|ცენტრალურ]] ნაწილში. საქალაქო აგლომერაციის მოსახლეობა 5 200 000-ს შეადგენს, ხოლო [[ანკარის პროვინცია]]ში 5 864 049 ადამიანი ცხოვრობს. ანკარა თურქეთის უდიდესი ქალაქია ურბანული ტერიტორიის მიხედვით, მეორეა მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით ([[სტამბოლი]]ს შემდეგ), და მესამე — მეტროპოლიური ტერიტორიის მიხედვით ([[კონია|კონიისა]] და [[სივასი]]ს შემდეგ). ანკარა ისტორიულად ცნობილია, როგორც ''ანკირა'' და ''ანგორა''. თავდაპირველად ძველი კელტური სახელმწიფოს, გალატიის (ძვ. წ. 280–64 წლებში), ხოლო შემდეგ [[გალატია (რომის პროვინცია)|ამავე სახელწოდების]] [[რომის პროვინციები|რომაული პროვინციის]] ([[ძვ. წ. 25]]–[[VII საუკუნე]]) პოლიტიკური ცენტრი იყო. ანკარაში გვხვდება [[პროტოხეთები|ხათური]], [[ხეთები|ხეთური]], [[ლიდია|ლიდიური]], [[ფრიგია|ფრიგიული]], [[გალატია (რომის პროვინცია)|გალატური]], [[ძველი საბერძნეთი|ბერძნული]], [[სპარსეთის იმპერია|სპარსული]], [[რომის იმპერია|რომაული]], [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიური]] და [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალური]] არქეოლოგიური ძეგლები. ოსმალებმა ანკარა ჯერ ანატოლიის ეიალეთის ([[1393]] – [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] ბოლო), ხოლო შემდეგ ანგორის ეიალეთისა ([[1827]]–[[1864]] წლებში) და ანგორის ვილაიეთის ([[1867]]–[[1922]] წლებში) დედაქალაქად აქციეს. [[1920]] წლის [[23 აპრილი|23 აპრილს]] ანკარაში დაარსდა [[თურქეთის დიდი ეროვნული ასამბლეა]], რომელიც გახდა თურქული ეროვნული მოძრაობის შტაბი [[თურქეთის ომი დამოუკიდებლობისთვის|თურქეთის დამოუკიდებლობის ომის]] დროს. რესპუბლიკის დაარსების შემდეგ, [[1923]] წლის 29 ოქტომბერს, ანკარა გახდა თურქეთის რესპუბლიკის დედაქალაქი, სადაც მან ჩაანაცვლა [[სტამბოლი]], რომელიც [[კონსტანტინოპოლის დაცემა|კონსტანტინოპოლის დაცემის]] შემდეგ ქვეყნის მთავარი პოლიტიკური ცენტრი იყო. gzgrmmpz75pugu6gioatbwax88mzzet 5426526 5426522 2026-07-03T12:24:09Z DerFuchs 6187 5426526 wikitext text/x-wiki '''[[კვამე ნკრუმა]]''' — [[განა|განელი]] პოლიტიკოსი, ფილოსოფოსი, პოლიტიკის თეორეტიკოსი და რევოლუციონერი. [[ოქროს ნაპირი (ბრიტანეთის კოლონია)|ოქროს ნაპირის]] პრემიერ-მინისტრი [[1952]]-[[1957]] წლებში, ხოლო შემდეგ დამოუკიდებელი განის პირველი პრემიერ-მინისტრი (1957-1960) და დამოუკიდებელი განის პირველი [[განის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] (1960-1966). [[ფელდმარშალი]] (1965). [[1964]] წელს თავი გამოაცხადა [[მუდმივი პრეზიდენტი|მუდმივ პრეზიდენტად]]. [[პანაფრიკანიზმი]]ს გავლენიანი მხარდამჭერი, ნკრუმა იყო [[აფრიკის ერთობის ორგანიზაცია|„აფრიკის ერთობის ორგანიზაციის“]] ერთ-ერთი დამფუძნებელი წევრი და 1962 წელს საბჭოთა კავშირის მიერ გაცემული „ლენინური მშვიდობის პრემიის“ ლაურეატი. საზღვარგარეთ გატარებული თორმეტი წლის შემდეგ, რომლის განმავლობაშიც იგი უმაღლეს განათლებას ეუფლებოდა, საკუთარ პოლიტიკურ ფილოსოფიას აყალიბებდა და სხვა დიასპორელ პანაფრიკანისტებთან ერთად ორგანიზაციულ საქმიანობას ეწეოდა, ნკრუმა ოქროს ნაპირზე დაბრუნდა, რათა დაეწყო თავისი პოლიტიკური კარიერა, როგორც ეროვნული დამოუკიდებლობის დამცველს. მან ჩამოაყალიბა [[კონვენტის სახალხო პარტია]], რომელმაც რიგით ამომრჩეველზე ორიენტირებული უპრეცედენტო მიდგომით სწრაფ წარმატებას მიაღწია. 1952 წელს პრემიერ-მინისტრი გახდა და ეს თანამდებობა შეინარჩუნა 1957 წლამდე, როდესაც განას ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობის მოპოვების პროცესს უხელმძღვანელა, რაც იმ დროისთვის საჰარის სამხრეთით მდებარე აფრიკაში პირველი ასეთი შემთხვევა იყო. [[1960]] წელს განელებმა დაამტკიცეს ახალი კონსტიტუცია და ნკრუმა [[განის პრეზიდენტი|პრეზიდენტად]] აირჩიეს. [[1999]] წელს [[BBC]]-ის გამოკითხვით იგი ათასწლეულის აფრიკელად დასახელდა. 1hv45cisra2zgqvlp0ix7py1k8t4n1j თარგი:ახალი რჩეული 2 10 37971 5426520 4161588 2026-07-03T12:22:48Z DerFuchs 6187 5426520 wikitext text/x-wiki '''[[სუკარნო]]''' — [[ინდონეზია|ინდონეზიელი]] პოლიტიკური მოღვაწე, [[ინდონეზიის პრეზიდენტი]] [[1945]]-[[1967]] წლებში. ინდონეზიის ეროვნული გმირი. [[ინდონეზიის ეროვნული პარტია|ეროვნული პარტიის]] დამაარსებელი. სუკარნო იყო ჰოლანდიური [[ჰოლანდიის ოსტინდოეთი|კოლონიალიზმისგან]] ინდონეზიის დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლის ლიდერი. მეორე მსოფლიო ომში იაპონიის დამარცხების შემდეგ, სუკარნომ და [[მოჰამედ ჰატა]]მ 1945 წლის 17 აგვისტოს გამოაცხადეს ინდონეზიის დამოუკიდებლობა, სუკარნო პრეზიდენტად დაინიშნა. ხელმძღვანელობდა ჰოლანდიის ხელახალი კოლონიზაციის მცდელობების წინააღმდეგ ინდონეზიურ წინააღმდეგობას როგორც დიპლომატიური, ისე სამხედრო საშუალებებით, სანამ ჰოლანდიამ [[1949]] წელს არ აღიარა ინდონეზიის დამოუკიდებლობა. შედეგად, მიენიჭა ტიტული „გამოცხადების მამა“ („Father of Proclamation“). პარლამენტური დემოკრატიის პერიოდის შემდეგ, სუკარნომ [[1959]] წელს სტაბილურობის აღსადგენად და რეგიონული ამბოხებების ჩასახშობად შემოიღო ავტორიტარული სისტემა, რომელიც ცნობილია როგორც „მართული დემოკრატია“. 1960-იანი წლების დასაწყისისთვის, სუკარნო აგრესიულ საგარეო პოლიტიკას ატარებდა და ინდონეზია [[მიუმხრობლობის მოძრაობა|მიუმხრობლობის მოძრაობის]] წამყვან ხმად აქცია ანტიიმპერიალისტურ ბანაკში. დღეს, მისი მემკვიდრეობა, როგორც ინდონეზიის დამფუძნებელი მამისა და ეროვნული ერთიანობისა და დამოუკიდებლობის სიმბოლო, მრავალი ინდონეზიელის მიერ [[სუჰარტო]]ზე მეტად არის დაფასებული. odip4687ewx1e0pr6bfvz5y8wt25izn თარგი:ახალი რჩეული 3 10 37972 5426527 4181628 2026-07-03T12:24:22Z DerFuchs 6187 5426527 wikitext text/x-wiki '''[[ანკარა]]''' — [[თურქეთი]]ს დედაქალაქი. მდებარეობს [[ანატოლია|ანატოლიის]] [[ცენტრალური ანატოლიის რეგიონი|ცენტრალურ]] ნაწილში. საქალაქო აგლომერაციის მოსახლეობა 5 200 000-ს შეადგენს, ხოლო [[ანკარის პროვინცია]]ში 5 864 049 ადამიანი ცხოვრობს. ანკარა თურქეთის უდიდესი ქალაქია ურბანული ტერიტორიის მიხედვით, მეორეა მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით ([[სტამბოლი]]ს შემდეგ), და მესამე — მეტროპოლიური ტერიტორიის მიხედვით ([[კონია|კონიისა]] და [[სივასი]]ს შემდეგ). ანკარა ისტორიულად ცნობილია, როგორც ''ანკირა'' და ''ანგორა''. თავდაპირველად ძველი კელტური სახელმწიფოს, გალატიის (ძვ. წ. 280–64 წლებში), ხოლო შემდეგ [[გალატია (რომის პროვინცია)|ამავე სახელწოდების]] [[რომის პროვინციები|რომაული პროვინციის]] ([[ძვ. წ. 25]]–[[VII საუკუნე]]) პოლიტიკური ცენტრი იყო. ანკარაში გვხვდება [[პროტოხეთები|ხათური]], [[ხეთები|ხეთური]], [[ლიდია|ლიდიური]], [[ფრიგია|ფრიგიული]], [[გალატია (რომის პროვინცია)|გალატური]], [[ძველი საბერძნეთი|ბერძნული]], [[სპარსეთის იმპერია|სპარსული]], [[რომის იმპერია|რომაული]], [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიური]] და [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალური]] არქეოლოგიური ძეგლები. ოსმალებმა ანკარა ჯერ ანატოლიის ეიალეთის ([[1393]] – [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] ბოლო), ხოლო შემდეგ ანგორის ეიალეთისა ([[1827]]–[[1864]] წლებში) და ანგორის ვილაიეთის ([[1867]]–[[1922]] წლებში) დედაქალაქად აქციეს. [[1920]] წლის [[23 აპრილი|23 აპრილს]] ანკარაში დაარსდა [[თურქეთის დიდი ეროვნული ასამბლეა]], რომელიც გახდა თურქული ეროვნული მოძრაობის შტაბი [[თურქეთის ომი დამოუკიდებლობისთვის|თურქეთის დამოუკიდებლობის ომის]] დროს. რესპუბლიკის დაარსების შემდეგ, [[1923]] წლის 29 ოქტომბერს, ანკარა გახდა თურქეთის რესპუბლიკის დედაქალაქი, სადაც მან ჩაანაცვლა [[სტამბოლი]], რომელიც [[კონსტანტინოპოლის დაცემა|კონსტანტინოპოლის დაცემის]] შემდეგ ქვეყნის მთავარი პოლიტიკური ცენტრი იყო. gzgrmmpz75pugu6gioatbwax88mzzet მიგელ დე სერვანტესი 0 38584 5426840 4955456 2026-07-04T05:26:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 5 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426840 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი}} '''მიგელ დე სერვანტეს საავედრა''' ([[ესპ.]] Miguel de Cervantes Saavedra; დ. [[29 სექტემბერი]], [[1547]], [[ალკადა-დე-ენარესი]] — გ. [[22 აპრილი]], [[1616]], [[მადრიდი]]) — [[ესპანელები|ესპანელი]] მწერალი. საქვეყნოდ ცნობილი ავტორი თანამედროვე გაგებით პირველი [[რომანი (პროზა)|რომანისა]] „[[დონ კიხოტი|მახვილგონიერი აზნაური დონ კიხოტ ლამანჩელი“]]. მისი ცხოვრების მრავალი დეტალი უცნობი და სადავოა, ხოლო მისი ნამუშევრების უმრავლესობა, რომელიც დღემდე შემოგვრჩა, მის გარდაცვალებამდე სამი წლის განმავლობაში იქმნებოდა. ამის მიუხედავად, მის გავლენასა და ლიტერატურულ წვლილს ასახავს ის ფაქტი, რომ ესპანური ხშირად მოიხსენიება, როგორც „სერვანტესის ენა“.<ref>{{Cite journal|title=La lengua de Cervantes|language=es|url=http://www.cepc.es/rap/Publicaciones/Revistas/2/REP_031-032_288.pdf|publisher=Ministerio de la Presidencia de España|accessdate=10 იანვარი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081003083955/http://www.cepc.es/rap/Publicaciones/Revistas/2/REP_031-032_288.pdf|archivedate=3 ოქტომბერი 2008}}</ref> სალამანკის უნივერსიტეტში სწავლისას დაწერა პოემა „ფილენა“, რამდენიმე სონეტი და მრავალი რომანსი, რომლებსაც ჩვენს დრომდე არ მოუღწევიათ. 1569 წელს სერვანტესი იძულებული გახდა დაეტოვებინა ესპანეთი და რომის პაპის ელჩს — [[კარდინალი (რელიგია)|კარდინალ]] აკვავივას გაჰყვა რომში და მისი მდივანი გახდა. 1570 წელს ჩაირიცხა ესპანეთის საზღვაო ძალების ქვეითთა პოლკში. 1571 წლის ოქტომბერში მონაწილეობა მიიღო [[ლეპანტოს ბრძოლა|ლეპანტოს ბრძოლაში]]. თურქებთან შეტაკების დროს მძიმედ დაიჭრა და მარცხენა ხელიც დაიზიანა. ლეპანტოს ომის შემდეგ ის მონაწილეობს მრავალ ომსა და შეტაკებაში, ხოლო 1575 წლის 20 სექტემბერს ალჟირელმა მეკობრეებმა დაატყვევეს და ხუთი წელი მონობაში გაატარა. მისი პირველი მნიშვნელოვანი რომანი, სახელწოდებით [[გალატეა]], 1585 წელს გამოიცა. ''დონ კიხოტის'' პირველი ნაწილი გამოქვეყნდა 1605 წელს, მეორე ნაწილი 1615 წელს. == ბიოგრაფია == [[ფაილი:Monumento a Miguel de Cervantes - 03.jpg|thumb|left|სერვანტესის მონუმენტი მადრიდში]] მიუხედავად მისი შემდგომი პოპულარობისა, სერვანტესის ცხოვრების დიდი ნაწილი უცნობია, მათ შორის მისი სახელი, წარმომავლობა და გარეგნობა. იგი ხელს აწერდა როგორც ''სერბანტესი'', თუმცა მისმა გამომცემლებმა გამოიყენეს სახელი ''სერვანტესი'', რომელიც დამკვიდრდა საზოგადოებაში. მოგვიანებით, სერვანტესმა გამოიყენა შორეული ნათესავის გვარი საავედრა, ნაცვლად დედის გვარის ''კორტინასისა''.{{Sfn|Garcés|2002}} მაგრამ ისტორიკოსი [[ლუსე ლოპეს-ბარალტი]] ამტკიცებს, რომ ეს სიტყვა „შაიბედრაა“(shaibedraa), რომელიც არაბული დიალექტის სახეცვლილი ფორმაა და ნიშნავს ''ცალხელას'', მისი მეტსახელი ტყვეობის დროს.<ref>{{cite web |url=https://www.abc.es/cultura/cultural/abci-luce-lopez-baralt-ante-quijote-y-san-juan-cruz-siento-vertigo-asomarme-abismo-sin-201611170144_noticia.html?ref=https:%2F%2Fwww.google.com%2F |title=Luce López-Baralt: «Ante el ‘Quijote’ y San Juan de la Cruz siento el vértigo de asomarme a un abismo sin fin» |author=Óscar del Pozo |date=2016-11-17 |publisher=https://www.facebook.com/ABCes/ |access-date=2025-12-11 |language=es}}</ref> მიგელ დე სერვანტესის დაბადების თარიღად მიჩნეულია 1547 წლის 29 სექტემბერი, [[ალკალა-დე-ენარესი|ალკალა-დე-ენარესში]]. ის იყო ღარიბი ქირურგის როდრიგო დე სერვანტესისა და მისი მეუღლის, ლეონორ დე კორტინასის მეორე ვაჟი.{{Sfn|McCrory|2006}} როდრიგო წარმოშობით იყო [[კორდობა (ესპანეთი)|კორდობიდან,]] [[ანდალუსია|ანდალუსიიდან,]] სადაც მამამისი ხუან დე სერვანტესი ებრაული წარმოშობის გავლენიანი ადვოკატი იყო{{Sfn|McCrory|2006}}<ref>{{cite web |url=https://sevilla.abc.es/andalucia/cordoba/sevi-desmontando-tatarabuelo-judio-cervantes-cordoba-201706212156_noticia.html |title=Desmontando al tatarabuelo judío de Cervantes en Córdoba |author=ARCHIVO |date=2017-06-21 |publisher=https://www.facebook.com/ABCes/ |access-date=2025-12-11 |language=es}}</ref> რაც შეეხება დედის მხრიდან მის მემკვიდრეობას, ის კვლავ კამათის საგანია, თუმცა ზოგიერთი ავტორი მის ებრაულ წარმომავლობაზე მიუთითებს. === 1547 წლიდან 1566 წლამდე; ადრეული წლები === მწირია ცნობები სერვანტესის ბავშვობის პერიოდის შესახებ. იგი იზრდებოდა ძალიან გაჭირვებულ ოჯახში. მიგელის გარდა მის მშობლებს ჰყავდათ კიდევ ორი ქალიშვილი — ანდრეა და ლუიზა, და ვაჟიშვილი — როდრიგო. მიგელს ძალიან უყვარდა ქუჩის მომღერლების მოსმენა, მოხეტიალე მსახიობების წარმოდგენების ცქერა, აგროვებდა ნაბეჭდ ქაღალდთა ფარატინებს, გაფაციცებით და ხარბად კითხულობდა ყოველ ნაჯღაბნ სტრიქონს. ფიქრობენ, რომ მიგელმა პირველდაწყებითი განათლება თავის მშობლიურ ქალაქში მიიღო, ხოლო შემდგომ შევიდა სალამანკის უნივერსიტეტში. სალამანკაში დღესაც უჩვენებენ ადგილს, სადაც სავარაუდოდ იდგა სახლი, სადაც გაატარა მიგელმა სტუდენტობის წლები. [[1560]]–[[1568]] წლებში სერვანტესის ოჯახი მადრიდში ცხოვრობდა. უფროსი ვაჟი როდრიგო უკვე ფლანდრიაში ანუ მეფის ჯარში მსახურობდა. === 1566-დან 1580 წლამდე; სამხედრო სამსახური და ტყვეობა === [[1568]] წელს სერვანტესი გამოჩენილი ჰუმანისტის ხუან ლოპეს დე ოიოსის მოსწავლეა. ოიოსი სალამანკის უნივერსიტეტიდან სასახლეში მიიწვიეს და მან მიგელიც თან წაიყვანა. XIX საუკუნეში, მისმა ბიოგრაფმა 1569 წლის 15 სექტემბრით დათარიღებული მიგელ დე სერვანტესის დაპატიმრების ორდერი აღმოაჩინა, რომლის მიხედვითაც სერვანტესს ბრალი წაუყენეს ანტონიო დე სიგურას დუელში დაჭრისთვის.{{Sfn|McCrory|2006}} მიუხედავად იმისა, რომ იმ დროისთვის ეს საკითხი სადავო იყო, ძირითადად იმის გამო, რომ ასეთი ქცევა უღირსად მიიჩნეოდა, ახლა ეს ფაქტი ითვლება სერვანტესის მადრიდიდან წასვლის ყველაზე სავარაუდო მიზეზად.{{Sfn|Lokos|2016}} [[1569]] წლიდან სერვანტესი ესპანურ სამართალს რომში გაექცა, სადაც კარდინალ ჯულიო აკვავიტას კამერდინერად მუშაობდა, იტალიელი ეპისკოპოსი, რომელმაც 1568–1569 წლები გაატარა მადრიდში და 1570 წელს დაინიშნა [[კარდინალი (რელიგია)|კარდინალად]].{{Sfn|McCrory|2006}} როდესაც [[ოსმალეთ-ვენეციის ომი (1570-1573)]] დაიწყო, ესპანეთმა შექმნა [[წმინდა ლიგა (1571)|წმინდა ლიგის ნაწილი]], კოალიცია, რომელიც შეიქმნა [[ვენეციის რესპუბლიკა|ვენეციის რესპუბლიკის]] მხარდასაჭერად. შესაძლოა, სერვანტესმა [[ნეაპოლის სამეფო|ნეაპოლში]] წასვლაში დაინახა მისი დაპატიმრების ორდერის გაუქმების შესაძლებლობა. [[ფაილი:Nafpaktos evlahos.jpg|მარჯვნივ|მინი|მიგელ{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} დე სერვანტესის ქანდაკება ლეპანტოში]] [[1571]] წელს სერვანტესი შეუერთდა [[ნეაპოლი|ნეაპოლში]] სტაციონირებულ ესპანურ სამხედრო ნაწილს, რომელთან ერთადაც იმავე წელს [[ლეპანტოს ბრძოლა]]ში მიიღო მონაწილეობა. ნეაპოლში სამხედრო მეთაური იყო ალვარო დე სანდე, ოჯახის მეგობარი, რომელმაც სერვანტესი გაანაწილა [[ელვარო დე ბაზანი, სანტა კრუზის პირველი მარკიზა|მარკიზ დე სანტა კრუსთან]]. მას ნეაპოლში შეუერთდა მისი უმცროსი ძმა როდრიგო.{{Sfn|McCrory|2006}} 1571 წლის სექტემბერში სერვანტესი აღმოჩნდა ''მარკესას'' ბორტზე, წმინდა ლიგის ფლოტის შემადგენლობაში, [[ხუან ავსტრიელი|ხუან ავსტრიელის]] მეთაურობით, ესპანეთის მეფე [[ფილიპე II (ესპანეთი)|ფილიპე II-ის]] უკანონო ძმა; 7 ოქტომბერს მათ დაამარცხეს [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] ფლოტი [[ლეპანტოს ბრძოლა|ლეპანტოს ბრძოლაში]].{{Sfn|Davis|1999}} [[ფაილი:Cervantes en Lepanto.jpg|მარცხნივ|მინი|მხატვრის{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} წარმოსახვით შესრულებული ნახატი — სერვანტესი ლეპანტოს ბრძოლაში]] მისივე ცნობით, მიუხედავად იმისა, რომ მალარიით იყო დაავადებული, სერვანტესს დაევალა 12 კაციანი პატარა ნავები გამოეყენებინათ მტრის გალერებზე თავდასხმისათვის. ''მარკესას'' შემადგენლობამ ამ შეტაკებისას დაკარგა 40 ადამიანი, ხოლო 120 დაიჭრა, მათ შორის სერვანტესიც, რომელმაც მიიღო სამი სხვადასხვა ჭრილობა, ორი გულმკერდის არეში და ერთი, რის გამოც მისი მარცხენა მკლავი უსარგებლო აღმოჩნდა. ნაწარმოებში ''მოგზაურობა პარნასისკენ,'' რომელიც მის გარდაცვალებამდე ორი წლით ადრე გამოიცა, სერვანტესი აღნიშნავს — „მარცხენა ხელის დაკარგვით მარჯვენა ხელი უფრო ვასახელე“.{{Sfn|Ma|2017}} გამოჯანმრთელების შემდეგ ახალგაზრდა მწერალი 4 წლის განმავლობაში მსახურობდა ესპანურ ჯარში; მონაწილეობდა კორფუსა და ნავარინოს ექსპედიციებში. [[1575]] წ. [[7 სექტემბერი|7 სექტემბერს]] სამშობლოში მიმავალი სერვანტესი, ძმასთან ერთად, ალჟირელმა მეკობრეებმა შეიპყრეს და 5 წლის განმავლობაში ჰყავდათ დატყვევებული. მისი ძმა როდრიგო 1577 წელს გამოისყიდა ოჯახმა. თურქმა ისტორიკოსმა [[რასიჰ ნური ილერი|რასიჰ ნური ილერმა]] იპოვა მტკიცებულებები, რომლის მიხედვითაც სერვანტესი მუშაობდა კილიჩ ალი ფაშას კომპლექსის მშენებლობაზე, რაც იმის მანიშნებელია, რომ მან ტყვეობის ნაწილი გაატარა [[სტამბოლი|სტამბოლში]].<ref name="dergi2">{{Citation|last=Eren|first=Güleren|title=The Heritage of A Sailor|magazine=Beyoğlu|issue=3|pages=59–64|date=June 2006}}</ref><ref name="kitap2">{{cite book|last=Bayrak|first=M. Orhan|title=Türkiye Tarihi Yerler Kılavuzu|publisher=İnkılâp Kitabevi|year=1994|location=İstanbul|pages=326–327|isbn=975-10-0705-4}}</ref><ref name="john2">{{cite book|last=Sumner-Boyd|first=Hilary|author2=Freely, John|title=Strolling Through Istanbul: A Guide to the City|publisher=SEV Matbaacılık|year=1994|edition=6|location=İstanbul|pages=450–451|isbn=975-8176-44-7}}</ref> ტყვეობაში გატარებული თითქმის ხუთი წლისა და გაქცევის ოთხი მცდელობის შემდეგ, [[1580]] წელს ოჯახმა დიდი გაჭირვებით შეძლო გამოსასყიდის შეგროვება და სერვანტესი [[წმ. სამების ორდენი]]ს დახმარებით სამშობლოში დაბრუნდა. === 1580-დან 1616 წლამდე; მოგვიანებითი ცხოვრება და გარდაცვალება === [[ფაილი:Miguel de Cervantes at the National Library.jpg|მარცხნივ|მინი|სერვანტესის{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} ქანდაკება, ესპანეთის ეროვნულ ბიბლიოთეკასთან]] სანამ სერვანტესი ტყვეობაში იმყოფებოდა, ხუან ავსტრიელიც და სესას ჰერცოგიც გარდაიცვალა, რითაც მან ორი პოტენციური მფარველი დაკარგა, ხოლო ესპანეთის ეკონომიკა მძიმე მდგომარეობაში იყო. ამან გაართულა სამსახურის მოძებნა; 1584 წლამდე მისი გადაადგილების შესახებ ცოტა რამ არის ცნობილი.{{Sfn|McCrory|2006}} ამავე წლის აპრილში, სერვანტესი ეწვია [[ესკივია|ესკივიას]] რათა დახმარებოდა მისი გარდაცვლილი მეგობრის და პოეტის პედრო ლაინესის ოჯახს. აქ იგი შეხვდა კატალინა დე სალასარ პალასიოსს ({{Circa|1566?–1626}}), დაქვრივებული კატალინა დე პალასიოსის უფროსი ქალიშვილი; მეუღლისგან, გარდაცვალების შემდეგ მხოლოდ ვალები დარჩა, თუმცა უფროსი კატალინა თავად ფლობდა მიწის ნაკვეთს. შესაძლოა ეს გახდა მიზეზი იმისა, რომ 1584 წლის დეკემბერში სერვანტესი დაქორწინდა კატალინას ქალიშვილზე, რომლის ასაკიც დაახლოებით 15-დან 18 წლამდე იყო.{{Sfn|McCrory|2006}} სახელი ''სერვანტეს სავედრა'' პირველად გამოყენებულა 1586 წელს, მის ქორწინებასთან დაკავშირებულ დოკუმენტებზე.{{Sfn|Garcés|2002}} ცოტა ხნით ადრე, ნოემბერში დაიბადა მისი უკანონო ქალიშვილი ისაბელი. დედამისი ანა ფრანკა მადრიდში მდებარე სასტუმროს კონსიერჟის ცოლი იყო. სერვანტესმა აღიარა მამობა.{{Sfn|McCrory|2006}} როდესაც 1598 წელს ანა ფრანკა გარდაიცვალა, მან სთხოვა თავის დას, მაგდალენას ისაბელზე ზრუნვა.{{Sfn|McCrory|2006}} [[ფაილი:Trinitmad.jpg|მარჯვნივ|მინი|სერვანტესი{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} დაკრძალეს მადრიდში [[კონვენტო დე ლას მონჟას ტრინიტარიას დესკალზა|ფეხშიშველი ტრინიტარიანელების მონასტერში]].]] 1587 წელს სერვანტესი დაინიშნა მთავრობის შემსყიდველ აგენტად, ხოლო 1592 წელს დაიწყო მუშაობა გადასახადების ამკრეფად. იგი რამდენჯერმე დააპატიმრეს დარღვევების გამო, მაგრამ მალევე გაათავისუფლეს. მისი რამდენიმე განაცხადი თანამდებობებზე [[ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფო|ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფოში]] არ დააკმაყოფილეს, თუმცა თანამედროვე კრიტიკოსების აზრით, მის ნამუშევრებში კოლონიების აღწერები შეინიშნება.{{Sfn|Ma|2017}} 1596–1600 წლებში იგი ძირითადად სევილიაში ცხოვრობდა, შემდეგ კი 1606 წელს დაბრუნდა მადრიდში, სადაც დარჩა სიცოცხლის ბოლომდე.{{Sfn|Close|2008}} სერვანტესის გარდაცვალების თარიღად მიჩნეულია 1616 წლის 22 აპრილი. მისი ანდერძის თანახმად, სერვანტესი დაკრძალეს [[ფეხშიშველი ტრინიტარიანელების მონასტერი|ფეხშიშველი ტრინიტარიანელების მონასტერში,]] მადრიდის ცენტრში.<ref>{{Cite web|url=http://www.notablebiographies.com/Ca-Ch/Cervantes-Miguel-de.html|title=Miguel de Cervantes Biography – life, family, children, name, story, death, history, wife, son, book|publisher=Notablebiographies.com|access-date=3 February 2012}}</ref> მისი ნეშტი დაიკარგა,1673 წელს მონასტერში აღდგენითი სამუშაოების გამო გადასვენებისას, ხოლო 2014 წელს ისტორიკოსმა [[ფერნანდო დე პრადო|ფერნანდო დე პრადომ]] დაიწყო მათი ხელახალი აღმოჩენის პროექტი.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2011/jul/25/cervantes-bones-madrid-convent-search|title=Madrid begins search for bones of Don Quixote author Miguel de Cervantes &#124; Books|access-date=18 March 2014}}</ref> 2015 წლის იანვარში ანთროპოლოგმა ფრანსისკო ეტსებერიამ განაცხადა, რომ აღმოაჩინეს ყუთი, რომელშიც მოთავსებულია ძვლის ფრაგმენტები და ყუთზე დატანილია ასოები „M.C.“.<ref>{{cite news|agency=Agence France-Presse|url=https://www.theguardian.com/books/2015/jan/27/casket-find-could-lead-to-remains-of-don-quixote-author-miguel-de-cervantes|title=Casket find could lead to remains of Don Quixote author Miguel de Cervantes &#124; Books|work=The Guardian|access-date=17 March 2015}}</ref> ლეპანტოში მიღებულ დაზიანებებზე დაყრდნობით, 2015 წლის 17 მარტს დაადასტურეს, რომ ნეშტი სერვანტესს ეკუთვნოდა.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-31852032|title=Spain finds Don Quixote writer Cervantes' tomb in Madrid|publisher=BBC|access-date=17 March 2015}}</ref> 2015 წლის ივნისში ხელახლა დაკრძალეს ოფიციალური ცერემონიით.<ref>{{cite news|first=Ciaran|last=Giles|date=11 June 2015|title=Spain formally buries Cervantes, 400 years later|url=http://bigstory.ap.org/article/2ab3c6f5e8684cada0ce22819ecccc36/spain-gives-formal-burial-cervantes-400-years-later|agency=Associated Press|access-date=11 June 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150613045058/http://bigstory.ap.org/article/2ab3c6f5e8684cada0ce22819ecccc36/spain-gives-formal-burial-cervantes-400-years-later|archivedate=13 ივნისი 2015}}</ref> == ლიტერატურული კარიერა და მემკვიდრეობა == [[ფაილი:Don_Quijote_Illustration_by_Gustave_Dore_VII.jpg|მარცხნივ|მინი|{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}[[გუსტავ დორე|გუსტავ დორეს]] ილუსტრაცია ''დონ კიხოტიდან'', ქარის წისქვილებთან ბრძოლის სცენა]] ვარაუდობენ, რომ სერვანტესმა დაწერა 20-ზე მეტი პიესა, რომელთაგან მხოლოდ ორი გადარჩა, ''ალჟირის ზნე-ჩვეულებები'', რომელიც ეყრდნობა ტყვეობაში ყოფნისას მის გამოცდილებას და ''ნუმანსიის დანგრევა''. 1585 წელს მან გამოაქვეყნა ''გალატეა'', [[პასტორალი|პასტორალური]] რომანი, რომელმაც თანამედროვეთა დიდი ყურადღება ვერ მიიპყრო.{{Sfn|McCrory|2006}} 1605 წლისთვის, ''გალატეასა'' და ზოგიერთი ლექსის გარდა, სერვანტესს 20 წლის განმავლობაში არაფერი გამოუქვეყნებია. ''დონ კიხოტში'' მან ეჭვქვეშ დააყენა ლიტერატურის ფორმა, რომელიც საუკუნეზე მეტი ხნის განმავლობაში საზოგადოების ფავორიტი იყო და აშკარა აღნიშვნით, რომ სარაინდო რომანების მიზანი იყო „ამაო და ცარიელი“ მისი პრესტიჟი შელახა.{{Sfn|Close|2008}} მის მიერ რეალური ცხოვრების წარმოჩენა და ყოველდღიური მეტყველების ფორმის გამოყენება ლიტერატურულ ჭრილში ინოვაციურად მიიჩნიეს და მყისიერად მოიპოვა პოპულარობა. ''დონ კიხოტი'' პირველად 1605 წლის იანვარში გამოქვეყნდა.{{Sfn|McCrory|2006}} [[ფაილი:Don Quijote illustrated by Gustav Dore V.jpg|მარჯვნივ|მინი|გუსტავ{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} დორეს მიერ შესრულებული ილუსტრაცია ''დონ კიხოტიდან'']] 1614 წელს გამოქვეყნდა ''დონ კიხოტის'' გაგრძელების არაავტორიზებული ვერსია [[ალონსო ფერნანდეს აველანედა|ალონსო ფერნანდეს აველანედას]] სახელით. 1615 წელს სერვანტესმა გამოაქვეყნა ''დონ კიხოტის'' მეორე ნაწილი.{{Sfn|McCrory|2006}} ''დონ კიხოტის'' თითოეული ნაწილი სხვადასხვა საკითხზე ამახვილებს ყურადღებას, თუმცა მათ აერთიანებს რეალიზმი; პირველი უფრო კომიკური იყო და დიდი პოპულარობით სარგებლობდა.{{Sfn|Mitsuo|Cullen|2006}} მეორე ნაწილი ხშირად განიხილება, როგორც უფრო დახვეწილი და რთული, დახასიათების სიღრმით და ფილოსოფიური გამჭრიახობით.{{Sfn|Putnam|1976}} სერვანტესს,1613 წლიდან მის გარდაცვალებამდე 1616 წლამდე, არ შეუწყვიტავს მუშაობა. ეს ნაშრომები გააერთიანა ერთ კრებულში და უწოდა ''სამოძღვრებო ნოველები'', რომლის სტილიც [[პიკარესკული რომანი|პიკარესკული რომანისას]] ემსგავსება. ამას მოჰყვა ''მოგზაურობა პარნასისაკენ'' და ''პერსილესისა და სიგიზმუნდას ყარიბობა'', რომელიც გარდაცვალებამდე ცოტა ხნით ადრე დაასრულა და გამოქვეყნდა სიკვდილის შემდეგ, 1617 წლის იანვარში. [[ზიგმუნდ ფროიდი]] ირწმუნებოდა, რომ მან ისწავლა ესპანური სერვანტესის ორიგინალში წასაკითხად; იგი განსაკუთრებით აღფრთოვანებული დარჩა ''ნოველით'' ''ძაღლების საუბარი'' (''El coloquio de los perros''), ''სამოძღვრებო ნოველებიდან''. ორი ძაღლი, სიპიონი და ბერგანსა, გვიყვებიან თავიანთ ისტორიებს. 1871-დან 1881 წლამდე ფროიდი და მისი ახლო მეგობარი, ედუარდ ზილბერშტაინი, ერთმანეთს წერილებს სწერდნენ სიპიონის და ბერგანსას ფსევდონიმებით.{{Sfn|Riley|1994}} == ბიბლიოგრაფია == [[ფაილი:La Galatea First Edition Title Page.jpg|მარჯვნივ|მინი|სერვანტესის{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} ''გალატეა'' (1585).]] ''მიგელ დე სერვანტესის'' ნაშრომებია:<ref>{{Cite book|url=http://cervantes.dh.tamu.edu/V2/CPI/index.html|title=OBRAS COMPLETAS de Miguel de Cervantes|publisher=Centro de Estudios Cervantinos|year=1995|access-date=2021-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210127195708/http://cervantes.dh.tamu.edu/V2/CPI/index.html|archive-date=2021-01-27}}</ref> * ''[[გალატეა]]'' (1585); * ''მახვილგონიერი იდალგო დონ კიხოტ ლამანჩელი'' (1605): ''[[დონ კიხოტი|დონ კიხოტის]]'' პირველი ნაწილი. * [[სამოძღვრებო ნოველები]] (1613): 12 მოკლედ მოთხრობილი ამბის კრებული სერვანტესის ეპოქის ესპანეთის სოციალური, პოლიტიკური და ისტორიული პრობლემების შესახებ: ** ''[[ბოშა გოგონა (ნოველა)|ბოშა გოგონა]] (La gitanilla)'' ** ''სულგრძელი თაყვანისმცემელი'' (El amante liberal) ** [[რინკონეტე და კორტადილო]] (Rinconete y Cortadillo) ** ''გაინგლისელებული ესპანელი ქალი'' (La española inglesa) ** ''[[ლიცენციატი ვიდრიერა (ნოველა)|ლიცენციატი ვიდრიერა]] (El licenciado Vidriera)'' ** ''სისხლის ძალა (La fuerza de la sangre)'' ** ''[[ეჭვიანი ესტრემადურელი (ნოველა)|ეჭვიანი ესტრემადურელი]]'' (El celoso extremeño)<ref name="Br">{{ბრიტანიკა|103673}}</ref> ** ''[[კეთილშობილი ჭურჭლის მრეცხავი (ნოველა)|კეთილშობილი ჭურჭლის მრეცხავი]]'' (La ilustre fregona) ** ''სენიორა კორნელია'' (Novela de la señora Cornelia) ** ''თაღლითური ქორწინება (Novela del casamiento engañoso)'' ** ''[[ნოველა ძაღლების საუბარზე]] (El coloquio de los perros)'' * ''მახვილგონიერი იდალგო დონ კიხოტ ლამანჩელი'' (1615): ''[[დონ კიხოტი|დონ კიხოტის]]'' მეორე ნაწილი. * ''[[პერსილესისა და სიგიზმუნდას ყარიბობა]] (Los trabajos de Persiles y Sigismunda)'' (1617). == სხვა ნამუშევრები == [[ფაილი:Viaje del Parnaso.jpg|მარჯვნივ|მინი|''მოგზაურობა{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} პარნასისკენ,'' თავფურცელი (1614)]] სერვანტესის რამდენიმე ლექსი გადარჩა; ზოგი მათგანი წარმოდგენილია [[გალატეა|გალატეაში]]. [[სონეტი|სონეტები]] ითვლება მის საუკეთესო ნამუშევრად, კერძოდ ''კალიოპეს სიმღერა და ეპისტოლე მატეო ვასკესზე.'' ''[[მოგზაურობა პარნასისკენ]]'' მიიჩნევა მის ყველაზე ამბიციურ პოეტურ ნაწარმოებად, [[ალეგორია]], რომელიც ძირითადად მოიცავს მისი თანამედროვე პოეტების მიმოხილვებს. მან გამოაქვეყნა 16 დრამატული ნაწარმოები, მათ შორის რვა სრული პიესა, რომელთაგან მხოლოდ ორი გადარჩა; * ''ალჟირის ზნე-ჩვეულებები;'' დაფუძნებულია მის საკუთარ გამოცდილებაზე და ეხება ალჟირში ქრისტიანი მონების ცხოვრებას; * ''[[ნუმანსიის დანგრევა|ნუმანსის დანგრევა]]'', რომელიც ეხება ესპანეთის ძველი ქალაქის ნუმანსიის დაცვას [[სციპიონ აფრიკელი (უფროსი)|სციპიონ აფრიკელისგან]]. * ''მარჯვე ესპანელი'',<ref>{{Cite web|title=Comedia Famosa del Gallardo Español|url=http://cervantes.uah.es/teatro/GALLARDO/gallardo.html|language=es|access-date=19 April 2020|archive-date=9 ოქტომბერი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151009232918/http://cervantes.uah.es/teatro/GALLARDO/gallardo.html}}</ref> * ''ალჟირის საპყრობილეები'',<ref>{{Cite web|url=http://miguelde.cervantes.com/pdf/Los%20Banos%20de%20Argel.pdf|title=Los Baños de Argel|accessdate=2021-01-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200826140410/http://miguelde.cervantes.com/pdf/Los%20Banos%20de%20Argel.pdf|archivedate=2020-08-26}}</ref> * ''სულთნის ცოლი'',<ref>{{Cite web|url=http://miguelde.cervantes.com/pdf/La%20Gran%20Sultana.pdf|title=La Gran Sultana|accessdate=10 იანვარი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171118091835/http://miguelde.cervantes.com/pdf/La%20Gran%20Sultana.pdf|archivedate=18 ნოემბერი 2017}}</ref> * ''ეჭვიანობის სავანე'',<ref>{{Cite web|url=http://miguelde.cervantes.com/pdf/La%20casa%20de%20los%20celos.pdf|title=La casa|accessdate=10 იანვარი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171118123159/http://miguelde.cervantes.com/pdf/La%20casa%20de%20los%20celos.pdf|archivedate=18 ნოემბერი 2017}}</ref> * ''სიყვარულის ლაბირინთი'',<ref>{{Cite web|url=http://miguelde.cervantes.com/pdf/El%20Laberinto%20de%20Amor.pdf|title=El Laberinto|accessdate=10 იანვარი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210125192014/http://miguelde.cervantes.com/pdf/El%20Laberinto%20de%20Amor.pdf|archivedate=25 იანვარი 2021}}</ref> * ''თავშესაქცევი კომედია'',<ref>{{Cite web|url=http://miguelde.cervantes.com/pdf/La%20Entretenida.pdf|title=La Entretenida|accessdate=10 იანვარი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304071846/http://miguelde.cervantes.com/pdf/La%20Entretenida.pdf|archivedate=4 მარტი 2016}}</ref> * ''ნეტარი გაიძვერა'',<ref>{{Cite web|url=http://cervantes.tamu.edu/V2/textos/fsevilla/8comedias_rufiandichoso.htm|title=Ocho comedias y ocho entremeses / El rufian dichoso|accessdate=2021-01-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151105210019/http://cervantes.tamu.edu/V2/textos/fsevilla/8comedias_rufiandichoso.htm|archivedate=2015-11-05}}</ref> * ''პედრო ურდემალასი.''<ref>{{Cite web|url=http://miguelde.cervantes.com/pdf/Pedro%20de%20Urdemales.pdf|title=Pedro Urdamles|accessdate=10 იანვარი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200826140411/http://miguelde.cervantes.com/pdf/Pedro%20de%20Urdemales.pdf|archivedate=26 აგვისტო 2020}}</ref> მან ასევე დაწერა 8 მოკლე ინტერმედია: * ''განქორწინებული მსაჯული'',<ref>{{Cite web|url=http://cervantes.uah.es/teatro/Entremes/entre_1.html|title=Entremes: el Juez de los Divorcios N|access-date=2021-01-10|archive-date=2015-11-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151127061236/http://cervantes.uah.es/teatro/Entremes/entre_1.html}}</ref> * ''ქვრივი გაიძვერა'',<ref>{{Cite web|url=http://www.comedias.org/cervantes/trampa.html|title=El Rufián Viudo Llamado Trampagos|access-date=2021-01-10|archive-date=2023-12-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231203142542/https://www.comedias.org/cervantes/trampa.html}}</ref> * ''ალკალდთა არჩევნები დაგანსაში'',<ref>{{Cite web|url=http://miguelde.cervantes.com/pdf/La%20Eleccion%20de%20los%20alcaldes%20de%20Daganzo.pdf|title=Daganzo|accessdate=2021-01-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180418011026/http://miguelde.cervantes.com/pdf/La%20Eleccion%20de%20los%20alcaldes%20de%20Daganzo.pdf|archivedate=2018-04-18}}</ref> * ''ფხიზელი დარაჯი,''<ref name="biblioteca.org.ar2">{{cite web|url=http://www.biblioteca.org.ar/libros/70718.pdf|title=Info|publisher=biblioteca.org.ar|access-date=10 December 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230720173913/https://biblioteca.org.ar/libros/70718.pdf|archivedate=20 ივლისი 2023}}</ref> * ''ცრუ ბისკაელი'',<ref>{{Cite web|url=http://cervantes.uah.es/teatro/Entremes/entre_5.html|title=Entremes: Del Vizcaíno Fingido|access-date=2021-01-10|archive-date=2016-01-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160121073616/http://cervantes.uah.es/teatro/Entremes/entre_5.html}}</ref> * ''საკვირველებათა თეატრი'',<ref>{{Cite web|url=http://cervantes.uah.es/teatro/Entremes/entre_6.html|title=Entremes: Del Retablo de las Maravillas|access-date=2021-01-10|archive-date=2016-01-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160129234731/http://cervantes.uah.es/teatro/Entremes/entre_6.html}}</ref> * ''[[სალამანკის გამოქვაბული (პიესა)|სალამანკის გამოქვაბული]]'', * ''ეჭვიანი მოხუცი''.<ref>{{Cite web|url=http://cervantes.uah.es/teatro/Entremes/entre_8.html|title=Entremes: Del Viejo Celoso|access-date=2021-01-10|archive-date=2016-02-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228214426/http://cervantes.uah.es/teatro/Entremes/entre_8.html}}</ref> == გავლენა == === ადგილები === * [[სერვანტესი, ლუგო|სერვანტესი]]. მუნიციპალიტეტი [[ესპანეთი|ესპანეთში]], [[გალისია|გალისიაში,]] [[ლუგოს პროვინცია]], თუმცა არ არსებობს რაიმე მტკიცებულება, რომელიც მას ან მის ოჯახს დაუკავშირებს ამ ქალაქს. * [[სერვანტესი, ფილიპინები|სერვანტესი]]. [[ფილიპინების მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]] ფილიპინებში. * [[სერვანტესი, დასავლეთ ავსტრალია|სერვანტესი]]. დაბა მდებარეობს [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] შტატის დედაქალაქ [[პერთი|პერთის]] ჩრდილოეთით. === ტელევიზია === * სერვანტესი არის პერსონაჟი ესპანურ სატელევიზიო შოუში ''[[ელ მინისტერიო დელ ტიემპო|დროის სამინისტრო]] (El ministerio del tiempo),'' რომელსაც განასახიერებს მსახიობი ''[[პერე პონსე]] .'' == რესურსები ინტერნეტში == * [http://lib.ge/each_author.php?658 სერვანტესის ნიკო ავალიშვილისეული თარგმანი lib.ge-ზე]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} {{მინიდაფა |პორტალი = ბიოგრაფიები |ვიქსიკონი = |ვიკიწიგნები = |ვიკიციტატა = მიგელ დე სერვანტესი |ვიკიწყარო = |ვიკისახეობები = |ვიკისიახლეები = |ვიკისაწყობი =Miguel de Cervantes |მეტავიკი = }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სერვანტესი, მიგელ დე}} [[კატეგორია:ესპანელი მწერლები]] [[კატეგორია:რენესანსის მწერლები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1547]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1616]] [[კატეგორია:მიგელ დე სერვანტესი|*]] [[კატეგორია:XVI საუკუნის დრამატურგები]] [[კატეგორია:XVI საუკუნის მამაკაცი მწერლები]] [[კატეგორია:XVI საუკუნის ესპანელი რომანისტები]] [[კატეგორია:XVI საუკუნის ესპანელი პოეტები]] [[კატეგორია:XVI საუკუნის ესპანელი მწერლები]] [[კატეგორია:XVII საუკუნის მამაკაცი მწერლები]] [[კატეგორია:XVII საუკუნის ესპანელი დრამატურგები]] [[კატეგორია:XVII საუკუნის ესპანელი რომანისტები]] [[კატეგორია:XVII საუკუნის ესპანელი პოეტები]] [[კატეგორია:XVII საუკუნის ესპანელი მწერლები]] [[კატეგორია:ლიტერატურის ისტორია]] [[კატეგორია:პოეზიის ისტორია]] [[კატეგორია:თეატრის ისტორია]] [[კატეგორია:ესპანელი მამაკაცი დრამატურგები]] [[კატეგორია:ესპანელი მამაკაცი რომანისტები]] [[კატეგორია:ესპანელი მამაკაცი პოეტები]] [[კატეგორია:ესპანელი რომანისტები]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] 7fl233aeka9jqfmtoohc64rv3yr0nkq ალოევსი 0 47430 5426852 4684159 2026-07-04T06:26:34Z Giorgi728 171938 ინფორმაციის დამატება. ჰესიოდეს ,,თეოგონია"; ფსევდო-აპოლოდორე. 5426852 wikitext text/x-wiki {{წყარო}} '''ალოევსი''' ({{lang-el|Ἀλωεύς}}) — [[პოსეიდონი]]სა და [[კანაკე]]ს შვილი. [[იფიმედეა]]ს მეუღლე. [[ალოადები]]ს — ოტოსისა და ეფიალტეს — მამა, თუმცა ალოადების მამად ხშირად პოსეიდონს ასახელებენ. {{მითოლოგია}} [[კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია]] [[კატეგორია:პოსეიდონის შთამომავლობა]] kwb8d1pvg4at52b06g6dmsjl5se118n მეფე ლირი 0 52904 5426808 4648478 2026-07-04T02:45:28Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426808 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Abbey - Cordelia's Farewell.jpg|thumb|350px|მეფე ლირი: კორდელიას გამოთხოვება. [[ედუინ ები]].]] '''''მეფე ლირი''''' ({{lang-en|King Lear}}) — [[უილიამ შექსპირი]]ს ტრაგედია, დაფუძნებული [[ბრიტანეთი]]ს ლეგენდარული მეფე ლირის ისტორიაზე. ტრაგედია მსოფლიო ლიტერატურის ერთ-ერთ უდიდეს ნაწარმოებად ითვლება და, შესაბამისად, ლირის როლი დღემდე მრავალ უდიდეს მსახიობს აქვს შესრულებული. ტრაგედიის დადგმის ორი განსხვავებული ვერსია არსებობს: „მეფე ლირისა და მისი სამი ქალიშვილის ცხოვრების ისტორიის ნამდვილი ქრონიკა“, რომელიც 1608 წელს დაიბეჭდა, და „მეფე ლირის ტრაგედია“, რომელიც პირველ კრებულში გამოჩნდა 1623 წელს, უფრო თეატრალური ვერსიით. ეს ორი ტექსტი, როგორც წესი, შეჯერებული სახით იბეჭდება, თუმცა მრავალი თანამედროვე რედაქტორის მტკიცებით თითოეული ვერსია დამოუკიდებელი ხასიათისაა. [[ინგლისის რესტავრაცია|ინგლისის რესტავრაციის]] შემდეგ სპექტაკლი ხშირად სახეცვლილი სახით იდგმებოდა, ვინაიდან თეატრების ხელმძღვანელებს არ მოსწონდათ მისი [[ნიჰილიზმი|ნიჰილისტური]] ხასიათი, თუმცა [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ ის უკვე საყოველთაოდ აღიარეს შექსპირის უზენაეს ქმნილებად. ==რესურსები ინტერნეტში== *''[http://www.gutenberg.org/etext/1128 King Lear]'' – plaintext file at [[Project Gutenberg]]. *[http://www.maximumedge.com/shakespeare/kinglear.htm King Lear] – Searchable, online version of the text. *[http://www.bbc.co.uk/radio4/history/inourtime/inourtime_20080228.shtml BBC audio file]. ''[[In Our Time (BBC Radio 4)|In Our Time]]'', [[BBC Radio 4]] discussion. *[http://thebardofavon.250free.com/lear.html Photos of a production of ''King Lear''] *[http://www.shmoop.com/king-lear/ King Lear] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160705104045/http://www.shmoop.com/king-lear/ |date=2016-07-05 }} study guide, themes, quotes, character analyses, multimedia, teaching guide *[http://www.usfca.edu/jco/isthisthepromisedend/ Joyce Carol Oates on King Lear]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130503190346/http://www.usfca.edu/jco/isthisthepromisedend/ |date=2013-05-03 }} [[კატეგორია:შექსპირის ტრაგედიები]] [[კატეგორია:ინგლისის აღორძინების პერიოდის ლიტერატურა]] 8488yo544rp0espt8san9yujswwnhh8 მეჭეჭებიანი ღორი 0 63022 5426707 3990093 2026-07-03T19:15:51Z გიო ოქრო 84301 // რედაქტირება [[:en:User:镜音铃/Wikiplus|Wikiplus]]-ით 5426707 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი =მეჭეჭებიანი ღორი | სურათის ფაილი =Warthogs (Phacochoerus africanus) male.jpg | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | სამეფო = ცხოველები | ტიპი =[[ქორდიანები]] | კლასი =[[ძუძუმწოვრები]] | რიგი = | ოჯახი =[[ღორისებრნი]] | გვარი = | სახეობა ='''მეჭეჭებიანი ღორი''' | ლათ =Phacochoerus africanus | არეალის რუკა = }} '''მეჭეჭებიანი ღორი''' ({{lang-la|Phacochoerus africanus}}) — [[ძუძუმწოვრები|ძუძუმწოვარი]] ცხოველი [[ღორისებრნი|ღორისებრთა]] ოჯახისა. ტახს აქვს დიდი ეშვები, დინგზე მოზრდილი კანოვანი მეჭეჭები, მისი სხეულის სიგრძე 1,5-1,9 მ, სიმაღლე — 65-85 სმ, მასა — 150 კგ აღწევს. გავრცელებულია [[აფრიკა]]ში ([[საჰარა|საჰარის]] სამხრეთით). ცხოვრობს ტყეებში, ბუჩქებსა და ბარდებში.იკვებება მცენარეულობით და ცხოველებით. გამოიყენება მისი ხორცი და ტყავი. ==ლიტერატურა== {{ქსე|6|651|}} [[კატეგორია:ღორისებრნი]] muzdfa4qd4alff5vvw9ceeb6pi5gu5i მიაგის პრეფექტურა 0 64310 5426834 4551184 2026-07-04T05:07:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426834 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Japan miyagi map small.png|thumb|მიაგი იაპონიის რუკაზე]] '''მიაგის პრეფექტურა''' (იაპ. 宮城県 — მიაგი-კენ) — [[იაპონია|იაპონიის]] [[პრეფექტურა]], მდებარეობს [[ტოჰოკუ]]ს რეგიონში. პრეფექტურის ცენტრია ქალაქი [[სენდაი]]. == ლიტერატურა == * Nussbaum, Louis-Frédéric and Käthe Roth. (2005). [http://books.google.com/books?id=p2QnPijAEmEC&client=firefox-a ''Japan encyclopedia.''] Cambridge: [[Harvard University Press]]. 10-ISBN 0-674-01753-6; 13-ISBN 978-0-674-01753-5; [http://www.worldcat.org/oclc/58053128?referer=di&ht=edition OCLC 58053128] * Titsingh, Isaac. (1834). ''Nihon Odai Ichiran''; ou, [http://books.google.com/books?id=18oNAAAAIAAJ&dq=nipon+o+dai+itsi+ran ''Annales des empereurs du Japon.''] Paris: Royal Asiatic Society, Oriental Translation Fund of Great Britain and Ireland. [http://www.worldcat.org/title/nipon-o-dai-itsi-ran-ou-annales-des-empereurs-du-japon/oclc/5850691 OCLC 5850691] == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category|Miyagi prefecture}} * [http://www.pref.miyagi.jp მიაგის პრეფექტურის ოფიციალური საიტი] {{ja icon}} * [http://www.pref.miyagi.jp/english/index.htm მიაგის პრეფექტურის ოფიციალური საიტი]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110303213348/http://www.pref.miyagi.jp/English/index.htm |date=2011-03-03 }} {{en icon}} {{იაპონიის პრეფექტურები და რეგიონები}} {{ესკიზი-იაპონია}} [[კატეგორია:ტოჰოკუს რეგიონის პრეფექტურები]] <!--Other languages--> 29zkttcpgn0em0z4j5pbblahtz6wqiv მიხეილ მესხი 0 67461 5426951 5382629 2026-07-04T11:24:01Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 7 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426951 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |მოთამაშის სახელი = მიხეილ მესხი |სურათი = Mikheil Meskhi (1937–1991) — FC Dinamo Tbilisi Winger (1954–1969).jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = მიხეილ შალვას ძე მესხი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1937|1|12}}<ref> საინფორმაციო პორტალი „ქართული კვირა“, 12 იანვარი, 2021. [https://archive.today/20220203170735/http://kartuli.kvira.ge/2021/01/12/1937-წლის-12-იანვარს-ლეგენდარულ/ 1937 წლის 12 იანვარს ლეგენდარული ქართველი ფეხბურთელი მიხეილ მესხი დაიბადა]</ref> |დაბადების ადგილი = [[თბილისი]],<br/>[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]],<br/>[[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრ კავშირი]] |გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1991|4|22|1937|1|12}} |გარდაცვალების ადგილი = [[თბილისი]], [[საქართველო]] |სიმაღლე = 169 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|მარცხენა გარემარბი]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = 1954–1969 |წელი2 = 1970 |კლუბი1 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბ.]] |კლუბი2 = [[ლოკომოტივი თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|ლოკომოტივი]] |მატჩი1 = 285 |მატჩი2 = 4 |გოლი1 = 54 |გოლი2 = 0 |სულ მატჩი = 289 |სულ გოლი = 54 |ეროვნული წელი = 1959–1966 |ეროვნული ნაკრები = [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სსრ კავშირი]] |ეროვნული მატჩი = 35 |ეროვნული გოლი = 4 |მედლის თარგები = {{საპატიო ნიშნის ორდენი|1966}} {{ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის ორდენი}}<br />{{სსრკ სპორტის დამსახურებული ოსტატი|16.02.1965}} |გაწვრთნის წელი1 = |გაწვრთნილი კლუბი1 = }} '''მიხეილ შალვას ძე მესხი''' (დ. [[12 იანვარი]], [[1937]], [[თბილისი]] — გ. [[22 აპრილი]], [[1991]], იქვე) — [[ქართველები|ქართველი]] და [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] [[ფეხბურთელი]], თამაშობდა როგორც [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელის]], ასევე, [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველის]] პოზიციაზე. იცავდა [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]], [[ლოკომოტივი თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „ლოკომოტივის“]] და [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]]ს ღირსებას. [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1960|1960 წლის ევროპის ჩემპიონი]] [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962|1962 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მონაწილე. [[საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი]], [[საპატიო ნიშანი|საპატიო ნიშნის ორდენის]] და [[ვახტანგ გორგასლის ორდენი|ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის ორდენის]] კავალერი.{{sfn-2|Соскин, А.|1972|გვ=326.}}<ref>{{სტატია |ავტორი = |სათაური = სსრ კავშირი — დანია 6 : 0 |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/184573/1/Lelo_1965_N126.pdf |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |წელი = 29 ივნისი, 1965 |ნომერი = 126 (2846) |გვერდები = 1 }}</ref> == კარიერა == === საკლუბო კარიერა === ფეხბურთის თამაში დაიწყო [[თბილისი]]ს № 35 საფეხბურთო სკოლაში, [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|„დინამოს“]] პირველი თაობის ცნობილი ფეხბურთელისა და შემდგომ მწვრთნელის, საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატის, — [[არჩილ კიკნაძე (ფეხბურთელი)|არჩილ კიკნაძის]] ხელმძღვანელობით. [[1953]] წელს იგი პირველად გაემგზავრა მოსკოვში საასპარეზოდ, როგორც საქართველოს ახალგაზრდული ნაკრების წევრი, სადაც თავისი არაორდინალური თამაშითა და მაღალი ტექნიკური ოსტატობით პირველად მიიპყრო საკავშირო ფეხბურთის სპეციალისტთა ყურადღება.<ref>მიხეილ მესხი / ავტ. დემიკო ლოლაძე; თბ. : საბჭ. საქართველო, 1988. — გვ. 11.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20190214233105/http://football99.ru/161-shkola-s-futbolnym-uklonom.html Школа с «футбольным уклоном»].</ref><ref group="კომ.">35-я тбилисская . . . Уже много лет она известна не только в Грузии, но и за пределами республики, как школа с «футбольным уклоном», из которой вышли многие прославленные мастера кожаного мяча. Их хорошо знают на наших стадионах. Это нападающие тбилисского «Динамо» А. Чкуасели, Ш. Яманидзе, М. Месхи, полузащитники М. Дазарашвили, А. Котрикадзе, А. Киладзе. Это нападающий московского «Локомотива» 3. Калоев, целая плеяда игроков тбилисского Окружного спортивного клуба, кутаисского «Локомотива», способные футболисты, играющие во мно-их других клубных и заводских командах.</ref><ref group="კომ.">35-ე საფეხბურთო სკოლა (2018). ქ. თბილისის ვაჟთა 35-ე სკოლის მოკლე ისტორია. სკოლის დაარსების დღიდან სხვადასხვა დროს სკოლის მთავარ მწვრთნელებად მუშაობდნენ: ა.ი. გალპერინი, დ.პ. ცომაია, ნ.ი. ჩხარტიშვილი, გ.ი. ჯეჯელავა, ა.ს. კიკნაძე, მ.პ. მინაევი; ამათგან ყველაზე ხანგრძლივად მუშაობდნენ [[გაიოზ ჯეჯელავა]] და [[არჩილ კიკნაძე (ფეხბურთელი)|არჩილ კიკნაძე]].</ref> [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] ძირითად შემადგენლობაში [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის]] ფარგლებში პირველად 1955 წლის 7 აგვისტოს, [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1955|საკავშირო პირველობის]] მე-16 ტურის კალენდარულ მატჩში, კიევის „დინამოს“ წინააღმდეგ გამოვიდა მინდორზე. შეხვედრა [[კიევი]]ს რესპუბლიკურ სტადიონზე გაიმართა და მას 50 ათასი ფეხბურთის გულშემატკივარი დაესწრო. თბილისელებმა ასეთი შემადგენლობით ითამაშეს: მიხეილ პირაევი, [[ვლადიმერ ელოშვილი]], ჯუმბერ რუსაძე, ნიკოლოზ გაგნიძე, მოსე დავარაშვილი, რევაზ მახარაძე, მიხეილ მესხი, კონსტანტინე გაგნიძე, [[იური ვარდიმიადი]], [[ავთანდილ ღოღობერიძე]] და ბორის ხასაია. შეხვედრა კიეველთა გამარჯვებით, ანგარიშით — 2–1 დამთავრდა.<ref>«Динамо» Киев 2–1 «Динамо» Тб. // [https://footballfacts.ru/match/10059-dinamokievdinamotbilisi21 Чемп. СССР 1955. Класс «А». 07.08.1955]</ref><ref>«Динамо» Киев 2–1 «Динамо» Тб. // [https://web.archive.org/web/20210420051650/http://www.dinamo-tbilisi.ru/statistika/chempionat-sssr/chempionat-sssr-1955-goda/1955-dinamo-kiev-dinamo-tbilisi-21-11/ Чемп. СССР 1955. Класс «А». 07.08.1955]</ref> თბილისის „დინამოს“ მაისურით [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის]] ფარგლებში ბოლოჯერ 1969 წლის 9 მაისს, საკავშირო ჩემპიონატის მე-7 ტურის კალენდარულ მატჩში, [[ტორპედო ქუთაისი (საფეხბურთო კლუბი)|ქუთაისის „ტორპედოს“]] წინააღმდეგ ითამაშა. შეხვედრა [[ქუთაისი]]ს ცენტრალურ სტადიონზე გაიმართა და მას 35 ათასი ფეხბურთის გულშემატკივარი დაესწრო. დინამოელთა შემადგენლობაში თამაშობდნენ: [[რამაზ ურუშაძე]], [[რევაზ ძოძუაშვილი]], [[ფირუზ კანთელაძე]], [[მურთაზ ხურცილავა]], რევაზ ჭოხონელიძე, [[გურამ პეტრიაშვილი]],<ref group="კომ.">მატჩის 46-ე წუთზე გურამ პეტრიაშვილის ნაცვლად მოედანზე გამოვიდა [[სერგო კუტივაძე]].</ref> ალექსი ილიადი, [[კახი ასათიანი]], [[სლავა მეტრეველი]], [[გივი ნოდია]] და მიხეილ მესხი.<ref group="კომ.">მატჩის მე-80-ე წუთზე მიხეილ მესხის ნაცვლად თამაშში [[გიორგი გავაშელი|გოჩა გავაშელი]] ჩაერთო.</ref> შეხვედრა ფრედ, ანგარიშით — 0–0 დამთავრდა.<ref>«Торпедо» Кутаиси 0–0 «Динамо» Тб. // [https://footballfacts.ru/match/68480-torpedokutaisidinamotbilisi00 1-я группа класса «А». 09.05.1969]</ref><ref>«Торпедо» Кутаиси 0–0 «Динамо» Тб. // [https://web.archive.org/web/20210513225831/http://www.dinamo-tbilisi.ru/statistika/chempionat-sssr/chempionat-sssr-1969-goda/1969-torpedo-kutaisi-dinamo-tbilisi-00/ 1-я группа класса «А». 09.05.1969]</ref> 1969 წლის 16 ივლისს თბილისის „ლოკომოტივის“ სტადიონზე გაიმართა საერთაშორის ამხანაგური შეხვედრა თბილისის „დინამოსა“ და მონტევიდეოს „ნასიონალს“ შორის, რომელიც ქართული ფეხბურთის ისტორიაში შევიდა, როგორც მიხეილ მესხის გამოსათხოვარი მატჩი. მიხეილ მესხმა შეხვედრის მხოლოდ პირველი ნახევარი ითამაშა,<ref group="კომ.">თვითმხილველთა შეფასებით ეს იყო ერთ-ერთი საუკეთესო მატჩი მისი შესრულებით, რამაც დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ურუგვაელ ფეხბურთელებსა და „ნასიონალის“ სამწვრთნელო შტაბზე.</ref> რის შემდეგაც თანაგუნდელებმა, ურუგვაელმა ფეხბურთელებმა და გულშემატკივრებმა ქართველი გარემარბი ოვაციების თანხლებით გააცილეს დიდი ფეხბურთიდან.<ref group="კომ.">''ციტატა:'' „...გათავდა ტაიმი და თბილისის „დინამოსა“ და მონტევიდოს „ნასიონალის“ არცერთი მოთამაშე არ გასულა მინდვრიდან. ყველა აქ იყო, ყველა გარს ეხვია დიდ ფეხბურთელს, რომელსაც მხრებზე აყვანილს დაატარებდნენ მინდვრის გარშემო. და, იცით ვინ იყვნენ ისინი, ვინც მიშა მხრებზე შეისვა? ურუგვაელი ფეხბურთელები, რომლებმაც დინამოელებს გამოსტაცეს იგი და თვითონ შემოატარეს მინდორს.“ — იხ. ''ქორიძე, რ.'' [http://dspace.gela.org.ge/bitstream/123456789/3287/1/ნასიონალი%2019.VII.69.pdf დიდოსტატი ეთხოვება მინდორს] // „ლელო“, 19 ივლისი, 1969, № 139 (3878), გვ. 3.</ref><ref group="კომ.">''ციტატა:'' „...Матч был прощальным для одного из выдающихся советских футболистов Михаила Месхи. Уругвайцы на плечах пронесли его по всему полю под аплодисменты зрителей.“ — იხ. «Насьональ» дебютирует в Тбилиси // Газета «Советский спорт» (Москва) от 17 марта 1969 года.</ref><ref>«Динамо» Тб. 0–0 «Насьональ» Монтевидео // [https://web.archive.org/web/20210421042857/http://www.dinamo-tbilisi.ru/statistika/mezhdunarodnye-tovarishheskie/dinamo-tbilisi-nasonal-montevideo-urugvaj-00/ 16 июля 1969 года. Тбилиси]</ref> === სანაკრებო კარიერა === [[1959]]–[[1966]] წლებში [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 35 შეხვედრას ატარებს და 4 ბურთი გააქვს.{{sfn-2|მჭედლიშვილი, კ.|1975|გვ=122.}}<ref>[http://www.11v11.com/players/mikhail-meshki-182627/ მიხეილ მესხის სანაკრებო სტატისტიკა (1959–1966)] // 11v11.com.</ref> პირველად [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ნაკრების]] რიგებში [[1959]] წლის [[6 სექტემბერი|6 სექტემბერს]], საერთაშორისო ამხანაგურ მატჩში, [[ჩეხოსლოვაკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხოსლოვაკიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ გამოდის.<ref>USSR 3–1 Czechoslovakia // [http://www.11v11.com/matches/ussr-v-czechoslovakia-06-september-1959-227380/ International Friendly, 06.09.1959].</ref> შეხვედრა, რომელიც [[მოსკოვი|მოსკოვში]] იმართება, მასპინძელთა გამარჯვებით (3–1) მთავრდება. პირველი ბურთი სტუმართა კარში 34-ე წუთზე, მატჩის დებიუტანტს, მიხეილ მესხს გააქვს. [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა ნაკრების]] მაისურით, ბოლოჯერ, ასევე, საერთაშორისო ამხანაგურ მატჩში, [[1966]] წლის [[20 აპრილი|20 აპრილს]], [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ თამაშობს. შეხვედრას [[ბაზელი]]ს [[სანქტ-იაკობ პარკი]] მასპინძლობს და ფრედ (2–2) მთავრდება.<ref>Switzerland 2–2 USSR // [http://www.11v11.com/matches/switzerland-v-ussr-20-april-1966-229322/ International Friendly, 20 April 1966].</ref> === სამწვრთნელო მოღვაწეობა === სათამაშო კარიერის დასრულების შემდეგ, 1969–1991 წლებში მუშაობდა სპეციალიზებულ საბავშვო საფეხბურთო სკოლა „ავაზას“ მწვრთნელად და დირექტორად.<ref name="Lelo_1975_N68">[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/203664/1/Lelo_1975_N68.pdf დებიუტიც ასეთი უნდა!] // [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]], 6 აპრილი, 1975, № 68 (5358), გვ. 1.</ref> == სტატისტიკა == ===საკლუბო=== {| style="background: #F9F9F9; font-size: 90%; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; clear:center" align="center" border="1" cellpadding="2" width=60% |- style="background:#DDDDDD" ! rowspan="2" width="220px" | კლუბი ! rowspan="2" width="100px" | დივიზიონი ! rowspan="2" width="85px" | სეზონი ! colspan="2" width="30px" | ლიგა ! colspan="2" width="30px" | თასი ! colspan="2" width="30px" | {{Tooltip|საერთ|საერთაშორისო ამხანაგური მატჩები}} ! colspan="2" width="80px" | ჯამში |- style="background:#DDDDDD" !align=center| მატჩი !align=center| გოლი !align=center| მატჩი !align=center| გოლი !align=center| მატჩი !align=center| გოლი !align=center| მატჩი !align=center| გოლი |- style="text-align: center;" |rowspan=16 valign="center"|'''[[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]]'''<br />{{დროშანიშანი|საქართველოს სსრ}} |rowspan=15 valign="center"|[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|D1]] |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1955|1955]] |2||0||-||-||-||- !2 !0 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1956|1956]] |9||1||-||-||6||2 !15 !3 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1957|1957]] |15||0||2||0||5||3 !22 !3 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1958|1958]] |21||3||1||0||8||1 !30 !4 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1959|1959]] |21||2||2||1||10||3 !33 !6 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1960|1960]] |22||9||3||1||5||4 !30 !14 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1961|1961]] |25||7||2||2||2||0 !29 !9 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962|1962]] |20||5||1||0||3||0 !24 !5 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1963|1963]] |34||7||1||0||3||2 !38 !9 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1964|1964]] |24||6||2||0||1||0 !27 !6 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1965|1965]] |20||2||3||0||-||- !23 !2 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1966|1966]] |24||3||-||-||-||- !24 !3 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1967|1967]] |22||6||1||1||7||2 !30 !9 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1968|1968]] |22||2||-||-||2||0 !24 !2 |- style="text-align: center;" |[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1969|1969]] |4||1||-||-||1||0 !5 !1 |- style="text-align: center;" style="background:#DDDDDD" !colspan="2"| სულ !!285!!54!!18!!5!!53!!17!!356!!76 |- style="text-align: center;" |rowspan=2 valign="center"|'''[[ლოკომოტივი თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|ლოკომოტივი]]'''<br />{{დროშანიშანი|საქართველოს სსრ}} |rowspan=1 valign="center"|[[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|D2]] |1970 |4||0||1||0||-||- !5 !0 |- style="text-align: center;" style="background:#DDDDDD" !colspan="2"| სულ !!4!!0!!1!!0!!-!!-!!5!!0 |- align=center bgcolor=000000 style="color: white;" !colspan="3" valign="center"| სულ ჯამში!!289!!54!!19!!5!!53!!17!!361!!76 |} ==სანაკრებო მატჩები და გოლები== {| width="820" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" clear:center" align="center" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | წყარო |- ! scope=row |1||06.09.1959||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|TCH}}||ამხანაგური||{{გოლი|34}}|| ||<ref>USSR 3–1 Czechoslovakia / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-czechoslovakia-06-september-1959-227380/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |2||27.09.1959||[[ბუდაპეშტი]]||align=right|{{fb-rt|HUN}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|URS}}||[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1960|ევროპის ჩემპიონატი]]|| || ||<ref>Hungary 0–1 USSR / [https://www.11v11.com/matches/hungary-v-ussr-27-september-1959-227391/ European Nations' Cup] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |3||19.05.1960||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|7–1||align=left|{{fb|POL}}||ამხანაგური|| || ||<ref>USSR 7–1 Poland / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-poland-19-may-1960-227630/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |4||06.07.1960||[[მარსელი]]||align=right|{{fb-rt|TCH}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|URS}}||[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1960|ევროპის ჩემპიონატი]]|| || ||<ref>Czechoslovakia 0–3 USSR / [https://www.11v11.com/matches/czechoslovakia-v-ussr-06-july-1960-227660/ European Nations' Cup] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |5||10.07.1960||[[პარიზი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|YUG}}||[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1960|ევროპის ჩემპიონატი]]|| ||bgcolor=gold|ფინალი||<ref>USSR 2–1 Yugoslavia / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-yugoslavia-10-july-1960-227667/ European Nations' Cup] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |6||21.05.1961||[[ვარშავა]]||align=right|{{fb-rt|POL}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| || ||<ref>Poland 1–0 USSR / [https://www.11v11.com/matches/poland-v-ussr-21-may-1961-227917/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |7||18.06.1961||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|TUR}}||მსოფ. შესარჩევი|| || ||<ref>USSR 1–0 Turkey / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-turkey-18-june-1961-227940/ FIFA World Cup Q.] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |8||24.06.1961||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}||ამხანაგური|| || ||<ref>USSR 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-argentina-24-june-1961-227945/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |9||01.07.1961||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|5–2||align=left|{{fb|NOR}}||მსოფ. შესარჩევი||{{გოლი|53}}|| ||<ref>USSR 5–2 Norway / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-norway-01-july-1961-227949/ FIFA World Cup Q.] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |10||23.08.1961||[[ოსლო]]||align=right|{{fb-rt|NOR}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|URS}}||მსოფ. შესარჩევი||{{გოლი|49}}|| ||<ref>Norway 0–3 USSR / [https://www.11v11.com/matches/norway-v-ussr-23-august-1961-227972/ FIFA World Cup Q.] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |11||10.09.1961||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=Moccasin|0–1||align=left|{{fb|AUT}}||ამხანაგური|| || ||<ref>USSR 0–1 Austria / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-austria-10-september-1961-227986/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |12||18.06.1961||[[სტამბოლი]]||align=right|{{fb-rt|TUR}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|URS}}||მსოფ. შესარჩევი|| || ||<ref>Turkey 1–2 USSR / [https://www.11v11.com/matches/turkey-v-ussr-12-november-1961-228036/ FIFA World Cup Q.] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |13||18.11.1961||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| || ||<ref>Argentina 1–2 USSR / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ussr-18-november-1961-228040/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |14||22.11.1961||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| || ||<ref>Chile 0–1 USSR / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-ussr-22-november-1961-228042/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |15||29.11.1961||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| || ||<ref>Uruguay 1–2 USSR / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-ussr-29-november-1961-228048/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |16||11.04.1962||[[ლუქსემბურგი (ქალაქი)|ლუქსემბურგი]]||align=right|{{fb-rt|LUX}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| || ||<ref>Uruguay 1–3 USSR / [https://www.11v11.com/matches/luxembourg-v-ussr-11-april-1962-228099/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |17||18.04.1962||[[სტოკჰოლმი|სოლნა]]||align=right|{{fb-rt|SWE}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| || ||<ref>Sweden 0–2 USSR / [https://www.11v11.com/matches/sweden-v-ussr-18-april-1962-228104/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |18||27.04.1962||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|URU}}||ამხანაგური|| || ||<ref>USSR 5–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-uruguay-27-april-1962-228110/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |19||31.05.1962||[[არიკა]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|YUG}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962|მსოფლიო ჩემპიონატი]]|| || ||<ref>USSR 2–0 Yugoslavia / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-yugoslavia-31-may-1962-228141/ FIFA World Cup] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |20||03.06.1962||[[არიკა]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=LightYellow|4–4||align=left|{{fb|COL}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962|მსოფლიო ჩემპიონატი]]|| || ||<ref>USSR 4–4 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-colombia-03-june-1962-228148/ FIFA World Cup] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |21||03.06.1962||[[არიკა]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|URS}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962|მსოფლიო ჩემპიონატი]]|| || ||<ref>Chile 2–1 USSR / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-ussr-22-november-1961-228042/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |22||22.05.1963||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=Moccasin|0–1||align=left|{{fb|SWE}}||ამხანაგური|| || ||<ref>USSR 0–1 Sweden / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-sweden-22-may-1963-228425/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |23||22.11.1964||[[ბელგრადი]]||align=right|{{fb-rt|YUG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| || ||<ref>Yugoslavia 1–1 USSR / [https://www.11v11.com/matches/yugoslavia-v-ussr-22-november-1964-228899/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |24||29.11.1964||[[სოფია]]||align=right|{{fb-rt|BUL}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| || ||<ref>Bulgaria 0–0 USSR / [https://www.11v11.com/matches/bulgaria-v-ussr-29-november-1964-228901/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |25||16.05.1965||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|AUT}}||ამხანაგური|| || ||<ref>USSR 0–0 Austria / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-austria-16-may-1965-229041/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |26||23.05.1965||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|GRE}}||მსოფ. შესარჩევი|| || ||<ref>USSR 3–1 Greece / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-greece-23-may-1965-229049/ FIFA World Cup Q.] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |27||30.05.1965||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|WAL}}||მსოფ. შესარჩევი|| || ||<ref>USSR 2–1 Wales / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-wales-30-may-1965-229058/ FIFA World Cup Q.] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |28||27.06.1965||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|DEN}}||მსოფ. შესარჩევი||{{გოლი|72}}|| ||<ref>USSR 6–0 Denmark / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-denmark-27-june-1965-229077/ FIFA World Cup Q.] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |29||04.07.1965||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=Moccasin|0–3||align=left|{{fb|BRA}}||ამხანაგური|| || ||<ref>USSR 0–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-brazil-04-july-1965-229083/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |30||04.09.1965||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|URS}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|YUG}}||ამხანაგური|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||<ref>USSR 0–0 Yugoslavia / [https://www.11v11.com/matches/ussr-v-yugoslavia-04-september-1965-229159/ Friendly] // ''11v11.com''</ref><ref>Soviet Union 0–0 Yugoslavia / [https://eu-football.info/_match.php?id=13625 eu-football.info]</ref> |- ! scope=row |31||27.10.1965||[[კარდიფი]]||align=right|{{fb-rt|WAL}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|URS}}||მსოფ. შესარჩევი|| || ||<ref>Wales 2–1 USSR / [https://www.11v11.com/matches/wales-v-ussr-27-october-1965-229197/ FIFA World Cup Q.] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |32||21.11.1965||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|46}}||<ref>Wales 2–2 USSR / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-ussr-21-november-1965-229237/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |33||01.12.1965||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|65}}||<ref>Argentina 1–1 USSR / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ussr-01-december-1965-229266/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |34||23.02.1966||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||<ref>Chile 0–2 USSR / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-ussr-23-february-1966-229287/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- ! scope=row |35||20.04.1966||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|URS}}||ამხანაგური|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|66}}||<ref>Switzerland 2–2 USSR / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-ussr-20-april-1966-229322/ Friendly] // ''11v11.com''</ref> |- |} == ხსოვნა == [[2005]] წელს ქართული ფეხბურთის გულშემატკივართა, ასევე, ადგილობრივი სპორტული საზოგადოების ინიციატივით და ქალაქის თვითმმართველობის გადაწყვეტილებით [[მიხეილ მესხის სტადიონი|თბილისის „ლოკომოტივის“ სტადიონს]] მიხეილ მესხის სახელი მიენიჭა. [[2014]] წლის [[19 ნოემბერი|19 ნოემბერს]], თბილისის „დინამოს“ მიერ საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის პირველად მოგების 50 წლის იუბილესთან დაკავშირებით, [[საქართველოს ფეხბურთის ფედერაცია|საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციისა]] და [[თბილისის მერია|თბილისის მერიის]] ორგანიზებითა და დაფინანსებით, ასევე, [[საქართველოს სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტრო]]ს მხარდაჭერით ლეგენდარული ქართველი ფეხბურთელის ხსოვნის უკვდავსაყოფად და ქართული ფეხბურთის განვითარებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილის აღსანიშნავად [[მიხეილ მესხის სტადიონი|მისივე სახელობის სტადიონზე]] აღიმართა ცნობილი ქართველი მოქანდაკის [[გიორგი შხვაცაბაია]]ს მიერ შექმნილი მიხეილ მესხის ძეგლი. ნატურალური ზომის ძეგლი [[ბრინჯაო]]შია ჩამოსხმული და გრანიტის კვარცხლბეკზე დგას.<ref>[http://worldsport.ge/ge/page/43530_mixeil-mesxis-dzegli-mixeil-mesxze მიხეილ მესხის ძეგლი „მიხეილ მესხზე“] // ''worldsport.ge''</ref><ref group="კომ.">ლეგენდარული ქართველი ფეხბურთელის მიხეილ მესხის ქანდაკება თბილისში, მიხეილ მესხის სტადიონზე გაიხსნა. ის ბრინჯაოშია ჩამოსხმული და გრანიტის კვარცხლბეკზე დგას, ძეგლის ავტორი მოქანდაკე გოგი შხვაცაბაიაა. აღსანიშნავია, რომ მიხეილ მესხი პირველი ქართველი ფეხბურთელია, რომელსაც ნატურალურ ზომებში ქანდაკება დაუდგეს.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=utyv2jaGRso თბილისში ლეგენდარული მიხეილ მესხის ძეგლი გაიხსნა]</ref><ref group="კომ.">მიხეილ მესხს მისივე სახელობის სტადიონზე ძეგლი გაუხსნეს.</ref> ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|საქართველოს სსრ}} [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] ; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი]] * {{Gold1}} ჩემპიონი: [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1964|1964]] * {{Bronze3}} ბრინჯაოს პრიზიორი (3): [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1959|1959]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962|1962]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1967|1967]] ; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საბჭოთა კავშირის თასი]] * [[File:Cup Finalist.png]] ფინალისტი: 1960<ref>Torpedo Moskva 4–3 Dinamo Tbilisi // [http://www.rsssf.com/tabless/su60.html#60c Soviet Union Cup 1959/60].</ref> ===სანაკრებო=== ;{{დროშანიშანი|საბჭოთა კავშირი}} [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირი]] ; [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი]] * [[File:UEFA European Cup.svg|15პქ]] ჩემპიონი: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1960|1960]] ===ინდივიდუალური=== ; {{Tooltip|33 საუკეთესო|საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში დასახელებულია შემდეგ ნომრად:}} * №1: 1959, 1960, 1961, 1962, 1964, 1965 * №3: 1958 * საქართველოს XX საუკუნის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1998<ref name="XX საუკუნის რჩეულები" /> ==ფაქტები== [[ფაილი:Mikheil Meskhi (1937–1991) — Soviet Union NFT Winger (1959–1966).jpg|thumb|left|160პქ|<center>მიხეილ მესხი [[საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი#სპორტის დამსახურებული ოსტატები ფეხბურთში|№ 1486]] <br /> {{ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის ორდენი}} {{საპატიო ნიშნის ორდენი}}</center>]] საყოველთაოდ აღიარებულია ყველა დროის ერთ-ერთ უდიდეს ქართველ ფეხბურთელად.<ref name="ტოპ 20 ყველა დროის საუკეთესო ქართველი ფეხბურთელი">{{Cite web |url=https://goal.ge/news/82073-top-20-yvela-drois-sauketeso-qartveli-fexburteli.html |title=ტოპ 20 ყველა დროის საუკეთესო ქართველი ფეხბურთელი |access-date=2020-01-02 |archive-date=2020-01-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200102044207/https://goal.ge/news/82073-top-20-yvela-drois-sauketeso-qartveli-fexburteli.html }}</ref> სპორტული ჟურნალისტებისა და სპეციალისტების, ასევე, ფეხბურთის გულშემატკივრებისა და მისი თანაგუნდელების შეფასებით, შედის იმ ფეხბურთელთა რიცხვში, რომელთაც [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] ისტორიაში განუმეორებელი კვალი დატოვეს.<ref>[https://fcdinamo.ge/ge/news?n=101447 მიხეილ მესხი — 80] // ''fcdinamo.ge''</ref><ref group="კომ.">დღეს ლეგენდარული მიხეილ მესხის დაბადების დღეა. მსოფლიო ფეხბურთის ვარსკვლავი, ფეხბურთელი, რომლის თამაშის სანახავადაც სპეციალურად დადიოდნენ სტადიონზე და ტაიმებს სხვადასხვა ტრიბუნიდან უყურებდნენ — იქიდან, საიდანაც შეიძლებოდა ახლოდან გედევნებინა თვალი ფეხბურთის ჯადოქრის თამაშისთვის. მიშა მესხი ნაადრევად, 54 წლის ასაკში გარდაიცვალა.</ref><ref group="კომ.">12 იანვარი ლეგენდარული ქართველი ფეხბურთელის მიხეილ მესხის დაბადების დღეა. „მტკვრისპირელი გარინჩა“, რომელმაც კარიერის საუკეთესო წლები თბილისის „დინამოში“ გაატარა, 1991 წლის 4 ოქტომბერს, 54 წლის ასაკში გარდაიცვალა. გაზეთი „ოლიმპი“; 13 მარტი, 2000.</ref> როგორც ფეხბურთელი სარგებლობდა გამორჩეული საერთო-სახალხო სიყვარულითა და პოპულარობით. [[სლავა მეტრეველი|სლავა მეტრეველთან]] ერთად, იგი იყო ერთ-ერთი პირველთაგანი ქართველ ფეხბურთელთა შორის, ვისი თამაშითაც მსოფლიო საფეხბურთო სამყარომ გაიცნო ქართული ფეხბურთი.<ref>ლელო Week (6 დეკემბერი, 2014). [http://sportall.ge/fexburti/qarthuli-fekhburthi/skhvadaskhva/72432-legendebi-mikheil-meskhi-eris-sikharuli-romelsac-guli-atkines.html ლეგენდები: მიხეილ მესხი — ერის სიხარული, რომელსაც გული ატკინეს].</ref><ref group="კომ.">მატჩის შემდეგ, წამყვანი არგენტინული კლუბების მეპატრონეებმა განაცხადეს, რომ საბჭოელების მარცხენა გარემარბში 50 მილიონ პესოს გადაიხდიდნენ. „როგორც კი მსაჯმა საფინალოდ ჩასტვინა, ექსპანსიური ქომაგების ნაწილმა პოლიციის კორდონი გაარღვია და ფეხბურთელებს ეკვეთა“ — წერდა ჟურნალი „ელ გრაფიკო“.</ref> ფლობდა ფენომენალურ, მხოლოდ მისთვის დამახასიათებელ თამაშის სტილსა და საფეხბურთო ტექნიკას, რასაც ხაზგასმით აღნიშნავდა მსოფლიო სპორტული პრესა და რაც განსაკუთრებით აღაფრთოვანებდა მისი თამაშის მნახველ მაყურებელს.<ref>[https://web.archive.org/web/20180405235702/http://footballplayers.ru/players/story_689.html Он всегда играл под аплодисменты] // ''footballplayers.ru''</ref> [[1964]] წლის 18 ნოემბრის „ოქროს მატჩის“ მონაწილე და ერთი გოლის ავტორი.<ref>[https://archive.today/20190814101952/http://www.fcdinamo.ge/ge/news?n=2228&i= გამორჩეული და სასიხარულო დღე ქართული ფეხბურთის ისტორიაში].</ref><ref group="კომ.">''ციტატა:'' 1964 წლის 18 ნოემბერი — გამორჩეული და სასიხარულო დღე ქართული ფეხბურთის ისტორიაში, თბილსის „დინამო“ საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი პირველად გახდა. თბილისის „დინამომ“ და მოსკოვის „ტორპედომ“ რეგულარულ პირველობაზე 46–46 ქულა დააგროვეს, ჩემპიონის გამოსავლენად დამატებითი შეხვედრა დაინიშნა. ოქროს მატჩი, ტაშკენტში, ზუსტად 49 წლის წინ — 1964 წლის 18 ნოემბერს ჩატარდა. ოქროს მატჩში თბილისის „დინამოს“ ღირსებას იცავდნენ: სერგო კოტრიკაძე, ბორის სიჭინავა, ვახტანგ რეხვიაშვილი, ჯემალ ზეინკლიშვილი, გურამ ცხოვრებოვი, გიორგი სიჭინავა, შოთა იამანიძე (კაპ), სლავა მეტრეველი, ვლადიმერ ბარქაია, ილია დათუნაშვილი და მიხეილ მესხი. 18 ნოემბერი, 2013. [https://archive.today/20190814101952/http://www.fcdinamo.ge/ge/news?n=2228&i= დაარქივებულია][https://fcdinamo.ge/ge/news?n=2228 ორიგინალიდან].</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20220408134615/https://worldsport.ge/ge/page/erti-dge-msoflio-sportis-istoriashi-18-noemberi ერთი დღე მსოფლიო სპორტის ისტორიაში — 18 ნოემბერი].</ref><ref group="კომ.">''ციტატა:'' 1964. თბილისის „დინამომ“ ტაშკენტში, საბჭოთა კავშირის ჩემპიონის გამოსავლენად დანიშნულ გადათამაშებაში მოსკოვის „ტორპედოს“ 4:1 სძლია და თავის ისტორიაში პირველად მოიგო საკავშირო პირველობა. ქართველთაგან გოლები ილია დათუნაშვილმა (2), მიხეილ მესხმა და სლავა მეტრეველმა გაიტანეს. „დინამო“: [[სერგო კოტრიკაძე]], [[ბორის სიჭინავა]], [[ვახტანგ რეხვიაშვილი]], [[ჯემალ ზეინკლიშვილი]], [[გურამ ცხოვრებოვი]], [[გიორგი სიჭინავა]], [[შოთა იამანიძე]], [[ილია დათუნაშვილი]], [[სლავა მეტრეველი]], [[ვლადიმერ ბარქაია]], მიხეილ მესხი. მათ გარდა ჩემპიონობისათვის განკუთვნილი ოქროს მედლები [[გურამ პეტრიაშვილი|გურამ პეტრიაშვილსა]] და ალექსანდრე აფშევს გადაეცათ. იმ ჩემპიონატის მატჩებში მეკარე ნოდარ ლეჟავამ (10 მატჩი), [[მურთაზ ხურცილავა]]მ (8), ელგუჯა ხუციშვილმა (5), [[ზაურ კალოევი|ზაურ კალოევმა]] (1) და ნომადი მაისურაძემ (1) იასპარეზეს. გუნდს გავრილ კაჩალინი წვრთნიდა. 18 ნოემბერი, 2013. დაარქივებულია [https://worldsport.ge/ge/page/erti-dge-msoflio-sportis-istoriashi-18-noemberi ორიგინალიდან].</ref><ref>«Динамо» (Тбилиси) 4–1 «Торпедо» (Москва) // [https://web.archive.org/web/20160323041158/http://fc-dynamo.ru/champ/prot.php?id=500100 Чемпионат СССР 1964]</ref><ref group="კომ.">Чемпионат СССР 1964. 18 ноября 1964 (ср). "Динамо" (Тбилиси) - "Торпедо" (Москва) 4:1 (0:1, 1:0, д.в. 3:0). Дополнительный матч за первое место. 18 ноября 1964. 18:00. Ташкент. Стадион "Пахтакор". 70000 зрителей. "Динамо" Тб: Котрикадзе, Б.Сичинава, Зейнклишвили, Цховребов, Рехвиашвили, Яманидзе (к), Г.Сичинава, Метревели, Датунашвили, Баркая, Месхи. "Торпедо" М: Шаповаленко, Андреюк, Мещеряков, Шустиков, Сараев, Марушко, Воронин, Соловьёв, Вал.Иванов (к) (Сидоров, 62), Щербаков, Сергеев. Голы: 0:1 Щербаков (56), 1:1 Датунашвили (73), 2:1 Датунашвили (92), 3:1 Месхи (102), 4:1 Метревели (107, с пенальти). {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160323041158/http://fc-dynamo.ru/champ/prot.php?id=500100 |date=2016-03-23 }}[http://www.fc-dynamo.ru/champ/prot.php?id=500100 ორიგინალიდან].</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=f0pJd1AaPGU Золотой матч чемпионата СССР 1964 года].</ref> 1965 წლის 16 თებერვალს მიენიჭა [[საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი#სპორტის დამსახურებული ოსტატები ფეხბურთში|საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატის]] წოდება. შვიდჯერ იყო დასახელებული საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში. აქედან ექვსჯერ აღიარებული იყო საბჭოთა კავშირის წლის საუკეთესო მარცხენა [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|გარემარბად]].<ref>[http://ru.unionpedia.org/Список_33_лучших_футболистов_сезона_в_СССР 33 лучших футболистов сезона в СССР] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220128014724/https://ru.unionpedia.org/%d0%a1%d0%bf%d0%b8%d1%81%d0%be%d0%ba_33_%d0%bb%d1%83%d1%87%d1%88%d0%b8%d1%85_%d1%84%d1%83%d1%82%d0%b1%d0%be%d0%bb%d0%b8%d1%81%d1%82%d0%be%d0%b2_%d1%81%d0%b5%d0%b7%d0%be%d0%bd%d0%b0_%d0%b2_%d0%a1%d0%a1%d0%a1%d0%a0 |date=2022-01-28 }} // ''ru.unionpedia.org''</ref><ref>[http://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/685003 საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სია] // ''dic.academic.ru''</ref><ref group="კომ.">საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიის შედგენა ხდებოდა [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს სეზონის შედეგების მიხედვით 1926 წლიდან არარეგულარულად, ხოლო 1948 წლიდან — ყოველწლიურად (1954 წლის გარდა). თავდაპირველად საუკეთესოებს ავლენდნენ გაზეთები „კრასნი სპორტი“ («Красный спорт»), ხოლო შემდეგ ჟურნალი „ფიზკულტურა და სპორტი“ («Физкультура и спорт»). 1933 წლიდან საუკეთესოთა სიის დამტკიცება ხდებოდა საბჭოთა კავშირის სახალხო კომისართა საბჭოსთან არსებული ფიზიკური კულტურის უმაღლესი საბჭოს, 1938 წლიდან — საბჭოთა კავშირის ფეხბურთის სექციის, ხოლო 1959 წლიდან — საბჭოთა კავშირის ფეხბურთის ფედერაციის მიერ. 1930 წლიდან სია წარმოადგენდა ფეხბურთელთა სამ სიმბოლურ შემადგენლობას იმ მოთამაშეთაგან, რომელთაც მიღწეული სეზონური მაჩვენებლებიდან გამომდინარე აკუთვნებდნენ შესაბამის ნომერს (№ 1, № 2 და № 3). 1928 წელს სიაში შეიყვანეს 44 ფეხბურთელი, ხოლო 1938 წელს — ქვეყნის 55 საუკეთესო მოთამაშე. საბჭოთა ფეხბურთის მთელი ისტორიის მანძილზე 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში სულ 616 ფეხბურთელი იყო წარმოდგენილი.</ref><ref>[http://www.studmed.ru/soskin-am-sost-vse-o-futbole-strany-kluby-turniry-futbolisty-trenery-sudi_c4440939b4a.html Всё о футболе] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190114153448/http://www.studmed.ru/soskin-am-sost-vse-o-futbole-strany-kluby-turniry-futbolisty-trenery-sudi_c4440939b4a.html |date=2019-01-14 }}. Сост. — [https://web.archive.org/web/20190114213220/http://footballfacts.ru/autors/257785 Соскин А. М.] - М.: ФиC, 1972. — გვ. 326.</ref> [[1968]] წელს თბილისის „დინამოს“ სტადიონის რადიორედაქციამ გამოაცხადა კონკურსი-კითხვარი, რომელსაც უნდა გამოევლინა საქართველოს ფეხბურთელთა სიმბოლური ნაკრები 1921 წლიდან 1968 წლამდე. რადიორედაქციამ მიიღო 780 საკონსკურსო წერილი. მიღებული წერილების საფუძველზე მიხეილ მესხი 679 ხმით აღნიშნული სიმბოლური ნაკრების შემადგენლობაში მოხვდა. გამოკითხვის შედეგად, საქართველოს 1921–1968 წლების სიმბოლურ ნაკრებში შევიდნენ: მეკარე: [[ვლადიმერ მარღანია]]; მცველები: [[ვლადიმერ ელოშვილი]], [[ნიაზ ძიაპშიპა]], [[მურთაზ ხურცილავა]], [[გივი ჩოხელი]]; ნახევარმცველები: [[გიორგი სიჭინავა]], [[შოთა იამანიძე]]; თავდამსხმელები: [[სლავა მეტრეველი]], [[ბორის პაიჭაძე]], [[ავთანდილ ღოღობერიძე]], მიხეილ მესხი.<ref>{{სტატია |სათაური = პაიჭაძე და ძმანი მისნი... რადიორედაქციის კონკურსის შედეგად |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/182266/1/Lelo_1968_N95.pdf |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |წელი = 16 მაისი, 1968 |ნომერი = 95 (3579) |გვერდები = 2–3 }}</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20230527083012/https://mygoals.ge/1921-1968-saqartvelos-nakrebi/ 1921–1968: საქართველოს ნაკრები] // ''mygoals.ge''</ref> [[1998]] წელს, გაზეთ „[[სარბიელი]]ს“ ინიციატივით, ფეხბურთის გულშემატკივრებმა<ref group="კომ.">გამოკითხვაში მონაწილეობა მიიღო 837-მა მკითხველმა.</ref> საქართველოს [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] საუკეთესო ფეხბურთელი, მწვრთნელი და სიმბოლური ნაკრები დაასახელეს. გამოკითხვის შედეგად საქართველოს XX საუკუნის საუკეთესო ფეხბურთელად მიხეილ მესხი დასახელდა.<ref name="XX საუკუნის რჩეულები">[https://web.archive.org/web/20210929163946/https://mygoals.ge/xx-saukunis-rcheulebi/ XX საუკუნის რჩეულები] // ''mygoals.ge''</ref><ref>{{სტატია |სათაური = საქართველოს ყველა დროის საუკეთესონი |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/365270/1/Sarbieli_1998_N238.pdf |გამოცემა = „[[სარბიელი]]“ |წელი = 26 დეკემბერი, 1998 |ნომერი = 238 (773) |გვერდები = 6–7 }}</ref><ref group="კომ.">1998 წელს მესხი საქართველოს ფეხბურთის ისტორიაში საუკეთესო მოთამაშედ და საქართველოს მე-20 საუკუნის „საოცნებო გუნდის“ წევრად დაასახელეს.</ref><ref>Lasha Goduadze (2006). [https://web.archive.org/web/20070928003156/http://www.gff.ge/index.php?lang_id=ENG&sec_id=112 Georgian Dream Team].</ref><ref group="კომ.">In 1998 on the initiative of the sport newspaper "Sarbieli" the fan opinion poll took place. The poll was conducted in order to reveal the best player, coach and symbolic XX Century Dream Team of Georgia. The legend forward, star of the Soviet Union and the whole world in 1960s, Mikheil Meskhi was named as the best Georgian football player of the 20th century. He was the unforgettable player of "Dinamo" Tbilisi and the National Team of the Soviet Union in the first EURO Cup Championship in 1960.</ref> [[2004]] წელს, [[ფიფა]]-ს [[საუკუნე|საუკუნოვან]] იუბილესთან დაკავშირებით [[საქართველოს ფოსტა]]მ გამოსცა 4-მარკიანი სერია. ერთ-ერთზე, 50 თეთრის ღირებულების [[საფოსტო მარკა]]ზე მიხეილ მესხია გამოსახული.<ref>[http://sport.gov.ge/?pg=sportsman&sid=369 მიხეილ მესხი] // ქართული სპორტი.</ref> == გალერეა == <gallery mode="packed-hover" heights="300px"> Article about Mikheil Meskhi (1937–1991). Newspaper Lelo № 163 (6218). 1978, August 20.jpg|ალტ=|„კაცი, რომელმაც დროს სძლია“, გაზ. „ლელო“, 20 აგვისტო, 1978. Mikheil Meskhi (1937–1991) — FC Dinamo Tbilisi Winger (1954–1969).jpg|ალტ=|„დინამოს“ მაისურით. Stamps of Georgia, 2004-14.jpg|ალტ=|საიუბილეო [[საფოსტო მარკა|მარკა]], მიხეილ მესხი. ფიფა-ს 100 წელი. Meskhi20141911-1.jpg|ალტ=|მიხეილ მესხის ქანდაკება მისივე სახელობის სტადიონთან, ავტ. გ. შხვაცაბაია. </gallery></center> ==ლიტერატურა== {{Refbegin}} {{ქსე|6|602|კაკაბაძე, მ.}} * {{წიგნი|ავტორი = მჭედლიშვილი, კ.|ნაწილი =|სათაური = სსრ კავშირის ფეხბურთელთა ნაკრები|ბმული =https://archive.today/20191219230119/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%AD%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98,+%E1%83%99.&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A1%E1%83%A1%E1%83%A0+%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%A8%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%97%E1%83%90+%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%99%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98|ადგილი = თბ.|გამომცემლობა = საბჭ. საქართველო|წელი = 1975|ტომი =|გვერდები =|გვერდნი =134|isbn =|ტირაჟი = |ref = მჭედლიშვილი, კ.}} * {{რუსული წიგნი |ავტორი = Соскин, Александр. |ნაწილი = |სათაური = Всё о футболе |ბმული =https://archive.today/20191216124832/https://www.studmed.ru/soskin-am-sost-vse-o-futbole-strany-kluby-turniry-futbolisty-trenery-sudi_c4440939b4a.html |ადგილი = М. |გამომცემლობა = Физкультура и спорт |წელი = 1972 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი =448 |isbn = |ტირაჟი = |ref = Соскин, А.}} {{Refend}} == ბიბლიოგრაფია == {{Refbegin}} * {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი – 67 : ცნობარი-კალენდარი|publisher=საქ. ჟურნ. კავშ.,{{Tooltip|სჟფ|სპორტ. ჟურნალისტთა ფედერაცია}}|year=1967|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+1967+%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20190819195308/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+1967+%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98|archive-date=2019-08-19}} * {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი 1968|publisher=საქ. ჟურნ. კავშ., სპორტ. ჟურნ. ფედერაცია|year=1968|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+1968|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20190819195501/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+1968|archive-date=2019-08-19}} * {{Cite book|last=ბერიშვილი|first=ელგუჯა|title=ქართული სპორტის ოქროს წიგნი|publisher=პალიტრა L|year=2013|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%A1%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%92%E1%83%9C%E1%83%98|access-date=2023-09-09|archive-url=https://archive.today/20191216133630/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%A1%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%92%E1%83%9C%E1%83%98|archive-date=2019-12-16}} * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=„მსოფ. სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700:%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20190914185653/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700:%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=თედორაძე|first=ზ.|title=თბ. „დინამო“ : ციფრები, ფაქტები, კომენტარები, 1936–1989|publisher=|year=2002|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%96%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%91&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%97%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%9D+:+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98,+%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98,+%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20191216134143/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%96%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%91&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%97%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%9D+:+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98,+%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98,+%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98|archive-date=2019-12-16}} * {{Cite book|last=თედორაძე|first=ზურაბ|title=თბილისის „დინამო“ ციფრებში, 1936–1989|publisher=სტამბა–96|year=1999|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%96%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%91&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%97%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%9D+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%A8%E1%83%98|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20191216134252/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%96%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%91&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%97%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%9D+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%A8%E1%83%98|archive-date=2019-12-16}} * {{Cite book|last=ტორაძე|first=გულბათ|title=ქართული ფეხბურთი : მოთამაშეები, გუნდები|publisher=|year=1997|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%97&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%94%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98,+%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98,+%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%A1%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AA%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20190817200706/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%97&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A8%E1%83%94%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98,+%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98,+%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%A1%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AA%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98|archive-date=2019-08-17}} * {{Cite book|last=ლარცულიანი|first=შიო|title=ზღუდე იმიტომაა, რომ გადალახო!|publisher=|year=2007|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%96%E1%83%A6%E1%83%A3%E1%83%93%E1%83%94+%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%90,+%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9B+%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%AE%E1%83%9D&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-09|archive-url=https://archive.today/20191220235729/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%96%E1%83%A6%E1%83%A3%E1%83%93%E1%83%94+%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%90,+%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9B+%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%AE%E1%83%9D&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-12-20}} * {{Cite book|last=ლოლაძე|first=დემიკო|title=მიხეილ მესხი|publisher=საბჭ. საქართველო|year=1988|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%98%E1%83%9A+%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%AE%E1%83%98&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-09|archive-url=https://archive.today/20191221000110/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%98%E1%83%9A+%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%AE%E1%83%98&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-12-21}}* * {{Cite book|last=მეტრეველი|first=გარი|title=მინდორზეა მეთერთმეტე ნომერი|publisher=საბჭ. საქართველო|year=1964|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%96%E1%83%94%E1%83%90+%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%94+%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%98&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-09|archive-url=https://archive.today/20191221000258/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%96%E1%83%94%E1%83%90+%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%94+%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%98&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-12-21}} * {{Cite book|last=ჟორდანია|first=ანდრო|title=ფიქრები ქართულ ფეხბურთზე|publisher=საბჭ. საქართველო|year=1976|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%9F%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90,+%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%A0%E1%83%9D&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98+%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A+%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%96%E1%83%94&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-09|archive-url=https://archive.today/20191221000350/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%9F%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%90,+%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%A0%E1%83%9D&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98+%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A+%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%96%E1%83%94&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-12-21}} * {{Cite book|last=ჟორდანია|first=ანდრო|title=ფიქრები ქართულ ფეხბურთზე|publisher=საქ. სპ. ჟურნ. ასოც.|year=2014|location=თბ.|url=}} * {{Cite book|last=ქირია|first=შალვა|title=ვარდები მიხეილ მესხისათვის|publisher=სამშობლო ფორტე|year=1998|location=თბილისი|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98+%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%98%E1%83%9A+%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%AE%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%A1&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|access-date=2023-09-09|archive-url=https://archive.today/20191221000431/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98+%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%98%E1%83%9A+%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%AE%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%A1&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|archive-date=2019-12-21}} * {{Cite book|last=Филатов|first=Лев|title=Форварды|publisher=Физкультура и Спорт|year=1986|location=М.|url=https://libking.ru/books/home-/home-sport/105642-lev-filatov-forvardy.html}} * {{Cite book|last=Филатов|first=Лев|title=Обо всем по порядку. Репортаж о репортаже|publisher=ФиС|year=1990|location=М.|url=http://www.livelib.ru/author/332525/top-lev-filatov}} {{Refend}} ==პერიოდიკა== {{Refbegin}} * {{სტატია |ავტორი = ჯვარშეიშვილი, გია |სათაური = მიხეილ მესხი |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/364303/1/Sarbieli_1998_N171.pdf |გამოცემა = „[[სარბიელი]]“ |წელი = 24 სექტემბერი, 1998 |ნომერი = 171 (706) |გვერდები = 8 }} * {{სტატია |ავტორი = ცომაია, დ. |სათაური = ჩვენი ძირითადი, გადაუდებელი საკითხი |ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/195664/1/Lelo_1962_N33.pdf |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |წელი = 11 თებერვალი, 1962 |ნომერი = 33 (1884) |გვერდები = 3 }} * {{სტატია |ავტორი = ქორიძე, რ. |სათაური = დიდოსტატი ეთხოვება მინდორს |ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/189493/1/Lelo_1969_N139.pdf |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |წელი = 19 ივლისი, 1969 |ნომერი = 139 (3878) |გვერდები = 3 }} * {{სტატია |ავტორი = ფილატოვი, ლევ |სათაური = კაცი, რომელმაც დროს სძლია |ბმული = http://www.dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/308974/1/Lelo_1978_N163.pdf |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |წელი = 20 აგვისტო, 1978 |ნომერი = 163 (6218) |გვერდები = 3 }} * {{სტატია |ავტორი = ნოზაძე, ოთარ |სათაური = რამდენი ფინტი დარჩა შეუსრულებელი |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/245117/1/Lelo_1989_N250.pdf |ენა = |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |სახეობა = |წელი = 31 დეკემბერი, 1989 |ტომი = |ნომერი = 250 (10 169) |გვერდები = 2–3 |doi = |issn = }} * [https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/250380/1/Lelo_1991_N75.pdf მიხეილ მესხი] // [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]], 25 აპრილი, 1991, № 75 (10488), გვ. 3. * [https://www.elgrafico.com.ar/articulo/1098/36258/la-union-sovietica-conquistaba-el-monumental La Unión Soviética conquistaba el Monumental] // „El Gráfico“, 22 ნოემბერი, 1961, № 2198, გვ. 3–13. {{Refend}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Commonscat|Mikheil Meskhi}} * [https://archive.today/20191220233743/https://fcdinamo.ge/ge/news?n=102655 მიხეილ მესხი] — თბილისის „დინამოს“ ოფიციალური საიტი * [https://web.archive.org/web/20190531005947/http://static.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people%3D54145/index.html მიხეილ მესხი] — [[ფიფა]]-ს ჩანაწერი {| width="700" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 90%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | თემატური საიტები |- ! scope=row |[http://www.11v11.com/players/mikhail-meshki-182627/ AFS] · [http://www.biograph.ru/index.php/whoiswho/2/2125-meshi Biograph.ru] · [http://www.footballdatabase.eu/en/player/details/31769 FootballDatabase.eu] · [https://web.archive.org/web/20190919002316/http://footballinussr.fmbb.ru/viewtopic.php?t=4563 Football in USSR] · [http://footballfacts.ru/players/106972 FootballFacts.ru] · [https://web.archive.org/web/20180706120801/http://footballplayers.ru/players/Meskhi_Mikhail.html FootballPlayers.ru] · [https://www.myfootballfacts.com/fifa-world-cup/fifa_world_cup_by_year/fifa-world-cup-finals-1962-chile/ MyFootballFacts] · [http://www.national-football-teams.com/player/19140/Mikhail_Meskhi.html National Football Teams.com] · [http://www.rusteam.permian.ru/players/meskhi.html Rusteam.Permian.ru] · [http://www.sports.ru/tags/161022493/ Sports.ru] · [http://www.transfermarkt.com/mikheil-meskhi/transfers/spieler/215774 Transfermarkt] |} {| width="700" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 90%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ლექსიკონები და ენციკლოპედიები |- ! scope=row |[http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=14&t=137025 უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი] · [http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00008097/ საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი] · [http://www.nplg.gov.ge/athletes/ka/00000822/ ქართველი სპორტსმენები] · [https://bigenc.ru/c/meskhi-mikhail-shalvovich-f6a4ff დიდი რუსული ენციკლოპედია] |} {| width="700" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 90%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | გენეალოგია და ნეკროპოლისტიკა |- ! scope=row |[https://web.archive.org/web/20220519050613/https://www.geonecropol.com/440482750 geonecropol.com] · [https://web.archive.org/web/20140714214115/http://sport-necropol.narod.ru/tbilisi.html Спортивный некрополь] |} {| width="700" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 90%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ფოტო |- ! scope=row |[http://sport.gov.ge/?pg=sportsman&sid=369 ქართული სპორტი] · [https://dspace.nplg.gov.ge/simple-search?query=მიხეილ+მესხი&envfv=ex20251112 ციფრული ფოტომატიანე „ივერიელი“] |} {| width="700" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 90%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |[https://www.youtube.com/watch?v=qlSXIPp_i_s საუკუნის პორტრეტები] · [https://www.youtube.com/watch?v=1b-0QmmCjig უცნობი ისტორიები] · [https://www.youtube.com/watch?v=4wBcjmE4bBg მიხეილ მესხი] |} {| width="700" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 90%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | National Football Teams |- ! scope=row |[http://www.national-football-teams.com/country/270/1959/Soviet_Union.html 1959] · [http://www.national-football-teams.com/country/270/1960/Soviet_Union.html 1960] · [http://www.national-football-teams.com/country/270/1961/Soviet_Union.html 1961] · [http://www.national-football-teams.com/country/270/1962/Soviet_Union.html 1962] · [http://www.national-football-teams.com/country/270/1963/Soviet_Union.html 1963] · [http://www.national-football-teams.com/country/270/1964/Soviet_Union.html 1964] · [http://www.national-football-teams.com/country/270/1965/Soviet_Union.html 1965] · [http://www.national-football-teams.com/country/270/1966/Soviet_Union.html 1966] |} ==კომენტარები== {{Reflist|group=კომ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{სსრკ-ის შემადგენლობა 1960 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{სსრკ-ის შემადგენლობა 1962 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{DEFAULTSORT:მესხი, მიხეილ}} [[კატეგორია:დაბადებული 12 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1937]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 22 აპრილი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1991]] [[კატეგორია:თბილისში დაბადებულები]] [[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1962 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები]] [[კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1960 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:საბურთალოს პანთეონში დაკრძალულები]] blowycnl963z34xyda223olzlmbzefs მბრუნავი ტორსი 0 74165 5426751 4854314 2026-07-03T20:54:31Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426751 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Turning Torso 3.jpg|thumb|მბრუნავი ტორსი]] '''Turning Torso''' ანუ '''მბრუნავი ტორსი''' — 50-სართულიანი [[ცათამბჯენი]], განლაგებული ერესუნდის ყურის [[შვედეთი]]ს ნაწილში, [[მალმე]]ში. მაღლივი შენობა დაპროექტებულია ესპანელი არქიტექტორის [[სანტიაგო კალატრავა]]ს მიერ და ოფიციალურად 2005 წლის 27 აგვისტოს არის გახსნილი. ცათამბჯენი სიმაღლით 190 მეტრია და [[სკანდინავია]]ში ყველაზე მაღალ ნაგებობად, [[ევროკავშირი|ევროკავშირში]] ყველაზე მაღალ საცხოვრებელ კორპუსად, ხოლო ზოგადად [[ევროპა]]ში [[მოსკოვი]]ს 264-მეტრიანი „[[ტრიუმფ-პალასი]]ს“ შემდეგ, სიმაღლით მეორე ადგილზე მყოფად მიიჩნევა. მბრუნავი ტორსის აგებამდე [[სკანდინავია]]ში მალმიოს 84-მეტრიანი კრონპირსენი იყო უმაღლეს ნაგებობად მიჩნეული. Turning Torso-ს ნაგებობა ესპანელი არქიტექტორის სანტიაგო კალატრავას სკულპტურის ე. წ. „Twisting Torso-ს“ (გრეხადი ტორსი) მიხედვით არის შექმნილი. == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons|Turning Torso|მბრუნავი ტორსი}} * [http://www.turningtorso.com/ Turning Torso webpage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051203061556/http://www.turningtorso.com/ |date=2005-12-03 }} * [http://www.emporis.com/en/wm/bu/?id=100189 Turning Torso on Emporis] * [http://www.peri.de/ww/en/projects.cfm/fuseaction/showreference/reference_ID/458/referencecategory_ID/6.cfm PERI GmbH — From a sculpture to a building] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091208082435/http://www.peri.de/ww/en/projects.cfm/fuseaction/showreference/reference_ID/458/referencecategory_ID/6.cfm |date=2009-12-08 }} * [http://skyscraperpage.com/cities/?buildingID=8368/ Skyscraperpage.com diagram drawing of Turning Torso by illustrator „Nightsky“] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305034714/http://skyscraperpage.com/cities/?buildingID=8368%2F |date=2016-03-05 }} * [https://web.archive.org/web/20140708011424/http://www.newyorker.com/critics/skyline/articles/051031crsk_skyline/ ''The New Yorker'', October 31 2005, „The Sculptor“] * [http://communitywalk.com/map/6996/ Short films of Turning Torso from various locations] {{Webarchive|url=http://archive.wikiwix.com/cache/20060601055654/http://communitywalk.com/map/6996/ |date=2006-06-01 }} [[კატეგორია:მალმე]] [[კატეგორია:საცხოვრებელი შენობები შვედეთში]] a12ggl0xkgs9sdf71oqpgl2wp4yhrxo მაჩუ-პიქჩუ 0 77720 5426736 4844134 2026-07-03T20:14:26Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426736 wikitext text/x-wiki {{რჩეული/2.0}}{{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი = მაჩუ-პიქჩუს ისტორიული ნაკრძალი |სურათი = [[ფაილი:80 - Machu Picchu - Juin 2009 - edit.2.jpg|250პქ]] |სურათის წარწერა= |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = |ქვეყანა = {{დროშა|პერუ}} |ტიპი= შერეული |კრიტერიუმი= i, iii, vii, ix |ID = |ბმული = |რეგიონი= [[იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პერუში|ლათინური ამერიკა და კარიბები]] |კოორდინატები= {{coord|13|09|47|S|72|32|44|W|}} |წელი= 1983 |სესია= |ნომერი = 274 |საფრთხის ქვეშ = }} [[ფაილი:Machu Picchu early morning.JPG|thumb|280px|[[უაინა-პიქჩუ]]ს მთა, რომელიც მაჩუ-პიქჩუს ნაქალაქარს დასცქერის]] '''მაჩუ-პიქჩუ''' ({{lang-qu|Machu Picchu}} – ''ძველი მწვერვალი'') — [[ინკების ცივილიზაცია|ინკების]] [[ქრისტეფორე კოლუმბი|კოლუმბამდელი]], [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] ძეგლი [[პერუ]]ში, [[კუსკო (რეგიონი)|კუსკოს რეგიონში]], [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 2430 მეტრ სიმაღლეზე. გაშენებულია [[პერუს მდინარეების სია|მდინარე]] [[ურუბამბა (მდინარე)|ურუბამბის]] [[ურუბამბას ხეობა|ხეობის]] თავზე, მთაგრეხილზე, რომელიც ქალაქ [[კუსკო]]დან 80 კილომეტრით ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს. [[არქეოლოგია|არქეოლოგთა]] უმრავლესობა დარწმუნებულია, რომ მაჩუ-პიქჩუ აშენდა როგორც [[საპა ინკა|ინკების იმპერატორ]] [[პაჩაკუტი]]ს ([[1438]]–[[1472]]) მამული. მას ხშირად მოიხსენიებენ „ინკების ქალაქის“ სახელით. მთელ მსოფლიოში, ინკების სამყარო ბევრისთვის სწორედ მაჩუ-პიქჩუს პორტრეტთან ასოცირდება. მისი მშენებლობა [[ინკების ცივილიზაცია|ინკებმა]] დაახლოებით [[1400]] წელს დაიწყეს, ერთი საუკუნის შემდეგ კი, როგორც უკვე [[საპა ინკა|ინკების იმპერატორის]] ოფიციალური რეზიდენცია, [[ესპანელები|ესპანელი]] [[კონკისტადორები]]ს [[ინკების დაპყრობა ესპანელების მიერ|გამოჩენის]] დროს მიატოვეს. მიუხედავად იმისა, რომ მის შესახებ ადგილობრივთათვის ცნობილი იყო, დანარჩენმა სამყარომ მასზე [[1911]] წლამდე არაფერი იცოდა, სანამ ის საერთაშორისო ყურადღების ცენტრში ამერიკელმა ისტორიკოსმა, [[იელის უნივერსიტეტი]]ს პროფესორმა [[ჰირამ ბინგემი|ჰირამ ბინგემმა]] არ მოაქცია. ამის შემდეგ, მაჩუ-პიქჩუ მნიშვნელოვანი [[ტურიზმი|ტურისტული]] ღირსშესანიშნაობა გახდა. შენობათა უდიდესი ნაწილი შერემონტდა, რათა უფრო თვალნათელი გამხდარიყო, თუ როგორ გამოიყურებოდა მაჩუ-პიქჩუ თავდაპირველად.<ref>Pedro Sueldo Nava ''A walking tour of Machupicchu''Editorial de Cultura Andina, 1976, Pages 9-10</ref> [[1976]] წლისთვის, ძეგლის 30 % უკვე აღდგენილი იყო.<ref>Pedro Sueldo Nava ''A walking tour of Machupicchu''Editorial de Cultura Andina, 1976, Page 9</ref> აღდგენითი სამუშაოები დღემდე გრძელდება.<ref>Peter Davey "Outrage - rebuilding Machu Picchu, Peru - Brief Article". Architectural Review, The. 08 Jul, 2011. https://web.archive.org/web/20111126070913/http://findarticles.com/p/articles/mi_m3575/is_1256_210/ai_79759800/</ref> [[ინკების დაპყრობა ესპანელების მიერ|ინკების დაპყრობის]] დროს, მაჩუ-პიქჩუს შესახებ ესპანელთათვის არაფერი იყო ცნობილი, შესაბამისად იგი შედარებით ხელუხლებლადაა შემონახული, რაც მის მნიშვნელობას კიდევ უფრო ზრდის. [[1981]] წელს იგი [[პერუ]]ს ისტორიულ ნაკრძალად გამოცხადდა, [[1983]] წელს კი ის [[იუნესკო]]მ შეიტანა [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] [[პერუს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები|ძეგლთა]] სიაში.<ref name="unesco">{{cite web|url=http://whc.unesco.org/archive/advisory_body_evaluation/274.pdf|title=UNESCO advisory body evaluation|format=PDF}}</ref> [[2007]] წელს, საერთაშორისო ინტერნეტ-გამოკითხვაში მაჩუ-პიქჩუ [[მსოფლიოს ახალი შვიდი საოცრება|მსოფლიოს ახალ შვიდ საოცრებას]] შორის დაასახელეს. მაჩუ-პიქჩუ [[ინკების ცივილიზაცია|ინკების]] კლასიკურ სტილშია ნაგები, ნატიფი ქვის კედლებით. მისი სამი ძირითადი სტრუქტურაა: ''ინტიჰუატანა'' (მზის დასაბმელი სვეტი), ''მზის ტაძარი'' და ''სამფანჯრიანი ოთახი''. სამივე მათგანი განლაგებულია ტერიტორიაზე, რომელსაც არქეოლოგები მაჩუ-პიქჩუს ''წმინდა რაიონს'' უწოდებენ. [[2007]] წლის სექტემბერში, [[პერუ]]მ და [[იელის უნივერსიტეტი|იელის უნივერსიტეტმა]] თითქმის მიაღწიეს შეთანხმებას, რომლის მიხედვითაც უნდა გადაიხედოს მაჩუ-პიქჩუდან წაღებული იმ არტეფაქტების დაბრუნების საკითხი, რომლებიც იელს [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] ადრეულ წლებში [[ჰირამ ბინგემი|ჰირამ ბინგემმა]] გადასცა. [[2010]] წლის ნოემბერში, იელის უნივერსიტეტის წარმომადგენელი არტეფაქტების პერუს უნივერსიტეტისათვის დაბრუნებას დასთანხმდა.<ref>{{Cite news|url=http://www.cnn.com/2010/WORLD/americas/11/20/peru.yale.artifacts/index.html?hpt=T2|title=CNN: "Peru's president: Yale agrees to return Incan artifacts" | date=20 November 2010}}</ref> == ისტორია == მაჩუ-პიქჩუ დაახლოებით [[1450]]-იან წლებში აშენდა, [[ინკების ცივილიზაცია|ინკების იმპერიის]] ძლიერების პიკზე.<ref name="Wright Valencia Crowley 2000b 1">Wright et al 2000b, გვ.1.</ref> მშენებლობის პერიოდი ინკების ორი უძლიერესი იმპერატორის — [[პაჩაკუტი]]სა (1438-1471) და [[ტუპაკ ინკა იუპანკი]]ს (1472-1493) მმართველობის პერიოდს ემთხვევა.<ref>{{cite web|url=http://whc.unesco.org/en/list/274 |title=Historic Sanctuary of Machu Picchu|publisher=UNESCO World Heritage Centre |date= |accessdate=2012-05-06}}</ref> ზუსტად 100 წლის შემდეგ, [[1572]] წელს, ინკებმა იგი მიატოვეს, რაც [[ინკების დაპყრობა ესპანელების მიერ|ესპანური დაპყრობის]] ერთ-ერთი გვიანი შედეგი იყო.<ref name="Wright Valencia Crowley 2000b 1"/><ref name="Wright Valencia 1">Wright & Valencia Zegarra 2001, 2003, გვ.1.</ref> სავარაუდოა, რომ მისი მოსახლეობა [[ყვავილი (დაავადება)|ყვავილის ეპიდემიამ]] გაანადგურა, რომელიც ამ არეალში ესპანელი [[კონკისტადორები]]ს გამოჩენამდე სხვა მოგზაურებმა შეიტანეს.<ref>{{cite book|last=McNeill|first=W. H.|title=Plagues & Peoples|page=183}}</ref> ერთ-ერთი წერილი ახსენებს სასახლე ''პიქჩოს'', თუმცა არ არსებობს არანაირი ჩანაწერი, რომელიც ამ შორეულ ქალაქში ესპანელთა ყოფნას დაადასტურებდა. სხვა ადგილებში კონკისტადორთა მიერ დაზიანებული წმინდა ნაგებობები მაჩუ-პიქჩუში ხელუხლებელია.<ref name="Wright Valencia 1"/> [[ფაილი:Machupicchu hb10.jpg|thumb|280px|მაჩუ-პიქჩუ 1911 წელს, რეკონსტრუქციამდე]] [[ჰირამ ბინგემი]] ვარაუდობდა, რომ ეს კომპლექსი ინკების ე. წ. „მზის ქალწულების“ დაბადების ტრადიციულ ადგილს წარმოადგენდა.<ref>Bingham 1922, გვ.334.</ref> მეცნიერების მიერ უფრო ბოლო დროს ჩატარებულმა არქეოლოგიურმა გამოკვლევებმა აჩვენა, რომ მაჩუ-პიქჩუ იმპერატორ [[პაჩაკუტი]]ს მამული იყო.<ref name="Wright Valencia 1"/> ასევე, [[ეროვნული გეოგრაფიული საზოგადოება|ეროვნული გეოგრაფიული საზოგადოების]] მეცნიერმა [[იოჰან რაინჰარდი|იოჰან რაინჰარდმა]] წარმოადგინა მტკიცებულება იმისა, რომ ეს ადგილი შერჩეულ იქნა მისი მდებარეობისა და შედარებითი ხელშეუხებელი ლანდშაფტის, მაგალითად მთების გამო, რომლებიც ისეა განლაგებული, რომ ემთხვევა ინკებისთვის მნიშვნელოვან [[ასტრონომია|ასტრონომიულ]] მოვლენებს. იოჰან რაინჰარდს სჯერა, რომ მაჩუ-პიქჩუ [[ინკები]]ს წმინდა რელიგიური ძეგლი იყო. ეს თეორია ძირითადად მის მდებარეობას ეყრდნობა. რაინჰარდი მას „წმინდა გეოგრაფიას“ უწოდებს, რადგან ძეგლი მთებითაა გარშემორტყმული, რომლებსაც ინკებისა და ამ მიწაზე მათზე ადრე მობინადრე კულტურათა ცხოვრებაში დიდი რელიგიური დატვირთვა ჰქონდა. მთის უმაღლეს [[უაინა-პიქჩუ|მწვერვალზე]], რომლის სახელსაც მაჩუ-პიქჩუ ატარებს, არის „ხელოვნური პლატფორმები, რომელთაც რელიგიური ფუნქციები აქვს, რაც თვალნათლივ ჩანს ინკების რიტუალებში“ (რაინჰარდი [[2007]]). ეს რაინჰარდის ყველაზე დამაჯერებელი მტკიცებულებაა, რადგან ამ ტიპის ქვების წყობა მხოლოდ რელიგიურ ადგილებშია აღმოჩენილი, რაც ნათლად მიუთითებს ამ ძეგლის რელიგიურ დატვირთვაზე.<ref>Reinhard, Johan 2007 Machu Picchu: Exploring an Ancient Sacred Center. Regents of the University of California, Los Angeles.</ref> მეორე თეორია მიიჩნევს, რომ მაჩუ-პიქჩუ ინკების ''ლიაქტა'' იყო — დასახლება, რომელსაც დაპყრობილი რეგიონის ეკონომიკის კონტროლისთვის აშენებდნენ. სხვა თეორია კი ამტკიცებს, რომ იგი შესაძლოა ციხე ყოფილიყო ინკების საზოგადოების წინაშე ჩადენილი საზარელი დანაშაულის კრიმინალთათვის. კიდევ ერთი ალტერნატიული თეორია ვარაუდობს, რომ მაჩუ-პიქჩუ [[სოფლის მეურნეობა|სასოფლო-სამეურნეო]] სატესტო სადგური იყო. აქ შესაძლებელი იყო ბევრი განსხვავებული კულტურის ტესტირება მრავალ განსხვავებულ მიკროკლიმატში, რის შესაძლებლობასაც მდებარეობა და ტერასები იძლეოდა. დიდი ოდენობით მოსავლის მიღება რა თქმა უნდა არ იყო შესაძლებელი, მაგრამ ამით ინკებს შეეძლოთ განესაზღვრათ თუ სად რა კულტურა უნდა მოეყვანათ. ასევე არსებობს თეორია, თითქოს ქალაქი ღმერთების ადგილსამყოფელად ან მეფეთა კორონაციისთვის აშენდა.<ref>Weatherford 1988, გვ. 60–62.</ref> [[ფაილი:Mosaique du Machu Picchu depuis le Huayna Picchu.jpg|thumb|280px|ხედი [[უაინა-პიქჩუ]]დან]] მიუხედავად იმისა, რომ [[ციტადელი]] [[ინკების ცივილიზაცია|ინკების]] დედაქალაქ [[კუსკო]]სგან მხოლოდ 80 კილომეტრითაა დაცილებული, [[კონკისტადორი|ესპანელებს]] ის არასდროს უპოვიათ და შესაბამისად არ გაუძარცვავთ და დაუნგრევიათ ინკების სხვა ძეგლების მსგავსად.<ref name="Wright Valencia 1"/> საუკუნეთა მანძილზე, გარსშემორტყმულმა ჯუნგლებმა მაჩუ-პიქჩუ დაფარა და მისი არსებობის შესახებ ძალიან ცოტა გარეშე პირმა თუ იცოდა. [[1911]] წლის [[24 ივლისი|24 ივლისს]], სამეცნიერო საზოგადოებას [[ჰირამ ბინგემი|ჰირამ ბინგემმა]] მაჩუ-პიქჩუს აღმოჩენის შესახებ ამცნო. [[იელის უნივერსიტეტი]]ს პროფესორი, ამერიკელი ისტორიკოსი ბინგემი ქალაქ [[ვილკაბამბა (პერუ)|ვილკაბამბას]] ეძებდა — ინკების უკანასკნელ თავშესაფარს [[ინკების დაპყრობა ესპანელების მიერ|ესპანური დაპყრობის]] დროს. არეალის გარშემო ის წლების განმავლობაში მოგზაურობდა და კვლევა-ძიებას აწარმოებდა. ერთ დღესაც, მაჩუ-პიქჩუსკენ ბინგემს ადგილობრივი, 11 წლის [[კეჩუა (ხალხი)|კეჩუა]] ბიჭი — პაბლიტო ალვარესი გაუძღვა.<ref name="Wright Valencia 1"/><ref name="MachuPicchuHistory">{{cite web|url=http://www.ourworldwonders.com/MachuPicchu/History.htm|title=Machu Picchu History|publisher=ourworldwonders.com|accessdate=2011-10-27}}</ref> ამ დროისთვის, მაჩუ-პიქჩუს ზოგიერთ სტრუქტურაში [[კეჩუა (ხალხი)|კეჩუას]] ოჯახები დასახლებულიყვნენ. [[ბინგემი, ჰირამ|ბინგემმა]] უმალ დაიწყო ძეგლის [[არქეოლოგია|არქეოლოგიური]] შესწავლა და მის შესახებ მოხსენებაც შეადგინა. მან კომპლექსს „ინკების დაკარგული ქალაქი“ უწოდა, რაც შემდეგში მისი პირველი წიგნის სათაურიც გახდა. [[1915]] წლამდე, ბინგემი მაჩუ-პიქჩუს კიდე არაერთხელ ესტუმრა და გათხრები აწარმოა, რა დროსაც მან მრავალგვარი არტეფაქტი შეაგროვა, რომლებიც იელში წაიღო. მაჩუ-პიქჩუს აღმოჩენის შესახებ ბინგემმა რამდენიმე წიგნი და სტატია დაწერა. ძეგლმა მნიშვნელოვანი რეკლამირება მიიღო [[ეროვნული გეოგრაფიული საზოგადოება|ეროვნული გეოგრაფიული საზოგადოების]] წყალობით, რომელმაც [[1913]] წლის აპრილის მთლიანი ნომერი მაჩუ-პიქჩუს დაუთმო. [[1981]] წელს, მაჩუ-პიქჩუს მიმდებარე 325,92 კმ² ტერიტორია [[პერუ]]მ „ისტორიულ ნაკრძალად“ გამოაცხადა. გარდა თავად ძეგლისა, ნაკრძალი მიმდებარე რეგიონის დიდ ნაწილს მოიცავს, რომელიც მდიდარია [[პერუს იუნგასი]]სა და [[ცენტრალური ანდების ნოტიო პუნა|ცენტრალური ანდების ნოტიო პუნის]] [[ეკორეგიონი|ეკორეგიონების]] [[ფლორა|ფლორითა]] და [[ფაუნა|ფაუნით]].<ref name="ecoregions">{{cite journal |author=Olson, D. M, E. Dinerstein, et al |title=Terrestrial Ecoregions of the World: A New Map of Life on Earth |journal=[[BioScience]] |year=2001 |volume=51 |issue=11 |pages=933–938 |url=http://gis.wwfus.org/wildfinder/ |doi=10.1641/0006-3568(2001)051[0933:TEOTWA]2.0.CO;2 |issn=0006-3568 |accessdate=2012-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111014034322/http://gis.wwfus.org/wildfinder/ |archivedate=2011-10-14 }}</ref> [[1983]] წელს, [[იუნესკო]]მ მაჩუ-პიქჩუ [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] [[პერუს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები|ძეგლთა]] სიაში შეიტანა. „ინკების ცივილიზაციის არქიტექტურის აბსოლუტუირ შედევრი და უნიკალური დამამტკიცებელი საბუთი“ — ნათქვამია ორგანიზაციის დასკვნაში.<ref name="unesco"/> [[2008]] წელს, მსოფლიო მონუმენტთა ფონდმა მაჩუ-პიქჩუ მსოფლიოში 100 ყველაზე საფრთხის ქვეშ მყოფ ძეგლთა სიაში ჩასვა, რაც მიმდებარე გარემოს დეგრადაციითაა გამოწვეული. ეს ყოველივე კი შედეგია [[ტურიზმი]]ს მხრიდან მომდინარე საფრთხისა, ასევე სერიოზული საფრთხე მომდინარეობს ახლომდებარე ქალაქ [[აგუას-კალიენტესი (პერუ)|აგუას-კალიენტესის]] უკონტროლო განვითარებისგან, მათ შორისაა მაჩუ-პიქჩუსკენ მიმავალი გაუმართავი ტრამვაი და ხიდის მშენებლობა მდინარე [[ურუბამბა (მდინარე)|ურუბამბაზე]], რაც ძეგლის მიღწევის საშუალებას ბევრად მეტ ტურისტს მისცემს. აღსანიშნავია, რომ ამ ხიდის მშენებლობით, მთავრობა სასამართლოს განკარგულების უგულებელყოფას ახდენს. === ადრეული გამოვლინებები === [[ფაილი:Karta MachuPicchu KA.PNG|250px|მინიატიურა|მაჩუ-პიქჩუს რუკა]] მიუხედავად იმისა, რომ [[ბინგემი, ჰირამ|ბინგემი]] პირველი ადამიანი იყო, რომელმაც მაჩუ-პიქჩუს შესახებ დანარჩენ მსოფლიოს ამცნო, არსებობს ცნობები, რომ ბინგემამდე ძეგლი სხვა გარეშე პირებმაც იხილეს. როგორც [[კუსკო]]ს [[ფრანგები|ფრანგი]] მკვლევარი, [[სიმონ ვესბარდი]] ამტკიცებს, რომელიც დიდი ხნის მანძილზე იკვლევდა ინკების დედაქალაქს, [[1901]] წლის [[14 ივლისი|14 ივლისს]], მაჩუ-პიქჩუს ერთ-ერთ კლდეზე ამოკაწრულია სახელები: ენრიკე პალმა, გაბინო სანჩესი და აგუსტინ ლისარაგა; მათმა ავტორებმა კლდეზე სავარაუდოდ საკუთარი სახელები დატოვეს. [[1904]] წელს, მაჩუ-პიქჩუს ნანგრევები დაშორებული მთიდან სავარაუდოდ დაინახა ინჟინერმა, სახელად ფრანკლინმა. მან ნანახის შესახებ ამ რეგიონში მოღვაწე ქრისტიან მისიონერ თომას პაინეს უამბო. პაინეს ოჯახი მაჩუ-პიქჩუს აღმომჩენად თომასის დასახელებას მოითხოვს. ასევე არსებობს [[1906]] წლის მოხსენება, რომ პაინე და ახლაგზარდა მისიონერი სტიუარტ მაკნარინი ([[1867]]–[[1956]]) ნანგრევებზე ავიდნენ. არსებობს კიდევ ერთი ვერსია, რომ ბევრად უფრო ადრე, [[1867]] წელს ძეგლი მოინახულა და გაძარცვა გერმანელმა ბიზნესმენმა, აუგუსტო ბერნსმა.<ref>{{Cite news| url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/americas/7439397.stm |title= Machu Picchu ruin 'found earlier' |publisher=BBC News |author=Dan Collyns |date=6 June 2008}};{{cite web| url=http://www.newscientist.com/channel/being-human/dn14050-incan-lost-city-looted-by-german-businessman.html?feedId=online-news_rss20|title= 'Incan lost city looted by German businessman' |publisher=NewScientist |author=Michael Marshall |date=7 June 2008}}</ref> აღმოჩენილია რამდენიმე მტკიცებულება, რომ მასზე უფრო ადრე, მაჩუ-პიქჩუს ეწვია ასევე გერმანელი ინჟინერი ჰასელი. მაჩუ-პიქჩუ ისტორიკოსების მიერ აღმოჩენილ [[1874]] წელზე უფრო ძველ რუკებზეა მონიშნული.<ref>{{cite news|last=Romero|first=Simon|title=Debate Rages in Peru: Was a Lost City Ever Lost?|url=http://www.nytimes.com/2008/12/08/world/americas/08peru.html?_r=2&scp=1&sq=machu%20picchu&st=cse|newspaper=New York Times|date=December 7, 2008}}</ref> == გეოგრაფია == [[ფაილი:Machu Picchu Locn KA.png|thumb|250px|მაჩუ-პიქჩუს მდებარეობა]] [[ფაილი:Peru Machu Picchu Sunrise 2.jpg|thumb|250px|აისი მაჩუ-პიქჩუში]] მაჩუ-პიქჩუ [[სამხრეთი ნახევარსფერო|სამხრეთ ნახევარსფეროში]] მდებარეობს, [[ეკვატორი]]დან 13,164 გრადუსით სამხრეთით.<ref name="Wright Valencia ix">Wright & Valencia Zegarra 2001, 2004, გვ.ix.</ref> გაშენებულია ქალაქ [[კუსკო]]დან 80 კმ-ით ჩრდილო-დასავლეთით, მთის თხემზე, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] დაახლოებით 2450 მეტრზე, ქალაქ კუსკოზე 1000 მეტრით დაბლა.<ref name="Wright Valencia ix"/> შესაბამისად, [[კლიმატი]] აქ უფრო რბილია, ვიდრე [[ინკების ცივილიზაცია|ინკების]] დედაქალაქში. მაჩუ-პიქჩუ [[სამხრეთ ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის]] ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი არქეოლოგიური ძეგლია და ერთ-ერთი ყველაზე მონახულებადი [[ტურიზმი|ტურისტული]] ღირსშესანიშნაობა მთელს [[ლათინური ამერიკა|ლათინურ ამერიკაში]], [[პერუ]]ში კი ყველაზე მონახულებადი.<ref>Davies 1997, გვ.163.</ref> წელიწადის განმავლობაში, მაჩუ-პიქჩუში გამოიყოფა მშრალი და ტენიანი სეზონები. [[ატმოსფერული ნალექები|ნალექების]] ყველაზე მეტი წლიური მაჩვენებელი [[ოქტომბერი|ოქტომბერ]]-[[აპრილი|აპრილში]] მოდის. თუმცა, [[წვიმა]] მოსალოდნელია [[წელიწადის დროები|წელიწადის ნებისმიერ დროს]].<ref name="Wright Valencia ix"/> მაჩუ-პიქჩუ მდინარე [[ურუბამბა (მდინარე)|ურუბამბის]] ხეობის მაღლა მდებარეობს, რომელიც მას სამი მხრიდან ერტყმის, მდინარისკენ ვერტიკალურად ჩაშვებული 450 მეტრიანი [[კლიფი|კლიფებით]]. დილაობით, მდინარიდან ნისლი იწევა.<ref name="Wright Valencia 1"/> ქალაქის მდებარეობა სამხედრო საიდუმლოებას წარმოადგენდა, ღრმა უფსკრულები და მთები კი შესანიშნავ ბუნებრივ დაცვას უზრუნველყოფდა. მდინარე ურუბამბაზე, პონგო-დე-მანიკეს კანიონზე გადებული ინკების ხიდი ინკების არმიისათვის მაჩუ-პიქჩუს საიდუმლო შესასვლელი იყო. ქალაქის დასავლეთით ასევე იყო აშენებული სხვა სამსვეტიანი ხიდი, იმ ადგილას, სადაც უფსკრულის თავზე აღმართული კლიფები ერთმანეთს 6 მეტრზე უახლოვდებიან. ქალაქი გაშენებულია ორ მთას — მაჩუ-პიქჩუსა და [[უაინა-პიქჩუ]]ს შორის არსებულ [[უღელტეხილი|უნაგირაზე]].<ref name="Wright Valencia 1"/> მის წყალმომარაგებას უზრუნველყოფდა წყაროები, რომელთა ბლოკირებაც ადვილი არ იყო. მიწა სრულიად საკმარისი იყო იმისთვის, რათა იმაზე ოთხჯერ მეტი საკვები პროდუქტები მოეწიათ, ვიდრე ხალხი ცხოვრობდა. ბორცვები დატერასებულია, არა მხოლოდ [[სოფლის მეურნეობა|სასოფლო-სამეურნეო]] მიზნებისთვის, არამედ მტრისათვის ქალაქში შესვლის უფრო გასაძნელებლად. ამავე დროს, ტერასები მიწის [[ეროზია]]ს ამცირებდა და ქალაქს [[მეწყერი]]სგან იცავდა.<ref>Wright et al 2000b, გვ.2.</ref> მაჩუ-პიქჩუდან ქალაქ [[კუსკო]]ში, მთებში მიმავალი ორი გზიდან, ერთი მზის ჭიშკარს გაივლის, მეორე კი ინკების ხიდს. ორივე მათგანის დაბლოკვა ადვილი იყო, თუკი მას მტრები როგორმე მიუდგებოდნენ. მიუხედავად იმისა, თუ რა იყო მაჩუ-პიქჩუს თავდაპირველი დანიშნულება, ფაქტია, რომ ის სტრატეგიულ, საკმაოდ დაცულ ადგილასაა გაშენებული. == ძეგლი == [[ფაილი:Perfectwall.jpg|thumb|მარცხნივ|[[ინკების ცივილიზაცია|ინკების]] მიერ აგებული კედელი მაჩუ-პიქჩუში]] [[ფაილი:Machu Picchu as the mist's rise at dawn.jpg|thumb|ჩამოწოლილი ნისლი ტერასებიანი სტრუქტურების თავზე]] [[ფაილი:MachuPicchu TerracedFields (pixinn.net).jpg|thumb|right|დატერასებული მინდვრები ზემო სასოფლო-სამეურნეო სექტორში]] [[ფაილი:MachuPicchu Residential (pixinn.net).jpg|thumb|სამოსახლო სექტორი]] [[ფაილი:124 - Machu Picchu - Juin 2009.jpg|thumb|right|ინკების შენობის ინტერიერი. ჩანს ტრაპეციის ფორმის ფანჯრები]] [[ფაილი:Machupicchu intihuatana.JPG|thumb|right|მზის ტაძარი]] მაჩუ-პიქჩუს ნანგრევები კედლის საშუალებით ორ მთავარ ნაწილადაა გაყოფილი: ურბანულ და აგრარულ სექტორებად. გარდა ამისა, აგრარული სექტორი თავის მხრივ, დაყოფილია ზემო და ქვემო ნაწილებად, ურბანული სექტორი კი ფართო მოედნების საშუალებით აღმოსავლეთ და დასავლეთ ნაწილებად.<ref name="Wright Valencia 1"/> მაჩუ-პიქჩუს ცენტრალური შენობები [[ინკების ცივილიზაცია|ინკების]] კლასიკურ არქიტექტურულ სტილშია გადაწყვეტილი, რომლისთვისაც დამახასიათებელია ნატიფი მშრალი ქვის სწორი კედლები. ინკები ამ ტექნიკის ნამდვილი ოსტატები იყვნენ; ქვები ისეა ამოჭრილი, რომ ერთმანეთს მჭიდროდ ეკვრის, ყოველგვარი კირხსნარის გარეშე. ქალაქის ცენტრალურ ნაწილში მრავალი გზაჯვარედინი იმდენად სრულყოფილია, რომ მის ქვებს შორის ბალახიც კი არასდროს ამოსულა. ზოგიერთ შენობას ინკები კირხსნარის გამოყენებით აგებდნენ, მაგრამ მათი სტანდარტით, ასეთი კონსტრუქცია უვარგისად ითვლებოდა და არ გამოიყენებოდა მნიშვნელოვანი სტრუქტრების მშენებლობისას. როგორც ცნობილია, [[პერუ]] [[სეისმოლოგია|სეისმურად]] საკმაოდ აქტიური ქვეყანაა, თუმცა, კირხსნარის გარეშე აგებული შენობები [[მიწისძვრა|მიწისძვრისადმი]] უფრო მედეგი იყო, ვიდრე კირხსნარით აგებული. მშრალად აგებული კედლები დანგრევის გარეშე იძლეოდა სხვაგან გადატანის საშუალებას. ინკების კედლების მონახაზს მრავალი დეტალი აქვს, რომლებიც მათ მიწისძვრის დროს დანგრევისგან იცავდა. კარები და ფანჯრები ტრაპეციის ფორმისაა და დახრილია შიდა მიმართულებით ძირიდან წვერისკენ; კუთხეები როგორც წესი, მომრგვალებულია; ოთახებში შიდა კუთხეები ხშირად ოდნავ დაქანებულია; სტრუქტურის გასამაგრებლად, გარე კუთხეებში ხშირად „L“-ის ფორმის ბლოკებს იყენებდნენ. ინკებს ყოფაცხოვრებაში არასოდეს გამოუყენებიათ [[ბორბალი]]. თუმცა, მის შესახებ საკმაოდ კარგად იცოდნენ, რაც მათ მიერ შექმნილი სათამაშოებიდანაც ჩანს, რომლებშიც ბორბლებია გამოყენებული; მიუხედავად ამისა, მას პრაქტიკაში არ გამოიყენებდნენ. ბორბლის არაპრაქტიკულობა შესაძლოა გამოწვეული იყო ძლიერი გადამზიდავი ცხოველების ნაკლებობით, ციცაბო [[რელიეფი]]თა თუ გაუვალი მცენარეულობით. თუ როგორ გადააადგილებდნენ ისინი უზარმაზარ ქვის ბლოკებს, დღემდე საიდუმლოდ რჩება; თუმცა ეჭვგარეშეა, რომ დახრილ ზედაპირზე ამ ქვების ასატანად ინკები ასობით ადამიანს იყენებდნენ. ზოგიერთ ქვას დღემდე შერჩენილი აქვს სახელური, რომელსაც ალბათ მისთვის სასურველი პოზიციის დასაკავებლად გამოიყენებდნენ. დამტკიცებულია, რომ ამ ყველაფრის შემდეგ ისინი სახელურებს აცლიდნენ, თუმცა ზოგიერთი მათგანის მოშორება როგორც ჩანს, გამორჩათ. მაჩუ-პიქჩუს კომპლექსი შედგება 140 სტრუქტურისგან, რომელთა შორისაა ტაძრები, სიწმინდეები, პარკები და რეზიდენციები, რომლებიც ჩალით გადახურულ სახლებს მოიცავს. აგებულია ასზე მეტი ქვის საფეხურებიანი კიბე — ხშირად მხოლოდ ერთი გრანიტის ქვით და მრავალი ფანტანი. ერთმანეთთანაა გადაჯაჭვული კლდეებში გაყვანილი წყლისა და სადრენაჟო სისტემის არხები, რაც ძირითად საირიგაციო სისტემას წარმოქმნის. როგორც ნივთმტკიცებები უჩვენებს, საირიგაციო სისტემის წყალობით, წმინდა წყაროდან წყალი თითოეულ სახლს მიეწოდებოდა. არქეოლოგიური მონაცემების თანახმად, მაჩუ-პიქჩუს ურბანული ნაწილი სამ დიდ რაიონად იყო დაყოფილი: წმინდა უბანი, სამოსახლო უბანი სამხრეთით და ქურუმთა და დიდებულთა უბანი. პირველ ზონაში ნამდვილი არქეოლოგიური განძეულია განლაგებული: ''ინტიჰუატანა'', ''მზის ტაძარი'' და ''სამფანჯრიანი ოთახი''. სამივე მათგანი ინტის ეძღვნებოდა — ინკების მზის ღმერთსა და უზენაეს ღვთაებას. სამოსახლო უბანში დაბალი კლასის ხალხი ცხოვრობდა. იგი სასაწყობე შენობებსა და უბრალო სახლებს მოიცავს. სამეფო უბანი ანუ დიდებულთა სექტორი ფერდობებზე მწკრივებად გაშენებული სახლების ჯგუფია. ამაუტასების (განსწავლული ადამიანები) გამოირჩეოდა მოწითალო ფერის კედლებით, ''ნუსტასების'' (პრინცესები) ზონას კი ტრაპეციის ფორმის ოთახები ჰქონდა. მონუმენტური მავზოლეუმი ამოკვეთილი სტატუეტია, კამაროვანი ინტერიერითა და ნაკვეთი ნახატებით. იგი რიტუალებსა და მსხვერპლშეწირვისთვის გამოიყენებოდა. მაჩუ-პიქჩუს რეგიონამდე ინკებს გზები ჰქონდათ გაყვანილი, რომლებიც მათ დიდ [[ინკების საგზაო სისტემა|საგზაო სისტემას]] მიეკუთვნებოდა. დღეისათვის, ათობით ათასი [[ტურისტი]] მაჩუ-პიქჩუსკენ სწორედ ინკების ბილიკებით მეიმართება. ურუბამბის ხეობაში ორ ან ოთხდღიანი ტურის წინ ისინი აკლმატიზაციის მიზნით ჯერ [[კუსკო]]ში ჩერდებიან, შემდეგ კი ფეხით მიუყვებიან იზოლირებული ქალაქისკენ [[ანდები]]ს ქედებში გამავალ გზებს. მაჩუ-პიქჩუს მოსახლეობა ჩართული იყო მოკლე მანძილზე ვაჭრობაში, რაზეც ქალაქში აღმოჩენილი არაადგილობრივი არტეფაქტები მიუთითებს. მაგალითად, ბინგემმა ქალაქის შესასვლელ ჭიშკართან სახეუცვლელი ობსიდიანის ნატეხები იპოვა. [[1970-იანი წლები|1970-იან წლებში]], მეცნიერებმა ბურგერმა და ასარომ დაადგინეს, რომ ეს ობსიდიანები [[ტიტიკაკა]]დან, ჩივაის ობსიდიანის საბადოდან იყო.<ref>Burger and Salazar 2004</ref> საყარაულო შენობის ფუნქციას სამკედლიანი ნაგებობა ასრულებდა, რომლის ერთი ყველაზე გრძელი კედელი საცერემონიო ტერასას უერთდება. ინკების სამკედლიან არქიტექტურულ სტილს ''ვაირონას'' უწოდებენ.<ref name="Wright Valencia 8">Wright & Valencia Zegarra 2001, 2004, გვ.8.</ref> === ძეგლის 3D ლაზერული სკანირება === [[2005]] და [[2009]] წლებში [[არკანზასის უნივერსიტეტი|არკანზასის უნივერსიტეტმა]] მთლიანი მაჩუ-პიქჩუსა და [[უაინა-პიქჩუ]]ს მთაზე არსებული ნანგრევების ლაზერული სკანირება ჩაატარა. მიღებული შედეგები დაინტერესებულ პირებს თავიანთ საიტზე შესთავაზეს.<ref>{{cite web| url=http://cast.uark.edu/home/education/field-programs/geomatics-for-archaeology-field-school.html| title=Computer Modeling of Heritage Resources}}</ref> === 2010 წლის იანვრის ევაკუაცია === [[2010]] წლის [[იანვარი 2010|იანვარში]], ძიერი წვიმის შედეგად წარმოქმნილმა წყალდიდობამ მაჩუ-პიქჩუსკენ მიმავალი გზები და რკინიგზა ჩამარხა, ზოგიერთ ადგილას კი გადარეცხა. საფრთხე შეექმნა 2 000-ზე მეტ ადგილობრივსა და ამავე რაოდენობის [[ტურიზმი|ტურისტს]], რომლებიც ტერიტორიიდან საჰაერო ტრანსპორტის საშუალებით გაიყვანეს. მაჩუ-პიქჩუ დროებით დაიკეტა,<ref>{{cite web|url=http://www.ubalert.com/a/14452|title=Machu Picchu Airlift Rescues 1,400 Tourists|last=BBC|first=jhayzee27|date=29 January 2010|work=Disaster Alert Network LLC|publisher=UBAlert|accessdate=7 February 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110309080322/http://www.ubalert.com/a/14452|archivedate=9 მარტი 2011}}</ref> თუმცა 2010 წლის [[1 აპრილი|1 აპრილს]] კვლავ გაიხსნა.<ref>{{Cite news|url=http://seattletimes.nwsource.com/html/travel/2010992388_webperu05.html?syndication=rss|title=Machu Picchu to reopen earlier than expected after storms|last=travel staff|first=Seattle Times|date=5 February 2010|publisher=The Seattle Times|accessdate=7 February 2010}}</ref> == ინტიჰუატანის ქვა == [[ფაილი:Intihuatana Solar Clock.jpg|thumb|right|ინტიჰუატანა]] [[ინტიჰუატანა]] ერთ-ერთია [[სამხრეთ ამერიკა]]ში აღმოჩენილი მრავალი სარიტუალო ქვიდან. ქვები ისეა ჩამწკრივებული, რომ [[ზამთარი|ზამთრის]] [[ნაბუნიობა|ნაბუნიობის]] დროს პირდაპირ [[მზე|მზისკენაა]] მიმართული. ქვის სახელი [[კეჩუა (ენა)|კეჩუას ენიდან]] მომდინარეობს: ''ინტი'' ნიშნავს „მზეს“, ''ვატა'' კი ზმნის ძირია და „დაბმას“ ნიშნავს (''ჰუატა'' ესპანური მართლწერით). ''ნა'' სუფიქსი არსებით სახელს ადგილმდებარეობის აღსანიშნავად ემატება. აქედან გამომდინარე, სიტყვასიტყვით ''ინტი ვატანა'' „მზის დაბმის“ ადგილს ან საშუალებას ნიშნავს, რასაც ხშირად სხვადასხვა ენებში „მზის დასაბმელ ბოძსაც“ უწოდებენ. [[ინკების ცივილიზაცია|ინკებს]] სჯეროდათ, რომ თავისი წლიური გზის მანძილზე, მზეს ცაში სწორედ ეს ქვა აკავებდა. ქვა სამხრეთის 13°9'48"-ზე მდებარეობს. [[11 ნოემბერი|11 ნოემბრისა]] და [[30 იანვარი|30 იანვრის]] შუადღეს, მზე ზუსტად სვეტის თავზე ექცევა, ისე, რომ ჩრდილსაც კი არ ტოვებს. [[21 ივნისი|21 ივნისს]] ქვა [[სამხრეთი]]ს მიმართულებით ყველაზე გრძელ ჩრდილს წარმოქმნის, [[21 დეკემბერი|21 დეკემბერს]] კი ყველაზე მოკლეს [[ჩრდილოეთი]]ს მიმართულებით. მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ ეს ქვა [[ასტრონომია|ასტრონომიული]] საათის ან კალენდრის ფუნქციებს ასრულებდა. == ტურიზმი == მაჩუ-პიქჩუ [[იუნესკო]]ს [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] [[პერუს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები|ძეგლია]]. [[1911]] წელს აღმოჩენის დღიდან, მის სანახავად მიმავალ [[ტურიზმი|ტურისტთა]] რაოდენობა იზრდება; ამ რიცხვმა [[2000]] წელს 400 000 შეადგინა.<ref>[http://www.observatorioturisticodelperu.com/mapas/impne.pdf "Llegada de visitantes al Santuario Histórico de Machu Picchu"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120417105323/http://www.observatorioturisticodelperu.com/mapas/impne.pdf |date=2012-04-17 }}, ''[http://www.observatorioturisticodelperu.com/ Observatorio Turistico Del Peru]''. 22 March 2012</ref> იქიდან გამომდინარე, რომ ის [[პერუ]]ს ყველაზე მონახულებადი ძეგლი და შემოსავლების ერთ-ერთი მთავარი წყაროა, უფრო და უფრო საფრთხის ქვეშ დგება ეკონომიკური და კომერციული სექტორების მხრიდან. 1990-იანი წლების ბოლოს, [[პერუს მთავრობა]]მ გადაწყვიტა საბაგიროსა და ფეშენებელური სასტუმროს აშენება, თავისი ტურისტული კომპლექსით, ბუტკებითა და რესტორნებით. თუმცა ამ გეგმას ხალხი წინ აღუდგა, მათ შორის იყვნენ პერუელი საზოგადო მოღვაწეები, საერთაშორისო მეცნიერები, აკადემიები; ისინი შიშობდნენ, რომ ვიზიტორთა გაზრდილი რიცხვი ნანგრევებს საშინელ საფრთხეს შეუქმნიდა.<ref name=test>[http://www.sacredland.org/world_sites_pages/M_Picchu.html Sacredland.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040818065057/http://www.sacredland.org/world_sites_pages/M_Picchu.html |date=2004-08-18 }}, Sacred Land Film Project.</ref> ბევრი ასევე აპროტესტებდა ძეგლის სიახლოვეს ხიდის აშენებას.<ref name="BBC1">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/6292327.stm "Bridge stirs the waters in Machu Picchu"], ''[[BBC News Online]]'', 1 February 2007</ref> თუმცა, მაჩუ-პიქჩუს თავზე არასაფრენი ზონაა შექმნილი.<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/5326042.stm "Peru bans flights over Inca ruins"], [[BBC News Online]]'', 8 September 2006''</ref> ყოველივე ამის გათვალისწინებით, [[იუნესკო]] მაჩუ-პიქჩუს [[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრთხის ქვეშ|საფრთხის ქვეშ მყოფ ძეგლთა]] სიაში შეტანას ფიქრობდა.<ref name="BBC1"/> 1980-იან წლებში, მაჩუ-პიქჩუს ცენტრალური მოედნიდან ქვის დიდი ნაჭერი სხვა ადგილას გადაიტანეს, რათა ვერტმფრენის დასაჯდომი ადგილი მოეწყოთ. 1990-იანი წლებიდან ხელისუფლებამ ვერტმფრენების დაჯდომა აკრძალა. [[2006]] წელს, [[კუსკო]]ში მოღვაწე ერთ-ერთი კომპანია მაჩუ-პიქჩუს თავზე ტურისტული გადაფრენების განხორციელებას გეგმავდა და შეეცადა კიდეც ლიცენზიის მოპოვებას, მაგრამ ხელისუფლებამ მყისიერი უარით უპასუხა.<ref>{{Cite news|last=Collyns |first=Dan |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/5326042.stm |title=Peru bans flights over Inca ruins |publisher=BBC News |date=8 September 2006 |accessdate=24 August 2010}}</ref> {{-}} {{wide image|99 - Machu Picchu - Juin 2009.jpg|800px|მაჩუ-პიქჩუს ხედი [[უაინა-პიქჩუ]]დან. მოჩანს „ჰირამ ბინგემის გზა“, რომელზეც ქალაქ [[აგუას-კალიენტესი (პერუ)|აგუას-კალიენტესიდან]] ტურუსტული ავტობუსები მოძრაობენ.}} == შეზღუდვები შესვლაზე == [[2011]] წლის [[ივლისი 2011|ივლისში]], კუსკოს რეგიონულმა კულტურის დირექციამ (DRC) მაჩუ-პიქჩუში შესვლის ახალი წესები შეიმუშავა.<ref>[http://theonlyperuguide.com/2011/12/machu-picchu-new-entrance-rules/ "Machu Picchu New Entrance Rules"], ''[http://theonlyperuguide.com/ Peru Guide (the only)]''. 18 December 2011</ref> ამ მკაცრი წესების მთავარი მიზანი [[ტურიზმი]]ს მხრიდან ძეგლზე მომდინარე საფრთხის შემცირება იყო. მნახველთა რიცხვი დღეში 2 500-მდე შეიზღუდა, [[უაინა-პიქჩუ]]ზე კი დღეში 400 ადამიანამდე. [[2012]] წლის [[მაისი|მაისში]], [[იუნესკო]]ს კონსერვაციის ექსპერტებმა პერუს ხელისუფლებას „საგანგებო ზომების“ მიღებისკენ მოუწოდა, რათა დამატებით მოეწესრიგებინათ ძეგლის ბუფერული ზონა და დაეცვათ იგი ტურიზმთან დაკავშირებული განვითარებისგან, განსაკუთრებით კი ეს ქალაქ [[აგუას-კალიენტესი (პერუ)|აგუას-კალიენტესს]] ეხებოდა, რომელიც სწრაფად ვითარდება.<ref>{{Cite web |url=http://globalheritagefund.org/onthewire/blog/emergency_measures_to_protect_machu_picchu |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2012-09-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130312211652/http://globalheritagefund.org/onthewire/blog/emergency_measures_to_protect_machu_picchu |archivedate=2013-03-12 }}</ref> == დავა იელის უნივერსიტეტთან == [[1912]] და [[1914]]–15 წლებში, [[ჰირამ ბინგემი|ჰირამ ბინგემმა]] მაჩუ-პიქჩუს საგანძურები გათხარა — კერამიკული ჭურჭლები, ვერცხლის ქანდაკებები, იუვილერია და ადამიანთა ძვლები; 18 თვის განმავლობაში, მან ეს ყველაფერი [[პერუ]]დან [[აშშ]]-ში, [[იელის უნივერსიტეტი|იელის უნივერსიტეტში]] წაიღო. ეს განძეული დღემდე იელში ინახება, იმ არგუმენტით, რომ პერუს არ აქვს ამ არტეფაქტების მოვლისათვის სათანადო ისფრასტრუქტურა და პირობები. [[ანთროპოლოგია|ანთროპოლოგმა]] [[ელიან კარპი|ელიან კარპმა]], რომელიც [[პერუ]]ს ყოფილი [[პერუს პრეზიდენტი|პრეზიდენტს]], [[ალეხანდრო ტოლედო]]ს მეუღლეა, იელის უნივერსიტეტი ბინგემის მიერ გატანილი პერუს საგანძურის, ათასობით ნივთის მითვისებაში დაადანაშაულა. ბევრი მათგანი იელში მუზეუმში იყო გამოფენილი. ამის შემდეგ, უნივერსიტეტმა პერუს ზოგიერთი არტეფაქტი დაუბრუნა, თუმცა დარჩენილი ნაწილის დაბრუნებაზე უარი განაცხადა, რაშიც მას ფედერალური კანონი დაეხმარა.<ref>{{cite web|url=http://peacecorpsonline.org/messages/messages/467/2045289.html|title=Hartford ''Courant''. "Peru Presses Yale On Relics." 14 March 2006.}}</ref> [[2007]] წლის [[19 სექტემბერი|19 სექტემბერს]], გამოცემა ''Courant''-მა გაახმოვანა, რომ იელმა და პერუმ არტეფაქტების დაბრუნების თაობაზე შეთანხმებას მიაღწიეს. შეთანხმება მოიცავს ერთობლივი გამოფენის, მუზეუმისა და კვლევითი ცენტრის აშენებას ქალაქ [[კუსკო]]ში, რაც იელის უნივერსიტეტმა [[პერუს მთავრობა]]ს მოსთხოვა. იელი მაჩუ-პიქჩუში გათხრილ საგნებზე პერუს ყველა უფლებას აღიარებს, მაგრამ პერუსთან ერთად იზიარებს უფლებებს უნივერსიტეტში დარჩენილ კოლქციის იმ ნაწილზე, რომლებიც იელში შემდგომი შესწავლის მიზნით რჩება.<ref>Hartford ''Courant''. "Yale To Return Incan Artifacts" by Edmund H. Mahoney. 19 September 2007</ref> [[2008]] წლის [[19 ივნისი|19 ივნისს]], National Geographic Society-ს ვიცე-პრეზიდენტმა ტერი გარსიამ ყოველდღიურ პერუულ გამოცემა ''La República''-ში პუბლიკაცია გამოაქვეყნა. „ჩვენ ამ შეთანხმების ნაწილი ვიყავით. National Geographic-ი იქ იყო, ჩვენ ვიცით რაც ითქვა, ეს ობიექტები დროებით იყო გასესხებული და უნდა დაბრუნდეს“. [[2010]] წლის [[21 ნოემბერი|21 ნოემბერს]], [[იელის უნივერსიტეტი]] ერთხმად დათანხმდა სადავო არტეფაქტების თავიანთ სამშობლოში — [[პერუ]]ში დაბრუნებას. ''La Casa Concha'' (ნიჟარის სახლი), რომელიც ქალაქ [[კუსკო]]ს კოლონიური ცენტრის სიახლოვეს მდებარეობს, ის მუდმივი ადგილი იქნება, სადაც იელის უნივერსიტეტიდან დაბრუნებული არტეფაქტები გამოიფინება. სან-ანტონიო-აბად-დელ-კუსკოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის კუთვნილი ეს შენობა ასევე გახდება ადგილობრივი თუ უცხოელი სტუდენტების სწავლების კერა. {{wide image|95 - Machu Picchu - Juin 2009.jpg|800px|მაჩუ-პიქჩუს პანორამული ხედი [[უაინა-პიქჩუ]]ს მიმართულებით}} {{wide image|89 - Machu Picchu - Juin 2009.jpg|800px|სამოსახლო სექტორის პანორამა}} == ახალი აეროპორტი == [[2012]] წლის [[აგვისტო]]ში, [[პერუს პრეზიდენტი|პერუს პრეზიდენტმა]] [[ოლიანტა უმალა]]მ განაცხადა, რომ [[ტურიზმი]]ს წახალისების £290-იანი ინვესტირების ფარგლებში, ქალაქ [[კუსკო]]ში აშენდება ახალი საერთაშორისო აეროპორტი, რომელიც ამჟამინდელ პატარა, საშინაო აეროპორტს ჩაანაცვლებს.<ref>{{cite web |url=http://www.dailymail.co.uk/travel/article-2193013/Plans-Machu-Picchu-airport-boost-tourism-Peru.html?ito=feeds-newsxml |title= Plans for Machu Picchu airport to boost tourism in Peru |date=August 24, 2012}}</ref> == მედიაში == [[1954]] წელს, კომპანია [[Paramount Pictures]]-მა [[კუსკო]]სა და მაჩუ-პიქჩუში გადაიღო ფილმი „ინკების საიდუმლო“, რაც [[ჰოლივუდი]]ს უმთავრესი სტუდიიდან ძეგლის გადაღების პირველი შემთხვევა იყო. ფილმში გადაღებისათვის ხუთასი ადგილობრივი დაიქირავეს.<ref>[http://www.tcm.com/tcmdb/title.jsp?stid=89450&category=Notes Production Notes – ''Secret Of The Incas''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090606022118/http://www.tcm.com/tcmdb/title.jsp?stid=89450&category=Notes |date=2009-06-06 }} @ TCM Database</ref> მაჩუ-პიქჩუ ასევე თვალსაჩინოდ წარმოჩნდა [[2004]] წლის ფილმში „[[მოტოციკლისტის დღიურები (ფილმი)|მოტოციკლისტის დღიურები“]], რომელიც ახალგაზრდა [[მარქსიზმი|მარქსისტი]] რევოლუციონერის — [[ერნესტო ჩე გევარა]]ს [[1952]] წლის მოგზაურობას ასახავს და მისი მემუარების მიხედვითაა გადაღებული.<ref>[http://www.youtube.com/watch_popup?v=aO4G2cRvUjQ&vq=medium Excerpted Clip of Machu Picchu from the film ''The Motorcycle Diaries''] directed by Walter Salles, distributed by Focus Features, 2004</ref> NOVA TV-ის ოსტატურად გაკეთებული დოკუმენტური ფილმი „მაჩუ-პიქჩუს აჩრდილები“ მოგვითხრობს მაჩუ-პიქჩუს საიდუმლოებებზე.<ref>{{IMDb title|1576769|Ghosts of Machu Picchu}}</ref> [[2010]] წლის სამხრეთ ინდურ ტაიმილურ ფილმ ''[[Enthiran]]''-ში გამოყენებული სიმღერა „კილიმანჯარო“ მაჩუ-პიქჩუშია გადაღებული.<ref>{{cite web|url=http://entertainment.oneindia.in/tamil/exclusive/2010/endhiran-machu-pichu-111010.html|title=Endhiran The Robot : First Indian movie to shoot at Machu Pichu|accessdate=11 October 2010|publisher=One India|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101208190623/http://entertainment.oneindia.in/tamil/exclusive/2010/endhiran-machu-pichu-111010.html|archivedate=8 დეკემბერი 2010}}</ref> გადაღების ნებართვა [[პერუ]]ს მხარემ მხოლოდ [[ინდოეთი]]ს მთავრობის ჩარევის შემდეგ გასცა.<ref>{{cite web|url=http://www.behindwoods.com/tamil-movie-news-1/aug-10-04/endhiran-shankar-rajini-24-08-10.html|title=Enthiran beats James Bond|publisher=Behindwoods|accessdate=24 August 2010}}</ref><ref>{{cite web|last=Lahiri |first=Tripti |url=http://blogs.wsj.com/indiarealtime/2010/10/01/machu-picchu-welcomes-rajnikanth-and-india/ |title=WSJ blog: "Machu Picchu Welcomes Rajnikanth and India" |publisher=Blogs.wsj.com |date=2010-10-01 |accessdate=2012-05-06}}</ref> ამერიკულ როკ-ჯგუფ [[The Strokes]]-ის მეოთხე ალბომ Angles-ში შესულია სიმღერა სახელწოდებით „მაჩუ-პიქჩუ“. == იხილეთ აგრეთვე == * [[პერუს არქეოლოგიური ძეგლები]] * [[ინკების ცივილიზაცია]] * [[იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პერუში]] * [[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ამერიკაში]] * [[კუელაპი]] == რესურსები ინტერნეტში == {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|274}} {{Commons|Machu Picchu}} * [http://whc.unesco.org/pg.cfm?cid=31&id_site=274 იუნესკო – მაჩუ-პიქჩუ (მსოფლიო მემკვიდრეობა)] * [http://lastdaysoftheincas.com/wordpress/?p=170 მაჩუ-პიქჩუ: ადრეული რუკები და მე-19საუკუნის ბინგემამდელი მნახველები] * [http://www.wrightpaleo.com/ Wright Paleohydrological Institute] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100831211647/http://www.wrightpaleo.com/ |date=2010-08-31 }} მაჩუ-პიქჩუს წყლის მენეჯმენტის მოხსენებები * {{dmoz|Regional/South_America/Peru/Departments/Cusco/Urubamba/Machu_Picchu}} * {{Wikivoyage|Machu Picchu|მაჩუ-პიქჩუ}} * [http://secondlife.com/destination/machu-picchu 3D Replica of Machu Picchu in Second Life (Hosted by Universidad de San Martín de Porres from Perú)] * [http://www.ghn.globalheritagefund.org/explore.php?id=953 მაჩუ-პიქჩუ გლობალური მემკვიდრეობის ქსელში (GHN)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140723051557/http://ghn.globalheritagefund.org/explore.php?id=953 |date=2014-07-23 }} * [http://www.discover-peru.org/machu-picchu-reason/ პერუს კულტურის საზოგადოება - რატომ ააშენეს მაჩუ-პიქჩუ?] === სურათები === * [http://www.life.com/image/first/in-gallery/46071/mysteries-of-machu-picchu Mysteries of Machu Picchu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100824194835/http://www.life.com/image/first/in-gallery/46071/mysteries-of-machu-picchu |date=2010-08-24 }} - slideshow by ''Life magazine'' * [http://www.panorammer.com/panoramas/machu_picchu_f.php 360° fullscreen view of Machu Picchu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110808170626/http://www.panorammer.com/panoramas/machu_picchu_f.php |date=2011-08-08 }} * [http://www.glenndixon.org/Machu_Picchu_2.html Machu Picchu Video] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110228000624/http://www.glenndixon.org/Machu_Picchu_2.html |date=2011-02-28 }} * [http://sketchup.google.com/3dwarehouse/details?mid=736735667eaa157548846c67671d9660 3D model of Machu Picchu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100415062354/http://sketchup.google.com/3dwarehouse/details?mid=736735667eaa157548846c67671d9660 |date=2010-04-15 }} * [http://www.gigapan.org/gigapans/47942/ GigaPan image of Machu Picchu] == ლიტერატურა == {{Refbegin|indent=yes}} * {{Cite book|author=[[ბინგემი, ჰირამ]] |year=1922 |title=Inca Land: explorations in the highlands of Peru |publisher=Houghton Mifflin |location=Boston, Massachusetts, USA |oclc=248230298}} * {{Cite book|author=[[ბინგემი, ჰირამ]] |year=1930, 1979 |title=Machu Picchu, a citadel of the Incas |url=https://archive.org/details/machupicchucitad0000bing |publisher=Hacker Art Books |location=New York, USA |isbn=978-0-87817-252-8 |oclc=6579761}} * {{Cite book|author=ბურგერი, რიჩარდ და ლუსი სალასარი |year=2004 |title=Machu Picchu: Unveiling the Mystery of the Incas |url=https://archive.org/details/machupicchuunvei0000unse |publisher=Yale University Press |location=New Haven, Connecticut, USA |isbn=978-0-300-09763-4 |oclc=52806202}} * {{Cite book|author=დეივისი, ნაიჯელ |year=1997 |title=The Ancient Kingdoms of Peru |url=https://archive.org/details/ancientkingdomso0000davi |publisher=[[Penguin Books]] |location=London, UK and New York, USA |isbn=0-14-023381-4| oclc= 37552622}} * {{Cite book|author=ფროსტი, პიტერ, დანიელ ბლანკო, აბელ როდრიგესი და ბარი უოლკერი |year=1995 |title=Machu Picchu Historical Sanctuary |publisher=Nueves Imágines |location=Lima, Peru |oclc=253680819}} * {{Cite book|author=მაკკარი, კიმ |year=2007 |title=The Last Days of the Incas |publisher=Simon & Schuster |location=New York, USA |isbn=978-0-7432-6049-7 |oclc=77767591}} * {{Cite book|author=მაიგლი, ჯულიო |year=2009 |title=At the other end of the sun's path: A new interpretation of Machu Picchu |eprint=0904.4882|class=physics.hist-ph}} * {{Cite book|author=რაინარდი, იოჰან |year=2007 |title=Machu Picchu: Exploring an Ancient Sacred Center |publisher=Cotsen Institute of Archaeology, UCLA |location=Los Angeles, California, USA |isbn=978-1-931745-44-4 |oclc=141852845}} * {{Cite book|author=რიჩარდსონი, დონ |year=1981 |title=Eternity in their Hearts |url=https://archive.org/details/eternityintheirh0000rich |publisher=Regal Books |location=Ventura, California, USA |isbn=0-8307-0925-8 |oclc=491826338 |pages=[https://archive.org/details/eternityintheirh0000rich/page/34 34]–35}} * {{cite web |author=[[იუნესკო]]ს [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] ცენტრი |url=http://whc.unesco.org/pg.cfm?cid=31&id_site=274 |title=Historic Sanctuary of Machu Picchu |accessdate=10 Jan. 2010 |publisher=UNESCO World Heritage Centre }} * {{Cite book|author=ვეთერფორდი, ჯ. მაკივერი | title=Indian givers: how the Indians of the Americas transformed the world |url=https://archive.org/details/indiangivershow000weat |year=1988 | publisher=Fawcett Columbine | location=New York, USA |isbn=0-449-90496-2 |oclc=474116190}} * {{Cite book|author=ვრაიტი, კენეთ და ალფრედო ვალენსია სეგარა}} |year=2000 |title=Machu Picchu: A Civil Engineering Marvel |publisher=ASCE Press (American Society of Civil Engineers) |location=Reston, Virginia, USA |isbn=978-0-7844-0444-7 |oclc=43526790}} * {{cite web |author=რაიტი, კენეთ რ.; ალფრედო ვალენსია სეგარა და კრისტოფერ მ. კროული |year=2000a |month=May |title=Completion Report to Instituto Nacional de Cultura on Archaeological Exploration of the Inca Trail on the East Flank of Machu Picchu and on Palynology of Terraces Part 1 |url=http://www.wrightpaleo.com/pdf/MP%20East%20Flank%20Report%20Pt%201%20Cover.pdf |format=PDF |accessdate=14 Jan. 2010 }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} * {{cite web |author=რაიტი, კენეთ რ.; ალფრედო ვალენსია სეგარა და კრისტოფერ მ. კროული |year=2000b |month=May |title=Completion Report to Instituto Nacional de Cultura on Archaeological Exploration of the Inca Trail on the East Flank of Machu Picchu and on Palynology of Terraces Part 2 |url=http://www.wrightpaleo.com/pdf/MP%20East%20Flank%20Report%20Pt%202%20Text.pdf |format=PDF |accessdate=14 Jan. 2010 }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} * {{cite web |author=რაიტი, კენეთ რ.; ალფრედო ვალენსია სეგარა და კრისტოფერ მ. კროული |year=2000c |month=May |title=Completion Report to Instituto Nacional de Cultura on Archaeological Exploration of the Inca Trail on the East Flank of Machu Picchu and on Palynology of Terraces Part 3 |url=http://www.wrightpaleo.com/pdf/MP%20East%20Flank%20Report%20Pt%203%20Drawings.pdf |format=PDF |accessdate=14 Jan. 2010 }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} * {{Cite book |author=რაიტი, რუთ მ. და დოქტ. ალფრედო ვალენსია სეგარა |year=2001, 2004 |title=The Machu Picchu Guidebook: A self-guided tour |edition=Revised |publisher=Johnson Books |location=Boulder, Colorado, USA |isbn=1-55566-327-3 |oclc=53330849 |url=http://books.google.com/?id=xef8JWgrDlsC&printsec=frontcover&dq=The+Machu+Picchu+Guidebook:+A+self-guided+tour&cd=1#v=onepage&q= }} {{Refend}} == სქოლიო == {{სქოლიო|2}} {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პერუში}} {{ინკები}} {{პერუს არქეოლოგიური ძეგლები}} {{ახალი შვიდი საოცრება}} [[კატეგორია:პერუს არქეოლოგიური ძეგლები]] [[კატეგორია:ინკები]] [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პერუში]] rmzrsil6nsdhtgl3wlm5m5cmz1u8tcf მეიფლაუერი 0 79682 5426771 4257446 2026-07-03T22:34:32Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426771 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Mayflower in Plymouth Harbor, by William Halsall.jpg|მინი|300პქ|მეიფლაუერი]] [[სურათი:Cape cod bay.jpg|მინი|300პქ|კეიპ-კოდის ყურე, სადაც მეიფლაუერი შევიდა]] '''მეიფლაუერი''' ({{lang-en|Mayflower}}, სიტყვასიტყვით „მაისის ყვავილი“, [[კუნელი]]) — განთქმული თევზსარეწი იალქნიანი ინგლისური ხომალდი, რომელმაც ინგლისელი [[პურიტანები]], ანუ პილიგრიმები, [[პლიმუთი]]დან ([[ინგლისი]]) [[ახალი მსოფლიო|ახალ მსოფლიოში]] (დღევანდელი [[მასაჩუსეტსი]]) ჩაიყვანა [[1620]] წელს.<ref>Folsom, George. et al. ''Historical Magazine: and Notes and Queries Concerning the Antiquities, History, and Biography of America''. (C. B. Richardson, 1867) [https://books.google.com/books?id=wCl6d0zBBXAC&pg=PA277&dq=%22pilgrims+were%22+not+puritans&hl=en&sa=X&ei=wxEgVareMcLysAXPwICAAQ&ved=0CCYQ6AEwAA#v=onepage&q=%22pilgrims%20were%22%20not%20puritans&f=false page 277]</ref> გემზე დაახლოებით 102 მგზავრი და გემის ეკიპაჟის 30 წევრი იყო, მაგრამ მგზავრთა ზუსტი რიცხვი უცნობია. იყო მეორე გემიც იგივე სახელწოდებით, რომელმაც [[ლონდონი|ლონდონსა]] და ახალ [[პლიმუთი (მასაჩუსეტსი)|პლიმუთს]] შორის რამდენიმე რეისი შეასრულა. ხომალდმა ინგლისი 6 სექტემბერს (ძველი სტილით) დატოვა და 66-დღიანი მგზავრობის შემდეგ, ღუზა 11 ნოემბერს [[კეიპ-კოდი]]ს ყურეში ჩაუშვა. თავდაპირველად ხომალდმა მიმართულება მდინარე [[ჰუდსონი (მდინარე)|ჰუდსონზე]] აიღო, დღევანდელი [[ნიუ-იორკი]]ს მახლობლად, თუმცა მოახლოებული ზამთრის გამო ხომალდი კეიპ-კოდში გაჩერდა. 21 მარტს ყველა გადარჩენილი მგზავრი, რომელიც ზამთარს ხომალდზე აფარებდა თავს, პლიმუთის სანაპიროზე გადმოსხლდა, ხოლო 15 მაისს მეიფლაუერი უკან ინგლისში დაბრუნდა. 1623 წელს, კაპიტანი [[ქრისტოფერ ჯოუნსი]]ს გარდაცვალებიდან ერთ წელიდადში, ხომალდი, სავარაუდოდ, ჯართისთვის დაშალეს როთერჰითში, ინგლისი. მეიფლაუერს განსაკუთრებული ადგილი უჭირავს [[ამერიკის ისტორია]]ში, როგორც მომავალი აშშ-ის ადრეული ევროპული კოლონიზაციის სიმბოლოს. [[ინგლისის ეკლესია|ინგლისის ეკლესიისა]] და მთავრობის ჩაგვრის გამო, რელიგიურ სეპარატისტთა მცირე ჯგუფს, რომლებიც გემის მგზავრთა თითქმის ნახევარს შეადგენდნენ, სურდათ ამ ჩაგვრისგან განთავისუფლება. რელიგიური თავისუფლების ეს სიმბოლო აშშ-ის ისტორიას ნათელ წერტილად მოჰყვება და ნებისმიერი ამერიკული ისტორიის სახელმძღვანელოს ქვაკუთხედია. ამერიკელებს, რომელთა ფესვები [[ახალი ინგლისი|ახალ ინგლისთან]] არის დაკავშირებული, ხშირად სჯერათ, რომ ისინი მეიფლაუერის მგზავრთა შთამომავლები არიან. მეიფლაუერის მოგზაურობისა და პლიმუთის კოლონიის დაარსების შესახებ ძირითადი ცნობები [[უილიამ ბრედფორდი (პლიმუთის კოლონიის მმართველი)|უილიამ ბრედფორდს]] ეკუთვნის, რომელიც ამ კოლონიის წინამძღოლი და მოგვიანებით მისი მმართველი იყო. ==მეიფლაუერის სტრუქტურა და აგებულება== მეიფლაუერის ზუსტი ზომები არ არის ცნობილი. გემის ზოგადი განლაგება კი ასეთი იყო: '''სამი ანძა:''' [[კიჩო (გემი)|კიჩოს]] ანძა, მთავარი (შუა ნაწილში), წინა მხრის, გემის ცხვირის არეში.<ref>{{cite web|url=http://mayflowerhistory.com/cross-section|title=Cross-Section|work=MayflowerHistory.com}}</ref> '''სამი ძირითადი დონე:''' მთავარი გემბანი, იარაღის გემბანი და ტვირთის საჭერი. მთავარ გემბანზე მოქცეული იყო სალონი კაპიტან კრისტოფერ ჯოუნსისთვის, რომლის წინ მდებარეობდა სადგომი ოთახი, რომელიც, სავარაუდოდ, გემის ოფიცრებისათვის იყო განკუთვნილი და იქ განთავსებული იყო გემის კომპასი და გემის კონტროლისათვის საჭირო ხელსაწყოები. მთავარ გემბანთან, გემის ცხვირის უკანა მხარეს, განთავსებული იყო გემის სამზარეულო ეკიპაჟისთვის, სადაც მზადდებოდა კერძები. ასევე, ეს შეიძლება ყოფილიყო მეზღვაურების საძინებელი.{{sfn|Johnson|2006|p=30}} გემზე განთავსებული იყო იარაღის ოთახიც, რომელიც განრიდებული იყო მგზავრებისგან და მათ არ მიუწვდებოდათ ხელი. იარაღის ოთახში შეიძლება ასევე განთავსებული ყოფილიყო პატარა ქვემეხი, გემიდან ცეცხლის გასახსნელად. იარაღის გემბანზე მხოლოდ ხის ან თოკის კიბით თუ მიაღწევდით, რადგან იგი რთულად მისაწვდომი უნდა ყოფილიყო მგზავრებისათვის.{{sfn|Johnson|2006|p=31}} იარაღის გემბანის ქვეშ იყო ტვირთი, სადაც მგზავრები ინახავდნენ საკვების უმეტეს ნაწილს და სხვა ნივთებს, მათ შორის ტანსაცმელსა და საწოლებს. მგზავრების ჰქონდათ პირადი იარაღი და სამხედრო აღჭურვილობა, მაგალითად: ''ჯავშანი, [[მუშკეტი|მუშკეტები]] და ცეცხლსასროლი იარაღით, ხმლები და [[პატრონტაში|პატრონტაშები]]''. აქვე ინახებოდა ყველა ის ინსტრუმენტი, რაც პილიგრიმებს დასჭირდებოდათ საჭმლის მოსამზადებლად. {{sfn|Johnson|2006|pp=30–31}} გარდა მგზავრთა პირადი შეიარაღებისა, ''მეიფლაუერი'' მძიმედ იყო შეიარაღებული: აღჭურვილი იყო საბრძოლო ქვემეხებითა და ჭავლებით.<ref>Nick Bunker, ''Making Haste from Babylon: The ''Mayflower'' Pilgrims and their New World a History'' (New York: Knopf 2010), p. 31</ref> ==მოგზაურობა== დაახლოებით 65 მგზავრით გამოჩნდა ''მეიფლაუერი'' 1620 წლის ივლისის შუა რიცხვებში, როდესაც მიუახლოვდა მდინარე [[ტემზა]]ს.<ref>Charles Edward Banks p.17</ref> გემმა ჩაიარა ინგლისის არხში, შემდეგ კი ინგლისის სამხრეთ სანაპიროზე. 22 ივლისს მეიფლაუერი ელოდებოდა კატარღა სპიდველთან შეხვედრას, რომელსაც გადმოჰყავდა ჰოლანდიიდან ჩამოსული ინგლისელი სეპარატისტი პურიტანები, „ლეიდენის კრების“ წევრებთან ერთად, რომლებიც გაიქცნენ ჰოლანდიაში ინგლისში არსებული რელიგიური დევნისგან თავის დასაღწევად. ხომალდებმა 5 ივნისს ამერიკისკენ გაცურეს, მაგრამ სპიდველს (Speedwell) მალევე პრობლემები გაუჩნდა და ორივე ხომალდი დართმუთში მიიყვანეს რემონტისთვის. რემონტის დასრულების შემდეგ კვლავ დაიწყეს მოგზაურობა ამერიკისკენ, მაგრამ ინგლისის სამხრეთ-დასავლეთით 320 კილომეტრზე სპიდველს კვლავ ტექნიკური პრობლემები შეექმნა. ამ დროისათვის უკვე სექტემბერი იწყებოდა და აშკარა იყო, რომ უარი უნდა ეთქვათ სპიდველით მოგზაურობაზე. ეს საშინელი მოვლენა იყო, რადგან ხომალდს საკუთარი სასიცოცხლო თანხები დააახარჯეს და კატარღა ძალიან მნიშვნელოვნად მიიჩნეოდა ამერიკაში დასახლების მსურველთათვის. ორივე გემი დაბრუნდა პლიმუთში, სადაც სპიდველის მგზავრები შეუერთდნენ მეიფლაუერს, სხვები კი ჰოლანდიაში დაბრუნდნენ. მეიფლაუერმა გააგრძელა ამერიკაში მოგზაურობა, ხოლო, სპიდველი გაიყიდა მალევე. <ref>The story of the Pilgrim fathers, 1606-1623 A. D.; Arber, Edward, ed. 1836-1912., p. 341, https://hdl.handle.net/2027/mdp.39015003851964?urlappend=%3Bseq=359, accessed 11/28/2019</ref> მეიფლაუერმა გაიყოლა '''102 მგზავრი''', ასევე ეკიპაჟი, რომელიც შედგებოდა 25-დან 30 ოფიცერისა და კაცებისგან, ასევე შესაძლებელია, რომ მგზავრთა რაოდენობა უფრო მრავალრიცხოვანი ყოფილიყო, მაგალითად 130.<ref>Charles Edward Banks, ''The English Ancestry and Homes of the Pilgrim Fathers Who Came to Plymouth on the "Mayflower" in 1620, the "Fortune" in 1621, and the "Anne" and "Little James" in 1623'', orig. pub 1929, reprint 2006 by Genealogical Publishing Co., p. 17–19</ref> უილიამ ბრედფორდის თანახმად, მგზავრობაზე უარი მგზავრთა დიდმა ნაწილმა თქვა სიკვდილის (სპიდველის კრახის გამო) და ამერიკაში შიმშილის შიშით.<ref>Nathaniel Philbrick, ''Mayflower: A Story of Courage, Community and War'', (Penguin Books 2006), p. 28</ref> ===''მეიფლაუერი'' შლის აფრებს=== მეიფლაუერი პლიმუთიდან გავიდა ''1620 წლის 6 სექტემბერს'' (1620 წლის 16 სექტემბერი,ახალი სტილით) და ბრედფორდმა ამ მოვლენას უწოდა '''„წარმატებული ქარი“'''.<ref>Nathaniel Philbrick, ''Mayflower: A Story of Courage, Community and War'', (Penguin Books 2006), p. 29</ref> მეიფლაუერის ბორტზე მრავალი მაღაზია იყო, რომელიც მომლოცველებს ამარაგებდა მოგზაურობისას საჭირო ნივთებით და ამზადებდა მათ მომავალი ცხოვრების უკეთესად მოსაწყობად.სავარაუდოდ, მათ ჰყავდათ ცოცხალი ცხოველებიც, მათ შორის ძაღლი, ცხვარი, თხა და ფრინველი. ცხენები და პირუტყვი მოგვიანებით გამოჩნდნენ. გემი ასევე მოიცავდა ორი ნავს. მათ შეეძლოთ, დაეცვათ თავი როგორც ევროპული ძალებისგან, ასევე ინდიელებისგან.<ref name=Hodgson>Hodgson, Godfrey. A Great and Godly Adventure. Public Affairs: New York, 2006</ref> ხშირად დიდი ტალღები საფრთხეს უქმნიდა გემის აგებულებას და სტრუქტურას. მგზავრები უჩიოდნენ საჭმლისა და სასმელი წყლის სიმცირეს.<ref name=Hodgson /><ref>Nathaniel Philbrick, ''Mayflower: A Story of Courage, Community and War'', (Penguin Books 2006), p. 4</ref> ===ჩამოსვლა ამერიკაში=== 1620 წლის 9 ნოემბერს, ძველი სტილით (1620 წლის 19 ნოემბერი, ახალი სტილით), ისინი მიუახლოვნდნენ დღევანდელი ''კეიპ-კოდის ყურეს''. რამდენიმე დღის განმავლობაში ცდილობდნენ გემის სამხრეთით წაყვანას, სურდათ ვირჯინიის კოლონიაში შესვლა დანიშნულებისამებრ, რაშიც მათ ხელი შეუშალათ ვაჭრების კომპანიამ. ამასთანავე, ზამთრის ძლიერმა სუსხმა აიძულათ დაბრუნებულიყვნენ კეიპ-კოდის ყურის ნავსადგურთან ახლოს.<ref name="Eugene Aubrey Stratton 1691, p. 413">Eugene Aubrey Stratton. ''Plymouth Colony: Its History and People, 1620–1691,'' (Ancestry Publishing, Salt Lake City, UT, 1986) p. 413</ref><ref name="Bjoern">Bjoern Moritz, ''The Pilgrim-Fathers' Voyage with the Mayflower'' (ShipsOnStamps 2003) [http://www.shipsonstamps.org/Topics/html/pilgrim.htm]</ref><ref>William Bradford. ''History of Plymouth Plantation by William Bradford, the second Governor of Plymouth'' (Boston. 1856 Not in copyright) p. 448</ref><ref>George Ernest Bowman, ''The Mayflower Compact and its signers'', (Boston: Massachusetts Society of ''Mayflower'' Descendants, 1920). Photocopies of the 1622, 1646 and 1669 versions of the document pp. 7–19.</ref> ===პირველი ზამთარი=== ზამთრის პერიოდში მგზავრები დარჩნენ მეიფლაუერის გემზე, რომელიც დაავადდა გადამდები დაავადებებით. ეს დაავადებები აღწერილია როგორც [[პნევმონია|პნევმონიისა]] და [[ტუბერკულოზი]]ს ნაზავი. როდესაც დაავადებები დასრულდა, მხოლოდ 53 მგზავრი გადარჩა - ნახევარზე მეტი. ეკიპაჟის მეორე ნახევარი გარდაიცვალა. გაზაფხულზე მათ ააშენეს ქოხები და მგზავრებმა 1621 წლის 21 მარტს დატოვეს მეიფლაუერი.<ref>{{cite book|author1=Azel Ames|author2=William Bradford|author3=Bureau of Military and Civic Achievement|title=The Mayflower Voyage: Premium Edition - 4 Book Collection: 4 Books in One Edition Detailing The History of the Journey, the Ship's Log & the Lives of its Pilgrim Passengers|url=https://books.google.com/books?id=a6qSDwAAQBAJ|year=2018|publisher=e-artnow|isbn=978-80-272-4506-2|page=[https://books.google.com/books?id=a6qSDwAAQBAJ&pg=PT591&dq=mayflower+scurvy+pneumonia+tuberculosis 591]}}</ref> დევნილებმა გადაწყვიტეს, 1621 წლის თებერვლის ბოლოს დასახლებული პუნქტის მიმდებარე ბორცვზე გაეთავსებინათ დამფარავი ორნამენტები, რათა თავი დაეცვათ ადგილობრივი მოსახლეობის თავდასხმისგან. კრისტოფერ ჯოუნსი მეთვალყურეობდა „დიდი იარაღის“ გადაზიდვას: ექვსი რკინის [[ქვემეხი]], რომლებიც სიგრძეში ოთხიდან რვა ფუტამდე იყო (1.2-დან 2.4 მ-მდე სიგრძით) და იწონიდა თითქმის ნახევარ ტონას. ქვემეხებს შეეძლო რკინის ბურთულების გასროლა 3,5 ინჩის (8.9 სმ) დიამეტრით, 1,700 იარდზე (1.5 კმ). ამ მოქმედებამ ახალდასახლებული სოფელი კარგად დაცულ ციხესიმაგრედ აქცია და შესაბამისად, შემოსევების შიშიც გაქრა.<ref>Nathaniel Philbrick, ''Mayflower: A Story of Courage, Community and War'', (Penguin Books 2006), pp. 90–91</ref> თავდაპირველად ჯოუნსი გეგმავდა ინგლისში დაბრუნებას, როგორც კი მომლოცველები დასახლებისათვის კარგ ადგილს იპოვნიდნენ. მაგრამ მისი ეკიპაჟის წევრები დაიღუპნენ იმავე დაავადებებით, რაც პილიგრიმებს ჭირდათ და მიხვდა, რომ იგი პლიმუთის ნავსადგურში უნდა დარჩენილიყო სანამ არ დაინახა, რომ მისი ეკიპაჟის წევრებმა დაიწყეს გამოჯანმრთელება.<ref>Nathaniel Philbrick, ''Mayflower: A Story of Courage, Community and War'', (Penguin Books 2006), p. 91</ref> 1620–21 წლის ზამთრის შემდეგ, ჯოუნსმა ინგლისში დაბრუნება გადაწყვიტა 1621 წლის 5 აპრილს, თუმცა პლიმუთის ნავსადგურის სანაპირო ქვებით იყო სავსე. როგორც პილიგრიმები, ასევე მისი მეზღვაურები დაავადებით დაავადდნენ. ჯოუნსმა დაკარგა თავისი გემები, ცეცხლსასროლი იარაღის სამი მეოთხედი, მზარეული და ათზე მეტი მეზღვაური. თუმცა მაინც მტკიცედ ჰქონდა გადაწყვეტილი ინგლისში დაბრუნება. ''მეიფლაუერმა'' ბრწყინვალედ იმოგზაურა უკან ინგლისისკენ. საშინელმა დასავლეთის ქარმა, რომელიც მისი გამოსვლისთანავე გამწვავდა, აიძულა შინ წასულიყო და იგი ჩამოვიდა ლონდონის მთავარ პორტში 1621 წლის 6 მაისს,<ref>John Harris, ''Saga Of The Pilgrims''(historical analysis), (Globe Newspaper Co., 1983), webpages (no links between): [http://www.unityinchrist.com/history/print/saga1.htm UCcom-saga1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210922053954/http://www.unityinchrist.com/history/print/saga1.htm |date=2021-09-22 }} and [http://www.unityinchrist.com/history/print/saga11.htm UCcom-saga11] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180928060257/http://www.unityinchrist.com/history/print/saga1.htm |date=2018-09-28 }}</ref> იმაზე ნაკლებ დროში, ვიდრე გემს დასჭირდა ინგლისიდან ამერიკაში ჩასასვლელად.<ref>Nathaniel Philbrick, ''Mayflower: A Story of Courage, Community and War'', (Penguin Books 2006), pp. 100–101</ref> ჯოუნსი გარდაიცვალა მას შემდეგ, რაც საფრანგეთის მოგზაურობიდან დაბრუნდა, 1622 წლის 5 მარტს, დაახლოებით 52 წლის ასაკში. მომდევნო ორი წლის განმავლობაში მეიფლაუერი იდგა როთერითის ნავსადგურში, ჯონის სამარხიდან (წმინდა მარიამის ეკლესიაში) არც თუ ისე შორს. 1624 წლისთვის მეიფლაუერი აღარ იყო გამოყენებადი როგორც გემი. მისი შემდგომი ბედი უცნობია, მაგრამ იგი, სავარაუდოდ, დაშალეს.<ref>Nathaniel Philbrick, ''Mayflower: A Story of Courage, Community and War'', (Penguin Books 2006), p. 101</ref> == ლიტერატურა == * {{cite book|title=Bradford's History of Plymouth Plantation, 1606-1646|last=Bradford|first=William|coauthors=William T. Davis (ed)|publisher=Scribners|year=1908|url=http://books.google.com/books?id=Sd9BAAAAIAAJ|ref=Bradford}} (the only written account of the voyage) * R. G. Marsden, The 'Mayflower, ''English Historical Review'' 19 (October 1904): 669-80. * {{cite book|title=Mayflower: A Story of Courage, Community, and War|url=https://archive.org/details/mayflowerstoryof00phil|last=Philbrick|first=Nathaniel|publisher=Viking|year=2006|isbn=0-670-03760-5|ref=Philbrick}} * {{cite book|title=The Pilgrims and their History|last=Usher|first=Roland G|publisher=Corner House Publishers|location=Williamstown, Massachusetts|year=1984|isbn=0-87928-082-4|ref=Usher}} (originally published in 1918) == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.mayflowerhistory.com/History/history.php Mayflower history] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051018134915/http://www.mayflowerhistory.com/History/history.php |date=2005-10-18 }} * [http://www.pilgrimhall.org/ Pilgrim Hall Museum] * [http://www.themayflowersociety.com General Society of Mayflower Descendants] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161120160036/http://www.themayflowersociety.com/ |date=2016-11-20 }} * [http://www.gutenberg.net/browse/BIBREC/BR4107.HTM The Mayflower And Her Log] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040218090302/http://www.gutenberg.net/browse/BIBREC/BR4107.HTM |date=2004-02-18 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აშშ-ის ისტორია]] [[კატეგორია:ამერიკის ისტორია]] [[კატეგორია:საზღვაო ისტორია]] [[კატეგორია:ამერიკის საზოგადოება]] [[ამერიკის კოლონიზაცია ევროპელთა მიერ]] [[კატეგორია:ევროპული კოლონიალიზმის ისტორია]] [[კატეგორია:ინგლისის ისტორია]] [[კატეგორია:საწყლოსნო ტრანსპორტის ისტორია]] s8g7qoeaxlxuapwh3hm1vt0n840l1er მიხეილ საბინინი 0 83829 5426954 5343013 2026-07-04T11:35:11Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426954 wikitext text/x-wiki [[Image:The Glory of the Georgian Orthodox Church (autor Barvitov, Vasily Andreyevich).jpg|thumb|[[ხატი]] „საქართველოს დიდება“, ავტ. ვასილი ბარვიტოვი, რედ. მ. საბინინი. ტრეტიაკოვის გალერეა, მოსკოვი]] '''გობრონი (საბინინი)''' (ერისკაცობაში — '''მიხეილ პავლეს ძე საბინინი''' [საბინაშვილი<ref>[http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=2&t=25459 ფსევდონიმების ლექსიკონი — მიხეილ გობრონი]</ref><ref>{{Cite web |url=http://krotov.info/libr_min/18_s/ab/inin_00.htm |title=Михаил Сабинин: Полные жизнеописания Святых Грузинской Церкви |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-08-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140819103153/http://krotov.info/libr_min/18_s/ab/inin_00.htm }}</ref>], {{lang-ru|Михаил Павлович [Гоброн] Сабинин}}; დ. [[1845]] — გ. [[10 მაისი]], [[1900]], [[მოსკოვი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] <ref>[http://dic.academic.ru/dic.nsf/biograf2/11231 მიხეილ საბინინი — ბიოგრაფიული ლექსიკონი]</ref> [[ბერი]], [[ხატმწერი]], ქართული ეკლესიის [[ისტორიკოსი]] და მოამაგე. ==ბიოგრაფია== მისი მამა, [[ტვერი|ტვერელი]] [[მღვდელი]] პავლე საბინინი იყო, დედა — ქართველი ეკატერინე მირზაშვილი. {{ციტატა|მრავალგზის ვედრებით მაწვია მე ქმნად ისტორიაჲ ყოვლად დიდებულთა ღუაწლთა წმიდისა დედოფლისა ქეთევანისათა, დედის დამან ჩემმან, მეფის ირაკლის პირუჱლისა ასულმან ღირსმან ენკრატისმან მაკრინა...|მ. საბინინი, „საქართველოს სამოთხე“, გვ. 597}} [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] 60-იან წლებიდან [[1868]] წლამდე [[თბილისის კლასიკური გიმნაზია|თბილისის კლასიკურ გიმნაზიაში]] სწავლობდა, შემდეგ კი — პეტერბურგის სასულიერო აკადემიაში. პეტერბურგში ყოფნისას ბერად აღიკვეცა და მეორე სახელად აირჩია ''გობრონი''. მ. საბინინი იყო რედაქტორი, ვასილი ვასილი ბარვიტოვის მიერ დახატული ცნობილი ხატისა „საქართველოს დიდება“ („ქართული ეკლესიის დიდება“), რომლის [[ლითოგრაფია]]ც პირველად [[ლაიფციგი|ლაიფციგში]] ([[1889]]) და შემდეგ [[ბერლინი|ბერლინში]] ([[1895]]) დაბეჭდა. ხატის [[კომპოზიცია]] შემდეგია: ცენტრში [[ანგელოზი|ანგელოზს]] აღუმართავს სასწაულთმოქმედი [[სვეტიცხოველი|სვეტი]], რომლის ზემოთაც გამოსახულია [[მაცხოვარი]] ორმაგი კურთხევით, ქვევით — მწოლიარე [[წმინდა სიდონია|სიდონია]] უფლის [[კვართი|კვართთან]] ერთად, მარჯვნივ და მარცხნივ — შარავანდედით მოსილი ქართველი [[მეფე]]ები და [[წმინდანი|წმინდანები]]. საბინინმა რუსულ ენაზე შეადგინა „ქართული ეკლესიის წმინდანების ცხოვრებათა სრული აღწერილობა“ (1872), რითაც საქართველოს გარეთ გაიტანა საქართველოს ეკლესიის წმინდანთა ღვაწლი. [[1881]] წელს მისი ინიციატივით, დოდორქის დანგრეული მონასტრიდან დავითის ლავრაში გადმოასვენეს [[დოდო გარეჯელი]]ს წმინდა ნაწილები. მონასტერს ასევე შესწირა [[რუსეთი]]დან ჩამოტანილი ხის [[კანკელი]] და სხვა საეკლესიო ინვენტარი. გარდაიცვალა [[ფილტვების ანთება|ფილტვების ანთებით]], დაკრძალულია წმინდა დანიელის მონასტერში, მოსკოვში. მისი საფლავის კვალი დღეს მთლიანად გამქრალია. ==ბიბლიოგრაფია== საბინინს აქვს შრომები ქართული ეკლესიის ისტორიის შესახებ: * ''Сабинин, Гоброн (Михаил).'' История грузинской церкви до конца VI века. С.-Петербург, 1877 * ''Сабинин, Гоброн (Михаил).'' [https://web.archive.org/web/20110811160740/http://krotov.info/lib_sec/18_s/sab/inin_00.htm Полное жизнеописание святых грузинской церкви, Оп. в 2-х частях в СПб., 1871.] * საბინინი გობრონი (მიხეილი) „საქართველოს სამოთხე“, სტ-პტ., 1882. ==ლიტერატურა== *{{წიგნი |გვარი = გაბიძაშვილი |სახელი = ე. |ნაწილი = |სათაური = საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის ენციკლოპედიური ლექსიკონი |ორიგინალი = |ბმული = |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბილისი |გამომცემლობა = |წელი = 2007 |ტომი = |გვერდები = 787 |გვერდნი = |isbn = 978-99940-69-47-7 }} == რესურსები ინტერნეტში == {{commonscat|Mikhail Sabinin}} {{ვიკიციტატა}} * {{Nplg ბიოგრაფია|00015976}} * [https://web.archive.org/web/20160304235442/http://children.dsl.ge/istoria/megobrebi/sabinini.htm მიხეილ საბინინი] — ისტორიის გვერდი * [https://mematiane.ge/product-details.php?id=4747 მიხეილ საბინინი] — მემატიანე == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:საბინინი, მიხეილ}} [[კატეგორია:სასულიერო მოღვაწეები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1845]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 10 მაისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1900]] [[კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები]] bfssexw9vs8j9f8cw4a1o9fp3ai7wix მილან კუჩანი 0 93149 5426851 4910033 2026-07-04T06:26:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426851 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Milan Kucan.jpg|thumb|მილან კუჩანი]] '''მილან კუჩანი''' ([[სლოვენური ენა|სლოვ]]. Milan Kučan, დ. [[14 იანვარი]], [[1941]], [[იუგოსლავია]]) — სლოვენი პოლიტიკოსი, [[სლოვენია|სლოვენიის]] პირველი [[სლოვენიის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] [[1991]] წლის 8 ოქტომბრიდან [[2002|2002 წლის]] 22 დეკემბრამდე. ==ბიოგრაფია== დაიბადა [[ლუთერანიზმი|ლუთერანი]] მასწავლებლის ოჯახში. მისი მამა დაიღუპა [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს პერიოდში და საცხოვრებლად გადავიდნენ [[სერბეთი|სერბეთში]]. კუჩანმა მიიღო იურიდიული განათლება [[ლიუბლიანის უნივერსიტეტი|ლიუბლიანის უნივერსიტეტში]] და დაიწყო საქმიანობა კომუნისტურ ორგანიზაციებში. სლოვენიის დამოუკიდებლობის შემდეგ გახდა ქვეყნის პირველი პრეზიდენტი. ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20120717003039/http://www.nekdanji-pr.gov.si/enindex.htm President of the Republic of Slovenia, archived pages] * [http://www.bivsi-predsednik.si/up-rs/mk.nsf/ostalo/Biography Biography] {{დაიწყე ყუთი}} {{მემკვიდრეობის ყუთი | წინამორბედი=| ტიტული=[[სლოვენიის პრეზიდენტი]]<br /> | წლები=[[1991]] – [[2002]] <br />| შემდეგი= [[იანეს დრნოვშეკი]]}} {{დაასრულე ყუთი}} {{სლოვენიის პრეზიდენტები}} {{DEFAULTSORT:კუჩანი, მილან}} [[კატეგორია:სლოვენიის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:სლოვენი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1941]] [[კატეგორია:დაბადებული 14 იანვარი]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 0rebg4x0i8hv0zqdwdnvdqtly5qicmb მერაბ მამულაშვილი 0 107319 5426782 5415219 2026-07-04T00:23:47Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426782 wikitext text/x-wiki '''მერაბ მამულაშვილი''' (დ. [[29 ივნისი|20 ივნისი]], [[1958]]) — [[ქართველები|ქართველი]] კომპოზიტორი. დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია]]. პედაგოგები იყვნენ ნუკრი დავითაშვილი (ვიოლონჩელო, მუს.-კომედიის მთავარი დირიჟორი) და ვალოდია ღოღობერიძე (კონტრაბასი, თბილისის ოპერის კონცერტმეისტერი), რომელთაც მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს მომავალი მუსიკოსის ჩამოყალიბებაში. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://web.archive.org/web/20110107095728/http://www.tbilisi.gov.ge/index.php#selection-337.0-337.11 მერაბ მამულაშვილი] — Tbilisi.gov.ge * [http://kvira.ge/2882 ინტერვიუ მერაბ მამულაშვილთან] — Presa.ge {{DEFAULTSORT:მამულაშვილი, მერაბ}} [[კატეგორია:ქართველი კომპოზიტორები]] [[კატეგორია:დაბადებული 20 ივნისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1958]] [[კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის კურსდამთავრებულები]] 0xcyjic8j6kum3bohlcxemsb6373r7p მასჯიდ ალ-ნაბავი 0 110484 5426684 4551167 2026-07-03T18:30:37Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426684 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:The Enlightened City.jpg|მინი]] '''ალ-მასჯიდ ალ-ნაბავი''' ({{lang-ar|المسجد النبوي}} „წინასწარმეტყველის მეჩეთი“) — [[მეჩეთი]] [[მედინა]]ში, [[ისლამი]]ს მეორე სიწმინდე [[მექა|მექის]] მეჩეთის შემდეგ. [[წინასწარმეტყველი მუჰამედი]]ს ბოლო განსასვენებელი მეორე უწმინდეს ადგილად მიიჩნევა, როგორც შია, ისე სუნი მუსლიმთა მიერ. ეს ასევე სიდიდით მეორე მეჩეთია მსოფლიოში. ნაგებობის ყველაზე გამორჩეული ადგილია მწვანე [[გუმბათი]] მეჩეთის ცენტრში, სადაც [[მუჰამედი]]ს აკლდამა მდებარეობს. მწვანე გუმბათის აგების ზუსტი თარიღი უცნობია, მაგრამ უკვე ადრეული XII საუკუნის ხელნაწერებში გუმბათის აღწერაა მოყვანილი. ამ ადგილას მეჩეთის აგებამდე მუჰამედის სახლი იდგა. ის აქ დასახლდა მედინაში ჰიჯრას (ემიგრაციის) შემდეგ. შემდეგ აქვე დაიწყო მეჩეთის აგება. მუჰამედი თავად მონაწილეობდა მშენებლობის სამუშაოებში. პირველ მეჩეთს სახურავი არ ჰქონდა. ამ მარტივი გეგმით იქნა შემდგომში აგებული მეჩეთები მთელ მსოფლიოში. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons|المسجد النبوي|Al-Masjid an-Nabawi}} * [http://kaabalive.com/live_prayers_from_madinah.html Watch Live from Masjid Al Nabawi Madinah] * [http://geoimages.berkeley.edu/wwp1205/html/RanaMahmood.html Panoramic and interactive view of Masjid Al-Nabawai]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070612162130/http://geoimages.berkeley.edu/wwp1205/html/RanaMahmood.html |date=2007-06-12 }} * [http://muslimphotos.net/gallery/thumbnails.php?album=91 Photo gallery of Masjid an-Nabawi from the inside and the outside] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120428052031/http://muslimphotos.net/gallery/thumbnails.php?album=91 |date=2012-04-28 }} [[კატეგორია:მედინა]] [[კატეგორია:ისლამის წმინდა ადგილები]] [[კატეგორია:საუდის არაბეთის მეჩეთები]] 54tl1my4b1uhqxhzefpx4ffp0iqebbe მაუნტ-აიზა 0 112773 5426711 4810164 2026-07-03T19:18:29Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426711 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = მაუნტ-აიზა |მშობლიური სახელი = {{lang-en|Mount Isa}} |ქვეყანა = ავსტრალია |პანორამა = Mount Isa, Queensland - Night.jpg |პანორამის სიგანე = 280px |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = S |lat_deg = 20 |lat_min = 44 |lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = 139 |lon_min = 30 |lon_sec = |CoordAddon = type:city(110000)_region:AU |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 280 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = შტატი |რეგიონი = ქვინზლენდი |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = 1923 |დაქვემდებარება = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 62,8 |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 350 |მოსახლეობა = 20 570 |აღწერის წელი = 2011 |სიმჭიდროვე = 327,55 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +10 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = 4825 |საიტი = www.mountisa.qld.gov.au/ |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''მაუნტ-აიზა''' ({{lang-en|Mount Isa}}) — [[ქალაქი]] [[ავსტრალია]]ში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში, [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის შტატში]]. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 20 570 ადამიანს<ref>{{Cite web |url=http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/UCL312005?opendocument&navpos=220 |title=მოსახლეობის აღწერა (2011 წელი) |accessdate=2015-02-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160504055419/http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/UCL312005?opendocument&navpos=220 |archivedate=2016-05-04 }}</ref>. მაუნტ-აიზა 1830 კილომეტრითაა დაცილებული შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ [[ბრიზბენი|ბრიზბენს]], ხოლო 904 კილომეტრით დაცილებულია ქალაქ [[ტაუნსვილი|ტაუნსვილს]]. ქალაქი მაუნტ-აიზა დაარსდა 1923 წელს, ქალაქის სტატუსი კი მიენიჭა [[1968]] წელს. ქალაქი მდებარეობს უდაბნოების ტერიტორიაზე, მაუნტ-აიზასთან მდებარეობს ტბა [[მონდარა (ტბა)|მონდარა]]. ქალაქიდან 155 კილომეტრში მდებარეობს [[კუინზლენდი]]ს და [[ჩრდილოეთი ტერიტორია (ავსტრალია)|ჩრდილოეთი ტერიტორიის]] ოფიციალური საზღვარი. ყველაზე ცხელი თვეებია [[იანვარი]] და [[თებერვალი]], ყველაზე ცივი — [[ივლისი]] და [[აგვისტო]]. ნალექების ყოველწლიური რაოდენობა საკმაოდ დაბალია და შეადგენს 454.3 მმ-ს. == ფოტო გალერეა == <center><gallery perrow=2 widths="360px" heights="160px"> ფაილი:Mount isa.jpg|მაუნტ-აიზა ფაილი:Mt Isa.jpg|მაუნტ-აიზა </gallery></center> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.mountisa.qld.gov.au/ მაუნტ-აიზას საბჭო] * [http://www.xstrata.com/operation/mountisa Mount Isa Mines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091001055014/https://www.xstrata.com/operation/mountisa/ |date=2009-10-01 }} * [http://www.sportingpulse.com/assoc_page.cgi?c=1-3945-0-0-0/ AFL Mount Isa]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ქვინზლენდის ქალაქები}} [[კატეგორია:ქვინზლენდის ქალაქები]] 664fjj8bq0lcsezn1rtbdb8qxt0puhn მეზის დეპარტამენტი 0 115697 5426769 4479688 2026-07-03T22:11:26Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426769 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა საფრანგეთის დეპარტამენტი | დეპარტამენტი = მეზი | მშობლიური_სახელი = Meuse | გერბი = Blason département fr Meuse.svg | ნომერი = 55 | რეგიონი = [[ლოთარინგია]] | პრეფექტურა = [[კრისტიან ნამე]] | სუბპრეფექტურები = [[კომერსი]], [[ვერდენი]] | კანტონები = 31 | კომუნები =498 | პრეზიდენტი = [[კრისტიან ნამე]] | პრეს_პარტია = | მოსახლეობა =192,198 | მოსახლეობის_შეფასება =88 | მოსახლეობის_თარიღი = 1999 | სიმჭიდროვე = 31 | ფართობი = 6211 | სიმაღლე მინიმალური = | სიმაღლე მაქსიმალური = | სიმაღლე საშუალო = }} '''მეზი''' — დეპარტამენტი [[საფრანგეთი]]ს ცენტრალურ ნაწილში, [[ლოთარინგია]]ში. == ისტორია == მეზი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთის რევოლუციის]] დროს [[1790]] წლის [[4 მარტი|4 მარტს]]. == გეოგრაფია == მეზის ფართობია 6211 კმ². [[1999]] წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 192 198 ადამიანს შეადგენს და მას 88-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 136 ადამიანს. აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა [[ფრანგული ენა|ფრანგული]]. მეზის მმართველია [[კრისტიან ნამე]]. == რესურსები ინტერნეტში == * {{fr icon}} [http://www.meuse.pref.gouv.fr/ Prefecture website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130822171258/http://www.meuse.pref.gouv.fr/ |date=2013-08-22 }} * {{fr icon}} [http://www.cg55.fr/ General council website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041130092410/http://www.cg55.fr/ |date=2004-11-30 }} * {{fr icon}} [http://www.tourisme-meuse.com/ Official Tourist Board website] {{საფრანგეთის დეპარტამენტები}} {{ესკიზი-საფრანგეთი}} [[კატეგორია:საფრანგეთის დეპარტამენტები]] 077fpjcia96sbzlcuhir521mc1tw9i7 სამგორის სარწყავი სისტემის ზემო მაგისტრალური არხი 0 147376 5426638 4777361 2026-07-03T17:25:18Z Surprizi 14671 5426638 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Zemo Samgori Canal.JPG|მინიატიურა|არხი სოფ. [[მარტყოფი|მარტყოფთან]]]] '''სამგორის სარწყავი სისტემის ზემო მაგისტრალური არხი''' — [[არხი (ჰიდროგრაფია)|არხი]] [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოში]], [[ივრის ზეგანი|ივრის ზეგანზე]]. წყალს იღებს მდინარე [[იორი|ივრიდან]] სოფელ [[პალდო (უჯარმის თემი)|პალდოსთან]] ([[საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი]]) მოწყობილი სათავე ნაგებობის საშუალებით. ივრის წყალი ამ არხით ჩადის [[თბილისის ზღვა]]ში. არხის სიგრძეა 42,39 [[კმ]], სარწყავი ქსლის ჯამური სიგრძე — 312,6 კმ, მაქსიმალური გამტარუნარიანობა — 13 მ³/წმ. ექსპლუატაციაშია [[1952]] წლიდან. არხი რწყავს 29,2 ათ. [[ჰა]] ფართობს, ძირითადად [[გარდაბნის მუნიციპალიტეტი]]ს, აგრეთვე [[თბილისი]]ს მიწებს. ==ლიტერატურა== {{ქსე|8|710-711|გვახარია ვ.}} *მინდაძე გ., „სამგორი“, ჟურნ. მეცნიერება და ტექნიკა, თბ., 1949, N2, გვ. 30-33 {{საქართველოს წყლის რესურსები}} [[კატეგორია:საქართველოს სარწყავი არხები]] ab2vudcth77041v60y7o9v7cbc88wrx 5426639 5426638 2026-07-03T17:25:53Z Surprizi 14671 5426639 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Zemo Samgori Canal.JPG|მინიატიურა|არხი სოფ. [[მარტყოფი|მარტყოფთან]]]] '''სამგორის სარწყავი სისტემის ზემო მაგისტრალური არხი''' — [[არხი (ჰიდროგრაფია)|არხი]] [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოში]], [[ივრის ზეგანი|ივრის ზეგანზე]]. წყალს იღებს მდინარე [[იორი|ივრიდან]] სოფელ [[პალდო (უჯარმის თემი)|პალდოსთან]] ([[საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი]]) მოწყობილი სათავე ნაგებობის საშუალებით. ივრის წყალი ამ არხით ჩადის [[თბილისის ზღვა]]ში. არხის სიგრძეა 42,39 [[კმ]], სარწყავი ქსლის ჯამური სიგრძე — 312,6 კმ, მაქსიმალური გამტარუნარიანობა — 13 მ³/წმ. ექსპლუატაციაშია [[1952]] წლიდან. არხი რწყავს 29,2 ათ. [[ჰა]] ფართობს, ძირითადად [[გარდაბნის მუნიციპალიტეტი]]ს, აგრეთვე [[თბილისი]]ს მიწებს. ==ლიტერატურა== {{ქსე|8|710-711|გვახარია ვ.}} *მინდაძე გ., „სამგორი“ // ჟურნ. მეცნიერება და ტექნიკა, თბ., 1949, N2, გვ. 30-33 {{საქართველოს წყლის რესურსები}} [[კატეგორია:საქართველოს სარწყავი არხები]] gqct52erwnbg1jnpvy1wxp9e8zwdb3d სამგორის სარწყავი სისტემის ქვემო მაგისტრალური არხი 0 147404 5426640 4530795 2026-07-03T17:26:09Z Surprizi 14671 /* ლიტერატურა */ 5426640 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Kvemo Samgori Canal, Lilo.JPG|მინიატიურა|არხი ლილოს უბანში, თბილისი]] '''სამგორის სარწყავი სისტემის ქვემო მაგისტრალური არხი''' — [[არხი (ჰიდროგრაფია)|არხი]] [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოში]], [[ივრის ზეგანი|ივრის ზეგანსა]] და [[გარდაბნის ვაკე]]ზე. [[წყალი|წყალს]] იღებს [[თბილისის ზღვა|თბილისის ზღვიდან]]. არხის სიგრძეა 48,1 [[კმ]], სარწყავი ქსელის ჯამური სიგრძე 441,9 კმ. მაქსიმალური გამტარუნარიანობა — 12 მ³/წმ. ექსპლუატაციაშია [[1952]] წლიდან. არხი რწყავს ძირითადად [[გარდაბნის მუნიციპალიტეტი]]ს, აგრეთვე [[თბილისი]]ს მიწებს. ==ლიტერატურა== {{ქსე|8|711|გვახარია ვ.}} *მინდაძე გ., „სამგორი“ // ჟურნ. მეცნიერება და ტექნიკა, თბ., 1949, N2, გვ. 30-33 {{საქართველოს წყლის რესურსები}} [[კატეგორია:საქართველოს სარწყავი არხები]] 0wj701j4dia08imjqg0vlb5aaftpk3p ბიზასი 0 150528 5426853 3216973 2026-07-04T07:10:19Z Giorgi728 171938 ინფორმაციის დამატება 5426853 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Coinage with Byzas 2nd 3rd century CE.jpg|მინი|სპილენძის მონეტა ბიზასის გამოსხულებით, დაახლ. [[II საუკუნე|II]] ან [[III საუკუნე|III]] საუკუნეები]] '''ბიზასი''' (იგივე '''ბიზანტი''') ([[ძველი ბერძნული ენა|ძვ. ბერძნ]]: Βύζας, თანამედროვე [[ბერძნული ენა|ბერძნ]]:Βύζαντας) — [[ძველბერძნული მითოლოგია|ძველბერძნული მითოლოგიის]] მიხედვით, [[პოსეიდონი]]სა და [[კეროესა]]ს ძე. [[ბიზანტიონი]]ს მითური დამაარსებელი. [[მეგარა|მეგარელთა]] ექსპედიციის წინამძღოლი, რომელმაც [[თრაკია]]ში, [[ბოსფორის სრუტე|ბოსფორის]] სანაპიროზე შეარჩია მოხერხებული ადგილი ნავსადგურისათვის და იქ დააარსა [[ქალაქი]] [[ბიზანტიონი]]. == ლიტერატურა == * ''ა. გელოვანი, მითოლოგიური ლექსიკონი, თბილისი, 1983 წ. გვ.104.'' [[კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია]] [[კატეგორია:მითური მეფეები]] [[კატეგორია:ქალაქების დამაარსებლები]] {{ესკიზი-მითოლოგია}} d6jsns9d404mq8qh1nvtb0982ugzz5d კრიშტიანუ რონალდუ 0 151444 5426624 5425083 2026-07-03T16:46:14Z Arkaitz1974 85446 5426624 wikitext text/x-wiki {{განსხვავება|რონალდო}} {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = კრიშტიანუ რონალდუ | სურათი = Cristiano Ronaldo 2275 (cropped).jpg | სურათის ზომა = | სრული სახელი = კრიშტიანუ რონალდუ დუშ სანტუშ ავეირუ | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1985|2|5|df=y}} | დაბადების ადგილი = [[ფუნშალი]],[[მადეირა]], [[პორტუგალია]] | სიმაღლე = 187 [[სანტიმეტრი|სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = ალ-ნასრი | ნომერი = 7 | ახალგაზრდობის წელი1 = 1993–1995 | ახალგაზრდობის წელი2 = 1995–1997 | ახალგაზრდობის წელი3 = 1997–2001 | ახალგაზრდობის კლუბი1 = [[ანდორინია ფუნშალი (საფეხბურთო კლუბი)|ანდორინია]] | ახალგაზრდობის კლუბი2 = [[ნასიონალი ფუნშალი (საფეხბურთო კლუბი)|ნასიონალი]] | ახალგაზრდობის კლუბი3 = [[სპორტინგი ლისაბონი (საფეხბურთო კლუბი)|სპორტინგი]] | წელი1 = 2002–2003 | წელი2 = 2003–2009 | წელი3 = 2009–2018 | წელი4 = 2018–2021 | წელი5 = 2021–2022 | კლუბი1 = [[სპორტინგი ლისაბონი (საფეხბურთო კლუბი)|სპორტინგი]] | კლუბი2 = [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|მანჩესტერ იუნაიტედი]] | კლუბი3 = [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|რეალ მადრიდი]] | კლუბი4 = [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] | კლუბი5 = [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|მანჩესტერ იუნაიტედი]] | მატჩი1 = 27 | მატჩი2 = 196 | მატჩი3 = 292 | მატჩი4 = 98 | მატჩი5 = 40 | გოლი1 = 3 | გოლი2 = 84 | გოლი3 = 311 | გოლი4 = 81 | გოლი5 = 19 |კლუბი6 = ალ-ნასრი |წელი6 = 2023– |მატჩი6 = 107 |გოლი6 = 102 | ეროვნული წელი1 = 2001–2002 | ეროვნული წელი2 = 2003 | ეროვნული წელი3 = 2002–2003 | ეროვნული წელი4 = 2004 | ეროვნული წელი5 = 2003– | ეროვნული ნაკრები = პორტუგალია 17-წლ. | ეროვნული ნაკრები2 = პორტუგალია 20-წლ. | ეროვნული ნაკრები3 = პორტუგალია 21-წლ. | ეროვნული ნაკრები4 = პორტუგალია 23-წლ. | ეროვნული ნაკრები5 = [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალია]] | ეროვნული მატჩი1 = 7 | ეროვნული მატჩი2 = 5 | ეროვნული მატჩი3 = 10 | ეროვნული მატჩი4 = 3 | ეროვნული მატჩი5 = 232 | ეროვნული გოლი1 = 5 | ეროვნული გოლი2 = 1 | ეროვნული გოლი3 = 3 | ეროვნული გოლი4 = 2 | ეროვნული გოლი5 = 146 | მედლის თარგები = | კლუბი-განახლება = 21 მაისი, 2026 | ეროვნული ნაკრები-განახლება = 2 ივლისი, 2026 }} [[ფაილი:Cristiano Ronaldo and Lionel Messi - Portugal vs Argentina, 9th February 2011.jpg|thumb|რონალდუ და მესი]] '''კრიშტიანუ რონალდუ დუშ სანტუშ ავეირუ''' ({{lang-pt|Cristiano Ronaldo dos Santos Aveiro}}; დ. [[5 თებერვალი]], [[1985]]) — [[პორტუგალიელები|პორტუგალიელი]] [[ფეხბურთელი]], [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]]. [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ეროვნული ნაკრების]] [[კაპიტანი (ფეხბურთი)|კაპიტანი]]. 2023 წლის 1 იანვრიდან იცავს [[ერ-რიადი]]ს საფეხბურთო კლუბ „ალ-ნასრის“ ღირსებას. პორტუგალიის ეროვნული ნაკრების, [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|„რეალ მადრიდისა“]] და ზოგადად, ეროვნულ ნაკრებთა ისტორიაში ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი. საყოველთაოდ აღიარებულია ყველა დროის ერთ-ერთ უდიდეს ფეხბურთელად. პორტუგალიის ფეხბურთის ფედერაციის მიერ აღიარებულია პორტუგალიის ყველა დროის საუკეთესო ფეხბურთელად. პირველი ფეხბურთელი ისტორიაში, რომელმაც [[ინგლისის პრემიერლიგა|ინგლისის პრემიერლიგის]], [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი]]სა და [[იტალიის სერია A]]-ს ჩეპიონის ტიტულის მოპოვება შეძლო. მრავალჯერ იყო აღიარებული აღნიშნული ჩემპიონატების სეზონის საუკეთესო ფეხბურთელად და ბომბარდირად. მოგებული აქვს [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2016|2016 წლის ევროპის ჩემპიონატი]], [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგა]] 5-ჯერ (2007–08, 2013–14, 2015–16, 2016–17, 2017–18), [[ერთა ლიგა (უეფა)|ერთა ლიგა]] (2018–19) და [[ფიფა-ს ოქროს ბურთი|ოქროს ბურთი]] 5-ჯერ (2008, 2013, 2014, 2016, 2017). [[იოჰან კრეიფი|იოჰან კრეიფმა]] [[2008]] წლის [[2 აპრილი]]ს ინტერვიუში პორტუგალიელ ფეხბურთელზე შემდეგი რამ თქვა: ''„რონალდუ უფრო ძლიერი ფეხბურთელია, ვიდრე [[ჯორჯ ბესტი]] და [[დენის ლოუ]], [[მანჩესტერ იუნაიტედი|„მანჩესტერ იუნაიტედის“]] ისტორიაში ორი საუკეთესო ფეხბურთელი“.'' == ბიოგრაფია == კრისტიანო რონალდო დუშ სანტუშ ავეირუ დაიბადა მარია დოლორეს დუშ სანტუშის და ჟოზე დინის ავეირუს ოჯახში. მისი მეტსახელი „რონალდუ“, უკავშირდება [[აშშ|აშშ-ს]] ყოფილ პრეზიდენტ [[რონალდ რეიგანი|რონალდ რეიგანს]], რომელიც იმ დროს მამამისის საყვარელი მსახიობი იყო. კრიშტიანუს ჰყავს უფროსი ძმა, უგო და ასევე უფროსი დები — ელმა და ლილიანა კატია. == საკლუბო კარიერა == === ადრეული წლები === ბავშვობაში რონალდუს საყვარელი გუნდი [[ლისაბონი]]ს [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბენფიკა“]] იყო. რვა წლის ასაკში, კრიშტიანუ „ანდორინიაში“ ასპარეზობდა, საიდანაც [[1995]] წელს ის „ნასიონალში“ გადაბარგდა. ამ კლუბის რიგებში ფეხბურთელმა პორტუგალის ახალგაზრდული ჩემპიონატიც მოიგო და 2 წლის შემდეგ უკვე [[პორტუგალია|პორტუგალიის]] ერთ-ერთ წამყვან კლუბში, ლისაბონის „სპორტინგში“ გადაბარგდა. ამ ტრანსფერის თანხა დღემდე უცნობია. === სპორტინგი === რონალდუ თავიდანვე ახალგაზრდულ გუნდებში ასპარეზობდა. თუმცა ის გახდა ერთადერთი ფეხბურთელი „სპორტინგის“ ისტორიაში, რომელსაც 16-წლამდელთა გუნდიდან ძირითად გუნდში გადასვლისათვის სულ რაღაც 1 სეზონი დასჭირდა. მან სწორედ ამ დროში გაიარა 4 სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფი. სადებიუტო შეხვედრაში კრიშტიანუმ „მორეირენსეს“ ორი გოლი გაუტანა. იმავე წელს კი ეროვნული გუნდის რიგებში ევროპის ახალგაზრდულ ჩემპიონატზეც მიიღო მონაწილეობა. რონალდუს შეძენის პირველი მსურველი იყო ინგლისური [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|„ლივერპული“]], თუმცა ბრიტანელების მთავარმა მწვრთნელმა [[ჟერარ ულიე]]მ პორტუგალიელი ფეხბურთელი ახალგაზრდული ასაკის გამო არ გადაიბირა. სამაგიეროდ, რონალდუს თამაშით სრულიად კმაყოფილი დარჩა [[სერ ალექს ფერგიუსონი]], რომელიც კრიშტიანუს ასპარეზობით [[2003]] წლის ზაფხულში მოიხიბლა, როცა „სპორტინგმა“ ამხანაგურ მატჩში „[[მანჩესტერ იუნაიტედი]]“ სწორედ რონალდუს დიდებული თამაშის ხარჯზე დაამარცხა. ინგლისური გრანდის ფეხბურთელები რონალდუს თამაშით აღფრთოვანებულები დარჩნენ და სწორედ მათ ურჩიეს ფერგიუსონს ახალგაზრდა მოთამაშის გადაბირება. === მანჩესტერ იუნაიტედი === რონალდუ [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|„მანჩესტერ იუნაიტედის“]] ისტორიაში პირველი პორტუგალიელი ფეხბურთელი 2003 წლის ზაფხულში გახდა, როცა ის ინგლისურმა კლუბმა 12,24 მლნ. [[ევრო]]დ შეიძინა. თავიდანვე კრიშტიანუმ 28-ნომრიანი მაისურით ასპარეზობა განიზრახა. მას არ სურდა მიეღო ვაკანტური მე-7 ნომერი, რომლითაც თავის დროზე [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|„მანჩესტერ იუნაიტედის“]] ისეთ ლეგენდებს უთამაშიათ როგორებიც იყვნენ: [[ჯორჯ ბესტი]], [[ბრაიან რობსონი]], [[ერიკ კანტონა]] და [[დეივიდ ბეკჰემი]]. ''„როდესაც გუნდს შევუერთდი, მწვრთნელმა მითხრა, თუ რა ნომრით მსურდა ასპარეზობა. მე 28 დავუსახელე. მაგრამ ფერგიუსონმა მითხრა, რომ ადრე თუ გვიან 7-ნომრიან მაისურს მაინც მოვირგებდი და ჯობდა ეს ახლავე მომხდარიყო. ეს კი ჩემთვის მოტივაციის ძალიან დიდი წყარო იყო. მხვდა პატივი, მეტარებინა იუნაიტედის 7-ნომრიანი მაისური.“'' [[ფაილი:CR7 2 11 2019.jpg|thumb|რონალდუ [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსში"]] თამაშისას]] რონალდუს დებიუტი ახალ გუნდში შედგა „ბოლტონის“ წინააღმდეგ. ის მოედანზე მე-60 წუთზე გამოჩნდა. [[2005]] წლის [[29 ოქტომბერი|29 ოქტომბერს]] კი [[მიდლსბრო (საფეხბურთო კლუბი)|„მიდლსბროსთან“]] 4–1 წაგებულ მატჩში მან გაიტანა [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|„მანჩესტერ იუნაიტედის“]] ისტორიაში საიუბილეო, მეათასე პრემიერლიგური გოლი. იმ სეზონში რონალდუმ საერთო ჯამში 10 გოლი გაიტანა და წლის ბოლოს, იუნაიტედის ფანებმა გუნდის წლის საუკეთესო ფეხბურთელისთვის დაწესებული პრიზიც გადასცეს. [[ფიფა-ს მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიოს ჩემპიონატზე]] [[უეინ რუნი]]სთან მოხმდარი ინციდენტის გამო, რონალდუს ფანებმა შემდეგი სიმღერა მიუძღვნეს: ''„მხოლოდ ერთი რონალდო არსებობს.“'' [[2006]] წლის [[ოქტომბერი|ოქტომბრისა]] და [[ნოემბერი|ნოემბრის]] თვეში ფეხბურთელი [[პრემიერ ლიგა|პრემიერ ლიგის]] თვის საუკეთესო მოთამაშედ დაასახელეს. ზედიზედ ორჯერ კი ეს ჯილდო მხოლოდ [[დენის ბერგკამპი|დენის ბერგკამპსა]] და [[რობი ფაულერი|რობი ფაულერს]] ჰქონდათ მოგებული. მანჩესტერულ კარიერაში ორმოცდამეათე გოლი კი რონალდუმ [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|„მანჩესტერ სიტის“]] გაუტანა. იმავე წელს კი იუნაიტედმა 4-წლიანი შესვენების შემდეგ [[ინგლისის საფეხბურთო ჩემპიონატი|პრემიერლიგა]] მოიგო. [[2007]] წლის მარტში რონალდუს სანაცვლოდ [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|მადრიდის „რეალი“]] სარეკორდო თანხას, 80 მლნ. ევროს იხდიდა. ხელფასის სახით კი ფეხბურთელს 120 000 გირვანქას ჰპირდებოდა, თუმცა იმავე წლის 13 აპრილს, ახალი კონტრაქტის თანახმად, პორტუგალიელი პრემიერლიგის ყველაზე მაღალ ანაზღაურებადი მოთამაშე გახდა. იმავე სეზონის პორტუგალიელმა ინდივიდუალური ჯილდოებიც მოიპოვა: ის დაასახელეს [[ინგლისი]]ს წლის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელად და ასევე პრემიერლიგის საუკეთესო მოთამაშედ. 2007–2008 წლების სეზონი კი რონალდუსთვის უიღბლოდ დაიწყო, რამეთუ პირველივე ოფიციალურ მატჩში გააძევეს [[პორტსმუთი (საფეხბურთო კლუბი)|„პორტსმუთთან“]] შეხვედრაში. სეზონის სადებიუტო გოლი კი კრიშტიანუმ [[ჩემპიონთა ლიგა]]ში გაიტანა, [[კიევი]]ს დინამოს წინააღმდეგ. [[2007]] წელს პორტუგალიელმა [[კაკა]]ს შემდეგ [[ოქროს ბურთი]]ს ლაურეანტებში მეორე ადგილი დაიკავა. [[2008]] წლის [[12 იანვარი|12 იანვარს]] კი რონალდუმ თავის მანჩესტერულ კარიერაში პირველად შეასრულა ჰეთ-თრიკი, ეს [[ნიუკასლ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნიუკასლთან“]] მატჩში მოხდა. ჩემპიონთა ლიგაში კი მისი გუნდი სულ უფრო წინ მიიწევდა, მანჩესტერელებმა 1/8 ფინალში [[საფრანგეთი|ფრანგული]] [[ლიონის ოლიმპიკი (საფეხბურთო კლუბი)|ლიონის „ოლიმპიკი“]] დაამარცხეს, რონალდუმ განმეორებით მატჩში გადამწყვეტი გოლი გაიტანა. [[2008]] წლის [[19 მარტი|19 მარტს]] კი, „ბოლტონთან“ მატჩში კრიშტიანუმ პირველად უკაპიტნა „მანჩესტერ იუნაიტედს“. შეხვედრა კი მისმა გუნდმა 2–0 მოიგო. ორივე გოლი თავის ანაგრიშზე სწორედ რონალდუმ ჩაიწერა. საბოლოო ჯამში, პორტუგალიელმა წლის საუკეთესო ბომბარდირისათვის განკუთვნილი, [[ოქროს ბუცი]] მოიპოვა, გაასწრო რა 8 ქულით მეორე ადგილზე გასულ [[დანიელ გისა]]ს. 2007–2008 წლების სეზონის [[ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგის]] ფინალში რონალდუმ [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჩელსის“]] წინააღმდეგ, ანგარიშის გახსნა მოახერხა. საბოლოო ჯამში, კი ტიტულს მისი გუნდი დაესაკუთრა, ალექს ფერგიუსონის შეგირდებმა მატჩი თერთმეტმეტრიანების სერიაში მოიგეს, ანგარიშით 6–5. [[2008]] წლის ზაფხულში პორტუგალიელი [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|მადრიდის „რეალში“]] გადასვლასთან ძალიან ახლოს იყო, თუმცა ტრანსფერის განხორციელების ალბათობა მანჩესტერულმა მხარემ იუარა. აგვისტოში კი თავად ფეხბურთელმაც დაადასტურა, რომ ის მინიმუმ ერთი სეზონით კვლავ მანჩესტერში აპირებს დარჩენას. ===რეალ მადრიდი=== [[ფაილი:Cristiano Ajax.jpg|thumb|right|upright|რონალდუ, აიაქსის წინააღმდეგ.]] [[2009]] წლის [[26 ივნისი|26 ივნისს]] ოფიციალურად დადასტურდა ინფორმაცია რონალდუს [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|რეალ მადრიდში]] ტრანსფერის შესახებ. ფეხბურთელმა ახალ კლუბთან 6-წლიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი.<ref>[http://www.worldsport.ge/more.aspx?id=23334 რონალდუ ოფიციალურად გამადრიდელდა]; გაზეთი "მსოფლიო სპორტი"</ref> 2010-11 წლების სეზონში მას სარეკორდო მაჩვენებელი ჰქონდა - 40 გოლი [[ლა ლიგა]]ში. [[დიეგო მარადონა]]ს აზრით ის საუკეთესო ფეხბურთელია მსოფლიოში.<ref name="best2012">[http://www.goal.com/en-gb/news/3284/euro-2012/2012/06/09/3159574/maradona-cristiano-ronaldo-is-portugals-only-threat Maradona: Ronaldo is Portugal's only threat]. [[Goal.com]]. 9 ივნისი 2012</ref> კრიშტიანუმ მადრიდის რეალს რიგებში საოცარი მაჩვენებელი აჩვენა 394 მატჩში 406 გოლი ეს სარეკორდო შედეგია. პერესმა რონალდუში 96 მილიონი ევრო გადაიხადა და ერთ-ერთი საუკეთესო შენაძენიც გააკეთა. 2008 წლის საუკეთესო ფეხბურთელი „რეალს“ დაეხმარა, რათა „ბარსელონას“ ჰეგემონია დაემხო. „სანტიაგო ბერნაბეუზე“ 90 000 კაცი შეიკრიბა, რათა მისი პრეზენტაციისთვის ეყურებინა. 4 წლის შემდეგ რონალდუმ ყველანაირ მოლოდინს გადააჭარბა. ვერავინ ვერ იფიქრებდა, რომ რონალდუ 209 მატჩში 209 გოლს გატანდა და სამეფო კლუბის ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო ფეხბურთელი გახდებოდა. რონალდუმ გადამწყვეტი როლი შეასრულა „რეალ მადრიდის“ მიერ [[2014]] წელს [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგაზე]] წარმატების მიღწევაში. რონალდუმ ტურნირზე 17 გოლი გაიტანა, მათგან ერთი ფინალში. [[2016]] წელს რონალდომ კვლავ გაიბრწყინა [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგაზე]], გაიტანა 16 გოლი, გახდა ტურნირის ბომბარდირი და ამით ლომის წვლილი დაიდო [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|მადრიდის რეალისთვის]] მორიგი, რიგით მე-11 ჩემპიონთა თასის მოგებისთვის. 2016-17 წლის სეზონი [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგაზე]] შედარებით ინერტულად დაიწყო. გათამაშების საწყის ეტაპზე მას საერთოდ არ ჰქონდა გოლი გატანილი და ბომბარდირთა დავაშიც მნიშვნელოვნად დათმო პოზიციები უშუალო კონკურენტ [[ლიონელ მესი]]სთან, რომელიც ბომბარდირთა დავას 10 გატანილი გოლით ლიდერობდა, თუმცა ჩემპიონატის დასკვნით სტადიაში კარდინალურად შეცვალა სიტუაცია. მეოთხედფინალურ ეტაპზე ლიონელ მესი საკუთარ გუნდთან ერთად გამოეთიშა გათამაშებას, მადრიდის რეალმა კი ტრიუმფით დაასრულა გამოსვლა და შეძლო ის რაც აქამდე არცერთ კლუბს არ გამოუვიდა, ზედიზედ მეორედ მოიგო ჩემპიონთა ლიგა და შეინარჩუნა ტიტული, ხოლო რონალდომ ფინალში გატანილი დუბლით გადაასწრო უშუალო კონკურენტს და 12 გატანილი გოლით ბომბარდირობა კვლავ არავის დაუთმო. ===იუვენტუსი=== [[ფაილი:Cristiano-ronaldo-juventus-2019_(cropped).jpg|მინი|რონალდუ 2019 წელს]] [[2018]] წლის [[10 ივლისი|10 ივლისს]] ხელი მოაწერა ოთხ წლიან კონტრაქტს იმ პერიოდისთვის იტალიის მოქმედ ჩემპიონ „იუვენტუსთან“, „იუვენტუსმა“ მასში 100 მილიონი [[ევრო]] გადაიხადა.<ref>[https://www.bbc.co.uk/sport/football/44785738 რონალდუ „იუვენტუსის“ ფეხბურთელია]</ref> რონალდუსს ოფიციალური დებიუტი გუნდში შედგა [[2018]] წლის [[18 აგვისტო]]ს სერია ა-ს მატჩში „ჩიევოს“ წინააღმდეგ, ეს შეხვედრა „იუვენტუსმა“ 3-2 მოიგო .პირველი ოფიციალური გოლი გაიტანა იტალიური „სასუოლოს“ წინააღმდეგ, „იუვენტუსმა“ შეხვედრა ანგარიშით 2-1 მოიგო. მისი დებიუტი ევროსარბიელზე „იუვენტუსის“ მაისურით შედგა 2018 წლის 19 სექტემბერს, ესპანური „ვალენსიას“ წინააღმდეგ, იუვენტუსმა ეს შეხვედრა 2-0 მოიგო. === მანჩესტერ იუნაიტედი === [[2021]] წლის 27 აგვისტოს რონალდუ „[[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|მანჩესტერ იუნაიტედში]]“ დაბრუნდა. „მანჩესტერმა“ მის ხელახლა შესაძენად 12,9 მილიონი [[გირვანქა სტერლინგი]] გადაიხადა. 11 სექტემბერს [[ოლდ ტრაფორდი|„ოლდ ტრაფორდზე“]] რონალდუს ხელმეორე დებიუტი შედგა [[ნიუკასლ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნიუკასლის“]] წინაამღდეგ. შეხვედრა „მანჩესტერმა“ 4-1 მოიგო, რონალდუმ ამ მატჩში 2 გოლი გაიტანა. ჩემპიონთა ლიგაზე კრიშტიანუს ხელმეორე დებიუტი „მანჩესტერ იუნაიტედის“ მაისურით შედგა [[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვილიარეალის“]] წინაამღდეგ, რომელიც „იუნაიტედმა“ 2-1 მოიგო. [[2022]] წლის 22 ნოემბერს ინგლისურმა საფეხბურთო კლუბმა კრიშტიანუ რონალდუსთან კონტრაქტი გააუქმა. მანამდე რონალდუმ სკანდალური ინტერვიუ მისცა ბრიტანეთის ტელევიზიას ([[პირს მორგანი|პირს მორგანს]]). მან თქვა, რომ „მანჩესტერ იუნაიტედის“ მწვრთნელი [[ერიკ ტენ ჰაგი]] და ის ერთმანეთის მიმართ არ იყვნენ პატივისცემით განწყობილი. გარდა ამისა, მისი სიტყვებით, მას აიძულებდნენ, დაეტოვებინა გუნდი მწვრთნელთა შემადგენლობის შეცვლის ფონზე.<ref>{{cite news |title="მანჩესტერ იუნაიტედმა" კონტრაქტი გააუქმა კრიშტიანუ რონალდუსთან |url=https://www.radiotavisupleba.ge/a/32144128.html |access-date=2 მაისი, 2023 |work=რადიო თავისუფლება |date=23 ნოემბერი, 2022 |language=ka}}</ref><ref>{{cite news |last1=კუკულაძე |first1=მამუკა |title=talkSPORT-ი რონალდუს ინტერვიუზე: ეს სირცხვილია, ის მშიშარაა |url=https://www.crystalsport.ge/news/49092 |access-date=2 მაისი, 2023 |work=crystalsport.ge |date=27 ნოემბერი, 2022}}</ref> == სანაკრებო კარიერა == რონალდუს დებიუტი ეროვნულ გუნდში [[2003]] წლის [[აგვისტო]]ში შედგა, [[ყაზახეთი]]ს ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ. მან მონაწილეობა მიიღო [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004|ევრო 2004-ზე]] და იმავე წელს გამართულ ოლიმპიურ თამაშებზე, [[ათენი|ათენში]]. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006 წლის მსოფლიოს ჩემპიონატზე]] კი რონალდუს თანაგუნდელ [[უეინ რუნი]]სთან მოუვიდა კონფლიქტი, რასაც ამ უკანასკნელის მოედნიდან გაძევება მოჰყვა. მიუხედავად ამისა, ახალი სეზონის დასაწყისში ფეხბურთელებმა ერთმანეთში ურთიერთობა მოაგვარეს და განაცხადეს, რომ ყოველგვარი კონფლიქტი ამოწურულია. 2008 წელს კი კრიშტიანუმ ნაკრების რიგებში [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2008|ევრო 2008-ზე]] იასპარეზა, სადაც მისი ეროვნული გუნდი [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიასთან]] დამარცხდა, 1/4-ფინალურ სტადიაზე. [[2007]] წლის [[6 თებერვალი|6 თებერვალს]] რონალდუმ [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ნაკრებს]] პირველად უკაპიტნა, [[ბრაზილია|ბრაზილის]] ნაკრებთან გამართულ ამხანაგურ შეხვედრაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] იგი ნაკრების კაპიტანი იყო, მაგრამ ერთ-ერთ ეპიზოდში კამერას შეაფურთხა, რის გამოც სამკლავური ჩამოართვეს. [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2012|ევრო 2012]]-ზე რონალდო კვლავ ნაკრების კაპიტანი იყო. ამ ტურნირზე მან სამი გოლის გატანა მოახერხა, მაგრამ პორტუგალია 1/2 ფინალში ესპანეთთან პენალტების სერიაში დამარცხდა. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] რონალდუმ მხოლოდ 1 გოლი გაიტანა, პორტუგალიამ ჯგუფიდან გასვლა ვერ მოახერხა და ტურნირს გამოეთიშა. [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2016|ევრო 2016-ზე]] რონალდომ მხოლოდ 3 გოლი გაიტანა, მაგრამ მისი კაპიტნობით პორტუგალიამ ჩემპიონობა მოიპოვა. რონალდუს გადაეცა ვერცხლის ბუცი. === გოლები ნაკრების რიგებში === {{მთავარი სტატია|კრიშტიანუ რონალდუს საერთაშორისო გოლების სია}} {{Ig header|n=კრიშტიანუ რონალდუ‎|ref=}} {{Ig match | n =1 | d1=12 ივნისი 2004 | | ci=პორტუ| co=პორტუგალია | o=Greece | sc='''1''' – 2 | fr=1 – 2 | comp=[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004|ევრო 2004]]}} {{Ig match | n =2 | d1=30 ივნისი 2004 | | ci=ლისაბონი| co=პორტუგალია | o=Netherlands | sc='''2''' – 0 | fr=2 – 1 | comp=[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004|ევრო 2004]]}} {{Ig match | n =3 | d1=4 სექტემბერი 2004 | | ci=რიგა| co=ლატვია | o=Latvia | sc=0 – '''1''' | fr=0 – 2 | comp=[[ფიფას 2006 წლის მსოფლიოს ჩემპონატის შესარჩევი ეტაპი|2006 წლის მსოფლიოს შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =4 | d1=8 სექტემბერი 2004 | | ci=ლეირია| co=პორტუგალია | o=Estonia | sc='''1''' – 0 | fr=4 – 0 | comp=[[ფიფას 2006 წლის მსოფლიოს ჩემპონატის შესარჩევი ეტაპი|2006 წლის მსოფლიოს შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =5 | d1=13 ოქტომბერი 2004 | | ci=ლისაბონი| co=პორტუგალია | o=Russia | sc='''2''' – 0 | fr=7 – 1 | comp=[[ფიფას 2006 წლის მსოფლიოს ჩემპონატის შესარჩევი ეტაპი|2006 წლის მსოფლიოს შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =6 | d1=13 ოქტომბერი 2004 | | ci=ლისაბონი| co=პორტუგალია | o=Russia | sc='''4''' – 0 | fr=7 – 1 | comp=[[ფიფას 2006 წლის მსოფლიოს ჩემპონატის შესარჩევი ეტაპი|2006 წლის მსოფლიოს შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =7 | d1=17 ნოემბერი 2004 | | ci1=[[ლუქსემბურგი (ქალაქი)|ლუქსემბურგი]]| co=ლუქსემბურგი | o=Luxembourg | sc=0 – '''2''' | fr=0 – 5 | comp=[[ფიფას 2006 წლის მსოფლიოს ჩემპონატის შესარჩევი ეტაპი|2006 წლის მსოფლიოს შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =8 | d1=4 იცნისი 2005 | | ci=ლისაბონი| co=პორტუგალია | o=Slovakia | sc='''2''' – 0 | fr=2 – 0 | comp=[[ფიფას 2006 წლის მსოფლიოს ჩემპონატის შესარჩევი ეტაპი|2006 წლის მსოფლიოს შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =9 | d1=8 ივნისი 2005 | | ci=ტალინი| co=ესტონეთი | o=Estonia | sc=0 – '''1''' | fr=0 – 1 | comp=[[ფიფას 2006 წლის მსოფლიოს ჩემპონატის შესარჩევი ეტაპი|2006 წლის მსოფლიოს შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =10 | d1=1 მარტი 2006 | | ci=დიუსელდორფი| co=გერმანია | o=Saudi Arabia | sc=0 – '''1''' | fr=0 – 3 | comp=[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]}} {{Ig match | n =11 | d1=1 მარტი 2006 | | ci=დიუსელდორფი| co=გერმანია | o=Saudi Arabia | sc=0 – '''3''' | fr=0 – 3 | comp=[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]}} {{Ig match | n =12 | d1=17 ივნისი 2006 | | ci=მაინის ფრანკფურტი|ფრანქფურტი| co=გერმანია | o=Iran | sc='''2''' – 0 | fr=2 – 0 | comp=[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2006|მსოფლიო ჩემპიონატი 2006]]}} {{Ig match | n =13 | d1=7 ოქტომბერი 2006 | | ci=პორტუ| co=პორტუგალია | o=Azerbaijan | sc='''1''' – 0 | fr=3 – 0 | comp=[[უეფა ევრო 2008-ის შესარჩევი ეტაპი|ევრო 2008 შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =14 | d1=7 ოქტომბერი 2006 | | ci=პორტუ| co=პორტუგალია | o=Azerbaijan | sc='''3''' – 0 | fr=3 – 0 | comp=[[უეფა ევრო 2008-ის შესარჩევი ეტაპი|ევრო 2008 შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =15 | d1=15 ნოემბერი 2006 | | ci=კოიმბრა| co=პორტუგალია | o=Kazakhstan | sc='''2''' – 0 | fr=3 – 0 | comp=[[უეფა ევრო 2008-ის შესარჩევი ეტაპი|ევრო 2008 შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =16 | d1=24 მარტი 2007 | | ci=ლისაბონი| co=პორტუგალია | o=Belgium | sc='''2''' – 0 | fr=4 – 0 | comp=[[უეფა ევრო 2008-ის შესარჩევი ეტაპი|ევრო 2008 შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =17 | d1=24 მარტი 2007 | | ci=ლისაბონი| co=პორტუგალია | o=Belgium | sc='''4''' – 0 | fr=4 – 0 | comp=[[უეფა ევრო 2008-ის შესარჩევი ეტაპი|ევრო 2008 შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =18 | d1=22 აგვისტო 2007 | | ci=ერევანი| co=სომხეთი | o=Armenia | sc=1 – '''1''' | fr=1 – 1 | comp=[[უეფა ევრო 2008-ის შესარჩევი ეტაპი|ევრო 2008 შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =19 | d1=8 სექტემბერი 2007 | | ci=ლისაბონი| co=პორტუგალია | o=Poland | sc='''2''' – 1 | fr=2 – 2 | comp=[[უეფა ევრო 2008-ის შესარჩევი ეტაპი|ევრო 2008 შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =20 | d1=17 ოქტომბერი 2007 | | ci=ალმა-ატა | co=ყაზახეთი | o=Kazakhstan | sc=0 – '''2''' | fr=1 – 2 | comp=[[უეფა ევრო 2008-ის შესარჩევი ეტაპი|ევრო 2008 შესარჩევი]]}} {{Ig match | n =21 | d1=11 ივნისი 2008 | | ci=ჟენევა| co=შვეიცარია | o=CZE | sc=1 – '''2''' | fr=1 – 3 | comp=[[უეფა ევრო 2008|ევრო 2008]]}} {{Ig match | n =22 | d1=11 თებერვალი 2009 | | ci=ფარუ (ქალაქი)|ფარუ| co=პორტუგალია | o=Finland | sc='''1'''–0 | fr=1–0 | comp=[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]}} {{Ig match | n =23 | d1=21 ივნისი 2009 | | ci=კეიპტაუნი| co=სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა | o=North Korea | sc='''7'''–0 | fr=7–1 | comp=[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010]]}} {{Ig match | n =24 | d1=8 ოქტომბერი 2010 | | ci=პორტუ | co=პორტუგალია | o=Denmark | sc='''3'''–1 | fr=3–1 | comp=[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის კვალიფიკაცია 2012]]}} {{Ig match | n =25 | d1=12 ოქტომბერი 2010 | | ci=რეიკიავიკი | co=ისლანდია | o=Iceland | sc=0–'''1''' | fr=1–3 | comp=[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის კვალიფიკაცია 2012]]}} {{Ig footer}} == სტატისტიკა == === საკლუბო === {| style="background: #F9F9F9; font-size: 90%; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; clear:center" align="center" border="1" cellpadding="2" width=75% |- bgcolor=#DDD ! rowspan="2" width="190px" | კლუბი ! rowspan="2" width="100px" | დივიზიონი ! rowspan="2" width="80px" | სეზონი ! colspan="3" width="30px" | ლიგა ! colspan="3" width="30px" | თასი <sup>([[#1|1]])</sup> ! colspan="3" width="30px" | {{Tooltip|საერთ|საერთაშორისო მატჩები}} <sup>([[#2|2]])</sup> ! colspan="3" width="80px" | ჯამში <sup>([[#3|3]])</sup> |- style="background:#DDDDDD" ! align="center" | მატჩი ! align="center" | გოლი ! align="center" | ასისტ. ! align="center" | მატჩი ! align="center" | გოლი ! align="center" | ასისტ. ! align="center" | მატჩი ! align="center" | გოლი ! align="center" | ასისტ. ! align="center" | მატჩი ! align="center" | გოლი ! align="center" | ასისტ. |- style="text-align: center;" | rowspan="3" valign="center" |'''სპორტინგი'''<br /><small>{{POR}}</small> |- style="text-align: center;" | rowspan="1" valign="center" |[[პორტუგალიის პრიმეირა ლიგა|პრიმეირა ლიგა]] |2002-03||25||3||6||3||2||-||3||-||1 |'''31''' |'''5''' |'''7''' |- style="background:#DDDDDD" ! colspan="2" | სულ!! 25!! 3!!6!! 3!! 2!! 0!! 3!! 0!! 1!! 31!! 5!! 7 |- style="text-align: center;" | rowspan="8" align="center" |'''{{nowrap|[[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|მანჩესტერ<br />იუნაიტედი]]}}'''<br /><small>{{ENG}}</small> |- style="text-align: center;" | rowspan="6" valign="center" |[[ინგლისის პრემიერლიგა|პრემიერლიგა]] |2003-04||29||4||3||6||2||3||5||-||1 |'''40''' |'''6''' |'''7''' |- style="text-align: center;" |2004-05||33||5||4||9||4||4||8||-||2 |'''50''' |'''9''' |'''10''' |- style="text-align: center;" |2005-06||33||9||6||6||2||1||8||1||1 |'''47''' |'''12''' |'''8''' |- style="text-align: center;" |2006-07||34||17||13||8||3||1||11||3||5 |'''53''' |'''23''' |'''19''' |- style="text-align: center;" |2007-08||34||31||7||4||3||-||11||8||1 |'''49''' |'''42''' |'''8''' |- style="text-align: center;" |2008-09||33||18||6||6||3||-||14||5||3 |'''53''' |'''26''' |'''9''' |- style="background:#DDDDDD" ! colspan="2" | სულ პირველი ეტაპი!! 196!! 84!! 39!! 39!! 17!! 9!! 57!! 17!! 13!! 292!! 118!! 61 |- style="text-align: center;" | rowspan="11" align="center" |'''[[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|რეალ მადრიდი]]'''<br /><small>{{ESP}}</small> |- style="text-align: center;" | rowspan="9" valign="center" |[[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|ლა ლიგა]] |2009-10||29||26||7||-||-||-||6||7||- |'''35''' |'''33''' |'''7''' |- style="text-align: center;" |2010-11 ||34||40||10||8||7||1||12||6||2 |'''54''' |'''53''' |'''13''' |- style="text-align: center;" |2011-12 |38||46||12||7||4||-||10||10||3 |'''55''' |'''60''' |'''15''' |- style="text-align: center;" |2012-13 |34||34||10||9||9||1||12||12||1 |'''55''' |'''55''' |'''12''' |- style="text-align: center;" |2013-14 |30||31||9||6||3||3||11||17||5 |'''47''' |'''51''' |'''17''' |- style="text-align: center;" |2014-15 |35||48||16||4||1||-||15||12||6 |'''54''' |'''61''' |'''22''' |- style="text-align: center;" |2015-16 |36||35||11||-||-||-||12||16||4 |'''48''' |'''51''' |'''15''' |- style="text-align: center;" |2016-17 |29||25||6||2||1||-||15||16||6 |'''46''' |'''42''' |'''12''' |- style="text-align: center;" |2017-18 |27||26||5||1||1||-||16||17||2 |'''44''' |'''44''' |'''7''' |- style="background:#DDDDDD" ! colspan="2" | სულ!!292!! 311!! 86!! 37!! 26!! 5!! 109!! 113!! 29!! 438!! 450!! 120 |- style="text-align: center;" | rowspan="6" valign="center" |'''[[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]]'''<br /><small>{{ITA}}</small> |- style="text-align: center;" | rowspan="4" valign="center" |[[იტალიის სერია A|სერია A]] |2018-19||31||21||8||3||1||-||9||6||2 |'''43''' |'''28''' |'''10''' |- style="text-align: center;" |2019-20||33||31||4||5||2||-||8||4||1 |'''46''' |'''37''' |'''5''' |- style="text-align: center;" |2020-21||33||29||2||5||3||-||6||4||2 |'''44''' |'''36''' |'''4''' |- style="text-align: center;" |2021-22||1||-||-||-||-||-||-||-||- |'''1''' |'''0''' |'''0''' |- style="background:#DDDDDD" ! colspan="2" | სულ!! 98!! 81!!14!! 13!! 6!! 0!! 23!! 14!! 5!! 134!! 101!! 19 |- style="text-align: center;" | rowspan="4" valign="center" |'''[[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|მანჩესტერ<br />იუნაიტედი]]'''<br /><small>{{ENG}}</small> |- style="text-align: center;" | rowspan="1" valign="center" |[[ინგლისის პრემიერლიგა|პრემიერლიგა]] |2021-22||1||2||-||-||-||-||-||-||- |'''1''' |'''2''' |'''0''' |- style="background:#DDDDDD" ! colspan="2" | სულ მეორე ეტაპი!! 1!! 2!! 0!! 0!! 0!! 0!! 0!! 0!! 0!! 1!! 2!! 0 |- style="background:#DDDDDD" ! colspan="2" | სულ !! 197!! 86!! 39!! 39!! 17!! 9!! 57!! 17!! 13!! 293!! 120!! 61 |- style="color: white; font-weight: bold; background: #000" | colspan="3" align=center |სულ ჯამში||align=center|612|| align=center|481|| align=center|145|| align=center|92|| align=center|51|| align=center|14|| align=center|192|| align=center|144|| align=center|48|| align=center|896|| align=center|676|| align=center|207 |- | colspan=16 align=left | <div id="1"><sup>'''(1)'''</sup><small> [[პორტუგალიის საფეხბურთო თასი|პორტუგალიის თასის]] (2002-03); [[ინგლისის ასოციაციის თასი]]ს, [[ინგლისის ლიგის თასი]]ს, [[ინგლისის საფეხბურთო სუპერთასი|ინგლისის სუპერთასი]]ს, (2003-09/21-დღ.); [[ესპანეთის საფეხბურთო თასი|ესპანეთის თასი]]ს, [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასი]]ს, (2009-18); [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასისა]] და [[იტალიის საფეხბურთო სუპერთასი|იტალიის სუპერთასი]]ს (2018-21) მონაცემების ჩათვლით.</small> <div id="2"><sup>'''(2)'''</sup><small> [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|ევროპა ლიგის]] (2002-03), [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგის]] (2003-დღ.), [[უეფა-ს სუპერთასი]]ს (2008/14/16/17) და [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის]] (2008/14/16/17) მონაცემების ჩათვლით.</small> <div id="3"><sup>'''(3)'''</sup><small> ამხანაგურ შეხვედრებში გატანილი გოლების გარდა.</small> |} <div class="center" style="font-size:x-small;">''წყარო: [http://www.ceroacero.es/player_seasons.php?id=1579 CeroACero] - [http://www.transfermarkt.es/es/cristiano-ronaldo/leistungsdaten/spieler_8198.html Transfermarkt] - [http://www.bdfutbol.com/es/j/j12429.html BDFutbol] - [https://web.archive.org/web/20141208151734/http://sharkscores.com/player/default.aspx?id=12581 SharkScores.] - [http://espndeportes.espn.go.com/futbol/jugador/_/id/22774/cristiano-dos-santos-aveiro-ronaldo ESPN Deportes.]''</div> ===სანაკრებო=== {|style="text-align: center;" border=1 align=center cellpadding=4 cellspacing=2 style="background: #F9F9F9; font-size: 95%; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; clear:center" |- bgcolor=#DDD !rowspan="2" width=150px|ეროვნული<br/>ნაკრები !rowspan=2 width=50px | წლები !colspan=3 | '''[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონატი]]'''<sup>([[#1|1]])</sup> !colspan=3 | '''[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მუნდიალი]]'''<sup>([[#2|2]])</sup> !colspan=3 | ამხანაგური !colspan=3 | ჯამში !rowspan=2 | გსმ |- style="background:#DDDDDD" ! align="center" | მატჩი ! align="center" | გოლი ! align="center" | ასისტ. ! align="center" | მატჩი ! align="center" | გოლი ! align="center" | ასისტ. ! align="center" | მატჩი ! align="center" | გოლი ! align="center" | ასისტ. ! align="center" | მატჩი ! align="center" | გოლი ! align="center" | ასისტ. |- style="text-align: center;" |rowspan=20 align=center|'''[[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალია]]'''<br /><small>{{დროშანიშანი|პორტუგალია}}</small> |- style="text-align: center;" |2003-04||6||2||2||-||-||-||7||-||1 |'''13''' |'''2''' |'''3''' |'''0,19''' |- style="text-align: center;" |2004-05||-||-||-||8||7||4||2||-||- |'''10''' |'''7''' |'''4''' |'''0,70''' |- style="text-align: center;" |2005-06||-||-||-||10||1||1||5||2||1 |'''15''' |'''3''' |'''2''' |'''0,20''' |- style="text-align: center;" |2006-07||6||5||1||-||-||-||2||-||- |'''8''' |'''5''' |'''1''' |'''0,63''' |- style="text-align: center;" |2007-08||10||4||1||-||-||-||2||-||- |'''12''' |'''4''' |'''1''' |'''0,33''' |- style="text-align: center;" |2008-09||-||-||-||4||-||-||3||1||- |'''7''' |'''1''' |'''0''' |'''0,14''' |- style="text-align: center;" |2009-10||-||-||-||7||1||1||4||-||2 |'''11''' |'''1''' |'''3''' |'''0,09''' |- style="text-align: center;" |2010-11||3||2||1||-||-||-||2||1||- |'''5''' |'''3''' |'''1''' |'''0,60''' |- style="text-align: center;" |2011-12||10||8||1||-||-||-||4||1||2 |'''14''' |'''9''' |'''3''' |'''0,64''' |- style="text-align: center;" |2012-13||-||-||-||6||1||2||3||3||- |'''9''' |'''4''' |'''2''' |'''0,44''' |- style="text-align: center;" |2013-14||-||-||-||7||8||1||3||3||1 |'''10''' |'''11''' |'''2''' |'''1,10''' |- style="text-align: center;" |2014-15||6||5||-||-||-||-||3||-||- |'''9''' |'''5''' |'''0''' |'''0,56''' |- style="text-align: center;" |2015-16||7||3||3||-||-||-||3||3||- |'''10''' |'''6''' |'''3''' |'''0,60''' |- style="text-align: center;" |2016-17||-||-||-||9||13||2||1||1||- |'''10''' |'''14''' |'''2''' |'''1,40''' |- style="text-align: center;" |2017-18||-||-||-||8||8||2||3||2||1 |'''11''' |'''10''' |'''3''' |'''0,91''' |- style="text-align: center;" |2018-19||4||3||-||-||-||-||-||-||- |'''4''' |'''3''' |'''0''' |'''0,75''' |- style="text-align: center;" |2019-20||6||11||-||-||-||-||-||-||- |'''6 |'''11 |'''0 |'''1,83 |- style="text-align: center;" |2020-21||8||7||1||3||1||-||4||2||1 |'''15''' |'''10''' |'''2''' |'''0,67''' |- style="text-align: center;" |2021-22||-||-||-||1||2||-||-||-||- |'''1''' |'''2''' |'''0''' |'''2,00''' |- style="color: white; font-weight: bold; background: #000" | colspan="2" align=center |სულ ჯამში|| align=center|66|| align=center|50|| align=center|11|| align=center|63|| align=center|42|| align=center|13|| align=center|51|| align=center|19|| align=center|9|| align=center|180|| align=center|111|| align=center|32|| align=center|0,62 |- | colspan=15 align=left | <div id="1"><sup>'''(1)'''</sup><small> ევროპის ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის ჩათვლით.</small> <div id="2"><sup>'''(2)'''</sup><small> მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის ჩათვლით.</small> |} <div class="center" styl="font-size:x-small;">''წყარო: [http://www.fpf.pt/pt/Jogadores/Cristiano-Ronaldo/contextId/172 FFP] - [http://espndeportes.espn.go.com/futbol/jugador/_/id/22774/cristiano-dos-santos-aveiro-ronaldo ESPN Deportes.] - [http://www.transfermarkt.es/cristiano-ronaldo/leistungsdaten/spieler/8198 Transfermarkt.] - [http://www.rsssf.com/miscellaneous/cronaldo-intlg.html RSSSF.] - [https://web.archive.org/web/20141126193146/http://people.ufpr.br/~mmsabino/sstatistics/cristiano_ronaldo.html People]''</div> == მიღწევები == [[ფაილი:Cristiano_Ronaldo_-_Ballon_d'Or_(cropped).jpg|მინი|რონალდუ ოქროს ბურთით ხელში, [[2015]] წელს]] === საკლუბო === ;{{დროშანიშანი|პორტუგალია}}<nowiki> სპორტინგი (1):</nowiki> ;* [[პორტუგალიის საფეხბურთო სუპერთასი|პორტუგალიის სუპერთასი]] (1): 2002 ; ;{{დროშანიშანი|ინგლისი}} მანჩესტერ იუნაიტედი (10)<ref name="honours">{{cite web |title=Cristiano Ronaldo (CR7) |url=http://www.realmadrid.com/en/football/squad/cristiano-ronaldo-dos-santos |website=Realmadrid.com |location=Madrid |accessdate=21 თებერვალი, 2017 |publisher=Real Madrid Club de Fútbol }}</ref> * [[ინგლისის პრემიერლიგა|ინგლისის ჩემპიონი]] (3): 2006–07, 2007–08, 2008–09 * [[ინგლისის ასოციაციის თასი|ასოციაციის თასის]] მფლობელი (1): 2003–04 * [[ინგლისის ლიგის თასი|ლიგის თასის]] მფლობელი (2): 2005–06, 2008–09 * [[ინგლისის საფეხბურთო სუპერთასი|ინგლისის სუპერთასის]] მფლობელი (1): 2007 * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგის]] გამარჯვებული (2): 2007–08 * [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის]] გამარჯვებული (1): 2008 ;{{დროშანიშანი|ესპანეთი}} რეალ მადრიდი (16)<ref name="honours"/> * [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|ესპანეთის ჩემპიონი]] (2): 2011–12, 2016–17 * [[ესპანეთის საფეხბურთო თასი|ესპანეთის თასის]] მფლობელი (2): 2010–11, 2013–14 * [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასის]] მფლობელი (2): 2012, 2017 * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგის]] გამარჯვებული (4): 2013–14, 2015–16, 2016–17, 2017–18 * [[უეფა-ს სუპერთასი|უეფა-ს სუპერთასის]] გამარჯვებული (3): 2014, 2016, 2017 * [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის]] გამარჯვებული (3): 2014, 2016, 2017 ;{{დროშანიშანი|იტალია}} იუვენტუსი (5) * [[იტალიის სერია A]] (2): 2018–19, 2019–20 * [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასი]] (1): 2020-21 * [[იტალიის სუპერთასი]] (2): 2018, 2020 === სანაკრებო === ;{{დროშანიშანი|პორტუგალია}} პორტუგალია (3) *[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]] (1): [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2016|2016]] *[[ერთა ლიგა (უეფა)|ერთა ლიგა]] (2): 2018-19, 2024-25 === ინდივიდუალური === {{ითარგმნება}} *[[Bravo Award]] (1): 2004 *FIFPro Special Young Player of the Year (2): [[FIFPro|2004]], [[FIFPro|2005]] *წლის საუკეთესო პორტუგალიელი ფეხბურთელი (3): 2006–07, 2007–08, 2008–09 *უეფა-ს წლის საუკეთესო გუნდი (4): 2003–04, 2006–07, 2007–08, 2008–09 *Sir Matt Busby-ის წლის საუკეთესო მოთამაშე (3): 2003-04, 2006–07, 2007–08 *FIFPro World XI (3): 2006–07, 2007–08, 2008–09 *Best Portuguese Footballer in Foreign Countries (3): 2006-07, 2007-08, 2008-09 *PFA-ის წლის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელი (1): 2006–07 *PFA Players-ის წლის საუკეთესო მოთამაშე (2): 2006–07, 2007-08 *PFA Fans' წლის საუკეთესო მოთამაშე (2): 2006–07, 2007–08 *PFA-ის პრემიერ ლიგის წლის საუკეთესო გუნდი (4): 2005–06, 2006–07, 2008–09 *FWA-ის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი (2): 2006–07, 2007–08 *Barclays-ის სენონის საუკეთესო მოთამაშე (2): 2006–07, 2007–08 *პრემიერლიგის თვის საუკეთესო ფეხბურთელი (4): ნოემბერი, 2006, დეკემბერი, 2006, იანვარი, 2008, მარტი, 2008 *პრემიერ ლიგის ოქროს ბუცი (1): 2007–08 *Barclays Merit Award (1): 2007–08 *უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირი (1): 2007-08 *[[ევროპის ოქროს ბუცი]] (1): [[2007–08 European Golden Shoe|2007–08]] *UEFA Club-ის ის საუკეთესო თავდამსხმელი (1): 2007–08 *UEFA Club-ის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი (1): 2007–08 * FIFPro-ის წლის ფეხბურთელი (1): 2007–08 *[[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|FIFA Club World Cup]] Silver Ball (1): 2008 *[[ფიფას ოქროს ბურთი]] (3): 2008, 2013, 2014 *[[ფიფა-ს წლის ფეხბურთელი]] (1): 2008 *[[Onze d'Or]] (1): 2008 *[[World Soccer]]-ის წლის ფეხბურთელი (1): 2008 *[[ფიფა-ს ფერენც პუშკაშის ჯილდო]] (1): 2009 ==== მედლები ==== * პრინც ანრის ორდენი * მერიტის მედალი == რესურსები ინტერნეტში == {{ვიკიციტატა}} * {{ოფიციალური|http://www.cristianoronaldo.com/}} * [http://www.realmadrid.com/en/football/squad/cristiano-ronaldo-dos-santos პროფილი რეალ მადრიდის ოფიციალურ საიტზე] {{en icon}} * [http://www.transfermarkt.com/cristiano-ronaldo/profil/spieler/8198 პროფილი Transfermarkt-ზე] {{en icon}} * [http://int.soccerway.com/players/cristiano-ronaldo-dos-santos-aveiro/382/ პროფილი Soccerway-ზე] {{en icon}} * {{UEFA player|63706}} * {{FIFA player|201200}} * {{twitter|@Cristiano}} * {{facebook|Cristiano}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{პორტუგალიის შემადგენლობა 2004 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{პორტუგალიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{პორტუგალიის შემადგენლობა 2008 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{პორტუგალიის შემადგენლობა 2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{პორტუგალიის შემადგენლობა 2012 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{პორტუგალიის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{პორტუგალიის შემადგენლობა 2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{პორტუგალიის შემადგენლობა 2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{ოქროს ბუცი}} {{იტალიის წლის ფეხბურთელი}} {{ოქროს ბურთის მფლობელები}} {{ევროპის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი Onze Mondial-ის ვერსიით}} {{DEFAULTSORT:რონალდუ, კრიშტიანუ}} [[კატეგორია:დაბადებული 5 თებერვალი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1985]] [[კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პორტუგალიის მეორე ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პორტუგალიის პრიმეირა ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლისაბონის სპორტინგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პიჩიჩის ჯილდოს მფლობელები]] [[კატეგორია:მანჩესტერ იუნაიტედის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მადრიდის რეალის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ალ-ნასრის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პორტუგალიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2004 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2008 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2012 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2017 წლის ფიფა-ს კონფედერაციის თასის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ოქროს ბურთის მფლობელები]] [[კატეგორია:2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:2024 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფას ჩემპიონთა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] h4f1w256rgfne56c1jl3bxyoqm887bn მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი 0 177550 5426763 4552005 2026-07-03T21:05:33Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426763 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:We-map.png|მინი|250პქ|მდინარე იორდანეს დასავლეთი სანაპირო]] '''მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირი''' ({{lang-ar|الضفة الغربية}}, {{lang-he|יהודה ושומרון}}, ''იეჰუდა-ვე-შომრონი'', „იუდეა და სამარია“) — რეგიონი [[ახლო აღმოსავლეთი|ახლო აღმოსავლეთში]]. [[გაერო]]ს მირ მიღებული პალესტინის გაყოფის გეგმის მიხედვით დასავლეთი სანაპიროს უდიდესი ნაწილი განკუთვნილია [[პალესტინის სახელმწიფო|პალესტინის]] არაბული სახელმწიფოსათვის<ref>{{Cite web |url=http://daccess-dds-ny.un.org/doc/RESOLUTION/GEN/NR0/040/42/IMG/NR004042.pdf?OpenElement |title=План ООН по разделу Палестины. 1947 год. |accessdate=2011-11-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110728151918/http://daccess-dds-ny.un.org/doc/RESOLUTION/GEN/NR0/040/42/IMG/NR004042.pdf?OpenElement |archivedate=2011-07-28 }}</ref>. ==რელიგიური შემადგენლობა == 75 % — [[ისლამი|მუსლიმები]] 17 % — [[იუდაიზმი|იუდეველები]] 8 % — [[ქრისტიანობა|ქრისტიანები]]<ref>{{Cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/we.html |title=Religions in West Bank |accessdate=2011-11-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190706155258/https://www.cia.gov/LIBRARY/publications/the-world-factbook/geos/we.html |archivedate=2019-07-06 }}</ref> ==იხილეთ აგრეთვე== * [[პალესტინის სახელმწიფო]] * [[იუდეა]] * [[სამარია]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://atlas.pcbs.gov.ps/atlas/default.asp Statistical Atlas of Palestine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100514171248/http://atlas.pcbs.gov.ps/atlas/default.asp |date=2010-05-14 }} *[http://report.globalintegrity.org/West%20Bank/2008 Global Integrity Report: West Bank] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110504194237/http://report.globalintegrity.org/West%20Bank/2008 |date=2011-05-04 }} *[http://www.state.gov/p/nea/ci/pt/index.htm Palestinian Territories] *[http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/palestine.htm Palestine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080607085405/http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/palestine.htm |date=2008-06-07 }} *[http://www.passia.org/index_pfacts.htm Palestine Facts & Info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041211100305/http://www.passia.org/index_pfacts.htm |date=2004-12-11 }} *[http://www.un.org/Depts/dpi/palestine/ United Nations – Question of Palestine] *[https://web.archive.org/web/20031205033216/http://www.mfa.gov.il/mfa/go.asp?MFAH0n1m0 Disputed Territories: Forgotten Facts about the West Bank and Gaza Strip – from the Israeli government] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პალესტინა]] ryv1nweq1wovt71o2rhucqk0valvj1c მიგელ მარიანო გომესი 0 178855 5426842 4552008 2026-07-04T05:28:33Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426842 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = მიგელ მარიანო გომესი | სურათი= Miguel Mariano Gomez (contrast enhanced).tif | სურათის ზომა = 200პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | რიგი = [[კუბის პრეზიდენტი]] | თანამდებობა დაიკავა = [[20 მაისი]] [[1936]] | თანამდებობა დატოვა = [[24 დეკემბერი]] [[1936]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | თავმჯდომარე= | წინამორბედი= [[ხოსე აგრიპინო ბარნეტი]] | მემკვიდრე = [[ფედერიკო ლარედო ბრუ]] | დაბადების თარიღი = [[6 ოქტომბერი]], [[1889]] | დაბადების ადგილი= [[სანქტი-სპირიტუსი]], [[კუბა]] | გარდაცვალების თარიღი = [[26 ოქტომბერი]], [[1950]] | გარდაცვალების ადგილი=[[ჰავანა]], [[კუბა]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | განათლება = | პროფესია = | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | ვებ-საიტი= | შენიშვნა= | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | თავმჯდომარე2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | თავმჯდომარე3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | თავმჯდომარე4= }} '''მიგელ მარიანო გომესი''' ({{lang-es|Miguel Mariano Gómez y Arias}}; დ. [[6 ოქტომბერი]], [[1889]], [[სანქტი-სპირიტუსი]], [[კუბა]] — გ. [[26 ოქტომბერი]], [[1950]], [[ჰავანა]], [[კუბა]]) — [[კუბელები|კუბელი]] პოლიტიკური მოღვაწე. [[კუბის პრეზიდენტი]] შვიდი თვის განმავლობაში [[1936]] წლის 20 მაისიდან, [[1936]] წლის 24 დეკემბრამდე. მან შეცვალა [[ხოსე აგრიპინო ბარნეტი]]. მის შემდეგ კი [[ფედერიკო ლარედო ბრუ]] გახდა პრეზიდენტი. == იხილეთ აგრეთვე == * [[კუბის პრეზიდენტი]] == ლიტერატურა == * [http://rulers.org/rulc4.html Rulers website] * [https://web.archive.org/web/20130117223545/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,813719,00.html ''Time'' magazine, November 6, 1950] * [http://www.time.com/time/magazine/printout/0,8816,756169,00.html/ ''Time'' magazine, June 1, 1936]{{Dead link|date=აგვისტო 2021 |bot=InternetArchiveBot }} * {{cite book | last = Otero | first = Juan Joaquin | authorlink = | title = Libro De Cuba, Una Enciclopedia Ilustrada Que Abarca Las Artes, Las Letras, Las Ciencias, La Economia, La Politica, La Historia, La Docencia, Y ElProgreso General De La Nacion Cubana - Edicion Conmemorative del Cincuentenario de la Republica de Cuba, 1902-1952 | publisher = | series = | year = 1954 | doi = | isbn = }} (Spanish) {{კუბის პრეზიდენტები}} {{DEFAULTSORT:გომესი, მიგელ მარიანო}} [[კატეგორია:კუბის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 6 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1889]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 26 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1950]] 7kxs1qom6xklki5vwnc7pbn5tny1vnb მილუოკი ბაქსი 0 194738 5426855 4673059 2026-07-04T07:13:48Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426855 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა NBA-ის გუნდი | სახელი = მილუოკი ბაქსი | მშობლიური სახელი = Milwaukee Bucks | მიმდინარე = მილუოკი ბაქსის სეზონი 2012–13 | ლოგო = MilwaukeeBucks.svg | კონფერენცია = [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] | დივიზიონი = [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] | დაარსდა = 1968 | ისტორია = '''მილუოკი ბაქსი''' <br /> (1968–დღემდე) | არენა = [[Bradley Center]] | ქალაქი = [[მილუოკი]], [[უისკონსინი]] | ფერები = მწვანე, წითელი, ვერცხლისფერი, თეთრი<br> {{ფერის დაფა|#003614}} {{ფერის დაფა|#E32636}} {{ფერის დაფა|silver}} {{ფერის დაფა|white}} | გენერალური მენეჯერი = [[ჯონ ჰემონდი]] | მწვრთნელი = [[სკოტ სკილზი]] | მფლობელი = [[ჰერბ კოლი]] | D-ლიგის კლუბი = Fort Wayne Mad Ants | ლიგის ჩემპიონი ='''2''' ([[1971 NBA Finals|1971]], [[2021]]) | კონფერენციის ჩემპიონი = '''3''' (1971, 1974, 2021) | დივიზიონის ჩემპიონი = '''13''' (1971, 1972, 1973, 1974, 1976, 1980, 1981, 1982, 1983, 1984, 1985, 1986, 2001) | გაუქმებული ნომრები = '''7''' [[ოსკარ რობერტსონი|1]], [[ჯუნიორ ბრიჯმენი|2]], [[სიდნი მინქრიფი|4]], [[ჯონ მაკგლოკინი|14]], [[ბობ ლენიერი|16]], [[ბრაიან უინთერსი|32]], [[ქარიმ აბდულ ჯაბარი|33]] | საიტი= bucks |h_body = 01925b |h_pattern_b = _thinsidesonwhite |h_shorts = 01925b |h_pattern_s = _blanksides2 |a_body = 01925b |a_pattern_b = _thinredsides |a_shorts = 01925b |a_pattern_s = _redsides }} '''მილუოკი ბაქსი''' ({{lang-en|Milwaukee Bucks}}) — პროფესიონალური [[კალათბურთი|საკალათბურთო]] კლუბი, რომელიც ქალაქ [[მილუოკი|მილუოკში]], [[უისკონსინი]]ს შტატში მდებარეობს. ბაქსი არის წევრი [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური დივიზიონის]], რომელიც [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთ კონფერენციას]] ეკუთვნის ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში ([[NBA]]). გუნდი შეიქმნა [[1968]] წელს, როგორც ლიგის დამატებითი გუნდი, რომელიც ახლა BMO Harris Bradley Center ატარებს საშინაო მატჩებ. [[აშშ]] სენატორი ჰერბ კოლი არის გუნდის მფლობელი სკოტ სკილზთან ერთად, რომლებსაც როგორც მთავარი მწვრთნელის, ასევე გენერალური მენეჯერის პოსტზე ჯონ ჰემონდი ჰყავთ დანიშნული. ბაქსმა არსებობის მანძილზე ორჯერ შეძლო [[NBA ფინალი|NBA ჩემპიონის]] ტიტულის მოპოვება (1971 და 2021), ორჯერ მოახერხა [[NBA კონფერენციის ფინალი|კონფერენციის]] ტიტულის მოგება (1971, 1974), ასევე 13 დივიზიონის ტიტული (1971, 1972, 1973, 1974, 1976, 1980, 1981, 1982, 1983, 1984, 1985, 1986, 2001). გუნდი დაკავშირებულია ისეთ მოთამაშეებთან, როგორებიც არიან [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]], ოსკარ რობერტსონი, ბობ ლენიერი, [[რეი ალენი]], მაიკლ რიდი, ენდრუ ბოგატი და ჯონ მაკგლოკინი. == გუნდის ისტორია == === გუნდის შექმნა === მილუოკი ბაქსი შეიქმნა 1968 წლის იანვარში, როდესაც [[NBA]] დაასაჩუქრა მილუოკის პროფესიონალური სპორტი და სერვისი გუნდის შექმნით, ჯგუფს კი უესლი პავალონი და მერვინ ფიშმენი ლიდერობდნენ. გუნდმა [[NBA]] რეგულარული სეზონის პირველი მატჩი [[ჩიკაგო ბულზი]]ს წინააღმდეგ ჩაატარა მილუოკის არენაში, სადაც თამაშს 8 467 მაყურებელი ესწრებოდა. როგორც ყველა ახლად დამატებული გუნდი, ბაქსის პირველი სეზონი 1968-69 წლების არეულობით და დიდი ბრძოლით დაიწყო. გუნდის პირველი გამარჯვება მე-6 თამაშში მოვიდა, როდესაც ბაქსმა [[დეტროიტ პისტონსი]] 134-118 დაამარცხა. ბაქსმა გუნდის ისტორიის არსებობის პირველ წელს, 26 თამაშის მოგება მოახერხა. სეზონის დამთავრების შემდეგ, ბაქსმა გამოიმუშავა საშუალება, რომ აეგდოთ მონეტა, თუ ვინ მოიგებდა დრაფტის პირველ არჩევანს, სადაც მისი მეტოქე [[ფინიქს სანსი]] იყო. ბაქსმა მოიგო არჩევანის უფლება, მაგრამ ამის შემდეგ უნდა მოეგო ფულადი სახსრებით ამერიკის საკალათბურთო ასოციაცია ([[ABA]]) გუნდისთვის. === 1969-1975: კარიმ აბდულ-ჯაბარის ერა === არავინ ელოდა გუნდის 1969-70 წლების სეზონს. მათ ამ სეზონში 56-26 შედეგით დაასრულეს - რაც წინა სეზონთან შედარებით გაორმაგებული შედეგი იყო. ეს შედეგი იყო საკმარისი გუნდის ლიგაში მე-2 ადგილის დასაკავებლად, რაც მხოლოდ [[ნიუ-იორკ ნიქსი|ნიუ-იორკ ნიქსს]] ჩამოუვარდებოდა. წინა სეზონთან შედარებით ბაქსმა 29 მოგებით გააუმჯობესა, რაც საუკეთესო მაჩვენებელი იყო ერთი სეზონის ნახტომით ლიგაში, ეს რეკორდი კიდევ 10 წელი ხელ-შეუხებელი იყო, საბოლოოდ კი 1978-19 წლების სეზონში [[ბოსტონ სელტიქსი|ბოსტონ სელტიქსმა]] 29 თამაში მოიგო, ხოლო 1979-80 წლების სეზონში კი 61 მატჩი (რაც ახალბედა [[ლარი ბირდი]]ს დიდი დამსახურება იყო). ბაქსმა შეძლო დაემარცხებინა აღმოსავლეთი კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[ფილადელფია სიქსერსი]] 5 თამაშში, მაგრამ დამარცხდა [[NBA კონფერენციის ფინალი|კონფერენციის ფინალში]] [[ნიუ-იორკ ნიქსი]]ს წინააღმდეგ 5 თამაშში. [[File:Kareem Abdul Jabbar crop.jpg|upright|thumb|150px|[[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] 2006 წელს]] მომდევნო სეზონში, ბაქსს შეხვდა მოულოდნელი საჩუქარი, როდესაც მათ ოსკარ რობერტსონი აიყვანეს, ცნობილი როგორც „დიდი O“, [[საკრამენტო კინგსი|ცინცინატი როიალზიდან]]. გუნდის არსებობის მხოლოდ მესამე სეზონში, ბაქსმა 66-16 შედეგით დაასრულა რეგულარული სეზონი, რაც მეორე საუკეთესო მოგებითი შედეგი იყო NBA ისტორიაში იმ დროისთვის, ასევე დღემდე საუკეთესო შედეგი გუნდის ისტორიაში. რეგულარული სეზონის განმავლობაში, ბაქსმა დაამყარა რეკორდი იმ დროს 20 თამაშიანი ზედიზედ გამარჯვებებით. გუნდმა პლეი-ოფი 12-2 შედეგით დაასრულა და 1971 წლის 30 აპრილს მოიგო [[NBA ფინალი|NBA ჩემპიონის]] ტიტული, როდესაც [[ვაშინგტონ უიზარდსი|ბალტიმორ ბულეტსი]] 4-0 დაამარცხეს. გუნდის არსებობის მანძილზე მხოლოდ მესამე სეზონში გამარჯვებული ჩემპიონობით, ბაქსი გახდა ყველაზე სწრაფი ახლად შექმნილი გუნდი NBA ისტორიაში, რომელმაც მალევე მოახერხა ჩემპიონობის მოგება, თუმცა მას შემდეგ 4 დეკადის გასვლის მიუხედავად, გუნდის ისტორიაში ეს ტიტული კვლავ ერთადერთ გამარჯვებად რჩება. [[1972]] წელს, გუნდმა სეზონი 60 მოგებით დაასრულა, რაც იმ დროისთვის პირველი გუნდი იყო, რომელმაც ასეთი მოგებებით დაიწყო. ამავე წელს, ლუ ალსინდორმა მიიღო [[ისლამი]] და შეიცვალა სახელი - [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]]. მილუოკმა პლეი-ოფში დაამარცხეს [[გოლდენ სტეიტ უორიორსი|უორიორსი]] 4-1, თუმცა დამარცხდნენ კონფერენციის ფინალში [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი]]ს წინააღმდეგ 2-4. ტრავმებმა ზეგავლენა მოახდინა გუნდის 1973 წლის სეზონზე, რის გამოც ვერ მოახერხეს პლეი-ოფში გასვლა, მაგრამ გუნდი დაბრუნდა [[NBA ფინალი|NBA ფინალში]] მომდევნო - 1974 წლის სეზონში, სადაც [[ბოსტონ სელტიქსი]]ს წინააღმდეგ აღმოჩნდა. მე-6 თამაშში, ჯაბარმა ცალ-ხელით შორიდან ჩააგდო ფარში, რაც დაეხმარა გუნდს ორმაგი დამატებითი დრო, ბაქსის მოგებით დასრულებულიყო. მაგრამ ბაქსმა წააგო მე-7 თამაში და დათმო ტიტული. 2012 წლის მონაცემებით, გუნდს იგივე წარმატება აღარ გაუმეორებია და არ დაბრუნებულან NBA ფინალში. 1974-75 წლების სეზონი ჯაბარის ტრავმით დაიწყო, რასაც გუნდის მიერ 3-13 დაწყება მოჰყვა. ჯაბარის დაბრუნების შემდეგ კი გუნდში სხვა წამყვანი მოთამაშეების ტრავმები მოჰყვა, რამაც გუნდი დივიზიონის ფსკერზე გაუშვა 38-44 შედეგით. სეზონის დასრულების შემდეგ, ჯაბარმა განაცხადა, რომ აღარ სურდა ეთამაშა ბაქსის მაისურით, ასევე ამბობდა რომ სურდა დიდ ქალაქში გადასვლა. მისი განცხადების თანახმად, ის ითხოვდა [[ლოს-ანჯელესი]]ს ან [[ნიუ-იორკი]]ს რიგებში გადასვლას. გუნდის პერსონალს არ შეეძლო მისი შენარჩუნება, ამიტომ 1975 წლის 16 ივნისს, გუნდმა მეგა-გაცვლა მოახდინა, როდესაც ჯაბარი [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|ლეიკერსში]] გაუშვა ელმორ სმიტის, ჯუნიორ ბრიჯმენის, ბრაიან უინტერის და დევიდ მეიერსის ნაცვლად. საბოლოოდ ამ გაცვლამ, გუნდი მფლობელების შეცვლამდე მიიყვანა. ჯიმ ფიტზჯერალდმა, რომელიც ყველაზე დიდი წილს ფლობდა, სურდა მისი წილის გაყიდვა. მიუხედავად დიდი წილის ქონისა, ფიტზჯერალდს არ შეეძლო გუნდის კონტროლი. === 1976–1987: დონ ნელსონის ერა === მეგა-გაცვლის შემდეგ, გუნდს რამდენიმე დასამახსოვრებელი სეზონი ჰქონდა, მაგრამ უმეტესწილად ეს კონკრეტულ მოთამაშეებზე იყო დამოკიდებული. ჯიმ ფიტზჯერალდმა გუნდი გაყიდა [[1976]] წლისთვის, რითაც გუნდის ახალი ერა დაიწყო. ეს დაიწყო როდესაც გუნდის მწვრთნელის რანგში 1976 წლის ნოემბერში მოვიდა დონ ნელსონი. 1977 წლის დრაფტზე, ბაქს ჰქონდა 3 პირველი რაუნდის არჩევნის უფლება, რაც მათ კენტ ბენსონის, მარკუს ჯონსონის და ერნი გრანფილდის აყვანას მოახმარეს. ასევე 1979 წელს ახალბედის დებიუტი ჰქონდა სიდნი მონკრიფს. [[1977]] წლის 18 ოქტომბერს, როდესაც ბაქსი [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი]]ს წინააღმდეგ თამაშობდა, რომელთა რიგებშიც [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] ირიცხებოდა უკვე, სადაც მას ბენსონი მეურვეობდა. ფარის ქვეშ, ჯაბართან ბენსონი ძალიან აგრესიული იყო, რასაც საბოლოოდ ჯაბარის გაღიზიანება და დარტყმა მოჰყვა, თუმცა მისი ხელის ტრავმა მოჰყვა ამას. საბოლოოდ ჯაბარი 5 000 აშშ დოლარით დაჯარიმდა, ასევე გამოტოვა შემდეგი 20 მატჩი. თუმცა ასევე აღსანიშნავია, რომ ბენსონს მის წინააღმდეგ აგრესიულად აღარ უთამაშია. 1980 წლის თებერვალში, ბაქსმა კენტ ბენსონი გაუშვა [[დეტროიტ პისტონსი]]ს რიგებში ვეტერანი ბობ ლენიერ ნაცვლად, რომელმაც მთელი არენა შეავსო, რაც ჯაბარის წასვლის შემდეგ ეკლდა. გუნდმა 1980 წელს მოიგო [[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთ დივიზიონის]] ტიტული, თუმცა დამარცხებული იქნა ნახევარ-ფინალში [[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|სიეტლ სუპერსონიქსის]] მიერ. სეზონის დასრულების შემდეგ, ბაქსი [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი კონფერენციის]] [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალურ დივიზიონში]] გადავიდა. აქ გუნდმა ზედიზედ 6 დივიზიონის ტიტულის მოპოვება შეძლო, ხოლო 11 სეზონის განმავლობაში .500 მაჩვენებელი ჰქონდა სეზონში. ამ წლების განმავლობაში, ბაქსი ერთ-ერთი მოწინავე გუნდი გახდა რაც მონკრიფის, პოლ პრესის, კრეგ ჰოჯის და ტერი კამინგსის დამსახურება იყო. თუმცა მიუხედავად სამისა, გუნდი ვერ ახერხებდა [[NBA ფინალი|NBA ფინალამდე]] მისვლას, სადაც ყოველ ჯერზე [[ბოსტონ სელტიქსი|სელტიქსის]] ან [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსის]] მიერ იქნა გამოვარდნილი. ==== მფლობელების და არენის შეცვლა ==== 1985 წელს, ფიტზჯერალდმა და მისმა პარტნიორებმა (ერთ-ერთი მათგანი სტიუარტ შედელი) გადაწყვიტეს ბაქსის გაყიდვა. მას ჰქონდა ჯანმრთელობასთან დაკავშირებით პრობლემები, ამის გამო რამდენიმე მის ინვესტორს სურდა მისი გასვლა საქმიდან. ბაქსს იმ დროისთვის ყველაზე პატარა არენა ჰქონდა NBA-ში, ხოლო ქალაქს არ სურდა ახალის აშენება. მილუოკელმა ბიზნესმენმა (ამჟამად [[აშშ]] სენატორმა) ჰერბ კოლმა გადაწყვიტა გუნდის შეძენა, მიუხედავად იმისა რომ იყო შიში გუნდის ახალი მფლობელის შესყიდვის შემდეგ [[მილუოკი]]დან გუნდის გადასვლის. სანამ ყველა დოკუმენტი გაფორმდებოდა, ჯეინი და ლოიდ პეტი, რომლებიც [[მილუოკი]]ს გამომცხადებლები იყვნენ, გუნდის ახალ არენას ბრედლის ცენტრს უწოდებდნენ. 2003 წელს, კოლმა განაცხადა, რომ მან გადაწყვიტა არ მიეყიდა გუნდი [[მაიკლ ჯორდანი|მაიკლ ჯორდანზე]], ასევე "განაგრძობდა გუნდის მფლობელობას, გაუმჯობესებას და [[უისკონსინი]]ს შტატში მის გაფართოებას. 2012 წელს, არენამ გაყიდა სახელზე არსებული უფლებები BMO Harris Bank division of Bank of Montreal, რომელმაც გუნდის საშინაო არენას BMO Harris Bradley Center დაარქვა. === 1990–1998: გადახალისება === 1990 წლების უმეტესი პერიოდი, უმეტესწილად არეულობაში იყო მწვრთნელ ფრენკ ჰემბლენის, მაიკ დანლევის და კრის ფორდის დროს. 1991 წლიდან 1998 წლამდე, გუნდის 7 სეზონის განმავლობაში წაგებებით სრულდებოდა. ამ დროის გნამავლობაში ბაქსმა დრაფტზე აიყვანა გლენ რობინსონი რომელიც პირველი არჩევანი გახდა 1994 წლის [[NBA დრაფტი|NBA დრაფტზე]], ასევე 1996 წელს აიყვანეს ახალბედა [[რეი ალენი]] დრაფტის დღეს [[მინესოტა ტიმბერვულვზი]]დან. ორივე მოთამაშემ დიდი როლი ითამაშა 1990 წლების მოგვიანებით გუნდის თამაშის გაუმჯობესებაში. [[Image:Milwaukee Bucks 1993-2006.svg|right|thumb|150px|ბაქსის ლოგო გამოიყენებოდა 1993–2006 წლებში. ახლანდელი ლოგო არის იგივე, ოღონდ იისფერი ჩაანაცვლა წითელმა, ასევე განსხვავებული ტექსტის ფონტი, ასევე ბაქს აქვს მწვანე თვალები]] [[1993]] წელს, გუნდის არსებობის 25 წლისთავზე, ბაქსმა შეიცვალა ლოგო და უნიფორმა. ფერები იყო მწვანე, იისფერი და ვერცხლისფერი. ასევე ძველი ლოგო, რომელზეც გამოსახული იყო ანიმაციური ირემი, ჩანაცვლებული იქნა უფრო რეალურით. იისფერი გასვილითი ფორმამ ჩაანაცვლა ყოფილი მწვანე გასვლითი ფორმა. === 1998–2003: რეი ალენის ერა === გუნდის რამდენიმე წლიანმა ფსკერისკენ სვლამ, გუნდი სერიოზულ საკალათბურთო ოპერაციებზე დააფიქრა. [[1998]] წელს, გუნდმა ვეტერანი მწვრთნელი - ჯორჯ კარლი აიყვანა, რომელიც [[NBA ფინალი|NBA ფინალში]] [[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|სიეტლ სუპერსონიქსთან]] ერთად გააღწია. კარლის და გენერალური მენეჯერ ერნი გრანფილდის ლიდერობით, გუნდმა შეძლო ისეთი ტალანტების დამატება, როგორებიც არიან ტიმ თომასი და სემ კასელი, რითაც შეეცადნენ [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი კონფერენციის]] ელიტარულ კლუბებში შესულიყვნენ. გუნდის „დიდი სამეული“ დაკომპლექტებული იყო ალენი, კასელი და რობინსონით, რომლითაც კარლმა შექმნა წარმატებული ერა [[მილუოკი|მილუოკში]]. გუნდმა ზენიტს 2000-01 წლების სეზონში მიაღწია, როდესაც 52 თამაშის მოგება შეძლეს, რაც საკმარისი იყო [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური დივიზიონის]] ტიტულის მოსაპოვებლად. იმ წელს ბაქსმა შეძლო გასულიყო 2001 წლის აღმოსავლეთი [[NBA კონფერენციის ფინალი|კონფერენციის ფინალში]], სადაც 7 თამაშში დამარცხდნენ [[ფილადელფია სიქსერსი]]ს წინააღმდეგ. [[Image:Milwaukee Bucks alternate logo 1993-2006.svg|150px|left|thumb|ალტერნატიული ლოგო 1993–2006 წლებში]] მას შემდეგ რაც გუნდი [[2001]] წელს ახლოს იყო ფინალთან, ბაქსმა დაიწყო მნიშვნელოვანი მოთამაშეების დამატება სეზონის უქმეებზე, რომელიც დაეხმარებოდა მათ [[NBA ფინალი|NBA ფინალში]] გასვლაში. ჯორჯ კარლის ბრწყინვალე მონდომებით და ინიციატივით, ბაქსმა ფორვარდი ენტონი მეისონი აიყვანა 2001-02 წლების სეზონში. ამ აყვანის შემდეგ გაზეთების ფურცლებზე გაჩნდა ლაპარაკი, სადაც გუნდს საკმარისი რესურსი ჰქონდა [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთის]] მოსაგებად. შუა-სეზონის პერიოდში, ბაქსი მე-4 ადგილზე იმყოფებოდა კონფერენციაში, თუმცა გუნდს დაეწყო ჩავარდნა. კულმინაცია იყო რეგულარული სეზონის უკანასკნელ მატჩში [[დეტროიტ პისტონსი]]ს წინააღმდეგ მარცხი, რომელმაც ბაქსი პლეი-ოფის საგზურს დაამშიდობა. მიზეზი იყო მოთამაშეებისა და მწვრთნელის გაუგებრობა, რასაც სეზონის ბოლო გლენ რობინსონის [[ატლანტა ჰოუქსი|ატლანტაში]] გაშვება (ტონი კუკოჩი, რომელიც 2003 წლის პირველი რაუნდის არჩევანი იყო და თი ჯეი ფორდის სანაცვლოდ) მოჰყვა. 2002-03 წლების სეზონში, ბაქსმა [[რეი ალენი]] და რონალდ მიურეი გაუშვა [[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|სიეტლ სუპერსონიქსში]] გარი პეიტონის და დესმონდ მეისონის ნაცვლად. საბოლოოდ გუნდმა სეზონი 42-40 დაასრულა, რაც საკმარისი იყო პლეი-ოფში გასასვლელად, თუმცა პირველივე რაუნდში, რომელიც [[ბრუკლინ ნეტსი|ნიუ-ჯერსი ნეტსის]] წინააღმდეგ იყო, ბაქსი დამარცხდა 6 თამაშში. სეზონის დასრულების შემდეგ, გუნდმა სემ კასელი და ირვინ ჯონსონი გაუშვა [[მინესოტა ტიმბერვულვზი]]ს რიგებში ჯოუ სმიტის სანაცვლოდ. ასევე გუნდი დატოვა პეიტონმა თავისუფალი აგენტის სტატუსით, მას შემდეგ რაც ბაქსში მხოლოდ 28 მატჩი ჩაატარა. ასევე მწვრთნელ ჯორჯ კარლმა დაასრულა ბაქსში კარიერა სეზონის დასრულების შემდეგ. მხოლოდ 1 წელიწადში, გუნდმა დაკარგა მწვრთნელი და ის მოთამაშეეები, რომლებსაც დიდი წვლილი მიუძღვით გუნდის იმ დროინდელ წარმატებაში. === 2003–2008: პლეი-ოფის ჩავარდნა === [[Image:MilwaukeeBucks.svg|right|thumb|150px|ბაქსის ლოგო 2006–დღემდე]] ახალი გენერალური მენეჯერის - ლარი ჰერისის მსვლელობით, ბაქსში არეულობა დაიწყო და ტრავმების ეპიდემია შემდეგი 6 სეზონის განმავლობაში. ამ პერიოდის განმავლობაში, გუნდი მხოლოდ 2-ჯერ გავიდა პლეი-ოფში, პირველი მათგანი როდესაც გუნდს ტერი პორტერი წვრთნიდა 2004 წელს და მეორე მათგანი როდესაც ტერი სტოტსი წვრთნიდა გუნდს 2006 წელს. ორივე შემთხვევაში, პირველივე რაუნდში გუნდი დამარცხებული იქნა [[დეტროიტ პისტონსი]]ს მიერ 5 თამაშში. ამ პერიოდის განმავლობაში, მაიკლ რიდი გახდა გუნდის ახალი სახე. ასევე ბაქსმა მიიღო #1 არჩევის უფლება 2005 წლის [[NBA დრაფტი|NBA დრაფტზე]], რომელიც გუნდმა ენდრუ ბოგატის არჩევანს მოახმარა. ენდრუ პირველი 4 წლის მანძილზე ტრავმებს ებრძოდა, მაგრამ როდესაც ჯანმრთელი არ იყო, ის ხდებოდა გუნდის მნიშვნელოვანი დამხმარე. [[2008]] წლის მარტში, გუნდის დაარსებიდან 40 წლისთავზე, გულშემატკივრებმა აირჩიეს გუნდი, რომელშიც შედიოდნენ ისეთი მოთამაშეები, როგორებიც არიან: [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]], ოსკარ რობერტსონი, [[რეი ალენი]], სიდნი მონკრიფი და მაიკლ რიდი. ასევე მარტში, გუნდმა განაცხადა, რომ არ აპირებდა გენერალური მენეჯერ - ლარი ჰარისის კონტრაქტის განახლებას, რომლის ვადაც ივნისში იწურებოდა. აპრილში, ბაქსმა ჯონ ჰემონდი აიყვანა გენერალური მენეჯერის ადგილას, რომელიც ყოფილი ვიცე პრეზიდენტი იყო კალათბურთის ოპერაციებში [[დეტროიტ პისტონსი|დეტროიტ პისტონსში]]. ჰემონდმა შეძლო ახალი მიზნები და სიახლე შემოეტანა მილუოკისთვის, რომელიც წარმატებასთან ასოცირდებოდა. ასევე აპრილში, ბაქსმა განაცხადა, რომ გუნდის ახალი მწვრთნელი სკოტ სკილზი იქნებოდა, რომელიც მანამდე [[ჩიკაგო ბულზი]]ს და [[ფინიქს სანსი]]ს მწვრთნელი იყო. [[2008]] წლის 26 ივნისს, ბაქსმა აიყვანა რიჩარდ ჯეფერსონი [[ბრუკლინ ნეტსი|ნიუ-ჯერსი ნეტსიდან]], რომელიც მთავარი გაცვლა იყო იმ წლის, მის სანაცვლოდ კი გუნდმა 2007 წლის პირველი რაუნდის არჩევანი იი იანლიენი და ბობი სიმონსი გაუშვა. დღის მეორე ნახევარში, ბაქსმა ჯოუ ალექსანდერი აირჩია მე-8 არჩევნად მთლიან კენჭისყრაზე. ალექსანდერი გახდა პირველი [[ტაივანი|ტაივანში]] დაბადებული [[NBA]] მოთამაშე. === 2009–2012: ნაბიჯები გაუმჯობესებისკენ === [[File:Jennings3 20091204.jpg|left|thumb|150px|ბრენდონ ჯენინგსი]] [[Image:Monta Ellis.jpg|thumb|right|190px|მონტა ელისი ბაქსმა 2012 წელს აიყვანა]] 2009 წლის [[NBA დრაფტი|NBA დრაფტზე]], მილუოკი ბაქსმა აირჩია პოინტ გარდი ბრენდონ ჯენინგსი, რომელიც არ ყოფილა კოლეჯის მოთამაშე, თუმცა წინა წლებში თამაშობდა [[იტალია]]ში. სეზონის განმავლობაში, ბაქსის გენერალურმა მენეჯერმა ჯონ ჰემონდმა ჰაკიმ უარიკი გაუშვა [[ჩიკაგო ბულზი]]ს რიგებში, ჯონ სელმონსის ნაცვლად. ბაქსის უნიფორმით, სელმონსმა საშუალო 19.9 თითოეულ მატჩში ულიდერა გუნდს. ჯენინგსის თამაში, გაუმჯობესებული ენდრუ ბოგატის გვერდით, ერსან ილიასოვას და ჯონ სელმონსის გადმობირება ვერ დაეხმარა გუნდს პლეი-ოფში გასასვლელად. სეზონის დაწყებასთან, გუნდი ხვდებოდა რომ ახალ სეზონში შეძლებდა პლეი-ოფის საგზურის მოპოვებას, რომელშიც მონაწილეობა 4 წლის მანძილზე არ ჰქონდათ მიღებული.ოქტომბერში, გუნდი [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალურ დივიზიონში]] [[კლივლენდ კავალიერსი]]ს უკან აღმოჩნდა, მაგრამ გუნდმა პლეი-ოფში საგზური 2010 წლის 6 აპრილს მოიპოვა, როდესაც გასვლითი შეხვედრა მოუგეს [[ჩიკაო ბულზი|ჩიკაგო ბულზს]]. ეს იყო გუნდის მიერ შექმნილ ფრაზის „გეშინოდეთ ირემის“ ("Fear The Deer") პერიოდში, რომელსაც ხშირად კარგად იყენებდნენ [[ESPN]] კომენტატორები. ეს ფრაზა გადავიდა გულშემატკივრებზეც, რომლებიც ხშირად ასრულებდნენ სტადიონზე შეკრების დროს. გუნდმა რეგულარული სეზონი 46-36 შედეგით დაასრულა, რაც დაეხმარა გუნდს მე-6 ადგილი დაეკავა პლეი-ოფში გამსვლელებს შორის. თუმცა პლეი-ოფში გასულს [[ატლანტა ჰოუქსი]] შეხვდა, სადაც მძიმე ბრძოლიან 7 მატჩიან სერიაში დამარცხდა ბაქსი. ბაქსის ხანმოკლე პლეი-ოფში გამოსვლა ერთგავარად ენდრუ ბოგატის მხარის ტრავმის ბრალი იყო, როდესაც ჩატენვის შემდეგ დაცემას მოჰყვა. 2010-11 წლების სეზონი, ბაქსმა მე-9 ადგილზე დაასრულეს, რაც ერთი საფეხურთი დაბალი იყო, ვიდრე გამსვლელი 8 პოზიცია პლეი-ოფში. === 2012-დღემდე: ცვლილებები === ენდრუ ბოგეტთან და სტეფან ჯექსონთან გავლილი ცუდი სეზონის შემდეგ, მთავარ მწვრთნელ - სკოტ სკილზმა გადაწყვიტა ორივე მოთამაშის გაშვება გუნდიდან. 2012 წლის 13 მარტს, გაცვლების დასრულებამდე 48 საათით ადრე, ორივე მათგანი გუნდმა [[გოლდენ სტეიტ უორიორსი]]ს რიგებში გაუშვა მონტა ელისის, ეკპე უდოსი და კვამე ბრაუნის სანაცვლოდ. [[2012]] წლის [[NBA დრაფტი|NBA დრაფტამდე]], ბაქსმა გაგზავნა არჩევნები შონ ლივინგსტონი, ჯონ ბროკმენი და ჯონ ლოიერი [[ჰიუსტონ როკეტსი|ჰიუსტონ როკეტსში]] მოწინავე არჩევნის და სამუელ დალემბერტის სანაცვლოდ. [[2012]] წლის NBA დრაფტზე ბაქსმა დორონ ლემბი და ჯონ ჰენსონი აირჩია. == ცნობილი პირველი ბაქსი == '''პირველი დრაფტის არჩევანი''': [[1968]] წლის დრაფტზე, ბაქსმა პირველ რაუნდში ჩარლი პოლკი აიყვანა, რომელიც სრულ დრაფტზე მე-7 არჩევანი გახდა. '''პირველი ჩატარეული მატჩი''':1968 წლის 16 ოქტომბერს, [[ჩიკაგო ბულზი]]ს წინააღმდეგ, რომელიც 89-84 დამარცხდა ბაქსი მილუოკ არენაში 8 467 მაყურებლის თვალწინ, როდესაც ბაქსში გაი როჯერსი, ჯონ მაკგოკლინი, ფრედ ჰეტზელი, ლენ ჩეპელი და უეინ ემბრი იყვნენ. მაკგოლინმა მოუტანა გუნდს ისტორიაში პირველი ქულა, ხოლო როჯერსმა 16 ქულა დააგროვა მატჩში. '''პირველი გამარჯვება''' გუნდმა მოიპოვა 1968 წლის 31 ოქტომბერს, როდესაც 134-118 მოიგეს [[დეტროიტ პისტონსი]]ს წინააღმდეგ მილუოკ არენაში. '''პირველი NBA ჩემპიონი''' გუნდმა 1971 წელს მოიპოვა, რაც ყველაზე მალე მოგებული ტიტული გახდა ისტორიის მანძიზლე, რომელიც როდისმე რომელიმე გუნდს დაარსებიდან მოეგო. 1970-71 წლების სეზონში, გუნდმა 66-16 დაასრულა რეგულარული სეზონი, როდესაც გუნდს ლარი კოსტელო წვრთნიდა. პლეი-ოფში გუნდმა შეძლო [[გოლდენ სტეიტ უორიორსი|სან-ფრანცისკოს]] დამარცხება (4-1), შემდეგ ეტაპზე გუნდმა [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი]] დაამარცხა (4-1) და გავიდა [[NBA ფინალი|NBA ფინალში]], სადაც [[ვაშინგტონ უიზარდსი|ბალტიმორ ბულეტსს]] 4-0 მოუგო სერია. '''პირველი ბრედლი ცენტრის''' თამაში შედგა სრულად გაყიდული ბილეთებისგან შეგროვილი 18 649 მაყურებლით თვალწინ 1988 წლის 5 ნოემბერს, როდესაც ბაქსი 107-94 დამარცხდა [[ატლანტა ჰოუქსი]]ს წინააღმდეგ. ტერი კამინგსი ლიდერობდა გუნდს 19 ქულით. '''პირველი ბრედლი ცენტრის გამარჯვება''' გუნდმა მეორე საშინაო მატჩშივე მოიპოვეს, 1988 წლის 9 ნოემბერს, როდესაც ბაქსმა 114-103 დაამარცხა [[ფილადელფია სიქსერსი]]. ამ თამაშშიც ტერი კამინგსი ლიდერობდა გუნდს, ამჯერად 31 ქულით. == არენა == * მილუოკი არენა (1968–1988) * ბრედლი ცენტრი (1988–დღემდე) == სეზონის შედეგები == {{მთავარი|მილუოკი ბაქსის სეზონები}} == მოთამაშეები == === ახლანდელი შემადგენლობა === {{მილუოკი ბაქსის შემადგენლობა}} === დიდების დარბაზის წევრები === * ოსკარ რობერტსონი, G-F, 1970–1974, 1980 წლის კლასი * დეივ კოვინსი, C-F, 1982–1983, 1991 წლის კლასი * ტინი არჩიბალდი, G, 1983–1984,1991 წლის კლასი * ბობ ლენიერი, C, 1979–1984, 1992 წლის კლასი * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]], C, 1969–1975, 1995 წლის კლასი * ალექს ინგლიში, F, 1976–1978, 1997 წლის კლასი * უეინ ემბრი, გენერალური მენეჯერი, 1971–1979, 1999 წლის კლასი * [[მოსის მელოუნი]], C-F 1991–1993, 2001 წლის კლასი * ადრიან დენტლი, F-G, 1990–1991, 2008 წლის კლასი === გაუქმებული ნომრები === * 1 ოსკარ რობერტსონი, G, 1970–74 * 2 ჯუნიორ ბრიჯმენი, F, 1975–84 & 1986–87 * 4 სიდნი მონკრიფი, G, 1979–89 * 14 ჯონ მაკგლოკინი, G, 1968–76 * 16 ბობ ლენიერი, C, 1980–84 * 32 ბრაიან უინტერსი, G, 1975–83 * 33 [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]], C, 1969–75 == პერსონალი == === მთავარი მწვრთნელები === {{მთავარი|მილუოკი ბაქსის მთავარი მწვრთნელები}} === ახლანდელი სამწვრთნელო შტაბი === * მთავარი მწვრთნელი: სკოტ სკილზი * დამხმარე მწვრთნელები: ჯიმ ბოილენი, ჯოუ უოლფი, სიდნი მონკრიფი === გენერალური მენეჯერები === * ჯონ ერიქსონი * რეი პეტერსონი * უეინ ემბრი * მაიკ დანლევი * ბობ ვაინაუერი * ერნი გრანფილდი * ლარი ჰერისი * ჯონ ჰემონდი == პირადი ჯოლდოები == {{columns-start|num=2}} '''NBA წლის MVP''' * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] – 1971, 1972, 1974 '''NBA ფინალის MVP''' * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] – 1971 '''NBA წლის მცველი''' * სიდნი მონკრიფი – 1983, 1984 '''NBA წლის ახალბედა''' * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] – 1970 '''NBA წლის მეექვსე კაცი''' * რიკი პირსი – 1987, 1990 '''NBA წლის მწვრთნელი''' * დონ ნელსონი – 1983, 1985 '''NBA წლის აღმასრულებელი''' * ჯონ ჰემონდი – 2010 '''ყველა-NBA პირველი გუნდი''' * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] – 1971, 1972, 1973, 1974 * მარკუს ჯონსონი – 1979 * სიდნი მონკრიფი – 1983 '''ყველა-NBA მეორე გუნდი''' * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] – 1970 * ოსკარ რობეტსონი – 1971 * მარკუს ჯონსონი – 1980, 1981 * სიდნი მონკრიფი – 1982, 1984, 1985, 1986 * ტერი კამინგსი – 1985 {{სვეტი}} '''ყველა-NBA მესამე გუნდი''' * ტერი კამინგსი – 1989 * ვინ ბეკერი – 1997 * [[რეი ალენი]] – 2001 * მაიკლ რედი – 2004 * ენდრუ ბოგატი – 2010 '''NBA ყველა-დაცვითი პირველი გუნდი''' * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] – 1974, 1975 * სიდნი მონკრიფი – 1983, 1984, 1985, 1986 * პოლ პრესი – 1985, 1986 * ელვინ რობერტსონი – 1991 '''NBA ყველა-დაცვითი მეორე გუნდი''' * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] – 1970, 1971 * ქუინ ბაკნერი – 1978, 1980, 1981, 1982 * სიდნი მონკრიფი – 1982 * პოლ პრესი – 1987 * ელვინ რობერტსონი – 1990 '''NBA ახალბედა პირველი გუნდი''' * [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] – 1970 * ბობ დენდრიჯი – 1970 * მარკეს ჯონსონი – 1978 * ვინ ბეკერი – 1994 * გლენ რობინსონი – 1995 * ენდრუ ბოგატი – 2005 * ბრენდონ ჯენინგსი – 2010 '''NBA ახალბედა მეორე გუნდი''' * [[რეი ალენი]] – 1997 * თი ჯეი ფორდი – 2004 {{columns-end}} == იხილეთ აგრეთვე == * [[მილუოკი ბაქსის სეზონები]] * [[მილუოკი ბაქსის მთავარი მწვრთნელები]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.nba.com/bucks/ მილუოკი ბაქსის ოფიციალური საიტი] * [http://www.bucksgab.com/ მილუოკი ბაქსის ლოგო] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920132211/http://www.bucksgab.com/ |date=2012-09-20 }} * [http://bucksdiary.blogspot.com/ ბაქსის ბლოგი] * [http://www.insidehoops.com/teams/milwaukee-bucks.shtml მილუოკი ბაქსი] * [http://www.betroyal.com/teams/NBA/Milwaukee_Bucks.aspx მილუოკი ბაქსის სტატისტიკა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070202110034/http://www.betroyal.com/teams/NBA/Milwaukee_Bucks.aspx |date=2007-02-02 }} * [http://www.sportsecyclopedia.com/nba/milwaukee/bucks.html სპორტის ენციკლოპედია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121115014838/http://www.sportsecyclopedia.com/nba/milwaukee/bucks.html |date=2012-11-15 }} * [http://nbahoopsonline.com/teams/MilwaukeeBucks/Index.html მილუოკი ბაქსის ისტორია] * [http://www.aslogo.com/doc-view-14.html მილუოკი ბაქსის ლოგოების ისტორია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161005133207/http://www.aslogo.com/doc-view-14.html |date=2016-10-05 }} {{ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაცია}} [[კატეგორია:ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის კლუბები]] [[კატეგორია:აშშ-ის საკალათბურთო კლუბები]] [[კატეგორია:მილუოკი ბაქსი]] hkyxoavs7sw7f9lqd6f3uqr03yju539 მილან ბაროში 0 196515 5426850 4943966 2026-07-04T06:25:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426850 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მილან ბაროში<br />Milan Baroš | სურათი = [[ფაილი:Milan_Baroš3,_FCB-SLAVIA_30092018.jpg|270px]] | წარწერა = | სრული სახელი = | დაბადების თარიღი ={{დაბადების თარიღი და ასაკი|1981|10|28}} | დაბადების ადგილი = ვალაშსკე მეზირიჩი, {{დროშა|ჩეხოსლოვაკია}} | სიმაღლე = 182 სმ | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = ბანიკ ოსტრავა | ნომერი = 27 | ახალგაზრდული წელი1 = 1987-1991 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ვიგანტიცე | ახალგაზრდული წელი2 = 1991-1993 | ახალგაზრდული კლუბი2 = როზნოვ რადჰოსტერნი | ახალგაზრდული წელი3 = 1993-1998 | ახალგაზრდული კლუბი3 = ბანიკ ოსტრავა | წელი1 = 1998–2001 | კლუბი1 = ბანიკ ოსტრავა | მატჩი1 = 76 | გოლი1 = 23 | წელი2 = 2002–2005 | კლუბი2 = [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|ლივერპული]] | მატჩი2 = 68 | გოლი2 = 19 | წელი3 = 2005–2007 | კლუბი3 = [[ასტონ ვილა (საფეხბურთო კლუბი)|ასტონ ვილა]] | მატჩი3 = 42 | გოლი3 =9 | წელი4 = 2007–2008 | კლუბი4 = [[ლიონი (საფეხბურთო კლუბი)|ლიონი]] | მატჩი4 = 24 | გოლი4 = 7 | წელი5 = 2007 | კლუბი5 ={{იჯარა}} [[პორტსმუთი (საფეხბურთო კლუბი)|პორტსმუთი]] | მატჩი5 = 12 | გოლი6 = 0 | წელი6 = 2008–2013 | კლუბი6 = [[გალათასარაი (საფეხბურთო კლუბი)|გალათასარაი]] | მატჩი6 = 93 | გოლი7 = 48 | წელი7 = 2013 | კლუბი7 = ბანიკი | მატჩი7 = 12 | გოლი7 = 5 | წელი8 = 2013–2014 | კლუბი8 = [[ანთალიასფორი (საფეხბურთო კლუბი)|ანტალიასფორი]] | მატჩი8 = 13 | გოლი8 = 2 | წელი9 = 2014–2015 | კლუბი9 =ბანიკი | მატჩი9 = 1 | გოლი9 = 0 | წელი10 = 2015-2016 | კლუბი10 =მლადა-ბოლესლავი | მატჩი10 = 21 | გოლი10 = 6 | წელი11 = 2016-2017 | კლუბი11 =სლოვანი | მატჩი11 = 24 | გოლი11 = 5 | წელი12 = 2017- | კლუბი12 =ბანიკი | მატჩი12 = 35 | გოლი12 = 14 | ეროვნული წელი1 = 2001-1012 | ეროვნული ნაკრები1 = [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთი]] | ეროვნული მატჩი1 = 93 | ეროვნული გოლი1 = 41 | კლუბი-განახლება = 3 მაისი, 2019 }} '''მილან ბაროში''' (დ. [[28 ოქტომბერი]], [[1981]]) — [[ჩეხეთი|ჩეხი]] ფეხბურთელი, რომელიც ამჟამად თამაშობს ჩეხეთის პირველი ლიგის გუნდ მრადა ბოლესლავში. ==კარიერა== [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004|2004 წლის ევროპის ჩემპიონატზე]] ის გახდა საუკეთესო ბომბარდირი, გაიტანა რა ხუთი გოლი. მას შემდეგ თამაშობდა „[[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|ლივერპულში“]], „[[ასტონ ვილა (საფეხბურთო კლუბი)|ასტონ ვილაში“]] და „[[ლიონი (საფეხბურთო კლუბი)|ლიონში“]], „[[გალათასარაი (საფეხბურთო კლუბი)|გალათასარაიში]]“. ბაროში თამაშობდა ჩეხეთის თითქმის ყველა ასაკობრივ ნაკრებებში, 2001 წლიდან კი იცავს [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას. ეროვნულ ნაკრებში გამართული აქვს 88 მატჩი და გატანილი აქვს 41 გოლი. == კარიერის სტატისტიკა == === კლუბი === {{updated|5 მაისი 2012}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !rowspan="2"|კლუბი !rowspan="2"|სეზონი !colspan="2"|ჩემპიონატი !colspan="2"|თასი !colspan="2"|ლიგის თასი !colspan="2"|ევროთასები !colspan="2"|ჯამში |- !მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი |- | rowspan="5" style="vertical-align:center;"|[[ბანიკი ოსტრავა (საფეხბურთო კლუბი)|ბანიკი ოსტრავა]] |1998-99 |6||0||-||-||colspan="2"|–||colspan="2"|–||6||0 |- |1999-2000 |29||6||-||-||colspan="2"|–||colspan="2"|–||29||6 |- |2000-01 |26||6||-||-||colspan="2"|–||colspan="2"|–||26||6 |- |2001-02 |15||11||-||-||colspan="2"|–||colspan="2"|–||15||11 |- !ჯამში !76!!23!!0!!0!!0!!0!!0!!0!!76!!23 |- | rowspan="6" style="vertical-align:center;"|[[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|ლივერპული]] |2001–02 |0||0||0||0||0||0||1||0||1||0 |- |2002–03 |27||9||1||0||4||2||8||1||40||12 |- |2003–04 |13||1||1||0||0||0||4||1||18||2 |- |2004–05 |26||9||1||0||4||2||14||2||45||13 |- |2005–06 |2||0||0||0||0||0||0||0||2||0 |- !ჯამში !68!!19!!3!!0!!8!!4!!27!!4!!106!!27 |- | rowspan="3" style="vertical-align:center;"|[[ასტონ ვილა (საფეხბურთო კლუბი)|ასტონ ვილა]] |2005–06 |25||8||3||3||2||1||colspan="2"|–||30||12 |- |2006–07 |17||1||1||1||3||0||colspan="2"|–||21||2 |- !ჯამში !42!!9!!4!!4!!5!!1!!0!!0!!51!!14 |- | rowspan="3" style="vertical-align:center;"|[[ლიონი (საფეხბურთო კლუბი)|ლიონი]] |2006–07 |12||4||0||0||0||0||1||0||13||4 |- |2007–08 |12||3||0||0||0||0||3||0||15||3 |- !ჯამში !24!!7!!0!!0!!0!!0!!4!!0!!28!!7 |- | rowspan="2" style="vertical-align:center;"|[[პორტსმუთი (საფეხბურთო კლუბი)|პორტსმუთი]] |2007–08 |12||0||4||0||0||0||colspan="2"|–||16||0 |- !ჯამში !12!!0!!4!!0!!0!!0!!0!!0!!16!!0 |- | rowspan="5" style="vertical-align:center;"|[[გალათასარაი (საფეხბურთო კლუბი)|გალათასარაი]] |2008–09 |31||20||3||1||colspan="2"|–||9||5||43||26 |- |2009–10 |17||11||1||0||colspan="2"|–||6||5||24||16 |- |2010–11 |17||9||0||0||colspan="2"|–||2||2||19||11 |- |2011–12 |28||8||1||0||colspan="2"|–||colspan="2"|–||29||8 |- !ჯამში !93!!48!!5!!1!!0!!0!!17!!14!!116!!63 |- !colspan="2"|ჯამში კარიერაში !315!!107!!16!!5!!13!!5!!50!!18!!392!!134 |} === ევროთასებზე გატანილი გოლები === {| class="wikitable sortable collapsible collapsed" style="font-size:95%" |+ ! # !! ტარიღი !! მეტოქე !! გოლი !! შედეგი !! გათამაშება |- | 1. || 25 სექტემბერი, 2002 || {{Flag icon|Switzerland}} [[ბაზელი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაზელი]] || 1–1 || ფრე || 2002-2003 წლების უეფა-ს თასი |- | 2. || 11 მარტი, 2004 || {{Flag icon|France}} [[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|ოლიმპიკი მარსელი]] || 1–1 || ფრე || 2003–04 წლების უეფა-ს თასი |- | 3. || 15 სექტემბერი, 2004 || {{Flag icon|France}} [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] || 2–0 || მოგება || 2004-2005 წლების ჩემპიონთა ლიგა |- | 4. || 9 მარტი, 2005 || {{Flag icon|Germany}} [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი|ბაიერ ლევერკუზენი]] || 1–3 || მოგება || 2004-05 წლების ჩემპიონთა ლიგა |- | 5. || 18 სექტემბერი, 2008 || {{Flag icon|Switzerland}} [[ბელინცონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბელინცონა]] || 3–4 || მოგება || 2008-09 წლების უეფა-ს თასი |- | 6. || 18 სექტემბერი, 2008 || {{Flag icon|Switzerland}} [[ბელინცონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბელინცონა]] || 3–4 || მოგება || 2008-09 წლების უეფა-ს თასი |- | 7. || 2 ოქტომბერი, 2008 || {{Flag icon|Switzerland}} [[ბელინცონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბელინცონა]] || 2–1 || მოგება || 2008-09 წლების უეფა-ს თასი |- | 8. || 3 დეკემბერი, 2008 || {{Flag icon|Germany}} [[ჰერტა (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა]] || 0–1 || მოგება || 2008-09 წლების უეფა-ს თასი |- | 9. || 19 მარტი, 2009 || {{Flag icon|Germany}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰამბურგი]] || 2–3 || წაგება || 2008-09 წლების უეფა-ს თასი |- | 10. || 16 ივლისი 2009 || {{Flag icon|Kazakhstan}} [[ტობოლი (საფეხბურთო კლუბი)|ტობოლი]] || 1–1 || ფრე || 2009–10 წლების უეფა-ს ევროპის ლიგა |- | 11. || 30 ივლისი, 2009 || {{Flag icon|Israel}} [[მაკაბი ნეთანია (საფეხბურთო კლუბი)|მაკაბი ნეთანია]] || 1–4 || მოგება || 2009–10 წლების უეფა-ს ევროპის ლიგა |- | 12. || 20 აგვისტო, 2009 || {{Flag icon|Estonia}} [[ლევადია ტალინი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევადია ტალინი]] || 5–0 || მოგება || 2009–10 წლების უეფა-ს ევროპის ლიგა |- | 13. || 17 სექტემბერი, 2009 || {{Flag icon|Greece}} [[პანათინაიკოსი (საფეხბურთო კლუბი)|პანათინაიკოსი]] || 1–3 || მოგება || 2009–10 წლების უეფა-ს ევროპის ლიგა |- | 14. || 1 ოქტომბერი, 2009 || {{Flag icon|Austria}} [[შტურმი გრაცი (საფეხბურთო კლუბი)|შტურმი გრაცი]] || 1–1 || ფრე || 2009–10 წლების უეფა-ს ევროპის ლიგა |- | 15. || 19 აგვისტო, 2010 || {{Flag icon|Ukraine}} [[კარპატი ლვივი (საფეხბურთო კლუბი)|კარპატი ლვივი]] || 2–2 || ფრე || 2010–11 წლების უეფა-ს ევროპის ლიგა |- | 16. || 19 აგვისტო 2010 || {{Flag icon|Ukraine}} [[კარპატი ლვივი (საფეხბურთო კლუბი)|კარპატი ლვივი]] || 2–2 || ფრე || 2010–11 წლების უეფა-ს ევროპის ლიგა |- |} === ნაკრები === {{updated|29 თებერვალი 2012}} {{Football player national team statistics|CZE}} |- |2001||8||4 |- |2002||6||4 |- |2003||7||4 |- |2004||13||9 |- |2005||11||5 |- |2006||8||4 |- |2007||8||1 |- |2008||9||1 |- |2009||8||6 |- |2010||1||0 |- |2011||6||1 |- |2012||2||2 |- !Total||88||41 |} == ტიტულები == === კლუბი === ==== ლივერპული ==== * '''[[ინგლისის საფეხბურთო ლიგის თასი|ლიგის თასი]]''': (1) 2003 * '''[[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]''': (1) 2005 ==== ოლიმპიკი ლიონი ==== * '''[[ლიგა 1]]''': (1) 2006-07 * '''[[საფრანგეთის საფეხბურთო სუპერთასი|სუპერთასი]]:''' (1) 2007 ==== პორტსმუთი ==== * '''[[ინგლისის საფეხბურთო თასი|ინგლისის თასი]]:''' (1) 2008 ==== გალათასარაი ==== * '''[[თურქეთის სუპერლიგა|სუპერლიგა]]:''' (1) 2011-12 === ნაკრები === * '''[[ევროპის 21-წლამდელთა ჩემპიონატი]]''': (1) 2002 === ინდივიდუალური === * '''[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004|ევროპის 2004 წლის ჩემპიონატის საუკეთესო ბომბარდირი]]''' * '''[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004|ევროპის 2004 წლის ჩემპიონატის ყველა ვარსკვლავის გუნდი]]''' * '''[[თურქეთის სუპერლიგის საუკეთესო ბომბარდირი|სუპერლიგის საუკეთესო ბომბარდირი]]''': 2009 == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.milan-baros.eu/ Official website of Milan Baroš] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101112165950/http://www.milan-baros.eu/ |date=2010-11-12 }} {{cs icon}} {{en icon}} * [http://www.milanbaros.cz/ Milan Baroš | Official website] {{cs icon}} * [http://www.galatasaray.org/en/futboltakimi/pages/oyuncu_314.php Profile] at Galatasaray.org * [http://www.lfchistory.net/player_profile.asp?player_id=263 Profile] at LFChistory.net * [http://www.tff.org/Default.aspx?pageId=30&kisiId=1172360 Statistics] at [[Turkish Football Federation|TFF]].org თურქული * [http://www.transfermarkt.de/en/spieler/3216/milanbaros/profil.html Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081008053733/http://www.transfermarkt.de/en/spieler/3216/milanbaros/profil.html |date=2008-10-08 }} at Transfermarkt.de * {{FIFA player|177896}} * {{soccerbase|24627}} * {{IMDb name|id=1832210|name=Milan Baroš}} {{ჩეხეთის შემადგენლობა 2004 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{ჩეხეთის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{ჩეხეთის შემადგენლობა 2008 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების შემადგენლობა ევრო 2012-ზე}} {{DEFAULTSORT:ბაროში, მილან}} [[კატეგორია:დაბადებული 1981]] [[კატეგორია:ჩეხი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლივერპულის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიონის ოლიმპიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ოსტრავას ბანიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:დაბადებული 28 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:2008 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] sx5d4ev687kfdo1ut269mvfvr8fzmmk მარტინ კასერესი 0 201452 5426614 5380728 2026-07-03T16:30:36Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426614 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მარტინ კასერესი |სურათი = Martín Cáceres against Chile.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = ხოსე მარტინ კასერეს სილვა |დაბადების თარიღი = {{birth date and age|1987|4|7|df=y}} |დაბადების ადგილი = [[მონტევიდეო]], [[ურუგვაი]] |სიმაღლე = 180 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] |მიმდინარე კლუბი = ლოს-ანჯელეს გელაქსი |ნომერი = 22 |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = დეფენსორ სპორტინგი |წელი1 = 2006–2007 |წელი2 = 2007–2008 |წელი3 = 2007–2008 |წელი4 = 2008–2011 |წელი5 = 2009–2010 |წელი6 = 2010–2011 |წელი7 = 2011–2012 |წელი8 = 2012 |წელი9 = 2012–2016 |კლუბი1 = დეფენსორი |კლუბი2 = [[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|ვილიარეალი]] |კლუბი3 = {{იჯარა}} რეკრეატივო |კლუბი4 = [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] |კლუბი5 = {{იჯარა}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |კლუბი6 = {{იჯარა}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|სევილია]] |კლუბი7 = [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|სევილია]] |კლუბი8 = {{იჯარა}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |კლუბი9 = [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |მატჩი1 = 26 |მატჩი2 = 0 |მატჩი3 = 34 |მატჩი4 = 13 |მატჩი5 = 15 |მატჩი6 = 25 |მატჩი7 = 14 |მატჩი8 = 11 |მატჩი9 = 51 |გოლი1 = 4 |გოლი2 = 0 |გოლი3 = 2 |გოლი4 = 0 |გოლი5 = 1 |გოლი6 = 1 |გოლი7 = 1 |გოლი8 = 1 |გოლი9 = 2 |წელი10 = 2017 |კლუბი10 = [[საუთჰემპტონი (საფეხბურთო კლუბი)|საუთჰემპტონი]] |მატჩი10 = 1 |გოლი10 = 0 |წელი11 = 2017–2018 |კლუბი11 = [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|ელას ვერონა]] |მატჩი11 = 14 |გოლი11 = 3 |წელი12 = 2018–2019 |კლუბი12 = [[ლაციო (საფეხბურთო კლუბი)|ლაციო]] |მატჩი12 = 10 |გოლი12 = 1 |წელი13 = 2019 |კლუბი13 = {{იჯარა}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |მატჩი13 = 9 |გოლი13 = 0 |წელი14 = 2019–2021 |კლუბი14 = [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|ფიორენტინა]] |მატჩი14 = 56 |გოლი14 = 3 |წელი15 = 2021–2022 |კლუბი15 = [[კალიარი (საფეხბურთო კლუბი)|კალიარი]] |მატჩი15 = 14 |გოლი15 = 1 |წელი16 = 2022 |კლუბი16 = [[ლევანტე (საფეხბურთო კლუბი)|ლევანტე]] |მატჩი16 = 10 |გოლი16 = 0 |წელი17 = 2022– |კლუბი17 = ელ-ეი გელაქსი |მატჩი17 = 36 |გოლი17 = 2 |ეროვნული წელი1 = 2007 |ეროვნული წელი2 = 2007–2022 |ეროვნული ნაკრები1 = ურუგვაი 20 |ეროვნული ნაკრები2 = [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]] |ეროვნული მატჩი1 = 16 |ეროვნული მატჩი2 = 116 |ეროვნული გოლი1 = 1 |ეროვნული გოლი2 = 4 |მედლის თარგები = |კლუბი-განახლება = |ეროვნული ნაკრები-განახლება = }} '''ხოსე მარტინ კასერეს სილვა''' ({{lang-es|José Martín Cáceres Silva}}; დ. [[7 აპრილი]], [[1987]]; [[მონტევიდეო]]) — [[ურუგვაი|ურუგვაელი]] [[ფეხბურთელი]], საფეხბურთო კლუბ „ლოს-ანჯელეს გელაქსის“ [[მცველი (ფეხბურთი)|ცენტრალური მცველი]]. თამაში შეუძლია ასევე მარჯვენა და მარცხენა მცველის პოზიციაზე. ==კარიერა== დაიბადა [[მონტევიდეო]]ში, კარიერა დაიწყო „დეფენსორ სპორტინგში“. 2007 წლის თებერვალში გადავიდა [[ესპანეთი]]ს [[ლა ლიგა|ლა ლიგის]] კლუბ [[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვილიარეალში“]]. 2008 წლის [[4 ივნისი|4 ივნისს]] კასერესმა [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბარსელონასთან“]] ოთხწლიანი კონტრაქტი გააფორმა. მისი ტრანსფერი [[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვილიარეალიდან“]] კატალონიურ კლუბს 16.5 მილიონი ევრო დაუჯდა, კონტრაქტის გამოსყიდვის თანხამ 50 მილიონი ევრო შეადგინა. 2012 წლის [[25 მაისი|25 მაისს]] კასერესმა ოთხწლიანი კონტრაქტი გააფორმა „[[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსთან]]“.<ref>[https://www.cbc.ca/sports/soccer/martin-caceres-signs-with-juventus-till-2016-1.1294426 Martin Caceres signs with Juventus till 2016]</ref> 2017 წლის [[4 აგვისტო]]ს კასერესი თავისუფალი აგენტის სტატუსით [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|„ვერონას“]] მოთამაშე გახდა. ხელშეკრულება 2018 წლის 30 ივნისამდე მოქმედებდა.<ref>[https://web.archive.org/web/20170805055651/http://www.hellasverona.it/2017/08/04/__1_2_3_4_5_6_7_8 Benvenuto Martin Caceres]. Hellas Verona FC.</ref> ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="16"|[[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაი]]<br />{{დროშანიშანი|ურუგვაი}} |2007||1||0 |- |2008||9||0 |- |2009||8||0 |- |2010||6||0 |- |2011||14||1 |- |2012||6||0 |- |2013||11||0 |- |2014||8||0 |- |2015||6||2 |- |2016||0||0 |- |2017||6||1 |- |2018||11||0 |- |2019||12||0 |- |2020||4||0 |- |2021||8||0 |- |2022||6||0 |- !colspan="2"|ჯამში!!116!!4 |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|ესპანეთი}} ბარსელონა * [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|ლა ლიგა]]: 2008–09 * [[ესპანეთის საფეხბურთო თასი|კოპა დელ რეი]]: 2008–09 * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]: 2008–09 ; {{დროშანიშანი|იტალია}} იუვენტუსი * [[იტალიის სერია A|სერია A]] (5): 2011–12, 2012–13, 2013–14, 2014–15, 2015–16 * [[იტალიის საფეხბურთო სუპერთასი|იტალიის სუპერთასი]] (3): 2012, 2013, 2015; <small>ფინალისტი:</small> 2014 * [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასი]]: 2014-15; <small>ფინალისტი:</small> 2011–12 * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]: <small>ფინალისტი:</small> 2014–15 ===ეროვნული ნაკრები=== * [[კოპა ამერიკა]]: 2011 ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commonscat|Martín Cáceres}} * [https://web.archive.org/web/20130117113622/http://www.juventus.com/juve/en/campo/giocatori-e-staff/prima/giocatori/004caceres მარტინ კასერესის გვერდი იუვენტუსის ოფიციალურ საიტზე] * {{FIFA player|267829}} * [https://web.archive.org/web/20131209045822/http://www.fifa.com/worldcup/archive/southafrica2010/players/player%3D267829/index.html 2010 FIFA World Cup profile] * [https://web.archive.org/web/20121014152839/http://arxiu.fcbarcelona.cat/web/english/futbol/temporada_08-09/plantilla/jugadors/martin_caceres.html Barcelona official profile] {| width="600" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | თემატური საიტები |- ! scope=row |[https://www.11v11.com/players/mart%c3%adn-c%c3%a1ceres-229749/ AFS] · [https://resultados.as.com/resultados/ficha/deportista/martin_caceres/16945 AS.com] · [https://bdfa.com.ar/jugadores-48186.html BDFA] · [https://www.bdfutbol.com/en/j/j4073.html BDFutbol] · [https://fbref.com/en/players/e94d79e3/ FBref.com] · [https://www.fifacm.com/player/182495/martin-caceres FIFACM] · [https://www.fifaindex.com/player/182495/mart%C3%ADn-c%C3%A1ceres/fifa24/ FIFA Index] · [https://www.fifaratings.com/martin-caceres FIFA Ratings]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} · [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/18612 FootballDatabase.eu] · [https://footballfacts.ru/person/60456-kaseressilvahosemartin FootballFacts.ru] · [https://football-italia.net/player/martin-caceres/?sid=644536 Football Italia] · [https://www.futbin.com/20/player/24926/martin-caceres FUTBIN] · [https://www.futwiz.com/en/player/history/182495 FUTWIZ] · [https://www.kicker.de/martin-caceres/spieler Kicker.de] · [https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur27651.html L’Équipe] · [https://www.mlssoccer.com/players/martin-caceres MLS] · [https://national-football-teams.com/player/23504.html National Football Teams.com] · [https://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=48843 Soccerbase] · [https://int.soccerway.com/players/-/19070/ Soccerway] · [https://sofifa.com/player/182495/martin-caceres/ SoFIFA] · [https://www.sofascore.com/player/martin-caceres/28186 Sofascore] · [https://www.playmakerstats.com/player.php?id=34648 playmarkerstats.com]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} · [https://www.premierleague.com/players/5513/ Premier League] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241126132229/https://www.premierleague.com/players/5513/ |date=2024-11-26 }} · [https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/54935 Transfermarkt] · [https://www.tuttocalciatori.net/Caceres_Silva_Martin_Jos%C3%A9 TuttoCalciatori.Net] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251028175046/https://www.tuttocalciatori.net/Caceres_Silva_Martin_Jos%C3%A9 |date=2025-10-28 }} · [https://www.worldfootball.net/player_summary/martin-caceres/ WorldFootball.net] |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ურუგვაის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{DEFAULTSORT:კასერესი, მარტინ}} [[კატეგორია:დაბადებული 7 აპრილი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1987]] [[კატეგორია:ურუგვაელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სევილიის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საუთჰემპტონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ვილიარეალის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ურუგვაის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2013 წლის ფიფა-ს კონფედერაციის თასის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:კოპა ამერიკის გამარჯვებული ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 8gjusi7j8i8rqqsq7ee087516i8lqis მარკ მუნიესა 0 201582 5426589 4909639 2026-07-03T14:40:12Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426589 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მარკ მუნიესა |სურათი = Marc Muniesa.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = მუნიესა ესპანეთის 21 წლამდელთა შემადგენლობაში 2010 წელს |სრული სახელი = მარკ მუნიესა მარტინესი<ref name="Barclays Premier League Squad Numbers 2013/14">{{Cite news|title=Barclays Premier League Squad Numbers 2013/14 |url=http://www.premierleague.com/en-gb/news/news/2013-14/aug/premier-league-squad-numbers-seasons-2013-14.html |publisher=Premier League |date=16 აგვისტო, 2013 |accessdate=17 აგვისტო, 2013 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130925003258/http://www.premierleague.com/en-gb/news/news/2013-14/aug/premier-league-squad-numbers-seasons-2013-14.html |archivedate=25 სექტემბერი, 2013 |df= }}</ref> |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1992|3|27}} |დაბადების ადგილი = [[ლორე დე-მარი]], [[ესპანეთი]] |სიმაღლე = 1.79 |პოზიცია = [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] |მიმდინარე კლუბი = [[ჟირონა (საფეხბურთო კლუბი)|ჟირონა]] (იჯარით [[სტოკ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|სტოკიდან]]) |ნომერი = 20 |ახალგაზრდული წელი1 = 2000–2002 |ახალგაზრდული კლუბი1 = ლორე |ახალგაზრდული წელი2 = 2002–2009 |ახალგაზრდული კლუბი2 = [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] |წელი1 = 2009–2013 |კლუბი1 = [[ბარსელონა B]] |მატჩი1 = 79 |გოლი1 = 4 |წელი2 = 2009–2013 |კლუბი2 = [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] |მატჩი2 = 2 |გოლი2 = 0 |წელი3 = 2013– |კლუბი3 = [[სტოკ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|სტოკ სიტი]] |მატჩი3 = 57 |გოლი3 = 1 |წელი4 = 2017– |კლუბი4 = {{იჯარა}} [[ჟირონა (საფეხბურთო კლუბი)|ჟირონა]] |მატჩი4 = 10 |გოლი4 = 0 |ეროვნული წელი1 = 2008 |ეროვნული ნაკრები1 = ესპანეთი 16 წლ. |ეროვნული მატჩი1 = 2 |ეროვნული გოლი1 = 0 |ეროვნული წელი2 = 2009 |ეროვნული ნაკრები2 = ესპანეთი 17 წლ. |ეროვნული მატჩი2 = 10 |ეროვნული გოლი2 = 0 |ეროვნული წელი3 = 2010–2011 |ეროვნული ნაკრები3 = ესპანეთი 19 წლ. |ეროვნული მატჩი3 = 9 |ეროვნული გოლი3 = 0 |ეროვნული წელი4 = 2011–2014 |ეროვნული ნაკრები4 = ესპანეთი 21 წლ. |ეროვნული მატჩი4 = 9 |ეროვნული გოლი4 = 0 |ეროვნული წელი5 = 2011 |ეროვნული ნაკრები5 = [[კატალონიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კატალონია]] |ეროვნული მატჩი5 = 1 |ეროვნული გოლი5 = 0 |მედლის თარგები = |კლუბი-განახლება = 21 იანვარი, 2018 |ეროვნული ნაკრები-განახლება = }} '''მარკ მუნიესა მარტინესი''' (დ. [[27 მარტი]], [[1992]]) — [[ესპანელები|ესპანელი]] ფეხბურთელი. თამაშობს ესპანეთის [[ლა ლიგა|ლა ლიგის]] კლუბ „[[ჟირონა (საფეხბურთო კლუბი)|ჟირონაში]]“ იჯარით [[სტოკ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|სტოკიდან]], [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველის]] პოზიციაზე. დაიბადა [[ლორე დე-მარი|ლორე დე-მარში]], [[ხირონა (პროვინცია)|ხირონაში]], [[კატალონია]]ში. როდესაც მუნიესა იყო 15 წლის, მასთან კონტრაქტის გაფორმება სურდა „[[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|ლონდონის ჩელსის]]“.<ref>[http://spanishfootball.typepad.com/la_liga_review/2008/02/premiership-int.html Premiership interest in Marc Muniesa and Willy Caballero] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180208011547/http://spanishfootball.typepad.com/la_liga_review/2008/02/premiership-int.html |date=2018-02-08 }}; SpanishFootball.Typepad</ref> „[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონას]]“ ახალგაზრდულ აკადემიაში წარმატებული ასპარეზობის შემდეგ, ის მზად იყო პირველ გუნდში გადასაყვანად 17 წლის ასაკში.<ref>[http://www.goal.com/en/news/12/spain/2009/05/24/1282946/barcelona-starlet-muniesa-reflects-on-manic-debut Barcelona starlet Muniesa reflects on manic debut]; [[Goal.com]], 24 May 2009</ref> „[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონას]]“ პირველ გუნდში მისი დებიუტი შედგა 2009 წლის [[23 მაისი|23 მაისს]], [[ლა ლიგა]]ში „[[ოსასუნა (საფეხბურთო კლუბი)|ოსასუნასთან]]“ 1-0 წაგებულ მატჩში, სადაც ის შეცვლაზე შევიდა მოედანზე. 2011 წლის [[15 თებერვალი|15 თებერვალს]] მუნიესამ კლუბთან გააფორმა ახალი კონტრაქტი, რომლის მიხედვითაც მისი შეძენით დაინტერესებულ კლუბს მოუწევს 30 მილიონი [[ევრო]]ს გადახდა.<ref>[http://www.fcbarcelona.com/web/castellano/noticies/futbol_b/temporada10-11/02/15/n110215115747.html Muniesa renueva hasta el 2012 (Muniesa renews until 2012)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110923004635/http://www.fcbarcelona.com/web/castellano/noticies/futbol_b/temporada10-11/02/15/n110215115747.html |date=2011-09-23 }}; FC Barcelona's website, 15 February 2011 {{es icon}}</ref> ==საკლუბო სტატისტიკა== {{updated|23 მაისი 2012}}<ref>[http://www.transfermarkt.co.uk/en/marc-muniesa/leistungsdaten/spieler_74228.html Transfermarkt player statistics]</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !rowspan="2"|კლუბი !rowspan="2"|სეზონი !colspan="2"|ჩემპიონატი !colspan="2"|თასი !colspan="2"|ევროპა !colspan="2"|სხვა <ref>შეიცავს სხვა გათამაშებებს, მათ შორის ესპანეთის სუპერთასს, უეფა-ს სუპერთასს, მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატს.</ref> !colspan="2"|ჯამში |- !მატჩი !გოლი !მატჩი !გოლი !მატჩი !გოლი !მატჩი !გოლი !მატჩი !გოლი |- |rowspan="4" align=center valign=center|[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა B]] |!colspan="2"|2009–10 |21||1||colspan=6|—||21||1 |- |!colspan="2"|2010–11 |25||2||colspan=6|—||25||2 |- |!colspan="2"|2011–12 |24||1||colspan=6|—||24||1 |- |!colspan="2"|'''ჯამში''' !70!!4!!colspan=6|—!!70!!4 |- |rowspan="3" align=center valign=center|[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] |!colspan="2"|2008–09 |1||0||0||0||0||0||0||0||1||0 |- |!colspan="2"|2011-12 |1||0||0||0||2||0||0||0||3||0 |- |!colspan="2"|'''ჯამში''' !2!!0!!0!!0!!2!!0!!0!!0!!4!!0 |- !colspan="2" | ჯამში კარიერაში !72!!4!!0!!0!!2!!0!!0!!0!!74!!4 |} ==ტიტულები== ===საკლუბო=== ;ბარსელონა B<ref name="Soccerway">[https://int.soccerway.com/players/marc-muniesa-martinez/79420/ Marc Muniesa] at Soccerway. Retrieved 30 January 2015.</ref> *სეგუნდა დივიზიონი B-ს პლეიოფის გამარჯვებული: 2009-2010 ;ბარსელონა<ref name="Soccerway"/> * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]: 2008–09 * [[უეფა-ს სუპერთასი]]: 2009 * [[ლა ლიგა]]: 2008–09 * [[კოპა დელ რეი]]: 2008–09 * [[ესპანეთის სუპერთასი]]: 2009, 2010 ===სანაკრებო=== ;ესპანეთი 17 წლ.<ref name="Soccerway"/> * 17 წლამდელთა მსოფლიო ჩემპიონატი: მესამე ადგილი 2009 ;ესპანეთი 21 წლ.<ref name="Soccerway"/> * 21 წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატი: 2013 ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat-inline|Marc Muniesa}} * [http://www.fcbarcelona.cat/web/english/futbol/temporada_11-12/futbol_b/plantilla/jugadors/muniesa.html ბარსელონის პროფილი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111011123214/http://www.fcbarcelona.cat/web/english/futbol/temporada_11-12/futbol_b/plantilla/jugadors/muniesa.html |date=2011-10-11 }} * {{Soccerbase|51517}} * {{BDFutbol|4649}} * {{FIFA player|313404}} * [http://www.transfermarkt.co.uk/en/marc-muniesa/profil/spieler_74228.html მარკ მუნიესა] — Transfermarkt ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:მუნიესა, მარკ}} [[კატეგორია:დაბადებული 27 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] [[კატეგორია:კატალონიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:კატალონიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ესპანეთის სეგუნდა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბარსელონა B-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სტოკ სიტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ჟირონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] hx99udu36n6ix7zcw9m5opi39l2zn0g მილუოკი ბაქსის მთავარი მწვრთნელები 0 204157 5426856 4673060 2026-07-04T07:14:10Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426856 wikitext text/x-wiki [[Image:Bradley Center.jpg|thumb|right|ბრედლი ცენტრი - მილუოკი ბაქსის არენა]] '''[[მილუოკი ბაქსი]]''' ({{lang-en|Milwaukee Bucks}}) — პროფესიონალური [[კალათბურთი|საკალათბურთო]] კლუბი, რომელიც ქალაქ [[მილუოკი|მილუოკში]], [[უისკონსინი]]ს შტატში მდებარეობს. ბაქსი არის წევრი [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური დივიზიონის]], რომელიც [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთ კონფერენციას]] ეკუთვნის ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში ([[NBA]]). გუნდი შეიქმნა [[1968]] წელს, როგორც ლიგის დამატებითი გუნდი, რომელიც ახლა BMO Harris Bradley Center ატარებს საშინაო მატჩებ. [[აშშ]] სენატორი ჰერბ კოლი არის გუნდის მფლობელი სკოტ სკილზთან ერთად, რომლებსაც როგორც მთავარი მწვრთნელის, ასევე გენერალური მენეჯერის პოსტზე ჯონ ჰემონდი ჰყავთ დანიშნული. ბაქსმა არსებობის მანძილზე მხოლოდ ერთხელ შეძლო [[NBA ფინალი|NBA ჩემპიონის]] ტიტულის მოპოვება (1971). მას შემდეგ რაც გუნდი 1968 წელს შეიქმნა, გუნდში 11 მწვრთნელი იყო. გუნდმა ერთადერთი ტიტული მოიგო 1971 წელს, როდესაც სათავეში ლარი კასტელო ედგა. დონ ნელსონი არის გუნდის ყველა დროის ლიდერი რეგულარული სეზონის ჩატარებული (884) მატჩით, ყველაზე მეტი რეგულარული სეზონის გამარჯვებით (540), ყველაზე მეტი პლეი-ოფში ჩატარებული მატჩი (88), მაღალი გამარჯვების პროცენტული მაჩვენებლით რეგულარულ სეზონში (.611) ასევე პლეი-ოფში გამარჯვებული მატჩების რაოდენობით (42). ნელსონი არის ასევე ბაქსის ერთადერთი მწვრთნელი, რომელმაც მოიგო [[NBA წლის მწვრთნელი]]ს პრიზი, ასევე შესულია [[50 საუკეთესო მოთამაშე NBA ისტორიაში|NBA ისტორიაში 10 საუკეთესო მწვრთნელს]] შორის. ლარი კრისტოვიაკი არის ერთადერთი პერსონა, რომელმაც სამწვრთნელო კარიერა ბაქსში დაიწყო. მაიკ დანლევი, კრისტოვიაკი და სკოტ სკილზი თამაშობდნენ ბაქსში, ასევე მოევლინენ გუნდს მწვრთნელის რანგში. სკილზი გუნდის მთავარი მწვრთნელია 2008 წლიდან. == მნიშვნელობები == {| class="wikitable" |- |'''GC''' |რამდენი თამაში ედგა მწვრთნელის რანგში |- |'''W''' |გამარჯვება |- |'''L''' |წაგება |- |'''Win%''' |გამარჯვების % |- |'''#''' |მერამდენე მწვრთნელი იყო{{ref label|Note1|a|a}} |- |style="background-color:#ddffdd; width:6em"|* | სამწვრთნელო კარიერა დაიწყო ბაქსში <!-- |- |style="background-color:#FFE6BD; width:6em"| † |არჩეული იქნა კალათბურთის დიდების დარბაზში როგორც მწვრთნელი--> |} == მწვრთნელები == [[File:Terry Porter.jpg|thumb|upright|ტერი პორტერი იყო ბაქსის მწვრთნელი 2 სეზონის განმავლობაში]] ''სტატისტიკა შესწორებულია 2010-2011 წლების სეზონის დამთავრების შემდეგ'' {| class="wikitable sortable" ! rowspan="2"| # ! rowspan="2"| სახელი ! rowspan="2"| წლები{{ref label|Note2|b|b}} ! GC ! W ! L ! Win% ! GC ! W ! L ! Win% ! rowspan="2" class=unsortable| მონაგარი |-class="unsortable" ! colspan="4"|რეგულარული სეზონი ! colspan="4"|პლეი-ოფი |- |align=center|1 |ლარი კოსტელო |1968-1976 |674 |410 |264 |.608 |60 |37 |23 |.617 |[[NBA ჩემპიონი]] (1971) |- |align=center|2 |დონ ნელსონი |1976-1986 |884 |540 |344 |.611 |88 |42 |46 |.477 |1983 და 1985 [[NBA წლის მწვრთნელი|წლის მწვრთნელი]] <br>ერთ-ერთი [[50 საუკეთესო მოთამაშე NBA ისტორიაში|NBA ისტორიაში 10 საუკეთესო მწვრთნელს]] შორის |- |align=center|3 |დელ ჰარისი |1987-1991 |345 |191 |154 |.554 |21 |6 |15 |.286 | |- |align=center|4 |ფრენკ ჰემბლენი |1991-1992 |65 |23 |42 |.354 |— |— |— |— | |- |align=center|5 |მაიკ დანლევი |1992-1995 |328 |107 |221 |.326 |— |— |— |— | |- |align=center|6 |კრის ფორდი |1996-1997 |164 |69 |95 |.421 |— |— |— |— | |- |align=center|7 |ჯორჯ კარლი |1998-2002 |378 |205 |173 |.542 |32 |14 |18 |.438 | |- |align=center|8 |ტერი პორტერი |2003-2004 |164 |71 |93 |.433 |5 |1 |4 |.200 | |- |align=center|9 |ტერი სტოტსი |2005-2006 |146 |63 |83 |.432 |5 |1 |4 |.200 | |- |align=center|10 |style="background-color:#ddffdd"|ლარი კრისტოვიაკი* |2006-2007 |100 |31 |69 |.310 |— |— |— |— | |- |align=center|11 |სკოტ სკილზი |2008-დღემდე |246 |115 |131 |.432 |7 |3 |4 |.429 | |- |} == აღნიშვნა == *{{note label|Note1|a|a}} ბაქსის მწვრთნელების ტოტალური რაოდენობა. ასევე ერთ ნომრად ითვლებიან ის მწვრთნელები, რომლებიც ორჯერ წვრთნიდნენ გუნდს. *{{note label|Note2|b|b}} ყოველი წელი არის აღნიშნული როგორც NBA სეზონი. == იხილეთ აგრეთვე == * [[მილუოკი ბაქსი]] * [[მილუოკი ბაქსის სეზონები]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.nba.com/bucks/ მილუოკი ბაქსის ოფიციალური საიტი] * [http://www.bucksgab.com/ მილუოკი ბაქსის ლოგო] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920132211/http://www.bucksgab.com/ |date=2012-09-20 }} * [http://bucksdiary.blogspot.com/ ბაქსის ბლოგი] * [http://www.insidehoops.com/teams/milwaukee-bucks.shtml მილუოკი ბაქსი] * [http://www.betroyal.com/teams/NBA/Milwaukee_Bucks.aspx მილუოკი ბაქსის სტატისტიკა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070202110034/http://www.betroyal.com/teams/NBA/Milwaukee_Bucks.aspx |date=2007-02-02 }} * [http://www.sportsecyclopedia.com/nba/milwaukee/bucks.html სპორტის ენციკლოპედია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121115014838/http://www.sportsecyclopedia.com/nba/milwaukee/bucks.html |date=2012-11-15 }} * [http://nbahoopsonline.com/teams/MilwaukeeBucks/Index.html მილუოკი ბაქსის ისტორია] * [http://www.aslogo.com/doc-view-14.html მილუოკი ბაქსის ლოგოების ისტორია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161005133207/http://www.aslogo.com/doc-view-14.html |date=2016-10-05 }} [[კატეგორია:მილუოკი ბაქსი]] [[კატეგორია:NBA გუნდების მწვრთნელები]] dbd7gikxzze3178bb28tu971hmx0ia2 მილუოკი ბაქსის სეზონები 0 204178 5426857 4673061 2026-07-04T07:14:32Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426857 wikitext text/x-wiki '''[[მილუოკი ბაქსი]]''' ({{lang-en|Milwaukee Bucks}}) — პროფესიონალური [[კალათბურთი|საკალათბურთო]] კლუბი, რომელიც ქალაქ [[მილუოკი|მილუოკში]], [[უისკონსინი]]ს შტატში მდებარეობს. ბაქსი არის წევრი [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური დივიზიონის]], რომელიც [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთ კონფერენციას]] ეკუთვნის ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში ([[NBA]]). გუნდი შეიქმნა [[1968]] წელს, როგორც ლიგის დამატებითი გუნდი, რომელიც ახლა BMO Harris Bradley Center ატარებს საშინაო მატჩებ. [[აშშ]] სენატორი ჰერბ კოლი არის გუნდის მფლობელი სკოტ სკილზთან ერთად, რომლებსაც როგორც მთავარი მწვრთნელის, ასევე გენერალური მენეჯერის პოსტზე ჯონ ჰემონდი ჰყავთ დანიშნული. ბაქსმა არსებობის მანძილზე მხოლოდ ერთხელ შეძლო [[NBA ფინალი|NBA ჩემპიონის]] ტიტულის მოპოვება (1971) == მნიშვნელობები == {| class="wikitable" style="font-size:95%" |- |align=center|ASGMVP||[[NBA All Star]] თამაშის MVP |- |align=center|მოქ||ჯეი უოლტერ კენედის მოქალაქეობის ჯილდო |- |align=center|წმწ||წლის მწვრთნელი |- |align=center|წდმ||წლის დაცვითი მოთამაშე |- |align=center|წად||წლის აღმასრულებელი დირექტორი |- |align=center|FMVP||ფინალის MVP |- |align=center|ყგმ||ყველაზე გაუმჯობესებული მოთამაშე |- |align=center|MVP||MVP (ყველაზე ღირებული მოთამაშე) |- |align=center|წა||წლის ახალბედა |- |align=center|წმკ||წლის მეექვსე კაცი |- |align=center|სპორ||NBA სპორტული ჯილდო |} == სეზონის შედეგები == {| class="wikitable" |bgcolor="#FFCCCC"|'''NBA ჩემპიონი''' |bgcolor="#DDFFDD"|'''კონფერენციის ჩემპიონი''' |bgcolor="#D0E7FF"|'''დივიზიონის ჩემპიონი''' |bgcolor="#96CDCD"|'''გავიდა პლეი-ოფში''' |} {| class="wikitable" style="font-size: 95%; width:95%;" |-align="center" !rowspan="2"|სეზონი !rowspan="2"|კონფერენცია !rowspan="2"|დივიზიონი !colspan="4"|რეგულარული სეზონი !rowspan="2"|პლეი-ოფი !rowspan="2"|მწვრთნელი !rowspan="2"|ჯილდო |- !ადგილი !W !L !W% |- |colspan="12" align="center" bgcolor="#003614" |<span style="color:white;">'''მილუოკი ბაქსი'''</span> |-align="center" | 1968-69 || || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || 7 || 27 || 55 || .329 || || ლარი კოსტელო || |-align="center" | 1969-70 || || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] ||bgcolor="#96CDCD"|2 || 56 || 26 || .683 || '''მოიგო''' დივიზიონის ნახევარ-ფინალი [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 4–1;<br>'''დამარცხდა''' დივიზიონის ფინალში [[ნიუ-იორკ ნიქსი|ნიქსთან]] 1-4 || ლარი კოსტელო || [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი|ლუ ალსინდორი]] (წა) |-align="center" |bgcolor="#FFCCCC"|1970-71 ||bgcolor="#DDFFDD"|[[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 66 || 16 || .805 ||bgcolor="#FFCCCC"| '''მოიგო''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალი [[გოლდენ სტეიტ უორიორსი|სან-ფრანცისკოსთან]] 4–1;<br> '''მოიგო''' კონფერენციის ფინალი [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|ლეიკერსთან]] 4–1; <br> '''''მოიგო''''' [[NBA ფინალი]] [[ვაშინგტონ უიზარდსი|ბალტიმორთან]] 4-0 || ლარი კოსტელო || [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი|ლუ ალსინდორი]] (MVP, FMVP) |-align="center" | 1971-72 || [[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 63 || 19 || .768 || '''მოიგო''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალი [[გოლდენ სტეიტ უორიორსი|უორიორსთან]] 4–1;<br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ფინალში [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|ლეიკერსთან]] 2-4 || ლარი კოსტელო || [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] (MVP) |-align="center" | 1972-73 || [[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 60 || 22 || .732 || '''დამარცხდა''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[გოლდენ სტეიტ უორიორსი|უორიორსთან]] 2-4 || ლარი კოსტელო || |-align="center" | 1973-74 ||bgcolor="#DDFFDD"|[[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 59 || 23 || .720 || '''მოიგო''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალი [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|ლეიკერსთან]] 4–1;<br> '''მოიგო''' კონფერენციის ფინალი [[ჩიკაგო ბულზი|ბულზთან]] 4–0;<br> '''''დამარცხდა''''' [[NBA ფინალი|NBA ფინალში]] [[ბოსტონ სელტიქსი|სელტიქსთან]] 3-4 || ლარი კოსტელო || [[კარიმ აბდულ-ჯაბარი]] (MVP) |-align="center" | 1974-75 || [[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] || [[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] || 4 || 38 || 44 || .463 || || ლარი კოსტელო || |-align="center" | 1975-76 || [[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 38 || 44 || .463 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[დეტროიტ პისტონსი|პისტონსთან]] 1-2 || ლარი კოსტელო || |-align="center" | 1976-77 || [[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] || [[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] || 6 || 30 || 52 || .366 || || ლარი კოსტელო <br> დონ ნელსონი || |-align="center" | 1977-78 || [[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] || [[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] ||bgcolor="#96CDCD"|2 || 44 || 38 || .537 || '''მოიგო''' პირველი რაუნდი [[ფინიქს სანსი|სანსთან]] 2-0;<br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[დენვერ ნაგეტსი|ნაგეტსთან]] 3-4 || დონ ნელსონი || |-align="center" | 1978-79 || [[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] || [[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] || 4 || 38 || 44 || .463 || || დონ ნელსონი || |-align="center" | 1979-80 || [[დასავლეთი კონფერენცია (NBA)|დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[შუა-დასავლეთ დივიზიონი (NBA)|შუა-დასავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 49 || 33 || .598 || '''დამარცხდა''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|სიეტლთან]] 3-4 || დონ ნელსონი || |-align="center" | 1980-81 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 60 || 22 || .732 || '''დამარცხდა''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 3-4 || დონ ნელსონი || |-align="center" | 1981-82 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 55 || 27 || .671 || '''დამარცხდა''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 2-4 || დონ ნელსონი || |-align="center" | 1982-83 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 51 || 31 || .622 || '''მოიგო''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალი [[ბოსტონ სელტიქსი|სელტიქსთან]] 4–0;<br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ფინალში [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 1-4 || დონ ნელსონი || სიდნი მონკრიფი (წდმ) <br> [[დონ ნელსონი]] (წმწ) |-align="center" | 1983-84 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 50 || 32 || .610 || '''მოიგო''' პირველი რაუნდი [[ატლანტა ჰოუქსი|ჰოუქსთან]] 3-2;<br> '''მოიგო''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალი [[ბრუკლინ ნეტსი|ნეტსთან]] 4–2;<br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ფინალში [[ბოსტონ სელტიქსი|სელტიქსთან]] 1-4 || დონ ნელსონი || სიდნი მონკრიფი (წდმ) |-align="center" | 1984-85 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 59 || 23 || .720 || '''მოიგო''' პირველი რაუნდი [[ჩიკაგო ბულზი|ბულზთან]] 3-1;<br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 0-4 || დონ ნელსონი || დონ ნელსონი (წმწ) |-align="center" | 1985-86 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 57 || 25 || .695 || '''მოიგო''' პირველი რაუნდი [[ბრუკლინ ნეტსი|ნეტსთან]] 3-;<br> '''მოიგო''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალი [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 4–3;<br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ფინალში [[ბოსტონ სელტიქსი|სელტიქსთან]] 0-4 || დონ ნელსონი || |-align="center" | 1986-87 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|3 || 50 || 32 || .610 || '''მოიგო''' პირველი რაუნდი [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 3-2;<br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[ბოსტონ სელტიქსი|სელტიქსთან]] 3-4 || დონ ნელსონი || რიკი პირსი (წმკ) |-align="center" | 1987-88 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|4 || 42 || 40 || .512 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[ატლანტა ჰოუქსი|ჰოუქსთან]] 2-3 || დელ ჰარისი || |-align="center" | 1988-89 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|4 || 49 || 33 || .598 || '''მოიგო''' პირველი რაუნდი [[ატლანტა ჰოუქსი|ჰოუქსთან]] 3-2;<br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალში [[დეტროიტ პისტონსი|პისტონსთან]] 0-4 || დელ ჰარისი || |-align="center" | 1989-90 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|3 || 44 || 38 || .537 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[ჩიკაგო ბულზი|ბულზთან]] 1-3 || დელ ჰარისი || რიკი პირსი (წმკ) |-align="center" | 1990-91 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|3 || 48 || 34 || .585 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 0-3 || დელ ჰარისი || |-align="center" | 1991-92 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 7 || 31 || 51 || .378 || || დელ ჰარისი <br> ფრენკ ჰემბლენი || |-align="center" | 1992-93 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 7 || 28 || 54 || .341 || || მაიკ დანლევი || |-align="center" | 1993-94 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 7 || 20 || 62 || .244 || || მაიკ დანლევი || |-align="center" | 1994-95 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 6 || 34 || 48 || .415 || || მაიკ დანლევი || |-align="center" | 1995-96 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 7 || 25 || 57 || .305 || || მაიკ დანლევი || |-align="center" | 1996-97 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 7 || 33 || 49 || .402 || || კრის ფორდი || |-align="center" | 1997-98 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 7 || 36 || 46 || .439 || || კრის ფორდი || |-align="center" | 1998-99<ref>ლოკაუტის გამო რეგულარული სეზონი 50 მატჩიანი იყო</ref> || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|4 || 28 || 22 || .560 ||''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[ინდიანა პეისერსი|პეისერსთან]] 0-3 || ჯორჯ კარლი || |-align="center" | 1999-00 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|5 || 42 || 40 || .512 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[ინდიანა პეისერსი|პეისერსთან]] 2-3 || ჯორჯ კარლი || |-align="center" | 2000-01 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] ||bgcolor="#D0E7FF"|[[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#D0E7FF"|'''1''' || 52 || 30 || .634 || '''მოიგო''' პირველი რაუნდი [[ორლანდო მეჯიკი|მეჯიკთან]] 3-1; <br> '''მოიგო''' კონფერენციის ნახევარ-ფინალი [[ნიუ-ორლეან ჰორნეტსი|შარლოტთან]] 4–3; <br> '''დამარცხდა''' კონფერენციის ფინალში [[ფილადელფია სიქსერსი|სიქსერსთან]] 3-4 || ჯორჯ კარლი || |-align="center" | 2001-02 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 5 || 41 || 41 || .500 || || ჯორჯ კარლი || |-align="center" | 2002-03 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|4 || 42 || 40 || .512 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[ბრუკლინ ნეტსი|ნეტსთან]] 2-4 || ჯორჯ კარლი || |-align="center" | 2003-04 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|4 || 41 || 41 || .500 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[დეტროიტ პისტონსი|პისტონსთან]] 1-4 || ტერი პორტერი || |-align="center" | 2004-05 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 5 || 30 || 52 || .366 || || ტერი პორტერი || |-align="center" | 2005-06 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|5 || 40 || 42 || .488 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[დეტროიტ პისტონსი|პისტონსთან]] 1-4 || ტერი სტოტსი || |-align="center" | 2006-07 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 5 || 28 || 54 || .341 || || ტერი სტოტსი <br>ლარი კრისტოვიაკი|| |-align="center" | 2007-08 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 5 || 26 || 56 || .317 || || ლარი კრისტოვიაკი|| |-align="center" | 2008-09 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 5 || 34 || 48 || .415 || || სკოტ სკილზი || |-align="center" | 2009-10 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] ||bgcolor="#96CDCD"|2 || 46 || 36 || .561 || ''დამარცხდა'' პირველ რაუნდში [[ატლანტა ჰოუქსი|ჰოუქსთან]] 3-4 || სკოტ სკილზი || ჯონ ჰემონდი (წად) |-align="center" | 2010-11 || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 3 || 35 || 47 || .427 || || სკოტ სკილზი || |-align="center" | 2011-12<ref>ლოკაუტის გამო რეგულარული სეზონი 66 მატჩიანი იყო</ref> || [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთი]] || [[ცენტრალური დივიზიონი (NBA)|ცენტრალური]] || 3 || 31 || 35 || .469 || || სკოტ სკილზი || |} == ყველა დროის შედეგი == {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:95%" |- !სტატისტიკა !მოგება !წაგება !მოგების % |- |მილუოკი ბაქსის რეგულარული სეზონის შედეგი (1968–დღემდე)''' |1 826 |1 680 |.520 |- |მილუოკი ბაქსის პლეი-ოფის შედეგი (1969–დღემდე) |99 |113 |.467 |- |'''ყველა დროის რეგულარული სეზონის და პლეი-ოფის შედეგი''' |'''1925''' |'''1793''' |'''.***''' |} == იხილეთ აგრეთვე == * [[მილუოკი ბაქსი]] * [[მილუოკი ბაქსის მთავარი მწვრთნელები]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.nba.com/bucks/ მილუოკი ბაქსის ოფიციალური საიტი] * [http://www.bucksgab.com/ მილუოკი ბაქსის ლოგო] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920132211/http://www.bucksgab.com/ |date=2012-09-20 }} * [http://bucksdiary.blogspot.com/ ბაქსის ბლოგი] * [http://www.insidehoops.com/teams/milwaukee-bucks.shtml მილუოკი ბაქსი] * [http://www.betroyal.com/teams/NBA/Milwaukee_Bucks.aspx მილუოკი ბაქსის სტატისტიკა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070202110034/http://www.betroyal.com/teams/NBA/Milwaukee_Bucks.aspx |date=2007-02-02 }} * [http://www.sportsecyclopedia.com/nba/milwaukee/bucks.html სპორტის ენციკლოპედია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121115014838/http://www.sportsecyclopedia.com/nba/milwaukee/bucks.html |date=2012-11-15 }} * [http://nbahoopsonline.com/teams/MilwaukeeBucks/Index.html მილუოკი ბაქსის ისტორია] * [http://www.aslogo.com/doc-view-14.html მილუოკი ბაქსის ლოგოების ისტორია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161005133207/http://www.aslogo.com/doc-view-14.html |date=2016-10-05 }} == სქოლიო == {{reflist}} [[კატეგორია:მილუოკი ბაქსი]] [[კატეგორია:NBA გუნდების სეზონები]] 1u143macrgavqzrthzxt0f8ii4jri3m ლებრონ ჯეიმზი 0 206298 5426861 5425922 2026-07-04T07:37:34Z ~2026-38075-20 184858 /* შინაარსში შევასწორე მიღწევების რაოდენობა (ჩემპიომატები, ოქროს მედლები, ა.შ) */ 5426861 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კალათბურთელი | სახელი = ლებრონ ჯეიმზი | სურათი = LeBron James (31944491583).jpg | წარწერა = ჯეიმზი 2017 წელს | პოზიცია = [[კალათბურთის პოზიციები|მსუბუქი ფორვარდი]] | სიმაღლე = 2.06 | წონა = 113 | ლიგა = [[NBA]] | კლუბი = ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი | კლუბის ბმული = | ნომერი = 23 | დაბადების თარიღი = {{birth date and age|df=yes|1984|12|30}} | დაბადების ადგილი = [[აკრონი]], [[ოჰაიოს შტატი|ოჰაიო]], [[აშშ]] | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | უმაღლესი სკოლა = [[წმ. ვინსენტი – წმ. მარიამის საშუალო სკოლა|წმ. ვინსენტი – წმ. მარიამი]] ([[აკრონი]], [[ოჰაიოს შტატი|ოჰაიო]]) | კოლეჯი = | დრაფტის ეტაპი = 1 | დრაფტის არჩევა = 1 | დრაფტის წელი = 2003 | დრაფტის კლუბი = [[კლივლენდ კავალიერსი]] | კარიერის დასაწყისი = 2003- | კარიერის დასასრული = | წლები1 = 2003-2010 | კლუბი1 = [[კლივლენდ კავალიერსი]] | წლები2 = 2010-2014 | კლუბი2 = [[მაიამი ჰიტი]] | წლები3 = 2014 - 2018 | კლუბი3 = [[კლივლენდ კავალიერსი]] | წლები4 = 2018 - დღემდე | კლუბი4 = [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი]] | გამორჩეული მომენტები = * 4× [[NBA-ს ჩემპიონების სია|NBA ჩემპიონი]] <small>(2012)</small> <small>(2013)</small> <small>(2016)</small> <small>(2020)</small> * 4× [[ბილ რასელის NBA ფინალის ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო|NBA ფინალის MVP]] <small>(2012)</small> <small>(2013)</small> <small>(2016)</small><small>(2020)</small> * 4× [[NBA-ს ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო|NBA MVP]] <small>(2009–2010, 2012) </small> <small>(2013)</small> * 15× [[NBA All-Star მატჩი|NBA All-Star]] <small>(2005–2019)</small> * 12× [[NBA-ის ყველა-მოთამაშის გუნდი|All-NBA პირველი გუნდი]] <small>(2006, 2008–2018)</small> * 2× [[ყველა-NBA გუნდი|All-NBA მეორე გუნდი]] <small>(2005, 2007)</small> * [[NBA-ის ყველა-მოთამაშის გუნდი|All-NBA მესამე გუნდი]] <small>(2019)</small> * 5× [[NBA-ს ყველა-დაცვითი გუნდი|NBA All-მცველი პირველი გუნდი]] <small>(2009–2013)</small> * [[NBA-ს ყველა-დაცვითი გუნდი|NBA ყველა-მცველი მეორე გუნდი]] <small>(2014)</small> * [[NBA-ს წლის ახალბედის ჯილდო|წლის ახალბედა]] <small>(2004)</small> * [[NBA-ს ყველა-ახალბედას გუნდი|ყველა-ახალბედა პირველი გუნდი]] <small>(2004)</small> * [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის ყოველწლიური ქულების ლიდერების სია|NBA ქულების ჩამპიონი]] <small>(2007)</small> * [[უოლტერ კენედის მოქალაქეობის ჯილდო]] <small>(2016)</small> * 3× [[ასოცირებული პრესის წლის სპორტსმენი|AP წლის სპორტსმენი]] <small>(2013, 2016, 2018)</small> * 2× [[Sports Illustrated წლის სპორტსმენი|''Sports Illustrated'' წლის სპოერტმენი]] <small>(2012, 2016)</small> * [[აშშ-ის კალათბურთის წლის სპორტცმენი]] <small>(2012)</small> * 2× [[მრ. კალათბურთო აშშ]] <small>(2002, 2003)</small> * [[ნაისმიტ პრეპის წლის მოთამაშის ჯილდო|ნაისმიტ პრეპის წლის მოთამაშე]] <small>(2003)</small> * [[მაკდონალდის ყველა-ამერიკელის თამაში|მაკდომალდის ყველა ამერიკელის თამაშის MVP]] <small>(2003)</small> * 3× [[ოჰაიოს მრ. კალათბურთი]] <small>(2001–2003)</small> | nba-ის პროფილი = LeBron_James | მედალის თარგები = {{MedalSport|კაცთა კალათბურთი}} {{MedalCountry|{{bk|აშშ}}}} {{MedalCompetition|[[კალათბურთი ზაფხულის ოლიმპიადაზე|ოლიმპიური თამაშები]]}} {{MedalGold|[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|2008 პეკინი]] | [[აშშ-ის ეროვნლი საკალათბურთო ნაკრები|ნაკრები]]}} {{MedalGold| [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2012|2012 ლონდონი]]| [[აშშ-ის ეროვნული საკალათბურთო ნაკრები|ნაკრები]]}} {{MedalBronze|[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2004|2004 ათენი]] | [[აშშ-ის ეროვნული საკალათბურთო ნაკრები|ნაკრები]]}} {{MedalCompetition|[[ფიბა მსოფლიო ჩემპიონატი]]}} {{MedalBronze|[[ფიბა მსოფლიო ჩემპიონატი 2006|2006 იაპონია]]|[[ფიბა მსოფლიო ჩემპიონატი 2006|კაცთა კალათბურთი]]}} {{MedalCompetition|[[ფიბა ამერიკის ჩემპიონატი]]}} {{MedalGold|[[ფიბა ამერიკის ჩემპიონატი 2007|2007 ლას-ვეგასი]]|[[ფიბა ამერიკის ჩემპიონატი 2007|კაცთა კალათბურთი]]}} }} '''ლებრონ რეიმოუნ ჯეიმზი''' ({{lang-en|LeBron Raymone James}}; დ. [[30 დეკემბერი]], [[1984]]) — პროფესიონალური [[აშშ|ამერიკელი]] [[კალათბურთი|კალათბურთელი]], [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|ლოს-ანჯელეს ლეიკერსის]] მოთამაშე [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაცია|ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში]] (NBA). ყველა დროის საუკეთესო კალათბურთელის ტიტულისთვის ხშირად ადარებენ [[მაიკლ ჯორდანი|მაიკლ ჯორდანს]].<ref name="Pelton">{{cite web|last=Pelton|first=Kevin|title=LeBron or MJ? How the King is settling the GOAT debate|work=[[ESPN]]|date=May 10, 2018|accessdate=October 24, 2019|url=https://www.espn.com/nba/story/_/id/23456720/is-lebron-james-michael-jordan-greatest-nba-player-all}}</ref><ref name="Botkin">{{cite web|last=Botkin|first=Brad|title=LeBron James had at least one thing right when he declared himself the greatest player of all time|work=[[CBS Sports]]|date=January 2, 2019|accessdate=October 24, 2019|url=https://www.cbssports.com/nba/news/lebron-james-had-at-least-one-thing-right-when-he-declared-himself-the-greatest-player-of-all-time/}}</ref> მისი მიღწევები მოიცავს ოთხ [[NBA-ის ჩემპიონების სია|NBA ჩემპიონობას]], ოთხ [[NBA-ს ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო]]ს, [[ბილ რასელის NBA ფინალის ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო|ოთხ NBA ფინალების MVP-ის ჯილდოსა]] და [[კალათბურთი ზაფხულის ოლიმპიადაზე|სამ ოლიმპიურ ოქროს]]. ჯეიმზი 22-ჯერ გამოჩნდა [[NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი|NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩში]]; მათგან სამჯერ [[NBA All-Star მატჩის MVP-ს ჯილდო|NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩის MVP]]-იდ დასახელდა. 2008 წელს მოიგო [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის ყოველწლიური ქულებში ლიდერების სია|NBA-ის საუკეთესო მექულის ჯილდო]]. არის NBA-ის ყველა დროის ქულათა ლიდერი. [[NBA-ის ყველა-მოთამაშის გუნდი|NBA-ის ყველა-მოთამაშის პირველ გუნდში]] 13-ჯერ, ხოლო [[NBA ყველა-მცველის გუნდი|ყველა-მცველის პირველ გუნდში]] ექვსჯერ მოხვდა. ჯემზი კალათბურთის თამაშობდა მშობლიურ ქალაქ აკრონში მდებარე [[წმ. ვინსენტი-წმ. მარიამის საშუალო სკოლა]]ში, სადაც მას მედია როგორც NBA-ის მომავალ სუპერვარსკვლავად მოიხსენიებდა. 2003 წლის NBA-ის დრაფტზე იგი [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდ კავალიერსმა]] აირჩია. [[NBA სეზონი 2003-04|2003-04 წლების სეზონში]] [[NBA-ს წლის ახალბედის ჯილდო|წლის ახალწვეულად]] დასახელების შემდეგ, მალევე დაიმკვიდრა თავი როგორც ლიგის ერთ-ერთი საუკეთესო მოთამაშე; 2009 და 2010 წლებში მიოგო [[NBA-ს ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო]]. კლივლენდთან ერთად ჩემპიონობის ვერ მოპოვების შემდეგ 2010 წელს დატოვა კლივლენდი და თავისუფალი აგენტის სტატუსით [[მაიამი ჰიტი|მაიამი ჰიტს]] შეუერთდა. ''[[ESPN]]''-ში აღნიშნული ქმედება გამოქვეყნდა სპეციალური სათაურით ''გადაწყვეტილება''; ეს არის ამერიკული სპორტის ისტორიაში თავისუფალი აგენტის ერთ-ერთი ყველაზე საკამათო გადაწყვეტილება. მაიამში თამაშის დროს, 2012 და 2013 წლებში ჯეიმზმა პირველი ორი NBA-ის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა; აღნიშნულ წლებში მან აგრეთვე მოიგო ლიგის MVP-ისა და ფინალების MVP-ის ჯილდოები. 2014 წელს, მაიამში გატარებული მეოთხე სეზონის შემდეგ ჯეიმზმა მაიამი დატოვა და კლივლენდ კავალიერსს შეუერთდა. 2016 წლის სეზონში ულიდერა კავალიერსს რათა NBA-ის ფინალებში [[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი]] დაემარცხებინათ. აღნიშნულ სეზონში კლივლენდ კავალიერსმა არსებობის ისტორიაში პირველი ტიტული მოიპოვა; აქ დასრულდა ფრენჩაიზის 52-წლიანი უტიტულო სერია. ლებრო ჯემზის გუნდები მიყოლებით 8 წელი (2011-2018) გადიოდნენ NBA-ის ფინალებში. 2018 წელს ჯეიმზმა დატოვა კავალიერსი და [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|ლოს-ანჯელეს ლეიკერსს]] შეუერთდა. ==ახალგაზრდობა== ლებრონ ჯეიმზი დაიბადა 1984 წლის 30 დეკემბერს [[აკრონი|აკრონში]], [[ოჰაიო]]ში; მისი დაბადებისას დედა, გლორია მარია ჯეიმზი 16 წლის იყო.<ref name="Jones2003">{{cite book |last=Jones |first=Ryan |title=King James: Believe the Hype |year=2003 |publisher=St. Martin's Griffin |location=New York |isbn=978-0-312-34992-9 |url=https://archive.org/details/kingjames00ryan }}</ref> მის მამას, ენტონი მაკ'კლელენდს აქვს ფართო კრიმინალური ჩანაწერები; იგი არი იყო ჩართული ლებრონის ცხოვრებაში.<ref>{{cite web|last=Donegan|first=Lawrence|url=https://www.theguardian.com/sport/2003/mar/02/ussport|title=America's most wanted|newspaper=[[The Guardian]]|date=March 2, 2003|access-date=May 29, 2018}}</ref> ჯეიმზსს აღზრდის პერიოდში ხშირად უხდებოდა ცხოვრებასთან ბრძოლა: ოჯახი აკრონის ნესტიან უბნებში საცხოვრებლად ბინიდან ბინაში გადადიოდა, ხოლო მისი დედა გლორია სტაბილურ სამსახურს ეძებდა.<ref name=jockbio>{{cite web|url=http://www.jockbio.com/Bios/James/James_bio.html|title=LeBron James Biography|website=JockBio.com|access-date=May 23, 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160117213500/http://jockbio.com/Bios/James/James_bio.html|archivedate=იანვარი 17, 2016}}</ref> მისმა დედა გააანალიზა, რომ ლებრონისთვის ოჯახურ პირობებში ყოფნა უკეთესი იქნებოდა, ამიტომ გლორიამ მას ფრენკ უოკერის ოჯახთან გადასვლის უფლება მისცა; ფრენკ უოკერი იყო ადგილობრივი ახალგაზრდული ფეხბურთის მწვრთნელი, რომელმაც 9 წლის ჯეიმზზ კალათბურთი კააცნო.<ref name="Jones2003" /> ჯეიმზმა მოწესრიგებული კალათბურთის თამაში მეხუთე კლასში დაიწყო.<ref>{{cite web |last1=Nichols |first1=Rachel |title=LeBron James opens up on his new school, the Lakers and life's challenges |url=http://www.espn.com/nba/story/_/id/24194051/lebron-james-discusses-opening-public-school-akron-move-los-angeles-lakers-nba |publisher=[[ESPN]] |access-date=July 31, 2018 |date=July 30, 2018}}</ref> მოგვიანებით ჩრდილოეთ ოჰაიოს ''სროლის ვარსკვლავები''-სთვის [[მოყვარულ ათლეტთა კავშირი|მოყვარულ ათლეტთა კავშირში]] თამაშობდა.<ref name=jockbio /> გუნდმა წარმატებები ადგილობრივ და ეროვნულ დონეზე მოიპოვა; მათ უძღვებოდნენ ჯეიმსი და მისი მეგობრები: სიან კოტონი, დრუ ჯოისი III და ვილი მაკგი.<ref name="Jones2003" /> ჯგუფმა საკუთარი თავი "Fab Four"-ად დაასახელა და ერთმანეთს შეჰპირდნენ, რომ ერთად ჩაირიცხებოდნენ საშუალო სკოლაში.<ref name="Jones2003" /> ==პროფესიონალური კარიერა== ===კლივლენდ კავალიერსი=== ====2003-2004: ახალბედობის სეზონი==== [[File:LeBronWizards1.jpg|thumbnail|left|ჯეიმზი ასრულებს დრიბლინგს [[ვაშინგტონ ვიზარდსი]]ს მოთამაშის [[კარონ ბატლერი]]ს წინააღმდეგ (2006 წლის ნოემბერი)]] [[NBA-ის დრაფტი 2003|NBA-ის 2003 წლის დრაფტზე]] ლებრონ ჯემზი მშობლიური ქალაქის კლუბმა, [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდ კავალიერსმა]] პირველი რაუნდის პირველ არჩევნად აიყვანა.<ref>{{cite web|title=2003 NBA Draft|url=https://www.basketball-reference.com/draft/NBA_2003.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 13, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110514005841/http://www.basketball-reference.com/draft/NBA_2003.html|archivedate=მაისი 14, 2011}}</ref> რეგულარული სეზონის პირველ თამაშში [[საკრამენტო კინგსი]]ს წინააღმდეგ მან 25 ქულა დააგროვა.<ref>{{cite news|title=Expectations for James more than met|url=http://espn.go.com/nba/recap?id=231029023|publisher=[[ESPN]]|accessdate=May 30, 2012|date=October 30, 2003|agency=Associated Press}}</ref> სეზონის მიწურულს, იგი გადა პირველი კავალიერი, რომელმაც [[NBA-ს წლის ახალბედის ჯილდო|NBA-ის წლის ახალბედის ჯილდო]] მიიღო;<ref name="nbastat">{{cite web|title=LeBron James: Player Info Page |url=http://www.nba.com/playerfile/lebron_james/career_stats.html |website=NBA.com |accessdate=April 27, 2007 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070516055606/http://www.nba.com/playerfile/lebron_james/career_stats.html |archivedate=May 16, 2007 |df= }}</ref> აღნიშნულ სეზონში საშუალოდ 20.9 ქულას, 5.5 მოხსნასა და 5.9 შედეგინ გადაცემას აგროვებდა; იგი აგრეთვე გახდა მესამე მოთამაშე ლიგის ისტორიაში, რომელიც სადებიუტო სეზონში მინიმუმ 20 ქულას, 5 მოხსნასა და 5 შედეგიან გადაცემას ასრულებდა.<ref>{{cite news|agency=Associated Press|title=20-5-5: Tyreke Evans makes rookie history|url=http://www.news10.net/news/story.aspx?storyid=79284|publisher=News10/KXTV|accessdate=April 13, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130921055244/http://www.news10.net/news/story.aspx?storyid=79284|archive-date=September 21, 2013}}</ref> კლივლენდმა სეზონი 35-47 შედეგით დაასრულა; გუნდი playoffs-ში ვერ გავიდა თუმცა წინა წელთან შედარებით აღნიშნულ სეზონში 15-ით მეტი თამაშის მოგება მოახერხა.<ref>{{cite web|title=2003–04 Cleveland Cavaliers|url=https://www.basketball-reference.com/teams/CLE/2004.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 27, 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201112010738/https://www.basketball-reference.com/teams/CLE/2004.html|archivedate=ნოემბერი 12, 2020}}</ref> ====2004-2008: სუპერვარსკვლავად ჩამოყალიბება==== 2004-05 წლების სეზონში ჯეიმზმა პირველად ითამაშა [[NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი]]; იგი წარმოადგენდა [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთ კონფერენციას]], რომელსაც გამარჯვებაში 13 ქულით, 8 მოხსნითა და 6 შედეგიანი გადაცემით დაეხმარა.<ref>{{cite web|title=2005 NBA All-Star Game|url=https://www.basketball-reference.com/allstar/NBA_2005.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=February 4, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121008034036/http://www.basketball-reference.com/allstar/NBA_2005.html|archivedate=ოქტომბერი 8, 2012}}</ref> ლიგის გუნდებმა მისი სწრაფი განვითარება შენიშნეს; [[დენვერ ნაგეტსი]]ს მწვრთნელი [[ჯორჯ კარლი]] ''Sports Illustrated'' უყვებოდა: „უცნაურია საუბარი იმაზე, რომ 20 წლის ბავშვი შესანიშნავი მოთამაშეა, მაგრამ იგი არის შესანიშნავი მოთამაშე... იგი გამონაკლისია თითქმის ყველა წესისა“.<ref>{{cite magazine|last1=Pierce|first1=Charles|title=The Future Is Now|url=https://www.si.com/vault/issue/717919/85/2|magazine=[[Sports Illustrated]]|accessdate=May 21, 2017| date=February 21, 2005}}</ref> 20 მარტს [[ტორონტო რაპტორსი]]ს წინააღმდეგ ჯეიმზმა 56 ქულა მოიპოვა; აღნიშნული შედეგით დაამყარა კლივლენდის ერთ-თამაშში მოთამაშის მიერ ჩაგდებული ქულების რეკორდი.<ref name=2005MG>{{cite web|title=2004–2005 Season|url=http://www.nba.com/media/cavaliers/200506_200405_season.pdf|publisher=[[NBA]]|accessdate=June 2, 2012}}</ref> სეზონში საშუალოდ 27.2 ქულის, 7.4 მოხსნისა და 7.2 შედეგიანი გადაცემის დაფიქსირების გამო წლის ბოლოს [[NBA-ის ყველა-მოთამაშის გუნდი|NBA-ის ყველა-მოთამაშის პირველ გუნდში]] მოხვდა.<ref name="nbabio">{{cite web|title=LeBron James stats, details, videos, and news|url=http://www.nba.com/players/lebron/james/2544|website=NBA.com|accessdate=May 27, 2017}}</ref> მიუხედავად სეზონის რეკორდული მაჩვენებლით დაწყებისა (30-10), კავალიერსი კვლავ ვერ გავიდა playoffs-ში და სეზონი 42-40 შედეგით დაასრულა.<ref>{{cite web|title=2004–05 Cleveland Cavaliers|url=https://www.basketball-reference.com/teams/CLE/2005.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 29, 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201112001524/https://www.basketball-reference.com/teams/CLE/2005.html|archivedate=ნოემბერი 12, 2020}}</ref> 2006 წლის [[NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი|NBA-ის ყველა-ვარკვლავის მატჩში]] ლებრონმა მოპოვებული 29 ქულით აღმოსავლეთის გუნდს ულიდერა; აღნიშნული თამაში აღმოსავლეთის გუნდმა მოიგო, ხოლო [[NBA All-Star მატჩის MVP-ს ჯილდო|მატჩის MVP]]-იდ ლებრონ ჯეიმზი დასახელდა.<ref>{{cite web|last1=Sheridan|first1=Chris|title=LeBron and Pistons lead East to All-Star game win|url=http://www.espn.com/nba/allstar2006/news/story?id=2335852|publisher=[[ESPN]]|accessdate=February 4, 2018|date=February 19, 2006}}</ref> სეზონში საშუალოდ 31.4 ქულის, 7 მოხსნისა და 6.6 შედეგიანი გადაცემის დაფიქსირებით<ref name=Reference>{{cite web|title=LeBron James NBA & ABA Stats|url=https://www.basketball-reference.com/players/j/jamesle01.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 21, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130329141009/http://www.basketball-reference.com/players/j/jamesle01.html|archivedate=მარტი 29, 2013}}</ref>, წლის ბოლოს ჯეიმზმა [[NBA-ს ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო|NBA-ს ყველაზე ღირებული მოთამაშის]] გამოკითხვაში, [[სტივ ნეში]]ს შემდეგ, მეორე ადგილი დაიკავა.<ref>{{cite news|title=James, Nash share Sporting News MVP award|url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2443137|publisher=[[ESPN]]|accessdate=May 5, 2007|agency=Associated Press|date=May 12, 2006}}</ref> ჯეიმზის ლიდერობით კავალიერსი 1998 წლის შემდეგ პირველად გავიდა playoffs-ში.<ref name="clinch">{{cite web|title=James, Cavs Top Mavs To Clinch Playoff Berth |url=http://www.nba.com/games/20060329/DALCLE/recap.html |website=NBA.com| accessdate=May 1, 2007| date=March 29, 2006}}</ref> სეზონის დასკვნითი ნაწილის სადებიუტი შეხვედრაში ჯეიმზმა [[ვაშინგტონ ვიზარდსი|ვაშინგტონის]] წინააღმდეგ მოგებულ შეხვედრაში სამმაგი დუბლი შეასრულა.<ref name="debut">{{cite news|title=James' playoff debut triple-double carries Cavs |url=http://sports.espn.go.com/nba/recap?gameId=260422005 |publisher=[[ESPN]]|accessdate=May 1, 2007|date=April 22, 2006|agency=Associated Press}}</ref> სერიის მესამე თამაშში ჩააგდო კარიერულად პირველი თამაშის მომგები ბურთი; კიდევ ერთი ასეთი სროლა მან სერიის მეხუთე თამაშში შეასრულა.<ref>{{cite web|title=Kobe Bryant vs. Lebron James: Game Winning Shots |url=http://chasing23.com/kobe-bryant-vs-lebron-james-game-winning-shots/ |publisher=Chasing 23 |accessdate=June 1, 2013 | date=May 3, 2011| author=The NBA Realist| url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130531031446/http://chasing23.com/kobe-bryant-vs-lebron-james-game-winning-shots/ |archivedate=May 31, 2013 |df= }}</ref> კლივლენდი ვაშინტრონ ვიზარდსს გასცდა, თუმცა მეორე რაუნდში [[დეტროიტ პისტონსი|დეტროიტ პისტონსთან]] დამარცხდნენ.<ref>{{cite web|title=2006 NBA Playoffs Summary|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2006.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 13, 2013|archiveurl=https://archive.today/20150717051615/http://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2006.html|archivedate=ივლისი 17, 2015}}</ref> [[File:LeBron James 2.jpg|150px|thumbnail|left|ლებრონი 2007 წლის მაისს]] 2006-07 წლების სეზონში ჯეიმზის საშუალო მაჩვენებელი შემცირდა და გახდა 27.3 ქულა, 6.7 მოხსნა, 6 შედეგიანი გადაცემა და 1.6 ჩაჭრა.<ref name="nbabio"/> ზოგიერთი ანალიტიკოსი აღნიშნულის მიზეზად ასახელებდა შედეგიანი გადაცემების შესრულების უნარისა და სროლის შერჩევის რესგრესს, რაც გამოწვეული იყო ძალისხმევისა და ყურადღების ნაკლებობით.<ref name=TBOB499>{{cite book|last=Simmons|first=Bill|title=The Book of Basketball|year=2009|publisher=ESPN Books|location=New York|isbn=9780345511768|page=499|url=https://archive.org/details/bookofbasketball00simm}}</ref> წინა წლის მსგავსად, კავალიერსმა სეზონი 50 მოგებით დაასრულა და playoffs-ში აღმოსავლეთში მეორე ადგილით მოხვდა.<ref>{{cite web|title=2006–07 Cleveland Cavaliers|url=https://www.basketball-reference.com/teams/CLE/2007.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 29, 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201112030847/http://www.basketball-reference.com/teams/CLE/2007.html|archivedate=ნოემბერი 12, 2020}}</ref> [[NBA-ის კონფერენციის ფინალები]]ს მეხუთე თამაშში ჯეიმზმა [[დეტროიტ პისტონსი|პისტონსის]] წინააღმდეგ 48 ქულა, 9 მოხსნა და 7 შედეგიანი გადაცემა ჩაიწერა პირად ანგარიშზე; მატჩში კავალიერსის ბოლო 30 ქულიდან 29 სწორედ მან მოიპოვა (მათში შედის მატჩის მომგები თამაშის დასრულებმადე 2 წამით ადრე ჩაგდებული layup-სროლა).<ref>{{cite news|title=LeBron bewilders Pistons as Cavaliers inch closer to NBA finals |url=http://scores.espn.go.com/nba/recap?gameId=270531008 |publisher=[[ESPN]]|accessdate=May 31, 2007|date=June 1, 2007|agency=Associated Press}}</ref> თამაშის შემდეგ კომენტატორმა [[მარვ ალბერტი|მარვ ალბერტმა]] აღნიშნულ შესრულებას უწოდა „სეზონის დასკვნითი ნაწილის ერთ-ერთი უდიდესი მომენტი“, ხოლო [[სტივ კერი]]მ იგი აღწერა როგორც „[[მაიკლ ჯორდანი|ჯორდანის]]-მსგავსი“.<ref name="2007DetroitGm5">{{Youtube|d1Px-jPm_TU|LeBron James takes over Game 5!}}</ref> 2012 წელს აღნიშნული ჩესრულება ''[[ESPN]]''-მ თანამედროვე NBA playoff-ის ისტორიაში მეოთხე საუკეთესოდ დაასხელა.<ref name=ESPN>{{cite web|title=Greatest NBA playoff performances|url=http://espn.go.com/nba/playoffs/2012/story/_/id/8068148/nba-playoffs-top-25-performances-ever|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 23, 2012|date=June 20, 2012|author=ESPN.com Staff}}</ref> კავალიერსმა ექვსი თამაშის მოგებით დაამარცხა მოწინააღმდეგე და მოიპოვა პირველი კონფერენაციის ჩემპიონის ტიტული;<ref>{{cite news|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=270602005|title=Gibson's 31 points, James' balanced play puts Cavs in NBA Finals|publisher=[[ESPN]]|date=June 2, 2007|accessdate=December 11, 2016|agency=Associated Press}}</ref> გუნდი [[NBA-ის ფინალები|NBA-ის ფინალებში]] [[სან-ანტონიო სპურსი|სან-ანტონიო]] სპურსს დაუპირისპირდა.<ref name=BR2007>{{cite web|title=2007 NBA Playoffs Summary|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2007.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 13, 2013|archiveurl=https://archive.today/20120722024652/http://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2007.html|archivedate=ივლისი 22, 2012}}</ref> ჩემპიონის გადამწყვეტ სეროაში ლებრონ ჯეიმზი საშუალოდ 22.0 ქულას (სროლის სიზუსტე 35.6%), 7.0 მოხსნასა და 6.8 შედეგიან გადაცემას აგროვებდა; კავალიერსი ფინალში დამარცხდა.<ref name=BR2007 /> 2007-08 წლების სეზონის თებერვალში NBA-ს ყველა-ვარსკვლავის მატჩში 27 ქულის, 8 მოხსნისა და 9 შედეგიანი გადაცემის დაფიქსირების გამო ჯეიმზი მეორედ გახდა NBA-ის ყველა-ვარსკვლავის მატჩის MVP.<ref>{{cite news|title=Allen's flurry of 3s help East hold on for All-Star win|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=280217032|publisher=[[ESPN]]|accessdate=February 4, 2018|date=February 18, 2008|agency=Associated Press}}</ref> სეზონში საშუალოდ 30 ქულის დაგროვებით იგი სეზონის [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის ყოველწლიური ქულების ლიდერების სია|საუკეთესო მექულე]] გახდა.<ref>{{cite web|last1=Haberstroh|first1=Tom|title=LeBron James: 'Scoring not my job'|url=http://www.espn.com/nba/truehoop/miamiheat/story/_/id/8772666/lebron-james-says-lead-league-scoring-not-my-job-miami-heat|publisher=[[ESPN]]|accessdate=February 4, 2018|date=December 26, 2012}}</ref> მიუხედავას ჯეიმზის 30 ქულიანი სეზონისა, კავალიერსის წაგება/მოგებათა მაჩვენებელი დაეცა და 45-37 გახდა.<ref>{{cite web|title=2007–08 NBA Standings|url=https://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2008_standings.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=February 18, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210420204039/https://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2008_standings.html|archivedate=აპრილი 20, 2021}}</ref> აღმოსავლეთის playoffs-ში მეოთხე ადგილით შესვლის შემდეგ კავალიერსმა პირველ რაუნდში ვიზარდსი დაამარცხა; თუმცა შემდეგ გუნდი აღნიშნული სეზონის ჩემპიონმა [[ბოსტონ სელტიქსი|ბოსტონ სელტიქსმა]] 7 თამაშში დაამარცხა.<ref>{{cite web|title=2008 NBA Playoffs Summary|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2008.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 13, 2013|archiveurl=https://archive.today/20150905101941/http://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2008.html|archivedate=სექტემბერი 5, 2015}}</ref> სერიის დასკვნით თამაშში ჯეიმზმა 45, ხოლო ბოსტონის მოთამაშე [[პოლ პირსი]]მ 41 ქულა მოიპოვა.<ref>{{cite news|title=Pierce, James duke it out as Celtics close out Cavs in Game 7|url=http://espn.go.com/nba/recap?gameId=280518002|publisher=[[ESPN]]|accessdate=February 18, 2013|date=May 19, 2008|agency=Associated Press}}</ref> ====2008-2010: MVP სეზონები==== [[File:LebronStevenson.jpg|thumb|right|upright|ჯეიმზი და [[დეშაუნ სტივენსონი]] 2008 წლის აპრილში; მას შემდეგ რაც სტივენსონმა ლებრონს „გადაჭარბებულად შეფასებული“ უწროდა მათ მცირე შელაპარაკება მოუვიდათ.<ref name=Stevenson>{{cite web|last=MacMahon|first=Tim|title=Stevenson: LeBron beef 'pretty much over'|url=http://espn.go.com/blog/dallas/mavericks/post/_/id/4678739/deshawn-stevenson-lebron-beef-pretty-much-over|publisher=[[ESPN]]|accessdate=April 13, 2013|date=May 28, 2011}}</ref>]] 2008-09 სეზონის დასასრულს ჯეიმზმა [[NBA-ის წლის საუკეთესო მცველის ჯილდო|NBA-ის წლის საუკეთესო მცველის]] გამოკითხვაში მეორე ადგილი დაიკავა; აღნიშნულ სეზონში დააგროვა 93 დაფარება<ref name="Abrams">{{cite news|last=Abrams|first=Jonathan|title=On Defense, James Is Closer Than He Appears|url=https://www.nytimes.com/2010/05/06/sports/basketball/06cavs.html?_r=0|newspaper=[[The New York Times]]|accessdate=June 11, 2013|date=May 5, 2010}}</ref> და პირველად მოხვდა [[NBA-ის ყველა მცველის გუნდი|NBA-ის ყველა-მცველის პირველ გუნდში]].<ref name=DPOTY09>{{cite web|title=Howard, Bryant headline 2008–09 NBA All-Defensive First Team |url=http://www.nba.com/2009/news/05/06/defensive.team/index.html |website=NBA.com |date=May 6, 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090508060828/http://www.nba.com/2009/news/05/06/defensive.team/index.html |archivedate=May 8, 2009 |df= }}</ref> კლივლენდმა ჯეიმზისა და ახლადშეძენილი მოთამაშის, All Star მცველის [[მო ვილიამსი]]ს თამაშით ფრენჩაიზის რეკორდული მაჩვენებელი 66-16 დააფიქსირა.<ref>{{cite news|agency=Associated Press|title=LeBron sits as Cavs fail to match best home record|url=http://www.toledoblade.com/Pro/2009/04/16/LeBron-sits-as-Cavs-fail-to-match-best-home-record.html|newspaper=Toledo Blade|accessdate=February 18, 2013|date=April 16, 2009}}</ref> სეზონში საშუალოდ 28.4 ქულის, 7.6 მოხსნის, 7.2 შედეგიანი გადაცემის, 1.7 ჩაჭრისა და 1.2 დაგროვებით ლებრონი გახდა პირველი კავალიერსის მოთამაშე, რომელმაც [[NBA-ს ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო|MVP ჯილდო]] მიიღო.<ref>{{cite web|title=James outdistances Bryant in winning Kia MVP award |url=http://www.nba.com/2009/news/05/04/mvp.release.20090504/index.html |website=NBA.com |accessdate=May 4, 2009 |date=May 4, 2009| url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090507190209/http://www.nba.com/2009/news/05/04/mvp.release.20090504/index.html |archivedate=May 7, 2009 |df= }}</ref> playoffs-ში კლივლენდმა [[დეტროიტ პისტონსი|პირტონსი]] და [[ატლანტა ჰოუქსი]] დაამარცხა; კონფერენციის ფინალში გუნდი [[ორლანდო მეჯიქი|ორლანდო მეჯიქს]] დაუპირისპირდა.<ref name=BR2009>{{cite web|title=2009 NBA Playoffs Summary|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2009.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=April 13, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210422224828/https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2009.html|archivedate=აპრილი 22, 2021}}</ref> სერიის პირველ თამაშში ჯეიმზმა 49 ქულა 67% სროლის სიზუსტით დააგროვა, თუმცა კავალიერსი მაინც დამარცხდა.<ref name=ESPN /> მეორე თამაშში კავალიერსის ლიდერმა თამაშის მომგები ბურთის ჩაგდება მოახერხა და სერიაში ანგარიში გაათანაბრა (1-1).<ref>{{cite news|agency=Associated Press|title=James' dramatic buzzer-beater drops Magic, evens series at 1–1|url=http://espn.go.com/nba/recap?gameId=290522005|publisher=[[ESPN]]|accessdate=February 18, 2013|date=May 23, 2009}}</ref> კლივლენდმა აღნიშნული სერია 6 თამაშში დათმო; მეექვსე თამაშის დასასრულს ლებრონმა კორტი მოწინააღმდეგისთვის ხელის ჩამოურთმევლად დატოვა; აღნიშნულ ქმედებას მედიის მრავალი წევრი განიხილავდა როგორც არასპორტულ საქციელად.<ref>{{cite magazine|url=http://sportsillustrated.cnn.com/2009/writers/phil_taylor/06/02/lebron/index.html|title=LeBron sent a clear message by not shaking hands with Magic|last=Taylor|first=Phil|date=June 2, 2009|accessdate=July 18, 2010|quote=Not only would it have saved him the smattering of grief he's been getting from the media and fans the last few days, it just would have also been the right thing to do|magazine=[[Sports Illustrated]]|archive-date=აგვისტო 4, 2009|access-date=დეკემბერი 10, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20090804043332/http://sportsillustrated.cnn.com/2009/writers/phil_taylor/06/02/lebron/index.html}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2009/06/02/sports/basketball/02rhoden.html|title=A Handshake Is Not Too Much to Ask, Even From a King|last=Rhoden|first=William|authorlink=William Rhoden|date=June 2, 2009|newspaper=[[The New York Times]]|accessdate=July 18, 2010|quote=It's hard for me to congratulate somebody after you just lose to them}}</ref> იგი აღნიშნულ სერიაში საშუალოდ 38.5 ქულას, 8.3 მოხსნასა და 8 შედეგიან გადაცემას აგროვებდა;<ref name=ap_06082013>{{cite news|title=LeBron: Do what's best for team|date=June 8, 2013|publisher=[[ESPN]]|agency=Associated Press|url=http://espn.go.com/nba/playoffs/2013/story/_/id/9355736/2013-nba-finals-lebron-james-miami-heat-criticism-done-more-lost|accessdate=June 8, 2013}}</ref> აღნიშნული სეზონის დასკვნითი ნაწილი playoffs-კარიერის საუკეთესო მაჩვენებლით, საშუალოდ აღებული 35.3 ქულით დაასრულა.<ref name=Reference /> 2009-10 წლების თებერვალში, კავალიერსის მოთამაშეთა ტრავმების გამო ჯეიმზი იძულებული გახდა [[გამთამაშებელი (კალათბურთი)|გამთამაშებლის პოზიციაზე]] ეთამაშა.<ref>{{cite web|last=Schmitt Boyer|first=Mary|title=Cleveland Cavaliers star LeBron James glad point-guard assignment is temporary|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2010/02/lebron_glad_point_guard_assign.html|website=cleveland.com|accessdate=July 18, 2013|date=February 5, 2010}}</ref> მისი ლიდერობისას კავალიერსი არ დამარცხებულა; აღსანიშნავია, რომ გუნდმა წინა სეზონის მსგავსად ლიგის საუკეთესო შედეგი დააფიქსირა.<ref>{{cite web|url=https://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2010.html|title=2009–10 NBA Season Summary|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=July 18, 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100714062612/http://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2010.html|archivedate=ივლისი 14, 2010}}</ref> ლებრონის გამთამაშებლად გადასვლის შემდეგ მისი გაიზარდა თამაშის საშუალო დროც, რამაც აგრეთვე სტატისტიკური მაჩვენებლების ზრდაც გამოიწვია: საშუალოდ 29.7 ქულა (50%+ სროლის სიზუსტით), 7.3 მოხსნა, 8.6 შედეგიანი გადაცემა, 1.6 ჩაჭრა და 1 დაფარება; აღნიშნულის დაფიქსირების გამო სეზონის ბოლოს კიდევ ერთი MVP ჯილდო გადაეცა.<ref name=MPV>{{cite web|title=LeBron James Wins NBA's 2009–10 Most Valuable Player Award|url=http://www.nba.com/cavaliers/news/mvp_100502.html|publisher=Cleveland Cavaliers Official Website|date=May 2, 2010|accessdate=February 4, 2018}}</ref> playoffs-ის გახსნით რაუნდში კავალიერსმა [[ჩიკაგო ბულზი|ბულზი]] დაამარცხა და [[ბოსტონ სელტიქსი|ბოსტონ სელტიქსს]] დაუპირისპირდა.<ref name=espn5132010>{{cite news|url=http://sports.espn.go.com/nba/recap?gameId=300513002|title=LeBron's triple-double not enough as Celtics move on to face Magic|agency=Associated Press|publisher=[[ESPN]] |date=May 13, 2010|accessdate=July 15, 2010}}</ref> სერიის მეხუთე თამაშში დაფიქსირებული შედეგის გამო ჯეიმზი მკაცრად გააკრიტიკეს: მან 15 ქულა 14 სროლაში (20% სროლის სიზუსტით) მოიპოვა.<ref>{{cite web|last=Moore|first=Matt|title=NBA Playoffs Celtics Cavs Game 5: Celtics dominate as LeBron James fails in the big time|url=http://probasketballtalk.nbcsports.com/2010/05/11/nba-playoffs-celtics-cavs-game-5-celtics-dominate-as-lebron-james-fails-in-the-big-time/|publisher=[[NBC Sports]]|accessdate=July 3, 2012|date=May 11, 2010}}</ref> აღნიშნულ შეხვედრაში კავალიერსმა ისტორიაში ყველაზე ცუდი მარცხი განიცადა. საბოლოოდ, გუნდი ასპარეზობას სერიის მეექვსე თამაშში გამოეთიშა; აღნიშნულ შეხვედრაში ჯეიმზმა 27 ქულა, 19 მოხსნა და 10 შედეგიანი გადაცემა ჩაიწერა პირად ანგარიშზე, თუმცა ეს გასამარჯვებლად საკმარისი არ აღმოჩნდა.<ref name=espn5132010/> ===მაიამი ჰიტი=== ====''გადაწყვეტილება''==== [[File:LeBron James 18112009 1.jpg|thumbnail|right|175px|ჯეიმზი კავალიერსთან ერთად 2009 წლის ნოემბერში. მან კავალიერში ყოფნის პირველი ნაწილი საშუალოდ 27.8 ქულით, 7 მოხსნით, 7 შედეგიანი გადაცემითა და 1.7 ჩაჭრით დაასრულა.<ref name=Comp>{{cite web|title=LeBron James goes home|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/11200098/breaking-lebron-james-return-cleveland-espn-magazine|magazine=[[ESPN The Magazine]]|date=July 11, 2014|access-date=February 4, 2018}}</ref>]] 2010 წლის 1 ივლსს EDT დროით 12:01 წუთზე ლებრონ ჯეიმზი შეუზღუდავი თავისუფალი აგენტი გახდა.<ref>{{cite web|url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?page=FreeAgency-100630|title=NBA Free Agency: Who's going where?|publisher=[[ESPN]] |date=June 30, 2010|access-date=October 30, 2010}}</ref> ამ პერიოდამდე მის სახელს რანდენიმე გუნდს, მათ შორის [[ჩიკაგო ბულზი|ჩიკაგო ბულზს]], [[ლოს-ანჯელეს კლიპერსი|ლოს-ანჯელეს კლიპერსს]], [[მაიამი ჰიტი|მაიამი ჰიტს]], [[ნიუ-იორკ ნიქსი|ნიუ-იორკ ნიქსს]], [[ნიუ-ჯერსი ნეტსი|ნიუ-ჯერსი ნეტსსა]] და კავალიერსს უკავშირებდნენ.<ref>{{cite web|url=http://msn.foxsports.com/nba/story/lebron-james-says-he-will-join-miami-heat-070810|title=LeBron says he'll sign with Miami Heat|publisher=[[Fox Sports]]|date=August 9, 2010|access-date=October 30, 2010}}</ref> 8 ივლისს მან მან ESPN-ს პირდაპირ ეთერში გამოაცხადა ეგრეთ წოდებული ''გადაწყვეტილება'' - იგი მაიამი ჰიტთან გააფორმებდა კონტრაქტს.<ref>{{cite web|last=Windhorst|first=Brian|title=A look back at the fateful 'Decision'|url=http://sports.espn.go.com/nba/truehoop/miamiheat/columns/story?columnist=windhorst_brian&page=jamesdecision-110708|publisher=[[ESPN]]|access-date=April 27, 2013|date=July 8, 2011}}</ref> ტრანსლაცია გადმოიცა ''Boys & Girls Club''-დან ([[გრინვიჩი]]); აღნიშნულმა ტრანნსლაციამ საქველმოქმედო ორგანიზაციებისთვის $2,5 მილიონი გამოიმუშავა. რეკლამებიდან მიღებული თანხის დამატებით შემოსავალი $3.5 მილიონამდე გაიზარდა; აღნიშნული დამატებითი შემოსვალი სხვა საქველმოქმედო ორგანიზაციებისთვის იქნა შეწირული.<ref name="cleveland.com">{{cite web|date=July 12, 2010|website=cleveland.com |title= LeBron James' 'Decision' generated $6 million in ad revenue|access-date=June 10, 2012|url=http://www.cleveland.com/ohio-sports-blog/index.ssf/2010/07/lebron_james_decision_generate.html|author=Starting Blocks, The Plain Dealer}}</ref> ერთი დღით ადრე, აგრეთვე თავისუფალმა აგენტებმა [[კრის ბოში|კრის ბოშმა]] და [[დუეინ უეიდი|დუეინ უედმა]] განაცხადეს რომ მაიამისთან გააფორმებდნენ კონტრაქტს;<ref>{{cite news|url=http://www.nba.com/2010/news/07/07/wade.bosh.heat.ap/?ls=iref:nbahpt1 |title=Wade granted one of his wishes with Bosh coming to Miami |date=July 7, 2010 |work=NBA.com |agency=Associated Press |access-date=October 30, 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100915005634/http://www.nba.com/2010/news/07/07/wade.bosh.heat.ap/?ls=iref%3Anbahpt1 |archivedate=September 15, 2010 |df= }}</ref> მოგვიანებით გაირკვა, რომ ტრიომ 2010 წლის თავისუფალი აგენტობის თემაზე ერთმანეთს შორის 2006 წელს ისაუბრეს.<ref name=plaindealer20100710>{{cite news |url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2010/07/inside_the_decision_miamis_cou.html |title=Inside 'The Decision': Miami's coup was a 'surprise' built on long-coveted goal of James, Wade and Bosh |last=Windhorst |first=Brian |authorlink=Brian Windhorst |newspaper=[[The Plain Dealer]] |date=July 10, 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100713120048/http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2010/07/inside_the_decision_miamis_cou.html |archivedate=July 13, 2010 |access-date=November 9, 2010 |url-status=dead |df= }}</ref> ჯეიმზმა გადაწყვიტა რომ უეიდთან და ბოშთან ეთამაშა რათა შეტევაში ნაკლებად დატვირთულიყო; იგი ფიქრობდა, რომ გაუმჯობესებული გუნდელები NBA-ის მოგების უკეთეს შანსს მისცემდნენ.<ref name=thomsen>{{cite magazine|last1=Thomsen|first1=Ian|title=The Plot Starts Here&nbsp;... Showtime Starts Here|url=https://www.si.com/vault/2010/07/19/105961094/the-plot-starts-here--showtime-starts-here|magazine=[[Sports Illustrated]]|access-date=March 8, 2018|date=July 19, 2010}}</ref> ჰიტის პრეზიდენტმა [[პატ რალი]]მ დიდი როლი ითამაშა ჯეიმსის გადმობირებაში ბოშსა და უეიდთან ერთად თამაშის იდეაზე.<ref>{{cite web|last=Biggane|first=Brian|title=LeBron James admits Pat Riley sold him on being part of a family with Miami Heat|url=http://www.palmbeachpost.com/news/sports/basketball/lebron-james-admits-pat-riley-sold-him-on-being-pa/nL8N6/|newspaper=[[The Palm Beach Post]]|access-date=July 3, 2012|date=July 10, 2010}}</ref> ჯეიმზს მოეხსნა ქულების აღების ტვირთი და ფიქრობდა, რომ იგი შეიძლება ყოფილიყო პირველი მოთამაშე ოსკარ რობერტსონის შემდეგ რომელიც სამმაგა დუბლით დაასრულებდა სეზონს.<ref name=thomsen/> კავალიერსის დატოვებისთანავე ჯეიმზის საქციელზე კრიტიკა გამოთვეს სპორტის ანალიტიკოსებმა, ხელმძღვანელებმა, გულშემატკივრებმა, მოქმედმა და კარიერადასრულებულმა მოთამაშეებმა. NBA-ის ყოფილი მოთამაშეები, მათ შორის [[მაიკლ ჯორდანი]] და [[მეჯიკ ჯონსონი]]ც, კრიტიკულად აფასებდნენ ჯეიმსს, დაგმეს მისი მაიამიში ბოშსა და უედთან გაერთიანება და დაგმეს ის ფაქტი, რომ იგი არ შეეცადა ჩემპიონობს მოპოვებას როგორც „კაცი“.<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2010/07/10/sports/basketball/10heat.html?_r=1 |title=Criticism Grows as James Arrives in Miami |first1=Jonathan |last1=Abrams |first2=Catherine |last2=Shipp |newspaper=[[The New York Times]] |date=July 10, 2010 |archiveurl=https://archive.today/20120915082254/http://www.nytimes.com/2010/07/10/sports/basketball/10heat.html?_r=2 |archivedate=September 15, 2012 |access-date=November 9, 2010 |url-status=dead |df= }}</ref><ref>{{cite web|url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=5391478|title=Jordan wouldn't have called Magic, Bird|publisher=[[ESPN]] |date=July 19, 2010|access-date=July 19, 2010|author=ESPN.com News Services}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bloomberg.com/news/2010-07-20/magic-johnson-criticizes-lebron-james-says-he-wouldn-t-have-joined-bird.html |last=Rothbard |first=Barry |title=Magic Johnson Says He Wouldn't Have Joined Bird After LeBron James's Move |agency=Bloomberg L.P. |date=July 20, 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100723102747/http://www.bloomberg.com/news/2010-07-20/magic-johnson-criticizes-lebron-james-says-he-wouldn-t-have-joined-bird.html |archivedate=July 23, 2010 |access-date=November 9, 2010 |quote=From college, I was trying to figure out how to beat Larry Bird. |url-status=dead |df= }}</ref> 2010 წლის თავისუფალი სატრანსფერო ფანჯრის დროს განხორციელებული ცვლილებების გამო მან სწრაფად მოიპოვა რეპუტაცია, როგორც ამერიკის ერთ-ერთი ყველაზე „არამოსაწონი“ სპორტსმენი, რაც წინა წლებთან შედარებით რადიკალური ცვლილება იყო.<ref>{{cite news |first=Michael |last=McCarthy |title=Forbes: Vick, Tiger among most 'disliked' athletes |url=http://content.usatoday.com/communities/gameon/post/2012/02/vick-tiger-lead-list-of-americas-most-disliked-athletes-michael-vick-tiger-woods-forbes/1 |newspaper=[[USA Today]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120210182055/http://content.usatoday.com/communities/gameon/post/2012/02/vick-tiger-lead-list-of-americas-most-disliked-athletes-michael-vick-tiger-woods-forbes/1 |archivedate=February 10, 2012 |url-status=live |date=February 8, 2012 |df= }}</ref><ref name=Regret>{{cite news |first=Tom |last=Weir |title=LeBron James expresses regrets about 'The Decision' |url=http://content.usatoday.com/communities/gameon/post/2011/12/lebron-james-expresses-regrets-about-the-decision/1 |newspaper=[[USA Today]] |date=December 6, 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120108094631/http://content.usatoday.com/communities/gameon/post/2011/12/lebron-james-expresses-regrets-about-the-decision/1 |archivedate=January 8, 2012 |url-status=live |df= }}</ref> რეტროსპექტივაში, ჯეიმზი გამოთქვამს სინანულს მისი გადაწყვეტილების შესრულების გამო.<ref name=Regret /><ref>{{cite news |last=Moehringer |first=J.R. |authorlink=J. R. Moehringer |title=Into the Funhouse with King James |date=September 2010 |magazine=[[GQ]] |url=https://www.gq.com/sports/profiles/201009/lebron-james-september-gq-miami-heat-summer-lebronathon |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100819162817/http://www.gq.com/sports/profiles/201009/lebron-james-september-gq-miami-heat-summer-lebronathon |archivedate=August 19, 2010 |access-date=November 9, 2010 |quote=During that postmortem interview, when Moehringer asked James what he'd change if he had a do-over, James replied, 'Nothing at all.' |url-status=dead |df= }}</ref><ref name=kaplan>{{cite news|last=Kaplan|first=Thomas|title=James Faces Jeering, but Little Competition|date=November 1, 2010|newspaper=[[The New York Times]]|url=https://www.nytimes.com/2010/11/01/sports/basketball/01nets.html?_r=1&scp=5&sq=lebron%20james&st=cse|access-date=November 5, 2010|quote='If I had to go back on it, I probably would do it a little bit different,' James said before the game. 'But I'm happy with my decision.' He declined to be more specific.}}</ref> ====2010-2011: პირველი წელი მაიამიში==== [[File:LeBronJamesDunkingHeat.jpg|thumb|upright|left|ჯეიმზი, როგორც [[მაიამი ჰიტი]]ს წევრი, მიდის „სლემ დანკის“ ჩასატენად, ხოლო [[ვაშინგტონ ვიზარდსი]]ს წევრი [[ჯონ უოლი]] მას უყურებს (2011 წლის მარტი)]] 2010 წლის 10 ივლისს ჯეიმზი ოფიციალურად შეუერთდა მაიამის.<ref name="HeatContract">{{cite web|author1=ESPN.com News Services|title=Heat stars sign six-year deals|url=http://www.espn.com/nba/news/story?id=5368003|publisher=[[ESPN]]|accessdate=March 10, 2018|date=July 10, 2010}}</ref> ამ ნაბიჯით, იგი გახდა მესამე MVP კალათბურთელი, რომელმაც გუნდი შეიცვალა (პირველი იყო [[მოსეს მელოუნი]], 1982).<ref>{{Cite news|last=Hochman|first=Benjamin|date=July 9, 2010|accessdate=July 13, 2010|title=LeBron James' choice puts Miami back in the game|newspaper=[[The Denver Post]]|url=http://www.denverpost.com/nuggets/ci_15472852}}</ref> იმ საღამოს ჰიტმა ''American Airlines Arena''-ზე „დიდი სამეულის“ მისასალმებელი წვეულება გამართა; ეს იყო ღონისძიება, რომელიც როკ-კონცერტის ატმოსფეროში მიმდინარეობდა.<ref>{{cite news|title=Heat throw welcome party for LeBron James, Chris Bosh|date=July 9, 2010|newspaper=[[USA Today]]|agency=Associated Press|url=http://usatoday30.usatoday.com/sports/basketball/nba/heat/2010-07-09-lebron-james-welcome-party_N.htm|accessdate=November 4, 2010|quote=With 13,000 fans chanting "Yes We Did!" amid an atmosphere more suited to a rock concert than a basketball game, the Miami Heat welcomed the NBA's newest trio of superstars Friday night for a celebration unlike just about any other in team history.}}</ref> 2010–11 წლების სეზონის განმავლობაში, მედია და მოწინააღმდეგე გულშემატკივრები ჯეიზსა და ჰიტს „ბოროტმოქმედებს“ უწოდებდნენ.<ref name="Villain">{{cite web|last=Windhorst|first=Brian|title=LeBron James: No more Mr. Bad Guy|url=http://espn.go.com/nba/truehoop/miamiheat/story/_/id/7322299/lebron-james-miami-heat-says-done-villain-role|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 28, 2012|date=December 7, 2011}}</ref> სეზონის დასაწყისში გუნდი ახალი გარემოს ადაპტაციისთვის იბრძოდა, 17 თამაშის შემდეგ გუნდის შედეგი იყო 9-8.<ref name="Herald">{{cite news|last1=Magoloff|first1=Scott|title=LeBron James: A timeline of his Miami Heat career|url=http://www.miamiherald.com/sports/nba/miami-heat/article1975142.html|newspaper=[[Miami Herald]]|accessdate=March 10, 2018|date=July 12, 2014}}</ref> შემდეგ ლებრონმა აღიარა რომ გუნდის გარეთ მასზე ნეგტიური დამოკიდებულება დიდი ზეწოლის ქვეშ თამაშს აიძულებდა.<ref name="LeBron James returns to Cleveland">{{cite news |title=LeBron James returns to Cleveland |date=December 3, 2010 |publisher=[[ESPN]] |agency=Associated Press |url=http://sports.espn.go.com/nba/truehoop/miamiheat/news/story?id=5875623 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101204111532/http://sports.espn.go.com/nba/truehoop/miamiheat/news/story?id=5875623 |archivedate=December 4, 2010 |url-status=dead |df= }}</ref> 2 დეკემბერს, თავისუფალი აგენტის სტატუსით [[კლივლენდ კავალიერსი|კავალიერსის]] დატოვების შემდეგ, იგი კლივლენდში პირველად მოხვდა.<ref name="LeBron James returns to Cleveland"/> თამაშში დაგროვებული 38 ქულით იგი მაიამის გამარჯვებისკენ გაუძღვა; ჯეიმზსს ბურთან ყოველი შეხების დროს უსტვენდნენ.<ref>{{cite news |title=LeBron shrugs off boos in return to Cleveland to lead Heat to easy win |date=December 2, 2010 |publisher=[[ESPN]] |agency=Associated Press |url=http://espn.go.com/nba/recap?id=301202005 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101213004249/http://espn.go.com/nba/recap?id=301202005 |archivedate=December 13, 2010 |url-status=dead |df= }}</ref> საბოლოოდ, ჰიტმა სეზონი შემოაბრუნდა და წლის ბოლოს ცხრილში მეორე ადგილი დაიკავა.<ref>{{cite web|title=2010-11 NBA Season Summary|url=https://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2011.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=March 10, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200212125227/https://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2011.html|archivedate=თებერვალი 12, 2020}}</ref> ჯეიმზი სეზონში საშუალოდ 26.7 ქულას, 7.5 მოხსნასა და 7 შედეგიან გადაცემას 51%+ სროლის სიზუსტით აგროვებდა.<ref name=Reference /> კონფერენციის ნახევარფინალში ჯეიმზმა და მისმა თანაგუნდელებმა საბოლოოდ აღოაჩინეს საკუთარი თავი და სელტიქსი დაამარცხეს.<ref name=Eleven>{{cite web|title=2011 NBA Playoffs Summary|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2011.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=February 19, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130622140836/http://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2011.html|archivedate=ივნისი 22, 2013}}</ref> სერიის მეხუთე თამაშში ჯეიმზმა გუნდის ბოლო ათი ქულა მოიპოვა და გუნდს გამარჯვებაში დაეხმარა.<ref name="One Year">{{cite web|last1=Windhorst|first1=Brian|title=1. One Year Later, Sweet Turnaround For James|url=http://www.espn.com/nba/dailydime/_/page/dime-110512/daily-dime|publisher=[[ESPN]]|accessdate=March 10, 2018|date=May 12, 2011}}</ref> თამაშის მომგები ბურთის ჩაგდების შემდეგ, ემოციურ მომენტში ჯეიმზმა კორტზე დააკაკუნა; მოგვიანებით განაცხადა, რომ ეს გამარჯვება მისთვის და გუნდისთვის ძალიან პირადული იყო.<ref>{{cite news|title=Heat's LeBron James closes out Celtics in Game 5: Video|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2011/05/heats_lebron_james_closes_out.html|website=cleveland.com|accessdate=March 10, 2018|date=May 12, 2011|agency=Associated Press}}</ref> საბოლოოდ, ჰიტმა მიაღწია ფინალებს, სადაც [[დალას მავერიქსი|დალას მავერიქსთან]] ექვს თამაშში დამარცხდა.<ref name=Eleven /> თამაშის შემდეგ, აღნიშნული სერიის თამაშების მეოთხე მეოთხედში საშუალოდ მხოლოდ სამი ქულის დაგროვებისა და სერიის წაგებისთვის ჯეიმზმა მძიმე კრიტიკა მიიღო.<ref>{{cite news |title=Kevin Durant, Thunder pull away from Heat, win Game 1 |date=June 12, 2012 |publisher=[[ESPN]] |agency=Associated Press |url=http://sports.espn.go.com/nba/recap?gameId=320612025 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120614054605/http://sports.espn.go.com/nba/recap?gameId=320612025 |url-status=live |archivedate=June 14, 2012 |df= }}</ref> მისი საშუალო მაჩვენებელი 17.8 ქულა იყო (8.9 ქულით ნაკრები ვიდრე რეგურალურ სეზონში); აღნიშნული შედეგი NBA-ის ისტორიაში ყველაზე დიდი ქულათა ვარდნა გახდა.<ref>{{cite web|url=http://www.al.com/sports/index.ssf/2011/06/hot_corner_with_nba_title_at_s.html|title=Hot Corner: With NBA title at stake, LeBron James was a big flop|website=cleveland.com|last=Hollis|first=Charles|date=June 15, 2011|accessdate=March 10, 2018}}</ref> ====2011-2013: Back-to-back ჩემპიონობები==== დალასთან წაგების გამოცდილებამ ლებრონ ჯეიმზი აიძულა დაეტოვებინა „ბოროტმოქმედის“ როლი, რაც კორტზე ყოფნის დროს მხირული განწყობის აღდგენაში დაეხმარა.<ref name=Villain /> მან ასევე გადაწყვიტა, რომ თავის პოსტ მოძრაობებს გაუმჯობესება სჭირდებოდა, ამიტომ აღნიშნულ საკითხზე ოფსეზონის დროს [[ჰაკეემ ოლაჯუვონი|ჰაკეემ ოლაჯუვონთან]] მოშაობდა.<ref name="Herald" /> ჯეიმზის მნიშვნელოვნად გაფართოებულ შესაძლებლობებთან ერთად მაიამი ჰიტმა სეზონი ფრენჩაიზის რეკორდული მაჩვენებლით, 18-6 შედეგით დაიწყო.<ref>{{cite web|last1=Dwork|first1=David|title=Heat top Raptors, tie best start in franchise history|url=http://www.hothothoops.com/2012/2/5/2773833/heat-top-raptors-tie-best-start-in-franchise-history|publisher=Hot Hot Hoops|accessdate=May 27, 2017|date=February 5, 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170928102821/https://www.hothothoops.com/2012/2/5/2773833/heat-top-raptors-tie-best-start-in-franchise-history|archivedate=სექტემბერი 28, 2017}}</ref> საბოლოოდ, სეზონში დაგროვებული 27.1 ქულის, 7.9 მოხსნის, 6.2 შედეგიანი გადაცემისა და 1.9 ჩაჭრის დაგროვებით ჯეიმზი მესამედ გახდა NBA-ის MVP ჯილდოს მფლობელი.<ref name=FMVP2>{{cite news|title=LeBron James wins 3rd NBA MVP award|url=http://www.cbsnews.com/8301-400_162-57433236/lebron-james-wins-3rd-nba-mvp-award/|publisher=[[CBS News]]|accessdate=June 22, 2012|agency=Associated Press|date=May 12, 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120628135928/http://www.cbsnews.com/8301-400_162-57433236/lebron-james-wins-3rd-nba-mvp-award/|archivedate=ივნისი 28, 2012}}</ref> [[File:LeBron James at GSW.jpg|thumbnail|175px|left|ბურთის მოედნის გარეთ ყოფნის დროს კორტის შუაში მდგომი ლებრონ ჯეიმზი (2013 წლის იანვარი). ამ ღამეს, იგი გახდა ყველაზე ახალგაზრდა მოთამაშე NBA-ს ისტორიაში რომელმაც 20,000 კარიერული ქულა დააგროვა<ref>{{cite news|title=LeBron James scores 20,000th|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/8852134/lebron-james-miami-heat-becomes-youngest-20000-points|publisher=[[ESPN]]|accessdate=November 24, 2013|date=January 17, 2013|agency=Associated Press}}</ref>]] playoffs-ის მეორე რაუნდში მაიამი კრის ბოშის ტრავმის გამო სერიას დროებით, 2-1 აგებდა.<ref>{{cite web|author1=ESPN.com News Services|title=Roy Hibbert scores 19 and adds 18 boards as Pacers pound Heat|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=320517011|publisher=[[ESPN]]|accessdate=March 11, 2018|date=May 17, 2012}}</ref> მეოთხე თამაშში ჯეიმზი მოპოვებული 40 ქულით, 18 მოხსნითა და 9 შედეგიანი გადაცემით გუნდს გამარჯვებაში დაეხმარა.<ref>{{cite news|url=http://espn.go.com/blog/truehoop/post/_/id/43251/james%E2%80%99-box-score-gem-powers-heat|title=James' box score gem powers Heat|publisher=[[ESPN]]|date=May 20, 2012|accessdate=March 10, 2018|agency=ESPN Stats & Information}}</ref> კრის ბოშის ტრავმის გამო ჯეიმზს რამდენიმე მატჩი მძიმე ფორვარდის პოზიციაზე მოუწია თამაში; თუმცა ბოშის დაბრუნების შემდეგ, კონფერენციის ფინალში [[ბოსტონ სელტიქსი|სელტიქსთან]] დაპირისპირებაში იგი კვლავ [[მძიმე ფორვარდი (კალათბურთი)|მძიმე ფორვარდის]] პოზიციას იკავებდა.<ref>{{cite news|last=Windhorst|first=Brian|title=LeBron eyeing 'point power forward' role?|date=September 29, 2012|publisher=[[ESPN]]|url=http://www.espn.com/blog/truehoop/miamiheat/post/_/id/15258/heat-eying-point-forward-role-for-lebron|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180629102746/http://www.espn.com/blog/truehoop/miamiheat/post/_/id/15258/heat-eying-point-forward-role-for-lebron|archivedate=June 29, 2018|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news|last=Vardon|first=Joe|title=LeBron James is embracing playing power forward for the Cavaliers like never before|date=March 5, 2016|website=cleveland.com|url=https://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2016/03/lebron_james_is_embracing_play.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170701110301/http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2016/03/lebron_james_is_embracing_play.html|archivedate=July 1, 2017|url-status=live}}</ref> მეეთვსე თამაშში დაგროვებული 45 ქულითა და 15 მოხსნით ლებრონი გუნდს სერიის დახურვაში დაეხმარა; აღნიშნულ ჯეიმზიზ შედეგს ''The New York Times''-მა უწოდა „კარიერის განმსაზღვრელი შესრულება“.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2012/06/08/sports/basketball/james-leads-heat-to-game-7-against-celtics.html |title=James Takes Game 6 Personally |newspaper=[[New York Times]] |date=June 7, 2012| last=Beck |first=Howard |accessdate=March 10, 2018 }}</ref> მაიამიმ მოიგო [[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი]]ს წინააღმდეგ შემდგარი ფინალების მეშვიდე შეხვედრა, ხოლო ჯეიმზმა მოწინააღმდეგე - [[კევინ დურანტი]] დაამარცხა.<ref>{{cite web|last1=Abdul-Jabbar|first1=Kareem|title=Finals take edge off season's start|url=http://www.espn.com/nba/playoffs/2012/story/_/id/8047973/2012-nba-finals-great-matchup-heat-thunder-lebron-james-kevin-durant|publisher=[[ESPN]]|accessdate=March 11, 2018|date=June 13, 2012}}</ref> სერიის მეოთხე თამაშის მიწრულს ჯეიმზმა წინ გამყვანი სამქულიანი ჩააგდო და გუნდს გამარჯვებაში დაეხმარა.<ref>{{cite news|agency=Associated Press|title=Heat overcome Russell Westbrook's 43 points, take 3–1 Finals lead|url=http://scores.espn.go.com/nba/recap?gameId=320619014|publisher=[[ESPN]]|accessdate=February 18, 2013}}</ref> მეხუთე თამაშში დააფიქსირა სამმაგი დუბლი, ხოლო გუნდმა თანდერი დაამარცხა და ჩემპიონობა მოიპოვა; აღნიშნული ჩემპინობა ჰიტისთვის ისტორიაში მეორე, ხოლო ლებრონისთვის პირველი იყო.<ref>{{cite news|agency=Associated Press|title=LeBron James, Heat dominate Thunder to win NBA championship|url=http://scores.espn.go.com/nba/recap?gameId=320621014|publisher=[[ESPN]]|accessdate=February 18, 2013|date=June 22, 2012}}</ref> საშუალოდ დაგროვებული 28.6 ქულით, 10.2 მოხსნითა და 7.4 შედეგიანი გადაცემით ჯეიმზს ერთხმად გადასცეს [[ბილ რასელის NBA ფინალის ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო]].<ref>{{cite news|last=Washburn|first=Gary|title=MVP clear choice|url=http://www.boston.com/sports/basketball/articles/2012/06/22/lebron_james_win_nba_finals_mvp/|newspaper=[[The Boston Globe]]|accessdate=June 22, 2012|date=June 22, 2012}}</ref> აღნიშნული წლის საპლეოიფო სეზონი, რომლის დროსაც ჯეიმზი 30.3 ქულას, 9.7 მოხსნასა და 5.6 შედეგიან გადაცემას ასრულებდა ESPN-ის მიერ თანამედროვე კალათბურთის მეორე საუკეთესო სეზონად დასახელდა.<ref>{{cite web|last1=Pelton|first1=Kevin|title=Best playoff runs: Players 1-5|url=http://www.espn.com/nba/playoffs/2013/story/_/id/9357345/greatest-individual-postseasons-1-5|website=ESPN Insider|publisher=[[ESPN]]|accessdate=May 21, 2017|date=June 10, 2013}}</ref> 2012-13 წლების სეზონის თებერვალში ჯეიმზი საშუალოდ 29.7 ქულასა და 7.8 შედეგიან გადაცემას აგროვებდა.<ref>{{cite news|title=LeBron James sets NBA record in Heat's win against Blazers|url=http://scores.espn.go.com/nba/recap?gameId=400278490|publisher=[[ESPN]]|accessdate=May 26, 2013|date=February 13, 2013|agency=Associated Press}}</ref><ref>{{cite web|url=http://espn.go.com/nba/dailydime/_/page/weekenddime-130301-02/weekend-dime |title=Weekend Dime |publisher=[[ESPN]] |date=March 1, 2013 |accessdate=March 31, 2013|last=Stein|first=Marc}}</ref> ამავე თვეში ჰიტმა დაიწყო 27-მატჩიანი მოგებათა სერია, რომელიც NBA-ის ისტორიაში მესამე ყველაზე გრძელი მოგებათა სერიაა.<ref>{{cite news|last1=Jhabvala|first1=Nicki|title=Timeline of the Miami Heat's Winning Streak|url=https://www.nytimes.com/interactive/2013/03/27/sports/basketball/miami-heat-winning-streak-timeline.html|newspaper=[[The New York Times]]|accessdate=March 26, 2018}}</ref> მაიამიმ სეზონი ლიგისა და ფრენჩაიზის რეკორდული მაჩვენებლით 66-16 დაასრულა,<ref>{{cite web|title=Miami Heat Franchise Index|url=https://www.basketball-reference.com/teams/MIA/|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=August 18, 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110224232607/http://www.basketball-reference.com/teams/MIA/|archivedate=თებერვალი 24, 2011}}</ref> ხოლო ჯეიმზი მეოთხედ გახდა NBA-ის MVP; აღნიშნული ჯილდოს კენჭისყრისას ჯეიმზსს მხოლოდ ერთი ხმა დააკლდა იმისთვის, რომ გამხდარიყო NBA-ის ისტორიაში პირველი მოთამაშე, რომელიც ერთხმად დაასახელეს MVP-იდ.<ref>{{cite news|url=http://www.nba.com/2013/news/05/05/lebron-james-wins-mvp.ap/|website=NBA.com|accessdate=March 26, 2018|date=May 6, 2013|agency=Associated Press|title=James wins 4th Kia MVP award in near unanimous vote}}</ref> სეზონის დასასრულს მისი საშუალო მაჩვენებლები შემდეგნაირი იყო: 26.8 ქულა (56.5% სროლის სიზუსტით), 8 მოხსნა, 7.3 შედეგიანი გადაცემა და 1.7 ჩაჭრა.<ref name=Reference /> კონფერენციის ფინალების პირველ თამაშში ჯეიმზმა თამაშის მომგები ბურთი ჩააგრო და ჰიტმა [[ინდიანა პეისერსი|პეისერსი]] ერთ-ქულიანი სხვაობით დაამარცხა.<ref>{{cite news |url=http://espn.go.com/nba/recap?gameId=400466594 |title=LeBron James' layup as time expires in OT lifts Heat past Pacers |publisher=[[ESPN]] |date=May 22, 2013 |agency=Associated Press}}</ref> საბოლოოდ, ჰიტმა ინდიანა დაამარცხა და ფინალში [[სან-ანტონიო სპურსი|სან-ანტონიუ სპურსს]] დაუპირისპირდა.<ref>{{cite web|last=Golliver|first=Ben|title=Heat's LeBron James eyes Finals rematch with Spurs: 'I'm a much better player'|url=http://nba.si.com/2013/06/04/heats-lebron-james-eyes-finals-rematch-with-spurs-im-a-much-better-player/|magazine=[[Sports Illustrated]]|accessdate=June 7, 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130608061314/http://nba.si.com/2013/06/04/heats-lebron-james-eyes-finals-rematch-with-spurs-im-a-much-better-player/|archivedate=June 8, 2013}}</ref> სერიის დასაწყისში იგი გააკრიტიკეს ნაკლებად აგრესიული თამაშისა და ცუდი სროლის სელექციით, რამაც ანგარიში სპურსის სასარგებლოდ 2:3 გახადა.<ref name=ap_06082013/><ref name=2013playoffs>{{cite web|title=2013 NBA Playoffs Summary|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2013.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=May 26, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130620111427/http://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2013.html|archivedate=ივნისი 20, 2013}}</ref><ref>{{cite web|last=Pelton|first=Kevin|title=What's wrong with LeBron James?|url=http://insider.espn.go.com/nba/playoffs/2013/story/_/page/PerDiem-130612/2013-nba-playoffs-wrong-lebron-james|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 29, 2013|website=ESPN Insider|date=June 12, 2013}}</ref> სერიის მეექვსე თამაშში ლებრონმა სერიაში უკვე მეორე სამმაგი დუბლი ჩაიწერა პირად ანგარიშზე; აღნიშნულ შედეგში შედიოდა თამაშის მეოთხე მეოთხედში მოპოვებული 16 ქულა; ამგვარმა თამაშმა ჰიტის გამარჯვება განაპირობა და სერიაში ანგარიში გათანაბრდა.<ref>{{cite news|title=Ray Allen's late 3 forces OT, Heat edge Spurs to force Game 7|url=http://scores.espn.go.com/nba/recap?gameId=400467338|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 22, 2013|agency=Associated Press|date=June 18, 2013}}</ref> მეშიდე თამაშში მოპოვებული 37 ქულით ლებრონმა ფინალების მეშვიდე თამაშში ჩაგდებული ქულათა რეკორდი დაამხო და მაიამის გაარჯვებისკენ გაუძღვა.<ref>{{cite news|url= http://espn.go.com/nba/playoffs/2013/story/_/id/9409188/2013-nba-finals-lebron-james-named-nba-finals-mvp|title= LeBron James named Finals MVP|date=June 20, 2013|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 21, 2013|agency=ESPN.com News Services}}</ref> აღნიშნულ ფინალებში საშუალოდ აგროვებდა: 25.3 ქულას, 10.9 მოხსნას, 7 შედეგიან გადაცემასა და 2.3 ჩაჭრას; სერიაში ამგვარი თამაშისთვის ლებრონს ფინალების MVP ჯილდო გადაეცა.<ref>{{cite web|title=2013 NBA Finals Composite Box Score|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2013_finals.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=June 22, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210313180414/https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2013_finals.html|archivedate=მარტი 13, 2021}}</ref> ====2013-2014: ფინალური სეზონი მაიამიში==== 2013-14 წლების სეზონში, 3 მარტს ჯეიმზმა კარიერის-უმაღლესი და ფრენჩაიზის რეკორდული მაჩვენებელი 61 ქულა დააგროვა [[ჩარლოტ ჰორნეტსი|ჩარლოტ ბობკაქსის]] წინააღმდეგ.<ref name=61pts>{{cite news|title=LeBron James' 61 points in win set career, Heat records|url=http://espn.go.com/nba/recap?gameId=400489766|publisher=[[ESPN]]|accessdate=March 4, 2014|agency=Associated Press|date=March 4, 2014}}</ref> აღნიშნული სეზოლი ლებრონმა 27.1 ქულით (56.7% სროლის სიზუსტე), 6.9 მოხსნითა და 6.4 შედეგიანი გადაცემით დაასრულა.<ref name=Reference /> playoff-ის მეორე რაუნდში [[ბრუკლინ ნეტსი]]ს წინააღმდეგ playoff-კარიერის უმაღლესი მაჩვენებელი 49 ქულა ჩაიწერა პირად ანგარიშზე.<ref>{{cite web|title=Notebook: Heat 102, Nets 96|url=http://www.nba.com/games/20140512/MIABKN/gameinfo.html?ls=iref:nba:specialsts-LeBron-scores-49%20Heat%20take%203-1%20lead-over-Nets|website=NBA.com|accessdate=May 25, 2014|last=Appleman|first=Jake|date=May 12, 2014}}</ref> შემდეგ სერიაში მაიამიმ პეისერსი დაამარცხა და ფინალებში გავიდა; აღნიშნული შედეგით მაიამი შევიდა იმ NBA-ის ოთხ გუნდში რომლებმაც მიყოლებით ოთხჯერ შეძლეს NBA-ს ფინალებში გასვლა.<ref>{{cite web|last=Windhorst|first=Brian|title=Legacy grows for Miami's Big 3|url=http://espn.go.com/nba/playoffs/2014/story/_/id/11011357/nba-playoffs-miami-heat-big-3-add-legacy|publisher=[[ESPN]]|accessdate=May 31, 2014|date=June 6, 2014}}</ref> ფინალური სერიის პირველ თამაშში ჯეიმზმა მეოთხე მეოთხედის დიდი ნაწილი ტრავმის გამო გამოტოვა და ამით სპურსს მარტივად დაწინაურების საშუალება მისცა.<ref>{{cite web|last1=Young|first1=Royce|title=Air conditioning goes out in Game 1|url=http://espn.go.com/nba/playoffs/2014/story/_/id/11039853/2014-nba-finals-lebron-james-exits-game-1-loss-thigh-cramp-c-fails|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 6, 2014|date=June 6, 2014}}</ref> მეორე თამაშში ჯეიმზმა მაიამის 35 ქულით (64% სროლის სიზუსტე) გუნდს ულიდერა და სერია გაათანაბრა.<ref name=35pts>{{cite news|title=LeBron James leads all scorers with 35 points as Heat take Game 2|url=http://espn.go.com/nba/recap?gameId=400559375|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 8, 2014|date=June 9, 2014|agency=Associated Press}}</ref> საბოლოოდ, სან-ანტონიომ ხუთ თამაშში დახურა სერია და მაიამის მესამე თასის მოპოვების შესაძლებლობა წაართვა.<ref>{{cite news|title=Spurs shake early deficit to snuff out Heat and win 5th NBA title|url=http://espn.go.com/nba/recap?gameId=400559378|publisher=[[ESPN]]|accessdate=August 10, 2014|date=June 16, 2014|agency=Associated Press}}</ref> ფინალებში ჯეიმზის საშუალო მაჩვენებლები შემდეგნაირი იყო: 28.2 ქულა, 7.8 მოხსნა და 2.0 ჩაჭრა.<ref name=2014F>{{cite web|title=2014 NBA Finals|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2014_finals.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=June 21, 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210328063402/https://www.basketball-reference.com/playoffs/NBA_2014_finals.html|archivedate=მარტი 28, 2021}}</ref> ===კავალიერსში დაბრუნება=== 2014 წლის 25 ივნისს შეიმსმა მაიამი დატოვა, ხოლო 1 ივნისს ოფიციალურად გახდა შეუზღუდავი თავისუფალი აგენტი.<ref>{{cite news|url=http://espn.go.com/nba/truehoop/miamiheat/story/_/id/11127329/lebron-james-opt-contract-miami-heat|title=LeBron James will opt out of contract|publisher=[[ESPN]]|date=June 24, 2014|accessdate=June 24, 2014|last=Broussard|first=Chris}}</ref> 11 ივლისს მაინ ''Sports Illustrated''-ის საშუალებით გამოავლინა, რომ კავალიერსში დაბრუნება ჰქონდა განზრახული.<ref>{{cite news|url=https://www.usatoday.com/story/sports/nba/cavaliers/2014/07/11/lebron-james-return-cleveland-cavaliers-contract-miami-heat/12444643/|title=LeBron James rejoins Cleveland Cavaliers in free agency|newspaper=[[USA Today]]|date=July 11, 2014|accessdate=July 11, 2014|last1=Zillgitt|first1=Jeff|last2=Amick|first2=Sam}}</ref> ''გადაწყვეტილებისაგან'' განსხვავებით ჯეიმზის ეს სურვილი კარგად მიიღეს.<ref>{{cite web|last1=Levin|first1=Josh|title=Nice Rebound!|url=http://www.slate.com/articles/sports/sports_nut/2014/07/lebron_james_cleveland_his_2014_announcement_was_everything_his_2010_decision.html|magazine=[[Slate (magazine)|Slate]]|accessdate=July 13, 2014}}</ref><ref>{{cite web|last1=Simmons|first1=Bill|title=God Loves Cleveland|url=http://grantland.com/features/god-loves-cleveland/|website=[[Grantland]]|accessdate=July 13, 2014}}</ref><ref>{{cite web|last1=Lowe|first1=Zach|title=The Decision 2.0: OK, What's Next?|url=http://grantland.com/the-triangle/lebron-james-cleveland-cavaliers-aftermath-miami-heat/|website=[[Grantland]]|accessdate=July 13, 2014}}</ref> 12 ივლისს იგი ოფიციალურად შეუერთდა გუნდს.<ref name="LeBron deal has eye on future cap">{{cite web|last1=Windhorst|first1=Brian|title=LeBron deal has eye on future cap|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/11207703/lebron-james-deal-cleveland-cavaliers-2-years-421-million|publisher=[[ESPN]]|accessdate=July 12, 2014|date=July 12, 2014}}</ref> რომელიც მისი წასვლის შემდეგ, ოთხ სეზონში, ლიგის ყველაზე ცუდ შედეგს 97-215 აფიქსირებდა.<ref>{{cite web|title=LeBron to Cleveland: I'm coming home|url=http://www.chicagotribune.com/sports/basketball/bulls/chi-lebron-james-cleveland-20140711-story.html|newspaper=[[Chicago Tribune]]|accessdate=April 26, 2017|author=Bloomberg News|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181116142150/https://www.chicagotribune.com/sports/basketball/bulls/chi-lebron-james-cleveland-20140711-story.html|archivedate=ნოემბერი 16, 2018}}</ref> ჯეიმზის დამატებიდან ერთი თვის შემდეგ კავალიერსმა [[მინესოტა ტიმბერვულვზი]]დან [[კევინ ლავი]] შეიძინა; ამგვარად, [[კაირი ირვინგი|კაირი ირვინგთან]] ერთად ახალი ვარსკვლავური ტრიო ჩამოყალიბდა.<ref>{{cite web|author=ESPN News Services|title=Kevin Love traded to Cavaliers|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/11397368/kevin-love-traded-minnesota-timberwolves-cleveland-cavaliers|publisher=[[ESPN]]|accessdate=December 6, 2014|date=August 23, 2014}}</ref> ====2014-2016: კლივლენდის უჩემპიონო სერიის დასასრული==== [[File:LeBron James and Gorgui Dieng.jpg|thumb|left|upright|მინესოტა ტიმბერვულვზის წინააღმდეგ გამართულ თამაშში გორგუი დიენგის დაცვის დროს ლებრონი გადაცემას აკეთებს (2014 წლის დეკემბერი). აღნიშნული სეზონის გვიან ნაწილში მან რამდენიმე მნიშვნელოვან შედეგს მიაღწია, მათ შორის იგი გახდა კავალიერსის ყველა დროის ლიდერი შედეგიან გადაცემებში.<ref>{{cite web|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/12377693/lebron-james-6136th-career-assist-breaks-scottie-pippen-record|title=LeBron breaks Scottie Pippen's mark|accessdate=February 27, 2015|date=February 25, 2015|publisher=[[ESPN]]|last=McMenamin|first=Dave}}</ref><ref>{{cite web|last1=McMenamin|first1=Dave|title=LeBron becomes Cavs' assist leader|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/12458334/lebron-james-passes-mark-price-most-assists-cleveland-cavaliers-history|publisher=[[ESPN]]|accessdate=April 4, 2015}}</ref>]] 2014-15 წლების სეზონის იანვარში ლებრონმა ტრავმის გამო 2 კვირა გამოტოვა; ეს იყო მისთვის ყველაზე დიდი გამოტოვებული დრო კარიერაში.<ref>{{cite web|last1=Feldman|first1=Dan|title=LeBron James out two weeks with multiple injuries|url=http://probasketballtalk.nbcsports.com/2015/01/01/lebron-james-out-two-weeks-with-multiple-injuries/|publisher=[[NBC Sports]]|accessdate=January 25, 2015|date=January 1, 2015}}</ref> საბოლოოდ, ჯეიმზმა სეზონში კარიერაში ყველაზე ცოტა, 69 მატჩი ითამაშა, სადაც საშუალოდ 25.3 ქულას, 6 მოხსნასა და 7.4 შედეგიან გადაცემას აგროვებდა.<ref name=Reference /> playoff-ის მეორე რაუნდის მესამე თამაშში, რომელშიც კავალიერსი [[ჩიკაგო ბულზი|ბულზს]] უპირისპირდებოდა, მან თამაშის მომგები ბურთი ჩააგდო და სერიაში ანგარიში 2:2 გახადა.<ref>{{cite news|title=LeBron James hits buzzer beater as Cavaliers edge Bulls|url=https://sports.yahoo.com/news/james-hits-buzzer-beater-lift-cavs-past-bulls-230515268--nba.html|work=[[Yahoo Sports]]|accessdate=May 10, 2015|date=May 11, 2015|agency=[[Agence France-Presse]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150701100532/https://sports.yahoo.com/news/james-hits-buzzer-beater-lift-cavs-past-bulls-230515268--nba.html|archivedate=ივლისი 1, 2015}}</ref> კონფერენციის ფინალებში კავალიერსმა [[ატლანტა ჰოუქსი]] დაამარცხა და NBA-ს ფინალებში გავიდა; აღნიშნული შედეგით ჯეიმზი 1960-იანი წლებიდან გახდა მეხუთე მოთამაშე, რომელმაც მიყოლებით ხუთჯერ მოახერხა ფინალებში თამაში.<ref name=Finals5 /> ირვიგნგმა და ლავმა ფინალების უმეტესი ნაწილი გამოტოვეს, ამიტომ ჯეიმზს შეტევაში მეტი პასუხისმგებლობები დაეკისრა.<ref name=Finals5>{{cite web|last1=Moore|first1=Matt|title=The crown is forever heavy: LeBron James and his Finals legacy|url=http://www.cbssports.com/nba/eye-on-basketball/25198956/the-crown-is-forever-heavy-lebron-james-and-his-finals-legacy|publisher=[[CBS Sports]]|date=May 29, 2015|accessdate=September 22, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150910114601/http://www.cbssports.com/nba/eye-on-basketball/25198956/the-crown-is-forever-heavy-lebron-james-and-his-finals-legacy|archivedate=სექტემბერი 10, 2015}}</ref> მისი ლიდერობის ქვეშ კავალიერსმა სერია 2:1 გამარჯვებით დაიწყო, თუმცა საბოლოოდ გოლდენ-სტეიტმა სერია 6 თამაშში დახურა.<ref name=2015Finals>{{cite web|title=2015 NBA Finals|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/2015-nba-finals-cavaliers-vs-warriors.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=June 18, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160116105920/http://www.basketball-reference.com/playoffs/2015-nba-finals-cavaliers-vs-warriors.html|archivedate=იანვარი 16, 2016}}</ref> დამარცხების მიუხედავად, ფინალებში საშუალოდ დაგროვებული 35.8 ქულით, 13.3 მოხსნითა და 8.8 შედეგიანი გადაცემით<ref name=2015Finals /> ლებრონმა NBA-ს ფინალების MVP-ის ჯილდოს გაცემისას დიდი განხილვა მიიღო.<ref>{{cite web|title=Neck and neck: Just how close was Finals MVP voting?|url=http://www.foxsports.com/nba/story/andre-iguodala-wins-finals-mvp-lebron-james-7-4-vote-total-golden-state-warriors-champs-061615|publisher=[[Fox Sports]]|accessdate=July 24, 2016|date=June 17, 2015}}</ref> 2015-16 წლების სეზონში კავალიერსმა აღმოსავლეთში საუკეთესო მაჩვენებლით, 57 გამარჯვების დაასრულა.<ref name="2016season">{{cite web|title=2015-16 NBA Season Summary|url=https://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2016.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=June 22, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190401172000/https://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2016.html|archivedate=აპრილი 1, 2019}}</ref> ჯეიმზის შედეგი წლის ბოლოს შემდეგნაირი იყო: საშუალოდ 25.3 ქულა (52% სროლის სიზუსტე), 7.4 მოხსნა და 6.8 შედეგიანი გადაცემა.<ref name=Reference /> playoff-ში კავალიერსმა წარმატებით იასპარეზა და ფინალამდე მხოლოდ 2 წაგებით მივიდა; აქ გუნდი რეგულარული სეზონის რეკორდსმენ (73 მოგება სეზონში)<ref>{{cite web|title=Chase for 73: Warriors one for the ages now|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/14329436/nba-golden-state-warriors-surpass-1995-96-chicago-bulls|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 22, 2016|date=April 7, 2016|author=ESPN.com}}</ref> კლუბს [[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|გოლდენ-სტეიტ უორიორსს]] დაუპირისპირდა.<ref name=2016season /> სერიის დასაწყისში კლივლენდი 3:1 ანგარიშით მარცხდებოდა.<ref name="2016finals">{{cite web|title=2016 NBA Finals|url=https://www.basketball-reference.com/playoffs/2016-nba-finals-cavaliers-vs-warriors.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=June 22, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190606060429/https://www.basketball-reference.com/playoffs/2016-nba-finals-cavaliers-vs-warriors.html|archivedate=ივნისი 6, 2019}}</ref> სერიის მეხუთე და მეექვსე თამაშებში back-to-back 41 ქულის მოპოვებით მან კავალიერსს ულიდერა და მოპოვებული 2 გამარჯვებით კავალიერსი გავარდნას გადარჩა.<ref>{{cite web|last1=Azande|first1=J.A.|title=LeBron James' transcendent performance sets Game 7 stage|url=http://espn.go.com/nba/playoffs/2016/story/_/id/16270831/lebron-james-giant-night-sets-stage-game-7|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 22, 2016|date=June 17, 2016}}</ref> მეშვიდე თამაშში ჯეიმზმა სამმაგი დუბლი ჩაიწერა პირად ანგარიშზე, აგრეთვე გადამწყვეტი როლი ითამაშა რამდენიმე მომენტში (მაგალითად ''დაფარება'' [[ანდრე იგუადალა]]ზე).<ref>{{cite web|last1=McMenamin|first1=Dave|title=When LeBron swooped in and changed the course of Cavs' history|url=http://espn.go.com/nba/playoffs/2016/story/_/id/16544563/nba-finals-2016-oral-history-lebron-chasedown-block|publisher=[[ESPN]]|accessdate=June 29, 2016|date=June 27, 2016}}</ref> აღნიშნული თამაშის მოგებით კლივლენდმა, 52 წლიანი უტიტულო პერიოდის შემდეგ მოიპოვა ქალაქის პირველი პროფესიონალური სპორტული ტიტული და გახდა პირველი გუნდი NBA-ს ისტორიაში, რომელმაც ფინალების მოგება 1:3 ანგარიშიდან მოატრიალა.<ref>{{cite web|last1=Bontemps|first1=Tim|title=Cavaliers end over 50 years of Cleveland sports heartbreak with first NBA championship|url=https://www.washingtonpost.com/sports/cavaliers-beat-warriors-in-game-7-of-nba-finals-win-franchises-first-title/2016/06/19/e33bbfdc-366c-11e6-a254-2b336e293a3c_story.html|newspaper=[[The Washington Post]]|accessdate=June 22, 2016|date=June 19, 2016}}</ref> ჯეიმზი გახდა მესამე მოთამაშე, რომელმაც NBA-ის ფინალების მეშვიდე თამაშში სამმაგი დუბლი დააფიქსირა.<ref>{{cite news|title=LeBron James wins NBA Finals MVP for 3rd time|url=http://www.nba.com/2016/news/06/19/lebron-james-finals-mvp.ap/index.html|agency=Associated Press|website=NBA.com|date=June 19, 2016|accessdate=June 26, 2016}}</ref> მისი მაჩვენებლები ფინალებში შემდეგნაირი იყო: საშუალოდ 29.7 ქულა, 11.3 მოხსნა, 8.9 შედეგიანი გადაცემა, 2.3 დაფარება და 2.6 ჩაჭრა.<ref name=2016finals /> იგი აგრეთვე გახდა პირველი მოთამაშე NBA-ს ისტორიაში, რომელმაც playoff სერიაში გუნდს ხუთივე ძირითად სტატისტიკურ მაჩვენებელში ულიდერა; ჯეიმზისთვის ფინალები MVP ჯილდოს მიღებით დასრულდა.<ref>{{cite web|last1=Dan|first1=Feldman|title=LeBron James becomes first player on record to lead series in points, rebounds, assists, steals and blocks|url=http://nba.nbcsports.com/2016/06/20/lebron-james-becomes-first-player-on-record-to-lead-series-in-points-rebounds-assists-steals-and-blocks/|publisher=[[NBC Sports]]|accessdate=June 22, 2016|date=June 20, 2016}}</ref> ==NBA კარიერული სტატისტიკა== {| class="toccolours" style="font-size: 90%; white-space: nowrap;" |- ! colspan="6" style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid #AAAAAA;" | ლეგენდა |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;&nbsp;GP | ნათამაშები თამაშები | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;&nbsp;GS&nbsp; | სასტარტოში იყო | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;MPG&nbsp; | დრო თითოეულ თამაშში (წუთებში) |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;FG%&nbsp; | style="padding-right: 8px" | სროლის პროცენტი | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;3P%&nbsp; | style="padding-right: 8px" | 3-ქულიანების სროლის პროცენტი | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;FT%&nbsp; | საჯარიმო სროლის პროცენტი |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;RPG&nbsp; | მოხსნა თითოეულ თამაშში | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;APG&nbsp; | შედეგიანი გადაცემა თითოეულ თამაშში | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;SPG&nbsp; | ჩაჭრა თიოეულ თამაშში |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;BPG&nbsp; | ბლოკი თითოეულ თამაშში | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;PPG&nbsp; | ქულა თითოეულ თამაშში | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;'''Bold'''&nbsp; | კარიერის უმაღლესი მაჩვენებელი |- |} <noinclude> {| class="wikitable" |- | style="background:#afe6ba; width:3em;"|† |აღნიშნავს სეზონს რომელშიც ჯეიმზი გახდა [[NBA-ის ჩემპიონების სია|NBA-ის ჩემპიონი]] |- | style="background:#cfecec; width:3em;"| * |ულიდერა ლიგას |} === რეგულარული სეზონი === {| class="wikitable sortable" !წელი !გუნდი !GP !GS !MPG !FG% !3P% !FT% !RPG !APG !SPG !BPG !PPG |- |2003–04 |კლივლენდ კავალიერსი |79 |79 |39.5 |.417 |.290 |.754 |5.5 |5.9 |1.6 |0.7 |20.9 |- |2004–05 |კლივლენდ კავალიერსი |80 |80 |42.4* |.472 |.351 |.750 |7.4 |7.2 |'''2.2''' |.7 |27.2 |- |2005–06 |კლივლენდ კავალიერსი |79 |79 |'''42.5''' |.480 |.335 |.738 |7.0 |6.6 |1.6 |.8 |'''31.4''' |- |2006–07 |კლივლენდ კავალიერსი |78 |78 |40.9 |.476 |.319 |.698 |6.7 |6.0 |1.6 |.7 |27.3 |- |2007–08 |კლივლენდ კავალიერსი |75 |74 |40.4 |.484 |.315 |.712 |7.9 |7.2 |1.8 |'''1.1''' |30.0* |- |2008–09 |კლივლენდ კავალიერსი |81 |81 |37.7 |.489 |.344 |.'''780''' |7.6 |7.2 |1.7 |'''1.1''' |28.4 |- |2009–10 |კლივლენდ კავალიერსი |76 |76 |39.0 |.503 |.333 |.767 |7.3 |8.6 |1.6 |1.0 |29.7 |- |2010–11 |მაიამი ჰიტი |79 |79 |38.8 |.510 |.330 |.759 |7.5 |7.0 |1.6 |.6 |26.7 |- |2011–12† |მაიამი ჰიტი |62 |62 |37.5 |.531 |.362 |.771 |7.9 |6.2 |1.9 |.8 |27.1 |- |2012–13† |მაიამი ჰიტი |76 |76 |37.9 |.565 |.'''406''' |.753 |8.0 |7.3 |1.7 |.9 |26.8 |- |2013–14 |მაიამი ჰიტი |77 |77 |37.7 |.'''567''' |.379 |750 |6.9 |6.4 |1.6 |.3 |27.1 |- |2014–15 |კლივლენდ კავალიერსი |69 |69 |36.1 |.488 |.454 |.710 |6.0 |7.4 |1.6 |.7 |25.3 |- |2015–16† |კლივლენდ კავალიერსი |76 |76 |35.6 |.520 |.309 |.731 |7.4 |6.8 |1.4 |.6 |25.3 |- |2016–17 |კლივლენდ კავალიერსი |74 |74 |37.8* |548 |.363 |.374 |8.6 |8.7 |1.2 |.6 |26.4 |- |2017–18 |კლივლენდ კავალიერსი |'''82''' |'''82''' |36.9 |.542 |.367 |.731 |'''8.6''' |'''9.1''' |1.4 |.9 |27.5 |- |2018–19 |ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი |55 |55 |35.2 |.510 |.339 |.665 |8.5 |8.3 |1.3 |.6 |27.4 |- | colspan="2" |კარიაერის მანძილზე |1,198 |1,197 |38.6 |.504 |.343 |.736 |7.4 |7.2 |1.6 |.8 |27.2 |} ===Playoffs=== {| class="wikitable sortable" !წელი !გუნდი !GP !GS !MPG !FG% !3P% !FT% !RPG !APG !SPG !BPG !PPG |- |2006 |კლივლენდ კავალიერსი |13 |13 |'''46.5''' |.476 |.333 |.737 |8.1 |5.8 |1.4 |.7 |30.8 |- |2007 |კლივლენდ კავალიერსი |20 |20 |44.7 |.416 |.280 |.755 |8.1 |8.0 |1.7 |.5 |25.1 |- |2008 |კლივლენდ კავალიერსი |13 |13 |42.5 |.411 |.257 |.731 |7.8 |7.6 |1.8 |1.3 |28.2 |- |2009 |კლივლენდ კავალიერსი |14 |14 |41.4 |.510 |.333 |.749 |9.1 |7.3 |1.6 |.9 |'''35.3''' |- |2010 |კლივლენდ კავალიერსი |11 |11 |41.8 |.502 |.400 |.733 |9.3 |7.6 |1.7 |'''1.8''' |29.1 |- |2011 |მაიამი ჰიტი |21 |21 |43.9 |.466 |.353 |.763 |8.4 |5.9 |1.7 |1.2 |23.7 |- |2012† |მაიამი ჰიტი |'''23''' |'''23''' |42.7 |.500 |.259 |.739 |9.7 |5.6 |1.9 |.7 |30.3 |- |2013† |მაიამი ჰიტი |'''23''' |'''23''' |41.7 |.491 |.375 |.777 |8.4 |6.6 |1.8 |.8 |25.9 |- |2014 |მაიამი ჰიტი |20 |20 |38.2 |.'''565''' |.407 |.'''806''' |7.1 |4.8 |1.9 |.6 |27.4 |- |2015 |კლივლენდ კავალიერსი |20 |20 |42.2 |.417 |.227 |.731 |'''11.3''' |8.5 |1.7 |1.1 |30.1 |- |2016† |კლივლენდ კავალიერსი |21 |21 |39.1 |.525 |.340 |.661 |9.5 |7.6 |'''2.3''' |1.3 |26.3 |- |2017 |კლივლენდ კავალიერსი |18 |18 |41.3 |.'''565''' |.'''411''' |.698 |9.1 |7.8 |1.9 |1.3 |32.8 |- |2018 |კლივლენდ კავალიერსი |22 |22 |41.9 |.539 |.342 |.746 |9.1 |'''9.0''' |1.4 |1.0 |34.0 |- | colspan="2" |კარიაერის მანძილზე |239 |239 |42.0 |.491 |.323 |.743 |8.9 |7.1 |1.8 |1.0 |28.9 |} ==ჯილდოები და პატივისცემა== ===NBA<ref name=Reference />=== [[File:Miami Heat Championship Parade 2012 3.jpg|thumbnail|250px|ჯეიმზი (ცენტრში) ჰიტის 2012 წლის ჩემპიონობის პარადის დროს.]] * 3× [[NBA-ს ჩემპიონების სია|NBA ჩემპიონი]]: 2012, 2013, 2016 * 3× [[ბილ რასელის NBA ფინალის ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო|NBA ფინალების ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო]]: 2012, 2013, 2016 * 4× [[NBA-ს ყველაზე ღირებული მოთამაშის ჯილდო]]: 2009, 2010, 2012, 2013 * 15× [[NBA All-Star მატჩი|NBA All-Star]]: 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019 * 3× [[NBA All-Star მატჩის MVP-ს ჯილდო]]: 2006, 2008, 2018 * 15× [[NBA-ის ყველა-მოთამაშის გუნდი]]: ** 12× პირველი გუნდი: 2006, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018 ** 2× მეორე გუნდი: 2005, 2007 ** მესამე გუნდი: 2019 * 6× [[NBA-ს ყველა-მცველის გუნდი]]: ** 5× პირველი გუნდი:2009, 2010, 2011, 2012, 2013 ** პირველი გუნდი: 2014 * [[NBA-ს წლის ახალბედის ჯილდო]]: 2004 * [[NBA-ს ყველა-ახალბედას გუნდი|NBA-ს ყველა-ახალბედას პირველი გუნდი]]: 2004 * [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის ყოველწლიური ქულების ლიდერების სია|NBA ქულების ჩამპიონი]]: 2007 * [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის ყოველწლიური ნათამაშები წუთების ლიდერების სია|NBA ნათამაშები წუთების ლიდერი]]: 2007, 2017, 2018 * [[უოლტერ კენედის მოქალაქეობის ჯილდო]]: 2017 ===ეროვნული ნაკრები<ref>{{cite web|title=LeBron James|url=http://www.usabasketball.com/bios/james_lebron.html|publisher=USA Basketball Official Website|accessdate=June 22, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130710085235/http://www.usabasketball.com/bios/james_lebron.html|archivedate=ივლისი 10, 2013}}</ref>=== * 2× ოლიმპიური ოქროს მედალი: 2008, 2012 * 2004 ოლიმპიური ვერცხლის მედალი * 2006 ფიბა მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედალი * 2007 ფიბა ამერიკის ჩემპიონატის ოქროს მედალი * 2012 USA კალათბურთის წლის კაცი ათლეტი * სამახსოვრო ბანერი მაიამის American Airlines Arena-ში (2012 წელს, როგორც მაიამის წევრის, ოქროს მედლის მოგებისთვის) ===საშუალო სკოლა=== * 2003 ეროვნული ჩემპიონი * 3× OHSAA ჩემპიონი: 2000, 2001, 2003 * 2003 Naismith Prep წლის მოთამაშე<ref>{{cite web|title=Andrew Wiggins Named Naismith Player of the Year; Quincy Lewis Named Coach of the Year|url=http://www.slamonline.com/online/college-hs/high-school/2013/02/andrew-wiggins-named-naismith-player-of-the-year-quincy-lewis-named-coach-of-the-year/|publisher=SLAM Online|accessdate=July 4, 2013}}</ref> * 2× Gatorade National წლის მოთამაშე: 2002, 2003 * 2× აშშ დღევანდელი საშუალოს სკოლების წლის მოთამაშე: 2002, 2003 * 3× ოჰაიოს მრ. კალათბურთი: 2001, 2002, 2003 * 3× აშშ დღევანდელი ყველა-აშშ-ს პირველი გუნდი: 2001, 2002, 2003 * 2× PARADE საშუალო სკოლის წლის მოთამაშე: 2002, 2003 * 2003 მაკდონალდის ეროვნული წლის მოთამაშე McDonald's National Player of the Year<ref>{{cite web|last=Grimala|first=Michael|title=Shabazz Muhammad is McDonald's POY|url=http://espn.go.com/high-school/boys-basketball/story/_/id/7681234/shabazz-muhammad-2012-mcdonald-boys-player-year|publisher=ESPN|accessdate=July 4, 2013}}</ref> * 2003 მაკდონალდის საშუალო სკოლის ყველა-ამერიკელი McDonald's High School All-American<ref>{{cite web|title=McDonald's High School Basketball All American Teams|url=https://www.basketball-reference.com/awards/mcdonalds.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=July 4, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110805072339/http://www.basketball-reference.com/awards/mcdonalds.html|archivedate=აგვისტო 5, 2011}}</ref> * 2003 მაკდონალდის ყველა-ამერიკელის თამაშიMcDonald's All-American Game 2003 * 2003 EA Sports Roundball Classic MVP<ref name=Cleveland /> * 2003 Jordan Capital Classic MVP<ref name=Cleveland>{{cite web|title=Cleveland Cavaliers choose LeBron James with No. 1 pick in 2003: NBA Draft rewind|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2013/06/cleveland_cavaliers_choose_leb.html|publisher=Cleveland.com|accessdate=July 4, 2013}}</ref> * ნომერი 23 ხმარებიდან ამოიღო წმ. ვინსენტი-წმ. მარიამის საშუალო სკოლამ<ref>{{cite web|url=http://www2.cincinnati.com/preps/2003/02/20/wwwlebron.html|title=James' Number Retired|publisher=Associated Press via cincinnati.com|accessdate=February 20, 2003|archive-url=https://web.archive.org/web/20030223200824/http://cincinnati.com/preps/2003/02/20/wwwlebron.html|archive-date=February 23, 2003|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20030223200824/http://cincinnati.com/preps/2003/02/20/wwwlebron.html|archivedate=თებერვალი 23, 2003}}</ref> * წმ. ვინსენტი-წმ. მარიამის დიდების დარბაზი (2011 კლასი)<ref>{{cite web|url=http://www.stvm.com/athletics/lebron_james_arena.php|title=LeBron James Arena|publisher=St. Vincent-St. Mary High School|accessdate=April 25, 2015|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150428014638/http://www.stvm.com/athletics/lebron_james_arena.php|archivedate=April 28, 2015}}</ref> * წმ. ვინსენტი-წმ. მარიამის საშინაო საკალათბურთო კონრტს ეწოდა ლებრონ ჯეიმზის სახელი<ref>{{cite web|url=http://www.stvm.com/athletics/lebron_james_arena.php|title=LeBron James Arena|publisher=St. Vincent St. Mary|accessdate=June 26, 2016|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160706085332/http://www.stvm.com/athletics/lebron_james_arena.php|archivedate=July 6, 2016}}</ref> ===სხვა=== * 3× AP წლის ათლეტი (2013, 2016, 2018)<ref>{{cite news|last=Negley|first=Cassandra|title=LeBron James selected AP Male Athlete of 2018 after 'most significant' year|url=https://sports.yahoo.com/lebron-james-selected-ap-male-athlete-year-significant-year-183819356.html|work=Yahoo Sports|accessdate=January 21, 2019|date=December 27, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210508203617/https://sports.yahoo.com/lebron-james-selected-ap-male-athlete-year-significant-year-183819356.html|archivedate=მაისი 8, 2021}}</ref> * 2× ''Sports Illustrated'' წლის სპორტსცმენი (2012, 2016)<ref>{{cite magazine|last=Jenkins|first=Lee|title=Miami Heat's LeBron James named SI's Sportsman of the Year|url=http://sportsillustrated.cnn.com/2012/magazine/sportsman/12/02/lebron-james-2012-sportsman/index.html|magazine=Sports Illustrated|accessdate=July 19, 2013|date=December 3, 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131007011207/http://sportsillustrated.cnn.com/2012/magazine/sportsman/12/02/lebron-james-2012-sportsman/index.html|archivedate=ოქტომბერი 7, 2013|archive-date=ოქტომბერი 7, 2013|access-date=დეკემბერი 13, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20131007011207/http://sportsillustrated.cnn.com/2012/magazine/sportsman/12/02/lebron-james-2012-sportsman/index.html}}</ref> * 2012 ''Sporting News''-ის წლის ათლეტი<ref>{{cite magazine|title=Sporting News Athlete of the Year 2012|url=http://www.sportingnews.com/nba/story/2012-12-18/lebron-james-athlete-of-the-year-2012-photos-miami-heat-mvp-finals-olympics|magazine=Sporting News|accessdate=July 19, 2013|date=|archive-url=https://web.archive.org/web/20140310201228/http://www.sportingnews.com/nba/story/2012-12-18/lebron-james-athlete-of-the-year-2012-photos-miami-heat-mvp-finals-olympics/|archive-date=March 10, 2014|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140310201228/http://www.sportingnews.com/nba/story/2012-12-18/lebron-james-athlete-of-the-year-2012-photos-miami-heat-mvp-finals-olympics/|archivedate=2014-03-10}}</ref> * 3× ''Sporting News''-ის NBA MVP (2006, 2009, 2010)<ref>{{cite web|title=James, Nash share Sporting News MVP award|url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2443137|publisher=ESPN|accessdate=June 22, 2013}}</ref><ref>{{cite web|title=NBA & ABA Sporting News MVP Award Winners|url=https://www.basketball-reference.com/awards/tsn_mvp.html|publisher=Basketball Reference|accessdate=August 5, 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211204152010/https://www.basketball-reference.com/awards/tsn_mvp.html|archivedate=დეკემბერი 4, 2021}}</ref> * 2004 ''Sporting News''-ის წლის ახალწვეული<ref>{{cite web|title=NBA & ABA Sporting News Rookie of the Year Award Winners|url=https://www.basketball-reference.com/awards/tsn_roy.html|website=Basketball Reference|publisher=[[Sports Reference]]|accessdate=June 22, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121108194503/http://www.basketball-reference.com/awards/tsn_roy.html|archivedate=ნოემბერი 8, 2012}}</ref> * ''Sports Illustrated'' NBA ყველა-დეკადის პირველი გუნდი (2000s)<ref>{{cite magazine|title=The NBA All-Decade Team|url=http://sportsillustrated.cnn.com/2009/magazine/specials/2000s/12/03/nba.all.decade.team/|magazine=Sports Illustrated|accessdate=July 19, 2013|date=December 15, 2009|archive-date=ივლისი 19, 2013|access-date=დეკემბერი 13, 2019|archive-url=https://archive.today/20130719001447/http://sportsillustrated.cnn.com/2009/magazine/specials/2000s/12/03/nba.all.decade.team/}}</ref> * 6× კლივლენდის სპორტის ჯილდო: პროფესიონალი წლის ათლეტი: 2004, 2005, 2006, 2009, 2015, 2016<ref>{{cite web|url=http://www.clevelandsportsawards.com/Events/Sports-Awards-15/SA-15-Details/Finalists|title=Finalists & Past Winners|publisher=Cleveland Sports Awards|accessdate=January 28, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160125164048/http://www.clevelandsportsawards.com/Events/Sports-Awards-15/SA-15-Details/Finalists|archivedate=იანვარი 25, 2016}}</ref> * 19× ''ESPY'' ჯილდოს გამარჯვებული სხვადასხვა კატეგორიაში (15 ინდივიდუალური, 4 როგორც გუნდის ნაწილი)<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/espys/2016/story/_/id/17061236/2016-espy-awards|title=2016 ESPY Awards|publisher=[[ESPN]]|accessdate=July 14, 2016}}</ref> * 2× Hickok Belt გამარჯვებული: 2012, 2013 * 2011–12 EFL თასის ჩემპიონი და 2018 UEFA ჩემპიონთა ლიგის ჩემპიონი (როგორც ლივერპულის თანამფლობელი) * 2017 NAACP ფოტოების ჯილდო – ჯეკი რობინსონის ჯილდო * სამხრეთ ძირითადი ქუჩას აკრონში ეწოდა ლებრონ ჯეიმზის გზა<ref name="Akron">{{cite news|url=http://www.ohio.com/news/local/akron-designates-downtown-street-king-james-way-1.692548|title=Akron designates downtown street "King James Way"|newspaper=[[Akron Beacon Journal]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20160624035440/http://www.ohio.com/news/local/akron-renames-downtown-street-king-james-way-mayor-announces-during-lebron-james-celebration-30-000-people-attend-event-1.692548|archive-date=June 24, 2016|accessdate=June 23, 2016}}</ref> * ევქსისართულიანი საპატივსაცემო ბანერი ქალაქ აკრონის ცენტრში<ref name = "Akron" /> * სამსართულიანი ფრესკა ვენისში, კალიფორნიამ პატივი სცა ლეიკერსთან კონტრაქტის გაფორმების გამო * საპატიო lockers ოჰაიოს შტატის ფეხბურთსა და კალათბურთში<ref>{{cite web|url=http://www.foxsports.com/other/story/lebron-james-now-has-honorary-locker-at-ohio-state-090313|title=LeBron James has honorary locker at OSU|publisher=[[Fox Sports]]|accessdate=September 3, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170916225433/http://www.foxsports.com/other/story/lebron-james-now-has-honorary-locker-at-ohio-state-090313|archivedate=სექტემბერი 16, 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=http://cavaliers.247sports.com/Bolt/LOOK-LeBron-James-has-football-locker-at-Ohio-State-46662092|title=LeBron James has football locker at OSU|publisher=Cavaliers 24/7|accessdate=August 16, 2016}}</ref> ==ფილმოგრაფია== ===ფილმბი=== {| class="wikitable sortable" ! წელი ! სათაური ! როლი ! class="unsortable"|Notes |- | 2008 |''[[More than a Game]]'' | rowspan="3" | თვითონ | |- | 2009 |''[[Square Roots: The Story of SpongeBob SquarePants]]'' | |- | 2015 |''[[Trainwreck (film)|Trainwreck]]'' | |- | 2018 |''[[Smallfoot (film)|Smallfoot]]'' | გუანგი |ხმოვანი როლი |- | 2021 |''[[Space Jam 2]]'' | თვითონ | Pre-production |} ===ტელევიზია=== {| class="wikitable sortable" ! წელი ! სათაური ! როლი ! class="unsortable"|Notes |- | rowspan="3" | 2009 |''[[My Wife and Kids]]'' | rowspan="7" | თვითონ | ეპიზოდი: "[[List of My Wife and Kids episodes#ep86|Outbreak Monkey]]" |- |''[[Entourage (U.S. TV series)|Entourage]]'' | ეპიზოდი: "[[List of Entourage episodes#ep78|Give a Little Bit]]" |- |''[[SpongeBob's Truth or Square]]'' |TV ფილმი |- | 2011–2014 |''[[The LeBrons]]'' |მთავარი როლი |- | 2015 |''[[Survivor's Remorse]]'' | ეპიზოდი: "[[Survivor's Remorse#ep15|Guts]]"<ref>{{cite web|last1=Zillgitt|first1=Jeff|title=LeBron James' show 'Survivor's Remorse' begins second season|url=https://www.usatoday.com/story/sports/nba/2015/08/22/lebron-james-tv-show-survivors-remorse-begins-second-season/32199521/|website=usatoday.com|date=June 30, 2018|accessdate=June 30, 2018}}</ref> |- | 2016 |''[[Teen Titans Go! (TV series)|Teen Titans Go!]]'' | ეპიზოდი: "[[List of Teen Titans Go! episodes#ep127|The Cruel Giggling Ghoul]]" |- | 2018 |''[[The Shop]]'' |4 ეპიზოდი |} ==რესურსები ინტერნეტში== * {{Official website|http://www.lebronjames.com}} * [http://www.nba.com/draft2003/profiles/JamesLeBron.html NBA.com Prospect Profile: LeBron James] * [http://www.usab.com/basketball/players/mens/j/james-lebron.aspx USA Basketball – LeBron James] * [http://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,1819129_1819134,00.html 100 Olympic Athletes to Watch: 1. LeBron James] * {{youtube|Qmd_vOWQWx4|LeBron James' 61-point game vs Charlotte Bobcats}} * {{IMDb name|1429908}} * {{NYTtopic|people/j/lebron_james}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{NBA-ის ფინალის MVP}} {{DEFAULTSORT:ჯეიმზი, ლებრონ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1984]] [[კატეგორია:ამერიკელი კალათბურთელები]] [[კატეგორია:ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის კალათბურთელები]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 დეკემბერი]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 59f3fn2e8mgz5hf9ain025nj4uces57 მინგეჩაური 0 213686 5426858 4922797 2026-07-04T07:29:34Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426858 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = მინგეჩაური |მშობლიური სახელი = Mingəçevir |ქვეყანა = აზერბაიჯანი |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = N |lat_deg = 40 |lat_min = 46 |lat_sec = 12 |lon_dir = E |lon_deg = 47 |lon_min = 02 |lon_sec = 56 |CoordAddon = type:city_region:AM |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = 0 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაქვემდებარება = |დაარსების თარიღი= |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = 1948 |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= |ფართობი = 47 |მოსახლეობა = 98 800 |აღწერის წელი = 2012 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომონილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Mingəçevir }} '''მინგეჩაური''' ({{lang-az|Mingəçevir}}) — [[აზერბაიჯანი]]ს სიდიდით მეოთხე ქალაქი. მდებარეობს მდინარე [[მტკვარი|მტკვრის]] ორივე ნაპირზე. აზერბაიჯანში 2012 წელს მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში დაახლოებით 115 ათასი ადამიანი ცხოვრობდა. ==ისტორია== ქალაქი მინგეჩაური დაარსდა [[1945]] წელს [[მინგეჩაურის ჰიდროელექტროსადგური]]ს მშენებლობასთან დაკავშირებით. ქალაქის სტატუსი მიიღო [[1948]] წელს. მინგეჩაურის რაიონში აღმოჩენილია მრავალფნოვანი [[არქეოლოგია|არქეოლოგიური]] კომპლექსი ([[ძვ. წ. III ათასწლეული]] - ახ. წ. [[XVII საუკუნე|XVII სს.]]) შესწავლა დაიწყო [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] მიწურულიდან. სისტემატიური გათხრები მიმდინარეობდა [[1946]]-[[1953]] წლებში (ხელმძღვანელი ს. გაზიევი). ყველაზე ადრეულია ძვ. წ. III ათასწლეულის №1 ნამოსახლარის ქვედა ფენა და სამარხები, რომლებიც [[მტკვარ-არაქსის კულტურა]]ს განეკუთვნება. [[ფაილი:Камень албания.jpg|250px|მინიატიურა|მარცხნივ|ქვა ალბანური წარწერებით]] ამავე ნამოსახლარის შუა ფენა, [[ორმოსამარხი|ორმოსამარხები]] და [[გორასამარხი|გორასამარხები]] გენეკუთვნება [[ხოჯალი-გოდაბეიური კულტურა|ხოჯალი-გოდაბეიურ კულტურას]] (ძვ. წ. II ათასწლეული - I ათასწლეულის დასაწყისი). შესწავლილია ამ ხანის ნასახლარები, სამეურნეო ორმოები, კერამიკული ქურები და 200-ზე მეტი სამარხი. აღმოჩენილია ძვლის საკრავები (სტვირი-ფლეიტები). ადრინდელი [[რკინის ხანა|რკინის ხანისაა]] (ძვ. წ. VIII-II საუკუნე) ამავე ნამოსახლარის ზედა ფენა და რამდენიმე სამარხეული კომპლექსი. განსაკუთრებულ ჯგუფს ქმნის ძვ. წ. II-ახ. წ. I საუკუნის 300-ზე მეტი ქვის სამარხი. გათხრილია აგრეთვე 30-ზე მეტი სამეთუნეო ქურა. [[შუა საუკუნეები]]ს ძეგლია №2-3 (III-XIII საუკუნეები) და №4 (XIV-XVII საუკუნეები) ნამოსახლარები, V-[[VIII საუკუნე]]ების ალბანურ-ქრისტიანული ტაძარი, ქრისტიანული და მუსლიმანური სამარხები და სხვ. საყურადღებოა ჯვრის ქვის ბაზისი და კერამიკული სასანთლეების ფრაგმენტები, რომლებზეც [[კავკასიის ალბანეთის ენა|ალბანური]] წარწერებია შემორჩენილი. == ეკონომიკა == ქალაქში არსებობს საწარმოები: აზერკბელი, აზერიოლნეფტმედენმაში, საიზოლაციო მასალების ქარხნები, რეზინის ტენიკური გადამუშავების ქარხნები, ტექსტილის კომბინატი, შპს "ინტერენერჟი". ქალაქში არის საწარმო კომპიუტერებისა და სხვა საოფისე ტექნიკის წარმოებისთვის. == მინგეჩაურის წყალსაცავი == წყალსაცავი აშენებულია [[მტკვარი|მტკვარზე.]] მდებარეობს ზღვის დონიდან 71 მეტრ სიმაღლეზე. სიგრძე — 70 კილომეტრი, სიგანე — 18 კილომეტრი, ზედაპირის ფართობი — 605 კმ², მოცულობა — 16,1 კმ³, უდიდესი სიღრმე — 75 მეტრი, საშუალო სიღრმე — 27 მეტრი. იგი ივსებოდა [[1953]] წლიდან [[1959]] წლამდე. წყალსაცავის შექმნის მიზანი იყო ენერგეტიკის, სოფლის მეურნეობის, წყლის ტრანსპორტის განვითარება, ისევე, როგორც ნაკადის რეგულირება და წყალდიდობის აღმოფხვრა მდინარე მტკვრის ქვედა ნაწილში. მისგან სათავეს იღებს ზემო ყარაბაღისა (172 კმ.) და ზემო შირვანის (123 კმ.) სარწყავი არხები. == ტრანსპორტი == [[1989]] წლის [[15 აპრილი|15 აპრილიდან]] [[2006]] წლის აპრილამდე ქალაქში ტროლეიბუსი ფუნქციონირებდა. არის რკინიგზის სადგური, ავტოსადგური. ქალაქი უკავშირდება ქვეყნის ქალაქებსა და რეგიონებს ავტობუსისა და მარშრუტების მეშვეობით. არსებობს რკინიგზის სამგზავრო მომსახურება, სამგზავრო მატარებელი მინგეჩაური-ბაქო. == კულტურა == [[ფაილი:НМ.jpg|მინი|279x279პქ|მინგეჩაური]] ქალაქში მუშაობს სახელმწიფო დრამატული თეატრი, თოჯინების თეატრი და რეგიონული ისტორიული მუზეუმი. ქალაქს აქვს ფერწერული ხელოვნების მუზეუმ-გამოფენა, რომლის კოლექციაში აზერბაიჯანული მხატვრების ნამუშევრებია. ქალაქში მოქმედებს თექვსმეტი საჯარო ბიბლიოთეკა, რომლებიც მოიცავს 406,677 წიგნს. აბონენტთა რაოდენობა ამ ბიბლიოთეკებში შეადგენს 46,282. ასევე არსებობს სიმღერისა და მუსიკის წრეები, ასევე კომპიუტერების მომზადების კურსები, სამკერვალო, სამაგიდო თამაშები და ხელოვნების წრეები. მინგეჩაურის ისტორიული მუზეუმი დაარსდა [[1968]] წლის იანვარში. მუზეუმში 14,461 ექსპონატია. ქალაქში ფუნქციონირებს 3 მუსიკალური სკოლა - [[უზეირ ჰაჯიბეკოვი|ჰაჯიბეკოვის]] სკოლა, ბულბულის სკოლა და მარტირ გასიმოვის სკოლა. ამ სკოლებში სწავლა 7 წლის განმავლობაში გრძელდება. ამ სკოლებს სულ 1500-მდე მოსწავლე ჰყავს და 350-მდე პროფესიონალი მასწავლებელი ამზადებს მათ. ქალაქში მდებარეობს რეგიონული არხი მინგეჩევირ TV-ს სათაო ოფისი. == განათლება == მინგეჩაური არის აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მეცნიერებისა და განათლების ერთ-ერთი ცენტრი. დღეისათვის არსებობს უმაღლესი განათლების დაწესებულებები - [[მინგეჩაურის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]] და [[მინგეჩაურის პოლიტექნიკური უნივერსიტეტი]], ერთი საშუალო სპეციალიზებული დაწესებულება, 20 საჯარო სკოლა, 3 მუსიკალური სკოლა, მართვის სკოლა და თურქული ლიცეუმი. ქალაქის განათლების სფეროში 1914 პედაგოგი და 471 აღმზრდელი მუშაობს. ქალაქში არის 21 საბავშვო ბაღი, რომელთა საერთო რაოდენობა 2850 ბავშვს ითვლის. == სპორტი == ქალაქში მდებარეობს საფეხბურთო კლუბ "ენერგეტიკის" ბაზა, რომელიც აზერბაიჯანის პირველ დივიზიონში გამოდის. წარმოდგენილია ქალთა ხელბურთის კლუბი "ნურ". == დაძმობილებული ქალაქები == *{{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[ტოლიატი]]<ref>{{Cite web |url=https://regnum.ru/news/polit/514109.html |title=Тольятти и Мингечаур (Азербайджан) - города побратимы |access-date=2018-09-27 |archive-date=2020-10-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201007162807/https://regnum.ru/news/polit/514109.html }}</ref> *{{დროშანიშანი|თურქეთი}}[[გიოლბაში]]<ref>{{Cite web |url=https://www.haberler.com/azerbaycan-heyetinden-golbasi-belediyesi-ne-haberi/ |title=Azerbaycan Heyetinden Gölbaşı Belediyesi'ne Ziyaret |access-date=2018-09-27 |archive-date=2019-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190508115552/https://www.haberler.com/azerbaycan-heyetinden-golbasi-belediyesi-ne-haberi/ }}</ref> *{{დროშანიშანი|ბელარუსი}}[[პოლოცკი]]<ref>[https://web.archive.org/web/20141224235524/http://eng.belta.by/all_news/society/i_33473.html Polotsk signs agreements with Azerbaijani Mingachevir, Armenian Alaverdi]</ref> *{{დროშანიშანი|ისრაელი}}[[აფულა]] <ref>{{Cite web |url=http://interfax.az/view/644551 |title=Мингячевир станет побратимом израильского города Афула |accessdate=2018-09-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180203064331/http://interfax.az/view/644551 |archivedate=2018-02-03 }}</ref> *{{დროშანიშანი|თურქეთი}}[[ყარსი]]<ref>[http://vestikavkaza.ru/news/Azerbaydzhanskiy-Mingyachevir-stal-pobratimom-turetskogo-Karsa.html Азербайджанский Мингячевир стал побратимом турецкого Карса]</ref> ==გალერეა== <center><gallery> ფაილი:Vollgriffdolch 1000 v. Chr. Mingechevir, Aserbaidschan.JPG|ბრინჯაოს ხანჯალი, ინახება ქალაქის ეთნოგრაფიულ მუზეუმში ფაილი:Streitaxt 2 Jh.v.Chr. Mingechevir Aserbaidschan.JPG|ბრინჯაოს ცული, ინახება ქალაქის ეთნოგრაფიულ მუზეუმში </gallery></center> ==იხილეთ აგრეთვე== * [[მინგეჩაურის წყალსაცავი]] == რესურსები ინტერნეტში == * [https://tonkosti.ru/%D0%9C%D0%B8%D0%BD%D0%B3%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%80 მინგეჩაური] * [https://wiki-turizm.ru/azerbaijan/761-mingechevir-drevnii-i-molodoi Мингечевир древний и молодой] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201008124201/https://wiki-turizm.ru/azerbaijan/761-mingechevir-drevnii-i-molodoi |date=2020-10-08 }} ==ლიტერატურა== {{ქსე|6|707-708}} == სქოლიო == {{სქოლიო}}{{აზერბაიჯანის ქალაქები}} [[კატეგორია:არანის რეგიონის ქალაქები]] etvh5ldru3qc20mgi3m63zcavfl1k9n მისტეკები 0 216434 5426894 4934503 2026-07-04T09:26:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426894 wikitext text/x-wiki [[File:2013-13-27 Máscara funeraria mixteca Tumba No. 7 Monte Alban Museo de las Culturas de Oaxaca anagoria.JPG|200px|thumb|right|მისტეკების ფირუზის ნიღაბი მონტე-ალბანადან]] [[ფაილი:Codex Zouche-Nuttall - higher definition.jpg|200px|thumb|right|მისტეკების დამწერლობის მაგალითი]] '''მისტეკები''' ({{lang-es|Mixtecos}}) — ძველი მესოამერიკული ერი, [[მექსიკა|მექსიკის]] შტატ [[ოახაკა (შტატი)|ოახაკასა]] და მის ჩრდილოეთით მდებარე შტატებში დასახლებული. დასახელება „მისტეკები“ [[ნაუატლი]]დან თარგმანში ნიშნავს „ერი ღრუბლების ქვეყნიდან“. საერთო რაოდენობა — დაახლოებით 270 ათასი ადამიანი. საუბრობენ [[მიჰტეკური ენა|მისტეკურ ენაზე]], ასევე გავრცელებულია [[ესპანური ენა]]. მისტეკები იყვნენ მაღალგანვითარებული კოლუმბამდელი კულტურის მატარებლები სამხრეთ [[მექსიკა]]ში. [[VII საუკუნე]]ში მისტეკებმა თავიანთი კულტურის აყვავებას მიაღწიეს. ისინი ცნობილნი იყვნენ ხშირი ომებით [[საპოტეკები]]ს წინააღმდეგ. [[1455]] წელს მისტეკები [[აცტეკები|აცტეკებმა]] დაიპყრეს. მისტეკები მარჯვე ხელოსნები იყვნენ, მათი ნაკეთობები ძვირად ფასობდნენ მეზობელ ქვეყნებში. ისინი აწარმოებდნენ ნათელი საღებავებით შეღებილ [[კერამიკა|კერამიკის]] ნაკეთობებს, ქმნიდნენ ძვირფას [[ფირუზი]]ს [[მოზაიკა|მოზაიკებს]] და იყვნენ მეტალის დამუშავების ოსტატები. მრავალრიცხოვანი არტეფაქტების ნამარხები, რომლებიც მოწმობდნენ მეტალების დამუშავების მაღალ ოსტატობაზე, აღმოაჩინეს [[მონტე-ალბანი|მონტე-ალბანში]]. მისტეკების კულტურული გავლენა გავრცელდა [[ჩოლულა]]შიც. მისტეკებს ჰქონდათ საკუთარი იდეოგრაფიული დამწერლობა. ==ლიტერატურა== {{ქსე|7|31}} == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20121120121858/http://mesoamerica.narod.ru/civhistsm.html საპოტეკებისა და მისტეკების სახელმწიფო] * [http://www.mesoamerica.ru/indians/oahaka/oahaca_history.html მისტეკებისა და საპოტეკების ისტორია, კულტურა, ეკონომიკა და სოციალური ორგანიზაცია] {{აცტეკები}} {{მესოამერიკის კოლუმბამდელი კულტურები}} [[კატეგორია:აცტეკები]] [[კატეგორია:ცენტრალური ამერიკის ინდიელები]] [[კატეგორია:მექსიკის ხალხები]] [[კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები]] 4rgsibm2j5yzirasna5smalzz12dgng მიანმარის პრეზიდენტი 0 216803 5426836 4858278 2026-07-04T05:12:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426836 wikitext text/x-wiki '''მიანმარის პრეზიდენტი''' — [[მიანმარი]]ს სახელმწიფოს და მთავრობის მეთაური მეთაური, ირჩევს პარლამენტი 5 წლის ვადით. == ბირმის/მიანმარის პრეზიდენტების სია == {| class="wikitable" cellpadding=2 cellspacing=2 |- bgcolor="#D3D3D3" !! ! !! სურათი!! სახელი !! უფლებამოსილების <br /> დაწყება!! უფლებამოსილების <br /> დამთავრება |- |1. || || [[საო შვე თაიკი]] || [[4 იანვარი]], [[1948]] || [[16 მარტი]], [[1952]] |- |2. || || [[ბა უ]] || [[16 მარტი]], [[1952]] || [[13 მარტი]], [[1957]] |- |3. || || [[ვინ მაუნგი]] || [[13 მარტი]], [[1957]] || [[2 მარტი]], [[1962]] |- |4. || || [[ნე ვინი]] || [[2 მარტი]], [[1974]] || [[9 ნოემბერი]], [[1981]]<ref>1962-1974 წლებში ნე ვინს რევოლუციური საბჭოს პრეზიდენტის თანამდებობა ეკავა</ref> |- |5. |||| [[სან იუ]] || [[9 ნოემბერი]], [[1981]] || [[27 ივლისი]], [[1988]] |- |6. || || [[სეინ ლვინი]] || [[27 ივლისი]], [[1988]] || [[12 აგვისტო]], [[1988]] |- |7. |||| [[მაუნგ მაუნგი]] || [[19 აგვისტო]], [[1988]] || [[18 სექტემბერი]], [[1988]] <ref>1988-2011 წლებში ქვეყნის სათავეში იყო [[მშვიდობის და განვითარების სახელმწიფო საბჭო]], რომელსაც მეთაურობდნენ [[სო მაუნგი]] (1988-1992 წწ.) და [[თან შვე]] (1992-2011 წწ.)</ref> |- |8. || [[ფაილი:TheinSeinASEAN.jpg|50px]] || [[თეინ სეინი]] || [[30 მარტი]], [[2011]] || [[30 მარტი]], [[2016]] |- |9. || [[ფაილი:President_Htin_Kyaw.jpg|50px]] || [[თინ ჩო]] || [[30 მარტი]], [[2016]] || [[21 მარტი]], [[2018]] |- |— |||| [[მინ შვე]] || [[21 მარტი]], [[2018]] || [[30 მარტი]], [[2018]] |- |10. || [[ფაილი:Win Myint 2017 cropped.jpg|50px]] || [[ვინ მინი]] || [[30 მარტი]], [[2018]] || [[1 თებერვალი]], [[2021]] |- |— ||[[ფაილი:Myint_Htwe.jpg|50პქ]] || [[მინ შვე]] || [[1 თებერვალი]], [[2021]] || [[7 აგვისტო]], [[2025]] |} ==რესურსები ინტერნეტში== * {{ოფიციალური ვებსაიტი|http://www.president-office.gov.mm}} * [http://www.worldstatesmen.org/Myanmar.htm მიანმარის ისტორიის ქრონოლოგია] * [https://web.archive.org/web/20121130050117/http://www.terra.es/personal2/monolith/myanmar.htm მიანმარის პრეზიდენტები] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{აზიის ქვეყნების პრეზიდენტები}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიის ქვეყნების პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:მიანმარის პრეზიდენტები|*]] ai9283240xo5urv2po714jsyzjxdopr მესოამერიკის ქრონოლოგია 0 230562 5426804 5416528 2026-07-04T02:03:01Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426804 wikitext text/x-wiki {{რჩეული/2.0}}'''მესოამერიკის ქრონოლოგია''' — [[მესოამერიკა|მესოამერიკის]] [[კოლუმბამდელი ცივილიზაციები|კოლუმბამდელ ცივილიზაციათა]] ისტორიის აღწერის მიღებული მეთოდიკა — ადამიანთა დასახლებების არსებობის ყველაზე ადრეული მტკიცებულებებიდან — გვიანდელ კოლონიალურ პერიოდამდე, რომელიც [[კონკისტა|ამერიკის ესპანურ კოლონიზაციას]] მოჰყვა. ისტორიკოსები და არქეოლოგები [[მესოამერიკა|მესოამერიკის]] ისტორიას სამ პერიოდად ყოფენ. აღსანიშნავია, რომ მითითებული თარიღები მხოლოდ შეფასებებია, ერთი პერიოდიდან მეორეში გადასვლა არ ხდებოდა ერთდროულად და ერთი და იმავე გარემოებებში სხვადასხვა ხალხებისთვის. ზოგიერთი მკვლევარი ეწინააღმდეგება კიდეც ამ ევროცენტრულ შეხედულებას, რომელიც საკმაოდ ჰგავს [[ძველი საბერძნეთი]]ს ქრონოლოგიას. მესოამერიკის ცივილიზაცია წარმოადგენს რთულ კომბინაციას სხვადასხვა კულტურებისა, რომლებიც სხვადასხვა დროს წარმოიშვა. პროცესები, რომელთა შედეგადაც ჩამოყალიბდა მესოამერიკის კულტურული სისტემები, განისაზღვრებოდა არა მხოლოდ შესაბამისი საზოგადოების შინაგანი დინამიკით, არამედ გარე და [[ენდოგენური ფაქტორები]]თაც — მაგალითად, მოსახლეობის [[მიგრაცია|მიგრაციითა]] და ბუნებრივი კატაკლიზმებით. == წინარეკლასიკური ეპოქა == [[ფაილი:Vasija capacha.jpg|200px|right|thumb|[[კაპაჩის კულტურა|კაპაჩის კულტურის]] ჭურჭელი, ნაპოვნია აკიტლანში, [[კოლიმის შტატი|კოლიმის შტატში]].]] წინარეკლასიკური ეპოქა გრძელდებოდა [[ძვ. წ. 2500]] წლიდან [[200|ახ. წ. 200]] წლამდე. პერიოდის დასაწყისს უკავშირებენ [[კერამიკა|კერამიკული ნაკეთობების]] გამოჩენას რეგიონის დასავლეთში, განსაკუთრებით კი ისეთ ადგილებში, როგორიცაა [[მატანჩენი]] ([[ნაიარიტის შტატი]]) და [[პუერტო-მარკესი]] ([[გერეროს შტატი]]). ზოგიერთი მკვლევარი მიიჩნევს, რომ [[მეთუნეობა|მეთუნეობის]] განვითარების ადრეულ სტადიაზე, ამ დარგზე [[სამხრეთ ამერიკა]]სა და თანამედროვე [[მექსიკა|მექსიკის]] [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანის]] სანაპიროზე მცხოვრებ ხალხებს შორის არსებულმა კავშირებმა იმოქმედა. კერამიკის გამოჩენა მეტყველებს ცხოვრების დასახლებულ ტიპზე, რომელიც მესოამერიკის ხალხებს ჩრდილოეთის უდაბურ რაიონებში მცხოვრები მონადირეებისა და შემგროვებლებისგან გამოარჩევს. წინარეკლასიკურ ან ფორმაციულ ეპოქას ყოფენ სამ ფაზად: ადრინდელი ([[ძვ. წ. 2500]]-[[ძვ. წ. 1200|1200]]), შუა ([[ძვ. წ. 1500]]-[[ძვ. წ. 600|600]]) და გვიანდელი ([[ძვ. წ. 600]]-[[200|ახ. წ. 200]]). პირველი ფაზის დროს მთელი რეგიონის ფარგლებში გავრცელდა მეთუნეობა, დარეგულირდა [[სიმინდი]]სა და სხვა ბოსტნეული კულტურების მოყვანა, აგრეთვე დაიწყო საზოგადოების [[სოციალური სტრატიფიკაცია|სტრატიფიკაცია]], რომელსაც შედეგად მოჰყვა პირველი იერარქიული წარმონაქმნები ხალხებში, რომლებიც [[მექსიკის ყურე|მექსიკის ყურის]] სანაპიროებზე იყვნენ დასახლებულნი. წინარეკლასიკური ეპოქის დასაწყისში მესოამერიკის ცივილიზაციების მამოძრავებელ ძალას წარმოადგენდა [[კაპაჩის კულტურა]] — მისი კერამიკული ნაკეთობები რეგიონში ფართოდ იყო გავრცელებული. [[ძვ. წ. 2500]] წლისთვის წყნარი ოკეანის სანაპიროებზე, [[გვატემალა]]ში, ვითარდებოდა პატარა დასახლებები, როგორებიცაა [[ლა-ბლანკა]], ოკოსი, ელ-მასაკი, უხუჰტე და სხვა, რომლებშიც ნაპოვნია გვატემალის უძველესი კერამიკა. [[ძვ. წ. 2000]] წლიდან წყნარი ოკეანის სანაპიროებზე დიდი რაოდენობით ჩნდება მეთუნეობის ნაკეთობები. გათხრები მეტყველებს იმაზე, რომ მაღალმთიანი რაიონები დროებითი ხიდები იყო წყნარი ოკეანის სანაპიროების წინარეკლასიკურ სოფლებსა და უფრო გვიანდელ [[პეტენის აუზი]]ს ქალაქებს შორის. [[მონტე-ალტო]]ში, [[ესკინტლა|ესკინტლის]] დასახლების სიახლოვეს, ნაპოვნია გიგანტური ქვის თავები და ღიპიანი ფიგურები ({{lang-es|Barrigones}}), რომლებიც თარიღდება დაახლოებით [[ძვ. წ. 1800]] წლით<ref>{{Cite web |url=http://www.dartmouth.edu/~izapa/M-11.pdf |title=კოლუმბამდელი მაგნიტური სკულპტურები დასავლეთ გვატემალაში |accessdate=2013-03-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121109060157/http://www.dartmouth.edu/~izapa/M-11.pdf |archivedate=2012-11-09 }}</ref>. [[ფაილი:Formative Era sites ka.svg|thumb|left|270px|წინარეკლასიკური ერის რამდენიმე მნიშვნელოვანი დასახლება ცენტრალური მექსიკისა და მექსიკის ყურის ველებზე.]] [[ძვ. წ. 1500]] წლისთვის დასავლეთის კულტურები დაეცა და სხვა ხალხებთან ასიმილირდა. ამგვარი გაერთიანებების შედეგად [[მეხიკოს ველი|მეხიკოს ველზე]] წარმოიქმნა [[ტლატილკო]]ს კულტურა, ხოლო მექსიკის ყურის სანაპიროზე — [[ოლმეკები]]ს კულტურა. ოლმეკებმა ექსპანსიის გზა აირჩიეს, რომელიც მათ საშუალებას აძლევდა შეექმნათ მონუმენტური არქიტექტურული ნამუშევრები [[სან-ლორენსო-ტენოჩტიტლანი|სან-ლორენსოსა]] და [[ლა-ვენტა]]ში. გარდა ამისა, ოლმეკებმა ვაჭრობა დაიწყეს, როგორც თავიანთი ტერიტორიის შიგნით, ასევე მის ფარგლებს გარეთ, შორეულ დასახლებებთან, რომლებიც მდებარეობდა თანამედროვე შტატების, [[გერეროს შტატი|გერეროსა]] და [[მორელოსის შტატი|მორელოსის]] ტერიტორიებზე, ასევე [[გვატემალა]]სა და [[კოსტა-რიკა]]ში. ოლმეკების გავლენა შეიმჩნეოდა [[სან-ხოსე-მოგოტე]]ს დასახლებაში, ოახაკის დაბლობზე, თუმცა, წინარეკლასიკური ეპოქის შუა ფაზაში ის [[მონტე-ალბანი]]ს ზეგავლენის ზონაში შევიდა. ამავდროულად, [[ბახიო]]ში ყვაოდა [[ჩუპიკაროს კულტურა]], ოლმეკებში კი დაცემის პერიოდი დაიწყო. [[ფაილი:Central Mexico Formative Figurine, Met.jpg|thumbnail|right|200px|წინარეკლასიკური ეპოქის ტიპური ქანდაკება ცენტრალური მექსიკიდან, ჰგავს [[ტლატილკო]]ს კულტურის „ლამაზმანებს“]] მნიშვნელოვან კულტურულ მოვლენებს, რომლებიც შუა წინარეკლასიკურ პერიოდში მოხდა, შეიძლება მივაწეროთ პირველი [[დამწერლობა|დამწერლობათა სისტემებისა]] და [[თვლის ვიგეზიმალური სისტემა|ვიგეზიმალური სისტემის]] წარმოქმნა ოლმეკების ტერიტორიის ცენტრში, მაიას ინდიელების მიერ [[მირადორის აუზი|მირადორის აუზში]] და [[საპოტეკები]]ს მიერ [[მონტე-ალბანი|მონტე-ალბანში]]. ამ პერიოდში შეინიშნებოდა საზოგადოების ძლიერი სტრატიფიკაცია. ძალაუფლების სხვადასხვა ცენტრებს შორის კავშირებმა შედეგად მოიტანა რეგიონალური ელიტების ამაღლება, რომლებიც აკონტროლებდნენ ბუნებრივ რესურსებსა და გლეხებს. ამგვარი სოციალური დიფერენციაცია დამყარებული იყო გარკვეული ცოდნის ფლობაზე, როგორებიცაა, მაგალითად, [[ასტრონომია]], დამწერლობა და კომერციის საფუძვლები. შუა წინარეკლასიკურ პერიოდში ასევე გაჩნდა [[ურბანიზაცია|ურბანიზაციის]] საწყისები, რომლებიც ახასიათებდა კლასიკურ ეპოქას. მაიას ისეთი ქალაქები, როგორებიცაა [[ნაკვე]] ([[ძვ. წ. 1000]] წელი), [[ელ-მირადორი]] ([[ძვ. წ. 650]] წელი), [[სივალი]] ([[ძვ. წ. 350]] წელი) და [[სან-ბართოლო]], ფლობდა კლასიკურ მონუმენტურთან მსგავს არქიტექტურას. ელ-მირადორი თავის დროს წარმოადგენდა მაიას უდიდეს ქალაქს. არსებობს მოსაზრება, რომ დაახლოებით [[100]] წლისთვის მაიას ცივილიზაციამ განიცადა დაცემა და კლასიკურ ეპოქაში, [[250]] წლისთვის, კვლავ აღსდგა. ზოგიერთი ქალაქი, როგორებიცაა [[ტლატილკო]], [[მონტე-ალბანი]] და [[კუიკუილკო]], წინარეკლასიკური ეპოქის მიწურულს აყვავების პერიოდს განიცდიდა. ოლმეკების რაოდენობა კი შემცირდა და მათ თავიანთი გავლენა დაკარგეს. წინარეკლასიკური ეპოქის მიწურულს პოლიტიკური და ეკონომიკური ბატონობა რეგიონისადმი გადავიდა [[მეხიკოს ველი]]ს დასახლებაში. [[ტესკოკო (ტბა)|ტესკოკოს ტბის]] გარშემო, ქალაქად იქცა რამდენიმე სოფელი, როგორებიცაა ტლატილკო და კუიკუილკო. ტლატილკო წარმოადგენს იმ პერიოდის ერთ-ერთ მთავარ ცენტრს. მის მცხორვებლებს მოჰყავდათ სიმინდი და თევზაობდნენ [[ტესკოკო (ტბა)|ტესკოკოს ტბაში]]. ზოგიერთი მეცნიერი მიიჩნევს, რომ ის დააარსეს და დაასახლეს თანამედროვე [[ოთომი]]ს ხალხის წინაპრებმა. ქალაქი მდებარეობდა ტესკოკოს ტბის ჩრდილოეთ სანაპიროზე და ფლობდა მყარ კავშირებს დასავლეთის კულტურებთან. კუიკუილკო იკავებდა [[ახუსკო]]ს მთიანი რაიონის ფერდობებს და აკონტროლებდა ვაჭრობას მაიას უბნებში, [[ოახაკა (შტატი)|ოახაკა]]სა და მექსიკის ყურის სანაპიროებზე. ამ ერების დაპირისპირება დამთავრდა ტლატილკოს დაცემით მაშინ, როდესაც [[ოახაკის ველი|ოახაკის ველზე]] მდებარე მონტე-ალბანმა ოლმეკებისგან კულტურულად დაშორება დაიწყო, მათი მიღწევების გამოყენებითა და კულტურის შევსებით. გვატემალის სამხრეთ სანაპიროზე [[კამილჰუიუ]]ს დასახლება ვითარდებოდა იმ მიმართულებით, რომელიც მოგვიანებით მაიას კლასიკური კულტურა გახდა, თუმცა ცენტრალური მექსიკისა და ყურის ხალხებთან კავშირები თავდაპირველადვე წარმოადგენდა თავიანთ კულტურულ მოდელებს. გარდა დასავლეთისა, სადაც განვითარდა [[საბადოსებური საფლავების ტრადიცია]], მესოამერიკის ყველა რეგიონში იზრდებოდა ქალაქების სიმდიდრე, ხორციელდებოდა მონუმენტების აგების საკმაოდ რთული სქემები. სწორედ ამ დროს აიგო [[კუიკუილკოს მრგვალი პირამიდა]], მონტე-ალბანის ცენტრალური მოედანი და [[მთვარის პირამიდა]] [[ტეოტიუაკანი|ტეოტიუაკანში]]. დაახლოებით ჩვენი წელთაღრიცხვის დასაწყისში კუიკუილკო მიატოვეს და მექსიკის აუზის მბრძანებლობა ტეოტიუაკანის ხელში გადავიდა. შემდეგი ორი საუკუნის განმავლობაში ეგრეთ წოდებულმა „ღმერთების ქალაქმა“ გააერთიანა ძალაუფლება და ამგვარად გახდა პირველი ათასწლეულის მესოამერიკის მთავარი ქალაქი და შემდეგი შვიდი საუკუნის წამყვანი პოლიტიკური, ეკონომიკური და კულტურული ცენტრი. === ოლმეკები === {{Main|ოლმეკები}} [[ფაილი:Olmec Heartland Overview 4 ka.svg|right|thumb|270px|ოლმეკების კულტურის რაიონი]] მრავალი წლის განმავლოვაში ოლმეკების კულტურა განიხილებოდა, როგორც მთელი მესოამერიკის კულტურის მშობელი. ოლმეკებმა უზარმაზარი ზეგავლენა იქონიეს მთელი რეგიონის განვითარებაზე, თუმცა ბოლო დროს ვარაუდობენ, რომ ეს კულტური წარმოადგენდა მისი თანამედროვე ხალხების ერთობლივი მოღვაწეობის შედეგს და საბოლოოდ აყვავდა [[ვერაკრუსის შტატი|ვერაკრუსისა]] და [[ტაბასკოს შტატი|ტაბასკოს]] სანაპიროენზე. ოლმეკების ეთნიკური ერთიანობა ჯერ კიდევ არ არის დამტკიცებული. ლინგვისტიკურ მონაცემებზე დაყრდნობით ანთრპოლოგებისა და არქეოლოგების უმრავლესობა ამტკიცებს, რომ ოლმეკები იყვნენ ან [[ოტო-მანგური ენები]]ს, ან (რაც უფრო სავარაუდოა) თანამედროვე [[სოკე]]ს ხალხის წინაპრები ([[მიხე-სოკური ენები|მიხე-სოკური ოჯახები]]), რომლებიც [[ჩიაპასი]]სა და [[ოახაკის შტატი|ოახაკის]] ჩრდილოეთში ცხოვრობდნენ. თუ დავუჯერებთ მეორე ჰიპოთეზას, სოკეს ტომებმა ყურის ვაკეებში არსებული დიდი ცენტრების დაგნრევის შემდეგ სამხრეთისკენ მოახდინეს მიგრაცია. წარმომავლობის მიუხედავად, ოლმეკური კულტურის ეს მატარებლები [[ძვ. წ. VIII ათასწლეული|ძვ. წ. 8000]] წელს სანაპიროზე გადასახლდნენ და სანაპირო რაიონებში შეიჭრნენ, რომლებიც პროტო-მაიანური ხალხებით იყო დასახლებული. ეს ფაქტი აგრეთვე ხსნის [[უასტეკები]]ს ჩრდილო-ვერაკრუსიდან გამოყოფას სხვა მაიანური ხალხებისგან, რომლებიც დასახლებულნი იყვნენ [[იუკატანის ნახევარკუნძული|იუკატანისა]] და [[გვატემალა|გვატემალის]] ტერიტორიებზე. რეგიონის განვითარების განმსაზღვრელი მახასიათებლების გაჩენის თვალსაზრისით [[ოლმეკები]] მესოამერიკის ისტორიაში ეტაპად ითვლებიან. ამგვარ განსაკუთრებულობებს შორისაა: სახელმწიფოს ორგანიზაცია, 260-დღიანი რიტუალური და 365-დღიანი საერო კალენდრების შემუშავება, დამწერლობის პირველი სისტემა და საქალაქო დაგეგმვა. ამ კულტურის ჩასახვა და განვითარება დაიწყო დაახლოებით [[ძვ. წ. XIV საუკუნე]]ში და გრძელდებოდა [[ძვ. წ. XII საუკუნე]]მდე. ცენტრალურ რეგიონში ძირითადი ქალაქები იყო [[ლა-ვენტა]], [[სან-ლორენსო-ტენოჩტიტლანი]] და [[ტრეს-საპოტესი]]. თუმცა, მთელს მესოამერიკაზე გაბნეულია მტკიცებულებები იმისა, რომ მრავალრიცხოვანი ქალაქები [[ოლმეკები|ოლმეკებმა]] დაიპყრეს, განსაკუთრებით მდინარე [[ბალსასი]]ს აუზში, სადაც მდებარეობდა ქალაქი [[ტეოპანტეკუანიტლანი]]. ეს დასახლება საკმაოდ იდუმალია, რადგან თარიღდება მექსიკის ყურის სანაპიროებზე მდებარე მთავარ დასახლებებზე რამდენიმე საუკუნით უფრო ადრე, რის გამოც წარმოიქმნა წინააღმდეგობები და ჰიპოთეზა, რომ [[ოლმეკები]]ს კულტურა სწორედ ამ რეგიონში შეიქმნა. [[ფაილი:Olmeca head in Villahermosa.jpg|მარცხნივ|მინი|200x200პქ|ოლმეკური თავი, ლა-ვენტა]] ოლმეკების კულტურის ცნობილ ძეგლებს შორისაა — კოლოსალური ქვის თავები, რომლებიც გაკეთებულია მონოლითური ნაწილებისგან. ისინი სიმაღლეში 3 მეტრს აღწევენ, წონაში კი — რამდენიმე ტონას. [[ოლმეკები]]ს ქვის კვეთის ეს შედევრები განსაკუთრებულად შთამბეჭდავია თუ გავითვალისწინებთ იმას, რომ მესოამერიკაში ლითონური ინსტრუმენტების ნაკლებობა იყო და რომ ეს თავები რამდენიმე კილომეტრითაა დაშორებული იმ ადგილს, სადაც მოიპოვებდნენ [[ბაზალტი|ბაზალტს]], რითიც ისინია გაკეთებული. ამ მონუმენტების დანიშნულება უცნობია, ზოგიერთი ავტორი ვარაუდობს, რომ ეს იყო [[მესოამერიკული ბურთის თამაში]]ს ცნობილი მოთამაშეების ან ოლმეკების მმართველი ელიტის გამოსახულებები. ოლმეკები, ასევე, ცნობილნი არიან მწვანე ქვებზე კვეთით (ნებისმიერი ვულკანური სახეობა, რომელსაც მწვანე ფერი აქვს). ოლმეკების კულტურის დანგრევის ზუსტი მიზეზები უცნობია. მაიას გავლენის ქვეშ მყოფი წყნარი ოკეანის სანაპიროების სამხრეთში მდებარე ქალაქებმა, [[ტაკალიკ-აბახი|ტაკალიკ-აბახმა]] ([[ძვ. წ. 800]]), [[ისაპა]]მ ([[ძვ. წ. 700]]) და [[ჩოკოლა]]მ ([[ძვ. წ. 600]]), ასევე [[კამინალჰუიუ]]მ ([[ძვ. წ. 800]]), რომლებიც გვატემალის ცენტრალურ მაღლობზე მდებარეობდა, იმ მიმართულებით დაიწყო განვითარება, რომელიც საბოლოოდ მაიას კლასიკური კულტურა გახდა. დაახლოებით [[ძვ. წ. 300]] წელს, [[პეტენის აუზი|პეტენის აუზში]] განვითარება დაიწყო მაიას კლასიკური პერიოდის დიდმა ქალაქებმა, როგორებიცაა [[ტიკალი]], [[უაშაკტუნი]] და [[სეიბალი]]. [[ძვ. წ. 100]] წლიდან ახალი წელთაღრიცხვის დაწყებამდე, კუიკუილკოს ჰეგემონია ველისადმი შემცირდა. კუიკუილკოს დაკნინებისთანავე დაიწყო ტეოტიუაკანის მნიშვნელობის ზრდა და შემდგომი ორი საუკუნის განმავლობაში ის მთელი ცენტრალური მექსიკის პოლიტიკური, ეკონომიკური და კულტურული ცენტრი გახდა. == კლასიკური ეპოქა == [[ფაილი:Classic sites 1 ka.png|thumb|right|270px|კლასიკური ეპოქის მნიშვნელოვანი დასახლებები [[ძვ. წ. 500]] წლისთვის]] [[ფაილი:Monte Alban.jpg|right|thumb|200px|[[მონტე-ალბანი]]ს ცენტრალური მოედანი, რომელიც ააგეს ოახაკის ველზე]] [[ფაილი:Tikal.jpg|thumb|200px|მეორე ტაძარი, ტიკალი, გვატემალა]] კლასიკური ეპოქა მესოამერიკაში ახ. წ. [[250]] წლიდან [[900]] წლამდე გრძელდებოდა და სამ პერიოდად იყოფოდა: ადრეული ([[250]]-[[500]] წწ), შუა ([[550]]-[[700]] წწ) და გვიანდელი ([[700]]-[[900]] წწ). ადრეული პერიოდი ხასიათდება [[ტეოტიუაკანი|ტეოტიუაკანის]] დომინირებით, რომელშიც [[ტესკოკო (ტბა)|ტესკოკოს]] ტბის აუზის 200 000 მაცხოვრებლიდან 80% ცხოვრობდა. ტეოტიუაკანი ექსპანსიური პოლიტიკის მატარებელი იყო, რამაც ის ჩრდილოეთ მესოამერიკის ძირითადი სავაჭრო გზების კონტროლირებამდე მიიყვანა. კლასიკური ეპოქის სხვა მსხვილი ცენტრები იყო [[მონტე-ალბანი]], [[კამინალჰუიუ]], [[სეიბალი]], [[ტიკალი]] და [[კალაკმული]], მათ შორის წინააღმდეგობა მრავალწლიან ომებში გადაიზარდა. კლასიკური ეპოქის დროს გრძელდებოდა [[ურბანიზაცია|ურბანიზაციის]] პროცესი, რომელიც წინარეკლასიკური ეპოქის მიწურულს დაიწყო. მთლიანობაში, მესოამერიკის ისტორიის ეს პერიოდი ხასიათდება ხელოვნების, მეცნიერების, ქალაქების, არქიტექტურისა და სოციალური წესრიგის მაღალი დონით. ამ ეპოქის ქალაქები გამოირჩეოდა მრავალეროვანი მოსახლეობით, რამაც საბოლოოდ გამოიწვია სხვადასხვა ენებისა და კულტურის მქონე ხალხების თანაცხოვრება. რეგიონალურ პოლიტიკურ ელიტებს შორის ალიანსები გამყარდა, განსაკუთრებით აშკარად ეს გამომჟღავნდა ტეოტიუაკანის მოკავშირეებში. ასევე მყარდებოდა სოციალური დიფერენციაცია — ადამიანების მცირე ჯგუფი მართავდა მოსახლეობის უდიდეს ნაწილს. მოსახლეობა იძულებული იყო გადაეხადა გადასახადები და მონაწილეობა მიეღო საზოგადოებრივი ნაგებობების შენებაში, როგორებიცაა საირიგაციო სისტემები, რელიგიური შენობები და ინფრასტრუქტურული ობიექტები. ქალაქების ზრდა ვერ მოხერხდებოდა სოფლის მეურნეობის წარმოების ტექნიკების გაუმჯობესებისა და სავაჭრო კავშირების გამყარების გარეშე, რომლებშიც მონაწილეობდნენ არა მხოლოდ მესოამერიკის მცხოვრებლები, არამედ შორეული [[ოაზისამერიკა|ოაზისამერიკის]] ხალხებიც. კლასიკურ ეპოქაში მესოამერიკულმა ხელოვნებამ თავისი განვითარების პიკს მიაღწია. განსაკუთრებით გამოირჩევა მაიას [[სტელა|სტელები]] სამეფო ოჯახების ცხოვრების სცენებით, ძვირფასად მოხატული კერამიკა და ფრესკები, ასევე მუსიკა<ref>{{Cite web |url=http://www.authenticmaya.com/maya_art.htm |title=მაიას ხელოვნება |accessdate=2013-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071005004644/http://www.authenticmaya.com/maya_art.htm |archivedate=2007-10-05 }}</ref>. ტეოტიუაკანში მნიშვნელოვან წარმატებებს მიაღწიეს არქიტექტორებმა — ამ ქალაქში გამოვლინდა აგებითი პირამიდების კლასიკური სტილი, რომლებიც ზემოთ საფეხურებით ადის. ეს სტილი განმეორდება და სახეშეცვლილად გავრცელდა მთელს მესოამერიკაში, მაგალითად, საპოტეკების დედაქალაქ [[მონტე-ალბანი|მონტე-ალბანსა]] და ქალაქ [[კამინალჰუიუ]]ში, გვატემალაში. ასწლეულების მერეც კი, ტეოტიუაკანიდან ხალხის წასვლიდან დიდი ხნის შემდეგ, პოსტკლასიკური ეპოქის ქალაქები შენობების აგების იმავე სტილს მისდევდა, განსაკუთრებით [[ტულა]], [[ტენოჩტიტლანი]] და [[ჩიჩენ-იცა]]. მოცემულმა პერიოდმა მესოამერიკელ ინდიელებს ასევე უანდერძა მრავალი მეცნიერული მიღწევა. მაიამ გააუმჯობესა კალენდარი, დამწერლობა და ცოდნა მათემატიკაში, მათი განვითარების უმაღლეს წერტილამდე. დამწერლობა გამოიყენებოდა მაიას მთელ ტერიტორიაზე, მიუხედავად იმისა, რომ ითვლებოდა კეთილშობილურ საქმედ და მას მხოლოდ მწერლები, მხატვრები და ბერები იყენებდნენ. მაიას დამწერლობის გამოყენებით, სხვა კულტურებმა შეიმუშავეს საკუთარი სისტემები, ერთ-ერთი ყველაზე თვალსაჩინო მაგალითია [[ნუნიე]]ს კულტურა ოახაკელ საპოტეკებში, თუმცა ერთადერთი სრულყოფილად ჩამოყალიბებული დამწერლობის სისტემა კოლუმბამდელ ამერიკაში მაიას გააჩნდა. ასტრონომიამ თავისი მნიშვნელობა შეინარჩუნა, რადგან გამოიყენებოდა სოფლის მეურნეობაში, ასევე ისეთი მოვლენების საწინასწარმეტყველებად, როგორებიცაა [[მზის დაბნელება|მზისა]] და [[მთვარის დაბნელება|მთვარის დაბნელებები]], რაც საშუალებას აძლევდა მესოამერიკის ცივილიზაციების მმართველებს ჩვეულებრივი მოქალაქეების თვალში დაემტკიცებინათ თავიანთი ღვთიური წარმომავლობა. კლასიკური ეპოქის დასრულება ცენტრალურ მექსიკაში დაკავშირებულია გვიანი კლასიკური ეპოქის რეგიონალური ცენტრების დაცემასთან (ზოგჯერ ეწოდება ეპიკლასიკური პერიოდი), დაახლოებით, [[900]] წლისთვის. მექსიკის ყურის სანაპიროების რაიონში ეს მოხდა [[800]] წელს [[ელ-ტახინი]]ს დაცემით, მაიას უბნებში — [[IX საუკუნე]]ში მაღალმთიანი დასახლებების გაუკაცრიელებით, ოახაკაში — [[850]] წელს [[მონტე-ალბანი]]დან ხალხის წამოსვლით. მესოამერიკის ჩრდილოეთში კლასიკური ეპოქა დამთავრდა [[ტეოტიუაკანი]]ს დაცემით, დაახლოებით, [[700]] წელს. ამან აყვავების შესაძლებლობა მისცა რეგიონალურ ცენტრებს, რომლებმაც დაიწყეს ბრძოლა სავაჭრო გზებისა და ბუნებრივი რესურსების კონტროლისთვის. გვიან კლასიკურ ეპოქაში რეგიონის პოლიტიკური მოწყობა დანაწევრდა და არც ერთი ქალაქი არ ფლობდა წამყვან პოზიციას. ამ პერიოდში განხორციელდა ხალხების რამდენიმე გადასახლება, რომელიც გამოწვეული იყო [[არიდოამერიკა|არიდოამერიკისა]] და სხვა ჩრდილოეთის რეგიონებიდან ჯგუფების შემოჭრით, რომლებიც მესოამერიკის დასახლებებს სამხრეთით გადაადგილებას აიძულებდნენ. ახალმოსულ ხალხებს შორის იყო [[ნაუა]], რომლებმაც შედეგად ააგეს პოსტკლასიკური ეპოქის მნიშვნელოვანი ქალაქები — [[ტულა]] და [[ტენოჩტიტლანი]]. ჩრდილოეთიდან მიგრაციის გარდა, მექსიკის ცენტრში დასახლდნენ სამხრეთის ხალხებიც, რომელთა შორისაც იყვნენ [[იუკატანის ნახევარკუნძული|იუკატანიდან]] მოსული [[ოლმეკები-შიკალანკა]], რომლებმაც დააარსეს [[კაკაჰტლა]] და [[ჰოჩიკალკო]]. [[ფაილი:Cacaxtla Battle Mural (left).jpg|მინი|199x199პქ|ბრძოლის ამსახველი ფრესკა, კაკაჰტლა, ტლასკალა]] მაიას უბნებში [[ტეოტიუაკანი]]ს ყოფილი მოკავშირე, ქალაქი [[ტიკალი]], დაკნინებული იყო დამარცხების შემდეგ, რომელიც [[დოს-პილასი|დოს-პილასმა]] და [[კარაკოლი|კარაკოლმა]] მიაყენა ([[კალაკმული]]ს მოკავშირეები). ამ დაკნინების პერიოდში, რომელიც გრძელდებოდა დაახლოებით 100 წელი, მოხდა [[დოს-პილასი]]ს, [[პიედრას-ნეგრასი]]ს, [[კარაკოლი]]ს, [[კალაკმული]]ს, [[პალენკე]]ს, [[კოპანი]]სა და [[იაჰჩილანი]]ს ალიანსში გაერთიანება. ის და რეგიონის სხვა ქალაქები ჩაერთო სისხლისმღვრელ ომში, რომელიც დამთავრდა იმით, რომ ტიკალი [[იაჰხა]]სა და [[ელ-ნარანხო]]ს მეშვეობით გაანადგურა [[დოს-პილასი|დოს-პილასმა]] და [[კარაკოლი|კარაკოლმა]], შემდეგ [[ელ-პერუ]]მ და საბოლოოდ კალაკმულმა. ომების დასასრული აღნიშნა [[იუკნომ-ჩინი]]ს შვილის მსხვერპლშეწირვამ [[732]] წელს [[ტიკალი|ტიკალში]], ამ მოვლების პატივსაცემად [[740]]-[[810]] წლებში იგებოდა სამახსოვრო ნაგებობა. მაიას კლასიკური ცივილიზაციის განადგურება ჩრდილოეთ დაბლობებში დაიწყო დაახლოებით [[810]] წელს [[ლა-პასიონი]]ს სახელმწიფოებიდან, როგორებიცაა [[დოს-პილასი]], [[აგუატეკა]], [[სეიბალი]] და [[კანკუენი]], რის შემდეგაც პროცესი გაგრძელდა [[უსუმასინტა|უსუმასინტის]] აუზის ქალაქებში, რომლებიც სამხრეთით მდებარეობდა. ესენია: [[იაშჩილანი]], [[პიედრას-ნეგრასი]] და [[პალენკე]]. გვიანი კლასიკური ეპოქის მიწურულს მაიამ შეწყვიტა [[გრძელი თვლის კალენდარი|გრძელი თვლის კალენდრის]] წარმოება, მათი მრავალი ქალაქი დაიწვა, მიტოვებულ იქნა და ჯუნგლებით დაიფარა. ამავე დროს სამხრეთ მთიანეთში [[კამინალჰუიუ]] აგრძელებდა განვითარებას [[1200]] წლამდე. ოახაკაში მონტე-ალბანმა მიაღწია თავისი დიდების პიკს დაახლოებით [[750]] წელს, შემდეგ კი, [[IX საუკუნე]]ში, ამოუცნობი მიზეზების გამო განადგურდა. იგივე ბედი ეწია სხვა ქალაქებსაც, როგორებიცაა [[ლა-კემადა]] ჩრდილოეთით და [[ტეოტიუაკანი]] ცენტრალურ რაიონში — ის დაიწვა და მიტოვებულ იქნა. კლასიკური ეპოქის უკანასკნელ საუკუნეში ოახაკას ველისადმი ბატონობა გადავიდა [[ლამბიტიეკო]]ს ხელში, რომელიც განლაგებული იყო აღმოსავლეთით რამდენიმე კილომეტრში. === ტეოტიუაკანი === [[ფაილი:Mexico0047.jpg|thumb|right|200px|ხედი ტეოტიუაკანის მთვარის პირამიდიდან კალსაგა-დე-ლოს-მუერტოსზე (''მკვდრების გზა'')]] {{main|ტეოტიუაკანი}} ტეოტიუაკანი ({{lang-nah|ღმერთების ქალაქი}}) თავის ისტორიას წინარეკლასიკური ეპოქის მიწურულიდან (დაახლოებით [[100]] წელი) აწარმოებს. მის დამაარსებლებზე ცოტა რამ არის ცნობილი, თუმცა ვარაუდობენ, რომ მის განვითარებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა [[ოთომი]]მ, რომლებმეც აგრეთვე გავლენა მოახდინეს მეხიკოს ველის ქალაქების კულტურაზე, რომელიც წარმოდგენლი იყო [[ტლატილკო]]ში. თავდაპირველად რეგიონში უპირატესობის მოსაპოვებლად ტეოტიუაკანი ეპაექრებოდა ოდნავ სამხრეთით მდებარე [[კუიკუილკო]]ს. ამ დაპირისპირებაში ტეოტიუაკანს დაეხმარა ნავახას მთებში (თანამედროვე [[იდალგოს შტატი]]ს ტერიტორია) არსებული [[ობსიდიანი]]ს მარაგი. ცნობილია, რომ კუიკუილკოს მცხოვრებლების უმეტესობა ტეოტიუაკანში გადასახლდა ვულკან [[შიტლე]]დან ამოფრქვეული ლავის მიერ სამხრეთის ქალაქის გაანადგურებამდე რამდენიმე წლით ადრე. რეგიონისადმი ბატონობის მოპოვების შემდეგ, ტეოტიუაკანი წარმატებით განვითარდა და გადაიქცა არა მხოლოდ მესოამერიკის, არამედ მთელი მსოფლიოს უდიდეს ქალაქად. ამ პერიოდის განმავლობაში მეხიკოს ველის მოსახლეობის უდიდესი ნაწილი ტეოტიუაკანში ცხოვრობდა. ქალაქი მთლიანად დამოკიდებული იყო სოფლის მეურნეობაზე, ძირითადად მოჰყავდათ [[სიმინდი]], [[ლობიო]] და [[გოგრა]]. თუმცა პოლიტიკური და ეკონომიკური შემოსავალი დაფუძნებული იყო იმპორტირებულ საქონელზე: ანარანხადოს კერამიკასა, რომელიც პობლანო-ტლაჰკალტეკის ველზე მოჰყავდათ, და იდალგოს მთების ბუნებრივ რესურსებზე. ორივე პროდუქტი ძვირად ფასობდა მთელს მესოამერიკაში და იცვლებოდა ძვირფას ნივთებზე, რომლებიც შორეულ [[ნიუ-მექსიკო]]სა და [[გვატემალა]]ში მზადდებოდა. ამის წყალობით ტეოტიუაკანი მესოამერიკის სავაჭრო ქსელის მთავარი კვანძი გახდა — სამხრეთ-აღმოსავლეთით ის ვაჭრობდა [[მონტე-ალბანი|მონტე-ალბანსა]] და [[ტიკალი|ტიკალთან]], მექსიკის ყურის სანაპიროზე — [[მატაკაპანი|მატაკაპანთან]], ჩრდილოეთით — [[ალტავისტა]]სთან, ხოლო დასავლეთით — [[ტინგამბატო]]სთან. ტეოტიუაკანმა მოაწესრიგა მესოამერიკის [[ღმერთების პანთეონი]], რომელიც [[ოლმეკები]]ს დროს შეიქმნა. მან სათავეში ჩააყენა ღვთაებები, რომლებიც დაკავშირებული იყო სოფლის მეურნეობასთან — [[კეცალკოატლი]] და [[ტლალოკი]]. სავაჭრო კავშირებმა ხელი შეუწყო ამ ღმერთების კულტების გავრცელებას მესოამერიკის სხვა დასახლებებში, რომლებმაც ისინი მიიღეს და გადააკეთეს. თვლიდნენ, რომ ტეოტიუაკანში არ იყო დამწერლობა, მაგრამ დევურგერმა აჩვენა, რომ ტეოტიუაკანური დამწერლობის სისტემა იმდენად პიქტოგრაფიული იყო, რომ ნახატებს ჰგავდა. ტეოტიუაკანის დაცემა ცენტრალური მექსიკის საზღვრებთან ქალაქ-სახელმწიფოების წარმოქმნასთანაა დაკავშირებული. ვარაუდობენ, რომ მათ განვითარება შეძლეს ტეოტიუაკანის მიერ დომინანტური პოზიციის დაკარგვის მეშვეობით, თუმცა ყველაფერი შეიძლებოდა პირიქით მომხდარიყო — ქალაქებს [[კაკაჰტლა]]ს, [[ჰოჩიკალკო]]ს, [[ტეოტენანგო]]სა და [[ელ-ტახინი|ელ-ტახინს]] შეეძლოთ იმდენად გაძლიერებულიყვნენ, რომ დაემარცხებინათ ტეოტიუაკანი ველის ცენტრში და გაეთიშათ მისთვის სავაჭრო კავშირები. ეს მოხდა, დაახლოებით [[600]] წელს და მიუხედავად იმისა, რომ ხალხმა ქალაქში კიდევ ნახევარი საუკუნის განმავლობაში გააგრძელა ცხოვრება, საბოლოოდ ქალაქი განადგურდა და ის დატოვეს მცხოვრებლებმა, რომლებიც ისეთ ადგილებში გადასახლდნენ, როგორებიცაა [[კულუაკანი]] და [[ასკაპოცალკო]], რომლებიც [[ტესკოკო (ტბა)|ტესკოკოს]] ტბის სანაპიროებზე იყო განლაგებული. === მაია კლასიკურ ეპოქაში === [[ფაილი:Mayas ka.png|right|thumb|200px|მაიას ხალხებისა და მათი ძირითადი ქალაქების განლაგება]] {{main|მაიას ცივილიზაცია}} [[მაიას ცივილიზაცია|მაიას]] ინდიელები მესოამერიკის ყველაზე ცნობილი და განვითარებული კულტურის დამაარსებლები იყვნენ. ზოგიერთი მკვლევარი, როგორიცაა [[მაიკლ კოუ]], თვლის, რომ მაიას კულტურა სრულიად განსხვავდება მის დროინდელი სხვა კულტურებისგან. თუმცა მაიას კულტურის ბევრი ასპექტი სხვა ხალხებისას ჰგავს, მათ შორის ორი კალენდრის გამოყენება, თვლის ვიგეზიმალური სისტემა, სიმინდის მოყვანა, გარკვეული მითები, როგორებიცაა [[ხუთი მზე|ხუთი მზის]] შესახებ, [[კეცალკოატლი|ფრთიანი გველის]]ა და წვიმის ღმერთ [[ჩააქი]]ს თაყვანისცემა. [[ფაილი:Palenque Relief.jpg|thumb|200px|left|ბარელიეფი, პალენკეს მუზეუმი, ჩიაპასი]] მაიას კულტურა ჩაისახა გვატემალის მაღლობებზე [[კამინალჰუიუ]]ს დასახლების განვითარებასთან ერთად შუა წინარეკლასიკური ეპოქაში. რამდენიმე მკვლევრის აზრით, კერძოდ კი დოქტორ რიჩარდ ჰანსენისა (კალიფორნიის უნივერსიტეტი) და დოქტორ სატურნოს (ვინდერბილტის უნივერსიტეტი) აზრით, პირველი ნამდვილი პოლიტიკური სახელმწიფო მესომაერიკაში დააარსა [[ელ-მირადორი|ელ-მირადორში]], [[ნაკბე]]ში, [[სივალი|სივალსა]] და [[სან-ბართოლო]]ში ([[მირადორის აუზი]] პეტენში), ასევე [[ტაკალიკ-აბახი|ტაკალიკ-აბახში]] (წყნარი ოკეანის სანაპიროების ვაკე რაიონები). თუმცა არქეოლოგიური მტკიცებულებები ირწმუნება, რომ მაიას არასდროს ჩამოუყალიბებია ერთიანი იმპერია და გაერთიანებულნი იყვნენ მცირე ჯგუფებში, რომლებიც გამუდმებით ერთმანეთს ებრძოდნენ. ლოპეს აუსტინი და ლოპეს ლუხანი ამტკიცებდნენ, რომ წინარეკლასიკური მაიასთვის დამახასიათებელი იყო აგრესიული ბუნება. სავარაუდოდ, მათი საბრძოლო ხელოვნება ამ უბანში ტეოტიუაკანისაზე უკეთესი იყო და დღემდე არსებობს მოსაზრება, რომ ისინი მშვიდობიანი, ღვთისმოშიში ხალხი იყო. ამგვარ თვალსაზრისს ემხრობოდნენ [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] შუა წლების ისეთი მაიანისტები, როგორებიცაა [[სილვანუს მორლი]] და [[ჯონ ერიკ სინეი ტომპსონი]]. მოგვიანებით ნაპოვნი იქნა მტკიცებულებები (მაგალითად, ფრესკები [[ბონამპაკი|ბონამპაკში]]) იმისა, რომ მაია ატარებდა [[ადამიანთა მსხვერპლშეწირვა]]სა და რიტუალურ [[კანიბალიზმი|კანიბალიზმს]]. [[ძვ. წ. 1000]] წელს მაიას ჰქონდა დამწერლობა, [[მაიას კალენდარი|კალენდარი]] და პატარა დასახლებები — უძველესი ძეგლები იპოვეს მაიას რეგიონის დასახლებებში. ძველად არქეოლოგები თვლიდნენ, რომ მაიას ქალაქები მხოლოდ ცერემონიალური ცენტრების როლს ასრულებდნენ, ხოლო ჩვეულებრივი ხალხები სოფლებში ცხოვრობდნენ. თუმცა, უფრო გვიანდელმა გათხრებმა აჩვენა, რომ მაიას დასახლებებში იყო ისეთივე საქალაქო სამსახურები, როგორებიცაა [[ტიკალი|ტიკალში]] (სადაც აყვავების პერიოდში მოსახლეობის რაოდენობა 400 ათასს აღწევდა), [[კოპანი|კოპანში]], ასევე სადრენაჟო სისტემები, [[აკვედუკი|აკვედუკები]] და გზების საფარველი ([[საკბე]]), რომლებიც მსხვილ ცენტრებს შორის იყო აგებული წინარეკლასიკურ ეპოქაში. ამგვარი დასახლებების დაარსება ემყარებოდა ძლიერ სტრატიფიცირებულ საზოგადოებას, რომელსაც განაგებდა არისტოკრატიული კლასი, რომელიც ერთდროულად იყო პოლიტიკური, საბრძოლო და რელიგიური ელიტა. ელიტა აკონტროლებდა სოფლის მეურნეობას და, როგორც მთელს მესოამერიკაში, აკისრებდა დაბალ კლასებს გადასახადებს, რომლებიც მას მათი ძალაუფლებისა და სოციალური იერარქიის დამამტკიცებელი საზოგადო მონუმენტების აგების საშუალებას აძლევდა. ადრეულ კლასიკური ეპოქაში, დაახლოებით [[370]] წელს, მაიას ელიტას მჭიდრო კავშირები ჰქონდა [[ტეოტიუაკანი|ტეოტიუაკანთან]] და შესაძლოა, [[ტიკალი]], ამ პერიოდის მაიას ერთ-ერთი უდიდესი ქალაქი, მნიშვნელოვანი მოკავშირე იყო ტეოტიუაკანისა, რომელიც ვაჭრობას აკონტროლებდა მაღალმთიან რაიონებსა და ყურის სანაპიროების იქით. საბოლოოდ, სავარაუდოდ ძლიერმა გვალვამ, რომელმაც [[ცენტრალური ამერიკა]] [[IX საუკუნე]]ში განგმირა, მას მოყოლილმა შიმშილობამ, ასევე შიგა ომებმა გამოიწვია აჯანყება და მაიას პოლიტიკური სისტემის განადგურება. ბევრი ქალაქი მიტოვებულ იქნა და მათ შესახებ აღარავის ახსოვდა [[XIX საუკუნე]]მდე, როდესაც უძველესი მაიას შთამომავლებმა ჯუნგლებში მოიყვანეს ამ დასახლებების გამანადგურებელი ევროპელი და ამერიკელი მკვლევარები. == პოსტკლასიკური ეპოქა == [[ფაილი:Vaisja mixteca.jpg|right|thumb|200px|მისტეკების კულტურის მოხატული ჭურჭელი, ნაპოვნია შაიაკატლანში, [[პუებლა]]]] პოსტკლასიკური ეპოქა მოიცავს პერიოდს [[900]] წლიდან ესპანელების მიერ მესოამერიკის დაპყრობამდე, რომელიც მიმდინარეობდა [[1521]]-[[1697]] წლებში. ამ ეპოქისთვის დამახასიათებელია ომების დიდი რაოდენობა. პოლიტიკურმა ელიტებმა, რომლებიც ქურუმების კლასთან იყვნენ დაკავშირებულნი, დაკარგეს ძალაუფლება მებრძოლების ჯგუფის სასარგებლოდ. მებრძოლებმა, თავის მხრივ, ყოველ შემთხვევაში, ესპანელების მოსვლამდე ნახევარი საუკუნით ადრე, დაიწყეს პოზიციების დათმობა ახალი ძლიერი კლასისადმი — პოჩტეკებისადმი. პოჩტეკები იყვნენ ვაჭრები, რომლებმაც პოლიტიკური ძალაუფლება მოიპოვეს ეკონომიკური სიძლიერის ხარჯზე. პოსტკლასიკური ეპოქა იყოფა ორ ფაზად. პირველი — ადრეული პოსტკლასიკური პერიოდი — გრძელდებოდა [[X საუკუნე|X საუკუნიდან]] [[XIII საუკუნე]]მდე. ამ პერიოდში დომინირებდნენ [[ტოლტეკები]] და [[ტულა]]. [[XII საუკუნე]]დან გვიანი პოსკლასიკუტი პერიოდის ნიშნები ჩნდება. ამ დროს გამოჩნდნენ [[ჩიჩიმეკები]] — ხალხი, რომელიც ენობრივი თვალსაზრისით ნათესაური იყო ტოლტეკებისა და [[მეჰიკა]]სი. უკანასკნელნი მეხიკოს ველზე გამოჩნდნენ [[1325]] წელს, [[აცტლანი]]დან ორსაუკუნოვანი მოგზაურობის შემდეგ, რომლის ზუსტი ადგილმდებარეობა უცნობია. მესოამერიკის ცივილიზაციების ამ უკანასკნელ პერიოდში მომხდარი ცვლილებები საზოგადეობაში დაკავშირებულია ჩრდილოეთის ხალხების მიგრაციებთან. ეს ხალხები მოვიდნენ ოაზისოამერიკიდან, არიდოამერიკიდან და მესოამერიკის ჩრდილოეთ რაიონებიდან. ჩრდილოელების შემოსვლამ გადაადგილება აიძულა მესოამერიკის ადგილობრივ ხალხებს, რომლებიდანაც ზოგიერთი გადასახლდა ცენტრალურ ამერიკაში. ამ დროს მრავალი კულტურული ცვლილება მოხდა. ერთ-ერთი ასეთი ცვლილება იყო გავრცელება მეტალურგიისა, რომელიც ნასესხები იყო სამხრეთ ამერიკიდან. როგორც კერამიკის შემთხვევაში, მესოამერიკაში მეტალის დამუშავების პირველი მტკიცებულებები სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში იპოვეს. მესოამერიკელები არ იყვნენ დიდად გაწაფულნი ამ ხელობაში და შემოიფარგლებოდნენ სპილენძის ცულებით, ნემსებითა და, რა თქმა უნდა, საიუველირო ნაკეთობებით. უფრო მეტად განვითარებული მეთოდები შეიმუშავებს [[მისტეკები|მისტეკებმა]], რომლებმაც შესანიშნავად მოპირკეთებული ნივთების კეთება ისწავლეს. პროგრესი შეინიშნებოდა არქიტექტურაშიც — ლურსმნების გამოყენებამ ტაძრების კედლების შემოკვრის საშუალება წარმოქმნა, გაუმჯობესდა ფრესკები, ფართოდ გავრცელდა სვეტებისა და ქვის სახურავების გამოყენება (რაც კლასიკურ ეპოქაში მაიას პრეროგატივა იყო). სოფლის მეურნეობაში გართულდა ირიგაციის სისტემა. მეხიკოს ველის მიწები, განსაკუთრებით [[ჩინამპები]], ფართოდ გამოიყენებოდა აცტეკების მიერ, რომლებმაც მათ მახლობლად ააგეს ქალაქი, რომელშიც 200 ათასი ადამიანი ცხოვრობდა. [[ფაილი:Xochimilco.jpg|right|thumb|200px|ჰოჩიმილკოს ჩინამპების თანამედროვე სახე]] პოლიტიკურ სისტემაში მნიშვნელოვანი ცვლილებები მოხდა. ადრეული პოსტკლასიკური პერიოდის განმავლობაში საბრძოლო პოლიტიკურმა ელიტებმა დააკანონეს თავიანთი მდგომარეობა რელიგიური რწმენების საკმაოდ რთული სისტემის მიღებით, რომლებსაც ლოპეს ოსტინმა ({{lang-es|López Austin}}) „სუიუანიდადი“ (''zuyuanidad'') უწოდა. ამ სისტემის თანახმად, მმართველმა კლასებმა საკუთარი თავი გამოაცხადეს შთამომავლებად [[კეცალკოატლი]]სა — ფრთიანი გველის, მესოამერიკული მითოლოგიის ერთ-ერთი შემოქმედი ძალისა და კულტურული გმირის. მათ ასევე გამოაცხადეს, რომ ისინი იყვნენ მითოლოგიური ქალაქის, [[ტოლანი]]ს, მცხოვრებლების მიმდევრები. იმ დროის მრავალი მნიშვნელოვანი ცენტრი უკავშირებდა საკუთარ თავს ამ ადგილს და იწოდებოდნენ [[შიკოკოტიტლანი|ტოლან-შიკოკოტიტლანი]], [[ჩოლულა|ტოლან-ჩოლოლანი]] და [[ტეოტიუაკანი|ტოლან-ტეოტიუაკანი]]. მიტიური ტოლანი დიდი ხნის განმავლობაში ასოცირდებოდა ტულასთან ([[იდალგოს შტატი]]), მაგრამ ენკიკე ფლორესკანო ({{lang-es|Enrique Florescano}}) და ლოპეს აუსტინი ამტკიცებდნენ, რომ საამისოდ საფუძვლები არ არსებობდა. ფლორესკანო თვლიდა, რომ ტოლანი იყო ტეოტიუაკანი, ხოლო ლოპეს ოსტინი ტოლანს განიხილავდა, როგორც მესოამერიკული რელიგიური წარმოსახვის პროდუქტს. „სუიუანოს“ სისტემის კიდევ ერთი განსაკუთრებულობა იყო ალიანსების წარმოქმნა სხვა ქალაქ-სახელმწიფოებთან, რომლებსაც აკონტროლებდნენ მსგავსი იდეოლოგიის მქონე ხალხები. ასე მოხდა [[მაიაპანური ლიგა|მაიაპანის ლიგასთან]] იუკატანში და მისტეკების კონფედერაცია რვა ირმის იაგუარის ბრჭყალთან ({{lang-en|Eight Deer Jaguar Claw}}) ოახაკის მთებში. ადრეული პოსტკლასიკური პერიოდის ეს საზოგადოებები ხასიათდება მებრძლო და მრავალეროვანი მოსახლეობით. [[ფაილი:Telamones Tula.jpg|thumb|200px|ტულური გოლიათები, იდალგოს შტატი]] თუმცა, ტულის დაცემამ შეარყია სიმძლავრე სუიუანოს სისტემისა, რომელიც საბოლოოდ განადგურდა მაიაპანის ლიგის დაშლისა და ტულიდან ხალხის წასვლის შემდეგ. ჩრდილოეთიდან მესოამერიკაში მოვიდნენ ახალი ხალხები, რომლებიც, მიუხედავად იმისა, რომ იყვნენ ძველი [[ტოლტეკები]]ს შთამომავლები, ფლობდნენ სრულიად განსხვავებულ იდეოლოგიას. უკანასკნელი მოსულები იყვნენ [[მისტეკები]] (აცტეკები), რომლებიც დასახლდნენ [[ტესკოკო (ტბა)|ტესკოკოს ტბის]] პატარა კუნძულზე [[ასკაპოცალკო]]ელი [[ტეპანეკები]]ს მმართველობის ქვეშ. მეჰიკებმა შემდგომი ათწლეულის განმავლობაში დაიპყრეს მესოამერიკის უდიდესი ნაწილი და შექმნეს გაერთიანებული და ცენტრალიზებული სახელმწიფო, რომელიც ჰგავდა [[ტარასკანი]]ს სახელმწიფოს [[მიჩოაკანის შტატი|მიჩოაკანში]]. ამ ორიდან ვერც ერთმა სახელმწიფოს ვერ შეძლო მეორის დამოპყრობა, რის შემდეგაც მათ, სავარაუდოდ, ხელი მოაწერეს თავდაუსხმელობის შესახებ შეთანხმებაზე. როდესაც ესპანელები მოვიდნენ ახალ მსოფლიოში, მრავალი ერი მზად იყო მათ დასახმარებლად, ოღონდაც განთავისუფლებულიყვნენ აცტეკების ძალაუფლებისგან. თუმცა, ამან მათ არ დაუბრუნა თავისუფლება და საბოლოოდ მესოამერიკის დაპყრობით დასრულდა. === აცტეკები === მესოამერიკის ყველა კოლუმბამდელი ცივილიზაციიდან [[აცტეკების იმპერია]] — ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ცივილიზაციაა თავისი სიმდიდრისა და საბრძოლო ძალების წყალობით, რომლებსაც მან სხვა ხალხების ექსპლუატაციის გზით მიაღწია. ამერიკის ესპანური კოლონიზაციის დროს მრავალი მისიონერი იწერდა [[ნაუა]]ს ხალხების კულტურულ ისტორიას, ამიტომ თანამედროვე ცნობები მათ კულტურაზე უფრო დიდია, ვიდრე კონკისტის ეპოქაში. აცტეკები მოვიდნენ მესოამერიკის ჩრდილოეთიდან ან დასავლეთიდან. მექსიკის შტატ [[ნარიარიტის შტატი|ნარიარიტის]] მცხოვრებლებს სჯეროდათ, რომ მითური [[აცტლანი]] განლაგებული იყო კუნძულ [[მეჰკალტიტლანი|მეჰკალტიტლანზე]]. ზოგიერთები თვლიდნენ, რომ მითური კუნძული მდებარეობდა [[საკატეკასის შტატი]]ს ტერიტორიაზე, ან [[ნიუ-მექსიკო]]ში. წარმომავლობის მიუხედავად, აცტეკების კულტურული ტრადიციები ძლიერ არ განსხვავდებოდა კლასიკური მესოამერიკისგან. მათ ცენტრალური მესოამერიკის ხალხების მსგავსი თვისებები ჰქონდათ (ძველმა ჩრდილო უტო-ასტეკურმა ხალხებმა შექმნეს ისეთი კულტურები, როგორიცაა [[ანასაზი]], [[ტეუჩიტლანის ტრადიცია|ტეუჩიტლანი]] და სხვა). აცტეკები საუბრობდნენ [[ნაუატლი|ნაუატლზე]], რომელიც უფრო ადრე მოსული ტოლტეკებისა და ჩიჩიმეკების მიერ გამოიყენებოდა. აცტლანიდან წასვლა მოხდა [[XII საუკუნე|XII საუკუნის]] პირველ ათწლეულებში ([[1311]]). გამოთვლები დამყარებულია დოკუმენტებზე, რომელიც ცნობილია, როგორც „მოგზაურობების ზონარი“ ({{lang-es|Tira de la Peregrinación}}) ან [[ბოტურინის კოდექსი]], რომელშიც ხალხების მიგრაციის მნიშვნელოვანი მოვლენები იწერებოდა ნაუას კალენდრის მიხედვით. ბევრი ხეტიალის შემდეგ, [[XIV საუკუნე]]ში, აცტეკები მივიდნენ მეხიკოს ველზე. ისინი მდინარეების პირას (როგორებიცაა [[კულუაკანი]] და [[ტიზაპანი]]) რამდენიმე ადგილას დასახლდნენ, სანამ მოეწყობოდნენ მეხიკოს კუნძულზე, [[ტესოსომოკი]]ს, ტეჰპანეკასის მეფის, მფარველობის ქვეშ. აცტეკების ნაწილმა მიგრაცია განიცადა შორეული სამხრეთით, თანამედროვე [[სალვადორი]]ს ტერიტორიაზე, და ამგვარად შეიქმნა [[პიპილები]]ს ერი ცენტრ [[კუსკატლანი]]თ. [[ტენოჩტიტლანი]] დაარსდა [[1325]] წელს, როგორც [[ასკაპოცალკო]]ს მოკავშირე, მაგრამ არანაკლებ ერთი საუკუნის შემდეგ, [[1430]] წელს, მეჰიკები [[ასკაპოცალკო]]ს წინააღმდეგ ომში გაერთიანდნენ [[ტესკოკო]]სა და [[ტლაკოპანი|ტლაკოპანთან]] და დაამარცხეს მტერი. ამ გამარჯვებას მოჰყვა [[აცტეკების სამთა კავშირი]]ს შექმნა, რომელიც ჩაანაცვლა ძველი გაერთიანება (მოიცავდა [[კოატლინჩანი|კოატლინჩანსა]] და [[კულუაკანი|კულუაკანს]]), რომელსაც ტეკპანეკასა განაგებდა. [[ფაილი:Battleotumba.jpg|200px|thumb|მექსიკის დაპყრობა, 1521 წელი]] სამთა კავშირის არსებობის ადრეულ სტადიაზე აცტეკები ექსპანსიურ პოლიტიკას მისდევდნენ, რისი მეშვეობითაც მესოამერიკის დიდი ნაწილი დაიპყრეს. მხოლოდ რამდენიმე რეგიონმა შეძლო დამოუკიდებლობის შენარჩუნება: [[ტლასკალა]] ([[ნაუა]]), [[მესტიტლანი]] ([[ოთომი]]), ტეოტიტლან-დელ-კამინო ([[კუიკაპეკები]]), [[ტუტუტეპეკი]] ([[მისტეკები]]), [[ტეუანტეპეკი]] ([[საპოტეკები]]) და ჩრდილო-დასავლეთი ტერიტორიები, რომლებიც [[ტარასკების სახელმწიფო]]ს კონტროლის ქვეშ იყვნენ. სამტა კავშირის მიერ დაპყრობილი ტერიტორიები ტენოჩტიტლანს ხარკს უხდიდა, გადასახადები ფიქსირდებოდა კოდექსში, რომელიც ცნობილია [[მატრიკულა-დე-ლოს-ტრიბუდოსი]]ს ({{lang-es|Matrícula de los tributos}}) სახელით. ამ დოკუმენტში უთითებდნენ ყოველი ნივთის ტიპსა და რაოდენობას. აცტეკების იმპერია 1521 წელს [[ერნან კორტესი]]ს მეთაურობით დაიპყრეს ესპანელებმა, მათი მოკავშირეების, [[ტლასკალა|ტლასკალისა]] და [[ტოტონაკები]]ს, დახმარებით. მესოამერიკის დაპყრობა დასრულდა [[1697]] წელს, როდესაც ესპანელებმა გაძარცვეს და გადაწვეს [[ტაიასალი]]. == შემაჯამებელი ცხრილი == {| {{prettytable}} !width="7%"|პერიოდი !width="5%"|დათარიღება !width="40%"|მნიშვნელოვანი კულტურები, ძეგლები, ხალხები !width="38%"|მოკლე დახასიათება |- |'''[[პალეოინდიური პერიოდი]]''' |[[ძვ. წ. X ათასწლეული|ძვ. წ. 10000]] — [[ძვ. წ. 3500]] |ობსიდიანური და [[პირიტი|პირიტული]] ნივთები, ისტაპანი |[[მონადირეები და შემგროვებლები|მონადირეებისა და შემგროვებლების]] პერიოდი გრძელდებოდა რეგიონში ადამიანების არსებობის პირველი ნიშნებიდან [[ცივილიზაცია|ცივილიზაციებისთვის]] დამახასიათებელი სოფლის მეურნეობისა და სხვა ტრადიციების დამყარებამდე. |- |'''[[არქაული ეპოქა]]''' |[[ძვ. წ. 3500]] — [[ძვ. წ. 1800]] |სასოფლო სამეურნეო დასახლებები, [[ტეუაკანი]], [[ნორტე-ჩიკოს კულტურა]] |სოფლის მეურნეობის განვითარება რეგიონში და მუდმივი დასახლებების წარმოქმნა. ამ ეპოქის მიწურულს გაჩნდა [[მეთუნეობა]] და [[ქსოვა]]. |- |- |'''[[მესოამერიკის ქრონოლოგია#წინარეკლასიკური ეპოქა|წინარეკლასიკური ეპოქა]]''' |[[ძვ. წ. 2000]] — [[250|ახ. წ. 250]] |უცნობი კულტურა [[ლა-ბლანკა]]სა და [[უხუჰტე]]ში, [[მონტე-ალტოს კულტურა]] |rowspan=4 | პირველი სახელმწიფოების წარმოქმნა, დიდი ცერემონიალური ნაგებობების აგება ქალაქებში. [[ოლმეკები]]ს ცივილიზაციის განვითარება და აყვავება — ქალაქები [[სან-ლორენსო]]-[[ტენოჩტიტლანი]] და [[ლა-ვენტა]]. გვატემალისა და [[მაიას ცივილიზაცია|მაიას ცივილიზაციის]] წყნარი ოკეანის სანაპირო რაიონებში კულტურების ადრინდელი პერიოდები ([[საპოტეკები]]), [[მონტე-ალბანის კულტურა]]). მაიას მნიშვნელოვანი ქალაქები: [[ნაკბე]], [[ელ-მირადორი]], [[სან-ბართოლო]], [[სივალი]] და [[ტაკალიკ-აბახი]]. |- |ადრეული წინარეკლასიკური პერიოდი |[[ძვ. წ. 2000]] — [[ძვ. წ. 1000]] | * ოლმეკების ტერიტორია: [[სან-ლორენსო-ტენოჩტიტლანი]] * ცენტრალური მექსიკა: [[ჩალკაცინგო]] * ოახაკის ველი: [[სან-ხოსე-მოგოტე]] * მაიას ტერიტორია: [[ნაკბე]], [[სეროსი]] * დასავლეთ მექსიკა: [[კაპაჩა]] |- |შუა წინარეკლასიკური პერიოდი |[[ძვ. წ. 1000]] — [[ძვ. წ. 400]] | * ოლმეკების ტერიტორია: [[ლა-ვენტა]], [[ტრეს-საპოტესი]], [[კუიკუილკო]] * მაიას ტერიტორია: [[ელ-მირადორი]], [[ისაპა]], [[ლამანაი]], [[ჰუნანტუნიჩი]], [[ნახ-ტუნიჩი]], [[ტაკალიკ-აბახი]], [[კამინალჰუიუ]], [[უაჰაკტუნი]] * ოახაკის ველი: [[მონტე-ალბანი]], [[დაინსუ]] * დასავლეთ მექსიკა: [[სიერ-დე-სან-ფრანსისკოს კლდის მხატვრობა]] |- |გვიანი წინარეკლასიკური პერიოდი |[[ძვ. წ. 400]] — [[200|ახ. წ. 200]] | * მაიას ტერიტორია: [[უაჰაკტუნი]], [[ტიკალი]], [[ეცნა]], [[სივალი]], [[სან-ბართოლო]], [[ალტარ-დე-საკრიფისიოსი]], [[პედრას-ნეგრასი]], [[სეიბალი]], [[რიო-ასული]] * ცენტრალური მექსიკა: [[ტეოტიუაკანი]] * მექსიკის ყურის სანაპიროები: [[ეპიოლმეკები]] |- |'''[[მესოამერიკის ქრონოლოგია#კლასიკური ეპოქა|კლასიკური ეპოქა]]''' |[[200]] — [[900]] წლები |მაიას კლასიკური ცენტრები, [[ტეოტიუაკანი]], [[საპოტეკები]] |rowspan=4 | [[ტეოტიუაკანი]] გადაიზარდა [[მეტროპოლია]]ში და არსებით გავლენას ახდენს მთელს მესოამერიკაზე. აყვავების პერიოდი მაიას სამხრეთის ქალაქებისა, როგორებიცაა [[ტიკალი]], [[პალენკე]] და [[კოპანი]]. ცენტრალურ მექსიკაში კლასიკური ეპოქა დამთავრდა ტეოტიუაკანის დაცემით, დაახლოებით, [[VII საუკუნე]]ში, მაიას რაიონში კი ის კიდევ რამდენიმე საუკუნე გრძელდებოდა. დაახლოებით ამ დროისთვის სამხრეთის ქალაქების უდიდესმა ნაწილმა (განსაკუთრებით ტიკალმა) განიცადა ვარდნის მოკლე პერიოდი, რომელსაც „შუა კლასიკური ეპოქის რღვევას“ უწოდებენ. მაიას ცივილიზაციის განვითარების შემდგომ პერიოდს უწოდებენ „აყვავების ეპოქას“. [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] დასაწყისში ტერმინი „ძველი იმპერია“ [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] მსგავსად გამოიყენებოდა მაიას ცივილიზაციის ამ პერიოდის აღსაწერად. |- |ადრეული კლასიკური პერიოდი |[[200]] — [[600]] წლები | * მაიას ტერიტორია: [[კალაკმული]], [[კარაკოლი (ბელიზი)|კარაკოლი]], [[ჩუნჩუკმილი]], [[კოპანი]], [[ნარანხო (გვატემალა)|ნარანხო]], [[პალენკე]], [[კირიგუა]], [[ტიკალი]], [[უაჰაკტუნი]], [[იაჰხა]]; [[ტეოტიუაკანი]] (აპოგეა); [[საპოტეკები]] (აპოგეა); [[ბახიო]] (აპოგეა) * წყნარი ოკეანის სანაპიროები: [[საბადოსებური საფლავების ტრადიცია]], [[ტეუჩიტლანური ტრადიცია]] |- |გვიანი კლასიკური პერიოდი |[[600]] — [[900]] წლები | * მაიას ტერიტორია: [[უშმალი]], [[ტონინა]], [[კობა (ქალაქი)|კობა]], [[ვაკა]], [[პუსილია]], [[შულტუნი]], [[დოს-პილასი]], [[კანკუენი]], [[აგუატეკა]] * ცენტრალური მექსიკა: [[ჰოჩიკალკო]], [[კაკაჰტლა]] * მექსიკის ყურის სანაპიროები: [[ელ-ტახინი]] და [[ვერაკრუსის კლასიკური კულტურა]] * წყნარი ოკეანის სანაპიროები: [[ტეუჩიტლანური ტრადიცია]] |- |საბოლოო კლასიკური პერიოდი | [[800]] — [[900]]/[[1000]] წლები | * მაიას ტერიტორია: [[პუუკი]] — [[უშმალი]], [[ლაბნა]], [[საიილი]], [[კაბახი]] |- |'''[[მესოამერიკის ქრონოლოგია#პოსტკლასიკური ეპოქა|პოსტკლასიკური ეპოქა]]''' |[[900]] — [[1519]] წლები |[[აცტეკები]], [[ტარასკები|პურეპეჩა]], [[მისტეკები]], [[ტოტონაკები]], [[პიპილები]], [[იცა]], [[კოვოხი]], [[კიჩე]], [[კაკჩიკელი]], [[პოკომამი]], [[მამი]] |rowspan=3 | მიმდინარეობს კლასიკური ეპოქის მრავალი დიდი სახელმწიფოს დაცემა. ვინც გარადჩა, მათ შორისაა: [[ოახაკის შტატი|ოახაკა]], [[ჩოლულა]] და [[იუკატანის ნახევარკუნძული|იუკატანის]] მაია ([[ჩიჩენ-იცა]] და [[უშმალი]]). ამ პერიოდს ზოგჯერ აღწერენ, როგორც ქაოსისა და ომების პერიოდს. გარკვეული დროის განმავლობაში ([[XI საუკუნე|XI]]-დან [[XIII საუკუნე]]მდე) ცენტრალური მექსიკა იმყოფება [[ტოლტეკები]]ს ბატონობის ქვეშ. ჩრდილოეთის მაია რაღაც პერიოდის განმავლობაში გაერთიანებულია [[მაიაპანი]]ს ქვეშ. [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისიდან იქმნება [[აცტეკების იმპერია]], რომელმაც თითქმის მთელი რეგიონი დაიპყრო. ამ დროს მესოამერიკაში შემოდიან ესპანელები და იწყება მისი დაპყრობა [[კონკისტადორები]]ს მიერ ადგილობრივი მოკავშირეების დახმარებით. მოგვიანებით, [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] დასაწყისში, მაიას ჩრდილოეთი ქალაქების აყვავებას ზოგჯერ „ახალ იმპერიასაც“ კი უწოდებენ. შეიძლება ითქვას, რომ პოსტკლასიკური ეპოქა დამთავრდა [[1697]] წელს უკანასკნელი ადგილობრივი სახელმწიფოს, [[ტაიასალი]]ს, დაპყრობით. |- |ადრეული პოსტკლასიკური პერიოდი |[[900]] — [[1200]] წლები | [[ჩოლულა]], [[ტულა (იდალგო)|ტულა]], [[მიტლა]], [[ელ-ტახინი]], [[ტულუმი (მაია)|ტულუმი]], [[ტოპოჰტე]], [[კომინალჰუიუ]], [[ხოია-დე-სერენი]] |- |გვიანი პოსტკლასიკური პერიოდი | [[1200]] — [[1519]] წლები |[[ტენოჩტიტლანი]], [[ცემპოალა]], [[ცინცუნცანი]], [[მაიაპანი]], [[ტიხო]], [[უტატლანი]], [[იშიმპე]], [[მიჰკო-ვიეხო]], [[საკულეუ]] |- | '''კონკისტის შემდეგ''' | [[1697]] წლამდე | ცენტრალური პეტენი: [[ტაიასალი]], [[საკპეტენი]] | |} === მესოამერიკული ქრონოლოგია დროში === {{მესოამერიკული ქრონოლოგია}} == იხილეთ აგრეთვე == * [[რიჩარდ დილი]] == ლიტერატურა == * {{წიგნი|ავტორი =სოდი დ. |ნაწილი = |სათაური =მესოამერიკის უდიდესი კულტურები |ორიგინალი = |ბმული =http://historic.ru/books/item/f00/s00/z0000013/ |პასუხისმგებელი = |გამოცემა =თარგმანი ესპანურიდან |ადგილი =Москва |გამომცემელი =Знание |წელი =1985 |გვერდები =208 გვ. |isbn = }} * {{cite book | first = Robert | last = Carmack | coauthors = et al. | year = 1996 | title = The legacy of Mesoamerica: history and culture of a Native American civilization | url = https://archive.org/details/legacyofmesoamer0000unse | publisher = Prentice Hall | location = New Jersey | isbn = 0-13-337445-9}} * {{cite book | first = Michael D. | last = Coe | year = 1996 | title = Mexico: from the Olmecs to the Aztecs | url = https://archive.org/details/mexicofromolmecs00coem | publisher = Thames and Hudson | location = New York | isbn = 0-500-27722-2}} * {{cite book | first = Tomás | last = Fernández | coauthors = and Jorge Belarmino | year = 2003 | title = La escultura prehispánica de mesoamérica | publisher = Lunwerg Editores | location = Barcelona | isbn = 84-9785-012-2}} * {{cite book | first = Beatrice | last = de la Fuente | year = 2001 | title = De Mesoamérica a la Nueva España | publisher = Consejo de Comunidades Asturianas | location = Oviedo, Spain | isbn = 84-505-9611-4}} * {{cite book | first = Manuel | last = Gamio | year = 1922 | title = La Población del Valle de Teotihuacán: Representativa de las que Habitan las Regiones Rurales del Distrito Federal y de los Estados de Hidalgo, Puebla, México y Tlaxcala | edition = 2 vols. in 3 | publisher = Talleres Gráficos de la Secretaría de Educación Pública | location = Mexico City}} * {{cite journal | first = Paul | last = Kirchhoff | year = 1943 | title = Mesoamérica. Sus Límites Geográficos, Composición Étnica y Caracteres Culturales | journal = Acta Americana | volume = 1 | issue = 1 | pages = 92–107}} * {{cite book | first = Nicola | last = Kuehne Heyder | coauthors = and Joaquín Muñoz Mendoza | year = 2001 | title = Mesoamérica: acercamiento a una historia | publisher = Diputación Provincial de Granada | location = Granda, Spain. | is = ISBN 84-7807-008-7}} * {{cite book | first = Alfredo | last = López Asutin | coauthors = and Leonardo López Luján | year = 1996 | title = El pasado indígena | url = https://archive.org/details/elpasadoindigena0000lope | publisher = El Colegio de México | location = Mexico | isbn = 968-16-4890-0}} * {{cite book | first = Ángel | last = Palerm | year = 1972 | title = Agricultura y civilización en Mesoamérica | publisher = Secretaría de Educación Pública | location = Mexico | isbn = 968-13-0994-4}} * {{cite book | first = Bernardino | last =de Sahagún | coauthors = Arthur J. O. Anderson and Charles E. Dibble (eds.) | year = 1950-82 | title = [[ფლორენციის კოდექსი|Florentine Codex]]: General History of the Things of New Spain | edition = 13 vols. in 12 | publisher = School of American Research | location = Santa Fe | isbn = 0-87480-082-X}} * {{cite book | first = Robert (ed.) | last = Wauchope | year = 1964-76 | title = Handbook of Middle American Indians | url = https://archive.org/details/handbookofmiddle00wauc | edition = 16 vols. | publisher = University of Texas Press | location = Austin}} * {{cite book | first = Muriel Porter | last = Weaver | year = 1993 | title = The Aztecs, Maya, and Their Predecessors: Archaeology of Mesoamerica | url = https://archive.org/details/aztecsmayatheirp0000weav_h7i9 | edition = 3rd ed. | publisher = Academic Press | location = San Diego | isbn = 0-01-263999-0}} * {{cite book | first = Robert C. | last = West | coauthors = and John P. Augelli | year = 1989 | title = Middle America: Its Lands and Peoples | url = https://archive.org/details/middleamericaits0000west_s4r4 | edition = 3rd ed. | publisher = Prentice Hall | location = Englewood Cliffs, N.J. | isbn = 0-13-582271-8}} * {{cite book | first = Eric Robert | last = Wolf | year = 1967 | title = Pueblos y culturas de Mesoamérica | publisher = Bilioteca Era}} * Duverger, Christian (1999): ''Mesoamérica, arte y antropología.'' <small>CONACULTA</small>-Landucci Editores. Paris. ISBN 970-18-3751-7. * Miller, Mary Ellen. (2001). ''El arte de mesoamérica''. «Colecciones El mundo del arte». Ediciones Destino. [[ბარსელონა|Barcelona]], España. ISBN 84-233-3095-8. * Several Authors. (1996) «Historia General de Guatemala» ISBN 84-88522-07-4. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.mesoamerica.ru/indians/ ცენტრალური ამერიკის კულტურებისა და ცივილიზაციების ქრონოლოგია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070907225818/http://www.mesoamerica.ru/indians/ |date=2007-09-07 }} {{ru icon}} * [https://web.archive.org/web/20130415071020/http://mesoamerica.narod.ru/chronology.html მესოამერიკის ისტორიის ქრონოლოგია] {{ru icon}} * [http://www.mesoweb.org Mesoweb Research Center] * [http://www.famsi.org FAMSI, Foundation for Mesoamerican Study] * [http://www.wayeb.org European Mayanist] * [http://www.miradorbasin.com The Mirador Basin Project] * [http://www.authenticmaya.com Guatemala Cradle of the Maya Civilization] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070718071547/http://www.authenticmaya.com/ |date=2007-07-18 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{მესოამერიკის კოლუმბამდელი კულტურები}} {{აცტეკები}} {{მაიას ცივილიზაცია}} [[კატეგორია:არქეოლოგიური კულტურები]] [[კატეგორია:მექსიკის ისტორია]] [[კატეგორია:არქეოლოგია მექსიკაში]] [[კატეგორია:კოლუმბამდელი ამერიკა]] [[კატეგორია:ქრონოლოგიები|მესოამერიკა]] o36g9syt42wqb7xhgrn10pnaqyq5pr7 მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე 3 244372 5426873 5351665 2026-07-04T08:30:20Z DerFuchs 6187 5426873 wikitext text/x-wiki {{მომწერეთ}} {{არქივის დაფა|დაფის-სიგანე=14em|<center>[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე/არქივი|არქივი]]</center>}} == „მაგთიკომის“ შესახებ სტატიაში განხორციელებული ცვლილებები == გამარჯობა, გიორგი, მოგმართავთ კომპანია „მაგთიკომის“ სახელით. გვსურს დავაზუსტოთ ინფორმაცია ვიკიპედიის ქართულენოვან გვერდზე „მაგთიკომი“, ბოლო დროს განხორციელებულ ცვლილებებთან დაკავშირებით. შევამჩნიეთ, რომ სტატიიდან ამოიშალა საკმაოდ დიდი მოცულობის ინფორმაცია, რომელიც მოიცავდა კომპანიის საქმიანობისა და განვითარების შესახებ მნიშვნელოვან მონაცემებს. ჩვენი მიზანია, ვიკიპედიის მკითხველს ჰქონდეს წვდომა სრულყოფილ და ობიექტურ ინფორმაციაზე. იქიდან გამომდინარე, რომ ამოშლილი ტექსტი შეიცავდა ფაქტობრივ მასალებს, გთხოვთ, განგვიმარტოთ: რა გახდა აღნიშნული ინფორმაციის წაშლის მიზეზი? რა სახის კორექტირებაა საჭირო იმისთვის, რომ მონაცემები დაუბრუნდეს სტატიას ისე, რომ დაცული იყოს ნეიტრალურობის პრინციპი? მზად ვართ კონსტრუქციული თანამშრომლობისთვის, რათა სტატია მაქსიმალურად შეესაბამებოდეს ვიკიპედიის რედაქტირების წესებსა და ხარისხს. წინასწარ გიხდით მადლობას ყურადღებისთვის. [[მომხმარებელი:Min69700|Min69700]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Min69700|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Min69700|წვლილი]]) 11:08, 3 აპრილი 2026 (UTC) :გმადლობთ თქვენი შეტყობინებისთვის და სტატიის მიმართ გამოჩენილი ინტერესისთვის. :სტატიაში განხორციელებული ცვლილებები უკავშირდებოდა ვიკიპედიის ძირითად პრინციპებს, კერძოდ, ნეიტრალური თვალსაზრისის დაცვასა და ენციკლოპედიური სტილის უზრუნველყოფას. ამოღებული ინფორმაცია უმეტესად შეიცავდა დეტალებს, რომლებიც ვიკიპედიის სტანდარტებით შეიძლება შეფასდეს როგორც ზედმეტად დეტალიზებული, ტექნიკური ან სარეკლამო ხასიათის, ასევე ნაწილობრივ ეყრდნობოდა მხოლოდ კომპანიის საკუთარ წყაროებს. :ვიკიპედიის წესების მიხედვით: :ტექსტი უნდა იყოს მაქსიმალურად ნეიტრალური და ფაქტობრივი, შეფასებითი ან სარეკლამო ფორმულირებების გარეშე; :უპირატესობა ენიჭება დამოუკიდებელ და სანდო წყაროებს, ხოლო კომპანიის ოფიციალური ვებგვერდი გამოიყენება მხოლოდ დამატებით. :სტატიაში უნდა დარჩეს მხოლოდ ის ინფორმაცია, რომელიც მნიშვნელოვნად აღწერს თემას და ენციკლოპედიურ ღირებულებას წარმოადგენს. :რა შეიძლება დაემატოს სტატიას: :მნიშვნელოვანი მოვლენები და ისტორიული ფაქტები, რომლებიც დადასტურებულია დამოუკიდებელი წყაროებით, :ბაზრის შესახებ კონტექსტი (მაგალითად, პოზიცია საქართველოში, კონკურენტები); :ტექნოლოგიური განვითარება — მოკლედ და ნეიტრალური ფორმით; :სხვა ფაქტობრივი ინფორმაცია, რომელიც არ შეიცავს შეფასებით ან სარეკლამო ელემენტებს. :გმადლობთ თანამშრომლობისთვის. :პატივისცემით, [[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]) 14:38, 5 აპრილი 2026 (UTC) {{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გილოცავთ|სალომე ზურაბიშვილი}} t5aarz2yjevt5xwqoen957cjqf2g8yf ელ-აიუნი 0 253981 5426594 4923573 2026-07-03T15:07:52Z BRUTE 12555 5426594 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = ელ-აიუნი |მშობლიური სახელი = {{lang-ar|العيون}}<br>{{lang-ber|ⵍⵄⵢⵓⵏ}}<br>{{lang-es|El Aaiún}} |ქვეყანა = დასავლეთი საჰარა |დაქვემდებარება = |პანორამა = El Aaiún-Laâyoune Collage.png |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = |დროშწარწ = |გერბი = |გერბწარწ = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ჩარჩო = |lat_dir = N |lat_deg = 27 |lat_min = 09 |lat_sec = 13 |lon_dir = W |lon_deg = 13 |lon_min = 12 |lon_sec = 12 |CoordAddon = type:city(40361)_region: |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = რეგიონი |რეგიონი = ელ-აიუნ-საკია-ელ-ჰამრა |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = პროვინცია |რაიონი = ელ-აიუნის პროვინცია |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = 1938 |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 247,8 |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 262 791<ref name="citypopulation 2024">{{cite web |url=http://citypopulation.de/WesternSahara.html |title = Western Sahara: Provinces & Urban Communes - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information | website = citypopulation.de |access-date= 22 December 2020}}</ref> |აღწერის წელი = 2024 |სიმჭიდროვე = 1060,5 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +1 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n = |add1 = }} '''ელ-აიუნი''' (ასევე: {{lang-fr|"'''Laâyoune'''"}}; [[ხასანია]]: ''{{transl|mey|Laʕyūn }}''; [[სალიტერატურო არაბული]]: {{lang|ar|العيون}} ''{{transl|ar|DIN|al-ʿuyūn}}'', თარგმანი: "წყაროები") — ყველაზე დიდი [[ქალაქი]] [[დასავლეთი საჰარა|დასავლეთ საჰარის]] სადავო ტერიტორიაზე, რომლის მოსახლეობა 2024 წლის მონაცემებით 262 791 ადამიანს შეადგენს.<ref name="citypopulation 2024" /> ქალაქი [[საჰარის არაბთა დემოკრატიული რესპუბლიკა|საჰარის არაბთა დემოკრატიული რესპუბლიკის]] [[დე იურე]] დედაქალაქია, თუმცა მას [[დე ფაქტო]] [[მაროკო]]ს ადმინისტრაცია მართავს. ქალაქი [[ესპანელები|ესპანელმა]] კოლონიზატორმა კაპიტანმა [[ანტონიო დე ორო]]მ [[1938]] წელს დააარსა.<ref>{{cite news|title=El Lawrence de Arabia Español|url=http://www.elmundo.es/magazine/2005/278/1106337900.html|author=Francisco López Barrios|publisher=[[El Mundo (გაზეთი)|El Mundo]]|date=23-01-2005|accessdate=11-02-2013}}{{es icon}}</ref> 1958 წლიდან ის [[ესპანური საჰარა]]ს ადმინისტრაციული ცენტრი გახდა, რომლის ადმინისტრირებას ესპანეთის დასავლეთ აფრიკის გენერალური გუბერნატორი აწარმოებდა.<ref>{{Cite journal |last=Norris |first=H. T. |date=1964 |title=The Wind of Change in the Western Sahara |url=https://www.jstor.org/stable/1794260 |journal=The Geographical Journal |language=en |volume=130 |issue=1 |pages=1–14 |doi=10.2307/1794260 |jstor=1794260 |issn=0016-7398|url-access=subscription }}</ref> [[1976]] წელს [[მაროკო]]მ მოახდინა ქალაქის ოკუპაცია და დღემდე იმყოფება მისი ადმინისტრაციის ქვეშ.<ref>UN General Assembly Resolution 34/37 and UN General Assembly Resolution 35/19. {{en icon}}</ref> [[პოლისარიოს ფრონტი]] ([[ალჟირი]]ს მხარდაჭერით) იბრძვის დასავლეთ საჰარის [[საჰარის არაბთა დემოკრატიული რესპუბლიკა]]დ ჩამოყალიბებისთვის და ელ-აიუნს მიიჩნევს ოკუპირებულ დედაქალაქად. 2023 წლიდან ელ-აიუნი არის მაროკოს რეგიონის [[ელ-აიუნ-საკია-ელ-ჰამრა]]ს ადმინისტრაციული ცენტრი, რომელიც კვლავ [[გაერო]]ს მისიის – [[გაეროს მისია დასავლეთ საჰარაში რეფერენდუმის ჩატარების შესახებ|MINURSO-ს]] ზედამხედველობის ქვეშაა. ქალაქი მდებარეობს [[საგუია ელ-ჰამრა (მდინარე)|საგუია ელ-ჰამრას]] მშრალი მდინარის სამხრეთით, სადაც ესპანელი კოლონისტების მიერ აშენებული ძველი ქალაქი მდებარეობს.<ref name=":1">{{Cite book |last1=Deubel |first1=Tara F. |url=https://www.routledgehandbooks.com/doi/10.4324/9781315625164-18 |title=Routledge Handbook on Middle East Cities |last2=Boum |first2=Aomar |publisher=[[Routledge]] |year=2019 |isbn=9781138650749 |location=Abingdon |chapter=The Rise of a Saharan City|doi=10.4324/9781315625164-18 }}</ref> == ისტორია == ქალაქი ესპანელმა კაპიტანმა ანტონიო დე ორომ 1938 წელს დააარსა, როგორც პატარა სამხედრო ავანპოსტი, თუმცა სწრაფად გახდა ესპანური საჰარის ადმინისტრაციული და პოლიტიკური ცენტრი.<ref name=":1" /> ადგილმდებარეობა ორი მიზეზის გამო შეირჩა: წყლის არსებობა და სტრატეგიული სამხედრო პოზიცია, რომელსაც ეს ადგილი სთავაზობდა. მდინარე საგუია ელ-ჰამრას ნაპირებზე მდებარეობა [[ტარფაია]]სა და [[ბუჟდური]]ს ნავსადგურებთან კარგ კომუნიკაციას უზრუნველყოფდა. ქალაქმა 1940-იან წლებში სწრაფი ეკონომიკური ზრდის პერიოდი გაიარა, რაც განპირობებული იყო [[ბუ-კრაა]]ს ტერიტორიაზე [[ფოსფატი|ფოსფატების]] უზარმაზარი საბადოების აღმოჩენით, რაც ფოსფატის ინდუსტრიას ამდიდრებდა.<ref name=":1" /> 1975 წელს ესპანელების გასვლის შემდეგ, ელ-აიუნი, დასავლეთ საჰარის დანარჩენ ნაწილთან ერთად მაროკომ შეიერთა.<ref name=":1" /> მას შემდეგ ქალაქში მაროკოელთა დიდი რაოდენობა გადავიდა საცხოვრებლად და ამჟამად მათი რიცხვი აჭარბებს ადგილობრივ მოსახლეობას, რომლებმაც თანდათანობით მიატოვეს ტრადიციული მომთაბარე ცხოვრების წესი.<ref name=":1" /> ქალაქი სწრაფად აგრძელებს განვითარებას და სარგებლობს წყლის გამტკნარების ქარხნით. ქალაქის ურბანიზაციის ტემპი კვლავ აღემატება მაროკოს ურბანიზაციის ტემპს, თუმცა [[ადამიანის განვითარების ინდექსი]]ს უმეტესი მაჩვენებლებით ის ჩამორჩება სამხრეთ მაროკოს.<ref name=":1" /> == მოსახლეობა == {|class="wikitable sortable" |- ! წელი ! მოსახლეობა ! ±% |- | 1982 ||align="center"| 93 875<ref name=census>{{cite web |url=http://citypopulation.de/WesternSahara.html |title = Western Sahara: Provinces & Urban Communes - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information | website = citypopulation.de |access-date= 22 December 2020}}</ref> ||align="center"| — |- | 1994 ||align="center"| 136 950<ref name=census/> ||align="center"| +45,9 % |- | 2004 ||align="center"| 183 691<ref name=census/> || align="center"| +34,1 % |- | 2014 ||align="center"| 217 732<ref name=census/> ||align="center"| +18,5 % |- | 2024 ||align="center"| 262 791<ref name="citypopulation 2024" /> ||align="center"| +45,1 % |} 2024 წლის მონაცემებით ელ-აიუნის მოსახლეობა 262 791 ადამიანს შეადგენს<ref name="citypopulation 2024" /> და ის დასავლეთ საჰარის უდიდესი ქალაქია. == ეკონომიკა == ქალაქი რეგიონში [[თევზჭერა|თევზჭერისა]] და [[ფოსფატი]]ს მოპოვების ცენტრია.<ref name="economist">{{cite news|url=https://www.economist.com/middle-east-and-africa/2010/11/04/morocco-v-algeria|title=Diplomacy over Western Sahara: 'Morocco v Algeria'|newspaper=[[The Economist]]|date=4 November 2010}}</ref> 2010 წელს ქვეყანა [[ევროპა]]სთან ოფშორულ თევზჭერასთან დაკავშირებით ახალ თევზჭერის შეთანხმებაზე მოლაპარაკებებს აწარმოებდა. == ტრანსპორტი == ელ-აიუნს ემსახურება ჰასან I-ის საერთაშორისო აეროპორტი. == განათლება == 2018 წელს დაარსდა ფრანსეზ ალიანსთან ასოცირებული ფრანგული სკოლა, ქალაქში ასევე მოქმედებს ესპანეთის მთავრობის საკუთრებაში არსებული ესპანური საერთაშორისო სკოლა, Colegio Español La Paz.<ref>{{Cite news|last=Santana|first=Txema|date=2015-04-10|title=El colegio español en El Aaiún pide ciclo de secundaria|language=es|work=El País|url=https://elpais.com/politica/2015/04/10/actualidad/1428695751_759093.html|access-date=2023-02-07|issn=1134-6582|quote=Lagadaf Lahsen, presidente del AMPA del centro educativo, asegura que es “la única forma de evitar” que sus hijos “se vayan a otras ciudades de Marruecos o a Las Palmas de Gran Canaria, además de que no se pierda el español en el Sáhara”." and "[...]una instalación de 17.000 metros cuadrados que es propiedad del Estado español[...]}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დასავლეთ საჰარის ქალაქები]] tqtgqftpwc9hmrbvr0cc4w7zj35oz98 მიხეილ იაკუშინი 0 257090 5426944 4949417 2026-07-04T11:09:33Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426944 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მიხეილ იაკუშინი |სურათი = მიხეილ იაკუშინი.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = მიხეილ იაკუშინი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1910|11|15}} |დაბადების ადგილი = [[მოსკოვი]],<br /> [[რუსეთის იმპერია]] |გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1997|2|3|1910|11|15}} |გარდაცვალების ადგილი = [[მოსკოვი]], [[რუსეთი]] |სიმაღლე = |პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] |ახალგაზრდული წელი1 = 1920–1923 |ახალგაზრდული კლუბი1 = უნიონი მოსკოვი |ახალგაზრდული წელი2 = 1923 |ახალგაზრდული კლუბი2 = მოსსოვეტი |ახალგაზრდული წელი3 = 1924–1928 |ახალგაზრდული კლუბი3 = ესტეესი |წელი1 = 1928–1929 |წელი2 = 1931–1933 |წელი3 = 1933–1944 |კლუბი1 = ესტეესი |კლუბი2 = სკიგი |კლუბი3 = [[დინამო მოსკოვი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო მ.]] |მატჩი1 = |მატჩი2 = |მატჩი3 = 87 |გოლი1 = |გოლი2 = |გოლი3 = 40<ref>მხოლოდ სსრკ-ს ჩემპიონატებში</ref> |ეროვნული წელი1 = |ეროვნული ნაკრები1 = |ეროვნული მატჩი1 = |ეროვნული გოლი1 = |გაწვრთნის წელი1 = 1944–1950 |გაწვრთნის წელი2 = 1950–1953 |გაწვრთნის წელი3 = 1952 |გაწვრთნის წელი4 = 1953–1960 |გაწვრთნის წელი5 = 1957–1958 |გაწვრთნის წელი6 = 1959 |გაწვრთნის წელი7 = 1959 |გაწვრთნის წელი8 = 1962–1964 |გაწვრთნის წელი9 = 1965–1966 |გაწვრთნის წელი10 = 1967–1968 |გაწვრთნის წელი11 = 1969–1970 |გაწვრთნის წელი12 = 1973 |გაწვრთნის წელი13 = 1974–1975 |გაწვრთნილი კლუბი1 = [[დინამო მოსკოვი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო მოსკოვი]] |გაწვრთნილი კლუბი2 = [[დინამო თბილისი]] |გაწვრთნილი კლუბი3 = [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სსრ კავშირი]] {{Tooltip|(თ.)|მთავარი მწვრთნელის თანაშემწე}} |გაწვრთნილი კლუბი4 = [[დინამო მოსკოვი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო მოსკოვი]] |გაწვრთნილი კლუბი5 = [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სსრ კავშირი]] {{Tooltip|(თ.)|მთავარი მწვრთნელის თანაშემწე}} |გაწვრთნილი კლუბი6 = [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სსრ კავშირი]] |გაწვრთნილი კლუბი7 = [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სსრკ (ოლიმპიური)]] {{Tooltip|(თ.)|მთავარი მწვრთნელის თანაშემწე}} |გაწვრთნილი კლუბი8 = [[დინამო თბილისი]] |გაწვრთნილი კლუბი9 = [[ფახთაქორი ტაშკენტი (საფეხბურთო კლუბი)|ფახთაქორი ტაშკენტი]] |გაწვრთნილი კლუბი10 = [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სსრ კავშირი]] |გაწვრთნილი კლუბი11 = [[ფახთაქორი ტაშკენტი (საფეხბურთო კლუბი)|ფახთაქორი ტაშკენტი]] |გაწვრთნილი კლუბი12 = [[ლოკომოტივი მოსკოვი (საფეხბურთო კლუბი)|ლოკომოტივი მოსკოვი]] |გაწვრთნილი კლუბი13 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] |მედლის თარგები = {{შრომის წითელი დროშის ორდენი|27.04.1957}} <br />{{სსრკ სპორტის დამსახურებული ოსტატი|19.08.1940}} }} '''მიხეილ იაკუშინი''' ({{lang-ru|Михаил Иосифович Якушин}}; დ. [[15 ნოემბერი]], [[1910]], [[მოსკოვი]], [[რუსეთის იმპერია]] — გ. [[3 თებერვალი]], [[1997]], [[მოსკოვი]], [[რუსეთი]]) — [[რუსები|რუსი]] და [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] [[ფეხბურთელი]], ჰოკეისტი და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[დინამო მოსკოვი (საფეხბურთო კლუბი)|მოსკოვის „დინამოს“]], [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] და [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების]] მწვრთნელი. [[საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი]] ([[1940]]). საბჭოთა კავშირის დამსახურებული მწვრთნელი ([[1957]]). ==ბიოგრაფია== 1936 წელს მიხეილ იაკუშინი თამაშობდა მოსკოვის „დინამოს“ შემადგენლობაში, რომელმაც მაშინ მოიგო სსრ კავშირის პირველი ჩემპიონობა ფეხბურთში. შემდეგ მან კიდევ ორჯერ მიიღო უმაღლესი საფეხბურთო ჯილდო, არაერთხელ გამოსულა სსრ კავშირის ნაკრების შემადგენლობაში და მისი კაპიტანიც იყო. 1945 წლიდან იწყება იაკუშინის მოღვაწეობის ახალი ეტაპი. იგი გადადის სამწვრთნელო სამუშაოზე. როგორც ფეხბურთელის, ასევე მწვრთნელის რანგში მისი დებიუტიც არანაკლებ წარმატებული გამოდგა. მოსკოვის დინამოელებმა მისი ხელმძღვანელობით დამაჯერებლად გაიმარჯვეს პირველ ომისშემდგომ ჩემპიონატში, ხოლო შემდეგ ტრიუმფალური ტურნე ჩაატარეს ბრიტანეთის კუნძულებზე და ფეხბურთის სამშობლოში არ წაუგიათ არც ერთი შეხვედრა. ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ====ფეხბურთი==== * [[რუსეთის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკა|რუსეთის სფსრ-ს]] ჩემპიონი (5 მატჩი, 6 გოლი): 1935 * მოსკოვის ჩემპიონი:1934 (შემოდგომა), 1935 (გაზაფხული) * [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი]]: [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1936 (გაზაფხული)|1936 (გაზაფხული)]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1937|1937]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1940|1940]]. სსკრ–ს ჩემპიონატში — 87 მატჩი, 40 გოლი (+7 მატჩი, 3 გოლი 1941 წლის ჩემპიონატში) * [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საბჭოთა კავშირის თასი]] გამარჯვებული: 1957. * სეზონის საუკეთესო — № 1 (1938). ====ჰოკეი ბურთით==== * საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი 1936, ვერცხლის მედალოსანი 1950. საბჭოთა კავშირის ბურთით ჰოკეის ჩემპიონატებში — 12 მატჩი, 19 გოლი. * საბჭოთა კავშირის თასის მფლობელი მოსკოვის „დინამოს“ მაისურით (9): 1937, 1938, 1939, 1940, 1941, 1947, 1948, 1949, 1950. საბჭოთა კავშირის თასზე — 40 მატჩი, 55 გოლი. * საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის ბომბარდირი (2): 1936 (9 გოლი), 1950 (10 გოლი). * სეზონის 22 საუკეთესოს სიაში (2): 1936, 1950 ====ჰოკეი შაიბით==== * საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი (1): 1947 ===სამწვრთნელო=== ====ფეხბურთი==== * [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი]] ჩემპიონი (6): 1945, 1949, 1954, 1955, 1957, 1959. * [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საბჭოთა კავშირის თასი]] (1): 1953. == პერიოდიკა == {{Refbegin}} * {{სტატია |ავტორი = |სათაური = თბილისის „დინამოს“ მწვრთნელები |ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/194539/3/Lelo_1978_N69.pdf |ენა = |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |სახეობა = |წელი = 8 აპრილი, 1978 |ტომი = |ნომერი = 69 (6134) |გვერდები = 3 |doi = |issn = }} * {{სტატია |ავტორი = მარიამოვი, ა. |სათაური = მიხეილ იაკუშინი |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/185457/1/Lelo_1967_N02.pdf |ენა = |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |სახეობა = |წელი = 3 იანვარი, 1967 |ტომი = |ნომერი = 2 (3232) |გვერდები = 3 |doi = |issn = }} {{Refend}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Refbegin}} * [https://fc-dynamo.ru/persons.php?pID=145&cID=6&persons_type=2&lp=%DF&persons_season=2007 პროფილი მოსკოვის „დინამოს“ გულშემატკივართა საიტზე] * [https://web.archive.org/web/20100203073844/http://sport-necropol.narod.ru/yakushin.html Спортивный некрополь] {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender|<center>'''თემატური საიტები'''</center> || style="background: white;"|[https://footballfacts.ru/person/312 FootballFacts.ru] · [https://web.archive.org/web/20220108092211/http://www.footballplayers.ru/players/Yakushin_Mikhail.html FootballPlayers.ru] · [https://web.archive.org/web/20130611115728/http://www.rusteam.permian.ru/coaches/yakushin.html Rusteam.permian.ru] · [https://fcdm.ru/legend/yakushin ФК «Динамо-Москва»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220108092212/https://fcdm.ru/legend/yakushin |date=2022-01-08 }} |} {{refend}} ==სქოლიო== {{სქოლიოს სია}} {{სსრკ-ის შემადგენლობა 1968 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{დინამო თბილისის მწვრთნელები}} {{DEFAULTSORT:იაკუშინი, მიხეილ}} [[კატეგორია:დაბადებული 15 ნოემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1910]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 3 თებერვალი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1997]] [[კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ვაგანკოვოს სასაფლაოზე დაკრძალულები]] [[კატეგორია:რუსი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მოსკოვის დინამოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:რუსი ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:თბილისის დინამოს მწვრთნელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მწვრთნელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები]] [[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:რუსეთის მეგობრობის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] d1gfb8173noe9e0drhfqkmd2a98emsc მეგი სმითი 0 257510 5426766 4910783 2026-07-03T21:28:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426766 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | ფერი = | სახელი =მეგი სმითი | ფოტო = Dame Maggie Smith.jpg | ფოტოს სიგანე = 200პქ | წარწერა = | დაბსახელი =მარგარეტ ნატალი სმითი | დაბთარიღი = {{Birth date and age|1934|12|28|df=y}} | დაბადგილი = [[ილფორდი]], [[გაერთიანებული სამეფო]] | გარდთარიღი = [[27 სექტემბერი]], [[2024]] | გარდადგილი = [[ლონდონი]], [[ინგლისი]] | სხვა სახელები= | საქმიანობა = [[მსახიობი]] | აქტიურობის წლები = 1952-2024 | მეუღლეები= | მამა = | საცხოვრებელი ადგილი= | საიტი= | გამორჩეული როლები = | სახელი1 =[[ოსკარი]] | მოდული1 = [[ოსკარი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის|საუკეთესო მსახიობი ქალი]]<br /> 1969 — ''[[მისს ჯინ ბროდის გაფურჩქვნის ხანა (ფილმი)|მისს ჯინ ბროდის გაფურჩქვნის ხანა]]''<br /> [[ოსკარი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში|საუკეთესო მსახიობი ქალი მეორეხარისხოვან როლში]]<br /> 1978 — ''[[კალიფორნიული ოტელი (ფილმი)|კალიფორნიული ოტელი]]''<br /> | ემმის ჯილდოები= | სახელი3 =[[ბრიტანული აკადემიის ფილმების და ტელევიზიის ხელოვნება|BAFTA]] | მოდული3 = [[BAFTA საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მთავარ როლში|საუკეთესო მსახიობი ქალი]]<br /> 1969 — ''[[მისს ჯინ ბროდის გაფურჩქვნის ხანა (ფილმი)|მისს ჯინ ბროდის გაფურჩქვნის ხანა]]''<br /> 1984 — ''[[საიდუმლო მოქმედება]]''<br /> 1986 — ''[[ოთახი ხედით (1986 წლის ფილმი)|ოთახი ხედით]]''<br /> 1988 — ''[[ჯუდით ჰერნის მარტოხელა ვნება]]''<br /> [[BAFTA საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში|საუკეთესო მსახიობი ქალი მეორეხარისხოვან როლში]]<br /> 1999 — ''[[ჩაი მუსოლინისთან]]''<br /> | სახელი2 =[[ოქროს გლობუსი]] | მოდული2 = [[ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მიუზიკლსა ან კომედიაში|საუკეთესო მსახიობი ქალი მიუზიკლსა ან კომედიაში]]<br /> 1978 — ''[[კალიფორნიული ოტელი (ფილმი)|კალიფორნიული ოტელი]]''<br /> [[ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში|საუკეთესო მსახიობი ქალი მეორეხარისხოვან როლში]]<br /> 1986 — ''[[ოთახი ხედით (1986 წლის ფილმი)|ოთახი ხედით]]''<br /> }} '''მეგი სმითი''' ({{lang-en|Maggie Smith}} დ. [[28 დეკემბერი]], [[1934]] — გ. [[27 სექტემბერი]], [[2024]]) — ინგლისელი კინოს, თეატრისა და ტელევიზიის მსახიობი. 60-წლიანი კარიარის მანძილე 50-ზე მეტ ფილმში აქვს მონაწილეობა მიღებული. ცნობილია [[სნობიზმი|სნობური]] და ქედმაღლური როლების შესრულებით. ==ფილმოგრაფია== {{არასრული ფილმოგრაფია}} {{ფილმშიზედა}} {{ფილმში|1963| [[ძალიან მნიშვნელოვანი პერსონები]] |The V.I.P.s | მის მედი }} {{ფილმში|1965| [[ოტელო (1965 წლის ფილმი)|ოტელო]] |Othello | დეზდემონა}} {{ფილმში|1969| [[მისს ჯინ ბროდის გაფურჩქვნის ხანა (ფილმი)|მისს ჯინ ბროდის გაფურჩქვნის ხანა]] |The Prime of Miss Jean Brodie | ჯინ ბროდი}} {{ფილმში|1972| [[მოგზაურობა დეიდაჩემთან ერთად (ფილმი)|მოგზაურობა დეიდაჩემთან ერთად]] |Travels with My Aunt| აუგუსტა ბერტამი}} {{ფილმში|1978| [[კალიფორნიული ოტელი (ფილმი)|კალიფორნიული ოტელი]] |California Suite| დაიან ბერი}} {{ფილმში|1978| [[სიკვდილი ნილოსზე (1978 წლის ფილმი)|სიკვდილი ნილოსზე]] |Death on the Nile| მის ბოვერსი}} {{ფილმში|1981| [[კვარტეტი (1981წლის ფილმი)|კვარტეტი]] |Quartet | ლუის ჰეიდლერი}} {{ფილმში|1984| [[საიდუმლო მოქმედება]] |A Private Function| ჯოის ჩილვერსი}} {{ფილმში|1986| [[ოთახი ხედით (1986 წლის ფილმი)|ოთახი ხედით]] | A Room with a View| შარლოტ ბარტლეტი}} {{ფილმში|1988| [[ჯუდით ჰერნის მარტოხელა ვნება]] | The Lonely Passion of Judith Hearne| ჯუდით ჰერნი}} {{ფილმში|1993| [[იდუმალი ბაღი (1995 წლის ფილმი)|იდუმალი ბაღი]] |The Secret Garden| მისის მედლოკი}} {{ფილმში|1995| [[რიჩარდ III (1995 წლის ფილმი)|რიჩარდ III]] |Richard III| იორკის გრაფინია}} {{ფილმში|1999| [[ჩაი მუსოლინისთან]] | Tea with Mussolini|ლედი ჰესტერ რენდომი}} {{ფილმში|2001| [[გოსფორდ პარკი (ფილმი)|გოსფორდ პარკი]] | Gosford Park|კონსტანსი}} {{ფილმში|2001| [[ჰარი პოტერი და ფილოსოფიური ქვა (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ფილოსოფიური ქვა]] | Harry Potter and the Philosopher's Stone|პროფესორი [[მინერვა მაკგონაგელი]]}} {{ფილმში|2002| [[ჰარი პოტერი და საიდუმლო ოთახი (ფილმი)|ჰარი პოტერი და საიდუმლო ოთახი]] | Harry Potter and the Chamber of Secrets|პროფესორი მინერვა მაკგონაგელი}} {{ფილმში|2004| [[ჰარი პოტერი და აზკაბანის ტყვე (ფილმი)|ჰარი პოტერი და აზკაბანის ტყვე]] | Harry Potter and the Prisoner of Azkaban|პროფესორი მინერვა მაკგონაგელი}} {{ფილმში|2005| [[ჰარი პოტერი და ცეცხლოვანი თასი (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ცეცხლოვანი თასი]] | Harry Potter and the Goblet of Fire|პროფესორი მინერვა მაკგონაგელი}} {{ფილმში|2007| [[ჰარი პოტერი და ფენიქსის ორდენი (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ფენიქსის ორდენი]] | Harry Potter and the Order of the Phoenix|პროფესორი მინერვა მაკგონაგელი}} {{ფილმში|2007| [[ჯეინად გადაქცევისას (ფილმი)|ჯეინად გადაქცევისას]] | Becoming Jane|ლედი გრეშემი}} {{ფილმში|2009| [[ჰარი პოტერი და ნახევარპრინცი (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ნახევარპრინცი]] | Harry Potter and the Half-Blood Prince|პროფესორი მინერვა მაკგონაგელი}} {{სერიალში|2010|2015| [[დაუნტონის სააბატო]] | Downton Abbey|ვაიოლეტ კროული }} {{ანფილმში|2011| [[გნომეო და ჯულიეტა]] | Gnomeo & Juliet|ლედი მოცვი}} {{ფილმში|2011| [[ჰარი პოტერი და სიკვდილის საჩუქრები - ნაწილი 2]] | Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2|პროფესორი მინერვა მაკგონაგელი}} {{ფილმში|2012| [[კვარტეტი (2012 წლის ფილმი)|კვარტეტი]] | Quartet| ჯინ ჰორტონი}} {{ფილმში|2019| [[დაუნტონის სააბატო (ფილმი)|დაუნტონის სააბატო]] | Downton Abbey|ვაიოლეტ კროული }} {{ფილმში|2021| [[ბიჭი სახელად შობა]] | A boy called Christmas |დეიდა კარლოტა}} {{ფილმში|2022| [[დაუნტონის სააბატო: ახალი ეპოქა]] | Downton Abbey: A New Era |ვაიოლეტ კროული }} {{ფილმშიქვედა}} == რესურსები ინტერნეტში == {{commonscat|Maggie Smith}} * {{AllMovie სახელი|66495}} * {{IMDb name|1749|Maggie Smith}} * {{tcmdb name|179897%7C103986}} * {{worldcat id|lccn-nr88-3842}} * [http://www.emmys.com/celebrities/maggie-smith Maggie Smith] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120927022120/http://www.emmys.com/celebrities/maggie-smith |date=2012-09-27 }} Emmys.com-ზე * [http://www.tiscali.co.uk/entertainment/film/biographies/maggie_smith_biog.html მეგი სმითის ბიოგრაფია]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090207101944/http://www.tiscali.co.uk/entertainment/film/biographies/maggie_smith_biog.html |date=2009-02-07 }} {{ოსკარი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის}} {{ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში}} {{ავტორიტეტული წყაროები}} {{DEFAULTSORT:სმითი, მეგი}} [[კატეგორია:დაბადებული 28 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1934]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 27 სექტემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2024]] [[კატეგორია:ინგლისელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ოსკარის მფლობელი კინომსახიობები]] [[კატეგორია:ინგლისელი ქალი კინომსახიობები]] 58db5of75ucuvue0h384ts3poz5ywzp მარიხუანა 0 274714 5426588 5404385 2026-07-03T14:34:01Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 2 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426588 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Cannabis Plant.jpg|მინი|მცენარე [[კანაფი]]|239x239პქ]] '''კანაფი''', ''კანაბისი'', რომელსაც სხვა სახელებთან ერთად '''მარიხუანასაც''' ან '''პლანს''' უწოდებენ{{refn|სხვა ინგლისურ სახელწოდებებს შორისაა "pot",<ref>{{Cite journal |url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/pot |title=Pot&nbsp;– Definition |publisher=Merriam-Webster Dictionary |accessdate=2012-10-09}}</ref> "weed",<ref>{{Cite journal |url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/weed |title=Weed&nbsp;– Definition |publisher=Merriam-Webster Dictionary |accessdate=2012-10-09}}</ref> "dope",<ref>{{Cite journal |url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/dope |title=Dope&nbsp;– Definition |publisher=Merriam-Webster Dictionary |accessdate=2017-07-17}}</ref> და "ganja" /ˈɡɑːndʒə/,<ref>{{Cite journal |url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/ganja |title=Ganja&nbsp;– Definition |publisher=Merriam-Webster Dictionary |accessdate=2017-07-17}}</ref> აგრეთვე მრავალი სხვა მეტსახელი<ref name="M.D.Strain2011">{{cite book | first1 = Pedro | last1 = Ruiz | first2 = Eric C. | last2 = Strain | name-list-format = vanc |title=Substance Abuse: A Comprehensive Textbook|url=https://books.google.com/books?id=w4ZUJAdleTsC&pg=PA214|year=2011|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=978-1-60547-277-5|page=214}}</ref> ("grass",<ref>{{Cite journal |url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/grass |title=Grass&nbsp;– Definition |publisher=Merriam-Webster Dictionary |accessdate=2012-10-09}}</ref> "herb",<ref>{{Cite journal |url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/herb |title=Herb&nbsp;– Definition |publisher=Merriam-Webster Dictionary |accessdate=2012-10-09}}</ref> "skunk",<ref>{{Cite journal |url=https://www.ahdictionary.com/word/search.html?q=skunk |title=Skunk&nbsp;– Definition |publisher=American Heritage Dictionary of the English Language |accessdate=2017-07-17}}</ref> "Mary Jane",<ref>{{Cite journal |url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/Mary%20Jane |title=Mary Jane&nbsp;– Definition |publisher=Merriam-Webster Dictionary |accessdate=2017-07-17}}</ref> და ა.შ. ქართულად ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი სლენგური სახელწოდებაა „პლანი“<ref>[http://intermedia.ge/სტატია/18035-მარიხუანა/19/user:ჯონ%20დო:show:channel მარიხუანა]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref>.}} — [[ფსიქოაქტიური ნივთიერება]], რომელიც მიიღება მცენარე [[კანაფი]]დან და გამოიყენება სამედიცინო და რეკრეაციული მიზნებით.<ref>{{cite book|author=Vij|title=Textbook Of Forensic Medicine And Toxicology: Principles And Practice|url=https://books.google.com/books?id=Vp8FAsnfGF4C&pg=PT672|year=2012|publisher=Elsevier India|isbn=978-81-312-1129-8|page=672}}იხილეთ აგრეთვე სტატია [[მარიხუანა (სიტყვა)|მარიხუანის, როგორც სიტყვის]], შესახებ.</ref><ref>{{ShorterOxfordEnglishDictionary}}</ref><ref name="Dictionaries2007">{{cite book|author=Editors of the American Heritage Dictionaries|title=Spanish Word Histories and Mysteries: English Words That Come From Spanish|url=https://books.google.com/books?id=VTYBbGybtNEC&pg=PA142|year=2007|publisher=Houghton Mifflin Harcourt|isbn=978-0-547-35021-9|page=142}}</ref> კანაფის მთავარი ფსიქოაქტიური ნაწილია [[ტეტრაჰიდროკანაბინოლი]] (ტჰკ), მცენარეში ჩვენთვის ცნობილი 483 კომპონენტიდან ერთ-ერთი,<ref name="Russo2013">{{cite book| first = Ethan B | last = Russo | name-list-format = vanc |title=Cannabis and Cannabinoids: Pharmacology, Toxicology, and Therapeutic Potential|url=https://books.google.com/books?id=qH-2Lj9x7L4C&pg=PP28|year=2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-61493-4|page=28}}</ref> მათ შორისაა მინიმუმ 65 სხვა [[კანაბინოიდი]] — ის ელემენტები, რაც ეიფორიას/ნარკოტიკულ თრობას იწვევს..<ref>{{cite book|last1=Newton|first1=David E.| name-list-format = vanc | title = Marijuana: a reference handbook|date=2013|publisher=ABC-CLIO|location=Santa Barbara, Calif.|isbn=9781610691499|page=7|url=https://books.google.com/books?id=iWMf95ze8QEC&pg=PA7}}</ref> კანაფის მიღება შესაძლებელია მოწევით, აორთქლებით, საკვებში ან ექსტრაქტის (გამონაწურის) სახით.<ref name=NIH2016>{{cite web|title=DrugFacts: Marijuana|url=https://www.drugabuse.gov/publications/drugfacts/marijuana|website=National Institute on Drug Abuse|accessdate=19 April 2016|date=March 2016}}</ref> მარიხუანა ხშირად მიიღება მისი მენტალური და ფიზიკური ეფექტების გამო, მაგალითად, როგორიცაა „ამაღლებულობისა“ და „გაბრუებულობის“ შეგრძნება. ეფექტებს შორისაა ასევე პერცეფციის (აღქმის) ზოგადი ცვლილება, [[ეიფორია (ემოცია)|ეიფორია]] ([[სიამოვნება]] და [[ბედნიერება]]), [[მადა|მადის]] მოჭარბება.<ref name="NIH2016" /><ref>{{cite web |url=http://adai.uw.edu/marijuana/factsheets/appetite.htm |title=Marijuana: Factsheets: Appetite |publisher=Adai.uw.edu |accessdate=2013-07-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303181518/http://adai.uw.edu/marijuana/factsheets/appetite.htm |archivedate=2016-03-03 }}</ref> როგორც წესი, ეს ეფექტები იწყება მოწევიდან რამდენიმე წუთის შემდეგ ან მოხარშვისა და შეჭმიდან დაახლოებით 30-დან 60 წუთის შემდეგ.<ref name="NIH2016" /><ref name="Ri2010" /> ისინი, ჩვეულებრივ, ორიდან ექვს საათამდე გრძელდება.<ref name="Ri2010">{{cite book|last1=Riviello|first1=Ralph J. | name-list-format = vanc |title=Manual of forensic emergency medicine : a guide for clinicians|date=2010|publisher=Jones and Bartlett Publishers|location=Sudbury, Mass.|isbn=9780763744625|page=41|url=https://books.google.com/books?id=keng9ELAE2IC&pg=PA41}}</ref> მოკლევადიან გვერდით ეფექტებს შორისაა მოკლევადიანი მეხსიერების გაუარესება, პირის ღრუს სიმშრალე, შენელებული მოტორული უნარ-ჩვევები, წითელი თვალები და [[პარანოია|პარანოიის]] ან მღელვარების შეგრძნება.<ref name="NIH2016" /><ref name="NLMNIH">{{cite web|url=https://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000952.htm |title=Marijuana intoxication: MedlinePlus Medical Encyclopedia |publisher=Nlm.nih.gov |accessdate=2013-07-12}}</ref><ref>{{cite journal | vauthors = Crippa JA, Zuardi AW, Martín-Santos R, Bhattacharyya S, Atakan Z, McGuire P, Fusar-Poli P | title = Cannabis and anxiety: a critical review of the evidence | url = https://archive.org/details/sim_human-psychopharmacology_2009-10_24_7/page/515 | journal = Human Psychopharmacology | volume = 24 | issue = 7 | pages = 515–23 | date = October 2009 | pmid = 19693792 | doi = 10.1002/hup.1048 |issn = 0885-6222}}</ref> == გამოყენება == === სამედიცინო === [[ფაილი:Discount Medical Marijuana - 2.jpg|მარცხნივ|მინი|331x331პქ]] ზოგადად, მცენარე კანაფის სამედიცინო მიზნების გამოყენებას სხვადასხვა კულტურაში ხანგრძლივი ისტორია აქვს; აშშ-ის ეროვნული სამედიცინო ბიბლიოთეკის ერთ-ერთი პროექტის მიხედვით, მისი სავარაუდო გამოყენების შესახებ ინფორმაცია 5 000 წლის წინანდელ მასალებშიც არსებობს.<ref>https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5312634/</ref> სამედიცინო-სამეცნიერო ჟურნალ "''Nature-ის"'' თანახმად, ბოლო ათწლეულის განმავლობაში მნიშვნელოვნად გაიზარდა კანაფის ლეგალიზაცია. 2015 წლისათვის [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ის]] 23 შტატი, [[ვაშინგტონის შტატი|ვაშინგტონთან]] ერთად, სამედიცინო მარიხუანის გაყიდვის უფლებას იძლევა; იმავე წელს სამედიცინო კანაფის ინდუსტრიამ ქვეყანაში მილიარდ დოლარს გადააჭარბა. კანაფის მოხმარების ზრდის ფონზე მეცნიერები ცდილობენ, სიღრმისეულად გამოიკვლიონ მისი სამედიცინო მოხმარების სიკეთეები და რისკები; როგორც [[ამერიკის შეერთებული შტატების ზედოზირების ეროვნული ინსტიტუტი|აშშ-ის ზედოზირების ეროვნული ინსტიტუტი]] განმარტავს, სამედიცინო კანაფს დაავადებათა სიმპტომების სამკურნალოდ იყენებენ ხოლმე;  ზოგიერთი კვლევა ასკვნის, რომ კანაფს შეუძლია გულისრევისა და ღებინების შემცირება ქიმიოთერაპიისას, აივ/შიდსით დაავადებული ადამიანებისთვის მადის გაუმჯობესება-სტიმულირება, ქრონიკული ტკივილებისა, კუნთოვანი სპაზმების შემსუბუქება და ა.შ<ref>{{Cite web |url=https://www.theroc.us/researchlibrary/The%20Pharmacologic%20and%20Clinical%20Effects%20of%20Medical%20Cannabis.pdf |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2020-11-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201030082206/https://www.theroc.us/researchlibrary/The%20Pharmacologic%20and%20Clinical%20Effects%20of%20Medical%20Cannabis.pdf |archivedate=2020-10-30 }}</ref><ref name=":1">https://www.drugabuse.gov/publications/research-reports/marijuana/marijuana-safe-effective-medicine</ref> <ref name=":0">https://netgazeti.ge/news/303579/</ref> === სარეკრეაციო === [[ფაილი:Marijuana smoking glass.jpg|მინი|304x304პქ|მარიხუანას მოწევა]] კანაფს, მოხმარებისას თან ახლავს ფსიქოაქტიური და ფიზიოლოგიური ეფექტები. კანაფის მოხმარებისას დაუყოვნებლივ ეფექტებს განეკუთვნება მოდუნება და ეიფორია, ცნობიერი აღქმის ზოგადი შეცვლა, მგრძნობელობის გაზრდა, [[ლიბიდო|ლიბიდოს]] გაზრდა, დროის და სივრცის აღქმის დამახინჯება. უფრო დიდი დოზის მიღების შემთხვევაში, შეიძლება სხეულის გამოსახულების შეცვლას, აუდიტორულ ან/და ვიზუალურ ილუზიებს, ფსევდოჰალუცინაციებს და [[ატაქსია|ატაქსიას]] პოლინისეპტიკური რეფლექსების შერჩევითი დაქვეითებისგან. ზოგიერთ შემთხვევაში მარიხუანამ შეიძლება გამოიწვიოს [[დისოციაციური აშლილობები|დისოციაციური მდგომარეობა]], როგორიცაა [[დეპერსონალიზაცია]]  და [[დერეალიზაცია]]. <ref>https://www.medscape.com/viewarticle/468728_3</ref> სხვა არასასურველი გვერდითი მოვლენებია მოკლევადიანი მეხსიერების შემცირებას, პირის სიმშრალეს, მოტორული უნარის დაქვეითებას და თვალების გაწითლებას. აღქმისა და განწყობის სუბიექტური ცვლილების გარდა, ყველაზე გავრცელებულ მოკლევადიან ფიზიკურ და ნევროლოგიურ ეფექტებში შედის გულისცემის გახშირება, მადის მომატება, [[არტერიული წნევა|არტერიული წნევის]] დაწევა, მოკლევადიანი და სამუშაო მეხსიერების დაქვეითება,  ფსიქომოტორული კოორდინაცია და კონცენტრაცია. ზოგიერთ მომხმარებელს შეიძლება ჰქონდეს მწვავე [[ფსიქოზი|ფსიქოზის]] ეპიზოდი, რომელიც ჩვეულებრივ ექვს საათში ჩერდება, მაგრამ იშვიათ შემთხვევებში, ხანგლძივ მომხმარებლებს შეიძლება სიმპტომები შეუნარჩუნდეთ მრავალი დღის განმავლობაში.<ref name=":1" /> === კოსმეტიკური === კანაფი გამოიყენება კოსმეტიკურ ინდუსტრიაშიც. გამოცემა ''Independent-ს'' კანაფისგან დამზადებული ასეთი პროდუქტების საუკეთესო ათეულიც კი ჰქონდა მომზადებული. ათეულში შედიოდა “დაბერების საწინააღმდეგო” დღის კრემები, კანის, ხელის, ტანის მოვლის სხვა საშუალებები, შამპუნები, საპნები და ა.შ;<ref name=":0" /><ref>https://netgazeti.ge/news/303579/</ref> === სულიერი === მრავალ სხვადასხვა კულტურასა და რელიგიაში, კანაფის მცენარე გამოიყენებოდა როგორც სულიერი და რელიგიური საიდუმლოება. ქრისტიანობაში ღვინის გამოყენების მსგავსად, კანაფი ასევე გამოიყენებოდა, როგორც სულიერი რიტუალებისა და ცერემონიების ნაწილი. [[ინდუიზმი|ინდუიზმიდან]] დაწყებული [[რასტაფარი|რასტფარიანიზმით]] დამთავრებული, ქრისტიანობამდე მრავალმა კულტურამ და რელიგიამ მიიღო ეს მცენარე. მარიხუანას წმინდა სტატუსი ჰქონდა რამდენიმე რელიგიაში და მსახურობდა როგორც [[ეთნოგენური|ეთნოგენურ]]-ქიმიურ ნივთიერება, რომელიც რელიგიურ, [[შამანიზმი|შამანურ]] ან სულიერ კონტექსტებში გამოიყენებოდა.<ref>http://www.scielo.br/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S1516-89132008000500010&lng=en&tlng=en</ref> ინდუისტებმა კანაფი გამოიყენეს რელიგიურ ცერემონიალებში ჯერ კიდევ ძვ.წ 1000 წელს. მცენარე მოხმარდა [[შივა|ქალღმერთ შივაზე]] დაკვირვების რიტუალში. ასევე, [[ჰოლის ფესტივალი|ჰოლის ფესტივალის]] დროს. მცენარეს მოიხმარენ რელიგიურ სასმელში, რომელსაც ეწოდება ბჰანგი ან ბანგი. [[ინდოეთის კანაფის წამლის კომისია|ინდოეთის კანაფის წამლის კომისიის]] ანგარიშის თანახმად: ”უამრავი მტკიცებულება არსებობს, რომელიც აჩვენებს არა მხოლოდ იმას, რომ განჯა [კანაფი] შესთავაზეს ღმერთს და მოახმარეს თაყვანისმცემელთა ამ კლასებმა, არამედ ეს წესები იმდენად მჭიდრო კავშირშია მათ თაყვანისცემასთან, შეიძლება ჩაითვალოს, რომ გარკვეულწილად მისი განუყოფელი ნაწილია. ” [[ინდოეთის ნახევარკუნძული|ინდოეთის ნახევარკუნძულზე]] კანაფის წმინდა სტატუსის შესახებ ცნობილი ყველაზე ადრეული ცნობები მოვიდა [[ათარვავედა|ათარვავედადან]] , სავარაუდოდ, იგი შედგენილია ძვ.წ 1400 წელს<ref>https://books.google.ge/books?id=GHqV3elHYvMC&q=Forces+of+Habit&pg=PP10&redir_esc=y#v=snippet&q=Forces%20of%20Habit&f=false</ref> [[ბერძნული მითოლოგია|ბერძნულ მითოლოგიაში]] რამდენიმე მითითება არსებობს ძლიერი წამლის შესახებ, რომელიც აღმოფხვრიდა ტანჯვას და მწუხარებას. [[ჰეროდოტე]] წერდა [[სკვითები|სკვითების]] ადრეული საზეიმო პრაქტიკის შესახებ, რომლებიც სავარაუდოდ ძვ.წ. V-II საუკუნეებში მოხდა. თანამედროვე კულტურაში კანაფის სულიერი გამოყენება გავრცელდა [[რასტაფარი|რასტაფარიდან]], რომელიც კანაფს იყენებს როგორც [[მედიტაცია|მედიტაციის]] დახმარებას. კიდევ უფრო ბოლო პერიოდში გაჩნდა სრულიად ახალი რელიგიური ფილოსოფია: [[კანთეიზმი|კანტეიზმი]]. [[კანთეიზმი]] არის სიტყვა, რომელიც ნიშნავს კანაფის მცენარის, როგორც რელიგიური გამოცდილების, ყოველგვარ დამოკიდებულებას. მიუხედავად იმისა, რომ ტექნიკურად თვითონ არ არის რელიგია, ეს არის [[ფილოსოფია]], რომელიც შეისწავლის ადამიანის კანაფის მცენარესთან ურთიერთობის თანდაყოლილ რელიგიურ ხასიათს.<ref>{{Cite web |url=https://masscann.org/education-village/peace-and-love-the-spirituality-of-cannabis/religious-use-of-cannabis/ |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2020-11-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210314213802/https://masscann.org/education-village/peace-and-love-the-spirituality-of-cannabis/religious-use-of-cannabis/ |archivedate=2021-03-14 }}</ref>[[ფაილი:Marijuana and pipe.jpg|მინი|პიპე]] === გამოყენების გზები === [[ფაილი:Rolling Joint III.jpg|მარცხნივ|მინი|248x248პქ|ჯოინთი]] მარიხუანას/პლანის მოხმარება ხდება სხვადასხვა გზით: * '''მოწევა''' . კანაფი იწვის და შედეგად ადამიანი შეისუნთქავს მის კვამლს. დღესდღეობით კანაფის მოწევის ბევრი საშუალება და ტექნიკაა გამოგონილი: [[ბონგი]], [[ჯოინთი]], [[პიპე]], ქაღალდში გახვევა, ვეიპი ([[ელექტრო სიგარეტი]]), "ბულბულატორი" და ა.შ<ref>https://loudcloudhealth.com/resources/how-to-smoke-weed/</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.benzinga.com/markets/cannabis/20/10/18040241/how-to-smoke-weed-26-ways-to-consume-cannabis |title=დაარქივებული ასლი |access-date=2020-11-14 |archive-date=2020-11-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201119030535/https://www.benzinga.com/markets/cannabis/20/10/18040241/how-to-smoke-weed-26-ways-to-consume-cannabis }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://maryjanesdiary.com/how-to-smoke-weed/ |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2020-11-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201111203409/https://maryjanesdiary.com/how-to-smoke-weed/ |archivedate=2020-11-11 }}</ref> * '''აბები''' ან '''კაფსულები'''. კაფსულები გახდა მარიხუანის მიღების პოპულარული მეთოდი. აბები შეიცავს მარიხუანას. ამ გზის დადებითი მხარეები შესაფერისია [[რესპირატორული პრობლემები|რესპირატორული პრობლემების]] მქონე ადამიანებისთვის. იგი ასევე იძლევა ზუსტ დოზას და შეიძლება გამოყენებულ იქნას მრავალი დაავადების სამკურნალოდ.<ref>https://ardentcannabis.com/blog/ways-to-consume-marijuana/</ref><ref>https://ardentcannabis.com/blog/ways-to-consume-marijuana/</ref> * '''დალევა.''' მარიხუანით გაჟღენთილი სასმელები ახალი აღარ არის, თუმცა ეს არ არის მოხმარების ყველაზე გავრცელებული ფორმა.<ref>https://ardentcannabis.com/blog/ways-to-consume-marijuana/</ref> (მარიხუანას ჩაი, მანაგუა, ა.შ) *'''შეჭმა.''' მარიხუანასგან გაკეთებული საკვები და სასმელი გამოიყენებოდა მთელი ისტორიის მანძილზე, ჯერ კიდევ ჩვენს წელთაღრიცხვამდე 1000 წლიდან. ძირითადად მას ურევენ ნამცხვრებში და ფუნთუშეულებში<ref>https://www.healthline.com/nutrition/eating-weed#is-it-edible</ref> *'''წასმა.''' კანაფისგან შემდგარი კოსმეტიკური საშუალებები. == ისტორია == === ანტიკური === [[ფაილი:Bhang eaters before two huts (6124556163).jpg|მინი|422x422პქ|ინდოელები ჭამენ ბანგს]] მარიხუანა სათავეს იღებს [[ცენტრალური აზია|ცენტრალური აზიისა]] და [[ინდოეთი|ინდოეთის]] ქვეკონტინენტიდან. მისი გამოყენება ქსოვილებისა და ბაწრების წარმოებისთვის კი [[ნეოლითის ხანა|ნეოლითის ხანით]] თარიღდება [[ჩინეთი|ჩინეთსა]] და [[იაპონია|იაპონიაში]]. გაუგებარია, როდის გახდა კანაფის ფსიქოაქტიური თვისებები ცნობილი, ზოგიერთი გამოკვლევის თანახმად, მარიხუანას შეიცავდა [[ძველი ინდოეთი|ძველ ინდოეთში]] დამზადებული წამლები. [[ჰეროდოტე|ჰეროდოტეს]] გადმოცემით, [[სკვითები]] კანაფით განწმენდის რიტუალებს ატარებდნენ: ისინი კარავში ცეცხლს ანთებდნენ, მის ირგვლივ იკრიბებოდნენ, კოცონში ქვებს აწყობდნენ, მასზე კანაფის თესლს ყრიდნენ და "სიხარულის გამომწვევ" ორთქლს ისუნთქავდნენ (ძვ.წ. V-IV ს.), კანაბისით  თრობის შესახებ წერდნენ ასევე [[დემოკრიტე]] და [[გალენი]].<ref>http://intermedia.ge/%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%90/100831-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90-%C2%AB%E1%83%90%E1%83%A6%E1%83%96%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90%C2%BB-%C2%AB%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%AA%E1%83%94%E1%83%9B%E1%83%90%C2%BB-%E1%83%93%E1%83%90-%C2%AB%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%A1%E1%83%98%C2%BB/89/{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref>კანაფი ცნობილი იყო ანტიკურ მსოფლიოშიც. ქირურგი [[დოსკორიდე]], რომელიც კანაბისს ანესთეზიისათვის იყენებდა. ტკივილის გასაყუჩებლად  საჭირო იყო ჰაშიშის ძალიან დიდი დოზა, რომელიც მზადდებოდა კანაფის ფისისგან და იწვევდა ჰალუცინოგენურ თვისებებს. [[კანაფი|კანაფის]] თესლი და მისგან დამზადებული შინაური წამლები აღმოჩენილი იქნა არქეოლოგიური გათხრების შედეგად როგორც აზიის, ასევე ევრაზიის კონტინენტზე. იგი აღმოჩენილია [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] სამარხებშიც და თარიღდება ძვ.წ 3000 წლით, თუმცა კანაფის სამშობლო ცენტრალური აზიაა. ვარაუდობენ, რომ სწორედ აქედან მოხდა მისი გავრცელება აღმოსავლეთით, ინდოეთსა და ჩინეთში. <ref>https://www.aura.ge/menu/2-istoriebi/133-palitra/604-marixuanas-istoria.html</ref> [[ფაილი:Cannabissativadior.jpg|მარცხნივ|მინი|მარცხნივ არაბული სიტყვები ჩანს (''qinnab bustani)'' قنب بستاني ან "ბაღის კანაფი"]] 3 ათასი წლის წინ, ის მედიკამენტების სიაში შედიოდა, როგორც ტკივილგამაყუჩებელი, [[ხველა|ხველის]] და [[ფაღარათი|ფაღარათის]] საუკეთესო საშუალება. ხოლო, ძვ. წ. XV საუკუნით დათარიღებული დოკუმენტის მიხედვით, ცნობილია, რომ ჩინელი ექიმები კანაფს [[რევმატოლოგია|რევმატიული]] ტკივილების და [[პოდაგრი|პოდაგრის]] სამკურნალოდ იყენებდნენ. კანაბისი ცნობილი იყო ძველი [[ასურელები|ასურელებისთვის]], რომლებმაც აღმოაჩინეს მისი ფსიქოაქტიური თვისებები [[ირანელი ხალხები|ირანელთა]] მეშვეობით. გამოიყენეს იგი ზოგიერთ რელიგიურ ცერემონიაში და მას უწოდეს "ქუნუბუ" (ნიშნავს “კვამლის წარმოქმნის გზას”). ირანელებმა ასევე გააცნეს კანაფი [[კანადელები|კანადელებს]], [[თრაკიელები|თრაკიელებსა]] და დაციელებს, რომელთა [[შამანიზმი|შამანები]] მისი მოწევის საშუალებით აღწევდნენ ტრანსს. ეს მცენარე ჩინეთში გამოიყენებოდა ძვ.წ 2800 წლამდე, ინდოეთში ძვ. წ. 1000 წლამდე, სადაც მას თერაპიული/სამედიცინო დანიშნულება ჰქონდა, ასევე იყენებდნენ საკვებსა და სასმელში, ბანგის ჩათვლით. <ref name=":2">https://myseed.ge/%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%AE%E1%83%A3%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A1-%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90/</ref> ინდოეთიდან კანაფი გავრცელდა სამხრეთ აფრიკაში და [[ესპანეთი|ესპანეთში]], საიდანაც ზღვაოსნების მეშვეობით მოხვდა [[ამერიკა|ამერიკაში]]. აღმოსავლური კულტურა, ფლობს შედარებით [[არქეული ერა|არქაულ]] ხელნაწერებს კანაფის შესახებ. ძველ ჩინეთში ჰაშიში გამოიყენებოდა, როგორც ტკივილგამაყუჩებელი საშუალება. იგი შეტანილია ჩინეთის იმპერატორის [[შენ-ნუნი|შენ-ნუნის]] (ძვ.წ 2737 წ.) წამლების კრებულში, როგორც ხველებისა და ფაღარათის სამკურნალო საშუალება. [[ფაილი:PEbers c41-bc.jpg|მინი|ებერული პაპირუსი (ძვ. წ. XV ს.), ძველი ეგვიპტე. წერია კანაფზე, რომელიც გამოიყენება ანთების სამედიცინო შემთხვევებზე.]] მარიხუანას აქვს მრავალწლიანი ისტორია რიტუალურ გამოყენებაში. და იგი გვხვდება [[ფარმაკოლოგია|ფარმაკოლოგიურ]] კულტებში მთელ მსოფლიოს გარშემო. კანაფის მოწევის ყველაზე ადრეული მტკიცებულებები იქნა ნაპოვნი [[ჯირზანკალის სასაფლაო|ჯირზანკალის სასაფლაოს]] 2,500 წლის სამარხში, დასავლეთ ჩინეთში მდებარე [[პამირი|პამირის მთებში]], სადაც კანაფის დამწვარი ნარჩენები იყო ნაპოვნი, სპეციალურ ქვის სანთურებში, რომლებიც შესაძლოა გამოიყენეს დაკრძალვის რიტუალების დროს. <ref name=":2" /> ინდოეთში  კანაფმა აღიარება მოიპოვა როგორც საკრალურმა ბალახმა. ჰაშიში მოხსენიებულია ძველ ინდურ [[ეპოსი|ეპოსში]]. ლეგენდები კანაფზე და მის მოხმარებაზე არსებობს ბევრ რელიგიაში: [[სინტოიზმი|სინტოიზმში]] (უძველესი იაპონური რელიგია), კანაფი გამოიყენებოდა დასაქორწინებელი წყვილების შესაერთებლად, ბოროტი სულების განსადევნად და ქორწინებაში მხიარულებისა და ბედნიერების დასამკვიდრებლად. ინდუიზმში კი, კანაფი წმინდა მცენარე იყო, რომელიც [[შივა|შივას]] ბრძანებით [[ჰიმალაი|ჰიმალაიდან]] ჩამოიტანეს ადამიანის ”ტკბობისა და განათლებისათვის”, ბუდიზმში კანაფი ფართოდ გამოიყენებოდა საკვებში, ასევე  რიტუალური მიზნებისთვის, [[ზარათუშტრა|ზარატუსტრას]] მიმდევრები კანაფის რელიგიური და სამედიცინო მიზნებით გამოყენებაზე პრაქტიკებს ატარებდნენ, [[ესენები]] (ძველი ეგვიპტე ძვ.წ. I ს.), ისლამის მიმდევარი სუფიები, [[კოპტები]] (პირველი ეგვიპტელი ქრისტიანები) და ბევრი სხვა რელიგიური მიმდინარეობები, კარგად ფლობდნენ ინფორმაციას ამ მცენარის თვისებების შესახებ.<ref name=":3">https://www.aura.ge/menu/2-istoriebi/133-palitra/604-marixuanas-istoria.html</ref><ref>https://myseed.ge/%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%AE%E1%83%A3%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A1-%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90/</ref><ref name=":4">http://intermedia.ge/%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%90/100831-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90-%C2%AB%E1%83%90%E1%83%A6%E1%83%96%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90%C2%BB-%C2%AB%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%AA%E1%83%94%E1%83%9B%E1%83%90%C2%BB-%E1%83%93%E1%83%90-%C2%AB%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%A1%E1%83%98%C2%BB/89/{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> === მე-20 საუკუნემდე === დრომოჭმული ტაბუს განმტკიცებას ეკლესია შედარებით გვიან შეუდგა. კანაფი არასოდეს არ გამქრალა სასულიერო პირების მხედველობის არედან. იმ დროისთვის, ფართოდ გავრცელებული სამკურნალო დანიშნულების გარდა, კანაფი გამოიყენებოდა ქაღალდის წარმოებაში, მისი ზეთი კი ლამფებისთვის, სანათებისთვის, კანდელისთვის. კანონმდებლობით გათვალისწინებული დევნა დაიწყო XII საუკუნეში, როცა ეკლესიამ კანაბისის გამოყენება აკრძალა ესპანეთში, ხოლო XIII საუკუნეში საფრანგეთში.1484 წელს პაპმა [[ინოკენტი VIII|ინოკენტი VIII-ემ]] ოფიციალურად გამოყო კანაფი სამედიცინო პრეპარატებისგან და მას "უწმინდური ზიარების სატანური მესა" უწოდა. აკრძალვა კანაფის სამედიცინო დანიშნულებით გამოყენებაზე მოიხსნა მხოლოდ 150 წლის შემდეგ. 1611 წლიდან კანაფის დამუშავება დაიწყეს შტატ [[ვირჯინია|ვირჯინიაში]]. კანაფის ტექსტილისა და სამკურნალო თვისებების შესახებ შესანიშნავად იცოდნენ ამერიკის პირველმა პრეზიდენტებმა (სახელმწიფო უხდიდა დონაციას ფერმერებს, რომელთაც მოჰყავდათ კანაფი). პირველი წერილობითი წყარო რომელიც კანაფს ეხება, 1619 წლით დათარიღებულ კანონში გვხვდება, ახალ ინგლისურ კოლონიაში. კერძოდ, ახალმოსახლეებს ევალებოდათ, კანაფი მოეყვანათ ყველა შესაძლებლობისთანავე და რაც შეიძლება დიდი რაოდენობით. რაც სრულიად შეესაბამებოდა [[ჰენრი VIII|ჰენრიხ VIII]] ტიუდორის კანონს, რომელიც ყველა ფერმერს, საკუთარი მიწის ნაკვეთის 1/6-ზე კანაფის მოყვანას ავალდებულებდა. ნაკვეთიდან მიღებული კანაფის მოსავალი სახელმწიფოსთვის უნდა ჩაებარებინათ, არმიის და ფლოტის საჭიროებისთვის. საინტერესოა, რომ კანაფის, როგორც უძველესი და ფართოდ გავრცელებული მცენარის კლასიფიკაცია მოხდა მხოლოდ 1753 წელს, [[კარლ ლინე|კარლ ლინეს]] მიერ. კანაფი აღწერილი იქნა ასევე [[ჟან ბატისტ ლამარკი|ლამარკის]] მიერ 1783 წელს XVIII საუკუნის დასაწყისიდან, მიწის მფლობელს, რომლის ნაკვეთზეც კანაფი არ ხარობდა, იჭერდნენ და პატიმრობას უსჯიდნენ. ამიტომ, აშშ-ს პირველი პრეზიდენტი [[ჯორჯ ვაშინგტონი]] ვიდრე [[გენერალი]] და [[პრეზიდენტი]] გახდებოდა, ფერმერი იყო და საკუთარ მამულში, [[თამბაქო|თამბაქოს]] და [[ხორბალი|ხორბალთან]] ერთად, კანაფიც მოჰყავდა, რომელიც, სხვათა შორის, ძირითადი შემოსავლის წყარო იყო მისთვის. 1836-1840 წლებში, ჩრდილოეთ აფრიკასა და შუა აღმოსავლეთში მოგზაურობის შემდეგ, ფრანგი ექიმი ჟაკ-ჯოზეფ მოროუ წერდა კანაფის მოხმარების ფსიქოლოგიურ ეფექტებზე; ის იყო პარიზის "‘Club des Hashischins"-ის ("ჰაშიშინების კლუბი") წევრი. 1842 წელს ირლანდიელი ექიმი ვილიამ ბრუკ ო შონესი, რომელიც შეისწავლიდა ამ პრეპარატს და მუშაობდა ექიმად აღმოსავლეთ ინდოეთში, ბრიტანეთში მოახერხა გარკვეული რაოდენობის მარიხუანას ჩატანა. ამან დიდი ინტერესი გამოიწვია აღმოსავლეთის მიმართ. 1839 წელს ინგლისელმა ექიმმა და სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრმა შონესმა შრომა გამოაქვეყნა, რომელშიც საუბარი იყო [[რევმატიზმი|რევმატიზმის]] და კრუნჩხვების კანაბისით წარმატებით მკურნალობის შესახებ. იმავე პერიოდში, [[ევროპა|ევროპასა]] და ამერიკაში, ოფიციალური მედიცინა მკურნალობის პროცეცში, კანაფის ფოთლების და ყვავილების ნაყენს სპაზმების საწინააღმდეგო და საძილე საშუალებად იყენებდა, ხოლო კანაფის ზეთი, ანთების და ჭრილობის სამკურნალოდ გამოიყენებოდა. XIX საუკუნემდე კანაფი "შავების ბალახად" ითვლებოდა, რადგან [[აფრო-ამერიკელები|აფროამერიკელებს]] თამბაქოს მოწევის უფლება არა ჰქონდათ და მხოლოდ მარიხუანას ეწეოდნენ. კანაბისის გამოყენება აღელვებდა მხოლოდ ეკლესიასა და მღვდელთმსახურებს, კანონმდებლობით იგი არ იდევნებოდა. 1864 წელს [[ეგვიპტე]] გახდა პირველი ქვეყანა, სადაც აიკრძალა კანაფის გამოყენება. [[ფრიდრიხ ნიცშე]], რომელიც სუსტად იყო და ავადმყოფობდა, მისი ბიოგრაფის, გალსვის აღწერით იყენებდა აფთიაქში დამზადებულ კანაფის ნაყენს, რომელიც კრიზისის პერიოდში მისთვის ერთადერთ სამკურნალო საშუალებას წარმოადგენდა. როგორც ცნობილია 19 საუკუნის მეორე ნახევარში, პარიზში, [[სენის სანაპირო|სენის სანაპიროზე]] მდებარეობდა ჰაშიშის მწეველთა კლუბი. ლიტერატორების და მსახიობების საზოგადოება თავს იქცევდა ეგზოტიკური კანაფის სახეობებით. კლუბის წევრები რეგულარულად ხვდებოდნენ და მოიხმარდნენ ჰაშიშს. ესენი იყვნენ სახელოვანი ლიტერატორები: [[შარლ ბოდლერი|ბოდლერი]], გოტიე, [[პოლ ვერლენი|ვერლენი]], [[ონორე დე ბალზაკი|ბალზაკი]], [[ალექსანდრ დიუმა (მამა)|დიუმა]] და სხვები. მათი მეშვეობით ჰაშიში ფართოდ გახდა ცნობილი ევროპულ კულტურულ ტრადიციებში. იმ დროს საზოგადოებას არ შეეძლო სწორად აეხსნა ადამიანზე მცენარის ფსიქოაქტიური გავლენის ფაქტორი. 1840-1900 წლებში დასავლეთის სამედიცინო ლიტერატურაში 100-ზე მეტი ნაშრომი შეიქმნა კანაბისის სამკურნალო თვისებების შესახებ. 1937 წლამდე, კანაფზე დამზადებული წამლებით 100-მდე დაავადებას მკურნალობდნენ. მათ შორის: [[ასთმა|ასთმას]], [[შაკიკი|შაკიკს]], [[ჰერპესი|ჰერპესს]], [[ართრიტი|ართრიტს]], რევმატიულ ტკივილს, უძილობას და ნერვული სისტემის სხვადასხვა დაავადებებს.<ref name=":3" /><ref name=":4" /><ref name=":2" /> კანაფის კრიმინალიზაცია მოხდა სხვადასხვა ქვეყანაში XIX საუკუნის დასაწყისიდან. [[მავრიკი|მავრიკის]] ბრიტანულმა კოლონიებმა კანაფი აკრძალეს 1840 წელს ინდოეთის დაქირავებულ მუშებზე, იგივე მოხდა ბრიტანულ სინგაპურში 1870 წელს. [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] კანაფის გაყიდვის პირველი შეზღუდვები დაწესდა 1906 წელს ([[კოლუმბიის ოლქი|კოლუმბიის ოლქში]]).  <nowiki/>[[კანადა|კანადაში]] კანაფის კრიმინალიზაცია მოხდა 1923 წელს, მაგრამ საბოლოოდ 2018 წელს ლეგალიზებული იქნა მისი მოხმარება რეკრეაციული და სამკურნალო მიზნებისთვის.<ref>{{Cite web |url=http://www.druglibrary.org/schaffer/hemp/taxact/woodward.htm |title=დაარქივებული ასლი |access-date=2020-11-17 |archive-date=2017-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171026200210/http://www.druglibrary.org/Schaffer/hemp/taxact/woodward.htm }}</ref><ref>https://archive.org/stream/actsofparl1923v01cana#page/134/mode/2up</ref><ref>https://www.canada.ca/en/health-canada/services/drugs-health-products/drug-products/applications-submissions/guidance-documents/guidance-cannabis-act-food-and-drugs-act-related-regulations/document.html</ref> === მე-20 საუკუნიდან === [[ფაილი:Drug bottle containing cannabis.jpg|მინი|379x379პქ|კანაფის შემცველი წამლის ბოთლი]] მეოცე საუკუნის დასაწყისში კანაფმა დაიწყო საკანონმდებლო ორგანოების ყურადღების მიპყრობა. გადასახადებისა და კანონების მიღება დაიწყო სამრეწველო კანაფის კულტივირების ან მარიხუანის, როგორც სამედიცინო ან სარეკრეაციო გამოყენების წინააღმდეგ. 1906 წლის კანონი ერთ-ერთი პირველი კანონი იყო, რომლის თანახმად, წამლების შინაარსი უნდა გამოვლენილიყო. ასე რომ, [[მორფინი|მორფინის]], [[ალკოჰოლი|ალკოჰოლის]], [[კოკაინი|კოკაინის]], [[ჰეროინი|ჰეროინის]] ან კანაფის შემცველობა უნდა იყოს მითითებული ეტიკეტზე, პრეპარატის რაოდენობასთან ერთად. არალეგალური იყო ამ მედიკამენტების რეცეპტის გარეშე გაყიდვა - კანონი ითხოვდა მხოლოდ ინგრედიენტების გამოვლენას, რადგან ამ ნაყენებიდან ბევრს ადრე ჰქონდა საიდუმლოდ შენახული მათი შინაარსი. [[ფაილი:Killerdrug.jpg|მარცხნივ|მინი|254x254პქ|კანაფის პროპაგანდა 1935 წ.]] 1914 წლისთვის [[ოპიუმი|ოპიუმზე]] დამოკიდებულება ფართოდ გავრცელებული პრობლემა იყო აშშ-ში, სავარაუდოდ ყოველი 400 ადამიანიდან ერთი იყო დამოკიდებული. ბევრი ქალი გახდა ნარკომანი მას შემდეგ, რაც ოპიუმი მიიღეს, როგორც მედიკამენტები მენსტრუალური ან ემოციური პრობლემების დროს. მრავალი ადამიანი სამოქალაქო ომის შემდეგ სხვა [[ოპიატები|ოპიატზე]], მორფინზე გახდა დამოკიდებული, რადგან ეს ტკივილგამაყუჩებელი იყო მათთვის, ვინც დაშავდა. 1914 წლის დეკემბრის [[ჰარისონის ნარკოტიკების აქტი|ჰარისონის ნარკოტიკების აქტით]] დაწესდა კონტროლი და გადასახადები ოპიატების ან კოკაინის განაწილებაზე. ეს იყო ერთ-ერთი ყველაზე ადრეული შეზღუდვა ნარკომანიის ტრეფიკინგის შესახებ აშშ-ში. ცოტა ხნის შემდეგ მას მოჰყვა ალკოჰოლის წარმოებისა და გაყიდვის აკრძალვა, აკრძალვა, რომელიც გაუქმდა 1933 წელს.<ref>https://www.narconon.org/drug-information/marijuana-20th-century.html</ref> 1915-1927 წლებში 10 შტატმა მიიღო მარიხუანას აკრძალვის კანონი<ref name=":5">https://medicalmarijuana.procon.org/historical-timeline/</ref> [[ფაილი:Joseph Burton Picture with harvest Hemp - USDA War Board.jpg|მარცხნივ|მინი|261x261პქ|შეერთებული შტატების სოფლის მეურნეობის დეპარტამენტის მიერ გადაღებული სურათი. ჟოზეფ ბარტონი კანაფის მოსავლით]] 1937 წლისთვის მარიხუანას საგადასახადო აქტმა ფაქტობრივად აკრძალა ქარხნის მიერ კანაფის გაყიდვაზე, ფლობაზე ან ტრანსპორტირებაზე დაწესებული მძიმე აქციზით. ეს აქტი დაადგინა ფედერალურმა მთავრობამ. მარიხუანასთან დაკავშირებული პირველი დაკავება 1937 წლის 2 ოქტომბერს მოხდა, რომელიც 58 წლის სამუელ კალდუელი იყო. მიუხედავად იმისა, რომ შეერთებულ შტატებში მარიხუანის მოყვანა განაგრძეს, კანაფის ბოლო ოფიციალური მინდვრები [[უისკონსინი|ვისკონსინში]] 1957 წელს დარგეს. [[ფაილი:Hemp for victory.webm|მინი|258x258პქ|"კანაფი გამარჯვებისთვის"]] [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] მსგავსად ყველაზე რთულ დროსაც კი, კანაფს იყენებდნენ მთელ მსოფლიოში. შეერთებული შტატების მთავრობამ 1942 წელს ფილმში "''Hemp for Victory''"-ის (კანაფი გამარჯვებისთვის) გამოშვებით წაახალისა ფერმერები, მეტი კანაფის მოყვანისთვის. ფილმში ნაჩვენებია კანაფის ისტორია, როგორ იზრდება მცენარე და როგორ ხდება მისი გადამუშავება სხვადასხვა პროდუქტებში, რომლებიც აუცილებელია ომისთვის. კანაფის ბოჭკოს ჰქონდა გადამწყვეტი მნიშვნელობა ძლიერი სამხედრო ტექნიკის წარმოებისთვის [[იაპონია|იაპონიაში]], სადაც იგი ომის მასალად ითვლებოდა. მეორე მსოფლიო ომის დროს მარიხუანას ფსიქოლოგიურ ეფექტებს იყენებდნენ, როგორც "სიმართლის შრატს", რომელიც ამარტივებდა პატიმრებისგან ინფორმაციის მიღებას.<ref>{{Cite web |url=https://www.civilized.life/articles/5-facts-about-how-cannabis-was-used-in-world-war-ii/ |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2020-11-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201022182904/https://civilized.life/articles/5-facts-about-how-cannabis-was-used-in-world-war-ii/ |archivedate=2020-10-22 }}</ref> 1944 წელს [[ნიუ იორკის მედიცინის აკადემია|ნიუ იორკის მედიცინის აკადემიამ]] გამოაქვეყნა ვრცლად გამოკვლეული დასკვნა, რომელშიც ნათქვამია რომ, ადრე ჩატარებული გამოკვლევებისა და გავრცელებული მოსაზრების საწინააღმდეგოდ, მარიხუანას გამოყენებამ არ გამოიწვია ძალადობა, გაგიჟება, სექსუალური დანაშაული და ნარკომანია. <ref name=":6">https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/dope/etc/cron.html</ref> [[ფაილი:HaleBoggs.jpeg|მინი|ჰელე ბოგსი]] 1951 წელს [[კონგრესი (აშშ)|კონგრესმა]] დააწესა სავალდებულო მინიმალური თავისუფლების აღკვეთა ნარკოდანაშაულისთვის. მისი სპონსორის სახელით, წარმომადგენელი [[ჰელე ბოგსი]] დაასახელა. ბოგსის აქტმა დააწესა ორიდან ხუთ წლამდე მინიმალური სასჯელი პირველი დანაშაულისთვის, მათ შორის მარტივი შენახვისთვის. კანონი არ განასხვავებდა ნარკოტიკების მომხმარებლებსა და ნარკოტიკების ტრეფიკინგებს განაჩენის შეფარდების მიზნით. ბოგსის კანონის მამოძრავებელი ძალა იყო მცდარი რწმენა იმისა, რომ ნარკომანია გადამდები და განუკურნებელი დაავადებაა, ნარკომანი უნდა იყოს კარანტინირებული და იძულებული გახდეს გაიაროს მკურნალობა. ”<ref>https://www.govtrack.us/congress/bills/82/hr3490</ref><ref name=":5" /> 1956 წელს კანონები გამკაცრდა და მინიმალური სასჯელი ორიდან ათ წლამდე იზრდება, ასევე ემატება ჯარიმა 20,000 დოლარამდე.<ref>https://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/bulletin/bulletin_1956-01-01_3_page005.html#:~:text=To%20amend%20the%20Internal%20Revenue,and%20for%20other%20related%20purposes.&text=this%20Act%20may%20be%20cited,Narcotic%20Control%20Act%20of%201956.%22</ref> პოლიტიკური და კულტურული კლიმატის შეცვლა აისახა მარიხუანის მიმართ უფრო მსუბუქი დამოკიდებულებაში. პრეპარატის გამოყენება ფართოდ გავრცელდა თეთრკანიან საშუალო ფენაში. პრეზიდენტებმა [[ჯონ ფიცჯერალდ კენედი|კენედისა]] და [[ლინდონ ჯონსონი|ჯონსონის]] დაკვეთით გაკეთებულმა ანგარიშებმა აჩვენა, რომ მარიხუანას მოხმარება არ იწვევს ძალადობას.<ref name=":6" /> 1968 წლის 1 ნოემბრის ვუტონის მოხსენებაში, რომელიც დაწერილია [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებული სამეფოს]] მთავრობის მრჩეველთა კომიტეტის მიერ ნარკომანიის შესახებ, ნათქვამია, რომ ”კანაფის გრძელვადიან მიღებას ზომიერ დოზებში არ აქვს მავნე ზემოქმედება, კანაფი ნაკლებად საშიშია, ვიდრე [[ოპიატები]], [[ამფეტამინი|ამფეტამინები]] და [[ბარბიტურატები]], ასევე ნაკლებად საშიშია ვიდრე ალკოჰოლი. ”ანგარიშის გავლენა ჩანს ბრიტანეთის ნარკოპოლიტიკაში, რომელიც მარიხუანას შენახვისთვის ჯარიმებს 50% -ით ამცირებს.<ref>https://api.parliament.uk/historic-hansard/commons/1969/jan/27/cannabis-wootton-report</ref> [[ფაილი:Two girls smoking pot during an outing in Cedar Woods, Texas - NARA - 554909.tiff|მარცხნივ|მინი|341x341პქ]] 1970 წელს კონგრესმა გააუქმა სავალდებულო ჯარიმების უმეტესობა ნარკომანიასთან დაკავშირებული დანაშაულისთვის. საყოველთაოდ აღიარებული იყო, რომ გასული საუკუნის 50-იანი წლების სავალდებულო მინიმალურმა სასჯლებმა ვერაფერი გააკეთა ნარკოლოგიური კულტურის აღმოსაფხვრელად, რომელიც მოიცავდა მარიხუანას გამოყენებას 60-იანი წლების განმავლობაში, და რომ დაწესებული მინიმალური სასჯელი ხშირად ზედმეტად მკაცრი იყო. ნარკომანიის სრულყოფილი პრევენციისა და კონტროლის შესახებ კანონში მარიხუანას სხვა კატეგორიის ნარკოტიკებისგან განცალკევება და მცირე რაოდენობის ფლობის გამო სავალდებულო ფედერალური სასჯელები გაუქმდა.<ref name=":6" /> 1972 წელს ამერიკის შეერთებული შტატების პრეზიდენტ [[რიჩარდ ნიქსონი|რიჩარდ ნიქსონის]] მიერ კონგრესის ხელმძღვანელობით დანიშნულმა მარიხუანასა და ნარკომანიის ეროვნულმა კომისიამ განიხილა მარიხუანასთან დაკავშირებული კანონები და დაადგინა, რომ მარიხუანის პირადი მოხმარების დეკრიმინალიზაცია უნდა განხორციელებულიყო. ნიქსონმა უარყო რეკომენდაცია, მაგრამ გასული საუკუნის 70-იანი წლების განმავლობაში თერთმეტმა შტატმა მარიხუანის დეკრიმინალიზაცია მოახდინა, სხვებმა კი შეამცირეს ჯარიმები.<ref>https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1749335/</ref> 1976 წელს [[ნიდერლანდები|ნიდერლანდებმა]] მიიღო კანაფის ფაქტობრივი დეკრიმინალიზაცია. <ref>https://www.centreforpublicimpact.org/case-study/dutch-policy-marijuana-use-continuity-change/</ref> ორი წლის შემდეგ [[ნიუ-მექსიკო|ნიუ მექსიკომ]] მიიღო პირველი სახელმწიფო კანონი, რომელიც აღიარებს მარიხუანას სამედიცინო ღირებულებას მომდევნო რამდენიმე წლის განმავლობაში 30-ზე მეტმა შტატმა მიიღო მსგავსი კანონმდებლობა.<ref name=":5" /> 1986 წლის ნარკომანიის წინააღმდეგ ბრძოლის აქტი ზრდის მარიხუანას შენახვას და ვაჭრობას. პრეზიდენტმა [[რონალდ რეიგანი|რონალდ რეიგანმა]] ხელი მოაწერა ნარკომანიის წინააღმდეგ ბრძოლის აქტს, რომელიც აწესებს სავალდებულო სასჯელს ნარკოტიკებთან დაკავშირებული დანაშაულებისათვის.<ref>https://www.aclu.org/press-releases/aclu-releases-crack-cocaine-report-anti-drug-abuse-act-1986-deepened-racial-inequity</ref> რეიგანის მსგავსად პრეზიდენტმა [[ჯორჯ ბუში|ჯორჯ ბუშმა]] ახალი ომი გამოუცხადა ნარკოტიკებს ეროვნულ სატელევიზიო გამოსვლაში.<ref>https://www.drugpolicy.org/issues/brief-history-drug-war</ref> ტეტრაჰიდროკანაბინოლის (ტჰკ) აღმოჩენიდან ოცდარვა წლის შემდეგ, 1992 წელს დოქტორმა მეჩულამმა ექიმ უილიამ დევანთან და დოქტორ ლუმირ ჰანუსთან ერთად დაადგინა ტვინის პირველი ენდოგენური [[კანაბინოიდი]] (ან ენდოკანაბინოიდი) - ტვინის ბუნებრივი ვერსია THC (ტჰკ) - რომელსაც ისინი უწოდებენ ანანდამიდის, სანსკრიტული სიტყვიდან "ანანდა", რაც ნიშნავს "მარადიულ ნეტარებას" ან "უზენაეს სიხარულს". ენერგიული ვარჯიში ასტიმულირებს ანანდამიდის გამოყოფას და ეიფორიული კეთილდღეობის განცდას. <ref>https://www.labroots.com/trending/cannabis-sciences/8456/endocannabinoid-system-discovered</ref> 1996 წლის 5 ნოემბერს, [[კალიფორნია]] გახდა პირველი შტატი, რომელმაც დააკანონა სამედიცინო მარიხუანა. კანონი ითვალისწინებს მარიხუანის გაყიდვისა და სამედიცინო გამოყენებას შიდსის, კიბოს და სხვა სერიოზული და მტკივნეული დაავადებების მქონე პაციენტებისთვის.<ref>https://ballotpedia.org/California_Proposition_215,_the_Medical_Marijuana_Initiative_(1996)</ref> ორი წლის შემდეგ, 1998 წლის 3 ნოემბერს ალასკამ, ორეგონმა და ვაშინგტონმაც მოახდინეს სამედიცინო მარიხუანის ლეგალიზაცია.<ref>https://medicalmarijuana.procon.org/legal-medical-marijuana-states-and-dc/</ref> 1998 წლის 11 ნოემბერს დიდი ბრიტანეთის [[ლორდთა პალატა|ლორდთა პალატის]] კომიტეტი რეკომენდაციას უწევს სამედიცინო მარიხუანის ლეგალიზებას. ”მთავრობამ უნდა მისცეს ექიმებს საშუალება გამოიყენონ კანაფი სამედიცინო გამოყენებისთვის" ეს არის დასკვნა ლორდთა პალატის სამეცნიერო და ტექნოლოგიური კომიტეტის მიერ. <ref>{{Cite web |url=https://www.coloradonorml.org/health-endorsements.html |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2020-11-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201127134246/https://www.coloradonorml.org/health-endorsements.html |archivedate=2020-11-27 }}</ref> === 21-ე საუკუნე === 21-ე საუკუნის დასაწყისში, 2000 წელს კანადაში მარიხუანას ლეგალიზაციის ინიციატივა ჩაიშალა,<ref name=":7">{{Cite web |url=https://www.advancedholistichealth.org/history.html |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2020-11-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201111204459/http://www.advancedholistichealth.org/history.html |archivedate=2020-11-11 }}</ref> თუმცა 3 წლის შემდეგ კანადა ხდება პირველი ქვეყანა მსოფლიოში, რომელმაც დაამტკიცა სამედიცინო მარიხუანა ქვეყნის მასშტაბით.<ref name=":7" /> [[მარკ ემერი]], კანადის მოქალაქე და მარიხუანის თესლის უმსხვილესი დისტრიბუტორი შეერთებულ შტატებში, დაახლოებით 1995 წლიდან 2005 წლის ივლისამდე იყო [[გამოძიების ფედერალური ბიურო|გამოძიების ფედერალური ბიუროს]] (FBI) ნომერ პირველი ძებნილ ნარკოტიკების სიაში, რომელსაც საბოლოოდ ბრალი წაუყენეს. იგი ექსტრადირებული იქნა კანადიდან აშშ-ში გასასამართლებლად 2010 წლის მაისში.<ref>https://torontolife.com/city/toronto-sports/t-o-cops-investigating-roger-clemens-for-fbi-canada-finally-involved-in-international-drug-scandal-that-doesnt-involve-marc-emery/</ref><ref>https://www.cbsnews.com/news/the-prince-of-pot/</ref><ref>https://www.cannabisculture.com/content/2010/05/12/4639/</ref> ზოგიერთი იურისდიქცია იყენებს ნებაყოფლობითი მკურნალობის უფასო პროგრამებს ან/და სავალდებულო მკურნალობის პროგრამებს მომხმარებლისთვის. ცოტა რაოდენობით ფლობის შემთხვევაშიც კი შეიძლება გრძელვადიანი სასჯელი ჰქონდეთ ზოგიერთ ქვეყანაში, განსაკუთრებით აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნებში, სადაც კანაფის გაყიდვამ შეიძლება გამოიწვიოს სიკვდილით დასჯა. პოლიტიკური პარტიები და არაკომერციული ორგანიზაციები, რომლებიც დაფუძნებულია სამედიცინო კანაფის ლეგალიზაციაზე, გაჩნდა ისეთ ქვეყნებში, როგორებიცაა [[ჩინეთი]] და [[ტაილანდი]]. 2012 წლის დეკემბერს, ვაშინგტონი გახდა შტატი, რომელმაც ოფიციალურად ლეგალური გახადა მარიხუანა, 2013 წლის 1 იანვარს კი, კოლორადოში პირველად დართეს ნება გაეხსნათ “მარიხუანას კლუბი”, სადაც ნებადართული იყო მოეხმარათ მარიხუანა კერძო საკუთრებაში თუმცა, ყიდვა და გაყიდვა აკრძლული იყო. ყველაზე ფარდოთ გავრცელებული უკანონო ნივთიერება კანაფი, 2013 წელს, 128-იდან 232 მილიონამდე ადამიანმა გამოიყენა.<ref name=":2" /> 2013 წლის მაისში, [[კალიფორნია|კალიფორნიის]] უზენაესმა სასამართლომ მიიღო გადაწყვეტილება, რომ ადგილობრივ სამმართველო ორგანოებს შეუძლიათ აკრძალონ მარიხუანა სამედიცინო მიზნებისთვის, მიუხედავად იმისა, რომ კალიფორნიის კანონის თანახმად ნებადართულია მარიხუანას სამედიცინო მიზნებისთვის გამოყენება. ურუგვაიში, პრეზიდენტმა [[ხოსე მუხიკა|ხოსე მუხიკამ]], 2013 წლის დეკემბერში ხელი მოაწერა რეკრეაციული კანაფის ლეგალიზების შესახებ კანონმდებლობას , რითაც ურუგვაი გახდა პირველი ქვეყანა თანამედროვე ეპოქაში, რომელმაც კანაფის ლეგალიზაცია მოახდინა. კანონის განხორციელების ხანგრძლივი შეფერხების შემდეგ, 2017 წელს თექვსმეტი აფთიაქი უფლებამოსილი გახდა კანაფის კომერციულად გასაყიდად. 2018 წლის 19 ივნისს კანადის სენატმა მიიღო კანონპროექტი და პრემიერ-მინისტრმა გამოაცხადა ლეგალიზაციის ძალაში შესვლის ოფიციალური თარიღი, 2018 წლის 17 ოქტომბერი. ამით კანადა გახდა მეორე ქვეყანა, რომელმაც მარიხუანას ლეგალიზაცია მოახდინა. 2015 წლის ნოემბერში [[უტარაკჰანდი]] გახდა ინდოეთის პირველი შტატი, რომელმაც დააკანონა კანაფის მოყვანა [[მრეწველობა|სამრეწველო]] მიზნით. ინდოეთის ქვეკონტინენტის, [[ინდუიზმი|ინდუიზმურ]] და [[ბუდიზმი|ბუდისტურ]] კულტურებში მარიხუანას გამოყენება საკმაოდ გავრცელებულია, რადგან ინდოეთში ბევრი ქუჩის მოვაჭრე ღიად ყიდის კანაფისგან გაჟღენთილ პროდუქტებს. ასევე [[შრი-ლანკა|შრი-ლანკაში]] ტრადიციული მედიცინის სპეციალისტებიც ყიდიან კანაფით გაჟღენთილ პროდუქტებს, რეკრეაციული მიზნებისთვისა და რელიგიური დღესასწაულებისთვის. ინდოეთის ქვეკონტინენტში მარიხუანა კრიმინალიზებულ იქნა ჰოლანდიელებისა და შემდეგ ბრიტანელების მიერ. ინდოეთმა და შრი-ლანკამ დაუშვეს კანაფის მოხმარება ტრადიციული კულტურის კონტექსტში, რეკრეაციული ან სადღესასწაულო და ასევე სამკურნალო მიზნებისთვის. 2015 წლის 17 ოქტომბერს, [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ჯანდაცვის მინისტრმა [[სუზან ლეი|სუზან ლეიმ]] წარადგინა ახალი კანონი, რომლის თანახმად, კანაფის კულტივაცია შესაძლებელი იქნება პაციენტებზე სამეცნიერო კვლევებისა და სამედიცინო გამოკვლევებისთვის. [[გაერო|გაეროს]] მსოფლიო წამლის მოხსენებაში ნათქვამია, რომ კანაფი მსოფლიოში ყველაზე ფართოდ წარმოებული, ტრეფიკინგი და მოხმარებული ნარკოტიკი იყო 2010 წელს, 2015 წელს მსოფლიოში 128 მილიონიდან 238 მილიონამდე მომხმარებელი იყო შეფასებული<ref>https://www.unodc.org/wdr2017/index.html</ref>.<ref>https://newsfeed.time.com/2012/06/29/marijuana-now-the-most-popular-drug-in-the-world/{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> კანადის ლიცენზირებულ მწარმოებელთა სისტემა მიზნად ისახავს მსოფლიოში ოქროს სტანდარტი გახდეს კანაფის უსაფრთხო და სუფთა წარმოებისთვის. ასევე მათ აქვთ ლაბორატორია კანაფის ახალი ჯიშების გამოსაყვანად. იმის გამო, რომ პრეპარატი სულ უფრო მეტად განიხილებოდა, როგორც ჯანმრთელობის საკითხი კრიმინალური ქცევის ნაცვლად, მარიხუანას ლეგალიზება ან დეკრიმინალიზაცია განხორციელდა აგრეთვე: [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]], [[კოლუმბია|კოლუმბიაში]], [[ეკვადორი|ეკვადორში]], [[პორტუგალია|პორტუგალიაში]] და [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა|სამხრეთ აფრიკაში]]. სამედიცინო მარიხუანა ლეგალიზებული იყო [[მექსიკა|მექსიკაში]] 2017 წლის შუა რიცხვებში; კანონმდებლები გეგმავენ მისი რეკრეაციული სარგებლობის ლეგალიზებას 2019 წლის ბოლოსთვის.<ref name=":2" /> ურუგვაი და კანადა ერთადერთი ქვეყნებია, რომლებმაც სრულად დააკანონეს რეკრეაციული კანაფის მოხმარება და გაყიდვა ქვეყნის მასშტაბით. შეერთებულ შტატებში ათმა შტატმა და კოლუმბიის ოლქმა დაკანონეს კანაფის რეკრეაციული გამოყენება, თუმცა ის ფედერაციულად უკანონოა. კომერციული გაყიდვების შესახებ კანონები განსხვავდება  ყველა სახელმწიფოში. სასამართლომ საქართველოში და სამხრეთ აფრიკაში გამოიწვია კანაფის მოხმარების ლეგალიზება, მაგრამ არა ლეგალურია გაყიდვები. შეზღუდული აღსრულების პოლიტიკა ასევე მიღებულია მრავალ ქვეყანაში, განსაკუთრებით [[ესპანეთი|ესპანეთსა]] და ნიდერლანდებში, სადაც კანაფის გაყიდვის უფლება აქვთ ლიცენზირებულ დაწესებულებებში.<ref>https://myseed.ge/%e1%83%9b%e1%83%90%e1%83%a0%e1%83%98%e1%83%ae%e1%83%a3%e1%83%90%e1%83%9c%e1%83%90/</ref> == მარიხუანა საქართველოში == კანონი ეხმიანება საკონსტიტუციო სასამართლოს 2017 წლის გადაწყვეტილებას, რომლის თანახმად, საქართველოში მარიხუანის მოწევა არის ლეგალური, ოღონდ მხოლოდ მოწევაზე და არა მარიხუანასთან დაკავშირებულ სხვა ქმედებებზე. მარიხუანის მოხმარება იკრძალება საზოგადოებრივი თავშეყრის ადგილებში: ქუჩაში, კაფეებში, რესტორნებში, პარკებში, სტადიონზე, ტრანსპორტში, კინოში, თეატრში, სკოლების და საგანმანათლებლო დაწესებულებების მიმდებარე ტერიტორიაზე. საზოგადოებრივი თავშეყრის ადგილებში მოწევა ადმინისტრაციული სამართალდარღვევაა და ჯარიმდება. ასევე მოწევა აკრძალულია სამუშაო ადგილას. მარიხუანის მოხმარება ეკრძალება პირს, რომელსაც ჯერ არ შეუსრულდა 21 წელი, არასრულწლოვანის წაქეზება და დაყოლიება ნარკოტიკული ნივთიერების მოხმარებისკენ ან ასევე ორი ან ორზე მეტი ადამიანის წაქეზება სისხლის სამართლის დანაშაულია და  ექვსიდან ათ წლამდე პატიმრობას ითვალისწინებს. ასევე იკრძალება არა მარტო მარიხუანის მოხმარება, არამედ მარიხუანის ზემოქმედების ქვეშ ყოფნა არასრულწლოვანი ადამიანის თანდასწრებით. ამ ნორმის დარღვევა ჯარიმას ითვალისწინებს. რაც შეეხება შეძენა/შენახვის რაოდენობას, 5-დან 70 გრამამდეა მცირე ოდენობა, ხოლო 70-ის ზემოთ დიდი ოდენობა. თუ პირადი მოხმარების მიზნით, მომხმარებელი შეიძენს 70 გრამამდე გამომშრალ ან 100 გრამამდე ნედლ მარიხუანას, ციხე არ დაემუქრება, თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ სისხლის სამართლის დამნაშავე არ არის,  კანონის თანახმად, ამ დოზით მარიხუანის შეძენა/შენახვა კვლავ სისხლის სამართლის დანაშაულად ითვლება, ამ დანაშაულისთვის კანონი პატიმრობას აუქმებს, მაგრამ ალტერნატიულ სასჯელს არ განსაზღვრავს. დიდი ოდენობის ფლობა (70 გრამზე მეტი) პირველივე ჯერზე სისხლის სამართლის დანაშაულია და პატიმრობას ითვალისწინებს. რაც შეეხება ძალიან მცირე რაოდენობით მარიხუანის შეძენა/შენახვა/გადაზიდვას (5 გრამამდე გამომშრალი და 10 გრამამდე ნედლი) სისხლის სამართლებრივი პასუხისმგებლობა მთლიანად მოხსნილია და დარჩენილია ადმინისტრაციული სასჯელი - 500 ლარიანი ჯარიმა. მარიხუანას მოხმარება საქართველოში ლეგალური 2018 წლის 30 ივლისს, საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილებით გახდა. საკონსტიტუციო სასამართლომ პოლიტიკური მოძრაობა “<nowiki/>[[გირჩი (პოლიტიკური პარტია)|გირჩის]]” სარჩელის საფუძველზე გააუქმა მუხლი, რომლის თანახმადაც საქართველოში მარიხუანის მოხმარება აკრძალული იყო და მისი მოხმარება ისჯებოდა ადმინისტრაციული სასჯელით. [[საკონსტიტუციო სასამართლო|საკონსტიტუციო სასამართლომ]] მიიჩნია, რომ “მარიხუანის მოხმარება, წარმოადგენს პიროვნების თავისუფალი განვითარების უფლებით დაცულ ქმედებას”. სასამართლო ამ გადაწყვეტილების შედეგად მარიხუანის მოხმარების პროცესი ლეგალური გახდა. საჭირო გახდა მთელი კანონმდებლობის საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილებასთან შესაბამისობაში მოყვანა. სწორედ ამის მცდელობაა [[შსს|შსს-ს]] მიერ ინიცირებული ახლადდამტკიცებული კანონი.<ref>https://jam-news.net/ge/%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%AE%E1%83%A3%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%90-%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97/</ref> == გვერდითი მოვლენები == '''ფიზიოლოგიური ეფექტები, რომელსაც ადგილი აქვს მარიხუანას მოხმარების შემდეგ:''' *მარიხუანა იწვევს თვალის ლორწოვანი გარსის შესიებას, თვალის ანთებას; * მარიხუანა იწვევს პულსის გახშირებას, გულისცემის გაძლიერებას; * მარიხუანა იწვევს [[არტერიული წნევა|არტერიული წნევის]] მომატებას ან დაცემას; * მარიხუანა არღვევს მოძრაობის ფუნქციებს; * მარიხუანა იწვევს მოთენთილობას; * მარიხუანა იწვევს ძილიანობას; * მარიხუანა იწვევს ორგანიზმის ტემპერატურის ცვალებადობას; * მარიხუანა იწვევს თავის ტკივილს; * მარიხუანა იწვევს თავბრუსხვევას; * მარიხუანა იწვევს გულისრევის პროვოცირებას; * მარიხუანა იწვევს შიმშილის შეგრძნებებს;<ref>https://www.therecoveryvillage.com/marijuana-addiction/side-effects/</ref> '''ეფექტები, რომელსაც მარიხუანა იწვევს ადამიანის ქცევებში''': *მარიხუანა ხელს უწყობს რელაქსაციის პროცესს; * მარიხუანა ანელებს ფსიქომოტორულ (მოძრაობითი) აქტიურობას; * მარიხუანა აუარესებს ყურადღების კონცენტრაციას, ხელს უშლის სიტუაციის ადეკვატურად შეფასების უნარს; * მარიხუანა ამცირებს ავტომობილის მართვისა და  ყველა იმ საქმიანობის უნარს, რომელიც საჭიროებს ყურადღებას; * მარიხუანა იწვევს საუბრის აჩქარებას და შეუკავებელ ლაპარაკს;<ref>https://www.narconon.org/drug-abuse/signs-symptoms-marijuana-use.html</ref> '''ემოციური ეფექტები, რომელსაც იწვევს მარიხუანა:''' *მარიხუანა იწვევს ეიფორიას, კეთილდღეობის შეგრძნებას; * მარიხუანა იწვევს უზრუნველ მდგომარეობას, რომელიც მონაცვლეობს მოუსვენრობასა და შინაგანი შფოთის მდგომარეობასთან;<ref>https://www.wellnessresourcecenter.com/drug-addiction/marijuana/signs-symptoms-withdrawals/</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.verywellmind.com/characteristics-of-marijuana-addiction-22298 |title=დაარქივებული ასლი |access-date=2020-11-23 |archive-date=2020-11-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130080437/https://www.verywellmind.com/characteristics-of-marijuana-addiction-22298 }}</ref> '''ნერვოფსიქოლოგიური ეფექტები, რომელსაც იწვევს მარიხუანა:''' * მარიხუანა იწვევს მოკლევადიანი მეხსიერების, გაგების და რაიმე ამოცანის შესრულების უნარის გაუარესებას; * მარიხუანა იწვევს [[დრო|დროის]] და [[სივრცე|სივრცის]] შეგრძნების დაკარგვას; * მარიხუანა იწვევს აპათიას; * მარიხუანა ამძაფრებს მხედველობით, სმენის და ყნოსვის შეგრძნებებს; * მარიხუანა იწვევს მოტივაციის ნაკლებობას; *მარიხუანა ამცირებს ტკივილის შეგრძნების ბარიერს; * მარიხუანა იწვევს სექსუალური ემოციების ცვლილებებს; * მარიხუანა იწვევს ჰალუცინაციებს; * მარიხუანა იწვევს საკუთარი თავის, როგორც პიროვნების, აღქმის უნარის დაკარგვას; * მარიხუანა იწვევს ფსიქოზს (განსაკუთრებულად დიდი დოზა); მარიხუანა მოქმედებს აზროვნებაზე, გაგების უნარზე, აბსტრაქტულ აზროვნებაზე, სწავლის შესაძლებლობაზე. მარიხუანას, დოზისა და მისი მომხმარებლის ათვისების უნარის გათვალისწინებით შეუძლია გამოიწვიოს პანიკა, მოუსვენრობა და ტოქსიკური ფსიქოზი. მისმა ხანგრძლივმა მოხმარებამ, შეიძლება სტრუქტურული და ფუნქციონალური ცვლილებები გამოიწვიოს. მარიხუანას მოხმარება იწვევს [[თამბაქო|თამბაქოს]] მწეველთათვის დამახასიათებელ მთელ რიგ მავნე ეფექტებს: [[ბრონქიტი]], [[ფარინგიტი]], [[სინუსიტი]], იგი ხელს უწყობს ზედა სასუნთქი გზებისა და არხების დაავადებებს.<ref>https://www.webmd.com/mental-health/addiction/marijuana-use-and-its-effects#1</ref><ref name=":8">https://www.addictioncenter.com/drugs/marijuana/symptoms-signs/</ref><ref name=":8" /><ref>https://www.aura.ge/menu/2-istoriebi/133-palitra/602-marixuana-moxmarebis-siptomebi-uarkofiti-aspeqtebi.html</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კანაფისებრნი]] [[კატეგორია:სამკურნალო მცენარეები]] e2es8wq7odm38tg8ah7gzqlqoep9rka კოტ-დ’ივუარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 275187 5426621 5379017 2026-07-03T16:44:07Z Arkaitz1974 85446 5426621 wikitext text/x-wiki {{ ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კოტ-დ’ივუარი | ემბლემა = | ემბლემის ზომა = 120px | მეტსახელი = {{nowrap|{{lang|fr|''Les Éléphants''}} (სპილოები)}} | ასოციაცია = {{nowrap|{{lang|fr|''[[Fédération Ivoirienne de Football]]''}}}} | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] | სუბ-კონფედერაცია = | სხვა წევრობა = | საუკეთესო თასები = | საუკეთესო შედეგი = | საშინაო სტადიონი = | მწვრთვნელი = [[საბრი ლიამუში]] | დამხმარე მწვრთვნელი = | კაპიტანი = [[დიდიე დროგბა]] | ვიცე-კაპიტანი = | ყველაზე მეტი კეპი = [[დიდიე ზოკორა]] (122) | ბომბარდირი = [[დიდიე დროგბა]] (65) | საშინაო სტადიონი = | ფიფა-ს ტრიგრამა = CIV | ფიფა-ს რეიტინგი = 21 | ფიფა მაქს = 12 | ფიფა მაქს თარიღი = თებერვალი, აპრილი 2013 | ფიფა მინ = 75 | ფიფა მინ თარიღი = მარტი 2004 | ელო-ს რეიტინგი = 21 | ელო მაქს = 10 | ელო მაქს თარიღი = 26 იანვარი 2013 | ელო მინ = 70 | ელო მინ თარიღი = 6 ოქტომბერი 1996 <!--ფორმა--> | pattern_la1 = _civ26h | pattern_b1 = _civ26h | pattern_ra1 = _civ26h | pattern_sh1 = _civ26h | pattern_so1 = _civ26hl | leftarm1 = EE6D13 | body1 = EE6D13 | rightarm1 = EE6D13 | shorts1 = EE6D13 | socks1 = EE6D13 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _civ26a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = _civ26a | pattern_so2 =_civ26al | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF <!--ფორმის დასასრული--> | პირველი თამაში = {{fb|CIV}} 3–2 {{fb|Dahomey}}<br>([[მადაგასკარი]]; 13 აპრილი 1960) | უდიდესი გამარჯვება = {{nowrap begin}} {{fb|CIV}} 11–0 {{fb|Central African Republic}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; 27 დეკემბერი 1961) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|NED}} 5–0 {{fb-rt|CIV}}<br>([[როტერდამი]]; 4 ივნისი 2017) | მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოსვლა = 3 | მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 2006 | საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = ჯგუფური ეტაპი, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]] | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოსვლა = 19 | რეგიონული თასი პირველად = 1965 | საუკეთესო რეგიონული თასი = ჩემპიონი, 1992 | რეგიონული სახელი2 = [[ფიფა-ს კონფედერაციის თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოსვლა2 = 1 | რეგიონული თასი პირველად2 = 1992 | საუკეთესო რეგიონული თასი2 = მე-4 ადგილი | მედალის თარგები = | ვებ-გვერდი = http://www.fif-ci.com/CI/ }} '''კოტ-დ’ივუარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Équipe de Côte d'Ivoire de football}}) მეტსახელი ''Les Éléphants'' (სპილოები) — [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციისა]] და [[ფიფა]]-ს წევრი საფეხბურთო ნაკრები. 2005 წლამდე მათი ყველაზე დიდი მიღწევა იყო [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ტიტულის მოპოვება, ფინალში მათ [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განის ეროვნული ნაკრები]] დაამარცხეს პენალტების სერიაში. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.fif-ci.com/CI/ Ivory Coast Association] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140827115708/http://www.fif-ci.com/CI/ |date=2014-08-27 }} — ოფიციალური საიტი * [http://www.fifa.com/associations/association=civ/index.html კოტ-დ’ივუარი ფიფას ოფიციალურ საიტზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160601010944/http://www.fifa.com/associations/association=civ/index.html |date=2016-06-01 }} * [http://www.thefifaworldcups.com/worldcups/Country-IVORYCOAST.html კოტ-დ’ივუარი მსოფლიო ჩემპიონატებზე]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} * [http://www.thefifaworldcups.com/worldcups/Country-IVORYCOAST.html#RANGE!SQ კოტ-დ’ივუარის შემადგენლობები მსოფლიო ჩემპიონატებზე]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} * [http://www.thefifaworldcups.com/worldcups/Country-IVORYCOAST.html#RANGE!HTH კოტ-დ’ივუარის რეკორდები მსოფლიო თასზე]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} * [http://www.thefifaworldcups.com/worldcups/Country-IVORYCOAST.html#RANGE!PC კოტ-დ’ივუარის ფეხბურთელების კლუბები]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} * [http://www.elephantsonline.com/ ElephantsOnline] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100603040135/http://www.elephantsonline.com/ |date=2010-06-03 }} — მხარდამჭერების საიტი {{კოტ-დ’ივუარის შემადგენლობა 2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{კოტ-დ’ივუარის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{fb start}} {{საერთაშორისო ფეხბურთი}} {{fb end}} [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 7xjgnce8gk0zt60bo0ou82aoj7mb9pz მიზეზობრივი კავშირი 0 278701 5426846 4635772 2026-07-04T05:41:47Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426846 wikitext text/x-wiki '''მიზეზობრივი კავშირი''', '''მიზეზობრიობა''', ასევე '''კაუზალობა''' სამართალში ეწოდება მიზეზშედეგობრივ დამოკიდებულებას პირის რაიმე ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის. მიზეზობრივი კავშირის დადგენა ხშირად აუცილებელი პირობაა სწორი სამართლებრივი შეფასებისათვის. მაგალითად, [[სისხლის სამართალი|სისხლის სამართალში]] შედეგიანი ან საფრთხის შემქმნელ დელიქტების დროს დანაშაულებრივი ქმედების დასადასტურებლად აუცილებელი წინაპირობა მიზეზობრივი კავშირის დადგენა პირის ქმედებასა და დანაშაულებრივ შედეგს ან შექმნილ კონკრეტულ საფრთხეს შორის. == მიზეზობრივი კავშირი სისხლის სამართალში == სისხლის სამართალში მიზეზობრივი კავშირი განიხილება იმ შემთხვევაში, როდესაც ჩადენილი ქმედება მხოლოდ მაშინ ითვლება დამთავრებულად, როდესაც შედეგი დადგება ან შეიქმნება კონკრეტული საფრთხე; აღნიშნული ეხება როგორც [[განზრახი დანაშაული|განზრახ]], ისე [[გაუფრთხილებელი დანაშაული|გაუფრთხილებელ]] დანაშაულებს<ref>''მერაბ ტურავა'', სისხლის სამართალი, ზოგადი ნაწილის მიმოხილვა, მეცხრე გამოცემა, თბილისი, 2013, გვ. 89 </ref>. მიზეზობრივი კავშირი დანაშაულის სამსაფეხურიან სისტემაში ქმედების შემადგენლობის, კერძოდ ობიექტური შემადგენლობის ეტაპზე განიხილება; თუკი მიზეზობრივი კავშირი ვერ დადგინდა, გამოირიცხება ქმედების შემადგენლობა (პირს არ ჩაუდენია სისხლის სამართლით დასჯადი ქმედება), შესაბამისად აღარაა აქტუალური და აღარ განიხილება პირის მიერ ჩადენილი ქმედების [[მართლწინააღმდეგობა]] და [[ინდივიდუალური ბრალი]]. [[სისხლის სამართალი|სისხლის სამართალში]] მიზეზობრივი კავშირის რამდენიმე თეორია არსებობს, მათ შორის ყველაზე გავრცელებული და გაბატონებულია [[ეკვივალენტურობის თეორია|ეკვივალენტურობის]] ანუ პირობათა თეორია, რომელსაც აგრეთვე ''condition-sine-qua-non-ფორმულის'' სახელით იცნობენ. ეკვივალენტურობის თეორიის თანახმად, ნებისმიერი პირობა მიზეზობრივ კავშირშია შედეგთან და შედეგისათვის თანაბარმნიშვნელოვანს (ეკვივალენტურს) წარმოადგენს, თუკი დადგინდება, რომ ამ პირობის გარეშე შედეგი თავისი კონკრეტული ფორმით არ დადგებოდა. ეკვივალენტურობის თეორიას საკანონმდებლო დონეზე აღიარებს ქართული სისხლის სამართალი, კერძოდ, [[საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსი]]ს მე-8 მუხლი მიზეზობრივი კავშირის განმარტებას სწორედ condition-sine-qua-non-ფორმულის მიხედვით იძლევა<ref>საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსი, მუხლი 8.</ref><ref>{{Cite web |url=http://library.court.ge/gil/index.php?term_id=971 |title=განმარტებითი იურიდიული ლექსიკონი |accessdate=2014-08-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304205453/http://library.court.ge/gil/index.php?term_id=971 |archivedate=2016-03-04 }}</ref>. ეკვივალენტურობის თეორია მიზეზობრიობის წრეს საკმაოდ ფართოდ განიხილავს, ამგვარად ატიპური პირობებიც მიზეზობრივ კავშირშია შედეგთან. მაგალითად, დამნაშავის მშობლის ქმედება — შვილის გაჩენა — მიზეზობრივ კავშირში იქნება მისი შვილის მიერ ჩადენილი ქმედების შედეგთან (დამნაშავე რომ არ დაბადებულიყო, შედეგი არ დადგებოდა). ეკვივალენტურობის თეორიის ამგვარი ფართო საზღვრები სხვადასხვაგვარად იზღუდება; ერთ-ერთი ასეთი საშუალებაა მოძღვრება [[ობიექტური შერაცხვა|ობიექტური შერაცხვის]] შესახებ, რომლის თანახმადაც, მიუხედავად მიზეზობრივი კავშირის არსებობისა, პირის შედეგი ობიექტურად შეერაცხება, თუ მან ამ ქმედებით შექმნა ან აამაღლა სამართლებრივად დასაზრახი რისკი<ref>''მერაბ ტურავა'', სისხლის სამართალი, ზოგადი ნაწილის მიმოხილვა, მეცხრე გამოცემა, თბილისი, 2013, გვ. 91-94</ref>. ეკვივალენტურობის თეორიის ასეთი ფართო საზღვრების გამოსწორებას შეეცადა [[რელევანტურობის თეორია]], რომლის მიხედვითაც, მიზეზობრივი კავშირის დასადგენად საკმარისი არაა მხოლოდ იმისი გარკვევა, მოცემული პირობა გამოიწვევდა თუ არა შედეგს კონკრეტული ფორმით; დამატებით უნდა გაირკვეს, რელევანტურია თუ არა ქმედება სისხლის სამართლებრივად; ამგვარად, ეკვივალენტურობის თეორიისაგან განსხვავებით, რელევანტურობის თეორიის მიხედვით, ობიექტური შერაცხვა მიზეზობრიობის ნაწილია<ref>''მერაბ ტურავა'', სისხლის სამართალი, ზოგადი ნაწილის მიმოხილვა, მეცხრე გამოცემა, თბილისი, 2013, გვ. 96-97</ref>. კანონზომიერი პირობის შესახებ მოძღვრების მიხედვით, პირობა მხოლოდ მაშინაა მიზეზობრივი, როდესაც იგი მოვლენათა განვითარების კანონზომიერ საფუძველს წარმოადგენს, რომელიც კონკრეტულ შედეგში ფაქტობრივად იქნა განხორციელებული. [[ადეკვატურობის თეორია]] კი მიზეზობრიობას მხოლოდ მაშინ აღიარებს, როდესაც ქმედება შემადგენლობის ადეკვატურია, ე. ი. მნიშვნელობას ანიჭებს იმას, ქმედების ჩადენისას შედეგის გამოწვევა სავარაუდებელი იყო თუ არა<ref>''მერაბ ტურავა'', სისხლის სამართალი, ზოგადი ნაწილის მიმოხილვა, მეცხრე გამოცემა, თბილისი, 2013, გვ. 94-95</ref>. გარდა აღნიშნულისა სისხლის სამართლის მეცნიერებაში აგრეთვე ცნობილია [[გენერალური მიზეზობრიობის თეორია]]. სისხლის სამართლის დოგმატიკა აგრეთვე განასხვავებს მიზეზობრიობის სხვადასხვა სახეებს, როგორიცაა ალტერნატიული ანუ ორმაგი, კუმულაციური, ჰიპოთეტიური და სხვაგვარი მიზეზობრიობები<ref>''მერაბ ტურავა'', სისხლის სამართალი, ზოგადი ნაწილის მიმოხილვა, მეცხრე გამოცემა, თბილისი, 2013, გვ. 97-105</ref>. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://library.court.ge/gil/index.php?term_id=971 განმარტებითი იურიდიული ლექსიკონი, მიზეზობრივი კავშირი სისხლის სამართალში] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304205453/http://library.court.ge/gil/index.php?term_id=971 |date=2016-03-04 }} * [http://plato.stanford.edu/entries/causation-law/ Causation in the Law. In: Edward N. Zalta (Hrsg.): Stanford Encyclopedia of Philosophy] * [http://xtf.lib.virginia.edu/xtf/view?docId=DicHist/uvaBook/tei/DicHist1.xml&chunk.id=dv1-40 Thomas A. Cowan: „Causation in Law“ im Dictionary of the History of Ideas]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} == ლიტერატურა == * ''მერაბ ტურავა'', სისხლის სამართალი, ზოგადი ნაწილის მიმოხილვა, მეცხრე გამოცემა, თბილისი, 2013, გვ. 89 და შემდგომნი == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სამართალი]] [[კატეგორია:სისხლის სამართლის ზოგადი ნაწილი]] 51yc4vmjnkpj2fxg0n684ma74sb1cg6 მარკო ტარდელი 0 281037 5426595 4919836 2026-07-03T15:16:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 3 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426595 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მარკო ტარდელი |სურათი = Marco Tardelli 1975.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1954|9|24}} |დაბადების ადგილი = [[კარეჯინე]], [[იტალია]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე = 178 სმ. |პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|საყრდენი ნახევარმცველი]] |ახალგაზრდული წელი1 = 1970–1972 |ახალგაზრდული კლუბი1 = სან-მარტინო დი პიზა |ახალგაზრდული წელი2 = |ახალგაზრდული კლუბი2 = |წელი1 = 1972–1974 |კლუბი1 = [[პიზა (საფეხბურთო კლუბი)|პიზა]] |მატჩი1 = 41 |გოლი1 = 4 |წელი2 = 1974–1975 |კლუბი2 = [[კომო (საფეხბურთო კლუბი)|კომო]] |მატჩი2 = 36 |გოლი2 = 2 |წელი3 = 1975–1985 |კლუბი3 = [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] |მატჩი3 = 259 |გოლი3 = 35 |წელი4 = 1985–1987 |კლუბი4 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] |მატჩი4 = 43 |გოლი4 = 2 |წელი5 = 1987–1988 |კლუბი5 = [[სანქტ-გალენი (საფეხბურთო კლუბი)|სანქტ-გალენი]] |მატჩი5 = 14 |გოლი5 = 0 |სულ მატჩი = 393 |სულ გოლი = 43 |ეროვნული წელი1 = 1976–1986 |ეროვნული ნაკრები1 = [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |ეროვნული მატჩი1 = 81 |ეროვნული გოლი1 = 6 |მედლის თარგები = |გაწვრთნის წელი1 = 1988–1990 |გაწვრთნილი კლუბი1 = {{Tooltip|იტალია (16 წლ.)|იტალიის 16 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრები}} |გაწვრთნის წელი2 = 1990–1993 |გაწვრთნილი კლუბი2 = {{Tooltip|იტალია (21 წლ.)|იტალიის 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრები — მთავარი მწვრთნელის თანაშემწე}} |გაწვრთნის წელი3 = 1993–1995 |გაწვრთნილი კლუბი3 = [[კომო (საფეხბურთო კლუბი)|კომო]] |გაწვრთნის წელი4 = 1995–1996 |გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჩეზენა (საფეხბურთო კლუბი)|ჩეზენა]] |გაწვრთნის წელი5 = 1996–1997 |გაწვრთნილი კლუბი5 = [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] {{Tooltip|(თანაშემწე)|მთავარი მწვრთნელის თანაშემწე}} |გაწვრთნის წელი6 = 1997 |გაწვრთნილი კლუბი6 = {{Tooltip|იტალია (23 წლ.)|იტალიის 23 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრები}} |გაწვრთნის წელი7 = 1997–2000 |გაწვრთნილი კლუბი7 = {{Tooltip|იტალია (21 წლ.)|იტალიის 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრები}} |გაწვრთნის წელი8 = 2000 |გაწვრთნილი კლუბი8 = იტალიის ოლიმპიური ნაკრები |გაწვრთნის წელი9 = 2000–2001 |გაწვრთნილი კლუბი9 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერნაციონალე]] |გაწვრთნის წელი10 = 2002–2003 |გაწვრთნილი კლუბი10 = [[ბარი (საფეხბურთო კლუბი)|ბარი]] |გაწვრთნის წელი11 = 2004 |გაწვრთნილი კლუბი11 = [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] |გაწვრთნის წელი12 = 2005 |გაწვრთნილი კლუბი12 = [[არეცო (საფეხბურთო კლუბი)|არეცო]] |გაწვრთნის წელი13 = 2008–2013 |გაწვრთნილი კლუბი13 = [[ირლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ირლანდია]] {{Tooltip|(თანაშემწე)|მთავარი მწვრთნელის თანაშემწე}} }} '''მარკო ტარდელი''' ({{lang-it|Marco Tardelli}}; დ. [[24 სექტემბერი]], [[1954]], კარეჯინე) — [[იტალიელები|იტალიელი]] [[ფეხბურთი|ფეხბურთელი]] და მწვრთნელი. თამაშობდა [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველის]] პოზიციაზე. სხვადასხვა დროს იცავდა „პიზას“, „კომოს“, [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]], [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|„ინტერის“]], „სანქტ-გალენისა“ და [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას. [[იტალიის სერია A|იტალიის]] ხუთგზის ჩემპიონი, [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასის]] ორგზის მფლობელი, [[უეფა-ს თასი]]ს, [[უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი|თასების მფლობელთა თასის]], [[უეფა-ს სუპერთასი]]სა და [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ევროპის ჩემპიონთა თასის]] მფლობელი [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსის“]] შემადგენლობაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონი]], [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980|1980 წლის ევროპის ჩემპიონატის]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978 წლის არგენტინისა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986 წლის მექსიკის]] [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატების]] მონაწილე [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში.<ref>Franco Morabito (8 აპრილი, 2016). [https://web.archive.org/web/20060513122510/http://www.assoallenatori.it/aiacweb.nsf/WebviewAllenatorebyNumero/d1191885d0c0ca54c1256a45005bc522 Marco Tardelli: carattere ed idee chiare]— Marco Tardelli è nato a Capanne di Careggine (Lucca) il 24 settembre 1954. Da giocatore, utilizzato inizialmente come terzino destro, ha debuttato nei campionati professionistici a diciotto anni, in serie C con il Pisa, dove si mise subito in luce. [http://www.assoallenatori.it ''assoallenatori.it'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.fifa.com/worldcup/news/brazil-shine-but-rossi-strikes-spanish-gold-for-italy-502172 Brazil shine but Rossi strikes Spanish gold for Italy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180711155153/https://www.fifa.com/worldcup/news/brazil-shine-but-rossi-strikes-spanish-gold-for-italy-502172 |date=2018-07-11 }}. Italy became world champions for the third time in 1982, their triumph on Spanish soil made memorable by the scoring feats of six-goal striker Paolo Rossi and an iconic celebration by Marco Tardelli. [http://www.fifa.com ''FIFA.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.rsssf.com/tables/78full.html World Cup 1978 finals] — Argentina, 1–25 June 1978 (Buenos Aires, Córdoba, Mar del Plata, Mendoza, Rosario). Decided at FIFA Congress in Tokyo 8 Oct 1964 and in London 6 July 1966. Entries deadline 31 Aug 1975. 106 teams entered, 97 seeded, 96 actually played. Qualifications drawn 19 Nov 1975 in Guatemala. Finals drawn 14 Jan 1978 in Buenos Aires. [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.rsssf.com/tables/82full.html World Cup 1982 finals] — Spain, 13 June – 11 July 1982 (Alicante, Bilbao, Barcelona, Elche, Gijón, La Coruña, Madrid, Oviedo, Sevilla, Valladolid, Valencia, Zaragoza). Decided at FIFA Congress in Tokio, 8 Oct 1964, confirmed at FIFA Congress in London, 6 July 1966. Entries deadline 31 Aug 1979. 109 teams entered, 105 actually played (4 for the first time). Qualifications drawn 14 Oct 1979 in Zürich. Finals drawn 16 Jan 1982 in Madrid. [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.rsssf.com/tables/86full.html World Cup 1986 finals] — Mexico, 31 May – 29 June 1986 (Guadalajara, Irapuato, Leon, Mexico City, Monterrey, Nezahualcoyotl, Puebla, Querretaro, Toluca). Decided at FIFA Congress in Stockholm 20 May 1983 (following the resignation of Columbia in October 1982). Entries deadline 31 Aug 1983. 121 teams entered, 113 played (9 for the first time). Qualifications drawn 7 Dec 1983 in Zürich. Finals drawn 15 Dec 1985 in Mexico City. [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.rsssf.com/tables/86full.html#coaches World Cup 1986 finals: Coaches, assistants, reserve players] — ITA: E. Bearzot, C. Maldini, A. Vicini, D. Zoff, B. Brighenti | Ancelotti, Nela, Rossi, Serena, Tancredi, Tardelli, Tricella, Zenga. [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.planetworldcup.com/CUPS/1978/squad_ita78.html Italy's World Cup squad 1978] — Number; Playing position; Full name; Date of birth; Current club; Previous World Cup: 1 GK Dino Zoff 28 Feb 1942 Juventus 1970,74 2 DF Mauro Bellugi 07 Feb 1950 Bologna 1974 3 DF Antonio Cabrini 08 Oct 1957 Juventus 4 DF Antonello Cuccureddu 04 Oct 1949 Juventus 5 DF Claudio Gentile 27 Sep 1953 Juventus 6 DF Aldo Maldera 14 Oct 1953 AC Milan 7 DF Lionello Manfredonia 27 Nov 1956 Lazio 8 DF Gaetano Scirea 25 May 1953 Juventus 9 MD Giancarlo Antognoni 01 Apr 1954 AC Fiorentina 10 MD Romeo Benetti 20 Oct 1945 Juventus 1974 11 MD Eraldo Pecci 12 Apr 1955 AC Torino 12 GK Paolo Conti 01 Apr 1950 AS Roma 13 MD Patrizio Sala 16 Jun 1955 AC Torino 14 MD Marco Tardelli 24 Sep 1954 Juventus 15 MD Renato Zaccarelli 18 Jan 1951 AC Torino 16 MD Franco Causio 01 Feb 1949 Juventus 1974 17 MD Claudio Sala 08 Sep 1947 AC Torino 18 FW Roberto Bettega 27 Dec 1950 Juventus 19 FW Francesco Graziani 12 Dec 1952 AC Torino 20 FW Paolino Pulici 27 Apr 1950 AC Torino 1974 21 FW Paolo Rossi 23 Sep 1956 Vicenza 22 GK Ivano Bordon 13 Apr 1951 Internazionale; Coach: Enzo Bearzot, 26 Sep 1927. [http://www.planetworldcup.com ''planetworldcup.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.planetworldcup.com/CUPS/1982/squad_ita82.html Italy's World Cup squad 1982] — Number; Playing position; Full name; Date of birth; Current club; Previous World Cup: 1 GK Dino Zoff 28 Feb 1942 Juventus 1970,74,78 2 DF Franco Baresi 08 May 1960 AC Milan 3 DF Giuseppe Bergomi 22 Dec 1963 Internazionale 4 DF Antonio Cabrini 08 Oct 1957 Juventus 1978 5 DF Fulvio Collovati 09 May 1957 AC Milan 6 DF Claudio Gentile 27 Sep 1953 Juventus 1978 7 DF Gaetano Scirea 25 May 1953 Juventus 1978 8 DF Pietro Vierchowod 06 Apr 1959 AC Fiorentina 9 MD Giancarlo Antognoni 01 Apr 1954 AC Fiorentina 1978 10 MD Giuseppe Dossena 02 May 1958 AC Torino 11 MD Giampiero Marini 25 Feb 1951 Internazionale 12 GK Ivano Bordon 13 Apr 1951 Internazionale 1978 13 MD Gabriele Oriali 25 Nov 1952 Internazionale 14 MD Marco Tardelli 24 Sep 1954 Juventus 1978 15 MD Franco Causio 01 Feb 1949 Udinese 1974,78 16 MD Bruno Conti 13 Mar 1955 AS Roma 17 FW Daniele Massaro 23 May 1961 AC Fiorentina 18 FW Alessandro Altobelli 28 Nov 1955 Internazionale 19 FW Francesco Graziani 12 Dec 1952 AC Fiorentina 1978 20 FW Paolo Rossi 23 Sep 1956 Juventus 1978 21 FW Franco Selvaggi 15 May 1953 Cagliari 22 GK Giovanni Galli 29 Apr 1958 AC Fiorentina; Coach: Enzo Bearzot, 26 Sep 1927. [http://www.planetworldcup.com ''planetworldcup.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.planetworldcup.com/CUPS/1986/squad_ita86.html Italy's World Cup squad 1986] — Number; Playing position; Full name; Date of birth; Current club; Previous World Cup: 1. GK Giovanni Galli, 29 Apr 1958, AC Fiorentina, 1982; 2. DF Giuseppe Bergomi, 22 Dec 1963, Internazionale, 1982; 3. DF Antonio Cabrini, 08 Oct 1957, Juventus, 1978, 1982; 4. DF Fulvio Collovati, 09 May 1957, Internazionale, 1982; 5. DF Sebastiano Nela, 13 Mar 1961, AS Roma; 6. DF Gaetano Scirea, 25 May 1953, Juventus, 1978, 1982; 7. DF Roberto Tricella, 18 Mar 1959, Hellas Verona; 8. DF Pietro Vierchowod, 06 Apr 1959, Sampdoria, 1982; 9. MD Carlo Ancelotti, 10 Jun 1959, AS Roma; 10. MD Salvatore Bagni, 25 Sep 1956, Napoli, 11; MD Giuseppe Baresi, 07 Feb 1958, Internazionale; 12. GK Franco Tancredi, 10 Jan 1955, AS Roma; 13. MD Fernando De Napoli, 15 Mar 1964, Avellino; 14. MD Antonio Di Gennaro, 05 Oct 1958, Hellas Verona; 15. MD Marco Tardelli, 24 Sep 1954, Internazionale, 1978, 1982; 16. MD Bruno Conti, 13 Mar 1955, AS Roma, 1982; 17. FW Gianluca Vialli, 09 Jul 1964, Sampdoria; 18. FW Alessandro Altobelli, 28 Nov 1955, Internazionale, 1982; 19. FW Giuseppe Galderisi, 22 Mar 1963, Hellas Verona; 20. FW Paolo Rossi, 23 Sep 1956, AC Milan, 1978, 1982; 21. FW Aldo Serena, 25 Jun 1960, Juventus; 22. GK Walter Zenga, 28 Apr 1960, Internazionale; Coach: Enzo Bearzot, 26 Sep 1927. [http://www.planetworldcup.com ''planetworldcup.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref> ითვლება თავისი დროის მსოფლიოს ერთ-ერთ საუკეთესო ფეხბურთელად და ერთ-ერთ უდიდეს იტალიელ ნახევარმცველად. გამოირჩეოდა მებრძოლი ხასიათით, თავდადებული თამაშითა და შეუპოვარი ბრძოლისუნარიანობით. თავისი დამაჯერებელი მოქმედებებითა და სტაბილური თამაშით, ყოველთვის საიმედო პარტნიორობას უწევდა თანაგუნდელებს. ტექნიკურად, ტაქტიკურად და ფსიქოლოგიურად მაღალ დონეზე მომზადებული, განსაკუთრებით სახიფათო ხდებოდა მეტოქეთათვის სატურნირო თვალსაზრისით გადამწყვეტ და პრინციპულ მატჩებში.<ref>FIFA.com (15 მაისი, 2007). [http://www.fifa.com/worldcup/news/-519074 Tardelli: I was born with that scream] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210411011629/https://www.fifa.com/worldcup/news/-519074 |date=2021-04-11 }}. Probably like I said, I was born with the scream, it didn't just emerge at that moment. You live your life and have some good experiences and some bad ones. Then it all comes out at that moment. [http://www.fifa.com ''FIFA.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>Championat.com (8 ნოემბერი, 2011). [http://www.championat.com/football/article-3144535-otmorozki-mirovogo-futbola.html Отморозки мирового футбола — Бешеный Пёс Марко Тарделли] — Несмотря на то что Тарделли играл опорника и в основном был сосредоточен на том, чтобы не дать забить сопернику и самому разогнать атаку своей команды, Марко был настоящим мастером по забиванию решающих голов. Помимо финала чемпионата мира вспоминается его мяч в ворота «Атлетика» в финале Кубка УЕФА в 1977 году, который принёс «Ювентусу» первый европейский кубок в истории клуба. [http://www.championat.com ''championat.com'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref> თანაბრად ძლიერად მოქმედებდა როგორც შეტევაში, ასევე დაცვაში.<ref>Sky Sports (31 მაისი, 2010). [http://www.skysports.com/football/news/18622/6097485 Italy's greatest midfielders — Marco Tardelli] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171107024800/http://www.skysports.com/football/news/18622/6097485 |date=2017-11-07 }} — Tardelli operated as a first-class defensive midfielder for Italy. The battling player, who was famed for is tireless running, claimed World Cup glory in 1982 as the Azzurri saw off Germany. Overall, he featured on the world stage 13 times, scoring twice - one of those strike famously coming the final and followed by a marvellous celebration. [http://www.skysports.com ''skysports.com'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://storiedicalcio.altervista.org/blog/marco_tardelli.html Tardelli Marco: uno Schizzo a centrocampo] — Capanne, paesino abbarbicato sulle Apuane, provincia di Lucca. Marco ci nasce nel 1954, e ci cresce, come ha più volte raccontato, «in serena povertà». Infan ia modesta eppure felice, padre operaio all’Anas, lui ultimo di quattro fratelli, tutti maschi, tutti innamorati di calcio. [http://storiedicalcio.altervista.org ''Storie di Calcio'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>Stefano Bedeschi (24 სექტემბერი, 2014). [http://www.tuttojuve.com/gli-eroi-bianconeri/gli-eroi-in-bianconero-marco-tardelli-205580 Gli eroi in bianconero: Marco Tardelli] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230325224630/https://www.tuttojuve.com/gli-eroi-bianconeri/gli-eroi-in-bianconero-marco-tardelli-205580 |date=2023-03-25 }} — Pionieri, capitani coraggiosi, protagonisti, meteore, delusioni; tutti i calciatori che hanno indossato la nostra gloriosa maglia. [http://www.tuttojuve.com ''Tutto Juve.com'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref> იტალიური ფეხბურთის წინაშე თვალსაჩინო დამსახურებისათვის, მის განვითარებასა და პოპულარიზაციის საქმეში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილის, ასევე, სპორტული მიღწევების აღიარების ნიშნად [[2015]] წელს შეიყვანეს იტალიური ფეხბურთის დიდების დარბაზში ({{lang-it|La „Hall of Fame“ del calcio italiano}}). == კარიერა == === საკლუბო კარიერა === მარკო ტარდელი [[ტოსკანა|ჩრდილოეთ ტოსკანაში]], [[აპუანის ალპები]]ს აღმოსავლეთით მდებარე [[ლუკას პროვინცია|ლუკას პროვინციის]] კომუნა კარეჯინეში ({{lang-it|Careggine}}) დაიბადა. მომავალი მსოფლიო ჩემპიონი ფეხბურთში პირველ ნაბიჯებს „სან-მარტინო დი პიზას“ მოკრძალებულ გუნდში დგამს. მისი პროფესიონალური კარიერა კი 1972 წლიდან, სერია C-ს მონაწილე საფეხბურთო კლუბ „პიზაში“ იწყება, რომლის შემადგენლობაშიც 41 შეხვედრაში თამაშობს და 4 ბურთი გააქვს. 1974 წელს [[იტალიის სერია B|სერია B-ს]] გუნდში — „კომოში“ ინაცვლებს, სადაც 36 მატჩში იღებს მონაწილეობას და ორჯერ იღებს მეტოქეთა კარს. მომდევნო სეზონიდან იტალიის ყველა დროის ყველაზე ტიტულოვან კლუბს — [[ტურინი]]ს [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსს“]] უერთდება, სადაც ათი სეზონის განმავლობაში თამაშობს. [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|ტურინელთა]] რიგებში, საერთო ჯამში [[იტალიის სერია A|სერია A-ს]] 259 მატჩში გამოდის მოედანზე და 35 გოლის გატანას ახერხებს. გუნდთან ერთად ეროვნული ჩემპიონატების, თასის გათამაშებისა და საერთაშორისო საკლუბო ტურნირების ფარგლებში — თერთმეტი ტიტულის მფლობელი ხდება. ამის შემდეგ [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|„ინტერში“]] გადადის, სადაც [[იტალიის სერია A|სერია A-ს]] 43 შეხვედრაში მონაწილეობს (2 გოლი). საფეხბურთო კარიერას 1988 წელს [[შვეიცარია|შვეიცარიულ]] „სანქტ-გალენში“ ასრულებს.<ref>[http://forzajuve.ge/?p=16778 მარკო ტარდელი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170912140138/http://forzajuve.ge/?p=16778 |date=2017-09-12 }} — ახლაც კი, ბევრი თვლის, რომ იტალიაში ჯერაც არ გამოჩენილა ფეხბურთელი, რომელიც იქნებოდა სრულფასოვანი შემცვლელი ტარდელისა. 17 ივლისი, 2011. [http://forzajuve.ge ''forzajuve.ge''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180805204300/http://forzajuve.ge/ |date=2018-08-05 }}. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref> === სანაკრებო კარიერა === [[File:Italia, 1976, Bearzot, Tardelli e Bettega.jpg|thumb|right|267პქ|<center>მარცნიდან: ენცო ბეარზოტი, მარკო ტარდელი და რობერტო ბეტეგა. 1976</center>]] [[1976]]–[[1986]] [[წელი|წლებში]] [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 81 შეხვედრას ატარებს და 6 ბურთი გააქვს.<ref>Roberto Di Maggio (12 თებერვალი, 2005). [http://www.rsssf.com/miscellaneous/tardelli-intl.html Marco Tardelli — International Appearances]. Caps: 81 (W42–D21–L18). Goals: 6. First Cap: 07/04/1976 vs. Portugal 3–1. Last Cap: 25/09/1985 vs. Norway 1–2. [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref> ==== სტატისტიკა ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] |- !წელი !width="40"|მატჩი !width="40"|გოლი |- |1976 ||8||0 |- |1977 ||7||0 |- |1978 ||13||1 |- |1979 ||4||2 |- |1980 ||12||1 |- |1981 ||6||0 |- |1982 ||13||2 |- |1983 ||4||0 |- |1984 ||7||0 |- |1985 ||6||0 |- |1986 ||1||0 |- !ჯამში!!81!!6 |} ===სანაკრებო მატჩები=== {{Hider |title = მარკო ტარდელის მატჩები იტალიის ეროვნულ ნაკრებში |hidden = 1 |content = {{{!}} class="wikitable" style="font-size: 95 %" {{!}}- {{!}}'''№''' {{!}}align=center width=70{{!}}'''თარიღი''' {{!}}align=center width=160{{!}}'''შეხვედრის ადგილი''' {{!}}align=center width=146{{!}}'''მასპინძელი''' {{!}}align=center width=20{{!}}{{Tooltip|'''ანგ.'''|შეხვედრის ანგარიში|}} {{!}}align=center width=146{{!}}'''სტუმარი''' {{!}}align=center width=120{{!}}'''შეჯიბრება''' {{!}}align=center width=50{{!}}{{Tooltip|'''წყარო'''|ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის ინტერნეტსა და მედიასივრცეში არსებული რესურსები.}} {{!}}- {{!}}1 {{!}}07.04.1976 {{!}}<center>[[ტურინი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–1''' {{!}}{{fb|POR}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}}<ref>[http://www.11v11.com/matches/italy-v-portugal-07-april-1976-233728/ Italy 3–1 Portugal (07 April 1976)]. International Friendly. [http://www.11v11.com ''AFS'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref> {{!}}- {{!}}2 {{!}}23.05.1976 {{!}}<center>[[ვაშინგტონი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|USA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–4''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>{{Tooltip|ამხ. ტურნირი|ამერიკის შეერთებული შტატების დამოუკიდებლობის გამოცხადების ორასი წლისთავისადმი მიძღვნილი საერთაშორისო ამხანაგური საფეხბურთო ტურნირი|}}</center> {{!}}<ref>[http://www.11v11.com/matches/team-america-v-italy-23-may-1976-233785/ Team America 0–4 Italy (23 May 1976)]. 1976 U.S.A. Bicentennial Cup Tournament. [http://www.11v11.com ''AFS'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref> {{!}}- {{!}}3 {{!}}31.05.1976 {{!}}<center>[[ნიუ-ჰეივენი (კონექტიკუტი)|ნიუ-ჰეივენი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|BRA}} {{!}}align=center{{!}}'''4–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>{{Tooltip|ამხ. ტურნირი|ამერიკის შეერთებული შტატების დამოუკიდებლობის გამოცხადების ორასი წლისთავისადმი მიძღვნილი საერთაშორისო ამხანაგური საფეხბურთო ტურნირი|}}</center> {{!}} {{!}}- {{!}}4 {{!}}05.06.1976 {{!}}<center>[[მილანი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''4–2''' {{!}}{{fb|ROM|1965}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}5 {{!}}22.09.1976 {{!}}<center>[[კოპენჰაგენი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|DEN}} {{!}}align=center{{!}}'''0–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}6 {{!}}25.09.1976 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–0''' {{!}}{{fb|YUG}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}7 {{!}}16.10.1976 {{!}}<center>[[ლუქსემბურგი (ქალაქი)|ლუქსემბურგი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|LUX}} {{!}}align=center{{!}}'''1–4''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|შესარჩევი 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}8 {{!}}17.11.1976 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|ENG}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|შესარჩევი 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}9 {{!}}22.12.1976 {{!}}<center>[[ლისაბონი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|POR}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}10 {{!}}26.01.1977 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|BEL}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}11 {{!}}08.06.1977 {{!}}<center>[[ჰელსინკი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|FIN}} {{!}}align=center{{!}}'''0–3''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|შესარჩევი 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}12 {{!}}08.10.1977 {{!}}<center>[[დასავლეთი ბერლინი|დას. ბერლინი]]</center> {{!}}align=right{{!}}[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]]{{დროშანიშანი|გერმანია}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}13 {{!}}15.10.1977 {{!}}<center>[[ტურინი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''6–1''' {{!}}{{fb|FIN}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|შესარჩევი 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}14 {{!}}16.11.1977 {{!}}<center>[[ლონდონი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ENG}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|შესარჩევი 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}15 {{!}}03.12.1977 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–0''' {{!}}{{fb|LUX}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|შესარჩევი 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}16 {{!}}21.12.1977 {{!}}<center>[[ლიეჟი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|BEL}} {{!}}align=center{{!}}'''0–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}17 {{!}}25.01.1978 {{!}}<center>[[მადრიდი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ESP}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}18 {{!}}08.02.1978 {{!}}<center>[[ნეაპოლი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–2''' {{!}}{{fb|FRA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}19 {{!}}08.05.1978 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{fb|YUG}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}20 {{!}}02.06.1978 {{!}}<center>[[მარ-დელ-პლატა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|FRA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978#1 ჯგუფი|მსოფლიო 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}21 {{!}}06.06.1978 {{!}}<center>[[მარ-დელ-პლატა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–1''' {{!}}{{fb|HUN}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978#1 ჯგუფი|მსოფლიო 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}22 {{!}}10.06.1978 {{!}}<center>[[ბუენოს-აირესი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|ARG}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978#1 ჯგუფი|მსოფლიო 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}23 {{!}}14.06.1978 {{!}}<center>[[ბუენოს-აირესი]]</center> {{!}}align=right{{!}}[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]]{{დროშანიშანი|გერმანია}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978#A ჯგუფი|მსოფლიო 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}24 {{!}}18.06.1978 {{!}}<center>[[ბუენოს-აირესი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|AUT}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978#A ჯგუფი|მსოფლიო 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}25 {{!}}21.06.1978 {{!}}<center>[[ბუენოს-აირესი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|NED}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978#A ჯგუფი|მსოფლიო 1978]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}26 {{!}}20.09.1978 {{!}}<center>[[ტურინი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|BUL}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}27 {{!}}23.09.1978 {{!}}<center>[[ფლორენცია]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|TUR}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}28 {{!}}08.11.1978 {{!}}<center>[[ბრატისლავა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|TCH}} {{!}}align=center{{!}}'''3–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}29 {{!}}21.12.1978 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|ESP}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}30 {{!}}24.02.1979 {{!}}<center>[[მილანი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–0''' {{!}}{{fb|NED}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}31 {{!}}26.05.1979 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–2''' {{!}}{{fb|ARG}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}32 {{!}}26.09.1979 {{!}}<center>[[ფლორენცია]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|SWE}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}33 {{!}}17.11.1979 {{!}}<center>[[უდინე]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|SUI}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}34 {{!}}16.02.1980 {{!}}<center>[[ნეაპოლი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|ROU|1965}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}35 {{!}}15.03.1980 {{!}}<center>[[მილანი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|URU}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}36 {{!}}19.04.1980 {{!}}<center>[[ტურინი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–2''' {{!}}{{fb|POL}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}37 {{!}}12.06.1980 {{!}}<center>[[მილანი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{fb|ESP}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980#ჯგუფი B|ევროპა 1980]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}38 {{!}}15.06.1980 {{!}}<center>[[ტურინი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|ENG}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980#ჯგუფი B|ევროპა 1980]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}39 {{!}}18.06.1980 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{fb|BEL}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980#ჯგუფი B|ევროპა 1980]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}40 {{!}}21.06.1980 {{!}}<center>[[ნეაპოლი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|TCH}} {{!}}align=center{{!}}{{Tooltip|'''1–1'''|პენალტების სერიაში გაიმარჯვა ჩეხოსლოვაკიამ — 9–8}} {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980#მესამე ადგილისათვის|ევროპა 1980]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}41 {{!}}24.09.1980 {{!}}<center>[[გენუა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–1''' {{!}}{{fb|POR}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}42 {{!}}11.10.1980 {{!}}<center>[[ლუქსემბურგი (ქალაქი)|ლუქსემბურგი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|LUX}} {{!}}align=center{{!}}'''0–2''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|შესარჩევი 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}43 {{!}}01.11.1980 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|DEN}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|შესარჩევი 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}44 {{!}}15.11.1980 {{!}}<center>[[ტურინი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|YUG}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|შესარჩევი 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}45 {{!}}06.12.1980 {{!}}<center>[[ათენი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|GRE}} {{!}}align=center{{!}}'''0–2''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|შესარჩევი 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}46 {{!}}03.01.1981 {{!}}<center>[[მონტევიდეო]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|URU}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>{{Tooltip|მუნდიალიტო|მსოფლიო ჩემპიონების ოქროს თასის გათამაშება (ესპ. Copa de Oro de Campeones Mundiales), ცნობილია ასევე, როგორც — „მუნდიალიტო“ (ესპ. Mundialito) — ოქროს თასის გათამაშება მსოფლიო ჩემპიონებს შორის გაიმართა ურუგვაიში (30 დეკემბერი 1980 — 10 იანვარი 1981).}}</center> {{!}} {{!}}- {{!}}47 {{!}}25.02.1981 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–3''' {{!}}{{დროშანიშანი|{{{დროშა|{{{ქვეყანა|<noinclude>ევროპა</noinclude>}}}}}}|size=22px}} [[ევროპა|ევროპის ნაკრები]] {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}48 {{!}}19.04.1981 {{!}}<center>[[უდინე]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{დროშანიშანი|გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა}}[[გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა|გდრ]] {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}49 {{!}}03.06.1981 {{!}}<center>[[კოპენჰაგენი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|DEN}} {{!}}align=center{{!}}'''3–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|შესარჩევი 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}50 {{!}}23.09.1981 {{!}}<center>[[ბოლონია]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–2''' {{!}}{{fb|BUL}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}51 {{!}}17.10.1981 {{!}}<center>[[ბელგრადი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|YUG}} {{!}}align=center{{!}}'''1–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|შესარჩევი 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}52 {{!}}05.12.1981 {{!}}<center>[[ნეაპოლი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|LUX}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|შესარჩევი 1984]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}53 {{!}}23.02.1982 {{!}}<center>[[პარიზი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|FRA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}54 {{!}}14.04.1982 {{!}}<center>[[ლაიფციგი]]</center> {{!}}align=right{{!}}[[გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა|გდრ]]{{დროშანიშანი|გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}55 {{!}}28.05.1982 {{!}}<center>[[ჟენევა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|SUI}} {{!}}align=center{{!}}'''1–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}56 {{!}}14.06.1982 {{!}}<center>[[ვიგო]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{fb|POL}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#1 ჯგუფი|მსოფლიო 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}57 {{!}}18.06.1982 {{!}}<center>[[ვიგო]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–1''' {{!}}{{fb|PER}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#1 ჯგუფი|მსოფლიო 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}58 {{!}}23.06.1982 {{!}}<center>[[ვიგო]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–1''' {{!}}{{fb|CMR}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#1 ჯგუფი|მსოფლიო 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}59 {{!}}29.06.1982 {{!}}<center>[[ბარსელონა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|ARG}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#C ჯგუფი|მსოფლიო 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}60 {{!}}05.07.1982 {{!}}<center>[[ბარსელონა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–2''' {{!}}{{fb|BRA}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#C ჯგუფი|მსოფლიო 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}61 {{!}}08.07.1982 {{!}}<center>[[ბარსელონა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|POL}} {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#ნახევარფინალი|მსოფლიო 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}62 {{!}}11.07.1982 {{!}}<center>[[მადრიდი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''3–1''' {{!}}{{დროშანიშანი|გერმანია}}[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] {{!}}<center>[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#ფინალი|მსოფლიო 1982]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}63 {{!}}27.10.1982 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–1''' {{!}}{{fb|SUI}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}64 {{!}}13.11.1982 {{!}}<center>[[მილანი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–2''' {{!}}{{fb|TCH}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|შესარჩევი 1984]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}65 {{!}}04.12.1982 {{!}}<center>[[ფლორენცია]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{fb|ROM|1965}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|შესარჩევი 1984]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}66 {{!}}12.02.1983 {{!}}<center>[[ლიმასოლი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|CYP}} {{!}}align=center{{!}}'''1–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|შესარჩევი 1984]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}67 {{!}}16.04.1983 {{!}}<center>[[ბუქარესტი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ROM|1965}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|შესარჩევი 1984]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}68 {{!}}29.05.1983 {{!}}<center>[[გეტებორგი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|SWE}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|შესარჩევი 1984]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}69 {{!}}16.11.1983 {{!}}<center>[[პრაღა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|TCH}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1984|შესარჩევი 1984]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}70 {{!}}04.02.1984 {{!}}<center>[[რომი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''5–0''' {{!}}{{fb|MEX}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}71 {{!}}07.04.1984 {{!}}<center>[[ვერონა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–1''' {{!}}{{fb|TCH}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}72 {{!}}22.05.1984 {{!}}<center>[[ციურიხი]]</center> {{!}}align=right{{!}}[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]]{{დროშანიშანი|გერმანია}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}73 {{!}}30.05.1984 {{!}}<center>[[ნიუ-იორკი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|USA}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}74 {{!}}26.09.1984 {{!}}<center>[[მილანი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–0''' {{!}}{{fb|SWE}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}75 {{!}}08.12.1984 {{!}}<center>[[პესკარა]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|POL}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}76 {{!}}05.02.1985 {{!}}<center>[[დუბლინი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|IRL}} {{!}}align=center{{!}}'''1–2''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}77 {{!}}13.03.1985 {{!}}<center>[[ათენი]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|GRE}} {{!}}align=center{{!}}'''0–0''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}78 {{!}}03.04.1985 {{!}}<center>[[ასკოლი-პიჩენოს პროვინცია|ასკოლი-პიჩენო]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–0''' {{!}}{{fb|POR}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}79 {{!}}02.06.1985 {{!}}<center>[[მეხიკო]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|MEX}} {{!}}align=center{{!}}'''1–1''' {{!}}{{fb|ITA}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}80 {{!}}06.06.1985 {{!}}<center>[[მეხიკო]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''2–1''' {{!}}{{fb|ENG}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}81 {{!}}25.09.1985 {{!}}<center>[[ლეჩე]]</center> {{!}}align=right{{!}}{{fb-rt|ITA}} {{!}}align=center{{!}}'''1–2''' {{!}}{{fb|NOR}} {{!}}<center>[[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]]</center> {{!}} {{!}}- {{!}}} |title-style = color: white; background-color: #6AB5FF; border: 1px #aaaaaa solid |content-style = text-align: left }} === მსოფლიო ჩემპიონატებზე === ტარდელიმ მსოფლიო ჩემპიონატების 13 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და 2 გოლი გაიტანა.<ref>[http://www.fifa.com/worldcup/videos/32-years-ago-today-1982-world-cup-final-italy-3-1-germany-fr-2403428 1982 World Cup Final: Italy 3-1 Germany FR] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200331074956/https://www.fifa.com/worldcup/videos/32-years-ago-today-1982-world-cup-final-italy-3-1-germany-fr-2403428 |date=2020-03-31 }}. All the highlights from the famous Final at the 1982 FIFA World Cup Spain™, including some of the most memorable images in World Cup history. [http://www.fifa.com ''FIFA.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.fifa.com/worldcup/archive/argentina1978/index.html მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978 (სტატისტიკა)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161118234101/http://www.fifa.com/worldcup/archive/argentina1978/index.html |date=2016-11-18 }}. [http://www.fifa.com ''FIFA.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.fifa.com/worldcup/archive/spain1982/index.html მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982 (სტატისტიკა)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161118233742/http://www.fifa.com/worldcup/archive/spain1982/index.html |date=2016-11-18 }}. [http://www.fifa.com ''FIFA.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.fifa.com/worldcup/archive/mexico1986/index.html მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986 (სტატისტიკა)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131210112952/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D68/awards/index.html |date=2013-12-10 }}. [http://www.fifa.com ''FIFA.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>Player Profile for Marco Tardelli in the Soccer World Cups. [http://www.thesoccerworldcups.com/players/marco_tardelli.php Marco Tardelli in the World Cups]. Information about Marco Tardelli and his performace in the FIFA Soccer World Cup. Profile with general and detailed stats and data that include National Team, total games, goals and cards and full list of matches played. [http://www.thesoccerworldcups.com/ ''The Soccer World Cups.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref><ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/italy_national_team.php Italy in the World Cups: General Stats]. Information about Italy National Team and its appearances in the FIFA Soccer World Cup with stats of games, goals, top scorers, world cups played and won, best and worst performances and much more data. [http://www.thesoccerworldcups.com/ ''The Soccer World Cups.com'']. წაკითხვის თარიღი: 17 დეკემბერი, 2018.</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|<sup>ჩემპ.</sup>|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|<sup>მასპინძელი</sup>|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|<sup>№</sup>|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>პოზიცია</sup>|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>შ</sup>|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>ბ</sup>|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>მ</sup>|მოგება}} !! {{Tooltip|<sup>ფ</sup>|ფრე}} !! {{Tooltip|<sup>წ</sup>|წაგება}} !! {{Tooltip|<sup>შედეგი</sup>|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|1978]] || {{ARG}} || {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|14]] || [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] || 6 || 0 || 4 || 1 || 1 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1978|<center>მეოთხე ადგილი</center>]] |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] || {{ESP}} || {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|14]] || [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] || 7 || 2 || 4 || 3 || 0 || bgcolor=gold|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|<center>'''ჩემპიონი'''</center>]] |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]] || {{MEX}} || {{დროშანიშანი|იტალია}} [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|15]] || [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|<center>მერვედფინალი</center>]] |} ==მიღწევები== [[File:Maglia di marco tardelli indossata il 25-06-1979.JPG|thumb|right|267პქ|<center>მარკო ტარდელის ფიფა-ს ნაკრები გუნდის (FIFA XI) მაისური [[ფლორენცია|ფლორენციის]] ფეხბურთის მუზეუმის ექსპოზიციიდან. 2014</center>]] ===საკლუბო=== ; [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსი]] * [[იტალიის სერია A|სერია A]]: 1976–77, 1977–78, 1980–81, 1981–82, 1983–84 * [[იტალიის საფეხბურთო თასი|იტალიის თასი]]: 1978–79, 1982–83 * [[უეფა-ს თასი]]: 1976–77 * [[უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი]]: 1983–84 * [[უეფა-ს სუპერთასი]]: 1984 * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ევროპის ჩემპიონთა თასი]]: 1984–85 ===სანაკრებო=== ; [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] <ref>{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190924015608/http://www.solofutbol.cl/albunes%20de%20futbol/italia/italia%201982.html |date=2019-09-24 }}// იტალიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობა 1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატზე. დაარქივებულია [http://www.solofutbol.cl/albunes%20de%20futbol/italia/italia%201982.html ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 2 ოქტომბერი, 2019. ''წყარო:'' [http://www.solofutbol.cl ''Solofutbol.cl'']. წაკითხვის თარიღი: 2 ოქტომბერი, 2019.</ref> ===ინდივიდუალური=== * [[უეფა-ს ოქროს საიუბილეო გამოკითხვა]]: №37 * [[ფიფა|ფიფა-ს ნაკრების წევრი]]: 1979<ref>Marcelo Leme de Arruda (20 ოქტომბერი, 2015). [http://www.rsssf.com/miscellaneous/fifa-xi.html FIFA XI´s Matches — Full Info] — FIFA XI 2–1 Argentina — Buenos Aires, 25/06/1979 (1st Anniversary of Argentina´s First World Cup) Monumental de Nuñes — Ref.: Abraham Klein (Israel) Att.: 82.000. FIFA XI: Leão, (Koncilia), Kaltz, Cabrini, (Toninho), Tardelli, Pezzey, Krol, Platini, (Zico), Asensi, Causio, Rossi, Boniek, Coach: Enzo Bearzot. [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref> * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980|ევროპის ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი]]: 1980<ref>UEFA.com (28 მარტი, 2016). [http://www.uefa.com/news/newsid=1623858.html EURO 1980 team of the tournament] — GK: Dino Zoff (Italy), DF: Claudio Gentile (Italy), DF: Gaetano Scirea (Italy), DF: Karlheinz Förster (West Germany), DF: Hans-Peter Briegel (West Germany), MF: Marco Tardelli (Italy), MF: Jan Ceulemans (Belgium), MF: Bernd Schuster (West Germany), MF: Hansi Müller (West Germany), FW: Karl-Heinz Rummenigge (West Germany), FW: Horst Hrubesch (West Germany). [http://www.uefa.com ''UEFA'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref> * ევროპის ნაკრების წევრი: 1982<ref>Marcelo Leme de Arruda (20 ოქტომბერი, 2015). [http://www.rsssf.com/miscellaneous/fifa-xi.html FIFA XI´s Matches — Full Info] — FIFA XI 2–3 Europe Team — New York, 07/08/1982 (FIFA Charity Match for UNICEF) Giants Stadium — Ref.: David Socha (USA) Att.: 76.900. European Team: Zoff (Schumacher), Krol, Tardelli, Pezzey, Beckenbauer (Platini) - Stojkovic, Humberto Coelho, Antognioni, Boniek (Neeskens) - Rossi, Blokhin (Keegan). [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref> * იტალიური ფეხბურთის დიდების დარბაზის წევრი: 2015<ref>La Gazzetta dello Sport (27 ოქტომბერი, 2015). [http://www.gazzetta.it/Calcio/27-10-2015/hall-of-fame-vialli-mancini-facchetti-ronaldo-herrera-agnelli-tardelli-ferlaino-130676725232.shtml?refresh_ce-cp Hall of fame, 10 new entry: con Vialli e Mancini anche Facchetti e Ronaldo] — Dieci stelle da ricordare per sempre. La "Hall of fame del calcio italiano", il riconoscimento istituito nel 2011 dalla FIGC e dalla Fondazione Museo del Calcio, si arricchisce di altri storici protagonisti, alcuni ancora in attività: sono Gianluca Vialli (categoria giocatore italiano), Ronaldo (giocatore straniero), Roberto Mancini (allenatore italiano), Corrado Ferlaino (dirigente italiano), Roberto Rosetti (arbitro italiano), Marco Tardelli (veterano Italiano), Patrizia Panico (calciatrice italiana), Giacinto Facchetti, Helenio Herrera e Umberto Agnelli (premi alla memoria). Tra i giurati anche il direttore della Gazzetta dello Sport, Andrea Monti. [http://www.gazzetta.it ''gazzetta.it'']. წაკითხვის თარიღი: 16 დეკემბერი, 2018.</ref> == ბიბლიოგრაფია == [[File:FIFA WC-qualification 2014 - Austria vs Ireland 2013-09-10 - Giovanni Trapattoni 04 (cropped).JPG|thumb|right|267პქ|<center>მარკო ტარდელი და ჯოვანი ტრაპატონი.</center>]] * {{Cite book|last=კაკაბაძე|first=მიხეილ|title=არგენტინის ცის ქვეშ|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1979|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A8&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90}} * {{Cite book|last=კაკაბაძე|first=მიხეილ|title=ოქროს ქალღმერთიდან ფიფა-ს თასამდე|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1981|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A6%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C+%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%A4%E1%83%90-%E1%83%A1+%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%93%E1%83%94&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90}} * {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=არგენტინა, არგენტინა!|publisher=გამ-ბა საბჭ. საქართველო|year=1979|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%AF%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94%2C+%E1%83%92.&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90+%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90}} * {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=ფორცა, იტალია!|publisher=გამ-ბა საბჭ. საქართველო|year=1982|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%AA%E1%83%90%2C+%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%90%21+&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90}} * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700%3A%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98}} * {{Cite book|last=Glanville|first=Brian|title=The Story of the World Cup|publisher=Faber|year=2018|location=London|url=http://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|accessdate=2018-12-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200813034241/https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|archivedate=2020-08-13|access-date=2018-12-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20200813034241/https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|archive-date=2020-08-13}} {{ISBN|9780571325566}} * {{Cite book|last=Squires|first=David|title=The Illustrated History of Football|publisher=Random House|year=2016|location=Sydney|url=http://books.google.ge/books?id=JFZtDQAAQBAJ&dq=The+Illustrated+History+of+Football,+his+first+book,+David+Squires&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjw9J_FqbvcAhXsCpoKHetLBeYQ6AEIKzAB}} {{ISBN|1780895585}} * {{Cite book|last=Holt|first=Nick|title=The Mammoth Book of the World Cup|publisher=Running Press Adult|year=2014|location=London|url=http://www.goodreads.com/book/show/18079896-the-mammoth-book-of-the-world-cup}} {{ISBN|0762452242}} * {{Cite book|last=Witzig|first=Richard|title=The Global Art of Soccer|publisher=[http://books.google.ge/books?id=H2T0ZD5S86QC&dq=Roberto+Rivelino&source=gbs_navlinks_s CusiBoy Publishing]|year=2006|location=Rio Branco|url=http://books.google.ge/books?id=H2T0ZD5S86QC&pg=PA141&lpg=PA141&dq=The+Global+Art+of+Soccer+Carlos+Alberto+Torres&source=bl&ots=iGBxeATy7X&sig=wyiKIU7ReP3pCPjUSj3PGP7xJRE&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjmq-j1jKfcAhWiIMAKHYg-AZ8Q6AEISTAK#v=onepage&q=The%20Global%20Art%20of%20Soccer%20Carlos%20Alberto%20Torres&f=false}} {{ISBN|0977-66880-0}} * {{Cite book|last=Falcão|first=Paulo Roberto|title=Brasil 82 — O time que perdeu a copa e conquistou o mundo|publisher=[http://books.google.ge/books/about/Brasil_82_O_time_que_perdeu_a_copa_e_con.html?id=6QC3DAAAQBAJ&redir_esc=y AGE]|year=2016|location=Rio Branco|url=http://books.google.ge/books?id=6QC3DAAAQBAJ&dq=dirceu+jos%C3%A9+guimar%C3%A3es&hl=ru&source=gbs_navlinks_s}} * {{Cite book|last=Moretti|first=Claudio|title=1001 storie e curiosità sulla grande Juventus che dovresti conoscere|publisher=Newton Compton|year=2013|location=Roma|url=http://books.google.it/books?id=J14dAgAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=it#v=onepage&q&f=false}} * {{Cite book|last=Moretti|first=Claudio|title=I campioni che hanno fatto grande la Juventus|publisher=Newton Compton|year=2014|location=Roma|url=http://books.google.it/books?id=cFfiBAAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=it#v=onepage&q&f=false}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat-inline|Marco Tardelli}} * [http://www.national-football-teams.com/player/17216/Marco_Tardelli.html National Football Teams] * [http://www.calcio.com/profilo_giocatori/marco-tardelli/ Calcio.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181224173535/http://www.calcio.com/profilo_giocatori/marco-tardelli/ |date=2018-12-24 }} * [http://www.forzajuve.ru/index.php?option=com_content&task=view&id=22 ForzaJuve.ru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170204172938/http://www.forzajuve.ru/index.php?option=com_content&task=view&id=22 |date=2017-02-04 }} * [http://www.worldfootball.net/player_summary/marco-tardelli/ WorldFootball.net] * [http://www.juventus.sportland24.ru/legends-club/marko-tardelli/ Juventus.Sportland24.ru] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200128125408/http://www.juventus.sportland24.ru/legends-club/marko-tardelli/ |date=2020-01-28 }} * [http://www.imdb.com/name/nm1452248/ Internet Movie Database] == სქოლიო == <div style="height:250px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;" class="scrollbox"> {{reflist|colwidth=30em}} </div> {{იტალიის შემადგენლობა 1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{იტალიის შემადგენლობა 1980 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{იტალიის შემადგენლობა 1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{იტალიის შემადგენლობა 1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{DEFAULTSORT:ტარდელი, მარკო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1954]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 სექტემბერი]] [[კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია B-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პიზის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:კომოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შვეიცარიის სუპერლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იტალიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1980 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს მწვრთნელები]] [[კატეგორია:ჩეზენის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:ბარის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] k4jamkcy68q3o4bcnl09xkpyaqi8ghd მიხეილ ასლამაზოვი 0 286784 5426938 4680067 2026-07-04T10:49:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 3 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426938 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მიხეილ ასლამაზოვი |სურათი = მიხეილ_ასლამაზოვი.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = მიხეილ გრიგოლის ძე ასლამაზოვი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1908|10|30}} |დაბადების ადგილი = [[თბილისი|ტფილისი]],<br/>[[ტფილისის გუბერნია]],<br/>[[რუსეთის იმპერია]] |გარდაცვალების თარიღი = [[16 დეკემბერი]], [[1937]]<br/>(29 წლის) |გარდაცვალების ადგილი = [[თბილისი]],<br/>[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]],<br/>[[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრ კავშირი]] |სიმაღლე = |პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|მარცხენა ინსაიდი]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = 1926–1935 |კლუბი1 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო]] |მატჩი1 = ? |გოლი1 = ? |წელი2 = 1936–1937 |კლუბი2 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო]] |მატჩი2 = 17 |გოლი2 = 8 |მედლის თარგები = }} '''მიხეილ ასლამაზოვი''' (დ. [[30 ოქტომბერი]], [[1908]], [[თბილისი|ტფილისი]], [[ტფილისის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] — გ. [[16 დეკემბერი]], [[1937]], [[თბილისი]], [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]], [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] და [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] [[ფეხბურთელი]], [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]]. 1926–1937 წლებში იცავდა [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] ღირსებას. [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის]] ბრინჯაოს პრიზიორი ([[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1936 (შემოდგომა)|1936]]) და [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საბჭოთა კავშირის თასის]] ორგზის (1936, 1937) ფინალისტი.<ref>[https://web.archive.org/web/20190119033024/http://footballfacts.ru/articles/1341135-pionery-tiflisskogo-futbola-i-legendarnyj-mihail-aslamazov Пионеры тифлисского футбола и легендарный Михаил Асламазов] · Последние упоминания о Михаиле Асламазове были связаны со знаменитым турне великолепной сборной Басконии летом 1937 года. Непобедимые тогда футболисты с Пиренейского полуострова в Тбилиси провели два матча, переиграв тбилисское «Динамо» (2–0) и сборную Грузии (3–1). Победы басков во многом были обусловлены и тем, что они были знакомы с манерой игры тбилисцев. Пятью днями ранее первого матча, 19 июня, футболисты Басконии были зрителями четвертьфинального матча на Кубок Советского Союза в Москве между динамовскими командами Тбилиси и Киева. Победу в нем со счетом 2–1 одержали тбилисцы, мячи у них забили два Михаила — Асламазов и Бердзенишвили. «Ноев ковчег» (01.08.2012). / ''FootballFacts.ru''</ref> ==ბიოგრაფია== მიხეილ ასლამაზოვი მეფის არმიის პოლკოვნიკის გრიგოლ ასლამაზოვის (ასლამაზიანი) და რუსული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებლის ასია არუთინოვას ოჯახში დაიბადა. გრიგოლ ასლამაზოვი [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]], დასავლეთ სომხეთის განთავისუფლებისას, [[ერზურუმი|ერზურუმთან]], თურქებთან ბრძოლაში დაიღუპა. მიხეილს ადრეული ახალგაზრდობიდან მოუწია მუშაობა. მუშაობდა „არსენალის“ სამხედრო ქარხანაში. თავისუფალ დროს თამაშობდა „არსენალის“ ქარხნის ამავე სახელწოდების გუნდში, რომელიც ქალაქის საფეხბურთო პირველობაზე გამოდიოდა. მისი გამორჩეული თამაში ფეხბურთის ადგილობრივი მესვეურების ყურადღების მიღმა არ დარჩენილა და მალე გენერალმა მიჩურინმა, რომელიც [[შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატი|შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატში]] სპორტის საკითხებს კურირებდა, ასლამაზოვი [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოში“]] მიიწვია, ხოლო მოგვიანებით სამსახურშიც მოაწყო თავისივე განყოფილებაში. გარკვეული დროის შემდეგ, მიხეილ ასლამაზოვს, როგორც გუნდის კაპიტანს, ქალაქის პრესტიჟულ უბანში ოროთახიანი ბინა გადაეცა. მიენიჭა შინსახკომის მაიორის წოდება, იყო ამიერკავკასიის შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატის კომკავშირის ორგანიზაციის მდივანი, საქართველოს კომკავშირის ცენტრალური კომიტეტის მდივანი. ითვლებოდა კარგ ორატორად და ხშირად გამოდიოდა სიტყვით შინსახკომის კლუბში, სადაც გაიცნო თავისი მომავალი მეუღლე, ლიდია ქიშმიშევა (ქიშმიშიანი), რომელიც იქ კულტურის განყოფილებას ხელმძღვანელობდა.<ref>[https://noev-kovcheg.ru/mag/2012-14/3362.html Пионеры тифлисского футбола и легендарный Михаил Асламазов]</ref> მიხეილ ასლამაზოვი წარმატებით გამოდიოდა [[თბილისი|ტფილისისა]] და ამიერკავკასიის საფეხბურთო ნაკრებებში რეგიონალურ, [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საკავშირო]] და საერთაშორისო შეჯიბრებებზე. როგორც [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|მარცხენა ინსაიდმა]] თავი კარგად გამოავლინა 1936 და 1937 წლების [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატისა]] და [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საბჭოთა კავშირის თასის]] გათამაშებებში, როდესაც გუნდთან ერთად ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა და ორჯერ თასის ფინალში ითამაშა. [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1936 (შემოდგომა)|1936]] წლის საშემოდგომო ჩემპიონატში [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისელებს]] შეეძლოთ ოქროც მოეპოვებინათ, ყველასათვის მოულოდნელად ლენინგრადის „კრასნაია ზარიასთან“ ბოლოსწინა ტურის შეხვედრაში რომ არ დამარცხებულიყვნენ. იმ პერიოდის რესპუბლიკური და საკავშირო პრესა თბილისის „დინამოს“ ფეხბურთელთა შორის ხშირად გამოარჩევდა პაიჭაძის, ასლამაზოვის, ბერძენიშვილისა და დოროხოვის თამაშს. ასლამაზოვი გუნდის ერთ-ერთ ლიდერად ითვლებოდა, რომელსაც [[კაპიტანი (ფეხბურთი)|კაპიტნის]] რანგში [[1930-იანები|1930-იანი]] წლების პირველ ნახევარში გუნდი მოედანზე არაერთხელ გამოუყვანია. 1937 წლის დეკემბერში იგი დააპატიმრეს [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|ოპერისა და ბალეტის თეატრში]] გამართული შინსახკომის პარტიული კრების შემდეგ, რომელიც [[ლავრენტი ბერია]]ს ხელმძღვანელობით გაიმართა. ფეხბურთელის ქალიშვილის, თამარა ბრეუსის თქმით, ასლამაზოვს დაევალა დაკავებული კოლეგების საქმეების შესწავლა, რომელთა პატიოსნებისა და უდანაშაულობის მას გულწრფელად სჯეროდა. ასლამაზოვმა თავისი აზრი შინსახკომის ზოგიერთ ლიდერს დაუფარავად უთხრა და გამოძიებაში მონაწილეობაზე უარი განაცხადა. ასლამაზოვის საქმის გამოძიება არ დასრულებულა, რადგან 1937 წლის 16 დეკემბრის საღამოს იგი თბილისის შინსახკომის მთავარი სამმართველოს შენობის მეოთხე სართულიდან გადახტა და იმავე ღამით გარდაიცვალა.<ref>[https://nkvd.memo.ru/index.php/Асламазов,_Михаил_Григорьевич Асламазов, Михаил Григорьевич] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230718010709/https://nkvd.memo.ru/index.php/%D0%90%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%BE%D0%B2%2C_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB_%D0%93%D1%80%D0%B8%D0%B3%D0%BE%D1%80%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87 |date=2023-07-18 }} // ''nkvd.memo.ru''</ref> საქმის ხელახალი განხილვის შედეგად დადგინდა, რომ ასლამაზოვი უსაფუძვლოდ იყო დაკავებული. 1957 წელს ის რეაბილიტირებულ იქნა. დაკრძალვის ადგილი უცნობია.{{sfn-2|ჯიშკარიანი, დ.|2021|გვ=91–92}} == მიღწევები == === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|საქართველოს სსრ}} [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] ; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი]] * ბრინჯაოს პრიზიორი: [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1936 (შემოდგომა)|1936 (შ.)]] ; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საბჭოთა კავშირის თასი]] * ფინალისტი: 1936,<ref>[http://www.sport-express.ru/newspaper/2003-10-24/11_1 Локомотив (Москва) 2–0 Динамо (Тбилиси)] · 28 августа 1936 года · Финал Кубка СССР по футболу 1936 · Голы: А. Соколов, 18. Лавров, 24. "Локомотив" (Москва): Разумовский, Андреев, Гвоздков, Максимов, Жуков, Стрелков, Семенов, Соколов, Н. Ильин, Лавров, Теренков. "Динамо" (Тбилиси): Дорохов, Шавгулидзе, Николайшвили, Аникин, В.И. Бердзенишвили, Джорбенадзе, Панин, М. Бердзенишвили, Пайчадзе, Асламазов, Сомов. Судья: Н. Усов (Ленинград). 28 августа. Москва. Стадион "Динамо". 20 000 зрителей. Доподлинно известно (из журнала "Ф и С"), что в ходе матча из-за травм покинули поле Лавров и Шавгулидзе. Фамилии заменивших неизвестны. Летопись Акселя Вартаняна. Год 1936. Часть 6. Телеграмма от Валерия Чкалова (продолжение).</ref><ref>А.Перель. Футбол. Первенство, кубок, международные встречи. М.: Госкультпросветиздат, 1949. — 186 с.</ref><ref>Журнал «Физкультура и спорт» № 15—16, 1936</ref> 1937 <ref>[http://www.sport-express.ru/newspaper/2004-01-30/11_1/ Динамо (Москва) 5–2 Динамо (Тбилиси)] · 16 июля 1937 года · Финал Кубка СССР по футболу 1937 · Голы: В.Бердзенишвили, 19 (0:1). Смирнов, 21 - с пенальти (1:1). Семичастный, 22 (2:1). Семичастный, 35 (3:1). М.Бердзенишвили, 60 - с пенальти (3:2). Семичастный, 72 (4:2). Ильин, 75 (5:2). "Динамо" (Москва): Фокин, Тетерин, Чернышев, Лапшин, Качалин, Ремин, Семичастный, Якушин, Смирнов, Елисеев (Пономарев, 85), Ильин. "Динамо" (Тбилиси): Дорохов, Шавгулидзе, Чумбуридзе, Гагуа, Минаев, Джорбенадзе, Гавашели, М.Бердзенишвили, Пайчадзе, В.Бердзенишвили, Асламазов. Судья: В.Стрепихеев (Москва). 16 июля. Москва. Стадион "Динамо". 47 000 зрителей. Летопись Акселя Вартаняна. Год 1937. Часть 2. Первый круг почёта (продолжение).</ref><ref>А. Перель. Футбол. Первенство, кубок, международные встречи. М.: Госкультпросветиздат, 1949. — 186 с.</ref> == ბიბლიოგრაფია == {{Refbegin}} * {{წიგნი |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ |ნაწილი = |სათაური = თბილისის „დინამო“ ციფრებში, 1936–1989 |ორიგინალი = |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/ |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = სტამბა–96 |წელი = 1999 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 33 |isbn = |ref = თედორაძე, ზ. }} * {{წიგნი |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ |სათაური = თბილისის „დინამო“ : ციფრები, ფაქტები, კომენტარები, 1936–1989 |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/ |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = |წელი = 2002 |გვერდნი = 41 |isbn = |ref = თედორაძე, ზ. }} * {{წიგნი |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ |სათაური = საკლუბო გუნდების შედეგები სსრ კავშირის ჩემპიონატებში : უმაღლესი ლიგა, 1936–1991 |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/ |ადგილი = თბ. |წელი = 2001 |გვერდნი = 52 |isbn = |ref = თედორაძე, ზ. }} * {{წიგნი |ავტორი = ჯიშკარიანი, დავით |ნაწილი = |სათაური = ბუცები და ტყავის ჩექმა |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20221112150300/https://saba.com.ge/books/details/17087/%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%AA%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98-%E1%83%93%E1%83%90-%E1%83%A2%E1%83%A7%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%A9%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%9B%E1%83%90 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = Poezia |წელი = 2021 |ტომი = |გვერდები = 91–92 |გვერდნი = 144 |isbn = |ref = ჯიშკარიანი, დ. }} * {{წიგნი |ავტორი = Шваб, П.Г. |სათაური = Энциклопедия советского футбола. Том 1 |ბმული =https://www.studmed.ru/shvab-pg-enciklopediya-sovetskogo-futbola-tom-1_bb34f86ceb4.html |ადგილი = Черновцы |გამომცემლობა = Раенная типография |წელი = 1994 |გვერდები = 104 |გვერდნი = 128 |ref = Шваб, Пaвел Гaвpилoвич. }} {{Refend}} == პერიოდიკა == {{Refbegin}} * {{სტატია |სათაური = ფეხბურთი. „ნაკრები ტფილისი“ — ტ.ს.ო.კ. |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/336609/1/Komunisti_1935_N48.pdf |გამოცემა = [[კომუნისტი (გაზეთი)|„კომუნისტი“]] |წელი = 24 თებერვალი, 1935 |ნომერი = 48 (4104) |გვერდები = 4 }} {{Refend}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Refbegin}} {{nplg სპორტსმენი|00001057}} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''თემატური საიტები'''</center> || style="background: white;"|[https://www.dinamo-tbilisi.ru/personalii/igroki/aslamazov-mixail/ dinamo-tbilisi.ru] · [https://footballfacts.ru/person/46210 FootballFacts.ru] · [http://www.sport-express.ru/newspaper/2003-10-24/10_1 1936 · ნაწ. 6 (1)] · [http://www.sport-express.ru/newspaper/2003-10-24/11_1 6 (2)] · [http://www.sport-express.ru/newspaper/2004-01-30/10_1 1937 · ნაწ. 2 (1)] · [http://www.sport-express.ru/newspaper/2004-01-30/11_1 2 (2)] · [https://web.archive.org/web/20171207210101/http://aegov.narod.ru/history/sssr/1936v/36kup.htm საბჭოთა კავშირის თასი 1936] · [https://web.archive.org/web/20090506183317/http://aegov.narod.ru/history/sssr/1937/37kup.htm საბჭოთა კავშირის თასი 1937] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''მედია'''</center> || style="background: white;"|[http://www.kvirispalitra.ge/public/22614-qerthi-sheni-thavic-ise-maceemina-rogorc-mikheil-javakhishvili-vcemeoq-rog-or-atsamebda-qarthvel-mtserals-qdinamosq-fekhburtheli-eqskluzivi.html Kvirispalitra.ge] · [http://www.sport-express.ru/newspaper/2003-10-24/11_1/ Sport-Express.ru] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''ვიდეო'''</center> || style="background: white;"|[http://www.youtube.com/watch?v=Mab8dCwyrO8 Кубок СССР 1936 · «Локомотив» (Москва) 2–0 «Динамо» (Тбилиси)] |} {{refend}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{DEFAULTSORT:ასლამაზოვი, მიხეილ}} [[კატეგორია:თბილისში დაბადებულები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1908]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1937]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 16 დეკემბერი]] [[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები]] 67b6anviim2ew89tbj7aign9t595qht მენტუჰოტეპ III 0 292503 5426780 5404623 2026-07-03T23:46:33Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426780 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Montouhotep III, E 15113 (032008 37).jpg|მინიატიურა|მენტუჰოტეპ III-ის გამოსახულება. ლუვრი]] '''მენტუჰოტეპ III''' — [[ეგვიპტის შუა სამეფო]]ს [[ფარაონი]] [[ეგვიპტის მეთერთმეტე დინასტია|XI დინასტიიდან]]. ქვეყანას მართავდა ძვ. წ. XXI-XX საუუნეების მიჯნაზე. მენტუჰოტეპ III აგრძელებდა თავისი წინამორბედების პოლიტიკას. მისი მეფობის დროს ააშენეს [[ამონი]]ს, [[მონტუ]]სა და რამდენიმე ადგილობრივი ღვთაების ტაძარი. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://ib205.tripod.com/mentuhotep3.html Mentuhotep III]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080412011719/http://ib205.tripod.com/mentuhotep3.html |date=2008-04-12 }} {{ფარაონები}} [[კატეგორია:ეგვიპტის მეთერთმეტე დინასტიის ფარაონები]] tsw04yy0q9xbpj7rn3170c69k402333 მენტუჰოტეპ IV 0 300675 5426781 4927195 2026-07-03T23:47:53Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426781 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეგვიპტის მეფე | სახელი = მენტუჰოტეპ IV | ალტ_სახელი = | სურათი = | წარწერა = | მეფობა = [[ძვ. წ. 1998|ძვ.წ. 1998]] - [[ძვ. წ. 1991|1991 წწ.]] | დინასტია = [[ეგვიპტის მეთერთმეტე დინასტია|XI დინასტია]] | თანამმართველი = | წინამორბედი = [[მენტუჰოტეპ III]] | მემკვიდრე = [[ამენემჰეტ I]] | ჩანიშვნები = | სამეფო სახელი = | სამეფო სახელი_იეროგლიფი = | პირადი სახელი = | პირადი სახელი_იეროგლიფი = | ჰორისი = | ჰორის_პრეფიქსი = <!-- არშევსების შემთხვევაში ავტომატურად დაიწერება: <hiero>G5</hiero> --> | ჰორის_იეროგლიფი = | ნებთი = | ნებთი_იეროგლიფი = | ოქროს_ჰორისი = | ოქროს_იეროგლიფი = | მეუღლეები = | შვილები = | მამა = | დედა = | დაბადების თარიღი = | გარდაცვალების თარიღი = [[ძვ. წ. 1991|ძვ.წ. 1991]] | დაიკრძალა = | მონუმენტები = }} '''ნებტაუირა მენტუჰოტეპ IV''' — [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] მეფე ([[ფარაონი]]) [[ეგვიპტის მეთერთმეტე დინასტია|მეთერთმეტე დინასტიიდან]], რომელიც მეფობდა [[ეგვიპტის შუა სამეფო|შუა სამეფოს]] პერიოდში. სავარაუდოდ მისი მმართველობა დაიწყო [[ძვ. წ. 1998|ძვ.წ. 1998]] წელს და დასრულდა [[ძვ. წ. 1991|ძვ.წ. 1991]] წელს, იმეფა დაახლოებით 7 წელი. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.ancient-egypt.org/_v3d/index.html მენტუჰოტეპ IV (ისტორია)] * [http://www.ucl.ac.uk/museums-static/digitalegypt/chronology/mentuhotepIV.html მენტუჰოტეპ IV ნებტაუირა] * [http://ib205.tripod.com/mentuhotep4.html მენტუჰოტეპ IV (ნებტაუირა)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171118181459/http://ib205.tripod.com/mentuhotep4.html |date=2017-11-18 }} * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/375458/Mentuhotep-IV მენტუჰოტეპ IV, ეგვიპტის მეფე] * [http://www.touregypt.net/featurestories/mentuhotep4.htm მენტუჰოტეპ IV, XI დინასტიის უკანასკნელი ფარაონი] {{დაიწყე ყუთი}} {{s-hou|[[ეგვიპტის მეთერთმეტე დინასტია|XI დინასტია]]||??||[[ძვ. წ. 1991|ძვ.წ. 1991]]}} {{მემკვიდრეობის დაფა | წინამორბედი = [[მენტუჰოტეპ III]] | ტიტული = &nbsp;&nbsp;&nbsp;[[ეგვიპტის ფარაონების სია|ეგვიპტის ფარაონი]]&nbsp;&nbsp;&nbsp; | წლები = [[ძვ. წ. 1998|ძვ.წ. 1998]] - [[ძვ. წ. 1991|1991 წწ.]] | შემდეგი = [[ამენემჰეტ I]] }} {{დაასრულე ყუთი}} {{ფარაონები}} [[კატეგორია:ეგვიპტის ფარაონები]] [[კატეგორია:ეგვიპტის მეთერთმეტე დინასტიის ფარაონები]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 1991]] [[კატეგორია:დაბადების წელი უცნობია]] og7v1tusuyna72lcymm4ywo6slh0fg3 მატალეს ოლქი 0 303160 5426687 4097952 2026-07-03T18:36:36Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426687 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული |მშობლიური სახელი = {{lang-si|මාතලේ දිස්ත්‍රික්කය}}<br/> {{lang-ta|மாத்தளை மாவட்டம்}} |ქართული სახელი = მატალეს ოლქი |პანორამა = |დროშა = |გერბი = |ქვეყანა = შრი-ლანკა |ჰიმნი = |სტატუსი = ოლქი |შედის = [[ცენტრალური პროვინცია (შრი-ლანკა)|ცენტრალური პროვინცია]] |მოიცავს = |დედაქალაქი= მატალე |მსხვილი ქალაქი = |მსხვილი ქალაქები= |თარიღი = |მეთაური = |მეთაურის სახელი = |მეთაური2 = |მეთაური2ის სახელი = |მშპ = |მშპ წელი= |მშპ ადგილი = |მშპ ესმ = |ენა = |ენები = |მოსახლეობა = 482 348 |აღწერის წელი = 2012 |ადგილი მოსახლეობით = |ეროვნული შემადგენლობა = |სიმჭიდროვე = 242 |აღმსარებლობა = |ფართობი = 1 993 |ადგილი ფართობით = |ფართობის პროცენტი = |მაქსიმალური სიმაღლე = |საშუალო სიმაღლე = |მინიმალური სიმაღლე = |განედი = |გრძედი = |რუკა= Matale district.svg |ადმინისტრაციული ერთეულის რუკა= |დროის სარტყელი= UTC+5:30 |აბრევიატურა = |ISO = LK-22 |FIPS= |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსები = |ინტერნეტ-დომენი = |საავტომობილო სანომრე ნიშნები = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |პარამეტრი1 = |შენიშვნა = }} '''მატალეს ოლქი''' ({{lang-si|මාතලේ දිස්ත්‍රික්කය}}, {{lang-ta|மாத்தளை மாவட்டம்}}) — [[შრი-ლანკა|შრი-ლანკის]] 25 ოლქიდან ერთ-ერთი. შედის [[ცენტრალური პროვინცია (შრი-ლანკა)|ცენტრალური პროვინციის]] შემადგენლობაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მატალე. ოლქის ფართობია 1 993 კმ². მოსახლეობა — 482 348 ადამიანი (2012). == იხილეთ აგრეთვე == * [[შრი-ლანკის ადმინისტრაციული დაყოფა]] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://discover.lankanest.com/index.php?option=com_content&task=view&id=94&Itemid=77.html/ Discover Sri Lanka — More information & images about Matale] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110713184027/http://discover.lankanest.com/index.php?option=com_content&task=view&id=94&Itemid=77.html%2F |date=2011-07-13 }} * [http://www.aluvihara.virusinc.org/ The official web site of Aluvihara rock cave temple] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201031221906/http://www.aluvihara.virusinc.org/ |date=2020-10-31 }} * [http://www.knucklesrange.org/ Knuckles range nature preservation centre] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190103164727/http://knucklesrange.org/ |date=2019-01-03 }} {{შრი-ლანკის ადმინისტრაციული დაყოფა}} [[კატეგორია:შრი-ლანკის ოლქები]] 946znpb0v7mtcrsuznypn3aong7t2vr მვანზა 0 313514 5426825 4551317 2026-07-04T03:53:24Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426825 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = მვანზა |მშობლიური სახელი = {{lang-en|Mwanza}} |ქვეყანა = ტანზანია |პანორამა = Mwanza city-5.jpg |პანორამის სიგანე = 280px |წარწერა = მვანზის ცენტრალური, საქმიანი რაიონის ხედი |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = S |lat_deg = 2 |lat_min = 31 |lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = 32 |lon_min = 54 |lon_sec = |ქვეყნის რუკის ზომა = 250 |რეგიონის რუკის ზომა = 200 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მვანზის ოლქი |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |მმართველის ტიპი = ქალაქის მერი |მმართველი = უილსონ კაბვე |დაარსების თარიღი = 1892 |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 1140 |მოსახლეობა = 706 453 |აღწერის წელი = 2012 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +3 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''მვანზა''' ({{lang-en|Mwanza}}) — ქალაქი [[ტანზანია]]ში, [[მვანზის ოლქი]]ს ადმინისტრაციული ცენტრი. მას ქვეყანაში მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით [[დარ-ეს-სალამი]]ს შემდეგ მეორე ადგილი უკავია. 2012 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 706 453 ადამიანს<ref>[http://www.citypopulation.de/Tanzania-Cities.html Citypopulation, Major Cities]</ref>. ქალაქი მდებარეობს [[სუკუმა]]ს ხალხით დასახლებულ ტერიტორიაზე. == გეოგრაფია == ქალაქი მვანზა მდებარეობს [[ვიქტორია (ტბა)|ვიქტორიის]] [[ტბა|ტბის]] სამხრეთ სანაპიროზე, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთში, [[მვანზის ყურე|მვანზის ყურის]] ''(Mwanza Gulf)'' აღმოსავლეთის სანაპიროზე. === კლიმატი === ქალაქის [[კლიმატი]] — სუბეკვატორიალურია. ოქტომბრიდან დეკემბრის ჩათვლით მოდის ხანმოკლე წვიმები. მარტიდან მაისის ჩათვლით — ხანგრძლივი. იანვრიდან თებერვლის ჩათვლით ქალაქში დგება გვალვიანი პერიოდი. ოლქის ტერიტორიაზე მოსული ნალექების წლის საშუალო რაოდენობა — 930 მმ-დან სამხრეთში და სამხრეთ-აღმოსავლეთში 1200 მმ-მდე უკერევეს კუნძულებზე. ჰაერის ტემპერატურაზე გავლენას ახდენს ვიქტორიის ტბის სიახლოვე — ის მერყეობს 25 °C-დან 28 °C-მდე. სექტემბრიდან დეკემბრამდე ის აღწევს თავის მაქსიმუმს — 29 °C-ს. ივნისიდან აგვისტომდე — 11-20 °C-ს. == ისტორია == ქალაქი მვანზა 1892 წელს დააარსა [[გერმანია|გერმანიის]] კოლონიალურმა ხელისუფლებამ. 1916 წელს ის დაიკავა [[დიდი ბრიტანეთი|დიდმა ბრიტანეთმა]]. ХХ საუკუნის 20-იან წლებში ქალაქის რაიონში აღმოაჩინეს [[ოქრო]]ს საბადოები, 1928 წელს ქალაქ [[ტაბორა]]დან მვანზაში შევიდა სარკინიგზო ხაზი. 1978 წელს მეორე [[უგანდა-ტანზანიის ომი]]ს დროს ქალაქი იბომბებოდა [[უგანდა|უგანდის]] სამხედრო საჰაერო ძალების მიერ. == ეკონომიკა == მვანზა დიდი პორტია ვიქტორიას ტბაზე, ასევე საერთაშორისო [[აეროპორტი]] და სარკინიგზო კვანძია. მვანზის შემოგარენში მდებარეობს [[ბამბა (გვარი)|ბამბის]] დიდი პლანტაციები, ქალაქის [[ეკონომიკა|ეკონომიკაში]] დიდ როლს თამაშობს [[თევზჭერა]] ვიქტორიას ტბაზე. ხორციელდება საბორნე კავშირი ტანზანიის [[მუსომა]]ს და [[ბუკობა]]ს პორტებთან, ასევე [[კენია]]სთან და [[უგანდა]]სთან. == დამეგობრებული ქალაქები == * {{flagicon|GER}} [[ვიურცბურგი]] ([[გერმანია]]), 1966 წლიდან * {{flagicon|FIN}} [[ტამპერე]] ([[ფინეთი]]) ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://web.archive.org/web/20130828054526/http://www.tanzania.go.tz/regions/mwanza/zones.htm Mwanza Zones] {{ref-en}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ტანზანიის ქალაქები]] gn53dkd5yb9te7q9i03ob0rze7m8cjh მარკოს პიზელი 0 316257 5426598 4909689 2026-07-03T15:23:33Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426598 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = მარკოს პიზელი | სურათი = Marcos Pizzelli 2012.jpg | წარწერა = | სრული სახელი = მარკოს პინიეირო პიზელი | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1984|10|3}} | დაბადების ადგილი = პირაკიკაბა, {{დროშა|ბრაზილია}} | სიმაღლე = 1.75 მ | პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] | მიმდინარე კლუბი = [[აქტობე (საფეხბურთო კლუბი)|აქტობე]] | ნომერი = 34 |ახალგაზრდული წელი1 = 2000-2005 |ახალგაზრდული კლუბი1 = საო კარლოსი | წელი1 = 2006–2008 | კლუბი1 = [[არარატი ერევანი (საფეხბურთო კლუბი)|არარატი ერევანი]] | მატჩი1 = 78 | გოლი1 = 44 | წელი2 = 2008-2009 | კლუბი2 = → [[არარატი ისი-ლე-მულიუ|არარატი]] ''(იჯარით)'' | მატჩი2 = | გოლი2 = | წელი3 = 2009-2011 | კლუბი3 = [[პიუნიკი (საფეხბურთო კლუბი)|პიუნიკი ერევანი]] | მატჩი3 = 49 | გოლი3 = 31 | წელი4 = 2011-2012 | კლუბი4 = [[მეტალურგი დონეცკი (საფეხბურთო კლუბი)|მეტალურგი დონეცკი]] | მატჩი4 = 18 | გოლი4 = 4 | წელი5 = 2012-2013 | კლუბი5 = [[კუბანი კრასნოდარი (საფეხბურთო კლუბი)|კუბანი კრასნოდარი]] | მატჩი5 = 31 | გოლი5 = 8 | წელი6 = 2013-2014 | კლუბი6 = [[კრასნოდარი (საფეხბურთო კლუბი)|კრასნოდარი]] | მატჩი6 = 6 | გოლი6 = 0 | წელი7 = 2014 | კლუბი7 = → [[აქტობე (საფეხბურთო კლუბი)|აქტობე]] ''(იჯარით)'' | მატჩი7 = 28 | გოლი7 = 8 | წელი8 = 2015- | კლუბი8 = [[აქტობე (საფეხბურთო კლუბი)|აქტობე]] | მატჩი8 = 19 | გოლი8 = 4 | ეროვნული წელი1 = 2008- | ეროვნული ნაკრები1 = [[სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომხეთი]] | ეროვნული მატჩი1 = 43 | ეროვნული გოლი1 = 8 | კლუბი-განახლება = | ეროვნული ნაკრები-განახლება = }} '''მარკოს პიზელი''' ({{lang-hy|Մարկոս Պինեյրո Պիցցելլի}}; დ. [[3 ოქტომბერი]], [[1984]]) — [[ბრაზილიელები|ბრაზილიური]] წარმომავლობის [[სომხები|სომეხი]] ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს [[ყაზახეთი|ყაზახურ]] „აქტობეში“ და [[სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომხეთის ეროვნულ ნაკრებში]]. ==კარიერა== პიზელიმა ახალგაზრდული წლები [[ბრაზილია]]ში გაატარა, თუმცა მისი პირველი პროფესიონალური კლუბი ერევნის „არარატი“ იყო. ასევე ნათამაშები აქვს რამდენიმე [[სომხეთი|სომხურ]], [[უკრაინა|უკრაინულ]] და [[რუსეთი|რუსულ]] კლუბში. აქტობეში 2014 წელს არენდით<ref>{{cite web|title=Marcos Pizzelli joins Kazakh club|url=http://sport.news.am/eng/news/35192/marcos-pizzelli-joins-kazakh-club.html|publisher=sport.news.am|accessdate=12 March 2014}}</ref>, 2015 წელს კი საბოლოოდ შეუერთდა<ref>{{cite web|title=Актобе выкупил Маркоса Пиззелли|url=http://sports.kz/news/aktobe-vyikupil-u-gorojan-markosa-pizzelli|website=http://sports.kz/|publisher=sports.kz/|accessdate=4 January 2015|language=Russian|date=9 October 2014}}</ref>. [[სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომხეთის ნაკრებში]] პიზელის დებიუტი 2008 წელს შედგა [[მოლდოვას ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოლდოვას ნაკრების]] წინააღმდეგ, ამ მატჩში გაიტანა მან სადებიუტო გოლიც. ==პირადი ცხოვრება== მარკოსი დაოჯახებულია, ჰყავს ცოლი ნატალია, რომელიც ბრაზილიაში გაიცნო, ახლა კი ისინი სომხეთში ცხოვრობენ. მათ შვილი არ ყავთ<ref>{{cite web|title=hy:Հայաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստների կանայք (ֆոտո)|url=http://sport.news.am/arm/news/20294/hayastani-havaqakani-futbolistneri-kanayq-foto.html|publisher=sport.news.am|accessdate=7 March 2013|language=hy}}</ref>. პიზელის შეუძლია [[პორტუგალიური ენა|პორტუგალიურად]], [[სომხური ენა|სომხურად]] და [[ინგლისური ენა|ინგლისურად]] საუბარი, სწავლობს [[რუსული ენა|რუსულს]]. მარკოსი თავს ბრაზილიელ-სომხად თვლის და ამბობს რომ არასდროს დაივიწყებს სომხეთს, რადგან მათ საშუალება მისცეს განვითარებულიყო.{{ციტატა|მადლობელი ვარ ქვეყნის ყველაფრისთვის, სომხეთის ნაკრებში ვითამაშებ სანამ გუნდს დავჭირდები<ref>{{cite web|title=hy:Մարկոս Պիզելի. Բերեզովսկին կարծես հայր լինի բոլորիս համար|url=http://news.am/arm/news/91856.html|publisher=news.am|accessdate=6 March 2013|language=hy}}</ref>.}} ==მიღწევები== ===ერევნის არარატი=== * სომხეთის პრემიერლიგა: 2008<ref name="soccerway">{{cite web|title=M. Pizzelli|url=http://www.soccerway.com/players/marcos-marcos/40565/|publisher=Soccerway|accessdate=9 September 2014}}</ref> (მეორე ადგილი) * სომხეთის თასი: 2008<ref name="cup08">{{cite web|title=Armenia Cup 2008|url=http://www.rsssf.com/tablesa/armecup08.html|publisher=rsssf.com|accessdate=9 September 2014}}</ref> ===პიუნიკი=== * სომხეთის პრემიერლიგა: 2009<ref name="soccerway" />, 2010<ref name="soccerway" /> * სომხეთის თასი: 2009<ref name="cup09">{{cite web|title=Armenia Cup 2009|url=http://www.rsssf.com/tablesa/armecup09.html|publisher=rsssf.com|accessdate=9 September 2014}}</ref>, 2010<ref name="cup10">{{cite web|title=Armenia 2010 - Cups |url=http://www.rsssf.com/tablesa/arme2010.html#cups|publisher=rsssf.com|accessdate=9 September 2014}}</ref> ===აქტობე=== * ყაზახეთის სუპერთასი: 2014<ref>{{cite web|title=ru:«Актобе» взял Суперкубок|url=http://sport.kg/supernews/12609-aktobe-vzyal-superkubok.html#.UyMiMvl_vw8|publisher=sport.kg|accessdate=14 March 2014|language=Russian|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160307101207/http://sport.kg/supernews/12609-aktobe-vzyal-superkubok.html#.UyMiMvl_vw8|archivedate=7 მარტი 2016}}</ref> ===ინდივიდუალური=== * სომხეთის პრემიერლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 2007<ref name="atg">{{cite web|title=Armenia - List of Topscorers|url=http://www.rsssf.com/tablesa/armetops.html|accessdate=9 September 2014|ref=rsssf.com}}</ref>, 2008<ref name="atg" />, 2010<ref name="atg" /> ===გოლები ნაკრებში=== {| class="wikitable" style="text-align: left;" |+ '''მარკოს პიზელი: გოლები ნაკრებში''' ! გოლი !! თარიღი !! სტადიონი !! მოწინააღმდეგე !! ანგარიში !! შედეგი !! შეჯიბრის სახეობა {{Ig match | n = 1 | d=2008-5-28 | st=შერიფის სტადიონი | ci=ტირასპოლი | co=მოლდოვა | o=მოლდოვა | sc=0-'''1''' | fr=2–2 | comp=ამხანაგური მატჩი}} {{Ig match | n = 2 | d=2010-10-12 | st=ჰანრაპეტაკანის სტადიონი | ci=ერევანი | co=სომხეთი | o=ანდორა | sc='''4'''–0 | fr=4–0 | comp=2012 წლის ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი}} {{Ig match | n = 3 | d=2011-6-4 | st=პეტროვსკის სტადიონი | ci=სანქტ-პეტერბურგი | co=რუსეთი | o=რუსეთი | sc=0-'''1''' | fr=3–1 | comp=2012 წლის ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი}} {{Ig match | n = 4 | d=2011-9-2 | st=Estadi Comunal d'Aixovall | ci=ანდორა ლა ველა | co=ანდორა | o=ანდორა | sc='''1'''-0 | fr=0-3 | comp=2012 წლის ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი}} {{Ig match | n = 5 | d=2011-10-7 | st=ჰანრაპეტაკანის სტადიონი | ci=ერევანი | co=სომხეთი | o=მაკედონია | sc='''1'''-0 <ref>http://espndeportes.espn.go.com/futbol/gamecast/estadisticas?id=308545</ref> | fr=4-1 | comp=2012 წლის ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი}} {{Ig match | n = 6 | d=2012-2-29 | st=ცირიონის სტადიონი| ci=ლიმასოლი | co=კვიპროსი | o=კანადა | sc=1-'''1''' | fr=1-3 | comp=ამხანაგური მატჩი}} {{Ig match | n = 7 | d=2012-2-29 | st=ცირონის სტადიონი | ci=ლიმასოლი | co=კვიპროსი | o=კანადა | sc=1-'''2''' | fr=1-3 | comp=ამხანაგური მატჩი}} {{Ig match | n = 8 | d=2015-6-13 | st=ერევნის რესპუბლიკური სტადიონი | ci=ერევანი | co=სომხეთი | o=პორტუგალია | sc='''1'''-0 | fr=2-3 | comp=2016 წლის ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი}} |} ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.ffa.am/en/teams/fcararat/players/marcospizzelli/ Profile at FFA website] *[http://www.footballdatabase.eu/football.joueurs.marcos-pinheiro.pizzelli.36720.en.html Profile at footballdatabase.eu] *[http://armfootball.tripod.com/id296.html Profile at armfootball.tripod.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208140930/http://armfootball.tripod.com/id296.html |date=2015-12-08 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:პიზელი, მარკოს}} [[კატეგორია:დაბადებული 1984]] [[კატეგორია:სომეხი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:დონეცკის მეტალურგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:კრასნოდარის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:დაბადებული 3 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] lgvmgms8efkwz6hwahqlkex82540m1v ნამდვილი კავკასიელი 0 316358 5426837 3253044 2026-07-04T05:13:32Z ნანა1962 171202 5426837 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = ნამდვილი კავკასიელი | სურათი = | ჟანრი= | კინოსტუდია = [[სახკინმრეწვი]] | სცენარის ავტორი = | დამდგმელი რეჟისორი = [[მიხეილ გელოვანი]] | როლებში = | ოპერატორი = | რეჟისორი = | მხატვარი = | კომპოზიტორი = | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი = | პროდიუსერი = | გამოსვლის თარიღი = [[1931]] | ხანგრძლივობა = | ქვეყანა = {{USSR}}<br /> | ენა = | ბიუჯეტი = | საიტი = | imdb_id = }} '''ნამდვილი კავკასიელი''' — მიხეილ გელოვანის 1931 წლის კინოკომედია. ==სიუჟეტი== {{სიუჟეტი}} ფილმში დაცინვის საგანია კავკასიელისა და ქართველის შესახებ არსებული [[სტერეოტიპი|სტერეოტიპული]] იმიჯი. სატირულადაა დახატული ყალბი წარმოდგენები კავკასიაზე: [[თბილისი]]ს ვიწრო ქუჩაზე წყაროსავით მოდის კახური [[ღვინო]], რომელსაც ყანწებით სვამენ; დალაქები ხანჯლით პარსავენ კლიენტებს, ხოლო თუ რამე ეწყინა, იმ ხანჯლითვე თავს ჭრიან; გამყიდველი მყიდველს ხანჯლით ხელს კვეთს; ყველაფერ ამას კი უემოციოდ უყურებს [[ბანი (არქიტექტურა)|ბანზე]] მოცეკვავე ქართველი ქალი. ამის საპირისპიროდ და ნათელი მომავლის საილუსტრაციოდ ნაჩვენებია ინდუსტრიული საქართველო, პურის ყანები, სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკა. == ლიტერატურა== *''ირაკლი მახარაძე'', „დიადი მუნჯი“ — ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა, თბილისი, 2014 ISBN 978-9941-23-104-9 [[კატეგორია:1931 წლის ქართული ფილმები]] [[კატეგორია:სსრკ-ის მუნჯი ფილმები]] [[კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები]] [[კატეგორია:კომედიური ფილმები]] i2ou6emvbshv4hgzj5y22f8lauqa6l5 მიქაელ არუთინიანი 0 322552 5426895 4910090 2026-07-04T09:44:32Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426895 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = მიქაელ არუთინიანი | სურათი= | სურათის ზომა = | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[10 თებერვალი]], [[1946]] | დაბადების ადგილი= [[საგიანი]], [[შამახი]], [[აზერბაიჯანის სსრ]], [[საბჭოთა კავშირი]]. | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი= | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[სომეხი]] | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | განათლება = | პროფესია = | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = დამოუკიდებელი | საიტი= | რიგი = სომხეთის თავდაცვის მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[4 აპრილი]], [[2007]] | თანამდებობა დატოვა = [[14 აპრილი]], [[2008]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = [[რობერტ ქოჩარიანი]] | პრემიერ-მინისტრი = | წინამორბედი = [[სერჟ სარქისიანი]] | მემკვიდრე = [[სეირან ოჰანიანი]] | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''მიქაელ არუთინიანი''' ({{lang-hy| Միքաել Հարությունյան}} დ. [[10 თებერვალი]], [[1946]]) — [[სომხეთი|სომხეთის]] მე-7 თავდაცვის მინისტრი [[2007]] წლის [[4 აპრილი|4 აპრილიდან]] [[2008]] წლის [[14 აპრილი|14 აპრილამდე]]<ref name=autogenerated1>{{Cite web |url=http://www.armenialiberty.org/armeniareport/report/en/2007/04/71915E77-75F6-444E-9C91-E81EC2F24C4A.ASP |title=&#91; www.armenialiberty.org &#93; Thursday 5, April 2007<!--Bot-generated title--> |access-date=2015-10-18 |archive-date=2007-10-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071007080551/http://www.armenialiberty.org/armeniareport/report/en/2007/04/71915E77-75F6-444E-9C91-E81EC2F24C4A.ASP }}</ref>. [[2008]] წლის [[14 აპრილი|14 აპრილიდან]] იგი მსახურობს სამხედრო ინსპექტორად და [[სომხეთის პრეზიდენტი|სომხეთის პრეზიდენტის]] მრჩევლად. ==ბიოგრაფია== არუთინიანი დაიბადა [[1946]] წლის [[10 თებერვალი|10 თებერვალს]] სოფელ [[საგიანი|საგიანში]], [[აზერბაიჯანის სსრ]]. [[1967]] წელს, მან დაამთავრა საბჭოთა სამხედრო კოლეჯი [[ბაქო|ბაქოში]]. [[1967]] წლიდან, იგი მსახურობდა [[საბჭოთა შეიარაღებული ძალები|საბჭოთა შეიარაღებულ ძალებში]], [[საბჭოთა არმია|საბჭოთა არმიის]] ბრიგადებში, ხოლო [[1971]] წლიდან - სადაზვერვო მეთაურად. [[1988]]-[[1991]] წლებში, მიქაელ არუთინიანი სამხედრო აკადემიის ლექტორი იყო. [[1992]] წელს, [[დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობა|დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის]] ([[დსთ]]) ბრძანებით, გაერთიანებული შეიარაღებული ძალების მეთაური, მიქაელ არუთინიანი გაგზავნილ იქნა [[სომხეთის რესპუბლიკა|სომხეთის რესპუბლიკაში]] სომხეთის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის მოადგილედ. [[1994]] წელს მან დაიკავა სომხეთის თავდაცვის მინისტრის მოადგილის თანამდებობა, [[1996]] წლიდან იგი გენერალ-ლეიტენანტია, ხოლო [[2002]] წლიდან - გენერალ-პოლკოვნიკი<ref>{{Cite web |url=http://www.armenialiberty.org/armeniareport/report/en/2007/04/71915E77-75F6-444E-9C91-E81EC2F24C4A.ASP |title=ArmenaLiberty.org |access-date=2015-10-18 |archive-date=2007-10-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071007080551/http://www.armenialiberty.org/armeniareport/report/en/2007/04/71915E77-75F6-444E-9C91-E81EC2F24C4A.ASP }}</ref><ref name=autogenerated2>[http://www.mil.am/eng/?page=6 Official site of Ministry of Defence of Armenia]</ref>. [[2007]] წლის [[26 მარტი|26 მარტს]]<ref>{{Cite web |url=http://www.yerkir.am/eng/index.php?sub=news_arm&id=29940 |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2015-10-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071006092541/http://www.yerkir.am/eng/index.php?sub=news_arm&id=29940 |archivedate=2007-10-06 }}</ref> , სომხეთის თავდაცვის მინისტრმა, [[სერჟ სარქისიანი|სერჟ სარქისიანმა]], [[ანდრანიკ მარგარიანი|ანდრანიკ მარგარიანის]] მოულოდნელი გარდაცვალების შემდეგ, [[პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრის]] თანამდებობა დაიკავა. ამრიგად, თავდაცვის მინისტრის პოსტი ვაკანტური იყო იქამდე, ვიდრე მიქაელ არუთინიანმა არ დაიკავა იგი [[2007]] წლის [[4 აპრილი|4 აპრილს]]. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.mil.am/rus/?page=47&id=&p=0&y=2007&m=12&d=17 Биография] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{სომხეთის თავდაცვის მინისტრები}} {{DEFAULTSORT:არუთინიანი, მიქაელ}} [[კატეგორია:სომხეთის თავდაცვის მინისტრები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1946]] [[კატეგორია:დაბადებული 10 თებერვალი]] [[კატეგორია:ფრუნზეს სამხედრო აკადემიის კურსდამთავრებულები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] rkbkcsvy8xa529qnvgs2j36rbqlcwxd მიხეილ ნარიაშვილი 0 339410 5426952 4910160 2026-07-04T11:26:44Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426952 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მორაგბე}} '''მიხეილ ნარიაშვილი''' (დ. [[25 მაისი]], [[1990]], [[ქუთაისი]], [[საქართველო]]) — [[საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები]]ს წევრი, თამაშობს პირველხაზელის პოზიციაზე. [[2010|2010 წლიდან]] დღემდე მიხეილი [[საფრანგეთი|ფრანგული]] „მონპელიეს“ შემადგენლობაში თამაშობს. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.sportall.ge/regbi/qarthuli-ragbi/chempionati/356-mikheil-nariashvili-mjera-aia-sul-tsin-ivlis.html მიხეილ ნარიაშვილი: მჯერა, აია სულ წინ ივლის] www.sportall.ge * [http://www.itsrugby.com/joueur-24639.html "Itsrugby" profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304070659/http://www.itsrugby.com/joueur-24639.html |date=2016-03-04 }} {{საქართველო 2015 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატზე}} {{DEFAULTSORT:ნარიაშვილი, მიხეილ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1990]] [[კატეგორია:ქართველი მორაგბეები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] ez85662bjiwv1fj0cg0e0auzezitma9 მესოამერიკული მითოლოგია 0 345353 5426805 4897038 2026-07-04T02:03:31Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426805 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Quetzalcoatl.svg|250px|მინი|კეცალკოატლი]] '''მესოამერიკული მითოლოგია''' წარმოადგენს [[ოლმეკები|ოლმეკების]], [[მაიას ცივილიზაცია|მაიას]], [[ტოლტეკები|ტოლტეკებისა]] და [[აცტეკები|აცტეკების]] მითოლოგიის ერთობლიობას, რომელთაც გააჩნიათ როგორც მსგავსებები, ისე განსხვავებები. მესოამერიკა გეოგრაფიულად წარმოადგენს თანამედროვე [[მექსიკა|მექსიკის]], [[გვატემალა|გვატემალას]], [[ჰონდურასი|ჰონდურასის]], [[კოსტა-რიკა|კოსტა-რიკას]], [[ბელიზი|ბელიზის]] და [[სალვადორი|სალვადორის]] რეგიონს. ითვლება, რომ პირველი ხალხი ამ რეგიონში 15 000 წლის წინ გამოჩნდა. მათ გადაკვეთეს [[ბერინგის სრუტე|ბერინგის სრუტით]] თანამედროვე [[რუსეთი]] და [[ალასკა]] და სამხრეთისკენ გაეშურნენ. დაახლოებით [[ძვ. წ. 2500]] წლიდან [[ესპანელები|ესპანელების]] შემოჭრამდე [[1519]] წლამდე, მესოამერიკა იყო რამდენიმე ცივილიზაციის ცენტრი, რომლებიც კარგად იყვნენ განვითარებულნი ენის, წერის, [[ხელოვნება|ხელოვნების]], [[არქიტექტურა|არქიტექტურის]], [[მათემატიკა|მათემატიკის]], [[ასტრონომია|ასტრონომიისა]] და [[სოფლის მეურნეობა|სოფლის მეურნეობის]] საკითხებში. იქ არ ყოფილა ერთიანი ცენტრალიზებული სახელმწიფო, არამედ იყო სხვადასხვა ქალაქ-სახელმწიფოები, რომლებიც ხშირად ომობდნენ ერთმანეთში. ==კულტურა და არქიტექტურა== მესოამეიკული საზოგადოებები მაღალგანვითარებულნი იყვნენ ხელოვნებასა და ხელობაში. ჩვენი ცოდნის დიდი ნაწილი, რაც მათი კულტურისა და სულიერი ნაწილის შესახებ გაგვაჩნია, მოდის მათი ფრესკებიდან, კერამიკიდან და სკულპტურებიდან. სამკაულები, ნიღბები და ორნამენტები მშვენივრად იყო დამუშავებულო ოქროში, [[ფირუზი|ფირუზში]], [[ოფსიდიანი|ოფსიდიანსა]] და [[ნეფრიტი|ნეფრიტში]]. კაშკაშა ფერებით გაფერადებული ბუმბულები, განსაკუთრებით კი კვეზალის კაშკაშა მწვანე ბუმბლი, გამოიყენებოდა ტანსაცმლისა და სამხედრო უნიფორმების გასაფორმებლად. [[XVI საუკუნე|XVI]] საუკუნის [[ესპანელი]] დამპყრობლები აღფრთოვანდნენ ამ ხალხის კულტურული მიღწევებით, მაგრამ კიდევ უფრო აღფრთოვანდნენ მათი ქალაქების დახვეწილობითა და სიდიადით, მათ შორის ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო მაიას ქალაქები: [[პალენკე]], [[ტიკალი]] და [[ჩიჩენიცა]], ასევე აცტეკების ქალაქები: [[ტეოტიუაკანი]] და [[ტენოჩტიტლანი]]. პალენკის სასახლის აგებას ორ საუკუნეზე მეტი დასჭირდა და ის არქიტექტურული შედევრია. ამბობენ, რომ პალენკეს წარწერებიან ტაძრის ოთახებს მიწისქვეშეთისკენ მივყავართ. ტიკალი, რაც ნიშნავს „ადგილს, სადაც სულების ხმები გვესმის“, იყო უდიდესი მეტროპოლისი, აგებული ჯუნგლების შუაგულში. ჩიჩენიცა გვთავაზობს ფიდებულ პირამიდას, რომელიც მეომართა ტაძრის სახელით არის ცნობილი. აქ არის ყველაზე დიდი საბურთაო მოედანი მთელს ცენტრალურ ამერიკაში და წმდა ჭა, სადაც მსხვერპლს სწირავდნენ წვიმის ღმერთს ჩააკს. ტეოტი-ჰუაკანი აცტეკებისთვის იყო მოსალოცი და ძალიან მნიშვნელოვანი წმინდა ადგილი, განსაკუთრებით ღირებული მზისა და მთვარის პირამიდების გამო. ტენოჩტიტლანი, აცტეკების პოლიტიკური და სულიერი ცენტრი, აშენდა [[1325]] წელს კუნძულზე, ტბა [[ტესკოკო (ტბა)|ტესკოკოზე]] ("მთვარის ტბა") და დღეს დამარხულია თანამედროვე [[მექსიკა|მექსიკის]] დედაქალაქის, [[მეხიკო|მეხიკოს]] ქვეშ. აცტეკების ქალაქი აშენებული იყო ომის ღვთაების, [[უიცილოპოჩტლი|უიცილოპოჩტლის]], ღვთაებრივი შთაგონებითა და წინამძღოლობით. ==სიმინდის ხალხი== [[ფაილი:Tikal mayan ruins 2009.jpg|200px|მინი|[[ტიკალი]], ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მესოამერიკული ქალაქი]] მესოამერიკის ეკონომიკა ძირითადად დამოკიდებული იყო მიწათმოქმედებაზე, განსაკუთრებით სიმინდის მოყვანაზე. ეს კულტურები მოყავდათ ტროპიკული ტყეების ახოებში, მორწყულ მინდვრებში ან მოტივტივე ბაღებში, რომლებიც ჩინამპას სახელითაა ცნობილი. ლობიო, წიწაკა და გოგრა, ისევე როგორს კაკაოს მარცვალი, ძირითადად ველურად იზრდებოდა და ასევე ითვლებოდა მნიშვნელოვან ჭირნახულად მესოამერიკის ხალხისთვის. სიმინდის კარგი მოსავლის გამო მესოამერიკის მოსახლეობა მონადირეობისა და შემგროვებლობის კულტეურიდან დასახლებულ, აგრარულ საზოგადოებად განვითარდა. ამას მოჰყვა პოპულაციის ზრდა და დიდი სოფლებისა და ქალაქების განვითარება. სიმინდის მარცვლეული იმდენად მნიშვნელოვანი იყო მათი ფიზიკური და მატერიალური კეთილდღეობისთვის, რომ მის შესახებ შეიქმნა მრავალი მესოამერიკული მითი, სიმბოლო და რიტუალი. მაიას ტომის შესაქმის მითი მოგვითხრობს, რომ პირველი ადამიანები დაფქული სიმინდის მარცვლისგან გაჩნდნენ. აცტეკების ლეგენდის თანახმად, ფრთიანი გველის ღვთაება [[კეცალკოატლი]] ჭიანჭველად გადაიქცა, რათა შეეგროვებინა თესლი, რომელიც შემდგომში სიმინდის პირველ ყანებად გადაიქცა. ლოცვა რიტუალები და მსხვერპლშეწირვა სრულდებოდა ნაყოფიერების, მზის და წვიმის ღვთაებებისათვის, იმ იმედით, რომ ღმერთების პატივისცემით უხვ მოსავალს მიიღებდნენ. ===სიმინდის ღმერთი=== სიმინდი ,მაიას მთავარი მარცვლეული, არა მხოლოდ ყანებში, არამედ ხეობებსა და კლდის ფერდობებზე იზრდებოდა. მას სხვადასხვავარად ამზადებდნენ და მიირთმევდნენ ტორტილას, ტამალესს და ატოლეს, ცხელ სასმელს, რადგან სომინდი ისეთი მნიშვნელოვანი იყო, მაიას ტომის არსებობისათვის, მას განსაკუთრებული ადგელი ეკავა მათ მითოლოგიაში, რელიგიასა და რიტუალებში. მაიას მითები მოგვითხრობს, თუ როგორ გაჩნდნენ პირველი ადამიანები სიმინდიდან ერთ ერთი ყველაზე პატივცემული ღვთაება იყო სიმინდის ღმერთი, რომელსაც მრავალი სახელით მოიხსენიებდნენ: ჰუნ ჰუნაპჰუ, აჰ მუნი და იუმ კააქსი (ტყის მბრძანებელი). ეს იყო კეთილმოსურნე ინერტული ღმერთი, რომელსაც ხშირად გამოსახავდნენ ახალგაზრდა კაცის სახით, მისი თავიდან აღმოცენებული მწიფე სიმინდის ტაროთი. რიტუალებსა და მსხვერპლშეწირვებს სიმინდის ღმერთის მიმართ უდიდესი მნიშვნელობა ჰქონდა და ისინი ხშირად იმართებოდა. ის იმდენად პოპულარული იყო, რომ მაიას ტომის ხალხი პატარა ბავშვებს თავის ქალის ფორმას სპეციალურად უცვლიდნენ, რათა სიმინდის ტაროსავით წაგრძელებული ყოფილიყო. ==მსხვერპლშეწირვა და ომი== [[ფაილი:Human sacrifice (Codex Laud, f.8).png|200px|მინი|მარცხნივ|მსხვერპლშეწირვის რიტუალი]] ოქროს, ყვალვილების, ცხოველების და რაც მთავარია, ადამიანის სიცოცხლის მსხვერპლშეწირვის მნიშვნელობისადმი რწმენა მესოამერიკული [[რელიგია|რელიგიის]] დამახასიათებელი ნაწილი იყო. ადამიანები ფიქრობდნენ, რომ თუ ღმერთებს სისხლს შესწირავდნენ, ღმერთები მათ დააჯილდოვებდნენ მზისა და წვიმის კეთილად შეზავებით. თუმცა ამ მსხვერპლშეწირვის უფრო ღრმა ეგზისტენციალური მიზეზი არსებობდა. ძირითადად, ღმერთები და ქალღმერთები მომთხოვნი და არაპროგნოზირებადი იყვნენ. როგორც მაიას, ასევე აცტეკის მითებში გვიხსნიან, თუ როგორ შეიძლება განადგურდეს სამყარო და ადამიანები ღმერთების ახირების გამო, ასე რომ, ადამიანების მოვალეობა იყო ღმერთებისთვის ისე ესიამოვნებინათ, რომ მათ სამყარო აღარ გაენადგურებინათ. ღმერთები დააჯილდოვებდნენ მსხვერპლშეწირვის ობიექტს (განსაკუთრებით თვითშეწირულთ ან თვითმკვლელთ) ზეცაში მოხვედრით. [[მაიას ცივილიზაცია|მაია]] და მათზე უფრო მეტად [[აცტეკები]] სამხედრო პოლიტიკაზე ორიენტირებული ტომები იყვნენ და სამხედრო ტყვეებს მსხვერპლშეწირვისთვის იყენებდნენ. მსხვერპლშეწირვის ძირითად ფორმას წარმოადგენდა სამსხვერპლოდან გულის ამოკვეთა. თავის მოკვეთა და ცოცხლად გატყავება ასევე მიღებული ფორმა იყო. ადამიანის მსხვერპლშეწირვა პოკატოკის - რიტუალური ბურთის თამაშის - ასევე მნიშვნელოვან ელემენტი იყო. ==მაიას მითოლოგია== [[მაიას ცივილიზაცია|მაია]] მოიცავდა თანამედროვე გვატემალას, [[ჰონდურასი|ჰონდურასს]] და [[მექსიკა|მექსიკის]] [[იუკატანის ნახევარკუნძული|იუკატანის ნახევარკუნძულს]], მაიას ცივილიზაციამ თავისი განვითარების პიკს მიაღწია ჩვ. წ. [[250]]-[[900]] წწ. ის იყო მაღალორგანიზებული, განვითარებული საზოგადოება, რაზეც მოწმობს [[პალენკე|პალენკესა]] და [[ჩიჩენიცა|ჩიჩენიცას]] ადგილები [[იუკატანის ნახევარკუნძული|იუკატანის ნახევარკუნძულზე]] და ტიკალი [[გვატემალა|გვატემალაში]]. იმის უმრავლესობა, რაც ჩვენ მაიას ტომის სულიერ სამყაროზე ვიცით, რამდენიმე წიგნიდან მოდის (ცნობილი როგორც კოდექსები), რომლებიც არ განადგურებულა [[ესპანელი]] დამპყრობლების მიერ და პოპოლვუჰი, მაიას მთავარი საკრალური ტექსტიდან. მაიას ტომს სჯეროდა უხილავი ძალების, რომლებიც ბუნებაში აესებობდნენ, ნათელისა და ბნელის თანაზომიერებისა, სიკვდილისა და რეგენერაცის დაუსრულებელი ციკლისა. ==მაიას კოსმოლოგია== მაია სამყარო სამი ნაწილისგან შედგებოდა: ზეცა, მიწა და ქვედა სამყარო. თითოეული მათგანი ერთმანეთთან დაკავშირებული იყო მსოფლიო ხით. ===ზედა სამყარო=== განსხვავებით სხვა ცხოვრების შემდგომი რწმენებისა, მაიას ზედა სამყარო არ იყო სიქველეთათვის ზეციური ჯილდო. ერთადერთი გზა, რითაც ადამიანს შეეძლო მოეპოვებინა ზედა სამყაროს სასუფეველი, ძალადობრივ სიკვდილზე გადიოდა. ყველაზე ფასეულად საკუთარი თავის მსხვერპლშეწირვა ითვლებოდა, შემდეგ მოდიოდა ბრძოლაში დაღუპვა, ვინც მშობიარობას გადაჰყვა და ისინი, რომლებიც ხანძარს ან წყალდიდობას შეეწირნენ. ისინი, ვინც თავს იკლავდნენ, იგზავნებოდნენ ზეციურ სამეფოში, რომელსაც [[იქსტაბი]], თვითმკვლელობის ქალღმერთი მართავდა. მას ხშირად გამოსახავდნენ ყელზე შემოხვეული მარყუჟით. ===შუა სამყარო=== ითვლებოდა რომ შუა სამყარომ არსებობა დაიწყო მაშინ, როცა ღმერთებმა წარმოთქვეს სიტყვა „მიწა“, და იგი აღმოცენდა ნაზად, როგორც ნისლი ოკეანიდან. დედამიწა ისევე იყო ორგანიზებული, როგორც მაიას ხალხის სიმინდის ყანები. ეს პროცესი აღწერილია მაიას ტომის ერთგვარ „შესაქმის წიგნში“ - პოპოლვუჰში, როგორც "ოთხჯერადი გადასვლა, ოთხჯერადი მოხვევა, გადაზომვა, ოთხჯერადი მონიშვნა „მიწისა, ოთხი მხარისა, ოთხი კუთხისა“ ===ქვედა სამყარო=== ქვედა სამყარო ასევე ცნობილი იყო ქსიბალვას ("შიშის ადგილი") სახელით და როგორც ზედა სამყარო, ისიც მრავალ დონედ იყო დაყოფილი. ეს იყო ადგილი, სადაც ყველა ხვდებოდა, გარდა ძალადობრივი სიკვდილით გარდაცვლილებისა. ქსიბალვასგან თავის დაღწევის ერთადერთი გზა იყო დამღლელ დაბრკოლებათა ერთობლიობის გადალახვა, რომლებშიც მოკვდავი ქვედა სამყაროს მკვიდრთ (როგორც ეს ნახსენებია პოპოლვუჰის მოთხრობაში "გმირი ტყუპების" შესახებ) ჭკუაში ეჯიბრებოდა. ქსიბალვას მხატვრული ინტერპრეტაციები სხვადასხვაგვარია. ზოგი მას გამოსახავს მიწისქვეშ მდებარედ, ზოგს კი წყალქვეშ ეგულებოდა. ქვედა სამყაროს [[დემონი|დემონები]] ნაჩვენები არიან როგორც საზიზღარი, ჭუჭყიანი და გროტესკული არსებები, რომელთაც ხშირად ასხმული აქვთ ადამიანის თვალებისგან დამზადებული ყელსაბამი. ==მაიას ტომის „დაბადების წიგნი“== [[ფაილი:YaxchilanDivineSerpent.jpg|200px|მინი|გუკუმაცის გამოსახულება შებას სასახლეში]] უძველესი იეროგლიფური პოპოლ ვუჰი, რაც „რჩევების წიგნს“ ნიშნავს, არის შესაქმის ისტორია გვატემალური ქუიჩეს, მაიას ტომის მიხედვეით. რთული მათემატიკური გამოთვლეიბთ, მაიას ტომმა დაასკვნა, რომ დედამიწა (შუა სამყარო) გაჩნდა [[ძვ. წ. 3114]] წელს (უფრო ზუსტად [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]]). აღსანიშნავია, რომ პოპოლვუჰის დასაწყისი ძლიერ ჰგავს ბიბლიის „დაბადებას“, შესაძლებელია იმიტომ, რომ პირველადი სახით წმინდა ტექსტი გადაწერეს იმ [[ესპანელი|ესპანელმა]] ბერებმა, რომლებიც ხვდებოდნენ ამ ღირებული ხენაწერის გადარჩენის მნიშვნელობას, მაგრამ თავიანთი რელიგიის საფუძვლებს ვერ გაექცნენ: თავიდან არაფერი იყო, მხოლოდ მშვიდი წყალი, წყნარი ზღვა, მარტო და დამშვიდებული... შემდეგ შეიქმნა სამყარო. ღმერთებმა [[გუკუმაცი|გუკუმაცმა]] და [[ჰურაკანი|ჰურაკანმა]] ერთად წაიჩურჩლეს სიტყვა „დედამიწა“ და სიტყვა საქმედ იქცა. იგი აღმოცენდა ზღვიდან. მიუხედავად იმისა, რომ ორი ღმერთი გახარებული იყო მათი ქმნილებთ, დედამიწა მაინც ცარიელი და ჩუმი ჩანდა. ასე რომ, ის ცხოველებით, ფრინველებით, რეპტილიებით, ძუძუმწოვრებით და თევზებით გაავსეს იმ იმედით, რომ ისინი ლოცვას აღავლენდნენ. მაგრამ როცა გუკუმაცმა და ჰურაკანმა სცადეს ცხოველებისთვის ლაპარაკი ესწავლებინათ, შეშფოთდნენ იმ უხეში და მკრეხელური ხმებით, რომლებსაც ცხოველები გამოსცემდნენ. „ჩვენ შევქმნით სხვა არსებებს, რომლებიც დაგვემორჩილებიან. შეეგუეთ თქვენს ხვედრს. თქვენი სხეული დაიფლითება“. ==პირველი ადამიანები== ცხოველების მჭერმეტყველების ნაკლებობით იმედგაცრუებულმა თმერთებმა გადაწყვიტეს ახალი არსებები შეექმნათ, რომლებიც მათ თაყვანს სცემდნენ და მსხვერპს შესწირავდნენ. მაგრამ, ცხოველებისგან, ხეებისგან, წყლისა და მიწისგან განსხვავებით, რომლებიც მხოლოდ ფიქრით და სიტყვით შეიქმნა, ღმერთები მიხვდნენ, რომ ეს განსაკუთრებული არსებები - ადამიანები - ისეთი მყარი ნივთიერებისგან უნდა შექმნილიყვნენ, როგორიც თავად მიწაა. ადამიანის შექმნის პირველი მცდელობისას ღმერთებმა გამოიყენეს ტალახი და [[თიხა]]. თუმცა ეს არსებები ან დაიშალნენ, რადგანაც ზედმეტად რბილები იყვნენ ან უსარგებლონი და ადამიანის ფორმის ქვებად გამაგრდნენ. ამის შემდეგ ღმერთებმა გადაწყვიტეს დახმარებისთვის ბაბუა ღმერთის - [[ქსპიაკოკი]]სთვის და ბებია ქალღმერთისთვის - [[ქსმუკანე|ქსმუკანესთვის]] მიემართათ. ამ მოხუცებმა ურჩიეს, რომ შესაძლებელია, ხე უფრო შესაფერისი მასალა ყოფილიყო. ხის ტიკინები, რომლებიც დამზადებული იყო მარჯნის ხისა და ლერწმს ბოჭკოებისგან, რა თქმა უნდა, ტალახისგან დამზადებულ წინამორბედებზე უკეთესი იყო, მაგრამ მათ ინტელექტი და აუცილებელი დახვეწილობა აკლდათ, რათა ღმერთებისთვის ესიამოვნებინათ. განრისხებულმა ჰურაკანმა საშნელი ქარიშხალი გაგზავნა ხის ქმნილებების გასანადგურებლად. საბოლოოდ, მათ აღმოაჩინეს სიმინდის ყვითელი, თეთრი, შავი და წითელი მარცვლები. ქსმუკანმა დაფქვა მარცვლები, შეურია წყალი და შედეგად ცომმა პირველი ადამიანის ფორმა მიიღო (ოთხი კაცი და ოთხი ქალი), რამაც ღმერთები დააკმაყოფილა. მათი მთავარი ნაკლი იყო ის, რომ ისინი ზედმეტად ჭკვიანები და ცნობისმოყვარენი იყვნენ, ასე რომ, ღმერთებმა გამოიწვიეს ღრუბელი, რომელმაც დაფარა მათი ხედვა და აღქმა. ამრიგად, მათ აღარასდროს ექნებოდათ სრულყოფილი ცოდნა და ყოველთვის დამოკიდებულები იქნებოდნენ ღვთაებებზე, რათა გადაეჭრათ ცხოვრებისეული საიდუმლოებები. ==მაიას ღვთაებები== მაიას ჰყავდა დაახლოებით 170 ღმერთი და ქაღმერთი, რომელთ არსებობა ვრცელდებოდა მათი ყოვედღიური ცხოვრების ყველა ნაწილზე. არსებობდა ბუნების ყველა ასპექტის ღმერთი - ცხოველების, დედამიწის, ქარის, წვიმის, მზის და მთვარის - და ისინი საჭიროებდნენ უწყვეტ პატივისცემასა და შესაწირავებს, რომლებიც ზოგჯერ გადაიზრდებოდა სისხლისღვრასა ან ადამიანის მსხვერპლშეწირვაში. ===ჰუნაბ კუ: ღმერთი ღმერთების უკან=== [[ჰუნაბ კუ]]ნიშნავს „მხოლოდ სულს“ ან „ეულ ღმერთს“. ჰუნაბ კუ იმითაა უჩვეულო, რომ ის მაიას ერთადერთი ღმერთია, რომელიც მთლიანად აბსტრაქტული და უხილავია. ზოგიერთს სჯერა, რომ იგია შემოქმედი ღმერთებისა, დედამიწისა და ცისა. ის იცამნას, უზენაესი ღმერთის მამაა. ერთ-ერთი ვერსია სამყაროს შექმნისა, მაიას ტომის მიხედვით ასეთია: ჰუბან კუმ პირველად შექმნა სამყარო, რომელზეც გამრავლებული პატარა ხალხი, ხოლო შემდეგ წარღვნით დაანგრია დიდი გველის დახმარებით, რომელმაც პირიდან ამოანთხია მძვინვარე წყალი. შემდეგ შექმნა სამყარო, სადაც ცხოვრობდა უცნაური მოდგმა, სახელად დზოლობი, რომელიც ასევე წარღვნით განადგურდა. ხოლო მესამედ სამყარო მან მაიას ხალხით გაავსო, რომლითაც ძლიერ კმაყოფილი იყო. ===იცამნა: უზენაესი ღმერთი=== [[სურათი:Itzamna-Lawrie-Highsmith.jpeg|მინი|150პქ|[[იტცამნა]], უზენაესი ქალღმერთი]] ზოგის რწმენით, [[იტცამნა|იცამნა]] [[ჰუნუბ კუს]] ხილული გამოვლინებაა და ის, რა თქმა უნდა მრავანიჭიერი და მრავალფუნქციური ღვთაებაა. უპიველეს ყოვლისა, ის მთვარის ღმერთი, მთვარის ქალღმერთის [[იქსჩელი|იქსჩელის]] ქმარი და ხელისუფლების მფარველი ღმერთია. იცამნას უყვარდა თავისი ხალხი და ჩუქნიდა წიგნებს, დამწერლობას, კალენდარსა და მედიცინას. მისი სახელი ნიშნავს „იგუანას სახლს“ ან „ხვლიკის სახლს“, რაც ასახავდა მაიას შეხედულებას, რომ დედამიწის საფუძველი ხვლიკების სხეულისგან ჩამოყალიბდა. იცამნა კეთილმოსურნე პატრიარქია, რომელიც ხშირად ჰამოსახულია როგორც ჭარმაგი კაცი კვადრატული თვალებით, გამოშვერილი ყბით და ქორის ნისკარტივით მოკაუჭებული ცხვირით. მაიას ახალი წლის ცერემონია იცამნას მიაგებს პატივს ისევე, როგორც კროს [[პალენკე|პალენკში]] მდებარე ჯვრის ტაძარი. ===იქსჩლი: მთვარის ქალღმერთი=== იქსჩლი მრისხანე ქალღმერთა, რომელიც ასოცირებულია მთვარესთან, [[ზღვა|ზღვის]] მიცოქცევასთან და წყალდიდობასთან. ზოგან ის ნახსენებია, როგორც უზენაესი ღერთს იცამნას ცოლი, სხცა მოთხრობებშ კი ის დაქორწინებულია მზის ღმერთ [[კინიჩ აჰაუ|კინიჩ აჰაუზე]] (თმცა მისი ქმრები შეიძლება ჩაითვალოს ერთი ღვთაების ორ ასპექქტთან). როგორც ახალგაზრდა ცოლი, [[იქსჩელი]] ძლიან უბედური იყო უნაყოფობის გამო - მას საერთოდ არ ჰქონდა რეპროდუქციული ორგანოები, ერთ დღესაც ირემი მივიდა და მის მუცლის ღრუს ფეხი დააბიჯა, რამაც ბავშვების გაჩენის საშუალება მისცა. მისი შვილები ცნობილები იყვნენ, როგორც [[ბაკაბები]]. [[იქსჩელი]] ჭირვეულია, როგორც მთვარე და ასევე, მუდმივად ცვალებადი. ის კეთილგანწყობილი ცისარტყელა, დედა ქალღმერთია, რომელიც შვილიერებას და ქსოვას მფარველობს. ის ასევე გამოსახულია, როგორც სასტიკი გრძნეული. მისი მუზარადი და ქვედა ტანი მორთულია გველებით (ძლიერ ჰგავს აცტეკების ქალღმერთს [[კოატლიკუე|კოატლიკს]]). მას უჭრავს წყლის დოქი, რომელიც შეუძლია მარცვლეულს ან ნაზად მიასხუროს ან გამანადგურებელ წყალდიდობად გადააღვაროს. ===ბაკაბები=== იცამნას, უზენაეს ღმერთს და [[იქჩელი|იქჩელს]], მთვარის ქალღმერთს, ოთხი ვაჟი ჰყავდათ, სახელად [[ბაკაბები]]. ასეთი განდიდებული მშობლების გამო ბაკაბები მართლაც ძალიან მნიშვნელოვანი ღვთაებები იყვნენ. რადგან დედამიწა დაბლობად ითვლებოდა, ბაკაბების მოვალეობა იყო, მის ოთხივე კუთხეში მდგარიყვნენ და გადასაფარებლის მსგავსად დაეკავებინათ ცის ცამეტი ფენა. ისინი ხშირადაა გამოსახული აღმართული ხელებით და ზოგჯერ წარმოდგენილები არიან [[იაგუარი|იაგუარებად]]. ბაკაბები დაკავშირებულები არიან ოთხ მიმართულებასთან, როგორც ნაჩვენებია მაიას მსოფლიო ხეზე: ჩრდილოეთი (თეთრი), სამხრეთი (ყვითელი), აღმოსავლეთი (წითელი) და დასავლეთი (შავი). ყველაზე უფრო ცნობილი ბაკაბია წვიმის ღმერთი [[ჩააქი]] (მაგალითად, ზოგ მეცნიერს სჯერა, რომ ოთხი ბაკაბი უბრალოდ ერთი ღმერთის - ჩააქის - ოთხი ასპექტია. ===ჩააქი: წვიმის ღმერთი=== [[ფაილი:MyanRainGodChac0180Rot.jpg|200px|მინი|მარცხნივ|წვიმის ღვთაება ჩააქი]] ვინაიდან სიცოცხლე წყლის გარეშე ვერ იარსებებს, [[ჩააქი]], წვიმის ღმერთი ყველაზე უფრო პატივცემულია მთელს მაიას ღვთაებათა შორის, მისი აცტეკური ორეულია [[ტლალოკი]]. აგრეთვე ცნობილი როგორც აჰ ცენული („ის, ვინც სხვებს საჭმელს აძლევს“) ან აჰ ჰოია („ის, ვინც შარდავს“), ჩააქი არსებითად კეთილმოსურნე ღმერთი იყო, მაგრამ სიკეთის ჩასადენად რეგულარულად სჭირდებოდა რიტუალები და მსხვერპლშწირვა. ის ხანდახან თავის ხალხს არიგებდა, თავი შეეკავებინათ ჭამისა ან სექსისგან, მაგრამ, როცა მკაცრ განწყობაზე იყო, მას შეეძლო ებრძანებინა მათთვის, გაკოჭილიყვნენ და გადაცვენილიყვნენ წმინდა ჭაში [[ჩიჩენიცა|ჩიჩენიცაში]]. ჩააქი სხვადასხვა სახით გვხვდება. ზოგიერთი გამოსახულება მას გვაჩვენებს დახვეული, დინგის მსგავსი ცხვირით, ზოგჯერ ნაჩვენებია სასწორით ან ლოქოს ულვაშებით ან თვალებიდან მოღვარღვარე ცრემლებით. ხშირად დახატულია ლურჯი ფერით და ნაჯახით, რომლითაც ჭექა ქუხილს ქმნის. ჩააკი მჭიდროდაა დაკავშირებული სიმინდის ღმერთ [[იუმ კააქსი|იუმ კააქსთან]] და დღესაც მნიშვნელოვან როლს თამაშობს [[იუკატანი|იუკატანის]] რეგიონში მცხოვრები ხალხის ცხოვრებაში, განსაკუთრებით წვიმის სეზონის მოახლოებისას. ბაყაყის ყიყინი წვიმის მოახლოებას ნიშნავს და ითვლება რომ ეს [[ჩააქი|ჩააქის]] ხმაა. ===გუკუმაცი: ბუმბულებიანი გველი=== მისი აცტეკური ორეულის, [[კეცალკოატლი|კეცალკუატლის]] მსგავსად [[გუკუმაცი]] (აგრეთვე ცნობილი როგორც კუკულკანი) არის ქარის ღმერთი. ითვლება, რომ ის დასავლეთიდან მოვიდა და თან მიტანა სამყაროს მთელი საიდუმლოებანი. ხანდახან დახატულია, როგორც წყალზე მოძრავი. ის შეიძლება იყოს უზენაეს ღმერთ [[იტცამნა|იტცამნას]] კიდევ ერთი მანიფესტაცია. [[ჩიჩენიცა|ჩიჩენიცაში]] არის არაჩვეულებრივი ტაძარი, რომელიც გუკუმაცის მიეძღვნა. გაზაფხულისა და შემოდგომის ბუნიობებზე გუკუმაცი ჩნდება ტაძრის კიბეების გასწვრივ, როგორც გველის ფორმს გრზელი ჩრდილი. ===ჰურაკანი: ქარიშხლის ღმერთი=== მაიას „შესაქმის წიგნის“, პოპოლ ვუჰის თნახმად, ღმერთი ჰურაკანი გუკუმაცთნ თნამშრომლობდა დედამიწის შექმნის დროს და ტალახისა და ხისგან პირველ ადამიანებს აკეთბდა. ჰურაკანი უხეში ღმერთი იყო. უკმაყოფილო იყო იმით, რომ ხის ადამიანები მეტად მოსაწყენები და ბრიყვები იყვნენ და ისინი წყალდიდობით გაანადგურა, თუმცა რამდენიმე გადარჩა და ვინც ეს მოახერხა უმოწყალოდ გაიტანჯა. [[ჰურაკანი|ჰურაკანმა]] დაასაქმა გარეული ძაღლები და მოძალადე მონსტრები, როგორიცაა „ამოკაწრული სახეები“ და „მღრღნელი იაგუარი“, რათა შეეშინებინა და დაესახიჩრებინა მისი საბრალო ქმნილებები. ხის ხალხის უმრავლესობა განადგურდა, გადარჩენილები კი გამოქვაბულებში დაიმალნენ და აღარასდროს გამოჩენილან. ===კინიჩ აჰუა: მზის ღმერთი=== აქვს როგორც ბნელი ისევე ნათელი ასპექტი. [[კინიჩ აჰუა]] დღისით მზეა, მაგრამ ღამით ის ხდება [[იაგუარი]] მბრძანებელი ბალამი, რომელიც მიიპარება ქვედა სამყაროს ქვემოთა მიდამოებში. კინიჩ აჰუა ქალაქ [[იზამალი|იზამალის]] მფარველია. მზის ღმერთი აჰ ქსოკ კინის სახელით, იგი ასევე მუსიკისა და პოეზიის ღვთაებაა. [[ფაილი:God A Ah Puch (Kimi).jpg|200px|მინი|აჰ პუჩი]] ===იქსტაბი და აჰ პუჩი: სიკვდილის ღვთაებები=== მხოლოდ ის ადამიანები შევლენ ზეციურ სამეფოში, რომლებიც ძალადობით ან თვითმკვლელობით დაიღუპნენ. იქსტაბი, თვითმკვლელობის ქალღმერთი, აცილებს სამოთხეში იმ ადამიანების სულებს, რომლებიც საკუთარი ხელით დაიხოცნენ და უმასპინძლდება მათ საჭმელით და სასმელით მსოფლიო ხის ჩრდილში. [[იქსტაბი]] გამოსახულია, როგორც საკმაოდ შესაზარი ქმნილება, რომელიც მარყუჟთაა ჩამოკიდებული. როგორც მშვენიერი ახალგაზრდა ქალღმერთი, იქსტაბი სიამოვნებას იღებდა კაცების ტყეში შეტყუებით, მათი მოხიბვლით, მოჯადოებით და შემდეგ მათი გაქრობით. ზოგი დაკარგული ტყეში რჩებოდა, ხოლო ვინც სახლის გზას პოულობდა ჭკუიდან იშლებოდა და მისი სიყვარულის სამუდამო ლტოლვას განიცდიდა. [[აჰ პუჩი]] (ან იუმ კიმილი), სიკვდილის ღმერთი, არის ქვედა სამყაროს ქვედა დონის მბრძანებელი და იღებს მრავალ განსხვავებულ ფორმას: ჩონჩხის, გაბერილი გაშეშებული გვამის ან ბუს. ==აცტეკური მოთოლოგია== [[მექსიკა|მექსიკის]] [[აცტეკები|აცტეკების]] ცივილიზაცია არსებობდა [[1325]]-[[1521]] წლებში. ეს იყო მილიტარისტული იმპერია, რომლის სპირიტუალური რწმენის სისტემა მოიცავდა 1000 ღვთაებაზე მეტს. აცტეკების სამყარო მრავალფეროვანი იყო და მათი თქმულებები შესაქმის შესახებ რთული და ჩახლართულია. ესპანელებმა მრავალი უძველესი ხელნაწერი გაანადგურეს და აცტეკების რელიგიის შესახებ ჩვენი ცოდნის უდიდესი ნაწილი ეფუძნება ფლორენტინის კოდექსს, რომელიც გადაწერილია ფრანცისკანელი ბერის, ბერნარდინო დე საჰაგუნის მიერ. ==სამნაწილიანი სამყარო== აცტეკების რწმენით სამყარო სამმხრივი იყო და სამი ნაწილისგან შედგებოდა: მიწა, სამოთხე, და ქვედა სამყარო. ===მიწა=== აცტეკების სამყაროს ცენტრშ, სამოთხის, დედამიწისა და ქვედა სამყაროს გზაგასაყარზე მდებარეობდა დედაქალაქი [[ტენოჩტიტლანი]]. ლეგენდის თანახმად ადგილობრივი ხალხი ცნობილი იყო, როგორც ტენოჩკა მაგრამ ომის ღმერთმა [[ჰუიცილოპოჩტლი|ჰუიცილოპოჩტლიმ]] მექსიკა დაარქვა და დაავალა აეშენებინათ დედეაქალაქი კუნძულზე, ტექსკოკოს ტბის შუაგულში. ქალაქის ცენტრში იდგა შესანიშნავი „დიდი ტაძარი“, რომელიც ეძღვნებოდა როგორც ჰუიცილოპოჩტლის აცტეკების წვიმის ღმერთს სახელად ტლალოკს. ===ცა=== ცა უზარმაზარი გუმბათი იყო, რომელიც შედგებოდა 13 დონისგან და დედამმიწის ზედაპირიდან ზემოთ იყო აღმართული. სამოთხის უმაღლეს დონეზე ცხოვრობდა [[ომეტეოტლი]], უმაღლესი ღვთაება და ორბუნებიანობის ღმერთი. არც ერთ სხვა ღმერთს ან მოკვდავს არ შეეძლო შეეღწია ამ უმაღლეს სამეფოში. შემდეგ მოდიოდა სიცოცხლის შემდეგი დონეები, რომლებიც განისაზღვრებოდა ადამიანის სულიერების დონით მისი ფიზიკური სიკვდილის დროისთვის. მზის სახლი აღმოსავლეთით იყო უმაღლესი ჯილდო, სულებს შეეძოთ იქ სამუდამოდ დარჩენა და აღარასოდეს მოუწევდათ დედამიწაზე დაბრუნება. დასავლეთით იყო მშვიდობიანი სიცოცხლის შემდგომი სამყოფელი, განკუთვნილი მათთვის, ვინც ბრძოლაში ან მშობიარობისას დაიღუპებოდა. სხვა კარგ სულებს შეეძოთ ეცხოვრათ ისეთ შესანიშნავ ადგილებშ, როგორებიცაა ღრუბლების ქვეყანა, უხორცოთა ქვეყანა ანუ წყლისა და ბურუსის ქვეყანა. ===ქვედა სამყარო=== მხოლოდ ის მიდიოდა პირდაპირ ცაში, ვინც ბრძოლაში ან მშობიარობისას დაიღუპებოდა. ყველა დანარჩენი პირველ რიგშ ქვედა სამყაროში ხვდებოდა. ამ სამყაროს ერქვა [[მიკლტანი]], რაც ნიშნავს „ის რაც ჩვენს ქვემოთაა“. ქვედა სამყაროს შიშისმომგვრელი ღმერთი [[მიქტლანტეკუჰტლი]] ხშირად გამოსახულია, როგორც ჩამჯდარი, ჩონჩხისმაგვარი ქმნილება წვეტიანი ქუდით და მოზრდილი, ამოზნექილი თვალებით. როდესაც სული ქვედა სამყაროს მიაღწევდა, მას შავი [[ტეზკატლიპოკა]] ხვდებოდა, რომელიც აგზავნიდა მათ მიკტლანის ცხრა დონეში სამოგზაუროდ. სულებს მოუწევდათ რთული ტესტების გადალახვა ოთხი წლის ვადაში, უნდა შემოევლოთ რხევადი მთების, საშიშ პეიზაჟბისა და მუხანათი მდინარეებისთვის, თუ მათ გადალახავდნენ, სულებს უფლება ეძლეოდათ, ერთ ერთ ზეციურ საუფლოში შესულიყვნენ, მაგრამ თუ ვერ შეძლებდნენ, უდაბლეს საფეხურზე მარად დარჩენა მოუწევდათ. ==ოთხი მიმართულების შექმნა== უმაღლესი ღმერთი ომეტეოტლი მრავალი სახელით იწოდება: [[ტლოკე ნაჰუაკე]], ზემდგომი ღმერთი, ორის უფალი, ორბუნებიანობის ღმერთი და ბეჭდის ღმერთ მიუხედავად ამისა, ხანდახან, უბრალოდ მოიხდენიებენ, როგორც „ღმერთ“ ომეტეოტლის აქვს როგორც კაცის ისე ქალის ატრიბუტები და თავის თავში როგორც კეთილ, ისე ბოროტ საწყისებს აერთიანებს. როგორც კაცი ის ცნობილია სახელით ომეტეკუჰტლი, ხოლო როგორც ქალი სახელით - ომეკიჰუატლი. მარადიული სიცარიელისგან ომეტეოტლმა შექმნა საკუთარი თავი და შემდეგ თავისი ვაჟები, რომლებმაც გააგრძელეს სამყაროს შექმნა ოთხივე მიმართულებით. ოთხი ვაჟი (რომლებსაც ხშირად მაიას მითოლოგიის ბაკაბებს ადარებენ) წარმოადგენდა ღმერთ ტეზკატლიპოკა|ტეზკატლიპოკას სხვადასხვა აქცენტს. ===აღმოსავლეთი=== მიმართულება, რომელიც ასოცირებულია მზის ამოსვლასთან, შეიქმნა წითელი [[ტეზკატლიპოკა|ტეზკატლიპოკას]] მიერ, რომელიც ასევე ცნობილია ქსიპე ტოტეკის სახელით. მას დიდ თაყვანს სცემდნენ, როგორც მიწათმოქმედების, ნაყოფიერებისა და აღორძინების ღმერთს. ===ჩრდილოეთი=== ჩრდილოეთი იმართებოდა შავი ტეზკატლიპოკას მიერ. ძირითადად ცნობილი როგორც ტეზკატლიპოკა ან „კვამლიანი სარკე“, ღამის ცის ღმერთი. მას საკმაოდ არაკეთილმოსურნე ბუნება ჰქონდა და ამასთან ჭირვეული და მანიპულატორი იყო. ===დასავლეთ=== [[კეცალკოატლი]], „ფრთანი გველი“ არის თეთრი ტეზკატლიპოკა და დაკავშირებულია დასავლეთთან და ჩამავალ მზესთნ. ის ყველაზე ცნობილი და საყვარელი ღვთაება იყო აცტეკების პანთეონში და თავისი ძმის [[ტეზკატლიპოკა|ტეზკატლიპოკას]] მთავარი მეტოქე. ===სამხრეთ=== როგორც ჩანს, არსებობს რამდენიმე ლურჯი ტეზკატლიპოკა. ზოგიერთი წყარო ამბობს. რომ სამხრეთი შეიქმნა [[ტლალოკი|ტლალოკის]], წვიმის ღმერთის მიერ. სხვები ამ მიმართლებას მიაწერენ [[ჰუიცილოპოჩტლი|ჰუიცილოპოჩტლის]], ომის ღმერთს. ორივე ამ ღვთაებას დიდ პატივს სცემდნენ აცტეკები. ==კეცალკოატლი== [[ფაილი:Quetzalcoatl Ehecatl.jpg|200px|მინი|მარცხნივ|[[კეცალკოატლი]] ადამიანის სამოსში]] [[კეცალკოატლი|კეცალკოატლს]] მრავალი განსხვავებული სახე აქვს - როგორც ადამიანური, ისე ღვთაებრივი და მიმსგავსებულია როგორც მეფე არტურთან, ასევე [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტესთან]]. მისი სახელი ორ ნაწილად იყოფა: მშვენიერი, მწვანე ბუმბულიანი ჩიტია ცენტრალური ამერიკის მთებში და კოატლი, რომელიც გველს ნიშნავს. ის ყველაზე ხშირად გამოასხულია როგორც „ბუმბულიანი გველი“ - ქმნილება, რომელიც დედამიწას ცასთან აკავშირებს. კეცალკოატლის ტაძარი ერთ-ერთი ყველაზე განსაცვიფრებელი შედევრია [[ტეოტიუაკანი|ტეოტიუაკანის]] უძველეს ქალაქში. კეცალკოატლის სიმბოლოა [[მოლუსკები|მოლუსკის]] ნიჟარა, რომელიც ასოცირდება ქართან და ზღვასთან. ითვლებოდა, რომ ის იყო ძველი [[ტოლტეკები|ტოტლეკის]] ღვთაება. კეცალკოატლი ასევე დაკავშირებულია მაიას ქარის ღმერთ [[გუკუმაცი|გუკუმაცთან]] და [[აცტეკები|აცტეკების]] ქარის ღმერთ [[ეჰეკატლი|ეჰეკატლისთან]]. ისა ასევე ჰაერის მზე, მეორე მზის შემქმნელი და მმართველია. ლეგენდა იმასაც ამტკიცეებს, რომ ისტორიული კეცალკოატლი რეალურ ცხოვრებაში შევიდა როგორც ისტორიული პერსონა [[ტოპილცინი]], [[X საუკუნე|X საუკუნის]] ტოტლეკი შემბრალებელი მმართველი, რომელმაც ადამიანთა მსხვერპლშეწირვის რიტუალი გააუქმა. შემდგომი ორი მთხრობა გვიჩვენებს [[კეცალკოატლი|კეცალკოატლის]] აღმზრდელობით, ცხოვრების გასაუმჯობესებელ თვისებებს. == ნაყოფიერების წყლისა და ქარის ღვთაებები == აცტეკები თაყვანს სცემდნენ 100-ზე მეტ ღმერთსადა ქალღმეთს, რომლებიც აკვირდებოდნენ და მონაწილეობას იღებდნენ მათი ცხოვრების ყველა ასპექტში.მათ შორის იყვნენ ყველაზე უფრო პატივცემული და საშიში ღმერთები: === ქსიპე ტოტეკი:აყვავებული დედამიწის ღმერთი === გაზაფხულის ახალგაზრდა სიმინდის ყლორტთან გაიგივებული [[ქსიპე ტოტეკი]] არის აღორძინებისა და ნაყოფიერების ღმერთი. რადგან სიმინდი იყო აცტეკების ძირითადი და მათი ცხოვრების განუყოფელი მარცვლეული, მრავალ ადამიანს სწირავდნენ ქსიპე ტოტეკს და სხვა ღვთაებებს, რათა ღმერთებს უზრუნველეყოთ კარგი მოსავალი.მსხვერპლშეწირვის ერთ-ერთი ძირითადი ფორმა იყო ტყავის გაძრობა (ცოცხლად გატყავება). მსხვერპლების დამტყვევებლები ისევე, როგორც ქურუმები, ზოგჯერ გაშიშვლებულ სხეულზე ტყავს ატარებდნენ, რაც გამოსახავდა სიმინდის მარცვალს, რომელიც კარგავს გარე საფარს, როდესაც ახალი ნაყოფი აღმოცენდება. ქსიპე ტოტეკი ხშირად გამოსახულია გატყავებული ადამიანის ტყავით. ასევე ითვლებოდა, რომ მან ნება დართო საკუთარი ტყავის გაძრობისა, რათა მაგალითი მიეცა თავისი ხალხისთვის, ნიშნად განახლებისა და აღორძIნებისა. === ტლალოკი: წვიმის ღმერთი === [[ფაილი:Tlalocbraziercentered.jpg|მინი|[[მეხიკო|მეხიკოში]] აღმოჩენილი ტლალოკის სპილენძის გამოსახულების ფრაგმენტი]] [http://ტლალოკი ტლალოკი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} მესამე მზის, წვიმის მზის შემქმნელი, ერთ ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ღვთაებაააცტეკურ პანთეონში, შეესაბამება მაიას ტომის წვიმის ღმერთს [[ჩააქს]]. მას ზოგჯერ უწოდებენ კოატლიკეს („ის, რომელსაც ნეფრიტის ქვედატანი აცვია“) მეუღლის ძმას. ტლალოკს ოთხი დოქი აქვს. რომელთაც ის წვიმას ასხამს დედამიწაზე, ზოგიერთი წვიმა მართვლეულისთვის სასარგებლო და კეთილთვისებიანია, ხოლო ზოგი - გამანადგურებელი. მას ეხმარება ცის გველი, რომელიც ინახავს დიდი რაოდენობით წყალს დიდ მუცელში. ზოგჯერ ის გაოსახულია, როგორც საშიში არსება ეშვებითა და წრეებით ტვალების გარშემო. ტლალოკი მომთხოვნი ღმერთია, რომელიც მრავალ მსხვერპლს ითხოვს. გვალვის დროს ხალხი თავიანთ ბავშვებს სწირავდა, ვისი ცრემლებიც, ითვლებოდა, რომ წვიმის მოსვლას დაეხმარებოდა. ტლალოკის დასამშვიდებელი რიტუალების დროს ხშირად აუცილებელი იყო , რომ ქურუმებს მსხვერპლის ხორცი შეეჭამათ. ნებისმიერი ადამიანი ვისაც [[ელვა|მეხი]] დაეცემოდა , დაიხრჩობოდა ან ინფექციური დაავადებით მოკვდებოდა, მიდიოდა სამოთხეში სახელად ტლალოკანი(ტლალოკის ადგილი) === ქსოჩიკეცალი:„ფრთიანი ყვავილი“ === [[ქსოჩიკეცალი]] ასევე ცნობილია სახელით „უხვფრთიანი ყვავილი“ და გამოსახულია, როგორც კეცალის ბუმბულებით მორთული. ის მრავალმხრივი ღვთაებაა, არის [[მთვარე|მთვარის]], ყვავილების, ქორწინებისა და ბავშვების ქალღმერთი, ამასთან მხატვრობის და ფეიქრობის მფარველია. ქსოჩიკეცალი ცნობილია თავისი სილამაზით, ახალგაზრდობით და სექსუალურობით, მაგრამ ასევე ოჯახური ფასეულობების დამცველია. როდესაც წვიმის ღმერთის ტლალოკის ცოლი იყო, ტეზკატლიპოკას იმდენად ძლიერ სურდა, რომ საბოლოოდ მისი სიყვარულისთვის ბრძოლაში ფეხი დაკარგა. === ტლაზოლტეოტლი: ტალახისა და ექსკრემენტების ქალღმერთი === წარმოადგენდა რა ქალის სექსუალურობის მეორე მხარეს, [[ტლაზოლტეოტლი]] მნიშვნელოვანი ქალღმერთია. ის ნაყოფიერების, ვნების და თრობის ღვთაებაა, რაც ადამიანის სექსუალურობის ბნელ მხარესა და მის დაცემაში გამოიხატება. ქალლღმერთი, ასევე, ხელს უწყობს და პატიობს უწესობასა და ღალატს. მას ზოგჯერ გამოსახავენ თმაში დამაგრებული თითისტარებით, რადგან ითვლება ძაფის მრთველობის მფარველად, ასევე - ჯადოქრობის და ორთქლის აბანოებისაც კი. როდესაც შურით შეპყრობილმა ტეზკატლიპოკამ [[კეცალკოატლი]] დაათრო და დასთან ერთად ლოგინში მოტყუებით ჩააწვინა, მან დახმარებისთვის ტლაზოლტეოტლს მიმართა. მაშინ, როდესაც ყვავილების ქალღმერთი [[ქსოჩიკეცალი]] არასდროს ბერდება და ყოველთვის გამოსახულია როგორც მშვენიერი ახალგაზრდა ქალი, ტლაზოლტეოტლი ყოველთვის გამოსახულია, როგრც მოხუცი კუდიანი, რომელიც ჩაცუცქულია. ===მაიაჰუელი: პულკეს ქალღმერთი=== [[პულკე]] არის ალკოჰოლური სასმელი, რომელიც მზადდებოდა [[აგავა|აგავას]] ფოთლებისგან. მას შემდეგ, რაც კეცალკოატლიმ პირველი ადამიანები შექმნა, დაასკვნა, რომ ისინი ზედმეტად სერიოზულები იყვნენ და რაღაც სჭირდებოდათ, რაც მათ გაამხიარულებდათ. [[კეცალკოატლი|კეცალკოატლმა]] იმოგზაურა ცაში, რათა დაერწმუნებინა უბიწი ქალღმერთი [[მაიაჰუელი]], რომ ჩამოსულიყო დედამიწაზე და მას დაეხმარებოდა ნეტარების მომტანი სასმელის დამზადებაში. როდესაც დედამიწაზე ჩამოვიდნენ, ღმერთმა და ქალღმერთმა თავი ხდ გადაიქციეს, ტოტები ერთმანეთში შეყვარებულთა მკლავებით გადახლართეს. მაიაჰუელი განრისხებული ბებია [[ციციმიტლი]] მოვარდა დედამიწაზე, ხე ნაკუწებად აქცია და გარშემო მყოფ ვარსკვლავურ [[დემონი|დემონებს]] აჭამა ის ნატეხები, რაც მაიაჰუელის იყო. [[კეცალკოატლი|კეცალკოატლმა]] დამარხა დარჩენილი ფრაგმენტები და ამ ნარგავიდან დიდებული აგავის კაკტუსი ამოიზარდა. == ტეზატლიპოკა:ღამის ცის მბრძანებელი == ზოგჯერ ადარებენ იაგუარსა და ლუციფერს, ისევე, როგორც მაიას ტომის ღმერთს [[ჰურაკანი|ჰურაკანს]]. ტეზატლიპოკა, ალბათ ყველაზე იდუმალი და შთამბეჭდავია აცტეკურ ღცთებეს შორის, როგორც უმაღლესი ღვთაების შვილი, ის სამყაროს ერთ-ერთი შემქმნელთაგანი და პირველი მზის მმართველია. ასევე მან გაანადგურა მეორე მზე. ტეზატლიპოკასთან ასოცირებული ცხოველი [[იაგუარი|იაგუარია]]. აცტეკები თვლიდნენ, რომ იაგუარის ტანის მოხარულობა ღამის ცას მოგვაგონებს და სურათებზე ტეზატლიპოკა ძირითადად ცხოველის ტყავითაა გამოსახული. ასე რომ, ტეზატლიპოკას გავლენა და მნიშვნელობა უდიდესია, ის დიდებულების, ჯადოქრების და დამნაშავეების მფარველია, ასევე არის პროტოტიპი სხვა ომის ღვთაებებისა, როგორიცაა მაგალიტაც [[ჰუიცილოპოჩტლი]]. ჰუიცილოპოჩტლის მსგავსად, ის მხარს უჭერდა და ახალისებდა ადამიანის მსხვერპლშეწირვას. == ხუთი მზის შექმნა == აცტეკების მიხედვით სამყარო ოთხი ღმერთის მიერ ოთხი მიმართულებით შეიქმნა. არსებობს კიდევ ერთი შესაქმის თხზულება, რომელიც ყურადღებას ამახვილებს ხუთ თანმიმდევტულ ეპოქაზე ანუ „მზეებზე“. მაგრამ ის შესაქმთან ერთად განადგურების თქმულებაცაა: აცტეკებს სჯეროდათ, რომ სამყარო ოთხჯერ შეიქმნა და ოთხჯერვე განადგურდა, თითოეული ერა იმართებოდა ერთ კონკრეტული ღვთაებისა და მისი შესაბამისი სტიქიის მიერ === დედამიწის მზე === პირველი მზე ცლობილია როგორც დედამიწის მზე, რომლის შემქმნელი დამმართველი იყო [[ტეზკატლიპოკა]], ეს ეპოქა დასახლებული იყო ძლევამოსილი ბუმბერაზებით, თუმხაღა ტეცკატლიპოკას ძმა [[კეცალკოატლი]] ბუმბერაზებით უკმაყოფილო იყო და იაგუარები გააგზავნა, რათა ყველა ბუმბერაზი და თავად დედამიწაა გაენადგუებინა. === ჰაერის მზე === მას შემდეგ, რაც პირველი მზე განადგურდა და ტეზკატლიპოკა ცაში დაბრუნდა, რათა [[დიდი დათვის თანავარსკვლავედი]] გამხდარიყო, კეცალკოატლმა ქარის ღმერთ [[ეჰეკატლი|ეჰეკატლის]] სახე მიიღო და სამყარო თავიდან შეიქმნა. მრავალმა წელმა განვლო და ღმერთებმა იგრძნეს, რომ ხალხი მეტისმეტად ცოდვილი იყო და უნდა გაენადგურებინათ. ტეზატლიპოკა მოვიდა დედამიწაზე და მძვინვარე ქარი დაატეხა, ხოლო ის, ვინც გადარჩა მაიმუნად აქცია. === წვიმის მზე === წვიმის ღმერთი ტლალოკი მართავდა მესამე მზეს. კეცალკოატლმა ხალხი საბოლოოდ დასაჯა მსხვერპლშეწირვის მოვალეობის შეუსრულებლობის გამო ფერფლის წვიმის გამოგზავნით. ამ მძვინვარე ქარიშხლისგან გადარჩენილები ჩიტებად იქცნენ. === წყლის მზე === მეოთხე მზე - წწყლის მზე - შეიქმნა და განადგურდა ძლევამოსილი წყლის და ნაყოფიერების ქალღმერთის, [[კოატლიკუე|კოატლიკუეს]] (ან ჩალჩიუჰტლიკეს), წვიმის ღმერთ [[ტლალოკი|ტლალოკის]] დის მიერ, ვინც წყალდიდობას გადაურჩა, თევზებად იქცა. === მეხუთე მზე === მეხუთე მზე თანამედროვე ერაა და აცტეკებს სჯეროდათ, რომ ის ბოლო მზე იქნებოდა. მას შემდეგ, რაც ცა ჩამოინგრა, [[ომეტეოტლი|ომეტეოტლის]] ოთხი ვაჟი - [[ქსიპე ტოტეკი]], [[ტეზკატლიპოკა]], [[კეცალკოატლი]] და [[ტლალოკი]] - ხეებად გადაიქცნენ და ერთსულოვნად კიდევ ერთხელ აღმართეს ცა. მეხუთე ეპოქას მზის ღმერთი [[ტონატიჰუა]] მართავს. ითვლებოდა, რომ ყოველი კატალიზმის სამყარო უფრო და უფრო ვითარდებოდა სულიერად და მეხუთე მზე ჯერჯერობით ყველაზე უფრო განვითარებულია. თუმცააცტეკებს სჯეროდათ, რომ მოკვდავები თუ არ იქნებოდენ ჰარმონიაში ღმერთებთან ტაყვანისცემითა და მსხვერპლშეწირვებით, მეხუთე მზე საბოლოოდ განადგურდებოდა და აღარასდროს შეიქმნებოდა ახალი. == აცტეკების კალენდარი == {{მთავარი|აცტეკების კალენდარი}} [[ფაილი:Aztec calendar.svg|150px|მინი|[[აცტეკების|აცტეკები]] კალენდარი]] კალენდარი შედგებოდა ორი პარალელური ციკლისგან: საერო 365-დღიანი '''ჰიუპოუალი''' ({{lang-nah|xiuhpohualli}}, რაც ნიშნავს „წლების დათვლას“, შეესაბამება მაიას კალენდარ ხააბს) და რიტუალური 260-დღიანი '''ტონალპოუალი''' ({{lang-nah|tonalpohualli}}, რაც ნიშნავს „დღეების თვლას“ ან „ბედისწერების თვლას“, შეესაბამება მაიას კალენდარ ცოლკინუს). ჰიუპოუალი და ტონალპოუალი ემთხვეოდა ყოველ 52 წელიწადში ერთხელ და ქმნიდა ე.წ. „საუკუნეს“, რომელსაც „ახალი ცეცხლი“ ეწოდებოდა. [[აცტეკები|აცტეკებს]] სწამდათ, რომ ყოველი 52-წლიანი ციკლის მიწურულს, სამყაროს საშიშროება ემუქრებოდა, ამიტომაც ახალი ციკლის დაწყებას დიდი დღესასწაულებით ხვდებოდნენ. ასი „საუკუნე“ ადგენდა 5200-წლიან ერას, რომელსაც ერქვა „მზე“. ამ სისტემასთან შეთანხმებით ამჟამად ჩვენ ვცხოვრობთ მეხუთე ერაში, „ოთხ მიწისძვრაში“, რომლის "მზეც" არის ღმერთი [[ტონატიუ]]. == იხილეთ აგრეთვე == * [[მესოამერიკა]] * [[აცტეკების კალენდარი]] * [[აცტეკების მითოლოგია]] == ლიტერატურა == * მითოლოგია, მითები და ლეგენდები, „საქართველოს მაცნე“, 2003 *Cruz Torres, Mario, ''Rubelpec''. *García Barrios, Ana, ''El aspecto bélico de Chaahk, el dios de la lluvia, en el Periodo Clásico maya''. Revista Española de Antropología Americana 39-1 (2009): 7-29. *Redfield, Robert, and Alfonso Barrera Vasquez, '' Chan Kom''. *:{{cite book|author=Robert Carmack|year=2001b |title=Kik'aslemaal le K'iche'aab': Historia Social de los K'iche's |location=Guatemala |publisher=Iximulew |isbn=99922-56-19-2 |oclc=47220876}} {{es icon}} == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20121220054718/http://mesoamerica.narod.ru/ketzalcoatl.html ძველი მესოამერიკა] * [http://enc.mail.ru/article/?1900041567 „ენციკლოპედია მსოფლიოს ხალხთა მითები“: კეცალკოატლი]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220615035306/https://mail.ru/?1900041567 |date=2022-06-15 }} * [http://godsbay.ru/maya/index.html აცტეკების მითოლოგია. მითოლოგიის ენციკლოპედია ილუსტრაციებით] * [https://web.archive.org/web/20040722145253/http://mesoamerica.narod.ru/mifaztpant.html აცტეკელი ღმერთების პანთეონი] * [http://www.mifograd.ru/galery-indians.html აცტეკების მითოლოგია. გამოსახულებების გალერეა.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151105134831/http://www.mifograd.ru/galery-indians.html |date=2015-11-05 }} [[კატეგორია:მესოამერიკული მითოლოგია]] khdt37f069zk510r6osc7prdsapjnqv ჩუნცინი 0 353843 5426569 5394334 2026-07-03T13:51:18Z Giorgi13 20951 /* სქოლიო */ 5426569 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = ჩუნცინი |მშობლიური სახელი = 重慶 |ქვეყანა = ჩინეთი |დაქვემდებარება = |პანორამა = Chongqing montage newest 2013.png |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = |დროშწარწ = |გერბი = |გერბწარწ = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ჩარჩო = |ქვეყნის რუკა2 = |ქვეყნის რუკის ზომა2 = |წარწერა2= |lat_dir = N |lat_deg = 29 |lat_min = 33 |lat_sec =30 |lon_dir = E |lon_deg = 106 |lon_min = 34|lon_sec =00 |CoordAddon = type:city(40361)_region: |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = |ქვეყნის რუკა= |რეგიონის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკა= |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი2 = |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |რაიონი2 = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 82,403 |სიმაღლის ტიპი= |დასახლების ცენტრის სიმაღლე=243 |კლიმატი= |ოფიციალური ენა= |მოსახლეობა = 30,165,500 |აღწერის წელი = 2015 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = |DST = |სატელეფონო კოდი = +86 23 |საფოსტო ინდექსი = 4000 |საავტომობილო კოდი= |საიტი = www.cq.gov.cn |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''ჩუნცინი''' ({{ახჩინური|ჩუნცინი|ჩუნგცინგი}}), ასევე '''იუიჩენი''', '''ბასიანი''' ({{lang-zh|重慶}}) — [[ცენტრალური დაქვემდებარების ქალაქი]] სამხრეთ-დასავლეთ [[ჩინეთი|ჩინეთში]]. 2015 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 30,165,500 [[ადამიანი]]. [[ფართობი]] 82,403 კმ². გაშენებულია ტერასებად მთის კალთაზე, მდინარეების [[იანძი]]სა და [[ძიალინძიანი]]ს შესართავთან. სამდინარო ნავსადგური. წყლის გზით უკავშირდება [[შანხაი]]ს, რკინიგზით — ქალაქ [[ბაოძი]]ს და საზღვაო ნავსადგურ [[ჯანძიანი|ჯანძიანს]]. დიდი ინდუსტრიული ცენტრია. ჩუნცინსა და მის მიდამოებში იღებენ [[ქვანახშირი|ქვანახშირს]]. მნიშვნელოვანია ენერგეტიკული ბაზა, მეტალურგიული კომბინატი, მრავალდარგიანი მანქანათსამშენებლო და ქიმიური მრეწველობა. საშენ მასალათა წარმოება. იხსენიება [[ძვ. წ. XI საუკუნე|ძველი წელთაღრიცხვის XI საუკუნეში]]. ძველ დროში ქალაქი იყო ბას სამეფოს დედაქალაქი და ძანჯოუ ეწოდებოდა. სახელწოდება ჩუნცინი („ორმაგი ზეიმი“) წარმოიშვა 1189 წელს როდესაც იმპერატორ სიაო-ძუნის მესამე შვილი გახდა გუნჯოუს ოლქის უფროსი. ჩუნცინი უძველესი დროიდან იყო სამხრეთ-დასავლეთ ჩინეთის მნიშვნელოვანი სავაჭრო ცენტრი. უცხოეთთან ვაჭრობისათვის გაიხსნა 1891 წელს. 1891 წელს ჩუნცინი ღია პორტი გახდა, სადაც საბაჟო იყო მოწყობილი, შეინიშნებოდა განვითარება ნაოსნობაში, ვაჭრობაში, საფინანსო საქმესა და გადამამუშავებელ მრეწველობაში. თანდათანობით ქალაქი გახდა საკვანძო პუნქტი, რომელიც სამხრეთ-დასავლეთ ჩინეთსა და იანძის ზემოთებს გარე ზღვასთან აკავშირებდა. 1913 წლიდან 1929 წლამდე ეწოდებოდა ბასიანი. 1938 წლის ოქტომბრიდან 1946 წლის დასაწყისამდე იყო [[ჩინეთი]]ს დროებითი დედაქალაქი. გომინდანელთა ხელისუფლებისაგან გაათავისუფლა [[ჩინეთის სახალხო-განმანთავისუფლებელი არმია|ჩინეთის სახალხო განმათავისუფლებელმა არმიამ]] 1949 წლის 30 ნოემბერს. 1929 წელს ჩუნცინს ოფიციალურად მიენიჭა ქალაქის სტატუსი. ჩუნცინს საფუძველი ჩაეყარა იმ ადგილში, სადაც მდინარე [[ძიალინძიანი]] ერთვის მდინარე [[იანძი|იანძს]]. როდესაც დასრულდა 2006 წლის 20 მაისს სანსიანის კაშხლის მშენებლობა წარმოქმნილმა წყალსაცავმა ჩუნცინამდე მიაღწია, რამაც ხელი შეუწყო დიდი გემების გავლას საქალაქო პორტისაკენ. ქალაქი შემოსაზღვრულია სამი [[მთის მასივი]]თ: დაბაშანით (ჩრდილოეთით), უშანით (აღმოსავლეთით) და დალუშანით (სამხრეთით). ბორცვიანი ლანდშაფტების გამო ჩუნცინს „მთიანი ქალაქი“ შეარქვეს. ქალაქი ვრცელდება [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 243 მეტრ სიმაღლეზე. აღმოსავლეთით ესაზღვრება [[ხუბეი]]სა და [[ხუნანი (ჩინეთი)|ხუნანის]], სამხრეთით [[გუიჯოუ]]ს, დასავლეთით [[სიჩუანი]]ს, ხოლო ჩრდილოეთით [[შენსი|შენსის პროვინციები]]. ქალაქზე, გარეუბანსა და საოლქო რაიონებზე გაედინება 80 მდინარე, რომელთაგან ყველაზე მნიშვნელოვანია: [[იანძი]], [[ძიალინი]], [[უძიანი]], [[ფუძიანი]], [[ჩიძიანი]] და [[დანინხე]]. ჩუნცინი მდებარეობს სუბტროპიკულ ზონაში. დამახასიათებელია შედარებით რბილი [[ზამთარი]] და ცხელი, [[ზაფხული]]. ოქტომბრიდან აპრილამდე მომატებული ჰაერის სინოტივე არის ხშირი ნისლის მიზეზი, რის გამოც ქალაქს მეტსახელიც შეერქვა — „ნისლიანი დედაქალაქი“. საშუალო წლიური [[ტემპერატურა]] შეადგენს 18,2 °C-ს. ზამთარში [[ტემპერატურა]] ეცემა 6-8 °C-მდე, ხოლო [[ზაფხული|ზაფხულში]] 27-38 °C-მდე. შორის. [[ატმოსფერული ნალექები]]ს საშუალო წლიური რაოდენობა უდრის 1000-1100 მმ-ს. წლის ყველაზე კომფორტული თვეებია პერიოდი [[აპრილი]]დან [[ოქტომბერი|ოქტომბრამდე]]. ამჟამად იანძიზე 25 ხიდია გადებული, რომელთაგან ერთი — [[ჩაოტიანმენი]] არის მსოფლიოს უგრძესი თაღოვანი ხიდი, რომლის სიგრძეა 1,7 [[კილომეტრი]]. ჩუნცინის ცენტრიდან 21 კილომეტრშია [[ჩუნცინ ძიანბეის საერთაშორისო აეროპორტი]]. არის [[ჩუნცინის მეტროპოლიტენი|მეტროპოლიტენი]], რომელშიც 4 ხაზი მოქმედებს, რომელთაგან 2 მიწისქვეშაა. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.cq.gov.cn/ ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060303161354/http://www.cq.gov.cn/ |date=2006-03-03 }} ==შენიშვნები== {{შენიშვნების სია}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ჩინეთის ადმინისტრაციული დაყოფა}} [[კატეგორია:ჩინეთის ქალაქები]] sbfh9tq7yidme76v5jo10i78hlui7hk მასწავლებელთა სახლი (ტაგანროგი) 0 366535 5426682 4097941 2026-07-03T18:28:50Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426682 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მონუმენტი |მონუმენტის სახელი =მასწავლებელთა სახლი |მშობლიური სახელი = {{lang-ru|Дом учителя}} |სურათი = Taganrog_Dom_Uchitelya_2012.jpg |სურათის ზომა = 300პქ |წარწერა = |კოორდინატები = |მდებარეობა = [[ტაგანროგი]], [[როსტოვის ოლქი]], [[რუსეთი]] |არქიტექტორი = |მოქანდაკე = |ტიპი = |მასალა = |სიგრძე = |სიგანე = |სიმაღლე = |დაწყება = |დასრულება = [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] დასაწყისი |გახსნა = |მიძღვნილია = |რუკის სურათი = |რუკის ტექსტი = |რუკის სიგანე = |რელიეფი = |latd = |latm = |lats = |latNS = |longd = |longm = |longs = |longEW = |lat = 47.2175 |long = 38.925278 |ექსტრა = }} '''მასწავლებელთა სახლი''' ({{lang-ru|Дом учителя}}) — სართულნახევრიანი სახლი [[ტაგანროგი|ტაგანროგში]], [[როსტოვის ოლქი]], [[რუსეთის ფედერაცია]]. სახლი აგებულია [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] დასაწყისში. მისამართი: [[ტაგანროგი]], პეტროვის ქუჩა № 89. == ისტორია == უძველესი ერთსართულიანი ნახევარსარდაფიანი სახლი აგებულია XIX საუკუნის დასაწყისში<ref name="Таганрог. Энциклопедия — 2008. С. 595">''Назаренко И.В.'' Работников просвещения дом // Таганрог. Энциклопедия. — Таганрог: Антон, 2008. — С. 595. — ISBN 978-5-88040-064-5.</ref>.. სახლის მმართველები იყვნენ: [[1807]] წლიდან — ქალაქის ბაღის მებაღე მანოილო ლასკარაკი; [[1873]]-[[1880]] წლებში — ტაგანროგის საპატიო მოქალაქე დიმიტრი ლასკარაკი; [[1890]]-[[1906]] წლიდან — ე. ალექსოპულოს მემკვიდრეები; [[1915]] წლიდან — ტაგანროგის საპატიო მოქალაქე ვ. ვორონკინი. [[1863]] წლისათვის სახლში განთავსებული იყო კომერციული სასამართლო. [[1912]] წლიდან - ემილიან გრანოვსკის კერძო სკოლა. [[1943]] წელს შენობაში გაიხსნა ტაგანროგის პიონერთა სახლი, რომელიც განთავსებული იყო [[1944]] წლამდე<ref>''[[Киричек, Маргарита Сергеевна|Киричек М.С.]]'' Дворец пионеров и школьников // Таганрог. Энциклопедия. — Таганрог: Антон, 2008. — С. 312. — ISBN 978-5-88040-064-5.</ref>. ამის შემდეგ შენობაში განთავსდა მასწავლებლის (განათლების მუშაკთა) სახლი. [[1947]] წელს ტაგანროგის მასწავლებელთა სახლის ბაზაზე პიანისმა და ვოკალისტმა ივან ჩანგლი-ჩაიკინმა ჩამოაყალიბა ნიჭიერი მომღერლების თვითმოქმედი კოლექტივი<ref name="Музыкальная культура города Таганрога">''Кукушин В.С., Бойко З.А.'' Музыкальная культура города Таганрога. — Ростов-на-Дону: ГинГо, 1999. — С. 26-28. — ISBN 5-88616-079-5.</ref>, რომლის მსახიობებიც თამაშობდნენ [[ანტონ რუბინშტეინი]]ს [[დემონი (ოპერა)|„დემონს“]], [[ჯუზეპე ვერდი]]ს [[აიდა (ოპერა)|„აიდას“]], [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]ს [[მაზეპა (ოპერა)|„მაზეპას“]]. [[1960]]-[[1980]]-იან წლებში შენობაში მოქმედებდა დრამის სახალხო თეატრი, რომელშიც თამაშობდნენ ისეთი მსახიობები როგორებიც არიან ვ. ვეტროვი, ს. მახოვსკი, ა. კულეშოვი. ვ. ხოდიკინი და სხვ<ref name="Пащенко">''Пащенко И., Протопопов В.'' Вот эта улица, вот этот дом — 2. Дом Ласкараки // Таганрогская правда. — 2011. — 13 мая.</ref>. ამჟამად შენობაში მდებარეობს კულტურის მუნიციპალური განყოფილება „ახალგაზრდობის ცენტრი“<ref>''Собств. корр.'' [http://l-is-l.ru/tags/%CC%EE%EB%EE%E4%B8%E6%ED%FB%E9+%F6%E5%ED%F2%F0/ Городской конкурс социальной рекламы «Жить здорово!»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120516150913/http://l-is-l.ru/tags/%CC%EE%EB%EE%E4%B8%E6%ED%FB%E9+%F6%E5%ED%F2%F0/ |date=2012-05-16 }} // l-is-l.ru. — 2012. — 13 марта.</ref>. ამჟამად მის კედლებში მუშაობენ „დონის მსახიობთა თანამეგობრობისა“ და ნონა მალიგინას თეატრები<ref name="Пащенко" />, მიხეილ ბასოვის კინოკლუბი „400 დატყმა“<ref>''Демидов А.'' [http://www.ruffnews.ru/taganrog/V-Taganroge-kinoklub-400-udarov-otmetil-svoe-pyatiletie_5590 В Таганроге киноклуб «400 ударов» отметил своё пятилетие] // www.ruffnews.ru. — 2015. — 18 мая.</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://pangorod.ru/maps/posmotret-gorod/molodezhnyi-centr.html Виртуальный тур по Молодёжному центру]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ტაგანროგის ღირსშესანიშნაობები]] mse3r8dn2ufn0fq0y45swww8jukh3zc მესაზღვრეების ძეგლი 0 375703 5426793 4728630 2026-07-04T01:35:34Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426793 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მონუმენტი |მონუმენტის სახელი =მესაზღვრეების ძეგლი |მშობლიური სახელი = Памятник пограничникам |სურათი = |კოორდინატები = |მდებარეობა = [[დონის როსტოვი]], [[რუსეთი]] |არქიტექტორი = დავიდ ბეგალოვი |მოქანდაკე = |ტიპი = |მასალა = [[ბრინჯაო]] |სიგრძე = |სიგანე = |სიმაღლე = 4 მ |დაწყება =2012 |დასრულება = 2014 |გახსნა =[[2014]] |მიძღვნილია = |რუკის სურათი = |რუკის ტექსტი = |რუკის სიგანე = |რელიეფი = |latd = |latm = |lats = |latNS = |longd = |longm = |longs = |longEW = |lat = |long = |ექსტრა = }} '''მესაზღვრეების ძეგლი''' ({{lang-ru|Памятник пограничникам}}) — ძეგლი [[დონის როსტოვი|დონის როსტოვში]], [[როსტოვის ოლქი]], [[რუსეთის ფედერაცია]]. ძეგლი გაიხსნა [[2014]] წლის ოქტომბერში. მდებარეობს მდინარე [[დონი]]ს ნაპირზე. მისამართი: დონის როსტოვი, სანაპიროს ქუჩა, № 53 სახლთან ახლოს. == ისტორია == ქალაქი [[დონის როსტოვი]] დიდი ხნის განმავლობაში რჩებოდა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] სამხრეთის საზღვრების ფორპოსტად. ამჟამად ქალაქში ცხოვრობს 60 ათასი ადამიანი, რომელთა დიდი ნაწილიც სხვადასხვა დროს მსახურობდა სასაზღვრო ძალებში. ძეგლის მახლობლად ყოველ გაზაფხულს მესაზღვრების დღის აღსანიშნავად იმართება ტრადიციული ყოველწლიური შეხვედრა სასზღვრო ძალების ვეტერანებთან. [[2012]] წლის მაისში აქ აღმართეს სამახსოვრო ქვა. [[2014]] წელს ქალაქ [[დონის როსტოვი]]ს სანაპიროს ქუჩაზე გაიხსნა ძეგლი „ყველა თაობის მესაზღვრეებს“. ძეგლის პროექტის ავტორი იყო როსტოველი მოქანდაკე [[დავით ბეგალოვი|დავით რუბენის ძე ბეგალოვი]]. მესაზღვრეების ძეგლი შეიქმნა [[დონის როსტოვი]]სა და [[როსტოვის ოლქი]]ს ვეტერან მესაზღვრეთა საბჭოს ინიციატივითა და სასაზღვრო ძალების ვეტერანთა სახსრებით<ref>[http://pogranec.ru/showthread.php?t=28695 95-й годовщине учреждения Пограничных войск - достойную встречу!]</ref>. == აღწერა == ძეგლის კომპოზიცია ასახავს [[რუსეთი]]ს, მათ შორის დონის, სასაზღვრო ძალების ისტორიასა და ტრადიციას. ძეგლი მოპირკეთებულია მწვანე [[გრანიტი]]თ და წარმოადგენს ოთხმეტრიან ფილას, რომელზეც გამოსახულია სამხედრო-მესაზღვრეების სამი ფიგურა, რომლებიც იცავდნენ სამშობლოს სხვადასხვა დროს. მათ შორის გამოსახულია ცარისტული რუსეთის ჯარისკაცი, რომელსაც ხელში ცული უჭირავს, ასევე გამოსახულია რუსეთისა და საბჭოთა ჯარისკაცები თავიანთი დროის სამხედრო ფორმებში. ჯარისკაცების გვერდით დგას ბრინჯაოს ძაღლი. ფილის ზემო ნაწილში გამოსახულია სასაზღვრო ძალების ემბლემა წარწერით: „სასაზღვრო სამსახური“. მესაზღვრეების ქანდაკების ძირში განთავსებულია ბრინჯაოს სამხედრო ქუდი, ხმალი და ჭოგრიტი. ძეგლის უკანა მხარეს გამოსახულია რუსეთის რუკა [[ყირიმის ნახევარკუნძული]]ს ჩათვლით და აქვს წარწერა: „რუსეთის საზღვრები წმინდა და ხელშეუხებელია“. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://bloknot-rostov.ru/news/v-rostove-otkryli-pamjatnik-pogranichnikam-vseh-pokolenij-20141020 В Ростове открыли памятник «Пограничникам всех поколений»] * [http://www.shukach.com/ru/node/47447 Памятник пограничникам в г.Ростове-на-Дону]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} * [https://www.rutraveller.ru/place/130461 Фото места Памятник пограничникам в Ростове-на-Дону]{{Dead link|date=აგვისტო 2021 |bot=InternetArchiveBot }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დონის როსტოვის ძეგლები]] 81d1shvmv1htg4zsp0zd7r4fd8p0y3s მილტონ ფრიდმანი 0 395316 5426854 5421819 2026-07-04T07:10:42Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426854 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეკონომისტი}} '''მილტონ ფრიდმანი''' ({{lang-en|Milton Friedman}}; დ. [[31 ივლისი]], [[1912]] – გ. [[16 ნოემბერი]], [[2006]]) — ამერიკელი [[ეკონომიკა|ეკონომისტი]], რომელმაც 1976 წელს [[Consumption (economics)|მოხმარების ანალიზის]], [[Money supply|მონეტარული ისტორიისა]] და [[stabilization policy|სტაბილიზაციის პოლიტიკის]] თეორიისა და სირთულეების შესახებ კვლევისთვის მიიღო [[ნობელის პრემია ეკონომიკაში]].<ref name="nobel1">{{cite web|title=Milton Friedman on nobelprize.org|url=http://nobelprize.org/nobel_prizes/economics/laureates/1976/|year=1976|publisher=Nobel Prize|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080412092230/http://nobelprize.org/nobel_prizes/economics/laureates/1976/|archive-date=April 12, 2008|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> [[ჯორჯ სტიგლერთან]] და სხვა ეკონომისტებთან ერთად, ფრიდნმანი იყო [[ჩიკაგოს ეკონომიკური სკოლა|ჩიკაგოს ეკონომიკური სკოლის]] იმ ინტელექტუალ ლიდერთა შორის, რომლებმაც უარყვეს [[კეინსიანური ეკონომიკა|კეინსიანიზმი]] [[მონეტარიზმი | მონეტარიზმის]] მეშვეობით, 1970-იან წლებამდე, მანამ სანამ აღმოჩნდებოდა, რომ [[ახალი კლასიკური ეკონომიკა]] ეფუძვნებოდა [[რაციონალური მოლოდინები | რაციონალური მოლოდინების]] კონფეცპტს. რამდენიმე სტუდენტი და ახალგაზრდა პროფესორი, რომლებიც ფრიდმანმა აიყვანა სამსახურში ან გაუწია მენტორობა, მომავალში წამყვანი ეკონომისტები გახდნენ. მათ შორისაა [[გერი ბეკერი]], [[რობერტ ფოგელი]], [[ტომას სოუელი]] <ref>{{cite book|title=A Personal Odyssey|author=Thomas Sowell|page=320|publisher=Free Press|isbn=978-0743215084|url=https://books.google.com/books?id=jADMwD6NgX0C|date=2016}}{{Dead link|date=თებერვალი 2024 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> და [[რობერტ ლუკას უმცროსი]].<ref>{{cite book|author=Johan Van Overtveldt|title=The Chicago School: How the University of Chicago Assembled the Thinkers Who Revolutionized Economics and Business|url=https://books.google.com/books?id=GKcrdEN_3WUC |date=2009|publisher=Agate Publishing|isbn=978-1-57284-649-4}}</ref> ფრიდმანის გამოწვევები დაიწყო 1950-იან წლებში, [[მოხმარების ფუნქცია|მოხმარების ფუნქციის]] რეინტერპრეტაციასთან ერთად. შემდგომში ფრიდმანმა ამას უწოდა „გულუბრყვილო [[კეინსიანური ეკონომიკა|კეინსიანინური]] თეორია“.<ref name=pbsinterview>{{cite web|title=Milton Friedman|website=Commanding Heights|publisher=PBS|date=October 1, 2000|url=https://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitext/int_miltonfriedman.html#7|accessdate=September 19, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110908104355/http://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitext/int_miltonfriedman.html#7|archive-date=September 8, 2011|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> 1960-იან წლებში ის გახდა კეინსიანური სამთავრობო პოლიტიკის მთავარი მოწინააღმდეგე<ref>[http://www.dallasfed.org/research/ei/ei0202.html "Milton Friedman—Economist as Public Intellectual"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20090529013032/http://www.dallasfed.org/research/ei/ei0202.html |date=May 29, 2009}}. . Dallasfed.org (April 1, 2016). Retrieved on September 6, 2017.</ref> და აღწერა მისი მიდგომა, როგორც „''კეინსიანური ენისა და სახელმწიფო აპარატის''“ გამოყენება თავისი წინასწარი დასკვნის უარსაყოფად.<ref>{{cite book|title=The Making of Modern Economics: The Lives and Ideas of the Great Thinkers|author=Mark Skousen|page=407|publisher=M.E. Sharpe|isbn=978-0-7656-2227-3|url=https://books.google.com/books?id=6sisXMv_AecC&q=friedman%20we.are.all.keynesians.now&pg=PA407|date=2009}}</ref> მან თეორიულად ჩამოაყალიბა, რომ [[ბუნებრივი უმუშევრობის დონე]] არსებობს და ამტკიცებდა, რომ უმუშევრობა ამ დონის ქვემოთ ინფლაციის დაჩქარების მიზეზი გახდებოდა.<ref>Among macroeconomists, the "natural" rate has been increasingly replaced by [[James Tobin]]'s [[NAIRU]], the non-accelerating inflation rate of unemployment, which is seen as having fewer normative connotations.</ref> ის ასევე ამტკიცებდა, რომ გრძელვადიან პერსპექტივაში [[ფილიპსის მრუდი]] იყო ვერტიკალური „ბუნებრივ მაჩვენებელთან“ და იწინასწარმეტყველა [[სტაფლაცია]]<ref>Paul Krugman (1995). ''Peddling Prosperity: Economic Sense and Nonsense in an Age of Diminished Expectations''. [https://archive.org/details/peddlingprosperi0000krug_1995/page/43 <!-- quote=friedman stagflation krugman decisive. --> p. 43]. "In 1968 in one of the decisive intellectual achievements of postwar economics, Friedman not only showed why the apparent tradeoff embodied in the idea of the Phillips curve was wrong; he also predicted the emergence of combined inflation and high unemployment ... dubbed 'stagflation".</ref> ფრიდმანმა წარმოადგინა „მონეტარიზმის“ სახელით ცნობილი ალტერნატიული მაკროეკონომიკური ხედვა და ამტკიცებდა, რომ მყარი და დაბალანსებული, [[ფულის მიწოდება|ფულის მიწოდების]] მცირედი ზრდა იყო უკეთესი ეკონომიკური პოლიტიკა.<ref name=bestofbothworlds/> მისმა იდეებმა [[მონეტარული პოლიტიკა|მონეტარული პოლიტიკის]], [[დაბეგვრა|დაბეგვრის]], [[პრივატიზაცია|პრივატიზაციის]] და [[დერეგულაცია|დერეგულაციის]] შესახებ გავლენა მოახდინა მთავრობის პოლიტიკაზე, განსაკუთრებით 1980-იან წლებში. მისმა [[მონეტარიზმი|მონეტარულმა თეორიამ]] გავლენა მოახდინა ფედერალური სარეზერვო სისტემის გადაწყვეტილებებზე [[2007-2008 წწ. ფინანსური კრიზისი|2007-2008 წწ.-ების მსოფლიო კრიზისის]] წინააღმდეგ ბრძოლის დროს.<ref>Edward Nelson (April 13, 2011). [http://www.federalreserve.gov/PubS/feds/2011/201126/201126pap.pdf "Friedman's Monetary Economics in Practice"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20141231143039/http://www.federalreserve.gov/pubs/feds/2011/201126/201126pap.pdf |date=December 31, 2014}}. "in important respects, the overall monetary and financial policy response to the crisis can be viewed as Friedman's monetary economics in practice. ... Friedman's recommendations for responding to a financial crisis largely lined up with the principal financial and monetary policy measures taken since 2007". "Review" in ''Journal of Economic Literature'' (December 2012). 50#4. pp. 1106–09.</ref> მილტონ ფრიდმანი იყო [[რესპუბლიკური პარტია (აშშ)|რესპუბლიკელი]] პრეზიდენტის [[რონალდ რეიგანი]]ს<ref name="ebenstein">Ebenstein, Alan O. (2007). Milton Friedman: A Biography. St. Martin's Press. ISBN 978-0-230-60345-5.</ref> და ბრიტანეთის [[კონსერვატიული პარტია (გაერთიანებული სამეფო)|კონსერვატორი]] პრემიერ მინისტრის [[მარგარეტ ტეტჩერი]]ს მრჩეველი.<ref name="google576">{{cite book|author=Charles Moore|title=Margaret Thatcher: The Authorized Biography, Volume One: Not For Turning|url=https://books.google.com/books?id=lXMFs8427kQC&pg=PT576|year=2013|publisher=Penguin|pages=576–77|isbn=978-1846146497}}</ref> მისი პოლიტიკური ფილოსოფია ხოტბას ასხამდა [[თავისუფალი ბაზარი|თავისუფალი ბაზრის]] ეკონომიკურ სისტემას მინიმალური ჩარევით. მან ერთხელ განაცხადა, რომ მისი მონაწილეობა [[სამხედრო ბეგარა|სამხედრო ბეგარის]] გაუქმების საქმეში იყო მისი ყველაზე საამაყო მიღწევა. 1962 წლის წიგნში, „[[კაპიტალიზმი და თავისუფლება]]“, ფრიდმანი იცავდა ისეთ პოლიტიკას, როგორიცაა [[სარეზერვო ჯარი]], თავისუფალი [[მცურავი გაცვლითი კურსი]],[[სამედიცინო ლიცენზია|სამედიცინო ლიცენზიის]] გაუქმება, [[უარყოფითი საშემოსავალო გადასახადი]] და [[სასკოლო ვაუჩერი]].<ref>[http://www.econlib.org/library/Enc/bios/Friedman.html "Milton Friedman (1912–2006)"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070103173849/http://www.econlib.org/library/enc/bios/Friedman.html |date=January 3, 2007}}. Econlib.org. Retrieved on September 6, 2017.</ref> და ეწინააღმდეგებოდა [[ნარკოტიკების წინააღმდეგ ომი|ნარკოტიკების წინააღმდეგ ომს]]. მისმა მხარდაჭერამ [[სკოლის არჩევა|სკოლის არჩევის]] საკითხთან დაკავშირებით, ფრიდმანი მიიყვანა Friedman Foundation for Educational Choice-ის დაარსებამდე, შემდეგში [[EdChoice]].<ref name=sullivan>{{cite magazine|author=Maureen Sullivan|title=Milton Friedman's Name Disappears From Foundation, But His School-Choice Beliefs Live On|url=https://www.forbes.com/sites/maureensullivan/2016/07/30/milton-friedmans-name-disappears-from-foundation-but-his-school-choice-beliefs-live-on/#ed848a179437|accessdate=September 14, 2016|magazine=Forbes|date=July 30, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160921200835/http://www.forbes.com/sites/maureensullivan/2016/07/30/milton-friedmans-name-disappears-from-foundation-but-his-school-choice-beliefs-live-on/#ed848a179437|archive-date=September 21, 2016|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> [[მილტონ ფრიდმანის ბიბლიოგრაფია|ფრიდმანის შრომები]] მოიცავს მონოგრაფიებს, წიგნებს, მეცნიერულ სტატიებს, რეფერატებს, საგაზეთო სტატიებს, სატელევიზიო პროგრამებს და ლექციებს, რომლებიც შეეხება ეკონომიკური და საჯარო მართველობის საკითხების ფართო ნაწილს.<ref>{{cite encyclopedia|url=https://www.britannica.com/biography/Milton-Friedman|title=Milton Friedman|encyclopedia=Encyclopedia Britannica|accessdate=August 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170802212154/https://www.britannica.com/biography/Milton-Friedman|archive-date=August 2, 2017|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> მის წიგნებსა და ესეებს აქვთ გლობალური გავლენა, მათ შორის ყოფილ [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა ქვეყნებში]].<ref>"Capitalism and Friedman" (editorial). ''[[The Wall Street Journal]]''. November 17, 2006.</ref><ref>{{cite web|title=Remarks at Milton Friedman Memorial Service|author=Václav Klaus|date=January 29, 2007|url=http://www.klaus.cz/klaus2/asp/clanek.asp?id=3DpXss5H9RJv|accessdate=August 22, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20070702192445/http://klaus.cz/klaus2/asp/clanek.asp?id=3DpXss5H9RJv|archive-date=July 2, 2007|url-status=dead|df=mdy-all|author-link=Václav Klaus}}</ref><ref name=defaming>Johan Norberg (October 2008). [http://reason.com/archives/2008/09/26/defaming-milton-friedman "Defaming Milton Friedman: Naomi Klein's disastrous yet popular polemic against the great free market economist"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100411211951/http://reason.com/archives/2008/09/26/defaming-milton-friedman |date=April 11, 2010 }}. ''Reason Magazine''. Washington, D.C.</ref><ref>{{harvnb|Friedman|1999}}, p. 506.</ref> გამოკითხვის შედეგად ფრიდმანი დასახელდა მეორე ყველაზე პოპულარულ ეკონომისტად 20-ე საუკუნეში, [[ჯონ მეინარდ კეინზი | ჯონ მეინარდ კეინზის]] შემდეგ.<ref>William L Davis, Bob Figgins, David Hedengren and Daniel B. Klein (May 2011). [http://econjwatch.org/articles/economics-professors-favorite-economic-thinkers-journals-and-blogs-along-with-party-and-policy-views "Economic Professors' Favorite Economic Thinkers, Journals, and Blogs"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20111218212117/http://econjwatch.org/articles/economics-professors-favorite-economic-thinkers-journals-and-blogs-along-with-party-and-policy-views |date=December 18, 2011}}. ''Econ Journal Watch''. 8(2). pp. 126–46.</ref> „[[ეკონომისტი (ჟურნალი)|ეკონომისტმა]]“ ფრიდმანი დაახასიათა, როგორც „მეოცე საუკუნის მეორე ნახევრის ყველაზე გავლენიანი ეკონომისტი... შესაძლოა ორივე ნახევრის“.<ref>{{cite news|title=Milton Friedman, a giant among economists |url=https://www.economist.com/business/displaystory.cfm?story_id=8313925|date=November 23, 2006|work=The Economist|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080217004356/http://www.economist.com/business/displaystory.cfm?story_id=8313925|archive-date=February 17, 2008|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> == ადრეული ცხოვრება == მილტონ ფრიდმანი დაიბადა [[ნიუ იორკი|ნიუ იორკში]], [[ბრუკლინში]] 1912 წლის 31 ივლისს. მისი მშობლები, სარა ეთელი (გათხოვებამდე ლანდაუ) და ჟან სოლ ფრიდმანი,<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=aYlmAAAAMAAJ&q=%22Bklyn.,+N.Y..+July+31.+1912;+s.+Jeno+Saul+and+Sarah+Ethel+(Landau);+BA.+Rutgers+%22 |title=Who's who in American Jewry |year=1980}}</ref> იყვნენ ებრაელი მიგრანტები [[იმერკარპატიის ოლქი|კარპატების უკრაინიდან]], ქალაქ [[ბერეგოვო | ბერეგოვოდან]]. ორივე მუშაობდა მშრალი პროდუქტების მაღაზიის გამყდიველად. მალევე, მილტონის დაბადების შემდეგ, ოჯახი გადასახლდა, [[ნიე-ჯერსი|ნიუ-ჯერსის]] ქალაქ რეჰვეიში. თინეიჯერობის წლებში, ფრიდმანი ავტო ავარიაში დაშავდა, რის შედაგადაც ზედა ტუჩზე ნაიარევი დარჩა.<ref>{{harvnb|Ebenstein|2007|p=10}}</ref><ref>Milton & Rose Friedman, ''Two Lucky People. Memoirs'', Chicago 1998, p. 22.</ref> ნიჭიერმა სტუდენტმა 1928 წელს, 16 წლის ასაკში, დაამთავრა ჰეივეის საშუალო სკოლა.<ref>{{Cite book|author=Eamonn Butler|year=2011|title=Milton Friedman|url=https://archive.org/details/miltonfriedmanco0000eamo|series=Harriman Economic Essentials|chapter=Ch. 1}}</ref><ref>{{harvnb|Ebenstein|2007|pp=5–12}}</ref> მან მიიღო სტიპენდია [[რატგერსის უნივერსიტეტი|რატგერსის უნივერსიტეტში]], მიუხედავად იმისა, რომ მაშინ კერძო უნივერსიტეტი ნაკლებ მხარდაჭერას იღებდა ნიუ ჯერსის შტატისგან, რაც ართულებდა სტიპენდიის გაცემას. ფრიდმანი სპეციალიზდა მათემატიკასა და ეკონომიკაში და მასზე გავლენა მოახდინა ორმა პროფესორმა, [[არტურ ბარნსი|არტურ ბარნსმა]] და [[ჰომერ ჯონსი (ეკონოსმისტი)|ჰომერ ჯონსმა]], რომლებმაც დაარწმუნეს ფრიდმანი, რომ ეკონომიკას შეეძლო დაემთავრებინა [[დიდი დეპრესია]]. ფრიდმანმა უნივერსიტეტი 1932 წელს დაამთავრა და აპირებდა სადაზღვევო ანგარიშების სპეციალისტი გამხდარიყო, მაგრამ მას შესთავაზეს ორი სტიპენდია სწავლის გასაგრძელებლად [[ბრაუნის უნივერსიტეტი|ბრაუნის უნივერსიტეტში]] მათემატიკის მიმართულებით და [[ჩიკაგოს უნივერსიტეტი|ჩიკაგოს უნივერსიტეტში]] ეკონომიკის სფეროში.<ref>{{cite news|title=Milton Friedman and his start in economics|url=https://www.youtube.com/watch?v=EhYOtG2pt3w|date=August 2006|publisher=Young America's Foundation|accessdate=March 12, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20130223172833/http://www.youtube.com/watch?v=EhYOtG2pt3w|archive-date=February 23, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> ფრიდმანის არჩევანი მეორეზე შეჩერდა და 1933 წელს მაგისტრის ხარისხიც მიიღო. მასზე დიდი გავლენა მოახდინა [[ჯაიკობ ვინერ|ჯეიკობ ვინერმა]], [[გრენკ ნაითი|ფრენკ ნაითმა]] და [[ჰენრი სიმსონი|ჰენრი სიმსონმა]]. ჩიკაგოში ფრიდმანი შეხვდა თავის მომავალ მეუღლეს, ეკონომისტ [[როზა ფრიდმანი|როზა ფრიდმანს]]. 1933-1934 წლებში, ის სწავლობდა სტატისტიკას [[კოლუბიის უნივერსიტეტი|კოლუმბიის უნივერსიტეტში]] სტატისტიკოს და ეკონომისტ [[ჰაროლდ ჰოტელინგი|ჰაროლდ ჰოტელინგთან]] ერთად. 1934-1935 წლებში, ის უკან ჩიკაგოში დაბრუნდა და მუშაობდა ასისტენტ-მკვლევარად [[ჰენრი შულცი|ჰენრი შულცთან]]. შულცი შემდეგში მუშაობდა „მოთხოვნის თეორია და გაზომვა.“ ამ წელს ფრიდმანმა შეიძინა ორი მეგობარი, [[ჯორჯ სტიგლერი]] და [[ალენ უოლისი]], რამაც მთელი სიცოცხლე გასტანა.<ref>{{harvnb|Ebenstein|2007|pp=13–30}}</ref> == საჯარო სამსახური == ფრიდმანმა ვერ შეძლო ეპოვნა აკადემიური დასაქმების ადგილი და 1935 წელს, ის თავის მეგობარ უოლისს გაჰყვა [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]], სადაც [[ფრანკლინ დელანო რუზველტი|რუზველტის]] [[ახალი კურსი]] იყო „მხსნელი“ ბევრი ახალგაზრდა ეკონომისტისთვის.<ref>{{cite web|title=Nobel laureate economist Milton Friedman dies at 94|author=Mark Feeney|date=November 16, 2006|url=https://www.boston.com/news/globe/city_region/breaking_news/2006/11/nobel_lauriet_e.html|website=The Boston Globe|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20070330084012/http://www.boston.com/news/globe/city_region/breaking_news/2006/11/nobel_lauriet_e.html|archive-date=March 30, 2007|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> ფრიდმანმა და მისმა ცოლმა სამუშაოს განვითარების ადმიანისტრაცია WPA, სამოქალაქო დაცვის კორპუსი CCC და საჯარო სამსახურების ადმინისტრაცია PWA მიიჩნიეს შესაბამის პასუხად კრიტიკული სიტუაციისთვის, მაგრამ არა ფასის და ხელფასის მარეგულირებელი საზომები, რაც ეროვნული აღმდგენი ადმინისტრაციის და აგრარული შემსწორებელი ადმინისტრაციის მიერ იყო შემოთავაზებული.<ref>{{harvnb|Friedman|1999|p=59}}</ref> ფრიდმანმა შემდეგში თქვა, რომ ყველა სამთავრობო ჩარევა, რომელიც ასოცირდებოდა „ახალ კურსთან“ იყო "არასწორი მკურნალობა არასწორი სნეულებისთვის“ და ამტკიცებდა, რომ ფულის მიწოდება უნდა ყოფილიყო გაფართოებული და არა შეთანხმებული.<ref>{{cite web|title=Right from the Start? What Milton Friedman can teach progressives|url=http://delong.typepad.com/pdf/20070308_108-115.delong.FINAL.pdf|publisher=J. Bradford DeLong|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080216100725/http://delong.typepad.com/pdf/20070308_108-115.delong.FINAL.pdf|archive-date=February 16, 2008|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> შემდეგში, ფრიდმანმა და მისმა კოლეგამ, [[ანა შვარცი|ანა შვარცმა]], დაწერეს „ამერიკის შეერთებული შტატების მონეტარული ისტორია, 1867-1960“. წიგნი ამტკიცებდა, რომ [[დიდი დეპრესია]] გამოწვეული იყო მკაცრი მონეტარული შემცირებით, საბანკო კრიზისის და არასწორი ფედერალური სარეზერვო პოლიტიკის გამო.<ref>{{harvnb|Bernanke|2004|p=7}}</ref> [[რობერტ შილერი|რობერტ შილერმა]] წიგნი შეაფასა, როგორც დიდი დეპრესიის „ყველაზე გავლენიანი შეფასება.“<ref>{{Cite journal|last=Shiller|first=Robert J.|date=2017|title=Narrative Economics|journal=American Economic Review|language=en|volume=107|issue=4|pages=967–1004|doi=10.1257/aer.107.4.967|issn=0002-8282}}</ref> 1935 წელს, მან დაიწყო მუშაობა ეროვნული რესურსების დაგეგმვის სამსახურში,<ref>Daniel J. Hammond, Claire H. Hammond (eds.) (2006), ''Making Chicago Price Theory: Friedman-Stigler Correspondence 1945–1957'', Routledge, p. xiii. {{ISBN|1135994293}}</ref> სადაც ის მუშაობდა ფართო ბიუჯეტიანი მომხმარებლების კვლევაზე. ამ პროექტიდან მიღებული იდეები შემდეგ მან გამოიყენა თავის წიგნში „მოხმარების ფუნქციის თეორია“. ფრიდმანმა 1937 წლის შემოდგომაზე მუშაობა დაიწყო ეკონომიკური კვლევის ეროვნულ ბიუროში [[საიმონ კუზნეცი | საიმონ კუზნეცის]] თანაშემწედ. მათი ერთობლივი ნამუშევარი „დამოუკიდებელი პროფესიული პრაქტიკის შემოსავალი“, გვაცნობდა მუდმივი და დროებითი შემოსავალის კონცეპტს, რაც მთავარი ღერძი იყო მუდმივი შემოსავლის ჰიპოთეზის საკითხში, 1950 წლის ნაშრომში. წიგნი გვთავაზობდა ჰიპოთეზას, რომ პროფესიული ლიცენზირება ხელოვნურად ზღუდავს მიწოდებას და ზრდის ფასებს. 1940 წელს, ფრიდმანი ასისტენტ პროფესორის რანგში ასწავლიდა [[ვისკონსინ-მედისონის უნივერსიტეტი|ვისკონსინ-მედისონის უნივერსიტეტში]], მაგრამ [[ანტისემიტიზმი | ანტისემიტიზმის]] გამო მოუწია მთავრობის სამსახურში დაბრუნება.<ref>{{harvnb|Friedman|1999|p=42}}</ref><ref>{{harvnb|Friedman|1999|pp=84–85}}</ref> 1941 წლიდან 1943 წლამდე, ფრიდმანი მუშაობდა ფედერალური მთავრობის გადასახადების პოლიტიკაზე საომარი მოქმედების დროს, ამერიკის შეერთებული შტატების სახაზინო დეპარტემენტის მრჩეველის რანგში. როგორც სახაზინო დელეგატი 1942 წელს ის იცავდა კეინსიანურ საგადასახადო პოლიტიკას. მან მონაწილეობა მიიღო საშემოსავალო გადასახადის გამოგონებაში, მას შემდეგ რაც ფედერალურ მთავრობას დასჭირდა ფული, რათა ომი დაეფინანსებინა.<ref>{{cite book |author1=Milton Friedman|author2=Rose D. Friedman|title=Two Lucky People: Memoirs|url=https://archive.org/details/twoluckypeopleme00frie|url-access=registration|year=1999|publisher=University of Chicago Press|pages=[https://archive.org/details/twoluckypeopleme00frie/page/122 122]–23|isbn=978-0226264158}}</ref> მოგვიანებით მან განაცხადა, „მე ბოდიშს არ ვიხდი ამის გამო, მაგრამ ვისურვებდი ეს არ მიგვეჩნია საჭიროდ და ვისურვებდი არსებობდეს გზები საშემოსავლო გადასახადის გასაუქმებლად“.<ref name="reason">{{cite web|author=Brian Doherty|date=June 1995|title=Best of Both Worlds|url=http://reason.com/archives/1995/06/01/best-of-both-worlds|publisher=Reason|accessdate=July 28, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100709180107/http://reason.com/archives/1995/06/01/best-of-both-worlds|archive-date=July 9, 2010|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> == აკადემიური კარიერა == === ადრეული წლები === 1940 წელს, მილტონ ფრიმანმა მიიღო სამუშაო პოზიცია ვისკონსინ-მედისონის უნივერსიტეტში, მაგრამ მალევე დატოვე, რადგან აშშ-ს მეორე მსოფლიო ომში ჩართულობასთან დაკავშირებით დაპირისპირებები იყო ფაკულტეტზე. ფრიდმანს სწამდა, რომ ამერიკის შეერთებული შტატები უნდა ჩარეულიყო ომში.<ref name="Achievement.org">{{cite web |url=https://www.achievement.org/achiever/milton-friedman-ph-d/#interview |website=www.achievement.org|publisher=[[American Academy of Achievement]]|title=Milton Friedman Biography and Interview – American Academy of Achievement}}</ref> 1943 წელს, ფრიდმანი შეუერთდა ომის მკვლევართა ჯგუფს, [[კოლუმბიის უნივერსიტეტი|კოლუმბიის უნივერსიტეტში]], რომელსაც [[ალენ უოლისი]] და [[ჰაროლდ ჰოტელინგი]] ხელმძღვანდელობდნენ. ამ ჯგუფში მან დაჰყო დარჩენილი მეორე მსოფლიო ომის პერიოდი და მუშაობდა როგორც მათემატიკური სტატისტიკოსი. ის ფოკუსირებული იყო იარაღის დიზაინის პრობლემებზე და მეტალურგიულ ექსპერიმენტებზე.<ref name="Achievement.org"/><ref>{{cite book |author=Philip Mirowski|title=Machine Dreams: Economics Becomes a Cyborg Science|url=https://archive.org/details/machinedreamseco0000miro|url-access=registration|year=2002|publisher=Cambridge University Press|pages=[https://archive.org/details/machinedreamseco0000miro/page/202 202]–03|isbn=978-0521775267}}</ref> 1945 წელს, ფრიდმანმა წარადგინა „დამოუკიდებელი პროფესიული პრაქტიკის შემოსავლები“ (1945 წელს დამთავრებული, კუზნეცის თანაავტორობით) კოლუმბიის უნივერსიტეტში, როგორც მისი სადოქტორო დისერტაცია. უნივერსიტეტმა მას დოქტორის ხარისხი 1946 წლისთვის მიანჭია.<ref>{{cite web|url=http://c250.columbia.edu/c250_celebrates/remarkable_columbians/milton_friedman.html|title=Milton Friedman|website=c250.columbia.edu|access-date=2019-03-07}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www-news.uchicago.edu/releases/06/061116.friedman.shtml|title=Professor Emeritus Milton Friedman dies at 94|website=www-news.uchicago.edu|access-date=2019-03-07}}</ref> ფრიდმანმა 1945-46 აკადემიური წლები დაჰყო [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტში]], სადაც თავისი მეგობარი ჯორჯ სტიგლერი მუშაობდა. 1945 წლის 12 თებერვალს, მას ვაჟი, [[დევიდ ფრიდმანი]], შეეძინა. === ჩიკაგოს უნივერსიტეტი === [[File:Harper Midway Chicago.jpg|thumb|upright=0.9|The [[University of Chicago]], where Friedman taught]] 1946 წელს, ფრიდმანმა მიიღო წინადადება წაეკითხა ეკონომიკის თეორიაზე ლექციები ჩიკაგოს უნივერსიტეტში (პოზიცია განთავისუფლდა მისი ყოფილი პროფესორის ჯეიკობ ვინერის [[პრინსტონის უნივერსიტეტი|პრინსტონის უნივერსიტეტში]] გადასვლით). ფრიდმანს შემდეგი 30 წელი ჩიკაგოს უნივერსიტეტისთვის უნდა ემუშავა. აქ მას წვლილი უნდა შეეტანა იმ ინტელექტუალური საზოგადოების ჩამოყალიბებაში, რომლებიც შემდეგში ნობელის პრემიის ლაურეატები გახდებოდნენ, ცნობილნი როგორც [[ჩიკაგოს ეკონომიკური სკოლა]]. ამ დრო არტურ ბარნსმა, რომელიც შემდეგში [[ეკონომიკური კვლევების ეროვნული ბიუროს]] დირექტორი გახდა, ფრიდმანს სთხოვა ხელახლა შეერთებოდა ბიუროს თანამშრომლებს. ფრიდმანმა წინადადბება მიიღო და პასუხისმგებლობა აიღო ბიოროს კვლევაზე ფულის როლის შესახებ ბიზნეს ციკლში. შედეგად, მან წარმოადგინა "კურსი ფულისა და ბანკის შესახებ" (ჩიკაგოს კურსი), რამაც ხელი შეუწყო მონეტარული პოლიტიკის სწავლი აღორძინებას. 1940იანი წლების მეორე ნახევარში, ფრიდმანმა დაიწყო თანამშრომლობა ანა შვარცთან, რომელიც ეკონომიკის ისტორიკოსი იყო ბიუროში. ამ თანამშრომლობის საბოლოო შედეგი 1963 წელს გამოშვებული წიგნი, „შეერთებული შტატების მონეტარული ისტორია, 1867-1960“, გახდა. ფრიდმანმა 1954-1955 აკადემიური წლები დაჰყო კემბრიჯში, როგორც ფულბრაითის მოწვეულმა მკვლევარმა. ამ დროისთვის, კემბრიჯის ეკონომიკური ფაკულტეტი ორად იყო გაყოფილი, კეინსიანურ უმრავლესობად და ანტი-კეინსიანურ უმცირესობად. ფრიდმანი ფიქრობდა, რომ ის იმიტომ მოიწვიეს, რომ მისი აზრები არ ემთხვეოდა არცერთი მხარის აზრებს. მოგვიანებით, ყოველკვირეულ გაზეთში ფრიდმანმა დაიწყო სვეტის გამოქვეყნება, რის შემდეგაც გაიზარდა გაზეთის კითხვადობა და გავლენა, პოლიტიკოსთა და ბიზნესმენთა შორის.<ref>CATO, "Letter from Washington," ''National Review,'' September 19, 1980, Vol. 32 Issue 19, p. 1119</ref> ფრიდმანის მეშვეობით, გაზეთმა 1968 წელს შეძლო [[ჯერალდ ლობის სპეციალური პრიზი | ჯერალდ ლობის სპეციალური პრიზის]] მოპოვება.<ref name="HC-19680522">{{cite news |url=https://newspapers.com/image/370559693/?terms=Nicholas%2BMolodovsky%2BLoeb%2BAward |title='Playboy', 'Monitor' Honored |last=Devaney |first=James J. |date=May 22, 1968 |work=[[Hartford Courant]] |access-date=March 20, 2019 |issue=143 |edition=final |volume=CXXXI |page=36 |via=[[Newspapers.com]]}}</ref> 1968 წლიდან 1978 წლამდე, ფრიდმანი და [[პოლ სემუელსონი]] მონაწილეობას იღებდნენ ეკონომიკის შესახებ გადაცემის პერიოდულ ჩაწერებში, სადაც ეკონომისტები განიხილავდნენ მიმდინარე ეკონომიკურ მოვლენებს საათნახევრის განმავლობაში.<ref>[https://web.archive.org/web/20130620070153/http://hoohila.stanford.edu/friedman/ecs.php Rose and Milton Friedman]. stanford.edu</ref><ref>[http://library.duke.edu/rubenstein/findingaids/samuelsonpaul/ Inventory of the Paul A. Samuelson Papers, 1933–2010 and undated | Finding Aids | Rubenstein Library] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130112220957/http://library.duke.edu/rubenstein/findingaids/samuelsonpaul/ |date=January 12, 2013 }}. Library.duke.edu. Retrieved on September 6, 2017.</ref> ==== ''მოხმარების ფუნქციის თეორია'' ==== მოხმარების ფუნქციის თეორია ერთ-ერთია მილტონ ფირმდანის ყველაზე ცნობილ ნაშრომებს შორის. ეს თეორია ტრადიციულ კეინსიანურ ხედვებთან შეწინააღმდეგებაა. ნაშრომი პირველად 1957 წელს გამოქვეყნდა პრინსტონის უნივერსიტეტის გამოცემის მიერ. ის ხელახლა აანალიზებს მიმართებას საერთო მოხმარებას (საერთო დაზოგვასა) და საერთო შემოსავალს შორის.<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=7_1ZDwAAQBAJ&q=a+theory+of+the+consumption+function+friedman&pg=PP1|title=A Theory of the Consumption Function|publisher=[[Princeton University Press]]|year=2018|author1=Milton Friedman|isbn=9780691188485}}</ref> კეინსს სჯეროდა, რომ ადამიანები შეცვლიდნენ მათ საოჯახო მოხმარების ხარჯებს არსებული შემოსავლების დონის მიხედვით. ფრიდმანის კვლევავ კი შემოიტანა ახალი ტერმინი „მუდმივი შემოსავალი“, რომელიც ითვალისწინებდა ოჯახის წლების განმვალობაში მოსალოდნელი ხარჯების საშუალოს (მან ასევე განავითარა [[მუდმივი შემოსავლის ჰიჰოტოთეზა]]). მილტონ ფრიდმანის ამ კვლევამ ეკონომისტთა მიერ მოხმარების ფუნქციის ინტერპრეტაციის ხედვა შეცვალა და წინ წამოწია აზრი, რომ ამჟამინდელი შემოსავალი არ იყო ერთადერთი ფაქტორი ოჯახის სამომხმარებლო ხარჯების განსაზღვრის დროს. მოსალოდნელი შემოსეავლების დონე ასევე ახდენს დიდ გავლენას იმაზე თუ როგორ ცვლის ოჯახი სამომხმარებლო ხარჯებს. ფრიდმანის წვლილმა ასევე დიდი გავლენა მომხმარებლის ქცევის შესახებ წარმოებულ კვლევებზე. ფრიდმანის ხედვა უპირისპირდება კეინსის თეორიას მოხმარების ზღვრულ მიდრეკილებაზე. „მოხმარების ფუნქციის თეორიამ“ ფრიდმანს დიდი პატივისცემა მოუტანა სამეცნიერო-ეკონომიკურ წრეებში. ==== ''კაპიტალიზმი და თავისუფლება'' ==== ფრიდმანის [[კაპიტალიზმი და თავისუფლება]] შთაგონებული იყო მისივე ლექციებით [[ვაბაშის კოლეჯი|ვაბაშის კოლეჯში]].<ref>{{Cite web|last=Schnetzer|first=Amanda|date=|title=Reading Friedman in 2016: Capitalism, Freedom, and the China Challenge|url=http://www.bushcenter.org/catalyst/freedom/schnetzer-friedman-in-2016.html|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-10-29|website=George W. Bush Institute|language=en}}</ref>, ამ ნაშრომმა მას მოუტანა ეროვნული და საერთაშორისო ყურადღება აკადემიურ კედლებს მიღმა. ის გამოქვეყნდა 1962 წელს ჩიკაგოს უნივერსიტეტის გამომცემლობის მიერ და მოიცავდა ესეებს, რომელშიც არამათემატიკური ეკონომიკური მოდელები იყო გამოყელებული საჯარო პოლიტიკის პრობლემების აღსაწერად.<ref>{{harvnb|Ebenstein|2007|pp=135–46}}</ref> პირველ თვრამეტ წელიწადში გაიყიდა 400,000-ზე მეტი ეგზემპლარი <ref>1982 edition preface of ''Capitalism and freedom'', p. xi of the 2002 edition</ref> და 1962 წლიდან კი ნახევარ მილიონზე მეტი. ნაშრომი ითარგმნა თვრამეტ ენაზე. ფრიდმანი ნაშრომში საუბრობს, კლასიკურ ლიბერალურ საზოგადოებაზე გადასვლის საჭიროების შესახებ. ის აღნიშნავს, რომ თავისუფალი ბაზარი დაეხმარება ერსა და ინდივიდს, გრძელვადიან პერსპექტივაში და მოხსნის ეფექტურობის პრობლემებს, რომელსაც ამერიკის შეერთებული შტატები და სხვა მთავარი ქვეყნები 1950-იანებსა და 1960-იანებში, აწყდებოდა. ფრიდმანი თავის ნაშრომს „კაპიტალიზმი და თავისუფლება“ აჯამებს „კლასიკურ ლიბერალური“ (უფრო ზუსტად, [[ლიბერტარიანიზმი|ლიბერტარიანული]]) ხედვით, რომ მთავრობა არ უნდა ჩაერიოს ხალხის საქმეში, გარდა აუცილებელი საჭიროებისა, როცა ქვეყნის და ხალხის ხსნის საკითხი დგას. ის აჩვენებს, თუ როგორ ქმნის თავისუფალი ბაზარი ქვეყნისთვის ახალ შესაძლებლობებს, როცა ჩავარდნები მოდის მხოლოდ მთავრობის ჩარევისგან.<ref name=":0">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=zHSv4OyuY1EC&pg=PA182|title=Capitalism and Freedom: Fortieth Anniversary Edition|publisher=U. of Chicago Press|year=1962|isbn=978-0226264189|author1=Milton Friedman|author2=Rose D. Friedman}}</ref> == პირადი ცხოვრება == === გადადგომა === 1977 წელს, 65 წლის ასაკში, მილტონ ფრიდმანმა 30 წლიანი მოღვაწეობის შემდეგ დატოვა ჩიკაგოს უნივერსიტეტი. ის და მისი ცოლი სან ფრანცისკოში გადავიდნენ, სადაც ის გახდა სან ფრანცისკოს ფედერალური სარეზერვო ბანკის მოწვეული მეცნიერი. 1977 წლიდან, ის თანამშრომლობდა [[ჰუვერის ინსტიტუტი|ჰუვერის ინსტიტუტთან]] [[სტენფორდის უნივერსიტეტი|სტენფორდის უნივერსიტეტში]]. ამავე წლებში, ფრიდმანს Free to Choose Network-მა მიმართა და სთხოვა სატელევიზიო პროგრამის წამყვანობა, სადაც ის თავის ეკონომიკურ და სოციალურ ფილოსოფიას გაუზიარებდა ხალხს. ფრიდმანები ამ პროექტზე მუშაობდნენ შემდეგი სამი წელი და საბოლოოდ, 1980 წელს, ათ სერიანი გადაცემა სახელწოდებით ''[[Free to Choose]]'' გამოვიდა PBS-ის მიერ. გადაცემის ამავე სახელწოდების სასცენარო წიგნი, რომელიც მილტონისა და მისი ცოლის თანაავტორობით გამოვიდა 1980 წლის ბესტსელერი გახდა და 14 ენაზე ითარგმნა. ფრიდმანი მუშაობდა, როგორც რონალდ რეიგანის არაოფიციალური მრჩეველი 1980 წლის საპრეზიდენტო კამპანიაში, შემდეგ კი რეიგანის ადმინისტრაციაში პრეზიდენტის ეკონომიკური პოლიტიკის მრჩეველის რანგში. [[ალან ებენშტეინი|ებენშტეინი]] ამბობს ფრიდმანი „გურუ“ იყო რეიგანის ადმინისტრაციისთვის.<ref name="ebenstein"/> 1988 წელს ფრიდმანს მიენიჭა [[მეცნიერების ეროვნული მედალი]] და რეიგანმა გადასცა [[თავისუფლების საპრეზიდენტო მედალი]]. ფრიდმანი ახლა ცნობილია, როგორც მეოცე საუკუნის ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი ეკონომისტი.<ref>{{cite news|title=Milton Friedman: An enduring legacy|url=https://www.economist.com/daily/news/displaystory.cfm?story_id=8190872|work=The Economist|date=November 17, 2006|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080217001346/http://www.economist.com/daily/news/displaystory.cfm?story_id=8190872|archive-date=February 17, 2008|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref>{{cite web|author=Patricia Sullivan|date=November 17, 2006|title=Economist Touted Laissez-Faire Policy|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/11/16/AR2006111600592.html|website=The Washington Post|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080726012032/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/11/16/AR2006111600592.html|archive-date=July 26, 2008|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> 1980-იან და 1990-იან წლებიში ფრიდმანმა განაგრძო სტატიების გამოქვეყნება და გამოჩნდა ტელევიზიაში. მან რამდენიმე ვიზიტი განახორციელა აღმოსავლეთ ევროპასა და ჩინეთში, სადაც ის ასევერ ურჩევდა მთავრობებს. მრავალი წლის მანძილზე იყო [[ფილადელფიის საზოგადოების]] მეურვე.<ref>[http://www.cato.org/special/friedman/friedman/index.html Milton Friedman – Biography | Cato Institute] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120502110026/http://www.cato.org/special/friedman/friedman/index.html |date=May 2, 2012 }}. Cato.org (November 16, 2006). Retrieved on 2017-09-06.</ref><ref>{{Cite web|url=http://phillysoc.org/trustees.htm|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130827033031/http://phillysoc.org/trustees.htm|url-status=dead|title=Trustees|archivedate=August 27, 2013}}</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20130827031003/http://www.phillysoc.org/fried.htm Milton Friedman]. phillysoc.org</ref> === მოხუცებულობა === [[გაზეთი კომენტარი | გაზეთი კომენტარის]] 2007 წლის სტატიის მიხედვით, ფრიდმანის მშობლები „ზომიერად მორწმუნე ებრაელები იყვნენ, მაგრამ თავად მილტონმა კი ბავშვობის ღრმადმორწმუნეობის შემდეგ, მთლიანად უარყო რელიგია“.<ref>Lanny Ebenstein (May 2007), [https://archive.today/20121217160558/https://www.commentarymagazine.com/viewarticle.cfm/milton-friedman-by-lanny-ebenstein-10876?page=all Milton Friedman], ''[[Commentary (magazine)|Commentary]]'', p. 286.</ref> მან თავისი თავი დაახასიათა, როგორც [[აგნოსტიციზმი|აგნოსტიკი]].<ref>{{cite news|author=David Asman|title='Your World' Interview With Economist Milton Friedman|url=http://www.foxnews.com/story/0,2933,230045,00.html|accessdate=August 2, 2011|newspaper=Fox News|date=November 16, 2006|archive-url=https://web.archive.org/web/20110206063810/http://www.foxnews.com/story/0,2933,230045,00.html|archive-date=February 6, 2011|url-status=dead|df=mdy-all}}</ref> ფრიდმანმა თავისი ცხოვრება და გამოცდილება აღწერა 1998 წელს თავის მემუარებში ცოლთან ერთად და წიგნს უწოდა „ორი იღბლიანი ადამიანი“. ამ წიგნში, როზა ფრიდმანი აღწერს თუ როგორ აღზარდეს მან და მილტონ ფრიდმანმა მათი ორი შვილი, ჟანეტი და დევიდი, საშობაო ნაძვისხით სახლში. „ორთოდოქსი ებრალები, რა თქმა უნდა, არ აღნიშნავენ შობას, თუმცაღა, როცა ბავშვი ვიყავი, დედამ ნება დამრთო ნაძვის ხე მქონოდა სახლში, რადგან ჩემს მეგობარსაც ჰქონდა. ის უბრალოდ ნებას კი არ გვრთავდა გვქონოდა ნაძვის ხე, არამედ მორთვაშიც გვეხმარებოდა“<ref>{{cite book |last1=Friedman |first1=Milton |last2=Friedman |first2=Rose |title=Two Lucky People |url=https://archive.org/details/twoluckypeopleme00frie |date=1999 |publisher=The University of Chicago Press |location=Chicago & London |isbn=0-226-26415-7 |page=[https://archive.org/details/twoluckypeopleme00frie/page/129 129] |edition=Paperback}}</ref> === გარდაცვალება === მილტონ ფრიდმანი გულის შეტევით 94 წლის ასაკში, 2006 წლის 16 ნოემბერს, სან ფრანცისკოში გარდაიცვალა.<ref name="reuters_20061116">{{cite news|author=Jim Christie|date=November 16, 2006|title=Free market economist Milton Friedman dead at 94|url=https://www.reuters.com/article/ousiv/idUSWBT00621920061116|work=Reuters|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080410163503/http://www.reuters.com/article/ousiv/idUSWBT00621920061116|archive-date=April 10, 2008|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> ის კვლავ მუშაობდა ეკონომიკურ კვლევაზე. მისი უკანასკნელი სვეტი გამოქვეყნდა [[ვოლ სტრის ჟურნალი|ვოლ სტრიტ ჟურნალში]] მისი გარდაცვალების მომდევნო დღეს.<ref name="Milton Friedman Say?">{{cite magazine |url=https://www.forbes.com/2008/10/16/milton-friedman-meltdown-oped-cx_pr_1017robinson.html |title=What Would Milton Friedman Say? |author=Peter Robinson |magazine=forbes.com |date=October 17, 2008 |accessdate=December 13, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141027125449/http://www.forbes.com/2008/10/16/milton-friedman-meltdown-oped-cx_pr_1017robinson.html |archive-date=October 27, 2014 |url-status=live |df=mdy-all}}</ref> მას დარჩა ცოლი, როზა (რომელიც 2009 წლის 18 აგვისტოს გარდაიცვალა), და ორი შვილი [[დევიდ ფრიდმანი|დევიდი]], ცნობილი თავისი [[ანარქო-კაპიტალიზმი|ანარქო-კაპიტალისტური]] წიგნით [[თავისუფლების მექანიზმი]], და [[ბრიჯი | ბრიჯის]] ექსპერტი [[ჯან მარტელი]]. == სამეცნიერო წვლილი == {{see also|ფრიდმანის ველური სარგებლიანობის ფუნქცია|ფრიდმანის წესი|ფრიდმანის k-პროცენტის წესი|ფრიდმანის ტესტი|დიდი შემცირება}} === ეკონომიკა === ფრიდმანი ცნობილია თავისი ინტერესით ფულის მიწოდების საკითხში, როგორც განმსაზღვრელი პროდქუტის ნომინალური ღირებულის, რაც აღწერილი აქვს [[ფულის რაოდენობირივი თეორია|ფულის რაოდენობრივ თეორიაში]]. [[მონეტარიზმი]] არის იმ ხედვათა წყება, რაც ასოცირდება თანამედროვო რაოდენობრივ თეორიასთან. მისი წარმომავლობა უკავშირდება 16 საუკუნეს ან უფრო ადრეულ პერიოდებს. მიუხედავად ამისა, ფრიდმანის წვლილი უდიდესია მის თანამედროვეობაში პოპულარიზაციასთან დაკავშირებით. ფრიდმანი ანა შვარცთან ერთად თანაავტორია წიგნისა [[შეერთებული შტატების მონეტარული ისტორია, 1867-1960]] (1963), რომელიც შეერთებული შტატების ისტორიაში ფულის მიწოდების როლისა და ეკონომიკური აქტივობების აღწერაა. მნიშვნელოვანია კვლევის დასკვნა, რომლის მიხედვითაც ფულის მიწოდების მერყეობა ხელს უწყობს ეკონომიკურ მერყეობას. დევიდ მეისელმენთან ერთად 1960-იან წლებში რამდენიმე რეგრესიის შესწავლამ აჩვენა, ფულის მიწოდების უპირატესობა ინვესტიციებთან და მთავრობის ხარჯებთან მიმართებით. ეს დასკვნა დაუპირისპირდა ფართოდ გავრცელებულ, თუმცა არაგადამოწმებულ ხედვას, ინვესტიციებისა და სამთავრობო ხარჯების მნიშვნელობის შესახებ. ფრიდმანის ემპირიულმა კვლევამ და ზოგიერთმა თეორიამ მხარი დაუჭირა დასკვნას, რომ ფულის მიწოდების ცვლილებოთ მიღწეული მოკლევადიანი ეფექტი თავდაპირველად წარმოებაზე მოქმედებდა, ხოლო გრძელვადიანი ეფექტი კი ფასის მაჩვენებელზე. ფრიდმანი იყო მონეტარისტული ეკონომიკური სკოლის მთავარი დამცველი. მას სჯეროდა, რომ ინფლაციასა და ფულის მიწოდებას შორის არის ახლო და სტაბილური კავშირი, ძირითადად [[ინფლაცია]] შეიძლება თავიდან აცილებული იქნეს შესაბამისი და სწორი რეგულაციებით ფულის მასის ზრდის დონეზე. ის ხშირად იყენებდა ანალოგიას ფულის თვითფრინავიდან გადმოყრის შესახებ<ref>{{cite book |title=Optimum Quantity of Money |url=https://archive.org/details/optimumquantityo0000frie |url-access=registration |publisher=Aldine Publishing Company |year=1969 |page=[https://archive.org/details/optimumquantityo0000frie/page/4 4]}}</ref> იმსათვის რომ თავიდან აერიდებინა ფულის შემოდინების მექანიზმის და სხვა ფაქტორების მიერ მისი მოდელის გართულება. ფრიდმანის არგუმენი შექმნილი იყო იმისთვის, რომ ფართოდ გავცელებულ კონცეპტს შეწინააღმდეგებოდა ხარჯებით გამოწვეული ინფლაციის შესახებ. კონცეპტის მიხედვით, ფასების ზრდა გამოწვეული იყო საწვავზე ფასების ან ხელფასების ზრდით. როგორც ის წერდა: {{quote|ინფლაცია ყოველთვის და ყველგან მონეტარული ფენომენია.|Milton Friedman, 1963.<ref>Friedman, Milton. ''Inflation: Causes and Consequences''. New York: Asia Publishing House.</ref>}} ფრიდმანმა უარყო [[ფისკალური პოლიტიკა]], როგორც მოთხოვნის მართვის მექანიზმი. მისი აზრით, მთავრობის როლი და ჩარევა ეკონომიკაში ფისკალური პოლიტიკის სახით უნდა ყოფილიყო მკაცრად აკრძალული. ფრიდმანი [[დიდი დეპრესია | დიდი დეპრესიას]] უწოდებდა დიდ შემცირებას. ის ამტკიცებდა, რომ დეპრესია გამოწვეული იყო ჩვეულებრივი ფინანსური შოკით, რომლის ხანგრძლივობაც და სერიოზულობაც შემდგომში ფულის მიწოდების შემცირებით და ფედერალური რეზერრვის დირექტორების არათანდიმდევრული პოლიტიკით იყო გამოწვეული. {{quote| ფედერალური რეზერვი იყო პასუხისმგებელი იმის, კატასტროფად გარდაქმნაში, რაც უნდა ყოფილიყო რიგითი რეცესია, თუმცა შეიძლება საკმაოდ დიდიც აღმოჩენილიყო. ძალების დეპრესიის წინააღმდეგ მიმართვის ნაცვლად მათ 1929 წლიდან 1933 წლამდე ფულსი რაოდენობა ერთი მესამედით შეამცირეს.&nbsp;... დეპრესია თავისუფალი მეწარმეობის სისტემის ჩავარდინდან მთავრობის ტრაგიკულ ჩავარდნან იქცა.|Milton Friedman|Two Lucky People, 233<ref>{{cite web |url=http://www.themoneymasters.com/the-money-masters/milton-friedman-end-the-fed/ |title=Milton Friedman: End The Fed |publisher=Themoneymasters.com |accessdate=April 22, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140615065824/http://www.themoneymasters.com/the-money-masters/milton-friedman-end-the-fed |archive-date=June 15, 2014 |url-status=live |df=mdy-all }}</ref>}} ეს თეორია მეოთხე იყო წიგნში [[შეერთებული შტატების მონეტარული ისტორია]]. თავი, რომელიც დიდ დეპრესიას შეეხებოდა, შემდეგში, გამოქვეყნდა ცალკე წიგნად სათაურით [[„დიდი შემცირება, 1929-1933“]]. ორივე წიგნი კვლავ იბეჭდება პრინსტონის უნივერსიტეტის გამომცემლობის მიერ და შეიცავს მცირედ დამატებას, ჩიკაგოს უნივერსიტეტში ფრიდმანის დაჯილდოვებაზე სიტყვით გამოსვლას.<ref name=FriedmanSchwartz/> ამ დაჯილდოვებაზე in which [[ბენ ბერნეინკმა]] თქვა: <blockquote>ნება მომეცით, ჩემი სიტყვა დავასრულო ჩემი სტატუსის მცირედით ბოროტად გამოყენებით, როგორც ფედერალური რეზერვის ოფიციალურმა წარმომადგენელმა. მე მინდა გითხრათ მილტონ და ანა: დიდი დეპრესიის შესახებ, თქვენ მართლები ხართ. ჩვენ შეგვეშალა. ჩვენ ძალიან ვწუხვართ. მაგრამ მადლობას გიხდით თქვენ, რომ ჩვენ ამას აღარ გავაკეთებთ.<ref name=FriedmanSchwartz>{{cite book|author1=Milton Friedman|author2=Anna Jacobson Schwartz|author3=National Bureau of Economic Research|title=The Great Contraction, 1929–1933|chapter-url= https://books.google.com/books?id=-lCArZfazBkC&q=%22Regarding%20the%20Great%20Depression%20You're%20right%20We%20did%20it%22|year=2008|publisher=Princeton University Press|isbn=978-0-691-13794-0 |page=247|chapter=B. Bernanke's speech to M. Friedman}}</ref><ref>FRB Speech: [http://www.federalreserve.gov/boarddocs/speeches/2002/20021108/default.htm FederalReserve.gov: Remarks by Governor Ben S. Bernanke, At the Conference to Honor Milton Friedman, University of Chicago, Nov. 8, 2002]</ref></blockquote> ფრიდმანი ასევე ამტკიცებდა მთავრობის ჩარევის შეწყვეტა [[ფორექსი|ფორექსში]], ამრიგად ამ საკითხზე არსებული აურაცხელი ლიტერატურის გადაყრა და მცურავი გაცვლითი კურსის ხელის შეწყობა იქნებოდა სწორი. მისმა ახლო მეგობარმა, ჯორჯ სტიგლერმა ახსნა: „რადგან ის იყო შემქმნელი მეცნიერებაში, მან ვერ მოიგო სრულად, თუმცა ნაწილობრივ გაიმარჯვა, რადგან მისი კვლევა დაკავშირებული იყო სხვადასხვა მიმართულებებთან რაციონალური მოლოდინების თეორიის მეშვეობით. ამ საკითხთან დაკავშირებით კი ახალი მიდგომა კი განავითარა რობერტ ლუკასმა, ჩიკაგოს უნივერსიტეტში“.<ref>{{cite book |title=Memoirs of an Unregulated Economist |author=Milton Friedman |publisher=Aldine Publishing Company |year=1969 |page=4}}</ref> ფრიდმანსა და ლუკასს რთული ურთიერთობა ჰქონდათ. ფრიდმანის [[ფილიპსის მრუდი]] საინტერესო და საწყისი წერტილი ლუკასისთვის, თუმცა ის მალევე მიხვდა, რომ ფრიდმანის გადაჭრა არ იყო ბოლომდე დამაკმაყოფილებელი. ლუკასმა შეიმუშავა ახალი მიდგომა, სადაც რაციონალური მოლოდინები იყო ნავარაუდევი ადაპტაციური მოლოდინების ნაცვლად. ამ ხელახალი ფორმულის შედეგად თეორია, რომელიც ახალი კლასიკური ფილიპსის მრუდს ეფუძვნებოდა, რადიკალურად შეიცვალა. ამ მოდიფიკაციას გავლენა ჰქონდა ფრიდმანის საკუთარ მიდგომაზეც, შედეგად, ფრიდმანის ფილიპსის მრუდიც შეიცვალა.<ref>{{cite book |author=Peter Galbács |title=The Theory of New Classical Macroeconomics. A Positive Critique |location=Heidelberg/New York/Dordrecht/London |publisher=Springer |year=2015 |isbn= 978-3-319-17578-2 |doi=10.1007/978-3-319-17578-2 |series=Contributions to Economics }}</ref> უფრო მეტიც, [[ნეილ ვოლაკი|ნეილ ვოლაკმა]], რომელიც ჩიკაგოს უნივერსიტეტის სტუდენტი იყო 1960-1963 წლებში, ფრიდმანის თეორიული კურსი უაზრობად შეაფასა.<ref>{{cite book |author1=Kevin Hoover |author2=Warren Young |title=Rational Expectations – Retrospect and Prospect |location=Durham |publisher=Center for the History of Political Economy at Duke University |year=2011 |url=http://www.dklevine.com/archive/refs4786969000000000227.pdf |access-date=December 15, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304193421/http://www.dklevine.com/archive/refs4786969000000000227.pdf |archive-date=March 4, 2016 |url-status=live |df=mdy-all }}</ref> ეს შეფასება ცხადად გვამცნობს ფრიდმანის [[მონეტარიზმი|მონეტარიზმსა]] და ახალ კლასიკურ მაკროეკონომიკას შორის ურთიერთობის დანგრევაზე. ფრიდმანი ასევე ცნობილი იყო მისი შრომებით მოხმარების ფუნქციის შესახებ, მუდმივი შემოსავლის ჰიპოთეზით (1957), რომელიც ფრიდმანმა დაასახელა თავის საკუეთესო სამეცნიერო ნაშრომად.<ref>{{cite episode |title=Charlie Rose Show |airdate=December 26, 2005 |series=Nobel Laureates}}</ref> ნაშრომის მიხედვით, რაციონალური მომხმარებლები მათი მუდმივი შემოსავლის პროპორციულ რაოდენობას დახარჯავდნენ. მოულოდნელი შემოსავლებ კი ძირითადად შეინახებოდა. გადასახადების შემცირებისას, რაციონალური მომხმარებლები იფიქრებდნენ, რომ გადასახადები მალევე გაიზრდებოდა საჯარო ფინანსების დასარეგულირებლად. სხვა წვლილიდან აღსანიშნავია ფილიპსის მრუდის კრიტიკია და თეორია ბუნებრივი უმუშევრობის დონის შესახებ (1968). ფრიდმანს უკავშირდება ასევე კრიტიკა იმის შესახებ, რომ მთავრობა, რომელიც დიდი ინფლაციით ამცირებს უმუშევრობის დონეს მუდმივად ვერ შეძლებს ასე. უმუშევრობა შეიძლება დროებით იყოს დაბალ ნიშნულზე, მანამ სანამ ინფლაცია იქნება სიურპრიზი, მაგრამ გრძელვადიან პერსპექტივაში უმუშევრობა გამოწვეული იქნება სამუშაო ბაზრის არასრულყოფილებითა და დაპირისპირებებით. ფრიდმანის ესე სახელწოდებით [[პოზიტიური ეკონომიკის მეთოდოლოგია]] (1953) გვაწვდის ეპისტემოლოგიურ ნიმუშს მისი შემდეგი კვლევისთვის, რომლის მეშვეობითაც ჩიკაგოს სკოლის ხარისხი მიენიჭა. ესეში ის ამტკიცებდა, რომ ეკონომიკა როგორც მეცნიერება უნდა იყოს თავისუფალი შეფასებებში. უფრო მეტიც, სასარგებლო ეკონომიკური თეორია უნდა იყოს განსჯილი არა მისი აღწერილი რეალობით, არამედ მისი სიმარტივითა და ნაყოფიერებით, როგორც მექანიზმი წინასწარგანჭვრეტისთვის. ანუ, სტუდენტებმა უნდა გაზომონ მათი მოლოდინების სიზუსტე და არა „მათი აზრების ჟღერადობა“. მისი ეს სიტყვები ნაწილი იყო ისეთ სტატისტიკოსებს შორის მიმდინარე დებატებისა, როგორებიცაა [[ჯერსი ნეიმანი]], [[ლეონარდ სავეიჯი]] და [[რონალდ ფიშერი]].<ref>David Teira, "Milton Friedman, the Statistical Methodologist," ''History of Political Economy'' (2007) 39#3 pp. 511–27</ref> თუმცაღა, მიუხედავად თავისუფალი ბაზრის ადვოკატობისა, მილტონ ფრიდმანს სწამდა, რომ მთავრობას ჰქონდა ორი გადამწყვეტი როლი. ფილ დონაჰიუსთან ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ „ორი ძირითადადი ფუნქცია მთავრობისა არის დაიცვას ერი გარეშე მტრისგან და დაიცვას მოქალაქები ერთმანეთისგან“.<ref>https://www.youtube.com/watch?v=iXMJHCXXD-c</ref> ის ასევე აღიარებდა, რომ მიუხედავად პრივატიზაციის შესაძლებლობისა ეროვნული თავდაცვის ხარჯები შეემცირებინა, მას ჯერ არ ჰქონდა მოფიქრებული ის გზა, რითაც პრივატიზაციას შესაძლებელს გახდიდა. === სტატისტიკა === ფრიდმანის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი წვლილი სტატისტიკაში არის თამიმდევრვული ანალიზი. ფრიდმანმა სტატისტიკურ საქმიანობას ეწეოდა ომის კვლევებთან დაკავშირებით, კოლუმბიის უნივერსიტეტში, სადაც მან და მისმა კოლეგებმა შექმნეს ტექნიკა. შემდეგში ეს ტექნიკა ცნობილი გახდა ხარისხის კონტროლის ინსპექციის სტანდარტული ანალიზის სახელით. როგორც ფრიდმანის სხვა ნამუშევრები, დღევანდელი გადმოსახედიდან ის მარტივი და აშკარაა საბაზისო ეკონომიკური იდეების ხარისხის კონტროლისათვის. ეს კი მისი გენიოსობის მაჩვენებელია.<ref name="ReasonOnFriedman">[http://www.reason.com/news/show/118494.html The Life and Times of Milton Friedman – Remembering the 20th century's most influential libertarian] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070224104917/http://www.reason.com/news/show/118494.html |date=February 24, 2007 }}. Reason.com. Retrieved on September 6, 2017.</ref> == საჯარო სამსახური == === ფედერალური რეზერვი და მონეტარული პოლიტიკა === მიუხედავად იმისა, რომ ფრიდმანი დათანხმდა, რომ მთავრობას აქვს გარკვეული როლი მონეტარულ სისტემაში,<ref>Friedman, M., & Schwartz, A.J. (1986). Has government any role in money?. ''Journal of Monetary Economics'', ''17''(1), 37–62.</ref> ის მაინც კრიტიკულად იყო განწყობილი ფედერალური რეზერვის მიმართ, რეზერვის დაბალეფექტურობის გამო ფრიდმანი მისი გაუქმების მომხრე იყო.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=m6fkdagNrjI Milton Friedman – Abolish The Fed] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150611181527/https://www.youtube.com/watch?v=m6fkdagNrjI |date=June 11, 2015 }}. Youtube: "There in no institution in the US that has such a high public standing and such a poor record of performance" "It's done more harm than good"</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=m6fkdagNrjI Milton Friedman – Abolish The Fed] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150611181527/https://www.youtube.com/watch?v=m6fkdagNrjI |date=June 11, 2015 }}. Youtube: "I have long been in favor of abolishing it."</ref><ref>{{YouTube|CMY0tAHHF_M|"My first preference would be to abolish the Federal Reserve"}}</ref> ფრიდმანი წინააღმდეგი იყო ფედერალური რეზერვის პოლიტიკის, „[[პოლ ვოლკერი|ვოლკერის შოკის]]“ დროსაც კი, რომელიც „მონეტარისტის“ სახელით იყო ცნობილი.<ref>Reichart Alexandre & Abdelkader Slifi (2016). ''The Influence of Monetarism on Federal Reserve Policy during the 1980s.'' Cahiers d'économie Politique/Papers in Political Economy, (1), [https://www.cairn.info/revue-cahiers-d-economie-politique-2016-1-page-107.htm pp. 107–50] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161203124007/https://www.cairn.info/revue-cahiers-d-economie-politique-2016-1-page-107.htm |date=December 3, 2016 }}</ref> ფრიდმანს სწამდა, რომ ფედერალური რეზერვი საბოლოოდ [[კომპიუტერული პროგრამა|კომპიუტერული პროგრამით]] უნდა ჩანაცვლებულიყო.<ref>{{cite news|url=https://www.hoover.org/research/mr-market|title=Mr. Market|date=30 January 1999|work=Hoover Institution|access-date=2018-09-22|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180923005629/https://www.hoover.org/research/mr-market|archive-date=September 23, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> ის უპირატესობას ანიჭებდა სისტემას რომელიც ავტომატურად იყიდდა და გაყიდდა [[ფასიანი ქაღალდები|ფასიანი ქაღალდებს]] ფულის მიწოდების ცვლილების საპასუხოდ.<ref>Friedman, M. (1996). The Counter-Revolution in Monetary Theory. In ''Explorations in Economic Liberalism'' (pp. 3–21). Palgrave Macmillan, London. "It is precisely this leeway, this looseness in the relation, this lack of a mechanical one-to-one correspondence between changes in money and in income that is the primary reason why I have long favored for the USA a quasi-automatic monetary policy under which the quantity of money would grow at a steady rate of 4 or 5 per cent per year, month-in, month-out."</ref> ფულის მიწოდების ყოველწლიური ზრდა ერთი კონკრეტული, წინასწარ განსაზღვრული, პროცენტით ცნობილი გახდა როგორც [[ფრიდმანის k-პროცენტის წესი]].<ref name="Salter, A. W. 2014">Salter, A.W. (2014). An Introduction to Monetary Policy Rules. ''Mercatus Workıng Paper. George Mason University''.</ref> საკამათოა თეორიული ფულის მიწოდების მიზნობრივი რეჟიმი.<ref>Marimon, R., & Sunder, S. (1995, December). Does a constant money growth rule help stabilize inflation?: experimental evidence. In ''Carnegie-Rochester Conference Series on Public Policy'' (Vol. 43, pp. 111–56). North-Holland.</ref><ref>Evans, G.W., & Honkapohja, S. (2003). Friedman's money supply rule vs. optimal interest rate policy. ''Scottish Journal of Political Economy'', ''50''(5), 550–66.</ref> ფედის უუნარობა დაეკმაყოფილებინა ფულის მიწოდების საჭიროება 1978-1982 წლებში ზოგიერთი მიიყვანა იმ დასკვნამდე, რომ განუხორციელებელია უკეთესი ინფლაციისა და პროცენტის დონის დაგეგმარება.<ref name=":3">{{cite web|url=http://noahpinionblog.blogspot.com/2016/07/how-are-milton-friedmans-ideas-holding.html|title=Noahpinion: How are Milton Friedman's ideas holding up?|last=Smith|first=Noah|date=2016-07-30|website=Noahpinion|access-date=2018-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20180923005528/http://noahpinionblog.blogspot.com/2016/07/how-are-milton-friedmans-ideas-holding.html|archive-date=September 23, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> სიცოცხლის ბოლოსკენ, ფირდმანი დაეჭვდა ფულის რაოდენობის დაგეგმვის ვალიდურობაში.<ref>Simon London, "Lunch with the FT – Milton Friedman," Financial Times (7 June 2003) "The use of the quantity of money as a target has not been a success ... I'm not sure I would as of today push it as hard as I once did."</ref> იდეაში, ფრიდმანი ემხრობოდა 1930-იანების [[ჩიკაგოს გეგმა|ჩიკაგოს გეგმის]] პრინციპებს, რომელიც დამთვარდებოდა ფულის კერძო წარმოებით. ეს აიძულებდა ბანკებს, რომ 100%-იანი დაბრუნების სარეზერვო დეპოზიტები ჰქონოდათ და სანაცვლოდ ფულის შექმნის ერთპიროვნული ძალაუფლება მთავრობის ხელში ყოფილიყო. ეს უფრო შესაძლებელს გახდიდა ფულის მიზნობრივ ზრდას უფრო შესაძლებელს. შესაბამისად, რეზერვისგან სესხებით წარმოქმნილი შიდა ფული აღარ იქნებოდა მთავარი პრობლემა.<ref name="Salter, A. W. 2014"/> === გაცვლითი კურსი === ფრიდმანი იყო მცოცავი გაცვლითი კურსისის უდიდესი დამცველი სრულიად [[ბრიტონ ვუდსის სისტემა|ბრიტონ-ვუდსის]] პერიოდის პერიოდის მანძილზე. ის ამტკიცებდა, რომ მოქნილი გაცვლითი კურსი შესაძლებელს გახდიდა გარე შესწორებებს და ქვეყნებს მისცემდა საშუალებას კრიზისები აერიდებინათ თავიდან. ის თვლიდა ფიქსირებულ გაცვლით კურსს მთავრობის ინტერვენციისთვის არასასურველ ფორმად. ამის შესახებ საუბრობს 1953 წლის გავლენიან სტატიაში, „ფიქსირებული გაცვლითი კურსის შემთხვევა“, როდესაც მისი კრიტიკოსები ფანტაზიად თვლიდნენ მცოცავ გაცვლით კურსს.<ref>{{cite book|author=William Ruger |title=Milton Friedman |url=https://books.google.com/books?id=infHAgAAQBAJ&pg=PT72 |date=2013 |publisher=Bloomsbury Publishing |isbn=978-1-62356-617-3 |pages=72–}}</ref><ref>Atish R. Ghosh, Mahvash S. Qureshi, and Charalambos G. Tsangarides (2014) [http://www.imf.org/external/pubs/ft/wp/2014/wp14146.pdf Friedman Redux: External Adjustment and Exchange Rate Flexibility] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150413034103/http://www.imf.org/external/pubs/ft/wp/2014/wp14146.pdf |date=April 13, 2015 }}. [[International Monetary Fund]]</ref> === არჩევითი სკოლა === 1955 წლის სტატიაში „მთავრობის როლი განათლებაში“<ref>{{cite book | author = Milton Friedman | editor = Robert A. Solo | title = "The Role of Government in Education," as printed in the book Economics and the Public Interest | publisher = Rutgers University Press | year = 1955 | pages = 123–44 | url = http://la.utexas.edu/users/hcleaver/330T/350kPEEFriedmanRoleOfGovttable.pdf | access-date = February 12, 2017 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170510103949/http://la.utexas.edu/users/hcleaver/330T/350kPEEFriedmanRoleOfGovttable.pdf | archive-date = May 10, 2017 | url-status = live | df = mdy-all }}</ref> ფრიდმანმა წარმოადგინა საჯარო სექტორიდან დაფინანსებული სკოლების სასკოლო ვაუჩერიზაციის პროგრამა.<ref>{{cite journal |jstor=795126 |title=Review: Education Vouchers |journal=The Yale Law Journal |volume=80 |issue=2 |date=December 1970 |pages=451–61 |author=Leonard Ross and Richard Zeckhauser |doi=10.2307/795126 |ref=harv}}</ref> სტატიაში წარმოდგენილი რეფორმების მსგავსი გამოყენებული იქნა ჩილეში 1981 წელს და [[შვედეთი|შვედეთში]] 1992 წელს.<ref>{{cite journal |jstor=1189163 |title=National Voucher Plans in Chile and Sweden: Did Privatization Reforms Make for Better Education? |url=https://archive.org/details/sim_comparative-education-review_1998-08_42_3/page/309 |author=Martin Carnoy |journal=Comparative Education Review |volume=42 |issue=3 |date=August 1998 |pages=309–37 |doi=10.1086/447510 |s2cid=145007866 |ref=harv}}</ref> 1996 წელს, ფრიდმანი, თავის ცოლთან ერთად, აარსებს ორგანიზაციას სახელწოდებით „Friedman Foundation for Educational Choice“, რათა დაიცვას არჩევითი სკოლის და ვაუჩერის იდეა. 2016 წელს, ორგანიზაციამ სახელი შეიცვალა [[EdChoice]]-ად ფრიდმანის სურვილის პატივსაცემად, მოძრაობას გაეგრძელებინა არსებობა მათი სახელის გარეშე.<ref name=sullivan/> === სამხედრო სამსახურში გაწვევა === მაშინ, როცა [[უოლტერ ოი]] ეკონომიკურ საფუძველს ქმნიდა მოხალისეობრივი სამხედრო სამსახურის შესახებ, ფირდმანი იყო იმ იდეის დამცველი, რომ მსგავსი ვალდებულება „შეუთავსებელი იყო თავისუფალ საზოგადოებასთან“.<ref>{{Cite AV media | people = Milton Friedman | title = The War on Drugs | publisher = America's Drug Forum | year = 1991 | url = http://yes390.org/friedmanvideos.html | access-date = August 4, 2009 | archive-url = https://web.archive.org/web/20091029053319/http://yes390.org/friedmanvideos.html | archive-date = October 29, 2009 | url-status = live | df = mdy-all | archiveurl = https://web.archive.org/web/20091029053319/http://yes390.org/friedmanvideos.html | archivedate = ოქტომბერი 29, 2009 }}</ref><ref>{{cite book |author= Bernard Rostker |title= I Want You!: The Evolution of the All-Volunteer Force |url= https://archive.org/details/iwantyouevolutio0000rost |publisher= Rand Corporation |year= 2006 |isbn= 978-0-8330-3895-1 |page= [https://archive.org/details/iwantyouevolutio0000rost/page/4 4] }}</ref> წიგნში „[[კაპიტალიზმი და თავისუფლება]]“, ის ამტკიცებდა, რომ გაწვევა უსამართლოა და ახალგაზრდა ადამიანებს უზღუდავს საკუთარი ცხოვრების ისე მოწყობას, როგორც ამაზე თვითონ ოცნებობენ.<ref name="draft">{{cite book |title=Capitalism and Freedom|url=https://archive.org/details/capitalismfreedo00frie_579|page=[https://archive.org/details/capitalismfreedo00frie_579/page/36 36]|author=Milton Friedman|publisher=University Of Chicago Press|date=2002}}</ref> ნიქსონის ადმინისტრაციის დროს ის ხელმძღვანელობდა კომიტეტს კვლევაში ანაზღაურებადი/მოხალისეობრივი სამხედრო ძალების შესახებ. მან მოგვიანებით განაცხადა, რომ მისი როლი სამხედრო გაწვევის რეფორმის შერსულებაში მისი როლი იყო ყველაზე საამაყო რამ.<ref name="bestofbothworlds">{{Cite news | author = Brian Doherty | author-link = Brian Doherty (journalist) | title = Best of Both Worlds | newspaper = [[Reason (magazine)|Reason Magazine]] | date = June 1, 1995 | url = http://www.reason.com/news/show/29691.html | accessdate = October 24, 2009 | ref = harv | archive-url = https://web.archive.org/web/20141011005521/http://reason.com/archives/1995/06/01/best-of-both-worlds | archive-date = October 11, 2014 | url-status = live | df = mdy-all }}</ref> ფრიდმანი აღიარებდა, რომ რეზერვი, როგორც უნივერსალური სამხედრო მომზადების სისტემა ომის შემთხვევაში შეიძლებოდა გამართლებული ყოფილიყო.<ref name="draft" /> თუმცა, ის ეწინააღმდეგებოდა მის შემოღებას შეერთებულ შტატებში და მას მოიხსენიებდა, როგორც „სიმახინჯეს“.<ref>{{cite web |title="National Service, the Draft and Volunteers" A debate featuring Milton Friedman In Registration and the Draft: Proceedings of the Hoover-Rochester Conference on the All- Volunteer Force |url=https://miltonfriedman.hoover.org/friedman_images/Collections/2016c21/Stanford_01_01_1982.pdf |website=Hoover Institution |accessdate=2020-11-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201021122441/https://miltonfriedman.hoover.org/friedman_images/Collections/2016c21/Stanford_01_01_1982.pdf |archivedate=2020-10-21 }}</ref> === საგარეო პოლიტიკა === ბიოგრაფი [[ალან ებენშტეინი|ლენი ებენშტეინი]] ხაზს უსვამს ფირდმანის შეხედულების გადახრას უფრო ინტერვენციონისტულიდან უფრო ფრთხილი საგარეო პოლიტიკისკენ.<ref name="foreign policy">{{harvnb|Ebenstein|2007|pp=231–32}}</ref> ის მხარს უჭერდა აშშ-ს მეორე მსოფლიო ომში ჩართვას და კომუნიზმის წინააღმდეგ მკაცრი ზომების გატარებას, მაგრამ ეს აზრი დროთა განმავლობაში შეიცვალა.<ref name="foreign policy" /> 1996 წელს განაცხადა, რომ ის იყო ანტი-ინტერვენციონისტი.<ref>[https://www.antiwar.com/blog/2006/11/16/milton-friedman-rip/ Milton Friedman, RIP – Antiwar.com Blog] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160922155018/http://www.antiwar.com/blog/2006/11/16/milton-friedman-rip/ |date=September 22, 2016 }}. Antiwar.com (November 16, 2006). Retrieved on 2017-09-06.</ref> ის ეწინააღმდეგებოდა ყურის ომს და ირანის ომს.<ref name="foreign policy" /> გ2006 წლის გაზაფხულის ინტერვიუში, ფრიდმანმა თქვა, რომ აშშ-ს ხატი მსოფლიოში ერაყის ომმა დააზიანა, მაგრამ ეს შეიძლებოდა გამოსწორებულიყო თუ ერაყი მშვიდობიანი და დამოუკიდებელი ქვეყანა გახდებოდა.<ref>{{harvnb|Ebenstein|2007|p=243}}</ref> === ლიბერტარიანიზმი და რესპუბლიკური პარტია === [[File:President Ronald Reagan and Nancy Reagan in The East Room Congratulating Milton Friedman Receiving The Presidential Medal of Freedom - DPLA - 185d0a10c1b918fb02b27e4d4d56f2be.jpg|alt=Ronald Reagan shaking hands with Milton Friedman giving him the The Presidential Medal of Freedom|thumb|left|250px|Friedman receiving the [[Presidential Medal of Freedom]] from [[Ronald Reagan]] in 1988]] [[File:Nixon Contact Sheet WHPO-6503 (cropped).jpg|thumb|right|Friedman with [[Richard Nixon]] and [[George Shultz]] in 1971]] ფრიდმანი იყო ეკონომიკური მრჩეველი და სიტყვით გამომსვლის ტექსტის შემქმნელი [[ბარი გოლდვოთერი|ბარი გოლდვოთერის]] საპრედზიდენტო კამპანიის დროს 1964 წელს. ის ასევე მრჩეველის რანგში ეხმარებოდა რონალდ რეიგანს კალიფორნიის მართვაში, ასევე აქტიური მონაწილეობა მიიღო მის საპრეზიდენტო კამპანიაშიც.<ref>{{cite book|author=Robert Van Horn, Philip Mirowski, and Thomas A. Stapleford|title=Building Chicago Economics: New Perspectives on the History of America's Most Powerful Economics Program|url=https://books.google.com/books?id=VDf0hyh11GIC&pg=PA49|year=2011|publisher=Cambridge UP|pages=49–50|isbn=9781139501712}}</ref> ის მუშაობდა, როგორც პრეზიდენტ რეიგანის ეკონომიკური პოლიტიკის გუნდის მრჩეველი 1981 წლიდა. 1988 წელს, კი მან მიიღო თავისუფლების საპრეზიდენტო ორდენი და მეცნიერების ეროვნული ორდენი. ფრიდმანმა თქვა, რომ ის იყო ლიბერტარიანელი ფილოსოფიურად მაგრამ, რესპუბლიკური პარტიის წევრი მიზანშეწონილობის გამო. „ვფიქრობ ტერმინი კლასიკური ლიბერალი უფრო მისაღებია, მაგრამ არ მადარდებს რას დამიძახებენ, რადგან უფრო დაინტერესებული ვარ დავაფიქრო ხალხი იდეებზე, ვიდრე პიროვნებებზე.“- თქვა ფრიდმანმა<ref>{{cite web|url=http://queensjournal.ca/article.php?point=vol129/issue37/features/lead1 |title=''Friedman and Freedom'' |publisher=Queen's Journal |accessdate=February 20, 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060811115145/http://queensjournal.ca/article.php?point=vol129%2Fissue37%2Ffeatures%2Flead1 |archivedate=August 11, 2006 |url-status=dead }}, Interview with Peter Jaworski. ''The Journal'', Queen's University, March 15, 2002 – Issue 37, Volume 129</ref> === საჯარო საქონელი და მონოპოლია === ფირდმანი მხარს უჭერდა სახელმწიფოს მიერ ზოგიერთი საჯარო საქონელის შექმნას, რომლის წარმოება ბიზნესისთვის შეუძლებელი იყო. თუმცაღა, ის ამტკიცებდა, რომ ძალიან ბევრი სერვისი, რომელიც სახელმწიფოს მიერაა მოწოდებული, უკეთესი იქნებოდა კერძო სექტორის ხელში. მიუხედავად ყველაფრისა, თუ ზოგიერთი საჯარო საქონელი უნდა ყოფილიყო სახელმწიფოს მიერ იყო მოწოდებული არ უნდა ყოფილიყო ლეგელური მონოპოლიის ქვეშ. მაგალითად ის წერდა: {{quote|არ არსებობს საფოსტო ოფისზე დღევანდელი სახელმწიფო მონოპოლიის გამართლება. შეიძლება საკამათო იყოს, რომ ფოსტა ტექნიკური მონოპოლიაა და სამთავრობო მონოპოლია ყველაზე მცირე ბოროტებაა. ამის მიხედვითაც კი, მთავრობას შეუძლია გაამართლოს მონოპოლია, მაგრამ არა დღევანდელი კანონმდებლობა, რომელიც უკანონოს ხდის საფოსტო გადაზიდვებს. თუ საფოსტო გადაზიდვები არის ტექნიკური მონოპოლია, ვერავინ შეძლებს წარმატებას მიაღწიოს ამ საქმიანობაში მთავრობასთან კონკურენციით. თუ ასე არაა, არანაირი მიზეზი არ არსებობს თუ რატომ უნდა იყოს მთავრობა ამით დაკავებული. ერთადერთი გზა, რათა გამოვარკვიოთ სიმართლე, არის ხალხისთვის შესაძლებლობის მიცემა ბაზარზე შევიდნენ.|Milton Friedman|Friedman, Milton & Rose D. ''[[Capitalism and Freedom]]'', University of Chicago Press, 1982, p. 29}} === სოციალური უსაფრთხოება, სოციალური პროგრამები და უარყოფითი შემოსავლის გადასახადი === 1962 წელს, ფრიდმანმა გააკრიტიკა სოციალური უსაფრთხოება თავის წიგნში „კაპიტალიზმი და თავისუფლება“, ის ამტკიცებდა, რომ სოციალური პროგრამები იწვევდნენ „დამოკიდებულებას“.<ref>{{Citation|first=Milton|last=Friedman|title=Capitalism and Freedom|publisher=University of Chicago Press|place=Chicago|edition=40th anniversary|year=2002|pages=182–89|origyear=1962|isbn=978-0-226-26421-9|title-link=Capitalism and Freedom}}</ref> თუმცა, ბოლოს წინა თავში, ფრიდმანი აცხადებს, რომ კაპიტალიზმის მიერ სიღარიბის უდიდესი ნაწილის შემცირების პარალელურად სიღარიბე კვლავ რჩებოდა მთავარ პრობლემად და დასავლურ მდიდარ ქვეყნებშიც კი უამრავი ადამიანი კვლავ ცხოვრობდა სიღარიბეში. ფრიდმანი ასევე ხაზს უსვამდა: {{quote|შეიძლება საკამათო იყოს კერძო პირების მიერ გაწეული ქველმოქმედების კმარობის საკითხი, იმიტომ რომ სარგებელი მისი ზრდისგან სხვა ხალხისთვის მეტია, ვიდრე თავად შემომწირველებისთვის-...მეზობლობის ეფექტი. თუმცა, მე ვიტანჯები სიღარიბის ცქერით; სარგებელს კი ვიღებ მისი შესუსტებით, მაგრამ მე თანაბრად ვიღებ სარგებელს ჩემი თუ სხვის მიერ გაღებული ხარჯით სიღარიბის აღმოსაფხვრელად. მაშასადამე, სხვისი ქველმოქმედების ბენეფიტები ნაწილობრივ მეც მარგებს. სხვა სიტყვებით ეს „უბილეთო მგზავრის ეფექტია“ - ჩვენ ყველას შეიძლება გვსურდეს წვლილი შევიტანოთ სიღარიბის დაძლევაში, რომელშიც ყველა მონაწილეობს, მაგრამ შეიძლება არ გვინდოდეს მსგავსი გარანტიის გარეშე იგივეს გაკეთება. პატარა სოციუმში, საჯარო ზეწოლა შეიძლება ეფექტური იყო ქველმოქმედების საკითხშიც კი. უფრო ფართო საზოგადოებებში კი ბევრად ძნელია ასე გაკეთება. თუ სხვებიც თანახმანი არიან გაკეთდეს ისე, როგორც ამას მე ვაკეთებ, მსგავსი ლოგიკური ჯაჭვით მართლდება მთავრობის მიერ სიღარიბის აღმოფხვრის მცდელობა. თითოეული პერსონისთვის საზოგადოებაში ცხოვრების დონის სტანდარტის ქვედა ზღვარის დადგენა, მაშინ როცა ზუსტად არ ვიცით თუ რამდენი უნდა დაიხარჯოს და როგორ, ასეთ შემთხვევაში მოწესრიგებისთვის საჭიროა უარყოფითი შემოსავლის გადასახადი. ამ მოწესრიგების უპირატესობები ნათელია. ის პირდაპირ მიმართულია კონკრეტულად სიღარიბის პრობლემაზე. ის ეხმარება ყველაზე ნათელი ფორმით, ქეშის სახით. ეს წარმოქმნის კონკრეტულ ხარჯს საზოგადოების კისერზე და ოპერირებს ბაზრის გარეთ. მსგავსად სხვა სიღარიბის აღმოფხვრის საზომებისა, ის ამცირებს სტიმულებს იმათვის ვინც დაეხმარა რათა უკან დახმარებოდნენ, თუმცა მთლიანად არ აქრობს სტიმულირებას, როგორც ის სისტემა რომელიც ავსებს შემოსავლებს რაღაც მინიმალურ დონემდე. ყოველი დამატებით გამომუშავებული დოლარი კი ნიშნავს მეტ შესაძლებლობას დახარჯვისთვის.}} ფრიდმანი ამტკიცებდა, რომ სხვა უპირატესობები უარყოფითი შემოსავლის გადასახადისა იყო ის, რომ მას შეეძლო პირდაპირ მორგებოდა საგადასახადო სისტემას, იქნებოდა ნაკლებად ხარჯიანი და შეამცირებდა ადმინისტრაციულ ტვირთს.<ref>{{Citation|first=Milton|last=Friedman|title=Capitalism and Freedom|publisher=University of Chicago Press|place=Chicago|edition=40th anniversary|year=2002|pages=190–95|origyear=1962|isbn=978-0-226-26421-9|title-link=Capitalism and Freedom}}</ref> ფრიდმანმა თავისი არგუმენტები გაიმეორა 18 წლის შემდეგაც „თავისუფალ არჩევანში“ და დაამატა, რომ მსგავსი რეფორმა მხოლოდ მაშინ მოგვცემდა დამაკმაყოფილებელ შედეგს, როდესაც მიმდინარე სოციალური პროგრამები გაუქმდებოდა გაზრდის ნაცვლად.<ref name=":2">{{citation |first1=Milton |last1=Friedman |first2=Rose |last2=Friedman |author2-link=Rose Friedman |title=Free to Choose: A Personal Statement |publisher=Harcourt |place=New York |edition=1st Harvest|year=1990|pages=119–24|origyear=1980|isbn=978-0-156-33460-0|title-link=Free to Choose}}</ref> ეკონომისტი [[რობერტ ფრენკი|რობერტ ფრენკის]] [[ნიუ-იორკ თაიმზი|ნიუ იორკ თაიმისის სტატიის]] მიხედვით, ფრიდმანის ხედვები ემყარებოდა რწმენას, რომ „საბაზრო ძალაუფლებას შეუძლია საოცარი შედეგების მოტანა“ და „მათ არ შეუძლიათ სწორად გადანაწილება შემოსავლისა ისე, რომ ყველა მოქალაქე აყმაყოფილებდეს მინიმალურ ცხოვრების დონეს“.<ref>{{cite news|last=Frank|first=Robert H.|author-link=Robert H. Frank|title=The Other Milton Friedman: A Conservative With a Social Welfare Program|work=The New York Times|publisher=The New York Times Company|url=https://www.nytimes.com/2006/11/23/business/23scene.html?_r=2|date=November 23, 2006|access-date=February 22, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170701055236/http://www.nytimes.com/2006/11/23/business/23scene.html?_r=2|archive-date=July 1, 2017|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> === ნარკო პოლიტიკა === ფრიდმანი ასევე მხარს უჭერდა ლიბერტარიანულ პოლიტიკას [[ნარკოტიკი|ნარკოტიკების]] და პროსტიტუციის ლეგალიზაციის შესახებ. 2005 წელს, ფრიდმანმა და 500-მა სხვა ეკონომისტმა მხარი დაუჭირეს იდეას [[მარიხუანა|მარიხუანის]] ლეგალიზაციის შესახებ მისი ეკონომიკური სარგებლიანობის გამო.<ref>{{cite web|title=An open letter|url=http://www.prohibitioncosts.org/endorsers/|publisher=Prohibition Costs|accessdate=November 9, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121031062704/http://www.prohibitioncosts.org/endorsers/|archive-date=October 31, 2012|url-status=dead|df=mdy-all|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121031062704/http://www.prohibitioncosts.org/endorsers/|archivedate=ოქტომბერი 31, 2012}}</ref> === ჰომოსექსუალთა უფლებები === ფრიდმანი ასევე მხარდამჭერი იყო [[ჰომოსექსუალთა უფლებები|ჰომოსექსუალთა უფლებების]].<ref>{{cite web|title=Milton Friedman|url=http://www.ldp.org.au/milton-friedman|publisher=Liberal Democratic Party (Australia)|accessdate=February 19, 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130410053149/http://ldp.org.au/milton-friedman|archivedate=April 10, 2013|df=mdy-all}}</ref> მას არასდროს გამოუხატავს მხარდაჭერა [[ერთსქესიანთა კორწინება|ერთსქესიანთა კორწინების]] მიმართ, თუმცა ის ამბობდა „არ მჯერა, რომ რაიმე დისკრიმინაციას ჰომოსექსუალთა მიმართ უნდა ჰქონდეს ადგილი.“<ref>{{harvnb|Ebenstein|2007|p=228}}</ref> === ემიგრაცია === ფრიდმანი „მადლობელი“ იყო ემიგრაციის და ამბობდა „ლეგალურ და არალეგალურ ემიგრაციას აქვს ძალიან პოზიტიური გავლენა აშშ-ს ეკონომიკაზე.“<ref name=":1">{{Cite news|url=https://theweek.com/articles/785238/weaponization-milton-friedman|title=The weaponization of Milton Friedman|date=2018-07-19|access-date=2018-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20180719161851/http://theweek.com/articles/785238/weaponization-milton-friedman|archive-date=July 19, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> თუმცა, მიიჩნევდა, რომ ემიგრანტებს არ უნდა ჰქონოდათ წვდომა სოციალურ პროგრამებზე.<ref name=":1" /> ფიიდმანი აცხადებდა, რომ მექსიკიდან ემიგრაცია იყო „კარგი რამე“, თუნდაც არალეგალური.<ref name=":1" /> ფრიდმანი ამტკიცებდა, რომ არალეგალური ემიგრაცია სასიკეთო იყო, რადგან „ისინი ისეთ სამსახურში საქმდებიან, სადაც მოქალაქეებს არ სურთ დასაქმება, შესაბამისად, დამსაქმებლები ისეთ მუშახელს იღებენ, როგორსაც სხვა შემთხვევაში ვერ მიიღებდნენ“, ამავე დროს, ემიგრანტებს სოციალურ დახმარებაზე ხელი არ მიუწვდებათ.<ref name=":1" /> „არჩევანის თავისუფლებაში“ ფრიდმანი წერს:<ref name=":2"/> <blockquote>თვითნებურ წინაღობების არ არსებობას შეუძლია ხალხს მისცეს შესაძლებლობა როდესაც მათი ნიჭიერება და ღირებულებები მიიყვანს მათ სასურველ შედეგამდე. არც დაბადების ადგილს, არც ეროვნებას, კანის ფერს, რელიგიას, სქესს ან რაიმე სხვა მახასიათებლებს არ უნდა შეეძლოს განსაზღვროს შესაძლებლობები, რომლებიც ადმაიანის წინაშეა წარმოდგენილი. მხოლოდ მისი შესაძლებლობები უნდა იყოს ყველაფრის განმსაზღვრელი.</blockquote> === ეკონომიკური თავისუფლება === [[მაიკლ ვოლკერი]] [[ფრეიზერის ინსტიტუტი|ფრეიზერის ინსტიტუტის]] ეკონომისტი და ფრიდმანი მასპინძლობდენენ კონფერენციათა სერიას 1986 წლიდან 1994 წლამდე. კონფერენციათა მიზანი იყო ნათლად განესაზღვრათ [[ეკონომიკური თავისუფლება|ეკონომიკური თავისუფლების]] დეფინიცია და მისი გაზმოვის მეთოდი. საბოლოო ჯამში, შედეგი გამოქვეყნდა მსოფლიო ეკონომიკური თავისუფლების შესახებ მოხსენებაში „ეკონომიკური თავისუფლება მსოფლიოში“.<ref>{{cite web|url=http://www.freetheworld.com/|title=Economic Freedom of the World project|website=Fraser Institute|accessdate=February 16, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305144202/http://www.freetheworld.com/|archive-date=March 5, 2016|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> ეს ყოველწლიური მოხსენება შეიცავდა უამრავ განხილულ კვლევებს და გავლენა მოახდინა რამდენიმე ქვეყნის პოლიტიკაზე. თექვსმეტ განსხვავებულ ეკონომისტთა შორის ფრიდმანი დაუპირისპირდა საავტორო უფლებების აქტს და მას სისულელე უწოდა.<ref>{{cite web|title=In the Supreme Court of the United States |url=http://cyber.law.harvard.edu/openlaw/eldredvashcroft/supct/amici/economists.pdf |publisher=Harvard Law School |accessdate=February 20, 2008 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402164457/http://cyber.law.harvard.edu/openlaw/eldredvashcroft/supct/amici/economists.pdf |archivedate=April 2, 2015 }}</ref><ref>{{cite web|author=Lawrence Lessig |url=http://www.lessig.org/2006/11/only-if-the-word-nobrainer-app/ |title=only if the word 'no-brainer' appears in it somewhere: RIP Milton Friedman (Lessig Blog) |publisher=Lessig.org |date=November 19, 2006 |accessdate=April 2, 2013 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402150417/http://www.lessig.org/2006/11/only-if-the-word-nobrainer-app/ |archivedate=April 2, 2015 }}</ref> ფრიდმანი კამათობდა ეკონომიკური უფლებებისა და თავისუფლების უფრო ძლიერი ლეგალური (კონსტიტუციური) დაცვის შესახებ, რათა მომავალში ინდუსტრიულ-კომრეციული ზრდა, დემოკრატიის აყვავება, თავისუფლებასა და კანონის უზენაესობასთან ერთად მყარად ყოფილიყო დაცული საზოგადოებაში.<ref>{{cite web|url=http://industry.sharepoint.com/Pages/NewBritishBillofRights.aspx |title=A New British Bill of Rights: The Case For |publisher=ISR Online Guide |accessdate=February 16, 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304030437/http://industry.sharepoint.com/Pages/NewBritishBillofRights.aspx |archivedate=March 4, 2016 }}</ref> == ჯილდოები, აღიარება და მემკვიდრეობა == [[File:Milton Friedman 1976.jpg|thumb|Friedman in 1976]] [[ჯორჯ ნეში]], წამყვანი ისტორიკოსი ამერიკული კონსერვატიზმისა ამბობს, რომ „1960-იანების ბოლოსთვის ის [მილტონ ფრიდმანი] იყო ალბათ ყველაზე გავლენიანი კონსერვატორი მეცნიერი ქვეყანაში, ერთ-ერთი იმ მცირე საერთაშორისო რეპუტაციის მქონეთადაგან.“<ref>{{harvnb|Ebenstein|2007|p=260}}</ref> 1971 წელს, ფრიმანმა მიიღო [[ამერიკის მიღწევების აკადემია|ამერიკის მიღწევების აკადემიის]] ოქროს ჯილდო.<ref>{{cite web|title= Golden Plate Awardees of the American Academy of Achievement |website=www.achievement.org|publisher=[[American Academy of Achievement]]|url= https://achievement.org/our-history/golden-plate-awards/#public-service}}</ref><ref>{{cite web|title= Milton Friedman Biography and Interview |publisher=[[American Academy of Achievement]]|url= https://achievement.org/achiever/milton-friedman-ph-d/#interview}}</ref> ფრიდმანმა უფლება მისცა კატონის ლიბერტარიანულ ინსტიტუტს გამოეყენებინა მისი სახელი თავისუფლების გავრცელებაში შეტანილი წვლილისთვის დაწესებული ჯილდოსთვის 2001 წლიდან. ფრიდმანის სახელობის პრიზი მიენიჭა [[პიტერ ტომას ბაუერი|პიტერ ბაუერს]] 2002-ში, პერუელ ეკონომისტს [[ჰერნანდო დე სოტო|ჰერნანდო დე სოტოს]] 2004-ში, [[მარტ ლაარ|მარტ ლაარს]], ესტონეთის ყოფილ პრემიერ მინისტრს 2006 წელს და ახალგაზრდა სტუდენტს ვენესუელიდან [[იონ გიოსიჩეა|იონ გიოსიჩეას]] 2008 წელს.მისი ცოლი როუზი, ვისთან ერთადაც მან წარადგინა Friedman Foundation for Educational Choice, მონაწილეობდა საერთაშორისო ჟიურის როლში.<ref>"[http://www.cato.org/news-releases/2007/9/5/selection-committee-announced-2008-milton-friedman-prize-advancing-liberty Selection Committee Announced for the 2008 Milton Friedman Prize for Advancing Liberty] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20140105025255/http://www.cato.org/news-releases/2007/9/5/selection-committee-announced-2008-milton-friedman-prize-advancing-liberty |date=January 5, 2014}}," ''Cato Institute'', September 5, 2007. Accessed January 4, 2014.</ref><ref>[http://www.cato.org/friedman-prize Milton Friedman Prize page] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20140120081700/http://www.cato.org/friedman-prize |date=January 20, 2014}} at [[Cato Institute]] website. Accessed January 5, 2014.</ref> ფრიდმანი ასევე იყო [[ნობელის პრემია|ნობელის პრემიის]] ლაურეატი ეკონომიკის დარგში. ფრიდმანის სიკვდილის შემდეგ, ჰარვარდის პრეზიდენმა [[ლოურენს სამარსი|ლოურენს სამარსმა]] მას „დიადი განმათავისუფლებელი“ უწოდა - "...&nbsp;ნებისმიერი პატიოსანი დემოკრატი დამეთანმხება, რომ დღეს ჩვენ ყველანი ფირდმანიანელები ვართ.“ მან თქვა ფრიდმანის დიდი პოპულარობა და მისი წვლილი იყო „სარწმუონო ნიშანი ხალხისთვის, რათა დაენახათ თავისუფალი ბაზრის მნიშვნელობა“.<ref>{{cite news|author=Larry Summers|title=The Great Liberator|work=The New York Times|date=November 19, 2006|url=https://www.nytimes.com/2006/11/19/opinion/19summers.html|accessdate=February 22, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170328060857/http://www.nytimes.com/2006/11/19/opinion/19summers.html|archivedate=March 28, 2017|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> სტეფან მურმა, „[[ვოლ სტრიტ ჟურნალი|ვოლ სტრიტ ჟურნალის]]“ სარედაქციო კოლეგიის წევრმა 2013 წელს თქვა: „ადამ სმიტის შემდეგ თავისუფალი ბაზრის ყველაზე დაფასებული ეკონომისტის ციტირება გახდა ბიბლიიდან ციტირების ტოლფასი. ...ზოგჯერ კი ადგილი აქვს რამდენიმე ერთმანეთთან დაპირისპირებულ ინტერპრეტაციებსაც კი.“<ref>Stephen Moore, "What Would Milton Friedman Say?" ''The Wall Street Journal'', May 30, 2013. p. A13</ref> === ნობელის პრემია ეკონომიკაში === ფრიდმანმა მოიგო [[ნობელის პრემია ეკონომიკაში|ნობელის პრემია ეკონომიკის დარგში]] 1976 წელს, „მისი მიღწევებისთვის მოხმარების ანალიზში, მონეტარიზმის ისტორიაში და სტაბილიზაციის პოლიტიკის სირთულეების თეორიასა და მის დემონსტრირებაში.“<ref name=nobel1 /> === ჰონგ კონგი === ფრიდმანმა ერთხელ თქვა: „თუ გინდა ნახო კაპიტალიზმი მოქმედებაში, წადი ჰონგ კონგში“.<ref>{{cite magazine |author=Waldemar Ingdahl |date=March 22, 2007 |title=Real Virtuality |url=http://www.american.com/archive/2007/march-0307/real-virtuality/ |magazine=The American |accessdate=February 20, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141003020845/http://www.american.com/archive/2007/march-0307/real-virtuality |archive-date=October 3, 2014 |url-status=dead |df=mdy-all |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141003020845/http://www.american.com/archive/2007/march-0307/real-virtuality |archivedate=ოქტომბერი 3, 2014 }}</ref> მან 1990 წელს დაწერა, რომ ჰონგ კონგის ეკონომიკა იყო ალბათ საუკეთესო მაგალითი თავისუფალი საბაზრო ეკონომიკისა.<ref>{{cite book |author=Milton Friedman and Rose Friedman |title=Free to Choose: A Personal Statement |url=https://archive.org/details/freetochoosepers0000milt |page=[https://archive.org/details/freetochoosepers0000milt/page/34 34] |publisher=Harvest Books |year=1990 |isbn=978-0-15-633460-0}}</ref> მის გარდაცვალებამდე ერთი თვით ადრე, მან დაწერა სტატია „ჰონგ კონგის შეცდომა-რას იტყოდა [[ჯონ ჯეიმზ კოვპერვაითი]]?“, რომელიც გამოქვეყნდა „ვოლ სტრიტ ჟურნალში“. სტატია აკრიტიკებდა [[დონალდ ცანგი|დონალდ ცანგს]], ჰონგ კონგის მთავარ აღმასრულებელს „პოზიტიური არაინტერვენციონიზმის“ აკრძალვისათვის."<ref name=wsj_20061006>{{cite web|author=Friedman, Milton|date=October 6, 2006|title=Dr. Milton Friedman|url=http://www.opinionjournal.com/editorial/feature.html?id=110009051|publisher=Opinion Journal|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20061006122046/http://www.opinionjournal.com/editorial/feature.html?id=110009051|archive-date=October 6, 2006|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> ცანგმა მოგვიანებით თქვა, რომ ის უბრალოდ ცვლიდა სლოგანს „დიდი ბაზარი, მცირე მთავრობა“, სადაც მცირე მთავრობა განიმარტა, როგორც მშპ-ს 20% ნაკლები რაოდენობით. ცანგსა და მის მეტოქე [[ალან ლიონგი|ალან ლიონგს]] შორის დებატებისას, 2007 წლის აღმასრულებლის არჩევნებამდე, ლიონგმა წარმოადგინა თეზისი და ხუმრობით დაადანაშაულა ცანგი ფრიდმანის სიკვდილზე გაბრაზებაში. === ჩილე === {{main|Miracle of Chile|Chicago Boys}} 1975 წელს - ორი წლის შემდეგ, რაც სამხედრო დიქტატორი პრეზიდენტი [[აუგუსტო პინოჩეტი]] მოვიდა ჩილეს მმართველობაში და დასრულდა [[სალვადორ ალენდე|სალვადორ ალენდეს]] მმართველობა - ჩილეს ეკონომიკამ განიცადა დიდი კრიზისი. ფრიდმანმა და [[არნოლდ ჰარბერგერი|არნოლდ ჰარბერგერმა]] მიიღეს მოწვევა კერძო ორგანიზაციისგან, რათა ჩასულიყვნენ ჩილეში და ლექციები წაეკითხათ [[ეკონომიკური თავისუფლება|ეკონომიკური თავისუფლების]] პრინციპებზე.<ref>Letter from Arnold Harberger to Stig Ramel as reprinted in ''The Wall Street Journal'', October 12, 1976, and in ''Two Lucky People: Memoirs By Milton Friedman'', Rose D. Friedman. Appendix A, pp. 598–99. Accessible at books.google.com</ref> მან შვიდი დღე გაატარა ჩილეში და ჩაატარა ლექციათა ციკლი [[ჩილეს კათოლიკური უნივერსიტეტი|ჩილეს კათოლიკურ უნიერსიტეტსა]] და [[ჩილეს უნივერსიტეტი|ჩილეს უნივერსიტეტში]]. ერთ-ერთ ლექციას სათაურად ეწოდა „თავისუფლების მტვრევადობა“ და ფრიდმანის მიხედვით „მასთან გამკლავება სწორედაც ცენტრალიზებული სამხედრო მთავრობის საფრთხესთან გამკლავებაა.“<ref name=icelandtv>{{cite AV media|people=Milton Friedman|date=August 31, 1984|title=Iceland Television Debate|url=https://www.youtube.com/watch?v=oJNxg3ZhXf8#t=9m11s&feature=PlayList&p=EBBF6DB20C85145A&playnext_from=PL&index=3|format=[[Flash Video]]|medium=Television production|publisher=[[Television in Iceland|Icelandic State Television]]|location=[[Reykjavík]]|accessdate=June 27, 2010|time=009:48:00|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160423164050/https://www.youtube.com/watch?v=oJNxg3ZhXf8#t=9m11s&feature=PlayList&p=EBBF6DB20C85145A&playnext_from=PL&index=3|archivedate=April 23, 2016|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> პინოჩეტისადმი წერილშიი 1975 წლის 21 აპრილს, ფრიდმანი მიიჩნევდა, რომ „ჩილეს მთავარი ეკონომიკური პრობლემაა&nbsp;... ინფლაცია და ჯანსაღი საბაზრო მარკეტის ეკონომიკის წარმოქმნა.<ref name=letter>[http:// Two Lucky People: Memoirs By Milton Friedman, Rose D. Friedman. Appendix A, pp. 591–93. Letter from Friedman to Pinochet, April 21, 1975.]</ref> მან განაცხადა, რომ „მხოლოდ ერთი გზა არსებობს ინფლაციის დასასრულებლად: ფულის წარმოების მაჩვენებლის რადიკალური შემცირება&nbsp;..." და "...&nbsp;მთავორბის ხარჯერბის სერიოზული შეკვეცა, ყველაზე მეტად მიმზიდველი ფისკალური დეფიციტის შემცირების გზით, რადგან ეს&nbsp;... აძლიერებს კერძო სექტორს და ქმნის საფუძველს ჯანსაღი ეკონომიკური ზრდისთვის.<ref name=letter/> იმის შესახებ თუ რამდენად ჩქარა შეიძლებოდა ინფლაციის დასრულება ფრიდმანმა თქვა: „ჩილესთვის, სადაც ინფლაცია მერყეობს 10-20% შორის თვეში&nbsp;... თანდათანობითი ცვლილებები არაა შედეგიანი, რადგან ეს პროცესი გამოიწვევდა მტკივნეულ ოპერაციებს დიდი ხნის მანძილზე და ამ პროცესში „მოთმინება“ არ იქნებოდა საკმარისი“. მოკლე პერიოდიანი უმუშევრობის მაღალი დონის არჩევა გამოსავლის სახით იყო ნაკლები ბოროტება და „გერმანიის გამოცდილება&nbsp;... ბრაზილიის&nbsp;..., შეერთებული შტატების ომის შემდგომი შესწორებების.&nbsp;... ყველაფერი ამტკიცებდა შოკური თერაპიის სასარგებლოდ“. წერილში ფრიდმანი შოკურ მიდგომას ურჩევდა „...&nbsp; რეფორმათა პაკეტს, რომელიც გამოიწვევდა სიურპირიზის ეფექტს და შეამცირებდა მწვავე სტრესს“ და ...&nbsp;სიცხადისთვის ნება მომეცით მონახაზი გაგიკეთოთ პაკეტის კონტენტისა&nbsp;... რაც ილუსტრირებისთვის გამოგადგებათ“ მიუხედავად იმისა, რომ მისი ცოდნა ჩილეს შესახებ იყო „ზედმეტად მწირი, რათა ზუსტი და ყოვლისმომცველი ყოფილიყო“. მან დაასახელა რვა სარეკომენდაციო მაგალითი მონეტარული პოლიტიკისა და ფისკალური საზომებისა, მათ შორის „იმდენი დაბრკოლების მოხსნა კერძო სექტორისთვის რამდენიც შესაძლებელი იყო. მაგალითად, &nbsp;... მიმდინარე კანონი დასაქმებულთა წინააღწმდეგ“. მან დასკვნის სახით თქვა, რომ „მსგავს შოკურ პროგრამას შეიძლებოდა ინფლაცია ერთ თვეში დაემთავრებინა“. მისი წერილი ურჩევდა მმართველებს, რომ ხარჯების შეკვეცით შეემცირებინათ ფისკალური დეფიციტი, რაც გამოიწვევდა ნაკლებ გარდამავალ უმუშევრობას ვიდრე გადასახადების გაზრდა. სერხიო დე კასტრო, ჩილელი ჩიკაგოს სკოლის კურსდამთავრებული, გახდა ფინანსთა მინისტრი 1975 წელს. მისი ექვსწლიანი მინისტროპის მანძილზე, გაიზარდა საგარეო ინვესტიციები, დაწესდა აკრძალვები გაფიცვებსა და პროფკავშირებზე და მშპ იზრდებოდა ყოველწლიურად.<ref>{{cite thesis |author=William Ray Mask II|title=The Great Chilean Recovery: Assigning Responsibility For The Chilean Miracle(s)|date=May 2013|publisher=California State University, Fresno|hdl=10211.3/105425}}</ref> უცხოეთში გაცვლითი პროგრამა შეიქმნა ჩილეს კათოლიკურ უნივერსიტეტსა და ჩიკაგოს უნივერსიტეტს შორის. ბევრი სხვა ჩიკაგოს სკოლის კურსდამთავრებული დაინიშნა სამთავრობო პოსტებზე პინოჩეტის მართველობის შემდეგ. სხვები ასწავლიდნენ ეკონომიკას ჩილეს უნივერსიტეტებში. ისინი ცნობილი გახდნენ, როგორც „ჩიკაგოს ბიჭები“.<ref>{{cite web|title=Chile and the "Chicago Boys"|url=http://hoohila.stanford.edu/friedman/chile-chicago.php|archive-url=https://web.archive.org/web/20120810043651/http://hoohila.stanford.edu/friedman/chile-chicago.php|url-status=dead|archive-date=August 10, 2012|website=The Hoover Institution|publisher=Stanford University|accessdate=June 20, 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120810043651/http://hoohila.stanford.edu/friedman/chile-chicago.php|archivedate=აგვისტო 10, 2012}}</ref> ფრიდმანმა იმ ხანად არ გააკრიტიკა პინოჩეტის დიქტატურა, არც პოლიტიკური მკვლელობები, არც არაკანონიერი პატიმრობები, წამების ფაქტები და სხვა საშინელებები, რაც უკვე ცნობილი იყო.<ref>{{cite news|title=General Augusto Pinochet|author=Hugh O'Shaughnessy|date=December 11, 2006|url=https://www.independent.co.uk/news/obituaries/general-augusto-pinochet-427998.html|work=The Independent|accessdate=February 20, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20110515074418/http://www.independent.co.uk/news/obituaries/general-augusto-pinochet-427998.html|archive-date=May 15, 2011|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> 1976 წელს ფრიდმანმა დაიცვა მისი არაოფიციალური მრჩეველის პოზიცია სიტყვებით: „არ მივიჩნევ უფრო დიდ ბოროტებად ეკონომისტის მხრიდან ეკონომიკური რჩევის ჩილეს მთავრობისთვის მიცემას, ვიდრე მივიჩნევდი ექიმის მხრიდან სამედიცინო რჩევას ჩილეს მთავრობისთვის, რათა დახმარებოდა სამედიცინო ჭირის შეწყვეტაში.“<ref>Newsweek of June 14, 1976</ref> ფრიდმანმა დაიცვა მისი ქმედებები ჩილეში იმ არგუმენტით, რომ თავისუფალი ბაზრის პოლიტიკის გატარებამ ჩილეს ეკონომიკური სიტუაცა არა მხოლოდ გააუმჯობესა, არამედ წვლილი შეიტანა პინოჩეტის სამხედრო დიქტატურის დასრულებაში და საბოლოო ჯამში ჩილეს დემოკრატიულ სახელმწიფოდ გარდაქმნაში 1990 წელს. ეს მოსაზრება გაჟღერდა წიგნში [[კაპიტალიზმი და თავისუფლება]],სადაც მან ასევე განაცხადა, რომ ეკონომიკური თავისუფლება სასურველია არა მარტო თავისთავად, არამედ ის საჭიროა [[პოლიტიკური თავისუფლება|პოლიტიკური თავისუფლებისთვისაც]]. 1980 წლის დოკუმენტურ ფილმში [[არჩევანის თავისუფლება]], მან თქვა შემდეგი: „ჩილე არაა პოლიტიკურად თავისუფალი სისტემა, და მე არ ვპატიობ სისტემას, თუმცა თუმცა ხალხი ჩილეში უფრო თავისუფალია, ვიდრე ხალხი კომუნისტურ საზოგადოებებში, რადგან მთავრობა თამაშობს უფრო მცირე როლს. ...&nbsp;ხალხის ეს მდგომარეობა ბოლო წლების მანძილზე გახდა უკეთესი და არა უარესი. ისინი კვლავ უკეთესნი იქნებოდნენ, რომ მოეშორებინათ [[ხუნტა]] და ჰქონოდათ უფრო დემოკრატიული სისტემა“.<ref>{{cite web |title=Free to Choose Vol. 5 |url=http://www.freetochoose.net/1980_vol5_transcript.html |accessdate=February 20, 2008|archiveurl = https://web.archive.org/web/20080209233014/http://www.freetochoose.net/1980_vol5_transcript.html |archivedate = February 9, 2008|url-status=dead}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=JQkdSj6arn0 Frances Fox Piven vs. Milton Friedman, Thomas Sowell] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141016091409/http://www.youtube.com/watch?v=JQkdSj6arn0 |date=October 16, 2014 }}, debate, 1980, YouTube.</ref> 1984-ში, ფრიდმანმა განაცხადა რომ მას „არასდროს შეუკავებია თავი ცილეს პოლიტიკური სისტემის კრიტიკისგან“.<ref name=icelandtv/> 1991-ში მან თქვა: „კარგი არაფერი მაქვს სათქმელი პინოჩეტის პოლიტიკურ რეჟიმზე. ეს იყო საშინელი პოლიტიკური რეჟიმი. ჩილეს ნამდვილი სასწაული არ იყო მისი ეკონომიკური მიღწევა; რეალური სასწაული ჩელისთვის იყო სამხედრო ხუნტა, რომელიც თავისი პრინციპების წინააღმდეგ წავიდა და მხარი დაუჭირა თავისუფალ საბაზრო რეჟიმს, რომელიც თავისუფალი ბაზრის პრინციპებში დარწმუნებული ადამიანების შექმნილი იყო. ... ჩილეში, პოლიტიკური თავისუფლების მოტანა განპირობებული იყო ეკონომიკური თავისუფლებით და ეკონომიკური თავისუფლების შედეგით, საბოლოოდ შედეგად მივიღეთ რეფერენდუმი, რომელმაც პოლიტიკური დემოკრატია მოიტანა. ახლა, დიდი ხნის შემდეგ, ჩილეს აქვს სამი რამ: პოლიტიკური თავისუფლება, ადამიანის თავისუფლება და ეკონომიკური თავისუფლება. ჩილე გააგრძელებს საინტერესო ექსპერიმენტად ყოფნას, რომელშიც დავინახავთ შეუძლია ამ სამი კომპონენტის შენარჩუნება თუ მისი პოლიტიკური თავისუფლება დაანგრევს ან შეამცირებს ეკონომიკურ თავისუფლებას.“<ref>[http://www.cbe.csueastbay.edu/~sbesc/frlect.html The Smith Center: Milton Friedman's lecture] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130922130830/http://www.cbe.csueastbay.edu/~sbesc/frlect.html |date=September 22, 2013 }} , "Economic Freedom, Human Freedom, Political Freedom", by Milton Friedman, delivered November 1, 1991.</ref> ის იმეორებდა, რომ ლექციები, რომელიც მან ჩილეში წაიკითხა იყო იგივე ლექციები, რაც მან ჩინეთში და სხვა სოციალისტურ ქვეყნებში წაიკითხა.<ref>{{harvnb|Friedman|1999}}, pp. 600–01</ref> 2000 წლის დოკუმენტურ ფილმში „The Commanding Heights“ (დაფუძნებული ამავე სახელწოდების წიგნზე), ფრიდმანმა განაგრძო მტკიცება, რომ „თავისუფალი ბაზარი ძირს უთხრიდა პინოჩეტის პოლიტიკურ ცენტრალიზაციას და პოლიტიკურ კონტროლს.“<ref>{{cite web |title=Interview with Jeffery Sachs on the "Miracle of Chile" |url=https://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitextlo/ufd_reformliberty_full.html |publisher=PBS |accessdate=February 20, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080222001124/http://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitextlo/ufd_reformliberty_full.html |archive-date=February 22, 2008 |url-status=live |df=mdy-all }}</ref><ref>{{cite web |title=Commanding Heights: Milton Friedman |url=https://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitext/int_miltonfriedman.html#10 |publisher=PBS |accessdate=December 29, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081228195520/http://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitext/int_miltonfriedman.html#10 |archive-date=December 28, 2008 |url-status=live |df=mdy-all }}</ref> ეს კრიტიკა მისი როლის შესახებ ჩილეში არ ითვალისწინებდა მის მთავარ მტკიცებას, რომ უფრო თავისუფალი ბაზარი შედეგად გვაძლევს უფრო თავისუფალ ხალხს და ჩილეს არათავისუფალმა ეკონომიკამ კი გამოიწვია სამხედრო მთავრობა. ფრიდმანი იცავდა თავისუფალ ბაზარს, რომელმაც ძირი გამოუთხარა „პოლიტიკურ ცენტრალიზაციას და პოლიტიკურ კონტროლს“.<ref name=pbs1>{{cite web |title=Milton Friedman interview |url=https://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitextlo/int_miltonfriedman.html |publisher=PBS |accessdate=February 20, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110109040713/http://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitextlo/int_miltonfriedman.html |archive-date=January 9, 2011 |url-status=live |df=mdy-all }}</ref> === ისლანდია === ფირდმანი ისლანდიას ესტუმრა 1984 წლის შემოდგომაზე, შეხვდა მნიშვნელოვან ფიგურებს და ჩაატარა ლექცია ისლანდიის უნივერსიტეტში სახელწოდებით „status quo-ს ტირანია“. მონაწილეობა მიიღო ასევე [https://www.youtube.com/view_play_list?p=EBBF6DB20C85145A სატელევიზიო დებატში] 31 აგვისტოს, სოციალისტი ინტელექტუალების წინააღმდეგ, რომელთა შორისაც იყო [[ოლაფურ რაგნარ გრიმსონი]] იყო, გრიმსონი შემდეგში ისლანდიის პრეზიდენტი გახდა.<ref>{{Cite AV media|title=Milton Friedman on Icelandic State Television in 1984|people=Friedman, Milton; Grímsson, Ólafur Ragnar}}</ref> დისკუსიისას, როცა მათ საყვედურით ხაზი გაუსვეს, რომ გადასახადი მისი ლექციის დასწრებაზეც კი იყო დაწესებული, როდესაც მანამდე მოწვეული მეცნიერების ლექციები უფასოდ ჩატარდა, ფირდმანმა უპასუხა, რომ სხვა ლექტორები არ იყვნენ „უფასო“ ერთი თვალსაზრისით: ლექციები ყოველთვის დაკავშირებულია ხარჯებთან. მნიშვნელოვანი კი ისაა, ფარავს თუ არა დასწრება ამ ხარჯებს. ფრიდმანმა ჩათვალა, რომ უფრო სამართლიანი იქნებოდა მხოლოდ ის დასწრებოდა ლექციებს, ვინც გადაიხდიდა. ამ დისკუსიაში მან ასევე აღნიშნა, რომ მას არ მიუღია ფული ამ ლექციის შემოსავლებიდან. === ესტონეთი === მიუხედავად იმისა, რომ მილტონ ფირდმანი არასდროს ჩასულა [[ესტონეთი|ესტონეთში]], მისმა წიგნმა, [[არჩევანის თავისუფლება|არჩევანის თავისუფლებამ]], დიდი გავლენა მოახდინა ამ ქვეყნის 32 წლის პრემიერ მინისტრზე [[მარტ ლაარი|მარტ ლაარზე]]. ლაარი ამტკიცებდა, რომ ეს წიგნი იყო ერთადერთი, რაც მას პრემიერ მინისტრობამდე ჰქონდა წაკითხული ეკონომიკის შესახებ. ლაარის რეფორმები ხშირად ეყრდნობოდა მილტონ ფრიდმანის იდეებს ესტონეთის ღატაკი პოსტ საბჭოთა ქვეყნიდან [[ბალტიის ვეფხვი|ბალტიის ვეფხვად]] გარდაქმნის პროცესში. მთავარი ელემენტი ლაარის პროგრამისა იყო დაბალი გადასახადი. 2006 წელს მარტ ლაარს მიენიჭა მილტონ ფრიდმანის სახელობის პრიზი თავისუფლების გავრცელებაში შეტანილი წვლილისთვის კატონის ინსტიტუტისგან.<ref>{{cite web|url=http://www.cato.org/special/friedman/laar/|archive-url=https://web.archive.org/web/20060515231340/http://www.cato.org/special/friedman/laar/|url-status=dead|archive-date=May 15, 2006|title=Mart Laar|publisher=Cato Institute|accessdate=February 20, 2008}}</ref> === დიდი ბრიტანეთი === 1950 წლის შემდეგ ფრიდმანი ბრიტანეთში ხშირად იყო მოწვეული ლექციების წასაკითხად, ხოლო 1970-იანებში კი მისმა იდეებმა ფართო გავრცელება ჰპოვა კონსერვატიულ წრეებში. მაგალითად, ის რეგულარული მომხსენებელი იყო [[ეკონომიკური ურთიერთობობების ინსტიტუტი|ეკონომიკური ურთიერთობების ინსტიტუტიში (IEA)]]. კონსერვატიული პარტიის წევრი პოლიტიკოსი [[მარგარეტ ტეტჩერი]] კი IEA-ს პროგრამისა და იდეების მიმდევარი იყო. ტეტჩერი სწორედ აქ შეხვდა ფრიდმანს 1978 წელს. მან ასევე დიდი გავლენა მოახდინა [[ქეით ჯოზეფი|ქეით ჯოზეფზე]], ვინც შემდეგში ტეტჩერის მთავარი მრჩეველი გახდა ეკონომიკურ საკითხებში. მან ასევე გავლენა მოახდინა ისეთ ფიგურებზე, როგორებიც იყვნენ: ალან ვოლტერსზე, პატრიკ მინფორდზე და კიდევ ორ მთავარ მრჩეველზე. ყველა მთავარი გაზეთი, „დეილი ტელეგრაფი“, „თაიმზი“ და „ფაინანშალ თაიმზი“, ერთხმად აქვეყნებდნენ ფრიდმანის მონეტარისტულ იდეებს ბრიტანელი აღმასრულებელი ხელისუფლების წევრებისათვის. ფრიდმანის იდეებმა დიდი გავლენა იქონია ტეტჩერზე და მის თანაგუნდელებზე, როცა ის პრემიერ მინისტრი გახდა 1979 წელს.<ref>{{cite book|author=John F. Lyons|title=America in the British Imagination: 1945 to the Present|url=https://books.google.com/books?id=QzOwAgAAQBAJ&pg=PA102|year=2013|publisher=Palgrave Macmillan|page=102|isbn=978-1137376800}}</ref><ref>Subroto Roy & John Clarke, eds. (2005), ''Margaret Thatcher's Revolution: How it Happened and What it Meant''. Continuum. {{ISBN|0826484840}}</ref> === შეერთებული შტატები === მილტონ ფრიდმანის სიკვდილის შემდეგ უამრავი ნეკროლოგი და სტატია დაიწერა ფრიდმანის პატივსაცემად, მას უწოდებდნენ მეორე მსოფლიო ომის შემდეგი ხანის ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გავლენიან ეკონომისტს.<ref>{{Cite news|url=https://www.economist.com/news/2006/11/17/an-enduring-legacy|title=An enduring legacy|date=17 Nov 2006|work=The Economist|access-date=2018-09-25|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926052241/https://www.economist.com/news/2006/11/17/an-enduring-legacy|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2006/11/16/business/17friedmancnd.html?mtrref=www.google.com&gwh=DE2271CBC288BBC4390B471C20257E92&gwt=pay|title=Milton Friedman, Free Markets Theorist, Dies at 94|last=Noble|first=Holcomb B.|access-date=2018-09-25|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926052213/https://www.nytimes.com/2006/11/16/business/17friedmancnd.html?mtrref=www.google.com&gwh=DE2271CBC288BBC4390B471C20257E92&gwt=pay|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/11/16/AR2006111601366.html|title=Economist Milton Friedman Dies at 94|last=Norton|first=Justin M.|date=2006-11-17|access-date=2018-09-25|language=en-US|issn=0190-8286|archive-url=https://web.archive.org/web/20151127171049/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/11/16/AR2006111601366.html|archive-date=November 27, 2015|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref>{{cite web|url=http://delong.typepad.com/sdj/2006/11/we_are_live_at_.html|title=We Are Live at Salon, with an Obituary for Milton Friedman|website=Grasping Reality with at Least Three Hands|access-date=2018-09-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926052017/http://delong.typepad.com/sdj/2006/11/we_are_live_at_.html|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> მილტონ ფრიდმანის რაღაც გაგებით საკამათო მემკვიდრეობა <ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2006/nov/16/post650|title=Milton Friedman: a study in failure|last=Adams|first=Richard|date=2006-11-16|website=the Guardian|language=en|access-date=2018-09-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926130701/https://www.theguardian.com/commentisfree/2006/nov/16/post650|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.chronicle.com/article/Milton-Friedmans/28879|title=Milton Friedman's Controversial Legacy|date=2008-08-01|work=The Chronicle of Higher Education|access-date=2018-09-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926051906/https://www.chronicle.com/article/Milton-Friedmans/28879|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> ამერიკაში ძლიერად რჩება კონსერვატიული მოძრაობის შიგნით.<ref>{{Cite news|url=http://www.post-gazette.com/opinion/Op-Ed/2012/07/31/Milton-Friedman-s-legacy-He-is-the-economist-conservatives-love-but-don-t-understand/stories/201207310228|title=Milton Friedman's legacy: He is the economist conservatives love but don't understand|work=Pittsburgh Post-Gazette|access-date=2018-09-25|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926052124/http://www.post-gazette.com/opinion/Op-Ed/2012/07/31/Milton-Friedman-s-legacy-He-is-the-economist-conservatives-love-but-don-t-understand/stories/201207310228|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> თუმცა, ზოგიერთი ჟურნალისტისა და ეკონომისტის აზრით - როგორებიც მაგალითად ნოა სმიტი და სკოტ სამნერი არიან - ფრიდმანის აკადემიური მემკვიდრეობა განადგურდა მისი პოლიტიკური ფილოსოფიის და თანამედროვე კონსერვატორების მიერ ცრუინტერპრეტირებით.<ref>{{Cite news|url=https://www.thedailybeast.com/articles/2012/07/31/milton-friedman|title=Milton Friedman's Unfinished Legacy|last=Kristula-Green|first=Noah|date=2012-07-31|work=The Daily Beast|access-date=2018-09-25|language=en}}</ref><ref>{{cite web|url=http://noahpinionblog.blogspot.com/2013/08/the-cruel-trick-played-by-history-on.html|title=Noahpinion: The cruel trick played by history on Milton Friedman|last=Smith|first=Noah|date=2013-08-14|website=Noahpinion|access-date=2018-09-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926051930/http://noahpinionblog.blogspot.com/2013/08/the-cruel-trick-played-by-history-on.html|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.themoneyillusion.com/milton-friedman-vs-the-conservatives/|title=TheMoneyIllusion » Milton Friedman vs. the conservatives|website=www.themoneyillusion.com|language=en|access-date=2018-09-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926085951/http://www.themoneyillusion.com/milton-friedman-vs-the-conservatives/|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.theatlantic.com/business/archive/2012/03/what-gop-economists-dont-understand-about-milton-friedman/254405/|title=What GOP Economists Don't Understand About Milton Friedman|last=O'Brien|first=Matthew|date=2012-03-13|work=The Atlantic|access-date=2018-09-25|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926085825/https://www.theatlantic.com/business/archive/2012/03/what-gop-economists-dont-understand-about-milton-friedman/254405/|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> == კრიტიკა == {{criticism section|date=June 2019}} ეკონომეტრიკმა [[დეივიდ ფორბს ჰენდრი|დეივიდ ფორბს ჰენდრიმ]] გააკრიტიკა ფრიდმანისა და ანა შვარცის ნაშრომის, „მონეტარული ტრენდების“, ნაწილი.<ref>David F. Hendry; Neil R. Ericsson (October 1983). "Assertion without Empirical Basis: An Econometric Appraisal of 'Monetary Trends in&nbsp;... the United Kingdom' by Milton Friedman and Anna Schwartz," in ''Monetary Trends in the United Kingdom'', Bank of England Panel of Academic Consultants, Panel Paper No. 22, pp.&nbsp;45–101.<p>See also [http://www.federalreserve.gov/pubs/ifdp/1985/270/ifdp270.pdf Federal Reserve International Finance Discussion Paper No. 270] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131103040319/http://www.federalreserve.gov/pubs/ifdp/1985/270/ifdp270.pdf |date=November 3, 2013 }} (December 1985), which is a revised and shortened version of Hendry–Ericsson 1983.</ref> 1984 წელს, როცა ფრიდმანს ამის შესახებ კითხეს ისლანდიურ ტელევიზიაში ინტერვიუს დროს,<ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/view_play_list?p=EBBF6DB20C85145A|title=M.Friedman – Iceland TV (1984)|website=YouTube|accessdate=February 16, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160313091204/https://www.youtube.com/view_play_list?p=EBBF6DB20C85145A|archive-date=March 13, 2016|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> მან განაცხადა, რომ კრიტიკია მიემართებოდა სრულიად სხვა პრობლემას, ამიტომ ის რელევანტური არ იყო.<ref>{{cite web |author=van Steven Moore, CMA |url=https://www.youtube.com/watch?v=lwBUO45cIyU&list=PLC0EEBC0F24B2EE0E |title=Milton Friedman – Iceland 2 of 8 |publisher=YouTube |date=August 31, 1984 |accessdate=April 22, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140512174832/https://www.youtube.com/watch?v=lwBUO45cIyU&list=PLC0EEBC0F24B2EE0E |archive-date=May 12, 2014 |url-status=live |df=mdy-all }}</ref> მან ასევე ხაზი გაუსვა ლოგიკური მსჯელობის სიმცირეს და უზუსტობას ჰენდრის ნაშრომში.<ref>{{cite book|author=J. Daniel Hammond|year=2005|title=Theory and Measurement: Causality Issues in Milton Friedman's Monetary Economics|publisher=Cambridge U.P.|pages= 193–99|url=https://books.google.com/books?id=m1n9R4Kr03sC&pg=PA193|isbn=978-0521022644}}</ref> 2006 წელს, ჰენდრიმ თქვა, რომ ფრიდმანი დამნაშავე იყო „სერიოზულ ხარვეზებში“, რაც გამოიხატებოდა არასწორად გაგებაში „t-კოეფიციენტის, რომელიც გამოყენებული იყო დიდი ბრიტანეთის ფულის მოთხოვნის აღსაწერად და რომელიც დაახლოებით 100 პროცენტით იყო გადაჭარბებული ფრიდმანის მიერ“.<!--The pdf is dated 1989, but papers of this sort are usually published at a later date. The 1991 is given by Hendry in his FT letter (see ref named "Hendry letter"), so it is sourced.--><ref>{{cite web|author=David F. Hendry; Neil R. Ericsson|date=July 1989|title=An Econometric Analysis of UK Money Demand in ''Monetary Trends in the United States and the United Kingdom'' by Milton Friedman and Anna J. Schwartz|url=http://www.federalreserve.gov/pubs/ifdp/1989/355/ifdp355.pdf|publisher=Federal Reserve|series=International Finance Discussion Papers: 355|accessdate=August 2, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131103040149/http://www.federalreserve.gov/pubs/ifdp/1989/355/ifdp355.pdf|archive-date=November 3, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> მას ასევე უარყო „თითქმის ყველა ემპირიული სამხილი ... რაც დიდი ბრიტანეთის ფულის მოთხოვნაზე იყო წარმოდგენილი“ ფრიდმანისა და შვარცის მიერ.<ref name="Hendry letter">{{cite news |author= David F. Hendry |authorlink= David Forbes Hendry |date= April 25, 2013 |title= Friedman's t-ratios were overstated by nearly 100% |url= http://www.ft.com/cms/s/0/fcfb6334-ac11-11e2-a063-00144feabdc0.html |newspaper= [[Financial Times|ft.com]] |accessdate= May 1, 2013 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131030075628/http://www.ft.com/cms/s/0/fcfb6334-ac11-11e2-a063-00144feabdc0.html |archive-date= October 30, 2013 |url-status= live |df= mdy-all }}</ref><ref>{{Cite journal|author=Escribano, Alvaro|year=2004|title=Nonlinear error correction: The case of money demand in the United Kingdom (1878–2000)|url=http://www.eco.uc3m.es/temp/alvaroe/MDUK-MD04.pdf|journal=[[Macroeconomic Dynamics]]|volume=8|number=1|pages=76–116|doi=10.1017/S1365100503030013|access-date=August 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131103172546/http://www.eco.uc3m.es/temp/alvaroe/MDUK-MD04.pdf|archive-date=November 3, 2013|url-status=live|df=mdy-all|hdl=10016/2573}}<br />Escribano's approach had already been recognized by Friedman, Schwartz, Hendry ''et al''. (p.&nbsp;14 of ''the pdf'') as yielding significant improvements over previous money demand equations.</ref> კეინსიანელმა ეკონომისტმა და ნობელის პრემიის ლაურეატმა, [[პოლ კრუგმან|პოლ კრუგმანმა]] ფრიდმანს „დიდი ეკონომისტი და დიდი კაცი“ უწოდა გარდაცვალების შემდეგ. მან ცნო ფრიდმანის უამრავი და ფართო აღიარებული წვლილი ეპირიულ ეკონომიკაში, თუმცა კრუგმანი იყო და რჩება ფრიდმანის უდიდეს კრიტიკოსად. ფრიდმანმა დაწერა: „მან ყველაფერი მარტივად შეაცურა იდეაში, რომ ბაზარი ყოველთვის მუშაობს და მხოლოდ ბაზარი მუშაობს. უზომოდ რთულია იპოვო სიტუაცია, რომელზეც ფრიდმანი განაცხადებდა, რომ ბაზარი შეიძლება შეცდეს ან მთავრობის ჩარევამ საჭირო შედეგი მოიტანოს.“<ref name=Krugman-NYRB>The New York Review of Books, [http://www.nybooks.com/articles/19857 Who Was Milton Friedman?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080410200144/http://www.nybooks.com/articles/19857 |date=April 10, 2008 }}, February 15, 2007</ref> სხვები თანხმდებიან, რომ ფრიდმანი არ საკმარისად ღია ბაზრის არაეფექტურობის შესაძლებლობისთვის.<ref>Colander, D. (1995). Is Milton Friedman an artist or a scientist?. ''Journal of Economic Methodology'', ''2''(1), 105–22.</ref> ეკონომისტი ნოა სმიტი ამტკიცებს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ ფრიდმანმა ბევრი მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ეკონომიკის თეორიაში, მისი ყველა იდეა არ უკავშირდება მაკროეკონომიკას და ძალიან ცოტა ადამიანი ინტერესდება ამით.<ref name=":3" /><ref>{{cite web|url=https://www.bloomberg.com/view/articles/2017-01-12/milton-friedman-s-cherished-theory-is-laid-to-rest|title=Milton Friedman's Cherished Theory Is Laid to Rest|last=Smith|first=Noah|date=12 Jan 2017|website=www.bloomberg.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20180926085853/https://www.bloomberg.com/view/articles/2017-01-12/milton-friedman-s-cherished-theory-is-laid-to-rest|archive-date=September 26, 2018|url-status=live|access-date=2018-09-25|df=mdy-all}}</ref> პოლიტიკის მეცნიერი [[ს.ბ. მაკფერსონი]] არ დაეთანხმა ფრიდმანის ფრიდმანის ეკონომიკური თავისუფლების ისტორიულ განსაზღვრებას, რომელიც ეკონომიკური თავისუფლების გზით ითვალისწინებს პოლიტიკურ თავისუფლებამდე მისვლას. იმ თვალსაზრისით, რომ პოლიტიკური თავისუფლება სინამდვილეში ეკონომიკურ თავისუფლებასთანაა გადაჭავული და აძლევს გასაქანს საკუთრების მქონე ელიტებს. მან ასევე ეჭვქვეშ დააყენა მოსაზრება, რომ ბაზარი ეფექტურად ანაწილებს რესურსებს და უარყო ფირდმანისეული თავისუფლების განმარტება.<ref>Macpherson, C.B. "Elegant Tombstones: A Note on Friedman's Freedom." ''Democratic Theory: Essays in Retrieval.'' Clarendon: Oxford, 1973.</ref> ფრიდმანის პოზიტივისტური მეთოლოგიური მიდგომა ეკონომიკის მიმართ ასევე კრიტიკის და დებატების საგანი გახდა.<ref>Caldwell, B.J. (1980). A critique of Friedman's methodological instrumentalism. ''Southern Economic Journal'', 366–74.</ref><ref>Hill, L.E. (1968). A critique of positive economics. ''American Journal of Economics and Sociology'', ''27''(3), 259–66.</ref><ref>Ng, Y.K. (2016). Are unrealistic assumptions/simplifications acceptable? some methodological issues in economics. ''Pacific Economic Review'', ''21''(2), 180–201.</ref> [[ფინეთი|ფინელი]] ეკონომისტი[[უსკალი მაკი]] ამტკიცებდა, რომ ზოგიერთი მისი დაშვება იყო არარეალური და ბუნდოვანი.<ref>Mäki, U. (2009). Unrealistic assumptions and unnecessary confusions: Rereading and rewriting F53 as a realist statement.</ref><ref>Maki, U., & Mäki, U. (Eds.). (2009). ''The methodology of positive economics: reflections on the Milton Friedman legacy''. Cambridge University Press.</ref> წიგნში [[შოკისმომგვრელი დოქტრინა]], ავტორი და სოციალური აქტივიტისტი [[ნაომი კლეინი]] აკრიტიკებს ფრიდმანის ეკონომიკურ ლიბერალიზმს და აიგივებს მას პრინციპებთან, რომელსაც ეკონომიკური რესტრუქტურიზაცია მიჰყავს ისეთ სამხედრო დაძაბულობამდე, როგორიც ჩილესა და არგენტინაში მოხდა. ამ მტკიცებაზე დაყრდნობით, რომელსაც აღწერს როგორ ნეოლიბერალურ პოლიტიკას, რაც იწვევს შემოსავლის არათანაბარ გადანაწილებას, კლეინი და [[ნაომ ჩომსკი]] ფიქრობდნენ, რომ მთავარი როლს ამ „ნეოლიბერალიზმში“, როგორც ამას თავად უწოდებდნენ, თამაშობდა იდეოლოგიური საფარველი მულტინაციონალური კორპორაციების კაპიტალის აკუმულაციისთვის.<ref>{{cite book |author=Noam Chomsky |authorlink=Noam Chomsky |year=1999 |title= Profit Over People: Neoliberalism and Global Order |url=https://archive.org/details/profitoverpeople0000chom |location=New York |publisher=[[Seven Stories Press]] }}</ref> === ჩილეში ვიზიტი === საერთაშორისო პროტესტი მოჰყვა პინოჩეტის მთავრობის დახმარების საკითხს, როცა ფრიდმანი 1976 წელს წარდგენილი იყო ნობელის პრემიაზე.<ref name="Feldman-p350">{{cite book|author=Burton Feldman|title=The Nobel Prize: A History of Genius, Controversy, and Prestige|chapter=Chapter 9: The Economics Memorial Prize|publisher=Arcade Publishing|year=2000|location=New York|page=[https://archive.org/details/nobelprizehistor00feld/page/350 350]|isbn=978-1-55970-537-0|chapter-url=https://archive.org/details/nobelprizehistor00feld|url=https://archive.org/details/nobelprizehistor00feld/page/350}}</ref> ფრიდმანს ბრალს დებდნენ ჩილეს სამხედრო დიქტატურის მხარდაჭერაში, ურთიერთობებში პინოჩეტისთან ურთიერთობებში და შვიდ დღიან ვიზიტში.<ref>{{cite news|title=General Augusto Pinochet|author=O'Shaughnessy, Hugh|date=December 11, 2006|url=https://www.independent.co.uk/news/obituaries/general-augusto-pinochet-427998.html|work=The Independent|access-date=September 5, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20110515074418/http://www.independent.co.uk/news/obituaries/general-augusto-pinochet-427998.html|archive-date=May 15, 2011|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> ის ჩილეში იმყოფებოდა 1975 წლის მარტში, მაშინ როცა ჯერ ორი წელიც არ იყო გასული [[სალვადორ ალიენდე|პრეზიდენტ სალვადორ ალიენდეს]] გარდაცვალებიდან. ფრიდმანმა საპასუხოდ განაცხადა, რომ ის არასდროს ყოფილა დიქტატორის მრჩეველი და რომ მან უბრალოდ რამდენიმე ლექცია წაიკითხა ინფლაციაზე და შეხვდა ოფიციალურ წარმომადგენლებს, მათ შორის [[აუგუსტო პინოჩეტი|აუგუსტო პინოჩეტისაც]].<ref name="HooverDigest-1998-4">{{cite journal|url=http://www.hoover.org/publications/digest/3540561.html|title=Two Lucky People: One Week in Stockholm|author=Milton Friedman and Rose D. Friedman|journal=Hoover Digest: Research and Opinion on Public Policy|volume=1998|issue=4|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080314035202/http://www.hoover.org/publications/digest/3540561.html|archivedate=March 14, 2008|df=mdy-all|archive-date=მარტი 14, 2008|access-date=ნოემბერი 18, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20080314035202/http://www.hoover.org/publications/digest/3540561.html}}</ref> ჩილელი ეკონომისტი [[ორლანდო ლეტელიერი]] აცხადებდა ფრიდმანის ვიზიტის საპასუხოდ, რომ პინოჩეტის დიქტატურამ მას მხოლოდ ჩაგრულთა დახმარებისთვის მიმართა.<ref>Orlando Letelier (August 28, 1976), [http://www.tni.org/article/chicago-boys-chile-economic-freedoms-awful-toll "Economic Freedom's Awful Toll"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130921055808/http://www.tni.org/article/chicago-boys-chile-economic-freedoms-awful-toll |date=September 21, 2013 }}, ''[[The Nation]]''.</ref> ნარკოტიკების ლეგალიზაციის შესახებ 1991 წელს გამართული გამოსვილის შემდეგ, ფრიდმანმა კითხვაზე მის და პინოჩეტის რეჟიმის კავშირზე უპასუხა, რომ როგორც 1984 წელს აღნიშნა ისლანდიაში, ის არასდროს ყოფილა პინოჩეტის მრჩეველი,<ref name=icelandtv/> მაგრამ „ჩიკაგოს ბიჭები“ - მისი სტუდენტების ჯგუფი - ნამდვილად იყვნენ ჩართულები ჩილეს ეკონომიკურ რეფორმებში. ფრიდმანი ამ რეფორმებისგან ელოდა ეკონომიკის ზრდის მაღალ ტემპებს და დემოკრატიის დაარსებას დაარსებას, რაც შემდეგში გამართლდა კიდეც, ჩილეში.<ref>[http://www.druglibrary.org/special/friedman/socialist.htm The Drug War as a Socialist Enterprise] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100613032051/http://druglibrary.org/special/friedman/socialist.htm |date=June 13, 2010 }}, Milton Friedman, From: Friedman & Szasz on Liberty and Drugs, edited and with a Preface by Arnold S. Trebach and Kevin B. Zeese. Washington, D.C.: The Drug Policy Foundation, 1992.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=dzgMNLtLJ2k YouTube clip: ''Milton Friedman – Pinochet and Chile''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130921062512/http://www.youtube.com/watch?v=dzgMNLtLJ2k |date=September 21, 2013 }}. YouTube.com (January 2, 2013). Retrieved on 2017-09-06.</ref> 1988 წლის ოქტომბერში, ჩინეთის სალექციო მოგზაურობიდან დაბრუნების შემდეგ (ჩინეთში ფრიდმანი შეხვდა [[ჩაო ზიანგი|ჩაო ზიანგს]], ჩინეთის კომუნისტური პარტიის გენერალურ მდივანს), ფრიდმანმა გაზეთ სტენდფორდ დეილის მისწერა: „უნდა ჰქონოდა თუ არა მოლოდინი პროტესტის ზვავის ანალოგიურად ბოროტი მთავრობისთვის რჩევის მიცემის გამო? და თუ არა, რატომ?<ref>{{cite book|author=Milton Friedman and Rose D. Friedman|title=Two Lucky People: Memoirs|publisher=University of Chicago Press|isbn=978-0226264158|url=https://archive.org/details/twoluckypeopleme00frie|url-access=registration|page=[https://archive.org/details/twoluckypeopleme00frie/page/600 600]|date=1999}}</ref> == გამოყენებული ბიბლიოგრაფია == {{main|Milton Friedman bibliography}} * ''A Theory of the Consumption Function'' (1957) {{ISBN|1614278121}}. * ''[[A Program for Monetary Stability]]'' (Fordham University Press, 1960) 110 pp. [https://www.questia.com/PM.qst?a=o&d=22831717 online version] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111101070712/http://www.questia.com/PM.qst?a=o&d=22831717 |date=2011-11-01 }} {{ISBN|0-8232-0371-9}} * ''[[Capitalism and Freedom]]'' (1962), highly influential series of essays that established Friedman's position on major issues of public policy ([https://web.archive.org/web/20081105123941/http://www.mtholyoke.edu/acad/intrel/ipe/friedman.htm excerpts]) * ''[[A Monetary History of the United States, 1867–1960]]'', with Anna J. Schwartz, 1963; part 3 reprinted as ''The [[Great Contraction]]'' * "The Role of Monetary Policy." ''American Economic Review,'' Vol. 58, No. 1 (Mar. 1968), pp.&nbsp;1–17 [https://www.jstor.org/pss/1831652 JSTOR] presidential address to American Economics Association * "Inflation and Unemployment: Nobel Lecture", 1977, ''[[Journal of Political Economy]]''. Vol. 85, pp.&nbsp;451–72. [https://www.jstor.org/stable/1830192 JSTOR] * ''[[Free to Choose|Free to Choose: A Personal Statement]]'', with Rose Friedman, (1980), highly influential restatement of policy views * ''The Essence of Friedman'', essays edited by Kurt R. Leube, (1987) ({{ISBN|0-8179-8662-6}}) * ''Two Lucky People: Memoirs'' (with Rose Friedman) {{ISBN|0-226-26414-9}} (1998) [https://www.amazon.com/dp/0226264149 excerpt and text search] * ''Milton Friedman on Economics: Selected Papers by Milton Friedman'', edited by Gary S. Becker (2008) ==ლიტერატურა== * {{cite journal|title=Symposium: Why Is There No Milton Friedman Today?|journal=Econ Journal Watch|date=May 2013|volume=10|issue=2|url=http://econjwatch.org/issues/volume-10-issue-2-may-2013}} * {{Cite journal | last = McCloskey | first = Deirdre | title = Other Things Equal: Milton | url = https://archive.org/details/sim_eastern-economic-journal_winter-2003_29_1/page/143 | journal = Eastern Economic Journal | volume = 29 | issue = 1 | pages = 143–46 | publisher = Palgrave Macmillan | jstor = 40326463 | date = Winter 2003 | ref = harv}} * {{cite encyclopedia |last=Steelman |first=Aaron |editor-first=Ronald |editor-last=Hamowy |encyclopedia=The Encyclopedia of Libertarianism |url= https://books.google.com/books?id=yxNgXs3TkJYC |doi= 10.4135/9781412965811.n118|year=2008 |publisher= SAGE Publications; Cato Institute |location= Thousand Oaks, CA |isbn= 978-1-4129-6580-4 |oclc=750831024| lccn = 2008009151 |pages=195–97 |quote= |ref= |chapter= |title=Friedman, Milton (1912–2006) }} * Wood, John Cunningham, and Ronald N. Wood, ed. (1990), ''Milton Friedman: Critical Assessments'', v. 3. Scroll to chapter-preview [https://books.google.com/books?hl=en&lr=&id=goa--dQ_eHUC&oi=&dq= links.] Routledge. <!-- Don't put Friedman's works here -- we already have a Bibliography section above. If items must be added, they should be reading about him, not by him.--> ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://arilimag.ge/%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%9C-%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%9A/ მილტონ ფრიდმანი – კაპიტალიზმი და თავისუფლება] arilimag.ge * [http://miltonfriedman.hoover.org Collected Works of Milton Friedman] (Multiple Text, audio, video) * [http://www.oac.cdlib.org/findaid/ark:/13030/tf7t1nb2hx/ The Milton Friedman papers] at the [http://www.hoover.org/library-archives Hoover Institution Archives] * [https://www.lib.uchicago.edu/e/busecon/econfac/Friedman.html Selected Bibliography for Milton Friedman] at the University of Chicago Library * [https://ideas.repec.org/e/pfr10.html Profile] and [http://econpapers.repec.org/RAS/pfr10.htm Papers] at Research Papers in Economics/RePEc * {{IMDb name|0295313}} * [http://bfi.uchicago.edu/ Becker Friedman Institute] at the University of Chicago * [http://www.edchoice.org/ The Foundation for Educational Choice] * [http://www.economictheories.org/2008/08/milton-friedman-histor-theory-biography.html Milton Fridman] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190828223915/http://www.economictheories.org/2008/08/milton-friedman-histor-theory-biography.html |date=2019-08-28 }} at Scarlett * [http://nobelprize.org/nobel_prizes/economics/laureates/1976/friedman-lecture.html Inflation and Unemployment] 1976 lecture at NobelPrize.org * [http://nobelprize.org/nobel_prizes/economics/laureates/1976/friedman-speech.html Nobel Prize acceptance speech] * {{Cite book |title=Milton Friedman (1912–2006) |url=http://www.econlib.org/library/Enc/bios/Friedman.html |work=[[The Concise Encyclopedia of Economics]] |edition=2nd |series=Library of Economics and Liberty |publisher=Liberty Fund |year=2008 }} * [https://dominicstreatfeild.wordpress.com/2010/11/08/interview-with-milton-friedman/ Interview with Milton Friedman], Dominic Streatfeild, May 25, 2000, source material for ''Cocaine: An Unauthorised Biography'' * [http://www.newsweek.com/id/207218 Milton Friedman vs. The Fed Bailout] by Michael Hirsh, ''Newsweek'', July 17, 2009 * [https://www.nytimes.com/2010/08/01/opinion/01stockman.html?_r=2 Four Deformations of the Apocalypse], David Stockman, ''The New York Times'', July 31, 2010 * {{cite web |last=Roberts |first=Russ |title=Milton Friedman Podcasts |url=http://www.econtalk.org/archives/_featuring/milton_friedman/ |work=EconTalk |publisher=Library of Economics and Liberty }} * [https://fraser.stlouisfed.org/author/139 A collection of Milton Friedman's works] ;ვიდეოები * {{C-SPAN|miltonfriedman}} ** [http://www.booknotes.org/Watch/61272-1/Milton+Friedman.aspx ''Booknotes'' interview with Friedman on the 50th Anniversary Edition of F.A. Hayek's ''Road to Serfdom'', November 20, 1994.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101117153810/http://booknotes.org/Watch/61272-1/Milton+Friedman.aspx |date=ნოემბერი 17, 2010 }} ** [http://www.c-spanvideo.org/program/Depthw ''In Depth'' interview with Friedman, September 3, 2000] * {{YouTube|id=f1Fj5tzuYBE|title=''Free To Choose''}} * [https://www.pbs.org/wgbh/commandingheights/shared/minitext/int_miltonfriedman.html Milton Friedman], ''Commanding Heights'', Public Broadcasting Service, October 1, 2000, interview, profile and video * [http://miltonfriedman.blogspot.com/ "Free To Choose" (1980) a PBS TV Series by Milton Friedman] * [http://www.cato.org/special/friedman/ Milton Friedman] at the Cato Institute * [http://www.freetochoose.net/ Free to Choose Network] ==სქოლიო== {{სქოლიო|3}} ; ნაშრომები * {{cite book |title=Essays on the Great Depression |url=https://archive.org/details/essaysongreatdep0000bern |first=Ben |last=Bernanke |publisher=[[Princeton University Press]] |year=2004 |isbn=978-0-691-11820-8 |ref=harv}} * {{cite book |last=Ebenstein |first=Alan O. |year=2007 |title=Milton Friedman: A Biography |url=https://books.google.com/books?id=0mdWW-z1OPcC&pg=PA89 |publisher=St. Martin's Press |isbn=978-0-230-60345-5 |ref=harv}} * {{cite book |title=Two Lucky People: Memoirs |url=https://archive.org/details/twoluckypeopleme00frie |url-access=registration |first=Milton |last=Friedman |publisher=University of Chicago Press |year=1999 |isbn=978-0-226-26415-8 |ref=harv}} {{ნობელის პრემიის ლაურეატები ეკონომიკაში}} {{ნობელის პრემია 1976}} {{იდენტიფიკატორები}} {{DEFAULTSORT:ფრიდმანი, მილტონ}} [[კატეგორია:ამერიკელი აგნოსტიკოსები]] [[კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ეკონომისტები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ეკონომისტები]] [[კატეგორია:ჯონ ბეიტს კლარკის მედლის მფლობელები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ნობელის პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:ებრაელი ნობელის პრემიის ლაურეატები]] rk9rm6qk0t1c32s9y1m224wslx89zij ზურაბ ნიჟარაძე 0 396076 5426599 4886360 2026-07-03T15:39:06Z Geagea 783 {{ინფოდაფა არქიტექტორი}} + {{authority control}} 5426599 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა არქიტექტორი}} '''ზურაბ (პიკო) ნიჟარაძე''' (დ. [[4 დეკემბერი]], [[1928]], [[თბილისი]], [[საქართველო]] — გ. [[25 ივნისი]], [[2021]]) — [[ქართველი]] [[მხატვარი]]. [[საქართველოს სსრ სახალხო მხატვარი]] ([[1979]]). [[ღირსების ორდენი (საქართველო)|ღირსების ორდენი]]ს კავალერი ([[2005]]) == ბიოგრაფია == ზურაბ ნიჟარაძემ 1955 წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემია]]. 1964-1971 წლებში იყო სამხატვრო აკადემიის ხატვის კათედრის პედაგოგი, 1982-1987 წლებში რექტორი. მუშაობდა მხატვრობის სხვადასხვა დარგში: [[ფერწერა]], [[გრაფიკა]], თეატრალური, კინო და კედლის მხატვრობა. 1955 წლიდან სისტემატურად იღებდა მონაწილეობას საქართველოს რესპუბლიკურ და საბჭოთა კავშირის საკავშირო გამოფენებში, იფინებოდა მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში ქართველ მხატვრებთან ერთად. მისი ნამუშევრები დაცულია: ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმში ([[თბილისი]]), თეატრის, მუსიკის, კინოსა და ქორეოგრაფიის მუზეუმში ([[თბილისი]]), მხატვართა კავშირში ([[თბილისი]]), [[ტრეტიაკოვის გალერეა]]ში ([[მოსკოვი]]), რიო-დე-ჟანეიროს ნაციონალურ გალერეაში ([[ბრაზილია]]), ლუდვიგის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმში ([[აახენი]], [[გერმანია]]), [[აშშ]]-ის, [[საფრანგეთი]]ს, [[იტალია|იტალიის]], [[გერმანია|გერმანიის]], [[შვედეთი]]ს, [[საბერძნეთი]]ს და სხვა ქვეყნების კერძო კოლექციებში.<ref>{{cite web|url=http://artinfo.ge/2014/12/ზურაბ-ნიჟარაძე-86-წლის-გახდ/|title=ზურაბ ნიჟარაძე 86 წლის გახდა|publisher=Artinfo.ge|date=4 დეკემბერი, 2014|accessdate=17 თებერვალი, 2018}}</ref> ზურაბ ნიჟარაძე არის [[შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემია|შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემიის]] ლაურეატი. 2013 წლის 24 დეკემბერს, ხელოვნებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისთვის გადაეცა კულტურის სამინისტროს ჯილდო „ხელოვნების ქურუმი“.<ref>{{Cite web |url=https://art.gov.ge/ge/portfolio/%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94-%E1%83%96%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%91-%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D/ |title=ზურაბ ნიჟარაძე |accessdate=2023-11-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231101094155/https://art.gov.ge/ge/portfolio/%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94-%E1%83%96%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%91-%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D/ |archivedate=2023-11-01 }}</ref> 2011 წელს რეჟისორმა [[ოლიკო ჟღენტი|ოლიკო ჟღენტმა]] გადაიღო დოკუმენტური ფილმი, სადაც მოთხრობილია ზურაბ ნიჟარაძის შემოქმედებითი მოღვაწეობის შესახებ.<ref>[http://geocinema.ge//ka/movies/3479 ზურაბ ნიჟარაძე] — [[ეროვნული ფილმოგრაფია]]</ref> გარდაიცვალა 2021 წლის 25 ივნისს.<ref>{{cite news |last1=ვარადაშვილი |first1=მარიამ |title=მხატვარი ზურაბ ნიჟარაძე გარდაიცვალა |url=https://netgazeti.ge/news/550484/ |access-date=26 ივნისი, 2021 |work=netgazeti.ge |date=25 ივნისი, 2021}}</ref> ==ლიტერატურა== * ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი. – თბ., 1998-1999. - გვ. 257. ==რესურსები ინტერნეტში== * {{nplg ბიოგრაფია|00003158|ზურაბ ნიჟარაძე}} * [http://geocinema.ge//ka/persons/5255 ზურაბ ნიჟარაძე] — [[ეროვნული ფილმოგრაფია]] * [https://burusi.wordpress.com/2009/07/26/zurab-nijaradze/ ზურაბ ნიჟარაძის ნამუშევრები] — ბურუსი – BURUSI ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:ნიჟარაძე, ზურაბ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1928]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ივნისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2021]] [[კატეგორია:ქართველი მხატვრები]] [[კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო მხატვრები]] [[კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] q4eqacxp1ckrbtcl9jj6hlssp0zwawn მედინა-ასაჰარა 0 411158 5426767 4745680 2026-07-03T21:51:54Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426767 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი = მედინა-აზაჰარა |სურათი = [[ფაილი:Puerta_del_primer_ministro.JPG|250პქ]] |სურათის წარწერა= ჰაჯიბის კარიბჭე |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = |ქვეყანა = {{დროშა|ესპანეთი}} |ტიპი= კულტურული |კრიტერიუმი= iii, iv |ID = |ბმული = |რეგიონი= ევროპა |კოორდინატები= {{coord|37|53|16|N|4|52|01|W|}} |წელი= 2018 |სესია= |ნომერი = 1560 |გაფართოება = }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|1560}} '''მედინა-აზაჰარა''' ({{lang-es|Medina Azahara}}, მომდინარეობს {{lang-ar|مدينة الزهراء}}) — სასახლეების ქალაქი [[ესპანეთი|ესპანეთში]]. აგებულია [[X საუკუნე]]ში [[ომაიანები]]ს დინასტიის ხალიფა [[აბდ ალ-რაჰმან III]]-ის ბრძანების შესაბამისად. მდებარეობს [[კორდობა (ესპანეთი)|კორდობიდან]] დასავლეთით 8 კილომეტრში, სიერა-მორენას მთიანი ქედის რაიონში. ქალაქის აგების ძირითადი მიზეზი ატარებდა პოლიტიკურ-იდეოლოგიურ ხასიათს: ხალიფის ტიტული მისი მფლობელისაგან მოითხოვდა ახალი ქალაქის, როგორც ძალაუფლების სიმბოლოს დაარსებას. ქალაქის აშენებით ომაიან ხალიფებს სურდათ წარმოჩენილიყვნენ ჩრდილოეთ [[აფრიკა|აფრიკაში]] გაბატონებული [[ფატიმიდები]]ს ხალიფებზე უკეთესები. გარდა პოლიტიკისა, ისინი ასევე ოპონენტები იყვნენ რელიგიურ საკითხებში, კერძოდ, ფატიმიდები მისდევდნენ [[შიიზმი|შიიტური]] [[ისლამი]]ს მიმდინარეობას და მტრობდნენ ომაიანებს, რომელთა უმეტესობა მისდევდა [[სუნიზმი|სუნიტურ]] [[ისლამი|ისლამს]]. ასევე გავრცელებულია პოპულარული მოსაზრება, რომ ქალაქი ააგეს ხალიფის ფავორიტის სახელად აზ-ზაჰრას პატივსაცემად. [[1923]] წელს არქეოლოგიური გათხრების შემდეგ მედინა ასაჰარა აღიარეს ესპანეთის ეროვნული კულტურის ძეგლად, ხოლო [[2018]] წელს იგი შეიტანეს [[იუნესკო]]ს [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] ძეგლების სიაში<ref>[http://whc.unesco.org/en/news/1848/ Two sites added to UNESCO’s World Heritage List]</ref>. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://thewotme.com/2012/11/medina-azahara-el-capricho-del-primer-califa-de-al-andalus/ Medina Azahara, the whim of the first Caliph of Al-Andalus] *[https://web.archive.org/web/20120908193556/http://www.artencordoba.co.uk/MADINAT-AL-ZAHRA/Index.html Madinat al-Zahra by art historians (English)] *[http://www.artencordoba.com/MEDINA-AZAHARA/Index-Medina-Azahara-Cordoba.html Madinat al-Zahra by art historians (Spanish)] *[https://web.archive.org/web/20110728023720/http://www.qatarvisitor.com/index.php?cID=412&pID=1684 The Shining City: Qatar Visitor ] *[http://www.learn.columbia.edu/ma/htm/dj_islam/ma_dji_discuss_madinat.htm Columbia "briefing"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171219212801/http://www.learn.columbia.edu/ma/htm/dj_islam/ma_dji_discuss_madinat.htm |date=2017-12-19 }} by Prof. Dodds *[http://www.wmf.org/project/sal%C3%B3n-rico-palace-medina-al-zahra] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141024233649/http://www.wmf.org/project/sal%C3%B3n-rico-palace-medina-al-zahra |date=2014-10-24 }} *[http://www.medinaazahara.org/ Medina Azahara in Córdoba, Spain] in Spanish ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ესპანეთში}} [[კატეგორია:ესპანეთის არქეოლოგიური ძეგლები]] [[კატეგორია:ისლამური არქიტექტურა]] f6wrmo0fwhzzk1mh2wbwvaov81q3zg6 მიელიტი 0 438273 5426844 4840404 2026-07-04T05:37:51Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426844 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Nerve.nida.jpg|მინი|ზურგის ტვინი]] [[ფაილი:Transverse myelitis MRI.jpg|მინი]] '''მიელიტი''' — [[ზურგის ტვინი]]ს ანთება. ზურგის ტვინის ჰეტეროგენული ფოკალური ანთებითი დაავადება, რომელსაც ახასიათებს მოტორული სისუსტის, მგრძნობელობითი დარღვევების და აუტონომიური დისფუნქციის მწვავე ან ქვემწვავე განვითარება<ref name="pmid16630313">{{cite journal | vauthors = Kelly H | title = Evidence for a causal association between oral polio vaccine and transverse myelitis: A case history and review of the Literature | url = https://archive.org/details/sim_journal-of-paediatrics-and-child-health_2006-04_42_4/page/155 | journal = J Paediatr Child Health | volume = 42 | issue = 4 | pages = 155–9 | date = April 2006 | pmid = 16630313 | doi = 10.1111/j.1440-1754.2006.00840.x }}</ref>. ==სიმპტომები== დასაწყისი მწვავე ან ქვემწვავეა, ხშირად თან ახლავს ტემპერატურის მომატება. წარმოიქმნება ინტენსიური ტკივილები დაზიანების დონეზე, რომელსაც თან სდევს სხეულის [[ფეხი|ქვედა ნაწილებისა]] და კიდურების დამბლა. დაზიანებული უბნიდან აღინიშნება მგრძნობელობის სრული ან ნაწილობრივი დაკარგვა. ვლინდება მენჯის ორგანოების ფუნქციის მოშლა; წარმოიქმნება ბაბინსკის სიმპტომი. თავ-ზურგტვინის სითხეში აღინიშნება ჰიპერალბუმინოზი და პლეოციტოზი. გიიენ-ბარეს მწვავე დემიელინიზირებად პოლირადიკულონევროპათიას, განსხვავებით მიელიტისაგან თან არ ახლავს გამტარობის დარღვევები. მიელიტისაგან თითქმის არ განსხვავდება ეპიდურიტი; ზურგის ტვინის ინსულტი კლინიკური სურათით მოგვაგონებს მიელიტს, მაგრამ გამოირჩევა [[თავის ტვინი|თავისა]] და [[ზურგის ტვინი]]ს სითხის ნორმალური შემადგენობითა და დაზიანების ლოკალიზაციით, როგორც წესი, წინა სპინალური არტერიის აუზში. ზოგჯერ მიელიტის სიმპტომები შერწყმულია მხედველობის ნერვის ნევრიტთან, წარმოქმნის ოპტიკომიელიტის სინდრომს, ან დევიკის დაავადებას, რომელიც ახლოსაა დემიელინიზირებად დაავადებასთან. აღმავალი პიოგენური მიელიტები ჩვეულებრივ მთავრდება ლეტალურად. თუმცა დროულად დაწყებულმა მკურნალობამ შესაძლებელია იხსნას ავადმყოფი. უხეში დაზიანების დროს რჩება მყარი პარაპლეგია. შედარებით იოლ შეთხვევებში შესაძლებელია ფუნქციის აღდგენა<ref name="pmid16808820">{{cite journal | vauthors = Wasay M, Arif H, Khealani B, Ahsan H | title = Neuroimaging of tuberculous myelitis: analysis of ten cases and review of literature | journal = J Neuroimaging | volume = 16 | issue = 3 | pages = 197–205 | date = July 2006 | pmid = 16808820 | doi = 10.1111/j.1552-6569.2006.00032.x }}</ref>. მიელიტის ზოგიერთ შემთხვევაში [[ზურგის ტვინი]]ს ნივთიერების ნეკროზი შეიძლება საკმაოდ ღრმა იყოს. ზურგის ტვინის პარენქიმის ნეკროზი მიელიტის მქონე ავადმყოფს პერიოდულად შეიძლება მოემატოს რამდენიმე თვის განმავლობაში და ჩაითრიოს მიმდებარე დაუზიანებელი უბნებიც. საბოლოოდ მიელიტით დაზიანების დონეზე ზურგის ტვინი ზომებში მცირდება ნაწიბურის ზოლამდე, რომელიც წარმოდგენილია გლიის უჯრედებით. ასეთ მდგომარეობას კლინიკურ პრაქტიკაში აღნიშნავენ ტერმინით „პროგრესირებადი ნეკროტული მიელოპათია“. ხანდახან პროგრესირებადი ნეკროტული მიელოპათიის დროს პათოლოგიურ პროცესში ჩათრეულია მთელი ზურგის ტვინი („ნეკროტული პანმიელოპათია“). თუ ზურგის ტვინის განივი ნეკროტული დაზიანება პაციენტს უჩნდება მხედველობის ნერვის ნევრიტამდე ან ნევრიტის შემდეგ მალევე, ამ მდგომარეობას უწოდებენ დევიკის დაავადებას ანდა ოპტიკომიელიტს. შესაძლოა, რომ ასეთი ანთებითი მიელოპათია დაკავშირებული იყოს გაფანტულ სკლეროზთან, ხოლო ბევრი მათგანი გაფანტული სკლეროზის სახეობასაც წარმოადგენს<ref>{{cite web|url=http://myelitis.org|title=Transverse Myelitis Association - Advocating for individuals with rare neuro-immune disorders|author=|date=|website=The Transverse Myelitis Association|accessdate=21 March 2018}}</ref>. ==პათოგენეზი== გამომწვევია ნეიროტროპული ვირუსები ან [[ვაქცინაცია|ვაქცინაციებისა]] და დემიელინიზირებადი პროცესების დროს განვითარებული ნეიროალერგიული რეაქციები, იშვიათად ჩირქმბადი ფლორა; დაზიანების მიდამოში, ჩვეულებრივ გულმკერდის ქვედა ნაწილში, აღინიშნება შეშუპება, ჰიპერემია, მრავლობითი თრომბირებული სისხლძარღვები პერივასკულური ანთებითი ფოკუსებით. ==ინფექციური მიელოპათია== ზურგის ტვინის [[ვირუსები|ვირუსულ]] დაზიანებას ახლავს მიელიტის სპეციფიკური ტიპები. წარსულში ზურგის ტვინის ყველაზე გავრცელებული ინფექცია იყო პოლიომელიტი. დღესდღეობით ვირუსული მიელიტის ყველაზე ხშირი მიზეზი ხდება შემომსარტყლავი ჰერპესი, რომელიც თავიდან რადიკულარულ (ფესვურ) სიმპტომებს იძლევა. შემომსარტყლავი ჰერპესის დროს პათოლოგიური პროცესი მხოლოდ ზურგის ტვინის რუხ ნივთიერებას არ ეხება, როგორც ეს ხდება პოლიომიელიტის დროს. ავადმყოფების თავ-ზურგ-ტვინის სითხეში ყოველთვისაა ლიმფოციტები. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://www.medicinaclinic.org/энциклопедия/поперечный-миелит] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210909092726/https://www.medicinaclinic.org/%D1%8D%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F/%D0%BF%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D1%87%D0%BD%D1%8B%D0%B9-%D0%BC%D0%B8%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%82 |date=2021-09-09 }} * [https://www.eurolab.ua/encyclopedia/Neurology.patient/6947/ ღია მიელიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190531192713/https://www.eurolab.ua/encyclopedia/Neurology.patient/6947/ |date=2019-05-31 }} * [https://www.medkurs.ru/encyclopedia/M/section2288/11530.html] * [https://www.popmech.ru/science/news-445842-ssha-nakryla-epidemiya-tainstvennoy-bolezni/ მიელიტი აშში] * [https://health.rin.ru/uni/text/pages/576.html მიელიტი] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები]] [[კატეგორია:ანთებები]] [[კატეგორია:დაავადებები]] [[კატეგორია:მედიცინა]] 9nsbzimumbagzi0d386cvzmdgds43bt მარიო სოტო (ფეხბურთელი) 0 445823 5426579 5404380 2026-07-03T14:07:30Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 5 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426579 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მარიო სოტო |სურათი = Mario Soto Benavides (born July 10, 1950) — Chile NFT Defender (1975–1985).jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = მარიო სოტო ბენავიდესი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1950|7|10|}} |დაბადების ადგილი = [[სანტიაგო]], [[ჩილე]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე = 177 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] |წელი1 = 1969–1973 |კლუბი1 = [[მაგალიანესი (საფეხბურთო კლუბი)|მაგალიანესი]] |მატჩი1 = 85 |გოლი1 = 0 |წელი2 = 1974–1977 |კლუბი2 = [[უნიონ ესპანიოლა (საფეხბურთო კლუბი)|უნიონ ესპანიოლა]] |მატჩი2 = 105 |გოლი2 = 2 |წელი3 = 1977 |კლუბი3 = [[პალმეირასი (საფეხბურთო კლუბი)|პალმეირასი]] |მატჩი3 = 28 |გოლი3 = 0 |წელი4 = 1978–1985 |კლუბი4 = [[კობრელოა (საფეხბურთო კლუბი)|კობრელოა]] |მატჩი4 = 235 |გოლი4 = 11 |წელი5 = 1986 |კლუბი5 = [[აუდაქს იტალიანო (საფეხბურთო კლუბი)|აუდაქს იტალიანო]] |მატჩი5 = 2 |გოლი5 = 0 |ეროვნული წელი1 = 1975–1985 |ეროვნული ნაკრები1 = [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] |ეროვნული მატჩი1 = 48 |ეროვნული გოლი1 = 1 |მედლის თარგები = |გაწვრთნის წელი1 = 2004 |გაწვრთნილი კლუბი1 = [[უნიონ სან-ფელიპე (საფეხბურთო კლუბი)|უნიონ სან-ფელიპე]] |გაწვრთნის წელი2 = 2005–2006 |გაწვრთნილი კლუბი2 = [[სანტიაგო უონდერერსი (საფეხბურთო კლუბი)|სანტიაგო უონდერერსი]] |გაწვრთნის წელი3 = 2010 |გაწვრთნილი კლუბი3 = [[კობრელოა (საფეხბურთო კლუბი)|კობრელოა]] |გაწვრთნის წელი4 = 2012 |გაწვრთნილი კლუბი4 = [[არტურო ფერნანდეს ვიალი (საფეხბურთო კლუბი)|არტურო ფერნანდეს ვიალი]] |კლუბი-განახლება = |ეროვნული ნაკრები-განახლება = }} '''მარიო სოტო ბენავიდესი''' ({{lang-es|Mario Soto Benavides}}; დ. [[10 ივლისი]], [[1950]], [[სანტიაგო]], [[ჩილე]]) — ჩილელი [[ფეხბურთელი]], [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]]. [[კოპა ამერიკა|1979 წლის სამხრეთ ამერიკის ვიცე-ჩემპიონი]] [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მონაწილე. სათამაშო კარიერის დასრულების შემდეგ მუშაობდა ფეხბურთის მწვრთნელად. === საკლუბო კარიერა === იცავდა სან-ბერნარდოს „მაგალიანესის“, [[სანტიაგო]]ს „უნიონ ესპანიოლას“, [[სან-პაულუ]]ს „პალმეირასის“, [[ელ-ლოა (პროვინცია)|კალამის]] „კობრელოას“ და [[ლა-ფლორიდა (ჩილე)|ლა-ფლორიდის]] „აუდაქს იტალიანოს“ ღირსებას. ჩილეს ჩემპიონი და [[ლიბერტადორესის თასი]]ს ფინალისტი „უნიონ ესპანიოლას“ შემადგენლობაში. ჩილეს სამგზის ჩემპიონი და [[ლიბერტადორესის თასი]]ს ორგზის ფინალისტი „კობრელოას“ შემადგენლობაში. === სანაკრებო კარიერა === 1975–1985 წლებში [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 48 შეხვედრას ატარებს და ერთი ბურთი გააქვს.<ref>{{Cite web |title=Mario Soto Benavides |url=https://partidosdelaroja.blogspot.com/1975/07/mario-soto-benavides.html |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190917220839/https://partidosdelaroja.blogspot.com/1975/07/mario-soto-benavides.html |archivedate=2019-09-17 }}</ref><ref group="კომ.">Nombre: Mario del Tránsito Soto Benavides · Fecha de nacimiento: 10 de julio de 1950 · Debut internacional: 17 de julio de 1975 · Partidos clase A: 48 · იხ. [http://partidosdelaroja.blogspot.com/1975/07/mario-soto-benavides.html წყარო]</ref><ref>[http://www.solofutbol.cl/seleccion%20chilena/jugadores%20seleccion%20chilena%20S/soto%20benavides,%20mario.html Mario Soto Benavides]. ''solofutbol.cl''</ref> ==== სანაკრებო სტატისტიკა ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | {{დროშანიშანი|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] |- !წელი !width="40"|მატჩი !width="40"|გოლი |- |1975 ||4||0 |- |1976 ||2||0 |- |1977 ||5||0 |- |1979 ||7||1 |- |1980 ||3||0 |- |1981 ||11||0 |- |1982 ||4||0 |- |1985 ||12||0 |- !ჯამში!!48!!1 |} === მსოფლიო ჩემპიონატზე === მარიო სოტომ [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ორ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა — [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|დასავლეთ გერმანიისა]] და [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ.<ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/players/mario_soto.php Mario Soto in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|<sup>ჩემპ.</sup>|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|<sup>მასპინძელი</sup>|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|<sup>№</sup>|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>პოზიცია</sup>|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>შ</sup>|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>ბ</sup>|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>მ</sup>|მოგება}} !! {{Tooltip|<sup>ფ</sup>|ფრე}} !! {{Tooltip|<sup>წ</sup>|წაგება}} !! {{Tooltip|<sup>შედეგი</sup>|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] || {{ESP}} || {{დროშანიშანი|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] || 2 || 0 || 0 || 0 || 2 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#2 ჯგუფი|ჯგუფური ეტაპი]] |} ==საკლუბო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align: left;" |- !კლუბი !ქვეყანა !წლები !{{Tooltip|წყარო|ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის ინტერნეტსა და მედიასივრცეში არსებული რესურსები.}} |-align=left |'''მაგალიანესი''' ({{lang-es|Club Deportivo Magallanes}}) |{{CHI}} |[[1969]]–[[1973]] |<ref>{{Cite web |title=Magallanes 1969 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201969%20campeonato%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190918001700/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201969%20campeonato%20nacional.htm |archivedate=2019-09-18 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „მაგალიანესის“ შემადგენლობაში 1969 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 3 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201969%20campeonato%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Magallanes 1971 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201971%20campeonato%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190918003222/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201971%20campeonato%20nacional.htm |archivedate=2019-09-18 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „მაგალიანესის“ შემადგენლობაში 1971 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 19 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201971%20campeonato%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Magallanes 1972 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201972%20campeonato%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190918003636/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201972%20campeonato%20nacional.htm |archivedate=2019-09-18 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „მაგალიანესის“ შემადგენლობაში 1972 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 29 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201972%20campeonato%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Magallanes 1973 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201973%20campeonato%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190918003815/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201973%20campeonato%20nacional.htm |archivedate=2019-09-18 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „მაგალიანესის“ შემადგენლობაში 1973 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 34 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Magallanes/Magallanes%201973%20campeonato%20nacional.htm წყარო]</ref> |-align=left |'''უნიონ ესპანიოლა''' ({{lang-es|Club Unión Española}}) |{{CHI}} |[[1974]]–[[1976]] |<ref>{{Cite web |title=Union Española 1974 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201974%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190918004039/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201974%20nacional.htm |archivedate=2019-09-18 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „უნიონ ესპანიოლას“ შემადგენლობაში 1974 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 36 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201974%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201975%20nacional.htm |title=Union Española 1975 - Campeonato Nacional |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190917222905/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201975%20nacional.htm |archivedate=2019-09-17 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „უნიონ ესპანიოლას“ შემადგენლობაში 1975 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 34 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი ბურთი გაიტანა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201975%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Union Española 1976 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201976%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190918004616/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201976%20nacional.htm |archivedate=2019-09-18 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „უნიონ ესპანიოლას“ შემადგენლობაში 1976 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 35 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი ბურთი გაიტანა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201976%20nacional.htm წყარო]</ref> |-align=left |'''პალმეირასი''' ({{lang-pt|Palmeiras}}) |{{BRA}} |<center>[[1977]]</center> |<ref>{{Cite web |title=Mário Soto… atirem a primeira pedra |url=https://tardesdepacaembu.wordpress.com/2017/01/23/mario-soto-atirem-a-primeira-pedra/ |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190918013226/https://tardesdepacaembu.wordpress.com/2017/01/23/mario-soto-atirem-a-primeira-pedra/ |archivedate=2019-09-18 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „პალმეირასის“ შემადგენლობაში 1977 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 28 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. იხ. [http://tardesdepacaembu.wordpress.com/2017/01/23/mario-soto-atirem-a-primeira-pedra/ წყარო]</ref><ref>[https://archive.today/20190918015218/https://books.google.ge/books?id=BQhzDwAAQBAJ&pg=PA347&lpg=PA347&dq=Mario+Soto+Benavides+Palmeiras&source=bl&ots=letOISo8LE&sig=ACfU3U2KvmZRByaqeR3I51wHqcsalavUEw&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjDpoeNnNnkAhVPNOwKHVZ8BHYQ6AEwEnoECAkQAQ%23v=onepage&q=Mario%20Soto%20Benavides%20Palmeiras&f=false Mário Soto Benavides]. ''Sociedade Esportiva Palmeiras''</ref><ref group="კომ.">Sociedade Esportiva Palmeiras. Wagner Luiz Marques. იხ. [http://books.google.ge/books?id=BQhzDwAAQBAJ&pg=PA347&lpg=PA347&dq=Mario+Soto+Benavides+Palmeiras&source=bl&ots=letOISo8LE&sig=ACfU3U2KvmZRByaqeR3I51wHqcsalavUEw&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjDpoeNnNnkAhVPNOwKHVZ8BHYQ6AEwEnoECAkQAQ#v=onepage&q=Mario%20Soto%20Benavides%20Palmeiras&f=false წყარო]</ref><ref>[https://archive.today/20190918015914/https://books.google.ge/books?id=tFG0b_gEwk4C&pg=PA73&lpg=PA73&dq=Mario+Soto+Benavides+Palmeiras&source=bl&ots=xVEk1jgae6&sig=ACfU3U2tW49IxA1-nhD9QR4hxKeVOI4HbA&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwj0rsLqotnkAhUh06YKHXsrAxE4ChDoATAAegQICRAB%23v=onepage&q=Mario%20Soto%20Benavides%20Palmeiras&f=false Mário Soto] // ''Placar Magazine No. 879. 6 Apr 1987''</ref><ref group="კომ.">A hora de ensinar · Placar Magazine No. 879. 6 Apr 1987. იხ. [http://books.google.ge/books?id=tFG0b_gEwk4C&pg=PA73&lpg=PA73&dq=Mario+Soto+Benavides+Palmeiras&source=bl&ots=xVEk1jgae6&sig=ACfU3U2tW49IxA1-nhD9QR4hxKeVOI4HbA&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwj0rsLqotnkAhUh06YKHXsrAxE4ChDoATAAegQICRAB#v=onepage&q=Mario%20Soto%20Benavides%20Palmeiras&f=false წყარო]</ref> |-align=left |'''კობრელოა''' ({{lang-es|Club de Deportes Cobreloa}}) |{{CHI}} |[[1978]]–[[1985]] |<ref>{{Cite web |title=Cobreloa 1978 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201978%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20130306070758/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201978%20nacional.htm |archivedate=2013-03-06 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „კობრელოას“ შემადგენლობაში 1978 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 32 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და სამი ბურთი გაიტანა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201978%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Cobreloa 1979 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201979%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20130306070803/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201979%20nacional.htm |archivedate=2013-03-06 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „კობრელოას“ შემადგენლობაში 1979 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 37 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და სამი ბურთი გაიტანა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201979%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Cobreloa 1980 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201980%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20130306072120/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201980%20nacional.htm |archivedate=2013-03-06 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „კობრელოას“ შემადგენლობაში 1980 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 33 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201980%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Cobreloa 1981 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201981%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20130306075928/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201981%20nacional.htm |archivedate=2013-03-06 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „კობრელოას“ შემადგენლობაში 1981 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 25 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი ბურთი გაიტანა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201981%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Cobreloa 1982 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201982%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20130306080236/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201982%20nacional.htm |archivedate=2013-03-06 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „კობრელოას“ შემადგენლობაში 1982 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 30 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ორი ბურთი გაიტანა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201982%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Cobreloa 1983 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201983%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20130306071927/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201983%20nacional.htm |archivedate=2013-03-06 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „კობრელოას“ შემადგენლობაში 1983 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 39 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი ბურთი გაიტანა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201983%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Cobreloa 1984 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201984%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20130802211944/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201984%20nacional.htm |archivedate=2013-08-02 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „კობრელოას“ შემადგენლობაში 1984 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 25 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი ბურთი გაიტანა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201984%20nacional.htm წყარო]</ref><ref>{{Cite web |title=Cobreloa 1985 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201985%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20130803194447/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201985%20nacional.htm |archivedate=2013-08-03 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „კობრელოას“ შემადგენლობაში 1985 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 14 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. იხ. [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Cobreloa/Cobreloa%201985%20nacional.htm წყარო]</ref> |-align=left |'''აუდაქს იტალიანო''' ({{lang-es|Audax Italiano}}) |{{CHI}} |<center>[[1986]]</center> |<ref>{{Cite web |title=Audax Italiano 1986 - Campeonato Nacional |url=http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Audax%20Italiano/Audax%20Italiano%201986%20nacional.htm |accessdate=2022-05-06 |archiveurl=https://archive.today/20190917235947/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Audax%20Italiano/Audax%20Italiano%201986%20nacional.htm |archivedate=2019-09-17 }}</ref><ref group="კომ.">''შენიშვნა:'' აღნიშნულ საიტზე წარმოდგენილი მონაცემების მიხედვით მარიო სოტომ „აუდაქს იტალიანოს“ შემადგენლობაში 1986 წლის ეროვნული ჩემპიონატის 2 კალენდარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა. დაარქივებულია [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Audax%20Italiano/Audax%20Italiano%201986%20nacional.htm წყარო]</ref> |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|ჩილე}} უნიონ ესპანიოლა * ჩილეს პრიმერა დივიზიონი: 1975 <ref>[https://web.archive.org/web/20190913151514/http://solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/Campeonatos%20nacionales%20WEB/Temporada%201975/Campeonato%201975.html Campeonato Nacional 1975]. ''solofutbol.cl''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20190913163628/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/equipos/Union%20Espanola/Union%20Espanola%201975%20nacional.htm Union Española 1975 - Campeonato Nacional]. ''solofutbol.cl''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20190913125353/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/Campeonatos%20nacionales%20WEB/Temporada%201975/Campeonato%20Nacional%201975.htm Campeonato Nacional 1975 · Tabla de Posiciones]. ''solofutbol.cl''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20190911073223/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/Campeonatos%20nacionales%20WEB/Temporada%201975/Resultados%201975.html Campeonato Nacional 1975 · Resultados]. ''solofutbol.cl''</ref><ref>[https://archive.today/20190917224234/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/Campeonatos%20nacionales%20WEB/Temporada%201975/Partidos%20-%20Campeonato%20Nacional%201975.htm Campeonato Nacional 1975 · Partidos]. ''solofutbol.cl''</ref> * [[ლიბერტადორესის თასი|ლიბერტადორესის თასის ფინალისტი]]: 1975 ; {{დროშანიშანი|ჩილე}} კობრელოა * ჩილეს პრიმერა დივიზიონი: 1980,<ref>[https://web.archive.org/web/20190917211411/http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/Campeonatos%20nacionales%20WEB/Temporada%201980/Campeonato%201980.html Campeonato Nacional 1980]. ''solofutbol.cl''</ref> 1982, 1985 * [[ლიბერტადორესის თასი|ლიბერტადორესის თასის ფინალისტი]]: 1980, 1982 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|ჩილე}} [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილე]] * [[კოპა ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1979 === ინდივიდუალური === * ჩილეს წლის საუკეთესო ფეხბურთელი Deporte Total-ის ვერსიით: 1982 <ref>Revista Deporte Total N° 94 del 29.3.1983.</ref> == ბიბლიოგრაფია == * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700:%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20190914185653/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700:%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98|archive-date=2019-09-14}} * {{Cite book|last=Glanville|first=Brian|title=The Story of the World Cup|publisher=Faber|year=2018|location=London|url=https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|access-date=2023-09-09|archive-url=https://archive.today/20190914190442/https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|archive-date=2019-09-14}} {{ISBN|9780571325566}} ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://www.besoccer.com/player/m-soto-387761 BeSoccer] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230426134757/https://www.besoccer.com/player/m-soto-387761 |date=2023-04-26 }} · [http://www.footballdatabase.eu/es/jugador/detalles/48543-mario-soto Footballdatabase.eu] · [http://www.national-football-teams.com/player/21580/Mario_Soto.html National-Football-Teams.com] · [http://www.transfermarkt.com/mario-soto/profil/spieler/132876 Transfermarkt] * [http://www.11v11.com/players/mario-soto-116701/ მარიო სოტოს სანაკრებო სტატისტიკა] — Association of Football Statisticians * [http://www.solofutbol.cl/futbol%20chileno/Campeonatos%20Nacionales/Presentacion.html ჩილეს ეროვნული ჩემპიონატების სტატისტიკა (1933–2018)] — Solofutbol.cl ==კომენტარები== {{Reflist|group=კომ.|30em}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სოტო, მარიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1950]] [[კატეგორია:დაბადებული 10 ივლისი]] [[კატეგორია:ჩილელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ჩილეს საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პალმეირასის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ჩილეს ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1975 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1979 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] q3ji7rpbx0w5bi6ote8i1l8hoan2t1f მინგეჩაურის კაშხალი 0 447178 5426859 4650310 2026-07-04T07:31:38Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426859 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტბა |სახელი = მინგეჩაურის კაშხალი |მშობლიური სახელი = |სურათი = |სურათის სიგანე = |სურათის წარწერა = |lat_dir =N |lat_deg =40 |lat_min = 47|lat_sec = |lon_dir =E |lon_deg =47 |lon_min = 42|lon_sec = |CoordRegion = |CoordScale = |მდებარეობა = {{დროშა|აზერბაიჯანი}} |ტერიტორიული ერთეული = |სიმაღლე ზღვის დონიდან = |სიგრძე = |სიგანე = |ფართობი = |მოცულობა = |სანაპირო ზოლის სიგრძე = |მაქსიმალური სიღრმე = |საშუალო სიღრმე = |მარილიანობა = |გამჭვირვალობა = |აუზის ფართობი = |ჩამდინარე მდინარე = |გამომდინარე მდინარე = |პოზრუკა = აზერბაიჯანი |პოზრუკის სიგანე = |სქოლიო = |ვიკისაწყობი = }} '''მინგეჩაურის კაშხალი''' (''მინგეჩაურის ჰიდროელექტროსადგური'', ''მინგაჩაურჰესი'') — უდიდესი ჰიდროელექტროსადგური, რომელიც მდებარეობს [[სამხრეთ კავკასია|სამხრეთ კავკასიაში]], [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანში]], ახლოს ქალაქ [[მინგეჩაური|მინგეჩაურთან]]. კომპლექსის სიმაღლე არის - 81 მ, სიგანე 16 მეტრი, სიგრძე 1550 მ, მოიცავს 605 კმ<sup>2</sup>-ს და მისი მოცულობაა 15.7 კუბური კილომეტრი<ref name=":0">{{cite web|url=http://www.booksite.ru/fulltext/1/001/008/076/626.htm|deadlink=yes|title=Мингечаурская ГЭС|publisher=www.booksite.ru|accessdate=2018-06-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070714192416/http://www.booksite.ru/fulltext/1/001/008/076/626.htm|archivedate=2007-07-14}}</ref>. ==ისტორია== 1927 წელს [[საბჭოთა კავშირი|საბჭოთა კავშირის]] შრომისა და თავდაცვის საბჭომ, სპეციალური კომისია გაგზავნა სოფელ მინგეჩაურში. ამ კომისიის გაგზავნის მიზანს წარმოადგენდა კაშხლის აშენება, რომლის სიმაღლე დაახლოებით 28 მ უნდა ყოფილიყო.<ref name=":1">{{cite web|url=http://anl.az/down/meqale/azerizv/2014/yanvar/346924.htm|title=Мингячевирский гидроузел|author=|website=|date=|publisher=|access-date=2019-10-11|archive-date=2017-09-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909003803/http://anl.az/down/meqale/azerizv/2014/yanvar/346924.htm}}</ref>ჰიდროელექტროსადგურის აშენების შესახებ გადაწყვეტილება მიიღეს 1939 წელს სსრ კავშირის „ВКП(б)“-ს მე -18 სხდომაზე. სპეციალური კომისიის წევრებმა მოამზადეს პროექტი ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობის შესახებ, რომლის თანახმად, მუშაობა დაიწყო ქედის ძირში. მაგრამ, სამუშაოები შეწყდა და განაახლეს მხოლოდ [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულების შემდეგ. 1945 წლის ზაფხულში ბოლშევიკთა გაერთიანების საკავშირო კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის ლიდერებმა და სსრ კავშირის სახალხო კომისართა საბჭოს წევრებმა მიიღეს გადაწყვეტილება, რომლის თანახმადაც უნდა გაეგრძელებიათ მინგეჩაურის ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობა.<ref name=":1"/> კაშხლის მშენებლობა დაიწყო 1945 წელს, პირველი ჰიდროგეგმა ექსპლუატაციაში შევიდა 1953 წელს. გახსნის ცერემონია მოხდა 1954 წლის 10 იანვარს. 1954 წელშივე კაშხალმა დაიწყო სრული სიმძლავრით მუშაობა.<ref name=":0" /> აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტმა მონაწილეობა მიიღო 2018 წლის 27 თებერვალს, მინგეჩაურის ჰიდროელექტროსადგურის ექსპლუატაციის ცერემონიაში. სადგურის ყველა ძველი ჰიდროგენერატორი და ტურბუნები შეიცვალა ახლით. შედეგად, ელექტროსადგურის საწარმოო სიმძლავრე 284 მგვტ-იდან 424 მგვტ-მდე გაიზარდა.<ref name=":10">{{Cite web|url=http://en.president.az/articles/27162|title=Ilham Aliyev launched newly-renovated Mingachevir Hydroelectric Power Station|last=Official web-site of President of Azerbaijan Republic|website=en.president.az|language=en|access-date=2018-06-30}}</ref>მინგეჩაურის ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობის გამო, უამრავი ადამიანი ჩამოიყვანეს აზერბაიჯანის სხვადასხვა რეგიონებიდან. სულ 20 000 ადამიანი მონაწილეობდა ელექტროსადგურის მშენებლობაში. დაახლოებით 10,000 გერმანელი სამხედრო ტყვე ჩაერთო 1940-იანი წლების ბოლოსკენ.<ref name=":10"/>მინგეჩაურის ჰესის სიმძლავრეა 359 მეგავატი, რომელსაც აქვს 6 ჰიდროაგრეგატი. ელექტროენერგიის საშუალო წლიური წარმოება არის 1.4 მილიარდი კვტ / სთ. კაშხალი გამოიყენაბა ელექტოენერგიის წარმოებისთვის და სარწყავი წყლის შესანახად.<ref>{{cite web|title=Energy production|url=http://www.azerenerji.gov.az/index.php?option=com_content&view=article&id=91&Itemid=112&lang=en|publisher=AzerEnerji|accessdate=12 March 2015}}</ref> მასთან მდებარე წყალსაცავიდან წყალი მიეწოდება ზემო ყარაბაღსა და ზემო [[შირვანი (ქალაქი)|შირვანის]] არხებს, რომლებიც ქვეყნის მიწების დაახლოებით 2 500 000 ჰექტრის მორწყვას უზრუნველყოფს. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[მინგეჩაურის წყალსაცავი]] ==ლიტერატურა== * Краткая географическая энциклопедия, Том 3/Гл.ред. Григорьев А. А. М.:Советская энциклопедия — 1962, 580 с. с илл., 19 л. Карт * Юсифов Н. Гасанов Г. Реструктуризация и приватизация в электроэнергетике Азербайджанской Республики, 2003 * [http://naukovedenie.ru/PDF/107EVN615.pdf Алиев Р. Исмаилова Г. «Зелёная экономика» в Азербайджанской Республике: предпосылки и направления развития, ж. «Науковедение», 2015 Том 7, № 6] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.azerbaijan.az/_Districts/_districts_a.html Mingəçevir Haqqında] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121012033700/http://www.azerbaijan.az/_Districts/_districts_a.html |date=2012-10-12 }} * [http://www.minenergy.gov.az/ Официальный сайт Министерства Энергетики Азербайджанской Республики] * [http://www.economy.gov.az/en/ Официальный сайт Министерства Экономики Азербайджанской Республики] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კაშხლები]] [[კატეგორია:ჰიდროტექნიკური ნაგებობები]] thhbv3wu4cj9gewmea8z80nhavilygf მირზა ალექპერ საბირი 0 448552 5426874 4884148 2026-07-04T08:30:24Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426874 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი | სახელი = მირზა ალექპერ თაჰირზადე | სურათი= Sabir.jpg | ტიტრი = | ჩარჩო = | ფსევდონიმი = საბირი (მირატ, ფაზილ, ჰოფ-ჰოფ) | სრული სახელი = მირზა ალექპერ ზეინალაბდის ოღლუ თაჰირზადე | დაბადების თარიღი = [[1862]], [[30 მაისი]] | დაბადების ადგილი = [[შემახა]], [[რუსეთის იმპერია]] {{დროშანიშანი|რუსეთი}} | გარდაცვალების თარიღი = [[1911]], [[12 ივლისი]] (49 წელი) | გარდაცვალების ადგილი = [[შემახა]], [[რუსეთის იმპერია]] {{დროშანიშანი|რუსეთი}} | საქმიანობა = პოეტი | ეროვნება = [[აზერბაიჯანელები|აზერბაიჯანელი]] | პერიოდი = [[1903]] - [[1911]] | ჟანრი = [[სატირა]], [[ლირიკა]], [[რეალიზმი]] | ენა = | მოქალაქეობა = [[რუსეთის იმპერია]] | alma_mater = | თემატიკა = | მიმდინარეობა = | დებიუტი = ჰოფჰოფნამე | magnum_opus = | მეუღლე = | პარტნიორი = | შვილები = | ნათესავები = | გავლენა მოახდინეს = | გავლენა მოახდინა = | საიტი = | ხელმოწერა = | სქოლიო = }} '''საბირი''' ({{Lang-az|Mirzə Ələkbər Zeynalabdin oğlu Tahirzadə|میرزا علی اکبر صابر}} ნამდვილი სახელი '''მირზა ალექპერ ზეინალაბდინ ოღლუ თაჰირზადე''') — აზერბაიჯანელი [[პოეტი]], [[სატირი]] და ერთ-ერთი [[XX საუკუნე|XX]] საუკუნის ცნობილი აზერბაიჯანელი პოეტი. == ბიოგრაფია == დაიბადა [[1862]] წლის [[30 მაისი|30 მაისს]] ქალაქ [[შემახა|შემახაში]] პატარა ვაჭრის ღარიბ ოჯახში. ”საბირი” (”მომთმენი”) არის პოეტის მრავალი მეტსახელიდან ერთ-ერთი. ეს სახელი დაუმკვიდრდა პოეტს, თუმცა მას სხვა ფსევდონიმებიც ჰქონდა. საბირმა დაწყებითი განათლება სასულიერო სკოლაში მიიღო, მაგრამ [[1874]] წელს იგი შევიდა ახალი ტიპის სკოლაში, რომელიც გახსნა ცნობილმა განმანათლებელმა, პოეტმა და სატირიკოსმა ს. შირვანიმ, სადაც, ტრადიციული სკოლებისგან განსხვავებით, ასწავლიდნენ ზოგად საგნებს, [[აზერბაიჯანული ენა|აზერბაიჯანულ]] და [[რუსული ენა|რუსულ]] ენებს. საბირის სწავლამ ამ სკოლაში და განსაკუთრებით მისმა გაცნობამ შირვანისთან დიდი როლი ითამაშა მომავალი პოეტის ცხოვრებაში. სეიდ აზიმ შირვანიმ ყურადღება გაამახვილა ბიჭის არაჩვეულებრივ შესაძლებლობებზე და ხელმძღვანელობდა მის პირველ პოეტურ ექსპერიმენტებს. საბირმა პირველი ლექსი დაწერა, როდესაც ის რვა წლის იყო. შირვანიმ კვლავ განაგრძო დახმარება, როდესაც საბირმა, მამის დაჟინებული მოთხოვნით, იძულებული გახდა დაეტოვებინა სკოლა, რომელშიც მან შეძლო სწავლა მხოლოდ ორი წლის განმავლობაში. საბირის მამამ ახალგაზრდა აიძულა მაღაზიაში ემუშავა, მაგრამ ეს ხელობა მისთვის ძალზე მძიმე იყო და მან მთელი თავისუფალი დრო დაუთმო დამოუკიდებელ შესწავლასა და საყვარელ პოეზიას. პირველ წლებში მან დაწერა ლირიკული გაზელები, ხოლო შეკვეთით - [[ელეგია (პოეზია)|ელეგიები]], სამგლოვიარო და საქებარი ლექსები. მისი პირველი ნამუშევარი მხოლოდ [[1903]] წელს გამოჩნდა გაზეთ „შარგი რუსში“ (რუსული აღმოსავლეთი). 1903-05 წლებში საბირი თანამშრომლობდა გაზეთებთან და ჟურნალებთან, როგორიცაა „დებისტანი“ („სევდიანი სკოლა“), „ზენბური“ („ბორა“), „ირშადი“ („სახელმძღვანელო“), „ჰაგიგათი“ („სიმართლე“), „ჰაიათი“ („ცხოვრება“). 23 წლის ასაკში, საბირმა, წმინდა ადგილებზე მომლოცველობის საბაბით, მიემგზავრება [[სამხრეთი კავკასია|ამიერკავკასიაში]], ასევე [[ირანი|ირანში]], [[ერაყი|ერაყში]] და [[ცენტრალური აზია|ცენტრალურ აზიაში]]. [[აშხაბადი|აშხაბადში]] იგი იღებს მამის გარდაცვალების ამბებს. საბირი ბრუნდება შემახაში და ახალგაზრდა პოეტს მხრებზე ოჯახის მძიმე დაღი აწვება. საჭიროება და სიღარიბე დევნის საბირს. მისი სიდუხჭირე მძაფრდება იმით, რომ საბირის სატირული ლექსები, რომლებიც იმ დროისთვის ხალხში უკვე ფართოდ იყო გავრცელებული, სასულიერო პირთა აღშფოთებას იწვევდა. [[1900]] წელს, საზღვარგარეთ სწავლის შემდეგ, პროგრესულად მოაზროვნე ახალგაზრდა პოეტი აბას სიხატი ბრუნდება შემახაში, რომლის სახლშიც ხშირად იკრიბებოდა ადგილობრივი ინტელიგენცია. აბას სიხატმა სწრაფად შენიშნა საბირი და ისინი დამეგობრდნენ, რაც საბირის სიკვდილამდე გაგრძელდა. აბას სიხატმა დააფასა საბირის ნიჭი, ხელი შეუწყო მას და მხარი დაუჭირა. [[ფაილი:Баку в 1920-е годы. Памятник поэту Сабиру.jpg|მარცხნივ|მინი|საბირის ძეგლი ბაქოში, 1920-იანი წლები]] [[1903]] წელს საბირმა დაიწყო ბეჭდვა. აბას სიხატის გავლენით, საბირმა თავისი მოღვაწეობის საწყის პერიოდში შექმნა ძირითადად ინტიმურ-ლირიკული ლექსები. [[1905]] წლის რევოლუციამ უდიდესი გავლენა მოახდინა საბირის საქმიანობაზე, მის პოეზიაში პოლიტიკური და სამოქალაქო მოტივები დომინანტი ხდება, ხოლო საბირი თავად ხდება აზერბაიჯანში ეროვნული განმათავისუფლებელი მოძრაობის იდეების ხმამაღლა მქადაგებელი. საბირი ვნებიანად იბრძოდა ამ მოძრაობის გაფართოებისა და გაღრმავებისთვის. მის შემოქმედებით ყურადღებას იპყრობდა აზერბაიჯანული საზოგადოების ცხოვრების ყველაზე ბნელი ასპექტები: ფანატიზმი, გარყვნა, სოციალური ჩაგვრა, უცოდინრობა. მას მუდმივად აფორიაქებდა მუშების ექსპლუატაციის, სიღარიბის შედეგად დაღუპულების, „მაღალი საზოგადოების“ და მაღალი კლასის მიერ უფლებების გადამეტების ფაქტები. პოეტი მტკიცედ გრძნობდა სოციალურ წინააღმდეგობებს და ენერგიულად იბრძოდა დამპალი სისტემის დანგრევისთვის, მაგრამ ის არ იყო სოციალისტი. ის ასევე სრულად რელიგიის უარმყოფიც არ იყო, თუმცა მკვეთრად ეწინააღმდეგებოდა გაბატონებულ რელიგიურ მაჰმადიანურ მორალს, განსაკუთრებით კი [[შიიზმი|შიიზმისა]] და [[სუნიზმი|სუნიზმის]] წინააღმდეგობას. საბირმა დიდი წვლილი შეიტანა [[ირანი|ირანში]] და [[თურქეთი|თურქეთში]] რევოლუციურ მოძრაობაში [[1905]]-[[1910]] წლებში. თავის ლექსებში მან ფრთხილად დასცინა სულთან აბდულ-ჰამიდისა და მუჰამედ ალი შაჰის რეჟიმებს. რეალიზმი, სოციალურ – პოლიტიკური ლირიზმი და მწვავე სატირა საბირის შემოქმედების დამახასიათებელი ძირითადი ელემენტებია, რამაც რევოლუციური როლი ითამაშა ახალგაზრდა თაობის აღზრდაში. საბირი წინააღმდეგი იყო სომეხ-მუსულმანური ხოცვა-ჟლეტისა, დაწერა ლექსი „ინტერნაციონალი“, რომელიც, მიუხედავად ამისა, მხოლოდ ცენზურის ვერსიით გამოიცა. სატირული ჟურნალი „მოლა ნასრედინი“ და მისი გამომცემელი და მთავარი რედაქტორი [[ჯალილ მამედყულიზადე|ჯალილ მამედყულიზადემ]] გადამწყვეტი როლი ითამაშეს საბირის შემოქმედებაში. ამ ჟურნალის გამოქვეყნების პირველი 5-6 წელი განუყოფლად არის დაკავშირებული საბირის სახელთან. მან აქტიური მონაწილეობა მიიღო ჟურნალში, გამოამჟღავნა საზოგადოების ცხოვრების ჩამორჩენილობა, მკვეთრად დასცინოდა ფარისევლობასა და ფარისეველ მაჰმადიანებს, სასულიერო პირებს, ჩამორჩენილი მასების სიბნელეს, უკიდურესად კულაკებსა და მდიდრებს, ინტელექტუალების პარაზიტულ ქცევასა და საქციელს, გარეგნულ ”ევროპეიზმს”. იგი წერდა ყველაფერზე, რაც წინსვლას აფერხებს, მოუწოდებდა განმანათლებლობისა და თავისუფლებისკენ. სასულიერო პირების მიერ დევნის მიუხედავად, საბირმა განაგრძო დაჟინებული ბრძოლა საკუთარი იდეებისთვის, წერდა სხვადასხვა ჟურნალებსა და გაზეთებში სხვადასხვა ფსევდონიმების ქვეშ („მირატი“, „ფაზილი“, „აღლარ-გულგენი“ და ა.შ.). საბირმა შექმნა ახალი სტილი პოეზიაში. საბირი წერდა მარტივად და ნათლად. მან შეძლო ხალხის ცოცხალი მეტყველების გაერთიანება ლიტერატურის ენასთან, რის შედეგადაც მისი ენა ხელმისაწვდომი გახდა მშრომელთა ფართო მასებისთვის. აშკარა სიმარტივით, საბირი მასას აჩვენებდა არსებული პერიოდის ყველაზე რთულ შიდა და საერთაშორისო პრობლემების მნიშვნელობას. მის ლექსებში უმაღლესი ოსტატობა და ყოველდღიური ცხოვრება ორგანულად ერწყმის ერთმანეთს. თავის შემოქმედებით საქმიანობაში საბირი არ იყო „მომთმენი“. ბევრად უფრო შესაფერისი მისი პოეზიის მიმართულების წარმოსადგენად უნდა მივიჩნიოთ მისი ერთ-ერთი ადრეული ფსევდონიმი - "ჰოფ-ჰოფი", რაც ნიშნავს ფრინველის სახელს ([[ოფოფი]]), რომელიც იღვიძებს და გამთენიისას საკუთარი ყვირილით აღვიძებს ხალხსა და ანადგურებს მავნებლებს. შემდეგ საბირმა ხშირად შეცვალა ეს ფსევდონიმი, რომ დაემალა თავისი ავტორიტეტი რეაქციონერებისგან, რომლებიც მას უთვალთვალებდნენ. სატირული აქცენტი, საოცარი სიტყვა, სათანადო დეტალები, ცოცხალი ინტონაციები, ხალხური ლექსიკა, მეტაფორიული სერიის მრავალფეროვნება და ექსპრესიულობა, უმეცრებას, რელიგიური ფანატიზმებს იყენებდა თავის „ჰოფჰოფნამეში“. პირველად აზერბაიჯანულ პოეზიაში, მისი ფურცლებიდან საზოგადოების ზედა ფენის სხვადასხვა წარმომადგენლებმა „ისაუბრეს“: მრეწველები, სელექციონერები, მიწათმფლობელები, რელიგიური მუშაკები და ყველა, ვინც მშრომელ კაცს უარს ეუბნებოდა მისი თავისუფლებისა და თანასწორობის, ბედნიერებისა და კეთილდღეობის უფლებაზე. ექსპრესიული საშუალებების ფართო სპექტრის გამოყენებით, რომელთა ნაწილი პირველად შემოიტანა აზერბაიჯანულ პოეზიაში, საბირმა თავისი სატირის ობიექტი შექმნა სოციალური ტიპების მატარებლებისათვის. საბირის ლექსები, მისი ეპიგრაფები და სიტყვიერი პორტრეტები გამოჩნდა ჟურნალის „მოლა ნასრედინის“ გვერდებზე ფერწერული ილუსტრაციებით, რომლებიც მხატვარ ასიმ ასიმზადეს ეკუთვნოდა და საერთაშორისო მკითხველის საკუთრება გახდა, რადგან ეს ჟურნალი ქვეყნის ფარგლებს გარეთ გადიოდა რუსეთის ქალაქებში, [[ირანი|ირანში]], [[ავღანეთი|ავღანეთში]], [[ეგვიპტე|ეგვიპტეში]], [[ინდოეთი|ინდოეთში]] და სხვა ქვეყნებში. [[ნაზიმ ჰიქმეთი|ნაზიმ ჰიქმეთმა]] გაითვალისწინა პოეტის უდიდესი ნიჭი, იდეოლოგიური მომწიფება და საბირს უწოდა ეპოქის გამოჩენილი პოეტი. საბირი იყენებდა იუმორს, რათა დაეცინა მოძველებული მორალისთვის და იმ ადამიანებისთვის, რომლებიც საკუთარი თავით არიან კმაყოფილნი . ამ სიცილის ბუნება განსხვავებული იყო: ერთ შემთხვევაში, როდესაც მისი ყურადღების ობიექტი იყო ღარიბი, ბნელი და უცოდინარი, პატარა ადამიანი თავისი არაპრეტენზიული თხოვნებითა და პრეტენზიებით, ეს იყო კარგი ბუნდოვანი დაცინვა, რბილი იუმორით შეღებილი; სხვა შემთხვევაში, თუ მისი პოეზიის სამიზნეები იყვნენ მდიდრები და ხალხის ექსპლუატატორები, ის მიმართავდა სარკაზმს, გაბრაზებულ დენონსაციას, რაც საშუალებას აძლევდა მკაცრი და უხეში სიტყვების გამოყენებაზეც. პოეტი დასცინოდა ყველაფერს, რაც ხალხის წინსვლას აფერხებდა და საკუთარი გამონათქვამით ცდილობდა გაეწმინდა თანამემამულეების გონება. პირველად აზერბაიჯანულ ლიტერატურაში, საბირის სოციალურმა სატირამ წინ წამოწია კლასობრივი ჩაგვრის საკითხი; მშრომელი ხალხი მათში ისმენდა მოწოდებას, რომ იბრძოლონ თავიანთი უფლებებისთვის. პოლიტიკური სატირები აისახა რუსეთში სახელმწიფო დუმის დარბევით, შუა საუკუნეების ქვეყნებში გამათავისუფლებელი მოძრაობის წინააღმდეგ მიმართული ავტოკრატიის ინტრიგებით, თურქული სულთნის დესპოტიზმით და საერთაშორისო რეაქციის მაქინაციებით. საბირმა მოუწოდა განმანათლებლობას, ქალთა ემანსიპაციას, სიტყვის თავისუფლებას. სოციალურ სატირებში  საბირმა პირველად აზერბაიჯანულ ლიტერატურაში დააყენა საკითხი საზოგადოებაში არსებული უთანასწორობის შესახებ. მშრომელმა ხალხმა ამ ნამუშევრებში იგრძნო მოწოდება, რომ იბრძოლონ საკუთარი დარღვეული უფლებებისთვის. საბირმა ჯალილ მამედყულუზადესთან ერთად შექმნა მრავალი ნამუშევარი. საბირმა მასთან ერთად სხვა წამყვან მწერლებთან ერთად შექმნეს ახალი სატირული სკოლა აზერბაიჯანულ რეალისტურ ლიტერატურაში. სასულიერო პირების მხრიდან დევნის მიუხედავად, საბირმა განაგრძო დაჟინებული ბრძოლა თავისი იდეებისთვის, წერდა სხვადასხვა ჟურნალებსა და გაზეთებში სხვადასხვა ფსევდონიმების ქვეშ („მირატი“, „ფაზილი“, „ალგარ-გულგენი“ და ა.შ.). მისი ლექსები, პროლეტარული ლიტერატურის პირველი ნიმუშები იყო აზერბაიჯანულ ენაზე და მოამზადა ნიადაგი, რომლის საფუძველზეც გაიზარდა აზერბაიჯანული საბჭოთა ლიტერატურა. საბირმა ისეთი ცხოვრება განვლო, სადაც მან მართლაც მოთმინებით გაუძლო ყველა მწუხარებასა და წუხილს, რომელიც ბავშვობიდანვე მას ერგუნა: მოლახანაში სწავლა და ფიზიკური დასჯა, მამის მაღაზიაში მძიმე პირობებში მუშაობა, მძიმე ფინანსური მდგომარეობა, შემახაში მომხდარი მიწისძვრა, რომელმაც გაანადგურა მისი სახლი, საპნის მომზადება ფულის საშოვნელად, რაც მას შემოქმედებისგან აშორებდა, მრავალშვილიანი ოჯახი, რომლის გამოკვებაც იყო საჭირო, დევნა სატირული ლექსებისთვის, იძულებით გადაადგილება ბაქოში, ბალახანის სამუშაო სკოლაში სწავლება და ახალი მუქარები, სერიოზული დაავადება და ნაადრევი სიკვდილი. მირზა ალექსპერ საბირი გარდაიცვალა [[1911]] წლის [[12 ივლისი|12 ივლისს]], როდესაც მისმა შემოქმედებამ პიკს მიაღწია. საბირი დაკრძალეს მშობლიურ შემახაში, „იედდი გუმბეზის“ (შვიდი გუმბათის) სასაფლაოზე<ref>Мирахмедов А. Плачущий смехач. Жизнь и творчество М. А. Сабира. — Баку: Художественная литература, 1989. — С. 42. — 317 с.</ref>. == ხსოვნა == * აზერბაიჯანში მირზა ალექპერ საბირის სახელით დარქმეულია ქალაქი და რაიონი, ბევრი კულტურულ-საგანმანათლებლო დაწესებულება, ქუჩები ქალაქებსა და სოფლებში. * ბაქოში, მისი სახელობის სკვერში აღმართულია მისი ძეგლი, და შემახაში გაიხსნილია სახლ-მუზეუმი. * ყოველწლიურად რესპუბლიკაში საბირის პოეზიის დღე იმართება. * 1962 წელს გამოქვეყნდა სსრკ საფოსტო მარკა პოეტის დაბადების 100 წლისთავზე. <gallery widths="150" heights="200"> ფაილი:Stamps of Azerbaijan, 2012-1045.jpg|2012 წლის მარკა ფაილი:САБИР күчәси.jpg ფაილი:Balaxan.jpg </gallery> == იხილეთ აგრეთვე == * [[მირზა ალექპერ საბირის ძეგლი]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.anl.az/el/emb/M.E.Sabir/xatire1.html Mirzə Ələkbər Sabir] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191108131409/http://www.anl.az/el/emb/M.E.Sabir/xatire1.html |date=2019-11-08 }} * [http://bse.sci-lib.com/article098653.html Сабир (азербайдж. поэт)] * [http://www.iranicaonline.org/articles/saber ṢĀBER] * [https://azliterature.at.ua/index/0-15 Сабир - в переводе означает "терпеливый"] * [https://kulis.az/news/22924 Mirzə Ələkbər Sabir] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 30 მაისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1862]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 12 ივლისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1911]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოეტები]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] 95k3quh0fxxxyk28i7llugohdz20qhp მახიკო გონსალესი 0 449899 5426748 4909842 2026-07-03T20:31:44Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 3 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426748 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = მახიკო გონსალესი |სურათი = ფაილი:Jorge Alberto González Barillas (born 13 March 1958) — El Salvador NFT Forward (1976–1998).jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = ხორხე ალბერტო გონსალეს ბარილიასი<ref>[https://archive.today/20220411005245/https://elsitiodemiscromos.com/wp-content/uploads/2018/04/4.-Liga-83-84.-Maradona-F.C.-Barcelona.-Ediciones-Este.-1.jpg Jorge Alberto González Barillas]</ref> |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1958|3|13}} |დაბადების ადგილი = [[სან-სალვადორი]], [[სალვადორი]] |სიმაღლე = 176 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = 1975–1976 |კლუბი1 = ანტელი |მატჩი1 = |გოლი1 = |წელი2 = 1976–1977 |კლუბი2 = [[ინდეპენდიენტე სან-ვისენტე (საფეხბურთო კლუბი)|ინდეპენდიენტე]] |მატჩი2 = |გოლი2 = |წელი3 = 1977–1982 |კლუბი3 = [[ფასი (საფეხბურთო კლუბი)|ფასი]] |მატჩი3 = |გოლი3 = |წელი4 = 1982–1984 |კლუბი4 = [[კადისი (საფეხბურთო კლუბი)|კადისი]] |მატჩი4 = 74 |გოლი4 = 30 |წელი5 = 1985 |კლუბი5 = [[რეალ ვალიადოლიდი (საფეხბურთო კლუბი)|ვალიადოლიდი]] |მატჩი5 = 9 |გოლი5 = 2 |წელი6 = 1986–1991 |კლუბი6 = [[კადისი (საფეხბურთო კლუბი)|კადისი]] |მატჩი6 = 120 |გოლი6 = 28 |წელი7 = 1991–1999 |კლუბი7 = [[ფასი (საფეხბურთო კლუბი)|ფასი]] |მატჩი7 = |გოლი7 = |ეროვნული წელი1 = 1976–1998 |ეროვნული ნაკრები1 = [[სალვადორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სალვადორი]] |ეროვნული მატჩი1 = 62 |ეროვნული გოლი1 = 21 |მედლის თარგები = }} '''ხორხე ალბერტო გონსალეს ბარილიასი''' ({{lang-es|Jorge Alberto González Barillas}}; დ. [[13 მარტი]], [[1958]], [[სან-სალვადორი]], [[სალვადორი]]) — [[სალვადორი|სალვადორელი]] [[ფეხბურთელი]]. თამაშობდა [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელის]] პოზიციაზე. [[ფეხბურთი]]ს გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც '''მახიკო გონსალესი'''. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მონაწილე სალვადორის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. [[ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის საერთაშორისო ფედერაცია|ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის საერთაშორისო ფედერაციის]] ვერსიით სალვადორის ყველა დროის საუკეთესო ფეხბურთელად დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/iffhs-country-complete.html IFFHS' Players and Keepers of the Century for many countries] · This list is based on the IFFHS' Century Elections for each continent · Country: El Salvador · Player of the Century: Jorge Alberto González // 21 იანვარი, 2000. Marcelo Leme de Arruda for the [http://www.rsssf.com ''Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation'']. წაკითხვის თარიღი: 27 ოქტომბერი, 2019.</ref><ref>{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191107183000/http://www.chefutbol.com/english-posts/magical-story-jorge-alberto-gonzalez-barillas-magico-675813 |date=2019-11-07 }}// The mention of ‘The Magician’ (El Magico) will spark a broad smile to anyone who hails from the vibrant coastal city of Cadiz, of course the one and only magician they are thinking of is El "Mágico González!" // 30 იანვარი, 2017. დაარქივებულია [http://www.chefutbol.com/english-posts/magical-story-jorge-alberto-gonzalez-barillas-magico-675813 ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2019. ''წყარო:'' [http://chefutbol.com ''chefutbol.com'']. წაკითხვის თარიღი: 20 დეკემბერი, 2019.</ref><ref>Maldonado, Julio (4 თებერვალი, 2003). {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230603181820/https://as.com/masdeporte/2003/02/03/polideportivo/1044249327_850215.html |date=03-06-2023 }}// ‘Mágico’ González (13-3-1958, El Salvador) dejó destellos de su genial locura en el Cádiz y el Valladolid y también muestras de su amor por la noche. Maradona se declaró admirador suyo y Menotti, un exquisito del fútbol, se lo llevó con el Barça a una gira por América. დაარქივებულია [http://as.com/masdeporte/2003/02/03/polideportivo/1044249327_850215.html ორიგინალიდან]. დაარქივების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2019. ''წყარო:'' [http://as.com ''AS.com'']. წაკითხვის თარიღი: 12 დეკემბერი, 2019.</ref> == ადრეული წლები == ხორხე ალბერტო გონსალეს ბარილიასი ოსკარ ერნესტო გონსალესისა და ვიქტორია ბარილიასის საშუალო შეძლების მრავალშვილიან ოჯახში, 1958 წლის 13 მარტს [[სან-სალვადორი]]ს [[აგლომერაცია]]ში დაიბადა. მშობლების რვა შვილიდან (შვიდი ძმა და ერთი და) ხორხე ყველაზე უმცროსი იყო. ძმებს შორის ფეხბურთს პროფესიონალურ დონეზე მის გარდა მხოლოდ ერთი — მაურისიო გონსალესი ({{lang-es|Mauricio Ernesto González Barillas}}) თამაშობდა. == საკლუბო კარიერა == საკლუბო კარიერას [[1975]] წელს სალვადორის პრიმერა დივიზიონის მონაწილე საფეხბურთო კლუბ „ანტელის“ შემადგენლობაში იწყებს, სადაც სალვადორის საფეხბურთო ჩემპიონატის უმაღლესი ლიგის პირველობაზე ({{lang-es|Primera División de Fútbol de El Salvador}}) ორი სეზონის განმავლობაში თამაშობს. 1976–1977 წლებში [[სან-ვისენტეს დეპარტამენტი|სან-ვისენტეს]] „ინდეპენდიენტეში“ აგრძელებს თამაშს. 1977–1982 წლებში [[სანტა-ანას დეპარტამენტი|სანტა-ანას]] „ფასის“ რიგებში გამოდის. == სანაკრებო კარიერა == 1976–1998 წლებში სალვადორის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში 62 მატჩი ითამაშა და 21 გოლი გაიტანა. {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | სალვადორი |- !წელი !width="40"|მატჩი !width="40"|გოლი |- |1976 ||2||0 |- |1977 ||8||2 |- |1978 ||1||0 |- |1979 ||3||0 |- |1980 ||12||9 |- |1981 ||5||1 |- |1982 ||6||2 |- |1983 ||1||0 |- |1985 ||2||0 |- |1989 ||1||0 |- |1991 ||1||1 |- |1992 ||13||5 |- |1993 ||5||1 |- |1998 ||2||0 |- !ჯამში!!62!!21 |} === მსოფლიო ჩემპიონატზე === მახიკო გონსალესმა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] სამ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა.<ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/players/jorge_gonzalez.php Jorge Gonzalez in the World Cups] წაკითხვის თარიღი: 28 იანვარი, 2020.</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|<sup>ჩემპ.</sup>|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|<sup>მასპინძელი</sup>|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|<sup>№</sup>|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>პოზიცია</sup>|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>შ</sup>|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>ბ</sup>|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>მ</sup>|მოგება}} !! {{Tooltip|<sup>ფ</sup>|ფრე}} !! {{Tooltip|<sup>წ</sup>|წაგება}} !! {{Tooltip|<sup>შედეგი</sup>|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982|1982]] || {{ESP}} || {{დროშანიშანი|სალვადორი}} 11 || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 3 || 0 || 0 || 0 || 3 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1982#3 ჯგუფი|ჯგუფური ეტაპი]] |} == მიღწევები == ; {{დროშანიშანი|სალვადორი}} ფასი ; სალვადორის პრიმერა დივიზიონი * ჩემპიონი: 1977–78, 1978–79, 1981, 1994–95, 1995–96 ; [[კონკაკაფი]]ს ჩემპიონთა თასი * თასის მფლობელი: 1979 ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commonscat|Mágico González}} {{Refbegin}} * [https://web.archive.org/web/20150525035746/http://cadistas1910.awardspace.com/ficha_jugador.php?idjugador=476 მახიკო გონსალესი] — Cadistas1910 * [https://web.archive.org/web/20150923004604/http://www.cadizcf.com/mitos.php მახიკო გონსალესი] — Cadizcf.com * [http://www.bdfutbol.com/en/j/j1345.html მახიკო გონსალესი] — BDFutbol * [https://web.archive.org/web/20220908042843/https://elsitiodemiscromos.com/wp-content/uploads/2018/03/1.-Liga-83-84.-Gonz%C3%A1lez-Cadiz-C.F..-Ediciones-Este..jpg მახიკო გონსალესი] — elsitiodemiscromos.com * [http://www.national-football-teams.com/player/15918/Magico_Gonzalez.html მახიკო გონსალესი] — National-Football-Teams.com {{refend}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{DEFAULTSORT:გონსალესი, მახიკო}} [[კატეგორია:სალვადორელები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1958]] [[კატეგორია:დაბადებული 13 მარტი]] [[კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ესპანეთის სეგუნდა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:კადისის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:რეალ ვალიადოლიდის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის კონკაკაფის ოქროს თასის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] rxriz6yr4c85k9qlds30bd1f60nungf იზაბელა დ’ესტე 0 459201 5426831 4929944 2026-07-04T04:27:48Z ნანა1962 171202 5426831 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მმართველი |სახელი = იზაბელა დ’ესტე |გარდაცვალების თარიღი = [[21 აგვისტო]], [[1666]], (30 წლის) |დედა = [[მარია კატერინა ფარნეზე]] |მამა = [[ფრანჩესკო I დ’ესტე|ფრანჩესკო I, მოდენის ჰერცოგი]] |დინასტია = [[დ’ესტე (დინასტია)|დ’ესტეები]] |შვილები = [[მარგერიტა მარია ფარნეზე|მარგერიტა მარია, მოდენის ჰერცოგინია]]<br/>[[ოდოარდო ფარნეზე (პარმის პრინცი)|ოდოარდო, პარმის პრინცი]] |ქორწინება = [[რანუჩო II ფარნეზე|რანუჩო II, პარმის ჰერცოგი]] |გარდაცვალების ადგილი = [[პარმა]], [[იტალია]] |დაბადების ადგილი = [[მოდენა]], [[იტალია]] |სურათი = Isabella d'Este duchessa di Parma.jpg |დაბადების თარიღი = [[3 ოქტომბერი]], [[1635]] |მემკვიდრე = [[მარია დ’ესტე]] |წინამორბედი = [[მარგერიტა ვიოლანტე სავოიელი]] |მმართველობის დასასრული = [[21 აგვისტო]], [[1666]] |მმართველობის დასაწყისი = [[18 თებერვალი]], [[1664]] |ქვეყანა = [[პარმა|პარმისა]] და [[პიაჩენცა|პიაჩენცის ჰერცოგინია]] |რელიგია = [[კათოლიციზმი]] }} '''იზაბელა დ’ესტე''' ({{Lang-it|Isabella d'Este}}; დ. [[3 ოქტომბერი]], [[1635]], [[მოდენა]], [[იტალია]] — გ. [[21 აგვისტო]], [[1666]], [[პარმა]], [[იტალია]]) — [[დ’ესტე (დინასტია)|ესტეს]] დინასტიის წარმომადგენელი. მოდენის ჰერცოგ [[ფრანჩესკო I დ’ესტე|ფრანჩესკო I]]-ის ასული. პარმისა და პიაჩენცის ჰერცოგინია 1664-1666 წლებში როგორც [[რანუჩო II ფარნეზე|რანუჩო II]]-ის მეორე მეუღლე. ესპანეთის დედოფალ [[ისაბელ ფარნეზე|ისაბელ ფარნეზეს]] ბებია. == ბიოგრაფია == იზაბელა დაიბადა 1635 წლის 3 ოქტომბერს მოდენაში. იგი იყო მოდენის ჰერცოგ [[ფრანჩესკო I დ’ესტე|ფრანჩესკო I]]-ისა და მისი პირველი ცოლის, [[მარია კატერინა ფარნეზე|მარია კატერინა ფარნეზეს]] ქალიშვილი, რომელიც თავის მხრივ პარმის ჰერცოგ [[რანუჩო I ფარნეზე|რანუჩო I]]-ის ასული იყო. იგი მოდენის ორი ჰერცოგის: [[ალფონსო IV]]-ისა და რინალდო I-ის ღვიძლი და იყო. იზაბელას დედა 1646 წელს გარდაიცვალა, რის შემდეგაც მამამისმა კიდევ ორჯერ იქორწინა: 1648 წელს თავისსავე ცოლის დაზე, [[ვიტორია ფარნეზე|ვიტორია ფარნეზეზე]], ხოლო 1649 წელს, მეორედ დაქვრივდა, რის გამოც 1654 წელს მესამედ დაქორწინდა [[ლუკრეცია ბარბერინი|ლუკრეცია ბარბერინიზე]], რომელთან ერთადაც გაატარა დარჩენილი ცხოვრება. 1663 წელს იზაბელას ბიძაშვილი, პარმისა და პიაჩენცის ჰერცოგი [[რანუჩო II ფარნეზე|რანუჩო II ფარნეზეს]] მეუღლე, პრინცესა [[მარგერიტა ვიოლანტე სავოიელი]] გარდაიცვალა. ჰერცოგს მისგან ბავშვები არ დარჩა, ამიტომაც მემკვიდრის გასაჩენად მეორედ დაქორწინება განიზრახა. იზაბელას მამამ, რომელმაც მთელი თავისი ცხოვრება პარმასთან კავშირის გამყარებას შეალია, მაშინვე შესთავაზა თავისი ასულის ხელი რანუჩოს, რომელიც სიხარულით დასთანხმდა წინადადებას. იზაბელამ და რანუჩომ ერთმანეთი მხოლოდ 1664 წლის 18 თებერვალს, თავიანთ ქორწილში ნახეს პირველად, როდესაც საპატარძლო პარმაში ჩავიდა. ქორწილს დიდი ზეიმი და მუსიკალური წარმოდგენები მოჰყვა. იზაბელამ ჰერცოგს სამი ბავშვი გაუჩინა, რომელთაგან სამივე გადაურჩა ჩვილობაში სიკვდილს, განსხვავებით მისი პირველ ცოლთან შეძენილი ბავშვებისგან. მისი სამი შვილიდან აღსანიშნავია ოდოარდო ფარნეზე, რომელიც მართალია ვერ ავიდა პარმის ტახტზე, მაგრამ მისი ქალიშვილი [[ისაბელ ფარნეზე|ისაბელი]] იყო [[ფარნეზეები|ფარნეზეთა გვარის]] უკანასკნელი წარმომადგენელი, რომლის მემკვიდრეობითაც პარმას ესპანელი [[ბურბონები]] დაეპატრონნენ. იზაბელასათვის ოდოარდოს გაჩენა საბედისწერო აღმოჩნდა. პრინცი ოდოარდო 1666 წლის 12 აგვისტოს დაიბადა. მასზე მშობიარობა ჰერცოგინიას განსაკუთრებულად გაუჭირდა, რის შემდეგაც სხვადასხვა გართულებამ იჩინა თავი. ცხრადღიანი წვალების შემდეგ, იზაბელა 1666 წლის 21 აგვისტოს, 30 წლის ასაკში გარდაიცვალა. იგი ორ დღეში, 23 აგვისტოს დაკრძალეს პარმაში, სანტა მარია დელა სტრაჩეტას სამეფო მავზოლეუმში. რანუჩოს მეორე ცოლის დაკარგვა, ისევე როგორც პირველის, დიდად არ განუცდია და სულ მალე დაიწყო ახალი თანამეცხედრის ძიება. პარმასთან კავშირის შესანარჩუნებლად ახალი საქორწინო წინადადება ისევ იზაბელას მამის მხრიდან წამოვიდა, რომელმაც სიძეს თავის მეორე ქალიშვილზე დაქორწინება შესთავაზა, რაზეც ჰერცოგი დასთანხმდა. ამრიგად, 1668 წელს რანუჩომ ცოლად იზაბელას და, მარია შეირთო, რომელთანაც კიდევ შვიდი შვილი შეეძინა, მათ შორის პარმის მომავალი ორი ჰერცოგი. == შვილები == # [[მარგერიტა მარია ფარნეზე|მარგერიტა მარია]] (1664-1718), ცოლად გაჰყვა მოდენის ჰერცოგ ფრანჩესკო II-ს, თუმცა შვილები არ ჰყოლია; # ტერეზა (1665-1702), მონაზონი; # ოდოარდო (1666-1693), პარმის პრინცი. ცოლად შეირთო [[დოროთეა სოფია ნოიბურგელი]], რომელთანაც შეეძინა ესპანეთის დედოფალი და ფარნეზეს დინასტიის უკანასკნელი წარმომადგენელი [[ისაბელ ფარნეზე]]; == ლიტერატურა == * Адель Виктория Марки. Парма и Вена. изд. Edizione Artegrafica Silva, Парма, 1988. * Lundy, Darryl. "The Peerage: Isabella d'Este, Principessa di Modena". {{პარმის ჰერცოგინიები}}{{მოდენის პრინცესები}} {{DEFAULTSORT:ესტე, იზაბელა დ’}} [[კატეგორია:დაბადებული 3 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1635]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 21 აგვისტო]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1666]] [[კატეგორია:დ’ესტე]] [[კატეგორია:პარმის ჰერცოგინიები]] [[კატეგორია:მშობიარობის დროს გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:მოდენის პრინცესები]] 37su3wx4mnoeice96vraaidb8emkcys მარიკა დარჩია 0 461187 5426552 5276024 2026-07-03T13:36:39Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426552 wikitext text/x-wiki '''მარიკა დარჩია''' (დ. [[23 ივნისი]], [[1953]]) — ქართველი ჟურნალისტი, პიარტექნოლოგი და პოლიტიკოსი. თბილისის VI მოწვევის საკრებულოს წევრი. ==ბიოგრაფია== დაიბადა ქალაქ თბილისში. დაამთავრა თსუ-ს ბიოლოგიის ფაკულტეტი. ასევე საზოგადოებასთან ურთიერთობის კურსები გაიარა ლონდონის PR ინსტიტუტში და რუსეთის საზოგადოებასთან ურთიერთობის ასოციაციაში საზოგადოებაში ცნობილია, როგორც „მედია პალიტრის“ კრეატიული დირექტორი და პირველი PR ორგანიზაციის დამფუძნებელი. [[1993]] წელს, მარიკა დარჩიამ [[ბრიტანეთი|ბრიტანეთში]] მაღალკვალიფიციური კურსების გავლით საზოგადოებასთან ურთიერთობის საფუძვლები შეისწავლა და საქართველოში დაბრუნების შემდეგ, თანდათან ეს ახალი დარგი განავითარა სამშობლოში. სწორედ მისი თქმით, თავდაპირველად, ამ სფეროს სკეპტიკურად უყურებდნენ და ვერ აღიქვამდნენ მის მნიშვნელობას, მაგრამ დროთა განმავლობაში თანდათანობით გამოიკვეთა თუ რა დიდი როლი აქვს ზოგადად პიარს ნებისმიერ საქმესა თუ ურთიერთობაში. [[1995]] წელს მან „თბილისის PR ცენტრი“ ჩამოაყალიბა და ასე შეუწყო ხელი „პიარის პიარს“. [[2007]] წელს, იგი „მედია პალიტრის“ კრეატიული დირექტორი გახდა. სწორედ, მისი იდეით განხორციელდა რამდენიმე მნიშვნელოვანი პროექტი. მაგალითად: „50 წიგნი, რომელიც უნდა წაიკითხო სანამ ცოცხალი ხარ“ და „მაკლიტერატურა“. ჰყავს მეუღლე და ორი შვილი. უყვარს ლიტერატურა და თითოეული პერსონაჟის გაცოცხლება. წიგნის კითხვა და მხატვრული ლიტერატურა. [[2013]] წელს, მან ჟურნალისტის როლიც მოირგო და დააფუძნა საავტორო გადაცემა „სტუმრად მარიკა დარჩიასთან ერთად“. იგი, ამ ახალი პროექტით ცდილობდა მსმენელისთვის სხვადასხვა ცნობილი ადამიანები განსხვავებული კუთხით, განსხვავებული ამპლუით გაეცნო. [[1998]] წელს ის თბილისის საკრებულოს წევრი და საზოგადოებასთან ურთიერთობისა და საგარეო საქმეთა კომისიის თავმჯდომარე იყო. [[2004]]-2007 წლებში კი შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრის საზოგადოებასთან ურთიერთობის ჯგუფის ხელმძღვანელი. 2013 წელს თბილისის მერიის კულტურულ ღონისძიებათა ცენტრის საგამომცემლო კომისიის წევრი გახდა, დაახლოებით ორ წელში კი საქართველოს ეროვნული მუზეუმის მეგობრების საზოგადოებასთან ურთიერთობის კონსულტანტი. პოლიტიკის გარდა მარიკა დარჩია პარალელურად ეწევა აკადემიურ საქმიანობასაც და ასწავლის, [[გრიგოლ რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტი|გრიგოლ რობაქიძის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტსა]] და „ჯიპაში“. არის „PR მცირე ბიბლიოთეკის დამფუძნებელი“ და პირველი წიგნის „საზოგადოებასთან ურთიერთობა სამთავრობო სტრუქტურებში“-ს ავტორი. 2014 წელს, ის „ოქროს ფრთის“ გამარჯვებული გახდა და მას მიენიჭა ჯილდო, როგორც ქართულ ჟურნალისტიკაში ყველაზე ინტელექტუალ ადამიანს. [[2017]]-[[2021]] წლებში იყო [[თბილისის თვითმმართველობა|ქალაქ თბილისის მე-6 მოწვევის საკრებულოს]] წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: "ქართული ოცნება - დემოკრატიული საქართველო". საკრებულოს წევრობისას დარჩია იყო საკრებულოს თავმჯდომარის მოადგილე. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://espersona.ge/person/124/ ბიოგრაფია]{{Dead link|date=თებერვალი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} * [http://tbsakrebulo.gov.ge/?m=338&faction_id=184&member=179&fraction=&name=%/ მარიკა დარჩიას ბიოგრაფია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201218183228/http://tbsakrebulo.gov.ge/?m=338&faction_id=184&member=179&fraction=&name=%25%2F |date=2020-12-18 }} <!-- დააარქივებული: https://web.archive.org/save/http://tbsakrebulo.gov.ge/?m=338&faction_id=184&member=179&fraction=&name=%/ --> * [http://www.media.ge/ge/database/who_is_who/200555/ მარიკა დარჩია]{{Dead link|date=ივლისი 2023 |bot=InternetArchiveBot }} {{ქალაქ თბილისის საკრებულოს წევრები (2017-2021)}} [[კატეგორია: თბილისის საკრებულოს წევრები]] [[კატეგორია:ქართველი ქალი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია: დაბადებული 1953]] [[კატეგორია: დაბადებული 23 ივნისი]] l6vysl2qzcr0zbbbe6whtoo5aubd9ok მიდუეის ბრძოლა 0 467076 5426843 4970474 2026-07-04T05:36:36Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426843 wikitext text/x-wiki {{გასწორება}} {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი |კონფლიქტი= მიდუეის ბრძოლა |ნაწილი= [[მეორე მსოფლიო ომის წყნარი ოკეანის თეატრი|მეორე მსოფლიო ომის წყნარი ოკეანის თეატრის]] |სურათი=[[file:SBDs and Mikuma.jpg|300px]] |სათაური= აშშ-ის ბომბდამშენი მესამეჯერ უტევს იაპონულ ცეცხლმოკიდებულ [[კრუიზერი მიკუმა|კრუიზერ მიკუმას]] |თარიღი= [[1942]] წლის [[4 ივნისი]] — [[1942]] [[7 ივნისი]] |მდებარეობა= [[წყნარი ოკეანე]], [[მიდუეი]] |casus= |შედეგი= ამერიკული გამარჯვება, იაპონიის იმპერიის საზღვაო ძალების მნიშვნელოვანი ნაწილის განადგურება. |ტერიტორია= |მხარე1= {{დროშა|აშშ|1912}} |მხარე2= {{დროშა|იაპონიის იმპერია}} |მეთაური1= {{plainlist| * {{დროშანიშანი|აშშ|1912}} [[ჩესტერ უილიამ ნიმიცი]] * {{დროშანიშანი|აშშ|1912}} [[ფრენკ ჯეკ ფლეჩერი]] * {{დროშანიშანი|აშშ|1912}} [[რეიმონდ ეიმს სპრუენსი]] }} |მეთაური2= {{plainlist| * {{დროშანიშანი|იაპონიის იმპერია}} [[ისოროკუ იამამოტო]] * {{დროშანიშანი|იაპონიის იმპერია}} [[ნობუტაკე კონდო]] * {{დროშანიშანი|იაპონიის იმპერია}} [[ჩუიჩი ნაგუმო]] * {{დროშანიშანი|იაპონიის იმპერია}} [[ტამონ იამაგუჩი]] }} |ძალა1={{flagicon image|US Naval Jack 48 stars.svg}} [[აშშ-ის წყნარი ოკეანის ფლოტი|წყნარი ოკეანის ფლოტი]] * [[დავალებათა ჯგუფი 16]] * [[დავალებათა ჯგუფი 17]] * მიდუეის გარნისონი * [[აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალები|USAAF]] * [[აშშ-ის საზღვაო ქვეითთა კორპუსი|USMC]] 3 [[ავიამზიდი]]<br />7 [[მძიმე კრუიზერი]]<br />1 [[მსუბუქი კრუიზერი]]<br />15 [[გამანადგურებელი (გემი)|გამანადგურებელი]]<br />233 ავიამზიდზე განთავსებული თვითმფრინავი<br />127 ხმელეთზე განთავსებული თვითმფრინავი<br />16 [[წყალქვეშა ნავი]]<ref>{{Harvnb|Blair|1975|p=240 map}} <!--Could say there are 18, counting ''Greenling'' & ''Porpoise''.--></ref> |ძალა2= {{flagicon|Empire of Japan|naval}} [[გაერთიანებული ფლოტი]] * [[პირველი ფლოტი (იმპერიული იაპონიის საზღვაო ძალები)|პირველი ფლოტი]] * [[მეორე ფლოტი (იმპერიული იაპონიის საზღვაო ძალები)|მეორე ფლოტი]] * [[მეხუთე ფლოტი (იმპერიული იაპონიის საზღვაო ძალები)|მეხუთე ფლოტი]] * [[მე-11 საჰაერო ფლოტი (იმპერიული იაპონიის საზღვაო ძალები)|მე-11 საჰაერო ფლოტი]] <br />4 [[ავიამზიდი]]<br />2 [[საბრძოლო ხომალდი]]<br />6 მძიმე კრუიზერი<br />1 მსუბუქი კრუიზერი<br />14 გამანადგურებელი<br />248 ავიამზიდზე განთავსებული თვითმფრინავი<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|pp=90–91}}</ref> |დანაკარგები1={{plainlist| * 1 ჩაძირული ავიამზიდი * 1 ჩაძირული გამანადგურებელი * ~150 განადგურებული თვითმფრინავი * 307 მოკლული სამხედრო<ref>{{cite web|url=http://ibiblio.org/hyperwar/USN/USN-CN-Midway/USN-CN-Midway-13.html#our |title=The Battle of Midway |publisher=Office of Naval Intelligence}}</ref> }} |დანაკარგები2={{plainlist| * 4 ჩაძირული ავიამზიდი * 1 ჩაძირული მძიმე კრუიზერი * 1 დაზიანებული მძიმე კრუიზერი * 248 განადგურებული თვითმფრინავი<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|p=524}}</ref> * 3 047 მოკლული სამხედრო<ref name="ParTulcas">{{Harvnb|parshall|tully|2005|pp=113,365, 377-380, 479</ref> * 37 ტყვედ ჩავარდნილი სამხედრო<ref name="NavalHistory2015"/> }} |შენიშვნა= }} '''მიდუეის ბრძოლა''' — [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გადამწყვეტი საზღვაო ბრძოლა წყნარი ოკეანის თეატრში. ბრძოლა გაიმართა [[1942]] წლის 4-7 ივნისს, [[პერლ-ჰარბორზე თავდასხმა|პერლ-ჰარბორზე თავდასხმიდან]] 6 თვეში.<ref name="NavalHistory2015">{{cite web|url=http://www.history.navy.mil/research/library/online-reading-room/title-list-alphabetically/b/battle-of-midway-4-7-june-1942.html|title=Battle of Midway: June 4–7, 1942|date=26 March 2015|publisher=Naval History & Heritage Command|accessdate=15 June 2016}}</ref><ref>{{harvnb|Dull|1978|p=166}}</ref><ref name="Midway Decisive">{{cite web|url=http://www.chinfo.navy.mil/navpalib/ships/carriers/midway.html|title=A Brief History of Aircraft Carriers: Battle of Midway|year=2007|publisher=U.S. Navy|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070612040835/http://www.chinfo.navy.mil/navpalib/ships/carriers/midway.html|archivedate=12 June 2007|accessdate=12 June 2007}}</ref> [[აშშ-ის საზღვაო ძალები|აშშ-ის საზღვაო ძალებმა]], ადმირალები: [[ჩესტერ უილიამ ნიმიცი|ჩესტერ ნიმიცის]], [[ფრენკ ჯეკ ფლეჩერი]]ს და [[რეიმონდ სპრუსი|რეიმონდ სპრუენსი]]ს მეთაურობით, დაამარცხა იაპონიის იმპერიული საზღვაო ძალები, [[ისოროკუ იამამატო]]ს, [[ნობუტაკე კონდო]]ს, [[ჩუიჩი ნაგუმო]]ს, [[ტამონ იამაგუჩი]]ს მეთაურობით. სამხედრო ისტორიკოსმა ჯონ კიგანმა ამერიკული გამარჯვება აღწერა როგორც: „ყველაზე განმაცვიფრებელი და გამანადგურებელი დარტყმა საზღვაო ბრძოლების ისტორიაში“,<ref>{{harvnb|Keegan|2005|p=275}}</ref> საზღვაო ისტორიკოსმა კრეიგ სიმონდსმა ბრძოლას უწოდა „ყველაზე შედეგიანი საზღვაო ბრძოლა მსოფლიოს ისტორიაში, [[სალამინის ბრძოლა|სალამინის]], [[ტრაფალგარის ბრძოლა|ტრაფალგარის]] და [[ცუსიმის ბრძოლა|ცუსიმის ბრძოლებთან]] ერთად“.<ref>{{harvnb|Symonds|2018|p=293}}</ref> იაპონური ოპერაცია, [[პერლ-ჰარბორზე თავდასხმა|პერლ-ჰარბორზე თავდასხმის]] მსგავსად, მიზნად ისახავდა აშშ-ის განადგურებას როგორც წყნარ ოკეანეში დომინანტურ საზღვაო ძალას, რაც იაპონიას მისცემდა საშუალებას ჩამოეყალიბებინა [[დიდი აღმოსავლეთ აზიის თანამეგობრობის სფერო]]. იაპონელებს იმედი ჰქონდათ დამამცირებელი გამარჯვების მოპოვების, რაც გამოიწვევდა აშშ-ის კაპიტულაციას წყნარი ოკეანის ომში. მიდუეის ოკუპაცია მნიშვნელოვანი იყო რათა აღარ განმეორებულიყო [[დულიტლის რეიდი|დულიტლის რეიდის]] მსგავსი თავდასხმები იაპონიის მთავარ კუნძულებზე. მიდუეიზე თავდასხმას უნდა მოყოლოდა თავდასხმები ფიჯიზე, სამოაზე და ჰავაიზე. გეგმა პრაქტიკულად უუნარო იყო იაპონელების მცდარი და უსაფუძვლო გათვლების გამო აშშ-ის რეაქციის შესახებ. აშშ-ის კრიპტოგრაფებმა შეძლეს დაედგინათ იაპონიური თავდასხმის ზუსტი დრო და ადგილი, რამაც აშშ-ს საკუთარი თავდასხმის მომზადების საშუალება მისცა. ბრძოლაში მონაწილეობა მიიღო ოთხმა იაპონურმა ავიამზიდმა (აკაგი, კაგა, სორიუ და ჰირიუ) და სამმა ამერიკულმა ავიამზიდმა. იაპონიამ დაკარგა ოთხივე ავიამზიდი მძიმე კრუიზერ მიკუმასთან ერთად. აშშ-მ დაკარგა ავიამზიდი [[USS Yorktown]] და გამანადგურებელი [[USS Hammann]]. მიდუეის და [[სოლომონის კუნძულების კამპანია|სოლომონის კუნძულების კამპანიის]] შემდეგ იაპონიას აღარ ჰქონდა შესაძლებლობა ჩაენაცვლებინა როგორც მატერიალური დანაკარგები (განსაკუთრებულად ავიამზიდები) ასევე ადამიანური დანაკარგები (განსაკუთრებით გამოცდილი პილოტები და საზღვაო პერსონალი). მიდუეის ბრძოლა ითვლება გარდამტეხ წერტილად წყნარი ოკეანის კამპანიაში. ==წინაპერიოდი== [[File:Japanese expansion april 1942.svg|thumb|upright=2.5|იაპონიის სამხედრო გაფაფართოება წყნარ ოკეანეში, 1942 წლის აპრილი]] [[წყნარი ოკეანის კამპანია|წყნარ ოკეანეში ომის]] გაფართოების შემდეგ, იაპონიის იმპერია სწრაფად აღწევდა დასახულ სტრატეგიულ მიზნებს, იმპერიამ სწრაფად დაიპყრო [[ფილიპინები]], [[მალაიზია]], [[სინგაპური]] და [[ჰოლანდიის ოსტინდოეთი]] (თანამედროვე [[ინდონეზია]]), ეს უკანასკნელი იაპონიისთვის მნიშვნელოვანი იყო მისი დიდი ნავთობის და სხვა ბუნებრივი რესურსების გამო. სტრატეგიული უთანხმოებები იყო [[იაპონიის იმპერიული არმია|იაპონიის იმპერიული არმიას]] და [[იაპონიის იმპერიული საზღვაო ძალები|იაპონიის იმპერიული საზღვაო ძალებს]] შორის, ასევე შიდა უთანხმოებები იყო [[იმპერიული საზღვაო ძალების გენერალური შტაბ-ბინა|იმპერიული საზღვაო ძალების გენერალურ შტაბ-ბინაში]] და [[ისოროკუ იამამატო|ისოროკუ იამამატოს]] [[გაერთიანებულ ფლოტი|გაერთიანებულ ფლოტში]], რომელიც [[1942]] წლის აპრილამდე ვერ ჩამოყალიბდა.<ref>{{Harvnb|Prange|Goldstein|Dillon|1982|pp=13–15, 21–23}}; {{harvnb|Willmott|1983|pp=39–49}}; {{Harvnb|Parshall|Tully|2005|pp=22–38}}.</ref><ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|p=33}}; {{Harvnb|Prange|Goldstein|Dillon|1982|p=23}}</ref> იამამატოს უპირველესი მიზანი იყო ამერიკული ავიამზიდების განადგურება, [[დულიტლის რეიდი]]ს დამსახურებით იამამატოს მიაჩნდა რომ იაპონიისთვის წყნარი ოკეანის კამპანიაში ყველაზე დიდ საფრთხეს ამერიკული ავიამზიდები წარმოადგენდნენ და მათი განადგურება დაუყონებლივ უნდა მომხდარიყო.<ref>{{Harvnb|Prange|Goldstein|Dillon|1982|pp=22–26}}</ref> ==შედეგი== აშკარა გამარჯვების და ვიკთან დევნის შეწყვეტის შემდეგ, აშშ-ის ძალები [[პერლ-ჰარბორი|პერლ-ჰარბორში]] დაბრუნდნენ მარაგების შესავსებად. ისტორიკოსმა [[სამუელ მორისონი|სამუელ მორისონმა]] [[1949]] წელს დაწერა რომ [[რეიმონდ სპრუსი]] დიდი კრიტიკის სამიზნე გახდა იაპონიის ფლოტის ბოლომდე არ განადგურების გამო,<ref>{{Harvnb|Morison|1949|pp=142–143}}</ref> [[კლეი ბლეირი|კლეი ბლეირს]] მიაჩნდა რომ დევნის გაგრძელების შემთხვევაში ღამით საჰაერო თავდასხმებს ვერ განახორციელებდნენ ხოლო [[რეიმონდ სპრუსი]]ს კრუიზერებს იაპონიის იმპერიული საზღვაო ძალები საჰაერო დაზღვევის გარეშე უპრობლემოდ გაანადგურებდნენ.<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|p=330}}</ref> ასევე ამერიკულმა საჰაერო ძალებმა მნიშვნელოვანი განიცადეს საბოლოო გამარჯვების მიუხედავად, აშშ-ის საჰაერო ძალებმა ბრძოლაში მონაწილე ტორპედო ბომბდამშენების დიდი ნაწილი დაკარგეს. სიტუაციას ართულებდა ის ფაქტიც, რომ სპრუსის გამანადგურებელებს ცოტა საწვავი ჰქონდათ დარჩენილი.<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|p=382}}</ref><ref name=Toll>{{harvnb|Toll|2012|p=471}}</ref> [[15 ივნისი|15 ივნისს]] [[ჩუიჩი ნაგუმო]]მ [[ლიასონის კონფერენცია|ლიასონის კონფერენციაზე]] წარადგინა ბრძოლის ანგარიში, ანგარიშში ნათქვამია რომ ამერიკელებმა არ იცოდნენ იაპონელების გეგმაზე და იაპონელები არ შეუმჩნევიათ [[4 ივნისი|4 ივნისის]] დილის 5 საათამდე, როდესაც რეალობაში ამერიკელებმა იაპონური გეგმის შესახებ თავიდანვე იცოდნენ დეკოდირების დამსახურებით.<ref>{{cite web|url=http://www.ibiblio.org/hyperwar/Japan/IJN/rep/Midway/Nagumo/ |author=Chūichi Nagumo|title=CINC First Air Fleet Detailed Battle Report no. 6|date=June 1942}}</ref><ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|pp=92–93}}</ref> იაპონიის ახალი ამბების პროგრამამ დიდი გამარჯვება გამოაცხადა. მხოლოდ იმპერატორი [[ჰიროჰიტო]] და საზღვაო ძალების უმაღლესი ოფიცრები იყვნენ ინფორმირებული რეალური მარცხის შესახებ.<ref>{{Harvnb|Bix|2001|p=449}}</ref> იაპონიის ფლოტის [[ჰაშირაჯიმა|ჰაშირაჯიმაში]] დაბრუნების შემდეგ დაჭრილები საზღვაო საავადმყოფოებში გადაიყვანეს. მათი უმეტესობა კლასიფირებული იქნა როგორც „საიდუმლო პაციენტები“, ისინი სხვა პაციენტებისგან იზოლირებულ პალატებში მოათავსეს.<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|p=386}}</ref> ისინი ვინც კვლავ საომარ მდგომარეობაში იყვნენ სხვა დანაყოფებში გაანაწილეს ისე რომ ოჯახების და მეგობრების ნახვის უფლებაც კი არ მისცეს.<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|pp=386–387}}</ref> შემდგომში [[ჩუიჩი ნაგუმო]] ავიამზიდების აღდგენითი სამუშაოების ზედამხედველად დაინიშნა.<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|p=388}}</ref> ბრძოლაში მიღებული დანაკარგების ბოლომდე შევსებას იაპონიის იმპერია ვეღარასოდეს მოახერხებს, რაც საბოლოოდ იაპონიის დამარცხების უმნიშვნელოვანესი მიზეზი გახდა. ==იაპონური და ამერიკული დანაკარგები== [[File:Sinking of japanese cruiser Mikuma 6 june 1942.jpg|thumb|იაპონური კრუიზერი მიკუმა ჩაძირვამდე ცოტა ხნით ადრე, 1942 წლის 6 ივნისი]] [[File:B-26 Susie-Q.jpg|thumb|ტორპედო ბომბდამშენი Martin B-26-MA Marauder "Susie-Q", 22-ე ბომბდამშენთა ჯგუფის [[USAAF]] რომლითაც ლეიტენანტი [[ჯეიმზ მური|ჯეიმზ პერი მური]] დაფრინავდა მიდუეის ბრძოლისას 1942 წლის 4 ივნისს]] [[File:Battle of midway-deployment map.svg|thumb|ბრძოლის დროს გადაადგილებები]] ბრძოლის დასრულებისას იაპონიამ 3 057 პერსონალი დაკარგა. დანაკარგები ავიამზიდების ბორტზე იყო: ''აკაგი'': 267; ''კაგა'': 811; ''ჰირიუ'': 392; ''სორიუ'': 711 (კაპიტანი [[იანაგიმოტო|იანაგიმოტოს]] ჩათვლით, რომელმაც გემის დატოვებაზე უარი თქვა); სულ: 2 181.<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|p=476}}</ref> მძიმე კრუიზერები ''მიკუმა'' (ჩაიძირა; 700 გარდაცვლილი) და ''მოგამი'' (დაზიანებული; 92 გარდაცვლილი) სხვა 792 იაპონელი სამხედრო გარდაიცვალა საჰაერო ოპერაციებისას.<ref>{{Harvnb|Parshall|Tully|2005|pp=378, 380}}</ref> აშშ-მ დაკარგა ავიამზიდი ''Yorktown'' და გამანადგურებელი ''Hammann''. 307 ამერიკელი გარდაიცვალა, [[გენერალ-მაიორი]] [[კლეარენც ტინკერი]]ს ჩათვლით. ==წარმოჩენა ლიტერატურასა და პოპკულტურაში== ===წიგნები=== * წიგნი ''[[„წარმოუდგენელი გამარჯვება“]]'', ავტორი: [[უოლტერ ლორდი]] * წიგნი ''[[„დამსხვრეული ხმალი:მიდუეის ბრძოლის უცნობი ისტორია“]]'', ავტორები: [[ანტონი ტული]] და [[ჯონათან პარშალი]] ===ფილმები=== * [[Storm Over the Pacific]] * [[連合艦隊司令長官 山本五十六]] * [[მიდუეი (1976 წლის ფილმი)|მიდუეი]] * [[ისოროკუ (ფილმი)|ისოროკუ]] * [[მიდუეი (2019 წლის ფილმი)|მიდუეი]] ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commons category}} {{refbegin}} * [http://www.ibiblio.org/hyperwar/Japan/IJN/rep/Midway/Nagumo/ The Japanese Story of the Battle of Midway], prepared by U.S. Naval Intelligence from captured Japanese documents * ''[https://archive.org/details/BattleOfMidway Battle of Midway]'' (1942) – U.S. Navy propaganda film directed by [[John Ford]]. {{IMDb title|id=0034498|title=The Battle of Midway (1942)}} * ''[https://archive.org/details/VAS_04_Midway_Is_East Victory At Sea: Midway Is East]'' (1952) – Episode 4 from a 26-episode series about naval combat during World War II. * {{cite web |url=http://www.navy.mil/midway/ |title=The Course to Midway Turning Point in the Pacific |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141023205505/http://www.navy.mil/midway/ |archivedate=23 October 2014 }} Comprehensive historic overview created by Bill Spencer, archive.org * [https://web.archive.org/web/20151001104501/http://www.history.navy.mil/browse-by-topic/wars-conflicts-and-operations/world-war-ii/battle-of-midway0.html Naval History and Heritage Command Midway Page] * [http://www.ibiblio.org/hyperwar/Japan/IJN/rep/Midway/Nagumo/ "The Japanese Story of the Battle of Midway"] – ''ONI Review'' – Vol. 2, No. 5 (May 1947) * [https://web.archive.org/web/20050405085055/http://www.ww2db.com/battle_spec.php?battle_id=6 WW2DB: The Battle of Midway] * [http://www.militaryhistoryonline.com/wwii/articles/aftermidway.aspx After Midway: The Fates of the U.S. and Japanese Warships] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180310183144/http://www.militaryhistoryonline.com/wwii/articles/aftermidway.aspx |date=2018-03-10 }} by Bryan J. Dickerson * [http://historyanimated.com/verynewhistorywaranimated/?page_id=61/Midway.html Animated History of The Battle of Midway] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160318171623/http://historyanimated.com/verynewhistorywaranimated/?page_id=61/midway.html |date=2016-03-18 }} * [http://www.bartcop.com/midway.htm Midway Chronology 1] * {{Cite web |url=http://www.centuryinter.net/midway/appendix/appendixthirteen.html |title=Midway Chronology 2 |access-date=26 April 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141002021620/http://www.centuryinter.net/midway/appendix/appendixthirteen.html |archive-date=2 October 2014 |url-status=dead |accessdate=1 მაისი 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141002021620/http://www.centuryinter.net/midway/appendix/appendixthirteen.html |archivedate=2 ოქტომბერი 2014 }} * [https://www.youtube.com/watch?v=Vqpk4Rmfbm8 ''Destination Point Luck: Voices From Midway] (2008) – U.S. Navy Interviews of Battle of Midway Veterans {{refend}} * [https://nationalinterest.org/blog/buzz/see-picture-aircraft-carrier-was-sunk-member-crew-told-us-how-73021 A real tragedy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201031075843/https://nationalinterest.org/blog/buzz/see-picture-aircraft-carrier-was-sunk-member-crew-told-us-how-73021 |date=2020-10-31 }} by Ray Daves, a crewman on the [[USS Yorktown (CV-5)|USS Yorktown]]; from the memoir [https://us.macmillan.com/books/9781250040985 Radioman: An Eyewitness Account of Pearl Harbor and World War II in the Pacific], as told to Carol Edgemon Hipperson ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მეორე მსოფლიო ომი}} [[კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის წყნარი ოკეანის თეატრი]] [[კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის წყნარი ოკეანის თეატრის საზღვაო ბრძოლები]] [[კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის წყნარი ოკეანის თეატრის საზღვაო ბრძოლები აშშ-ის მონაწილეობით]] [[კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის წყნარი ოკეანის თეატრის საზღვაო ბრძოლები იაპონიის მონაწილეობით]] [[კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომი]] 5ek98e1zkcv9cphmbt4xxpkxi8j9m4g ვახტანგ დავითაია 0 474146 5426827 4626882 2026-07-04T04:04:13Z Surprizi 14671 5426827 wikitext text/x-wiki '''ვახტანგ ვლადიმერის ძე დავითაია''' (დ. [[22 დეკემბერი]] [[1934]], სოფ. [[ძველი სენაკი]], საქართველოს სსრ — გ. 4 ივლისი, 2026, თბილისი, საქართველო) — ქართველი არქიტექტორი. საქართველოს არქიტექტორთა კავშირის თავმჯდომარე 1995–2000 წლებში. საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1990), [[შოთა რუსთაველის სახელობის პრემია|შოთა რუსთაველის სახელობის ეროვნული პრემიის]] ლაურეატი (1995). [[თბილისის საპატიო მოქალაქე]] (2022).<ref>{{cite news |last1=ქოქოშვილი |first1=დათო |title=საპატიო თბილისელის ჯილდო 20 ადამიანს გადაეცა |url=https://netgazeti.ge/news/633461/ |access-date=3 ოქტომბერი, 2022 |work=netgazeti.ge |date=2 ოქტომბერი, 2022 |language=ka}}</ref> დაამთავრა [[საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი]]ს სამშენებლო ფაკულტეტი (1958). მუშაობდა არქიტექტორად „საქქალაქმშენსახპროექტში“ (1958–1962), 1964 წლიდან პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწევა საქართველოს ტექიკურ უნივერსიტეტში (1992 წლიდან — პროფესორი), 1992 წლიდან იყო არქიტექტურული გეგმარების კათედრის (2005 წლიდან მიმართულების) ხელმძღვანელი, 1970–1991 წლებში — არქიტექტურის ინსტიტუტის საპროექტო ბიუროს სტუდიის ხელმძღვანელი. დავითაიას ძირითადი ნამუშევრებია: * კავკასიის დამცველთა მემორიალი [[ყარაჩაი-ჩერქეზეთი|ყარაჩაი-ჩერქეზეთში]] (1968, ა. ჩიქოვანთან ერთად, მოქანდაკე გ. კალაძე; საქართველოს კომკავშირის პრემია, 1972); * საერთაშორისო ახალგაზრდული ცენტრი „მზიური ველი“ [[ბაკურიანი|ბაკურიანში]] (1982, გ. გეგელიასთან ერთად); * მემორიალი „გამარჯვება“ [[გორი|გორში]] და მემორიალი „გმირ მეზღვაურებს“ [[ფოთი|ფოთში]] (1979; ორივე ობიექტისათვის მოქანდაკე [[ელგუჯა ამაშუკელი|ე. ამაშუკელთან]] ერთად მიენიჭა [[სსრკ სახელმწიფო პრემია]], 1982); * მემორიალი „დიდება შრომას“ [[ქუთაისი|ქუთაისში]] (1979, [[შოთა ბოსტანაშვილი|შ. ბოსტანაშვილთან]] ერთად, საქართვ. მინისტრთა საბჭოს, სახელმწ. პრემია „ხუთწლედის მატიანე“, 1983); * მემორიალი „ხსოვნის ტაძარი“ [[მუხრანი (მცხეთის მუნიციპალიტეტი)|მუხრანში]] (1981, შ. ბოსტანაშვილთან ერთად, მხატვარი [[ემირ ბურჯანაძე|ე. ბურჯანაძე]]); * „ხსოვნის კუბი“ (1984, მოქანდაკე ვ. მელიქიშვილი) და სამხატვრო გალერეა (1977; ორივე შ. ბოსტანაშვილსა და გ. გეგელიასთან ერთად) [[სენაკი|სენაკში]]; * „ალგეთის ბაზილიკა“ [[ტბისი|ტბისში]] (1983, მოქანდაკე გ. ჯაფარიძის მონაწილეობით); * ხელოვნების ცენტრი [[გულრიფში|გულრიფშში]] (რეკონსტრუქცია-რეგენერაცია, 1988, შ. ბოსტანაშვილთან ერთად); * პურის ქარხნები [[ვაზისუბანი (თბილისი)|ვაზისუბანში]] (1989), [[ზღვისუბანი|თბილისის ზღვის უბანში]] (1988; ორივე შ. ბოსტანაშვილთან ერთად); * საქართველოს კულტურის ფონდის საგამოფენო დარბაზი [[თბილისი|თბილისში]] (1992); * დავით აღმაშენებლის ძეგლი ქუთაისში (1995; მოქანდაკე ე. ამაშუკელი, [[საქართველოს სახელმწიფო პრემია]], 1996) და სხვ. დავითაიას შემოქმედებისათვის დამახასიათებელია ეროვნული თავისებურებების ძიება და ხაზგასმა, თანამედროვე ორიგინალური კომპოზიციისა და ფორმის გამოყენება, არქიტექტურული ხერხებით მემორიალის აზრობრივი არსის მხატვრული განზოგადება. ავტორია თანამედროვე არქიტექტურის საკითხებზე დაწერილი შრომებისა. არის სხვადასხვა ქვეყნის არქიტექტურული ინსტიტუტებისა და აკადემიების წევრი, ეროვნული და საერთაშორისო კონკურსების ლაურეატი. == ბიბლიოგრაფია == * ამერიკული დღიური (ავტორი). — თბილისი, საარი, 2004. — 160გვ.. — ISBN 99940-29-08-8 * არქიტექტურა, ოცნება და სინამდვილე (ავტორი). — თბილისი, ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა, 2000. — 419გვ.. — ISBN: 99928-52-34-8 == ლიტერატურა == {{ქე|2|270–271|კინწურაშვილი ს., მაისურაძე მ.}} == რესურსები ინტერნეტში == {{nplg ბიოგრაფია|00001245}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:დავითაია, ვახტანგ}} [[კატეგორია:დაბადებული 22 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1934]] [[კატეგორია:სენაკის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები]] [[კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები]] [[კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1958)]] [[კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:საქართველოს არქიტექტორთა კავშირის თავმჯდომარეები]] [[კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2022)]] my8ontqyu0fx0yufzdcv1ne9y0tqfkx 5426828 5426827 2026-07-04T04:06:18Z Surprizi 14671 5426828 wikitext text/x-wiki '''ვახტანგ ვლადიმერის ძე დავითაია''' (დ. [[22 დეკემბერი]] [[1934]], სოფ. [[ძველი სენაკი]], [[საქართველოს სსრ]] — გ. [[3 ივლისი]], [[2026]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — ქართველი არქიტექტორი. საქართველოს არქიტექტორთა კავშირის თავმჯდომარე 1995–2000 წლებში. საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1990), [[შოთა რუსთაველის სახელობის პრემია|შოთა რუსთაველის სახელობის ეროვნული პრემიის]] ლაურეატი (1995). [[თბილისის საპატიო მოქალაქე]] (2022).<ref>{{cite news |last1=ქოქოშვილი |first1=დათო |title=საპატიო თბილისელის ჯილდო 20 ადამიანს გადაეცა |url=https://netgazeti.ge/news/633461/ |access-date=3 ოქტომბერი, 2022 |work=netgazeti.ge |date=2 ოქტომბერი, 2022 |language=ka}}</ref> დაამთავრა [[საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი]]ს სამშენებლო ფაკულტეტი (1958). მუშაობდა არქიტექტორად „საქქალაქმშენსახპროექტში“ (1958–1962), 1964 წლიდან პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწევა საქართველოს ტექიკურ უნივერსიტეტში (1992 წლიდან — პროფესორი), 1992 წლიდან იყო არქიტექტურული გეგმარების კათედრის (2005 წლიდან მიმართულების) ხელმძღვანელი, 1970–1991 წლებში — არქიტექტურის ინსტიტუტის საპროექტო ბიუროს სტუდიის ხელმძღვანელი. დავითაიას ძირითადი ნამუშევრებია: * კავკასიის დამცველთა მემორიალი [[ყარაჩაი-ჩერქეზეთი|ყარაჩაი-ჩერქეზეთში]] (1968, ა. ჩიქოვანთან ერთად, მოქანდაკე გ. კალაძე; საქართველოს კომკავშირის პრემია, 1972); * საერთაშორისო ახალგაზრდული ცენტრი „მზიური ველი“ [[ბაკურიანი|ბაკურიანში]] (1982, გ. გეგელიასთან ერთად); * მემორიალი „გამარჯვება“ [[გორი|გორში]] და მემორიალი „გმირ მეზღვაურებს“ [[ფოთი|ფოთში]] (1979; ორივე ობიექტისათვის მოქანდაკე [[ელგუჯა ამაშუკელი|ე. ამაშუკელთან]] ერთად მიენიჭა [[სსრკ სახელმწიფო პრემია]], 1982); * მემორიალი „დიდება შრომას“ [[ქუთაისი|ქუთაისში]] (1979, [[შოთა ბოსტანაშვილი|შ. ბოსტანაშვილთან]] ერთად, საქართვ. მინისტრთა საბჭოს, სახელმწ. პრემია „ხუთწლედის მატიანე“, 1983); * მემორიალი „ხსოვნის ტაძარი“ [[მუხრანი (მცხეთის მუნიციპალიტეტი)|მუხრანში]] (1981, შ. ბოსტანაშვილთან ერთად, მხატვარი [[ემირ ბურჯანაძე|ე. ბურჯანაძე]]); * „ხსოვნის კუბი“ (1984, მოქანდაკე ვ. მელიქიშვილი) და სამხატვრო გალერეა (1977; ორივე შ. ბოსტანაშვილსა და გ. გეგელიასთან ერთად) [[სენაკი|სენაკში]]; * „ალგეთის ბაზილიკა“ [[ტბისი|ტბისში]] (1983, მოქანდაკე გ. ჯაფარიძის მონაწილეობით); * ხელოვნების ცენტრი [[გულრიფში|გულრიფშში]] (რეკონსტრუქცია-რეგენერაცია, 1988, შ. ბოსტანაშვილთან ერთად); * პურის ქარხნები [[ვაზისუბანი (თბილისი)|ვაზისუბანში]] (1989), [[ზღვისუბანი|თბილისის ზღვის უბანში]] (1988; ორივე შ. ბოსტანაშვილთან ერთად); * საქართველოს კულტურის ფონდის საგამოფენო დარბაზი [[თბილისი|თბილისში]] (1992); * დავით აღმაშენებლის ძეგლი ქუთაისში (1995; მოქანდაკე ე. ამაშუკელი, [[საქართველოს სახელმწიფო პრემია]], 1996) და სხვ. დავითაიას შემოქმედებისათვის დამახასიათებელია ეროვნული თავისებურებების ძიება და ხაზგასმა, თანამედროვე ორიგინალური კომპოზიციისა და ფორმის გამოყენება, არქიტექტურული ხერხებით მემორიალის აზრობრივი არსის მხატვრული განზოგადება. ავტორია თანამედროვე არქიტექტურის საკითხებზე დაწერილი შრომებისა. არის სხვადასხვა ქვეყნის არქიტექტურული ინსტიტუტებისა და აკადემიების წევრი, ეროვნული და საერთაშორისო კონკურსების ლაურეატი. == ბიბლიოგრაფია == * ამერიკული დღიური (ავტორი). — თბილისი, საარი, 2004. — 160გვ.. — ISBN 99940-29-08-8 * არქიტექტურა, ოცნება და სინამდვილე (ავტორი). — თბილისი, ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა, 2000. — 419გვ.. — ISBN: 99928-52-34-8 == ლიტერატურა == {{ქე|2|270–271|კინწურაშვილი ს., მაისურაძე მ.}} == რესურსები ინტერნეტში == {{nplg ბიოგრაფია|00001245}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:დავითაია, ვახტანგ}} [[კატეგორია:დაბადებული 22 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1934]] [[კატეგორია:სენაკის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები]] [[კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები]] [[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები]] [[კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1958)]] [[კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:საქართველოს არქიტექტორთა კავშირის თავმჯდომარეები]] [[კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2022)]] igxpbz5lbpq7pfcv0s6hgo3z370dk24 მარციპანი 0 479328 5426649 5380733 2026-07-03T17:36:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426649 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Marzipanschwein.jpg|მინი|გოჭის ფორმის მარციპანი]] '''მარციპანი''' (Marzipan) - გახეხილი [[ნუში|ნუშისაგან]], [[ნიგოზი|ნიგვზისაგან]] ან [[გარგარი|გარგარის]] გულისაგან მომზადებული ცომისებური მასა; იყენებენ სხვადასხვა საკონდიტრო ნაწარმის (კანფეტის, ნამცხვრის, ტორტის) გასაკეთებლად<ref>[http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=3&t=24213 მარციპანი - განმარტება] (ქართული)</ref>. ხშირად, მის დასამზადებლად ასევე იყენებენ თაფლს. მისგან ძირითადად ტკბილ დესერტებს ამზადებენ. გავრცელებულია [[შოკოლადი|შოკოლადით]] დაფარული მარციპანი და მარციპანი ხილისა და [[ბოსტნეული კულტურები|ბოსტნეულის]] ფორმით. შესაძლებელია მისი გამოყენება ორცხობილაში, ასევე, მარციპანის ძალიან თხელი ფენით ფარავენ ნამცხვრებს/ტორტებს, განსაკუთრებით, დაბადების დღის, საქორწილო და საშობაო ტორტებს. ეს განსაკუთრებით გავრცელებულია [[დიდი ბრიტანეთის სამეფო|დიდ ბრიტანეთში]], დიდი ზომის ხილის ნამცხვრებზე. ზოგიერთ ქვეყანაში საშობაო ტრადიციაა მარციპანისთვის ცხოველების ფორმის მიცემა. მარციპანი ასევე გამოიყენება ტორტელის ნამცხვარში, რომელიც მზადდება ქრისტიანული მარხვის დასრულებისას, დასავლეთ ქრისტიანულ თემებში. ტრადიციული [[შვედური სამზარეულო|შვედური]] პრინცესას ტორტი, როგორც წესი, დაფარულია მწვანე ან ვარდისფერი მარციპანის ფენით.<ref>https://books.google.com/?id=NtTc-j10qKIC&pg=PT48&dq=scandinavian+princess+cake#v=onepage&q=scandinavian%20princess%20cake&f=false გვ. 45</ref> == მსოფლიოს გარშემო == [[ფაილი:Panforte at a shop in San Gimignano.jpg|მინი|მარციპანის ნამცხვარი იტალიაში]] === სამხრეთ ევროპა === [[ესპანეთი|ესპანეთში]] ის ტრადიციული საშობაო დესერტია (''mazapán''), თუმცა [[ტოლედო|ტოლედოში]], სადაც ამ პროდუქტის პირველი წერილობითი ხსენება 1512 წლით თარიღდება, მას მთელი წლის განმავლობაში მიირთმევენ. [[იტალია|იტალიაში]], განსაკუთრებით [[პალერმო|პალერმოში]], მარციპანს (''''marzapane'''') საკვები საღებავებით ღებავენ და ფორმას აძლევენ, რომ ხილის მსგავსი გახდეს. მას უწოდებენ ''Frutta martorana''-ს და განსაკუთრებით საშობაო სეზონზე და სულების დღეზე (2 ნოემბერი) მიირთმევენ. 9-10 მაისი განსაკუთრებული დღეა [[სიცილია|სიცილიაში]] მარციპანის ჭამისთვის<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Marzipan#TBS გვ.268</ref>. [[პორტუგალია|პორტუგალიაში]], მას ტრადიციულად ამზადებდნენ მონაზვნები, მარციპანი (''maçapão'') [[ალგარვი|ალგარვის]] რეგიონში ძალიან გავრცელებული ტკბილეულია.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Marzipan#TBS გვ.356</ref> არსებობს სხვა რეგიონები, მაგალითად ტოლედო, სადაც მარციპანი (''''mazapán'''') შიგნიდან ივსება კვერცხის გულით და შაქრით. [[საბერძნეთი|საბერძნეთში]] და [[კვიპროსი|კვიპროსში]] მარციპანს თითქმის არასდროს არ ღებავენ. განსაკუთრებით ეგეოსის კუნძულებზე, თეთრი მარციპანი ითვლება საქორწილო ტკბილეულად. [[მალტა|მალტაში]] მარციპანისგან ''ფიგოლას'' ამზადებენ. === დასავლეთ და ცენტრალური ევროპა === [[ნიდერლანდები|ნიდერლანდებსა]] და [[ბელგია|ბელგიაში]] მარციპანის ფიგურები გაიცემა, როგორც [[ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედი|წმინდა ნიკოლოზის]] საჩუქარი. [[გერმანია|გერმანიაში]] ხშირად მარციპანს პურის ფორმას აძლევენ - ''Marzipanbrot'', შობაზე კი კარტოფილის ფორმას - ''Marzipankartoffeln''. ასევე, ინგრედიენტია გერმანულ საკონდიტრო ნაწარმში, მაგალითად ''Bethmännchen'' და ''''Glücksschwein''''. გაერთიანებულ სამეფოში სადღესასწაულო ხილის ნამცხვრებს თითქმის ყოველთვის ამშვენებს მარციპანის ფენა. === ჩრდილოეთ ევროპა === [[დანია|დანიაში]], [[შვედეთი|შვედეთსა]] და [[ნორვეგია|ნორვეგიაში]] საშობაოდ ღორის ფორმის მარციპანის და სააღდგომოდ კვერცხის ფორმის მარციპანის ჭამა ტრადიციაა. [[ტალინი|ტალინში]], მაიასმოკის კაფეში, მდებარეობს პატარა მუზეუმი, რომელიც ეძღვნება მარციპანის ისტორიასა და წარმოებას. <ref>[https://web.archive.org/web/20151208194457/http://www.kalev.eu/en/maiasmokk-cafe/kalev-marzipan-museum-room მარციპანაის მუზეუმი] </ref> === შუა აღმოსავლეთი === [[ფაილი:Mazapán de cacahuate.jpg|მინი|მექსიკური მარციპანი]] [[ლიბანი|ლიბანში]], მარციპანს (ცნობილი როგორც لوزینه - lozina, Lowzineh, ან Marçabén مرصبان [მომდინარეობს არაბული სიტყვა lawz = "ნუშისგან") არომატისთვის ფორთოხლის წვენს უმატებენ და ყვავილების ფორმას აძლევენ. === ლათინური ამერიკა === ლათინო-ამერიკულ სამზარეულოში მარციპანი ცნობილია როგორც ''mazapán'' და მას ასევე ტრადიციულად მიირთმევენ შობას, თუმცა ლათინური ამერიკის მარციპანს ნუშის ნაცვლად არაქისით ამზადებენ.<ref>http://www.seriouseats.com/2010/12/marzipan-history-what-is-it-almonds.html </ref> === აზია === [[ინდოეთი|ინდოეთის]] [[გოა (შტატი)|გოას შტატში]] მარციპანი (maçapão) პორტუგალიელებმა გაავრცელეს, მაგრამ აქ ნუშის ნაცვლად კეშიუთი მზადდება. ფილიპინებში მარზიპანი ესპანეთიდან ჩამოიტანეს, მაზაპან დე პილი (ესპ. ''"Pili marzipan")'' მზადდება პილის კაკლისგან. == ისტორია == [[ფაილი:Marzipan fruits at the market.jpg|მინი|მარციპანი სხვადასხვა ხილის ფორმით]] ზოგიერთი წყაროს მიხედვით, მარციპანი [[ჩინეთი|ჩინეთში]] წარმოიშვა, შემდეგ კი [[შუა აღმოსავლეთი|შუა აღმოსავლეთში]] და [[ევროპა|ევროპაში]] გავრცელდა. <ref>https://web.archive.org/web/20070901161019/http://www.spain.info/TourSpain/Gastronomia/Productos%20y%20Recetas/Productos/G/0/Mazapan%20artesano%20de%20Toledo?Language=ES</ref> სავარაუდოდ, ევროპაში ის თურქებმა შეიტანეს. [[ლიუბეკი|ლიუბეკს]] და [[ტალინი|ტალინს]] კი ძალიან დიდი ხნის მარციპანის წარმოების ისტორია აქვთ. შესაძლებელია, მისი წარმოშობის ადგილი ესპანეთი, [[ალ-ანდალუსია|ალ-ანდალუსიც]] იყოს. ტოლედოში ეს დესერტი ცნობილი იყო, როგორც ''Postre Regio''. აგრეთვე არის მოხსენიებული წიგნში [[ათას ერთი ღამე|„ათას ერთი ღამე“]]. მარციპანი ტოლედოს ყველაზე ცნობილი დესერტია. [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ში მარციპანს ოფიციალური განმარტება არ აქვს, მაგრამ ზოგადად ის მზადდება შაქრის უფრო დიდი რაოდენობით, ვიდრე ეს ევროპაშია გავრცელებული.<ref>http://www.lovenbake.com/service/faq.html{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> მარციპანის ხარისხი, ზოგადად, იზრდება მასში ნუშის შემცველობის პროპორციულად. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.germanfoodguide.com/marzipan.cfm გერმანული მარციპანი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190812070323/http://www.germanfoodguide.com/marzipan.cfm |date=2019-08-12 }} (ინგლისური) * [http://www.balashon.com/2007/02/marzipan.html სიტყვა მარციპანის წარმოშობა](ინგლისური) * [https://web.archive.org/web/20130312202426/http://www.shakedtavor.co.il/home/doc.aspx?mCatID=23175 მარციპანის მუზეუმი] (ინგლისური) == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მექსიკური დესერტები]] [[კატეგორია:ტკბილეული]] m06lflsegknb2x9jxt80k9pc5lu0mgt მელვინ კალვინი 0 479836 5426772 4879949 2026-07-03T22:59:40Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426772 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''მელვინ ელის კალვინი''' ({{lang-en|Melvin Ellis Calvin}}; დ. [[8 აპრილი]], [[1911]] — გ. [[8 იანვარი]], [[1997]])<ref>{{Cite journal | last1 = Seaborg | first1 = G. T. | last2 = Benson | first2 = A. A. | doi = 10.1098/rsbm.2007.0050 | title = Melvin Calvin. 8 April 1911 -- 8 January 1997 | journal = Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society | volume = 54 | pages = 59–70 | year = 2008 | pmid = | pmc = | doi-access = free }}</ref> — [[ამერიკელი]] ბიოქიმიკოსი. [[ენდრიუ ბენსონი|ენდრიუ ბენსონთან]] და [[ჯეიმზ ბეშემი|ჯეიმზ ბეშემთან]] ერთად აღმოაჩინა [[კალვინის ციკლი]], რომლისთვისაც [[1961]] წელს გადაეცა [[ნობელის პრემია ქიმიაში|ნობელის პრემია ქიმიის]] დარგში. მან კარიერის მნიშვნელოვანი ნაწილი [[კალიფორნიის უნივერსიტეტი (ბერკლი)|კალიფორნიის უნივერსიტეტში (ბერკლი)]] გაატარა. ==ცხოვრება== კალვინი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]]. იყო ებრაელი ემიგრანტების, ელიას კალვინის და როუზ ჰერვიცის ვაჟი.<ref name="royalsoced.org.uk">{{Cite web |url=http://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf |title=Archived copy |accessdate= 23 თებერვალი, 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150919152306/https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf |archive-date= 19 სექტემბერი, 2015 |url-status=dead }}</ref> კალვინის პატარაობისას მისი ოჯახი საცხოვრებლად გადავიდა [[დეტროიტი|დეტროიტში]]. [[მიჩიგანის შტატი|მიჩიგანში]] დაამთავრა „ცენტრალური საშუალო სკოლა“.<ref>{{Cite web | url = http://www.bookrags.com/biography/melvin-calvin/ | title = Melvin Calvin Biography | publisher = ''bookrags.com'' | work = Encyclopedia of World Biography | accessdate = 30 სექტემბერი, 2020}}</ref> [[1931]] წელს გახდა [[მიჩიგანის ტექნოლოგიების უნივერსიტეტი|მიჩიგანის ტექნოლოგიების უნივერსიტეტის]] ბაკალავრი მეცნიერებაში, ხოლო [[1935]] წელს [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტისგან]] მიენიჭა დოქტორის წოდება ქიმიაში. შემდეგი ოთხი წელი მან [[მანჩესტერის უნივერსიტეტი|მანჩესტერის უნივერსიტეტში]] დაჰყო. დაქორწინდა მარი ჟენევიევ ჯემტეგარდზე,<ref name="royalsoced.org.uk"/> რომელთანაც ეყოლა სამი შვილი, ორი ქალიშვილი და ერთი ვაჟი. ==ჯილდოები== [[1958]] წელს გაწევრიანდა ნიდერლანდების სამეფო ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიაში.<ref>{{cite web|author= |url=http://www.dwc.knaw.nl/biografie/pmknaw/?pagetype=authorDetail&aId=PE00004527 |title=Melvin Calvin (1911 - 1997) |publisher=Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences |date= |accessdate=5 October 2016}}</ref> [[1959]] წელს გახდა გერმანიის მეცნიერებათა აკადემია ლეოპოლდინას წევრი.<ref>{{cite web|url=http://www.leopoldina.org/en/members/list-of-members/member/3133/|title=List of Members|publisher=www.leopoldina.org|accessdate=19 ოქტომბერი, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171019220533/http://www.leopoldina.org/en/members/list-of-members/member/3133/|archivedate=2017-10-19}}</ref> [[1971]] წელს უიტიერის კოლეჯმა მიანიჭა სამართლის საპატიო დოქტორის ხარისხი.<ref>{{Cite web|url=https://www.whittier.edu/alumni/poetnation/honorary|title=Honorary Degrees {{!}} Whittier College|publlisher=www.whittier.edu|accessdate=2020-02-26}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *{{Nobelprize}} *[https://web.archive.org/web/20060622185921/http://www-library.lbl.gov/teid/tmLib/nobellaureates/LibM_Calvin.htm Nobel speech and biographmems/mcalvin.html Tribute by Glenn Seaborg and Andrew Benson] *{{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070222195825/http://uk.geocities.com/hertouyt/milko/calvin-speech.html |date=February 22, 2007 |title=Research on the carbon dioxide assimilation in plants }} *[https://web.archive.org/web/20060901111927/http://newton.nap.edu/html/biomems/mcalvin.html Biographical memoir by Glenn Seaborg and Andrew Benson] *[http://www.patentgenius.com/patent/4427511.html U.S. Patent 4427511] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303210310/http://www.patentgenius.com/patent/4427511.html |date=2016-03-03 }} Melvin Calvin – Photo-induced electron transfer method *[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/90282/Melvin-Calvin#tab=active~checked%2Citems~checked&title=Melvin%20Calvin%20--%20Britannica%20Online%20Encyclopedia Encyclopædia Britannica article] *[https://web.archive.org/web/20110619223653/http://www.usps.com/communications/newsroom/2011/pr11_071.htm USPS News Release: Celebrating American Scientists] Press release for the new [[Forever Stamp]] designs featuring Melvin Calvin. *[http://www.nasonline.org/publications/biographical-memoirs/memoir-pdfs/calvin-melvin.pdf National Academy of Sciences Biographical Memoir] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:კალვინი, მელვინ}} {{ნობელის პრემია ქიმიაში}} {{იდენტიფიკატორები}} [[კატეგორია:ამერიკელი ნობელის პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:ებრაელი ნობელის პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით]] j2y2agrjzd9rjmyv8mgo035fhh0c9it მიეს პრეფექტურა 0 487481 5426845 4989437 2026-07-04T05:39:11Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426845 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება|სტატუსი = პრეფექტურა}} '''მიეს პრეფექტურა''' ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 三重県)— პრეფექტურა [[იაპონია|იაპონიაში,]] რომელიც მდებარეობს [[კანსაი|კანსაის რეგიონში]], [[ჰონსიუ|კუნძულ ჰონსიუზე]].<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Mie prefecture" in {{Google Books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 628}}; "Kansai" in {{Google Books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 477}}</ref> მიეს პრეფექტურის მოსახლეობა არის 1 781 948 ადამიანი (2019 წლის 1 ივნისის მონაცემებით) და მას უჭირავს 5774 [[კვადრატული კილომეტრი]]ს ფართობი. პრეფექტურას ესაზღვრება: [[გიფუს პრეფექტურა]] - ჩრდილოეთით, [[სიგის პრეფექტურა|სიგისა]] და [[კიოტოს პრეფექტურა]] - ჩრდილო-დასავლეთით, [[ნარის პრეფექტურა]] - დასავლეთით, [[ვაკაიამის პრეფექტურა]] - სამხრეთ-დასავლეთით და [[აიტის პრეფექტურა]] - აღმოსავლეთით. პრეფექტურის დედაქალაქია ცუ, ხოლო უდიდესი ქალაქი იოკკაიჩი. პრეფექტურის სხვა დიდ ქალაქებს შორისაა: სუზუკა, მაცუსაკა და კუვანა .<ref>Nussbaum, "Tsu" in {{Google Books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 995}}</ref> მიეს პრეფექტურა მდებარეობს კიის ნახევარკუნძულის აღმოსავლეთ სანაპიროზე, რომლის დასავლეთ მხარესაც ისეს ყურე მდებარეობს. მიეს პრეფექტურა პოპულარული [[ტურიზმი|ტურისტული]] ადგილია. აქ მდებარეობს ნაგაშიმას სპა ლენდი, სუზუკას საერთაშორისო სარბოლო ობიექტი, ასევე უძველესი და უწმინდესი ადგილი [[შინტოიზმი]]ს მიმდევრებისთვის. შინტოიზმი იაპონიის [[ეთნიკური რელიგია|ტრადიციული რელიგია]]<nowiki/>ა. მიეს პრეფექტურის ღირსშესანიშნავი ტაძრებია: ისეს სალოცავი და ცუბაკის სალოცავი. == ისტორია == [[ფაილი:Naiku_01.JPG|მარცხნივ|მინი| ისეს სალოცავი]] [[მეიძის რესტავრაცია|მეიძის რესტავრაციამდე]], მიეს პრეფექტურას შეადგენს ისეს პროვინცია, შიმას პროვინცია, იგას პროვინცია და კიის პროვინციის ნაწილი. <ref>Nussbaum, "Provinces and prefectures" in {{Google Books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 780}}</ref> მიეში ადამიანი 10 000 წლის წინადაც ცხოვრობდა. ჯიმონისა და იაიოს პერიოდის განმავლობაში სოფლის მეურნეობით დაკავებულმა ტომებმა დაიწყეს რეგიონის მდინარისა და სანაპირო ზონების გასწვრივ დასახლება. ისეს სალოცავი იაიოის პერიოდში აშენდა და VII საუკუნის საიკუს საიმპერატორო რეზიდენცია იყო. ედოს პერიოდში, მიის პრეფექტურის სახელით ცნობილი ტერიტორია რამდენიმე [[იაპონიის ისტორია|ფეოდალური]] სამფლობელოსგან შედგებოდა, რომელთაგან თითოეულს დანიშნული ბატონი მართავდა. აშენდა სატრანსპორტო ქსელები, ტოკაიდოს და ისეს გზების ჩათვლით. აყვავდა საპორტო ქალაქები, როგორიცაა ოჰმინატო, კუვანა და ანოცუ, ასევე აშენდა საფოსტო სადგურები და ციხე-ქალაქები. ძალიან გაიზარდა მომლოცველთა რიცხვი ისეს სალოცავებში. [[მეიძის რესტავრაცია|მეიძის რესტავრაციის]] შემდეგ, ყოფილი პროვინციები ისე, შიმა და იგა, აგრეთვე აღმოსავლეთ კიის ნაწილი გაერთიანდა. 1871 წელს ტერიტორია კისოს სამი მდინარის ჩრდილოეთით, რომელიც დღეს ცუს მიცავს, გახდა ანოცუს პრეფექტურა, ხოლო სამხრეთი ნაწილი გახდა ვატარაის პრეფექტურა. 1872 წელს ანოცუს პრეფექტურული ცენტრი ცუდან იოკკაიჩიში გადავიდა, პრეფექტურას კი მიე დაერქვა. სხვადასხვა მიზეზების გამო, მიეს ვატარაის პრეფექტურაც შეუერთდა, პრეფექტურის ცენტრი კი კვლავ ცუ გახდა. მიეს პრეფექტურამ დღევანდელი ფორმა მიიღო 1876 წელს, როდესაც იგი შეუერთდა თავის სამხრეთ მეზობელს. 1959 წელს მრავალი ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა და მიეს დიდი ნაწილი გაანადგურა ისე-ვანის ტაიფუნმა, რომელიც ყველაზე დიდი ტაიფუნია იაპონიის ისტორიაში. განადგურდა ნათესები, დაინგრა ზღვის ჯებირები, დაზიანდა გზები და რკინიგზები, დაზიანდა უამრავი ადამიანი. ბევრი მათგანი უსახლკაროდ დარჩა. 2016 წლის მაისში ქალაქმა შიმამ უმასპინძლა [[დიდი რვიანი]]ს ის 42-ე ([[რუსეთი[[ს გარეშე მესამე) სამიტს. == გეოგრაფია == [[ფაილი:Mie_géolocalisation_relief.svg|მინი|393x393პქ| მიეს პრეფექტურის ფიზიკური რუკა]] [[ფაილი:Map_of_Mie_Prefecture_Ja.svg|მინი|391x391პქ|მიეს პრეფექტურის პოლიტიკური რუკა<br /><br />{{Legend0|#EAB|City}}{{Legend0|#ED9|Town}}]] მიეს პრეფექტურა წარმოადგენს კიის ნახევარკუნძულის აღმოსავლეთ ნაწილს და ესაზღვრება [[აიტის პრეფექტურა|აიტის]], [[გიფუს პრეფექტურა|გიფუს]], [[სიგის პრეფექტურა|შიგას]], [[კიოტოს პრეფექტურა|კიოტოს]], [[ნარის პრეფექტურა|ნარასა]] და [[ვაკაიამის პრეფექტურა|ვაკაიამას]] პრეფექტურებს. ის ითვლება [[კანსაი]]ს და ტოკაის რეგიონების ნაწილად [[აიტის პრეფექტურა|აიჩის პრეფექტურასთან]] გეოგრაფიული სიახლოვისა და [[კანსაი|კანსაის მხრიდან]] კულტურული გავლენის გამო. მიეს პრეფექტურაში საუბრობენ კანსაის დიალექტზე. ტრადიციულად, რეგიონი [[კანსაი]]ს ნაწილად ითვლება. მიეს პრეფექტურის გადაჭიმულობა ჩრდილოეთიდან სამხრეთის მიმართულებით 170 [[კილომეტრი|კილომეტრია]], აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ კი 80 კილომეტრი. პრეფექტურა მოიცავს ხუთ განსხვავებულ გეოგრაფიულ ადგილს: <ref name="pref.mie.jp">{{Cite web |url=http://www.pref.mie.jp/ENGLISH/overview/e_p04_05.pdf |title=Mie Prefecture homepage: Mie's Geography and Climate (pdf) |accessdate=2020-11-18 |archiveurl=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20080520220049/http%3A//www.pref.mie.jp/ENGLISH/overview/e_p04_05.pdf |archivedate=2008-05-20 }}</ref> # მიეს ჩრდილო-დასავლეთით მდებარე სუძუკას მთები # ისეს ყურეს სანაპირო [[აიტის პრეფექტურა|აიტის]] საზღვრიდან [[ისე]]მდე, სწორედ აქ ცხოვრობს მიეს მოსახლეობის უდიდესი ნაწილი. # ისეს დაბლობის სამხრეთით მდებარეობს შიმას ნახევარკუნძული # [[ნარის პრეფექტურა|ნარის]] საზღვართან არის იგას აუზი. # ცენტრალური მიედან მის სამხრეთ საზღვრებამდე ნუნობიკის მთიანი რეგიონი მდებარეობს. მიეს აქვს სანაპირო ზოლი, რომელიც გადაჭიმულია 1094,0 კილომეტრზე. 2000 წლის მონაცემებით, მიეს 5776,4 [[კვადრატული კილომეტრი]]ს მიწის ფართობი უჭირავს, საიდანაც 64.8 % არის [[ტყე]], 11.5 % [[სოფლის მეურნეობა|სამეურნეო]] დანიშნულების მიწები, 6 % საცხოვრებელი ფართი, 3.8 % [[გზა]] და 3.6 % [[მდინარე]]ები. დარჩენილი 10.3 % არ არის კლასიფიცირებული. ისეს ვაკეზე შედარებით ზომიერი კლიმატია, საშუალოდ 14-დან 15 °C წლის განმავლობაში. იგას აუზს ტემპერატურის სადღეღამისო ცვალებადობა ახასიათებს და საშუალო ტემპერატურა 1-დან 2 გრადუსამდე ნაკლებია ვიდრე ისეს ვაკეზე. სამხრეთ მიეში, შიმას ნახევარკუნძულის სამხრეთით, [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანის]] ზღვის თბილი ჰავაა, ხოლო ოვაზის რეგიონში ნალექების ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია მთელი იაპონიისთვის. <ref name="pref.mie.jp" /> 2019 წლის 31 მატრისთვის, პრეფექტურის მთლიანი ტერიტორიის 36 % [[პრეფექტურული ბუნებრივი პარკი|ბუნებრივ პარკებს]] ეჭირა,<ref><bdi>[https://www.env.go.jp/park/doc/data/natural/naturalpark_4.pdf 自然公園都道府県別面積総括]</bdi> [General overview of area figures for Natural Parks by prefecture] (PDF) (in Japanese). Ministry of the Environment. Retrieved 21 July 2019.</ref> კერძოდ: * ისე-შიმას ეროვნული პარკი * იოშინო-კუმანოს ეროვნული პარკი * მურო-აკამე-აოიამას კვაზი-ეროვნული პარკი * სუზუკას კვაზი-ეროვნული პარკი * აკამე იჩიშიკიოს პრეფექტურული ბუნებრივი პარკი * ისე-ნო-უმის პრეფექტურული ბუნებრივი პარკი * კაჰადაკიოს პრეფექტურული ბუნებრივი პარკი * ოკუისე მიიაგავაკოს პრეფექტურული ბუნებრივი პარკი * სუიგის პრეფექტურული ბუნებრივი პარკი === ქალაქები === მიეს პრეფექტურაში თოთხმეტი ქალაქი მდებარეობს:{{Div col|colwidth=18em}} *იგა *ინაბე *ისე *კამეიამა *კუმანო *კუვანა *მაცუსაკა *ნაბარი *ოვაზა *შიმა *სუზუკა *ტობა *ცუ (დედაქალაქი) *იოკაიჩი{{Div col end}} === მცირე ქალაქები === ქალაქები რაიონების მიხედვით: ==== ინაბეს რაიონი ==== ტინი ==== კიტამურო რაიონი ==== კიხოკუ ==== კუვანის რაიონი ==== კისოსაკი [[ფაილი:Meotoiwa.jpg|მინი| მეოტოს კლდეები ისეს ყურეში, ისე|279x279პქ]] ==== მიეს რაიონი ==== ასაჰი კავაგოე კომონო ==== მინამიმუროს რაიონი ==== კიჰი მიჰამა ==== თაკის რაიონი ==== მეივა ედაი თაკი[[ფაილი:Owase,_Mie.JPG|მარჯვნივ|მინი| ოვასა|296x296პქ]] ==== ვატარაის რაიონი ==== მინამიზა ტაიკი თამაკი ვატარაი == ეკონომიკა == მიეს პრეფექტურა ტრადიციულად იყო კავშირი აღმოსავლეთ და დასავლეთ იაპონიას შორის, ძირითადად ტოკაიდოს და ისეს პილიგრიმული გზების წყალობით. აქ მზადდება ტრადიციული ნაკეთობები, როგორიცაა იგა ბრეიდი, იოკაიჩი ბანკოს კერამიკა, სუზუკას მელანი, იგას კერამიკა და ისეს კატაგამი. პრეფექტურის 65 % ტყეებისგან შედგება, ასევე აქვს 1000 კილომეტრიანი სანაპირო ზოლი, რამაც სატყეო და საზღვაო ინდუსტრიების გავითარებას შეუწყო ხელი.მიეში ასევე აწარმოებენ [[მწვანე ჩაი|ჩაის]], საქონლის ხორცს, კულტივირებული მარგალიტს და ხილს, ძირითადად [[მანდარინი|მანდარინს]]. საკვების წარმოების კომპანიებში შედის Azuma Foods. <ref>[http://www.azumafoods.co.jp/en/company/index.html "Azuma Foods Co., Ltd.|Company Profile".] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120901161604/http://www.azumafoods.co.jp/en/company/index.html |date=2012-09-01 }} Azumafoods.co.jp. Retrieved 2012-07-13.</ref> ჩრდილოეთ მიეში მდებარეობს მრავალი საწარმოო ინდუსტრია, რომელიც ძირითადად გამოირჩევა სატრანსპორტო დანადგარების წარმოებით (მანქანები და გემები) და მძიმე ქიმიური მრეწველობით, როგორიცაა ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნები. გარდა ამისა, მიეს პრეფექტურა ფართოვდება უფრო მოწინავე ინდუსტრიებში, მათ შორის ნახევარგამტარებისა და თხევადკრისტალური დისპლეების წარმოებაში. სუზუკაში, [[ჰონდა|ჰონდა საავტომობილო კომპანია]] ინარჩუნებს 1960 წელს დაარსებულ ქარხანას, რომელიც აშენებს Honda Civic-ს, ისევე როგორც სხვა მანქანებს. == დემოგრაფია == {| class="wikitable" ! colspan="2" |მიეს პრეფექტურის დემოგრაფია (2014 წლის მდგომარეობით) <ref>[http://www.pref.mie.lg.jp/DATABOX/28903004151.htm Mie Prefecture Homepage: Key Statistics]</ref> |- | მთლიანი მოსახლეობა | align="right" | 1 820 491 |- | მამაკაცის მოსახლეობა | align="right" | 886 362 |- | ქალი მოსახლეობა | align="right" | 934 129 |- | 15 წლამდე ასაკის მოსახლეობა | align="right" | 240 263 |- | მოსახლეობა 15-დან 64 წლამდე | align="right" | 1 076 257 |- | 64 წელს გადაცილებული მოსახლეობა | align="right" | 491 779 |- | შინამეურნეობები | align="right" | 721 344 |- | მოსახლეობის სიმჭიდროვე (კმ²) | align="right" | 315.3 |} == კულტურა == === უნივერსიტეტები === ==== იოკაიჩი ==== იოკაიჩის უნივერსიტეტი იოკაიჩის საექთნო და სამედიცინო მომსახურების უნივერსიტეტი ==== სუზუკა ==== სუზუკას საერთაშორისო უნივერსიტეტი სუზუკას სამედიცინო მეცნიერების უნივერსიტეტი სუზუკას ეროვნული ტექნოლოგიური კოლეჯი ==== ცუ ==== მიეს უნივერსიტეტი მიეს პრეფექტურალური საექთნო კოლეჯი ==== მაცუსაკა ==== მიე ჩუკიოს უნივერსიტეტი ==== ისე ==== [[ფაილი:Gozaisho_Ropeway_and_Komono_Mie.jpg|მინი| გოზაიშოს მთა და საბაგირო გზა კომონოში|288x288პქ]] კოგაკკანის უნივერსიტეტი ==== ტობა ==== ტობას საზღვაო ტექნოლოგიის ეროვნული კოლეჯი == ტურიზმი == === ღირსშესანიშნავი ადგილები === ისეს დიდი სალოცავი - იაპონიის ყველაზე წმინდა [[შინტოიზმი|შინტოისტური]] სალოცავი. ცუბაკის დიდი სალოცავი - იაპონიის უძველესი შინტოისტური სალოცავი. კუმანო-კოდო - [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი]]. სამხრეთ მიის უძველესი გზა, რომელსაც ოდესღაც მომლოცველები იყენებდნენ. იგა-უენო - [[ნინძა|ნინძების]] სამშობლო და იგა ნინძას მუზეუმის სახლი. ისე-შიმას ეროვნული პარკი იოშინო-კუმანოს ეროვნული პარკი საკაკიბარა ონსენ - ცნობილი ონსენი ცუს მახლობლად.  იუნოიამა ონსენი - ცნობილი ონსენი იოკკაიჩის მახლობლად, რომელიც გოზაიშოს მთაზე მდებარეობს . ნაგაშიმას სპა-ლენდი - იაპონიის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი გასართობი პარკი, მდებარეობს კუვანაში. მიკიმოტოს მარგალიტის კუნძული - მუზეუმი [[კოკიჩი მიკიმოტო|ტობაში]], რომელიც ეძღვნება [[კოკიჩი მიკიმოტო]]ს, [[მარგალიტი]]ს კულტივაციის გამომგონებელს. სუზუკას ცირკუიტი - იაპონიის ყველაზე ცნობილი საავტომობილო სარბიელი. საიკა - [[ჰეიანის პერიოდი|ჰეიანის]] საიმპერატორო რეზიდენციის ადგილი, თანამედროვე მუზეუმით და რეკონსტრუირებული ჰეიანის შენობით. კანონჯის ტაძრის მახლობლად შეგიძლიათ ნახოთ დიდი [[Sonic the Hedgehog|ზღარბი სონიკის]] ქანდაკება, რომელიც სათამაშო პუბლიკაციების განხილვის თემა იყო. <ref>Morrissy, Kim. [https://www.animenewsnetwork.com/interest/2020-08-13/mysterious-sonic-the-hedgehog-statue-in-japanese-mountains-gets-refurbished/.162880 "Mysterious Sonic the Hedgehog Statue in Japanese Mountains Gets Refurbished"]. ''Anime News Network''. Retrieved 26 October 2020.</ref> == დაძმობილებული შტატები == * {{Flagicon|Brazil}} [[სან-პაულუს შტატი]], [[ბრაზილია]] * {{Flagicon|China}} [[ხენანი]], [[ჩინეთი]] * {{Flagicon|Spain}} [[ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანება]], [[ესპანეთი]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.pref.mie.jp/ENGLISH/index.htm მიეს პრეფექტურის ოფიციალური გვერდი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101230014936/http://www.pref.mie.jp/english/index.htm |date=2010-12-30 }} * [http://tourismmiejapan.com/ კანკო მიესტურისტული ინფორმაცია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201125164309/http://tourismmiejapan.com/ |date=2020-11-25 }} * [http://www.outdoorjapan.com/areaguides/prefecturemie.html იაპონიის გარშემო - სექცია მიე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110715022419/http://www.outdoorjapan.com/areaguides/prefecturemie.html |date=2011-07-15 }} * [http://www.mief.or.jp/en/index.html მიეს საერთაშორისო გაცვლითი ფონდი] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{იაპონიის პრეფექტურები და რეგიონები}} [[კატეგორია:იაპონიის პრეფექტურები]] rvv4vmi5o2eb50sql2p16uewdiou9p4 მემარცხენე ლიბერტარიანიზმი 0 488367 5426774 5423092 2026-07-03T23:20:29Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426774 wikitext text/x-wiki '''მემარცხენე ლიბერტარიანიზმი''',<ref name="Bookchin 1997">Bookchin, Murray; Biehl, Janet (1997). ''The Murray Bookchin Reader''. New York: Cassell. p. 170.</ref><ref name="Goodway">Goodway, David (2006). ''[[Anarchist Seeds Beneath the Snow: Left-Libertarian Thought and British Writers from William Morris to Colin Ward]]''. Liverpool: Liverpool University Press. [https://books.google.com/books?id=Fgya85u7S-4C&pg=PA4&dq=anarcho-capitalism+right+libertarian&sa=X&ct=result&resnum=10#v=onepage&q=anarcho-capitalism%20right%20libertarian p. 4]. {{ISBN|1846310253}}. {{ISBN|978-1846310256}}. "'Libertarian' and 'libertarianism' are frequently employed by anarchists as synonyms for 'anarchist' and 'anarchism', largely as an attempt to distance themselves from the negative connotations of 'anarchy' and its derivatives. The situation has been vastly complicated in recent decades with the rise of anarcho-capitalism, 'minimal statism' and an extreme right-wing ''laissez-faire'' philosophy advocated by such theorists as Murray Rothbard and Robert Nozick and their adoption of the words 'libertarian' and 'libertarianism'. It has therefore now become necessary to distinguish between their right libertarianism and the left libertarianism of the anarchist tradition."</ref><ref name="Marshall p. 641">Marshall, Peter (2008). ''[[Demanding the Impossible: A History of Anarchism]]''. London: Harper Perennial. p. 641. "The word 'libertarian' has long been associated with anarchism, and has been used repeatedly throughout this work. The term originally denoted a person who upheld the doctrine of the freedom of the will; in this sense, Godwin was not a 'libertarian', but a 'necessitarian'. It came however to be applied to anyone who approved of liberty in general. In anarchist circles, it was first used by Joseph Déjacque as the title of his anarchist journal ''Le Libertaire, Journal du Mouvement Social'' published in New York in 1858. At the end of the last century, the anarchist Sebastien Faure took up the word, to stress the difference between anarchists and authoritarian socialists."</ref><ref name="Newman">Newman, Saul (2010). ''The Politics of Postanarchism'', Edinburgh University Press. [https://books.google.com/books?id=SiqBiViUsOkC&pg=PA43&dq=anarcho-capitalism+right+libertarian&sa=X&ct=result&resnum=3#v=onepage&q=anarcho-capitalism%20right%20libertarian p. 43]. {{ISBN|0748634959}}. {{ISBN|978-0748634958}}. "It is important to distinguish between anarchism and certain strands of right-wing libertarianism which at times go by the same name (for example, Murray Rothbard's anarcho-capitalism). There is a complex debate within this tradition between those like Robert Nozick, who advocate a 'minimal state', and those like Rothbard who want to do away with the state altogether and allow all transactions to be governed by the market alone. From an anarchist perspective, however, both positions—the minimal state (minarchist) and the no-state ('anarchist') positions—neglect the problem of economic domination; in other words, they neglect the hierarchies, oppressions, and forms of exploitation that would inevitably arise in a ''laissez-faire'' 'free' market. [...] Anarchism, therefore, has no truck with this right-wing libertarianism, not only because it neglects economic inequality and domination, but also because in practice (and theory) it is highly inconsistent and contradictory. The individual freedom invoked by right-wing libertarians is only a narrow economic freedom within the constraints of a capitalist market, which, as anarchists show, is no freedom at all."</ref><ref name="Carlson">Miller, Wilbur R. (2012). ''The Social History of Crime and Punishment in America: An Encyclopedia''. SAGE Publications. [https://books.google.it/books?id=tYME6Z35nyAC&pg=PA1006&dq=right-libertarianism&hl=it&sa=X&ved=0ahUKEwjVoNT9_uvlAhWN6aQKHWZ6AUUQ6AEINjAB p. 1006].</ref> აგრეთვე ცნობილი როგორც '''ეგალიტარული ლიბერტარიანიზმი''',<ref>Sundstrom, William A. (16 May 2002). [http://www.scu.edu/ethics/publications/submitted/sundstrom/Sundstrommanifesto.pdf "An Egalitarian-Libertarian Manifesto"]. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131029212045/http://www.scu.edu/ethics/publications/submitted/sundstrom/Sundstrommanifesto.pdf|date=29 October 2013}}.</ref><ref>Sullivan, Mark A. (July 2003). "Why the Georgist Movement Has Not Succeeded: A Personal Response to the Question Raised by Warren J. Samuels". ''[[American Journal of Economics and Sociology]]''. '''62''' (3): 612.</ref> '''მემარცხენე-ფრთის ლიბერტარიანიზმი'''<ref name="Spitz">{{cite web|url=https://www.cairn-int.info/article-E_RAI_023_0023--left-wing-libertarianism-equality-based.htm|title=Left-wing libertarianism: equality based on self-ownership|last=Spitz|first=Jean-Fabien|website=Cairn-int.info|date=March 2006|accessdate=28 November 2019}}</ref> ან '''სოციალური ლიბერტარიანიზმი'''<ref>Grunberg, Gérard; Schweisguth, Etienne; Boy, Daniel; [[Nonna Mayer|Mayer, Nonna]], eds. (1993). ''The French Voter Decides''. "Social Libertarianism and Economic Liberalism". University of Michigan Press. [https://books.google.com/books?hl=it&lr=&id=IB2siz9e8AUC&oi=fnd&pg=PA45&dq=social+libertarianism&ots=GQSH0UIfbh&sig=2cFDL9Jw71vyw-HQhC27vGEGPOg&redir_esc=y#v=onepage&q=social%20libertarianism&f=false p. 45]. {{ISBN|978-0-472-10438-3}}</ref> — [[პოლიტიკური ფილოსოფია]] და [[ლიბერტარიანიზმი|ლიბერტარიანიზმის]] მიმდინარეობა, რომელიც ხაზს უსვამს როგორც [[ინდივიდუალური თავისუფლება|ინდივიდუალურ თავისუფლებას]], ისე [[სოციალური თანასწორობა|სოციალურ თანასწორობას]]. მემარცხენე ლიბერტარიანიზმი წარმოადგენს [[პოლიტიკა|პოლიტიკური]] და [[სოციალური თეორია|სოციალური თეორიის]] მიმართ რამდენიმე ურთიერთდაკავშირებულ, მაგრამ განსხვავებულ მიდგომას. კლასიკური გამოყენებით, იგი მოიცავს [[მემარცხენეობა|მემარცხენეობის]] [[ანტიავტორიტარიზმი|ანტიავტორიტარულ]] ფორმებს, როგორიცაა [[ანარქიზმი]], განსაკუთრებით [[სოციალური ანარქიზმი]],<ref name="routledge-anarchism"/> რომლის მიმდევრებიც მას უბრალოდ ''ლიბერტარიანიზმს'' უწოდებენ.<ref>{{cite book|last=Cohn|first=Jesse|editor-last1=Ness|editor-first1=Immanuel|chapter=Anarchism|title=The International Encyclopedia of Revolution and Protest|url=https://archive.org/details/internationalenc00imma|date=20 April 2009|location=Oxford|publisher=John Wiley & Sons, Ltd|page=[https://archive.org/details/internationalenc00imma/page/n163 6]|quote='[L]ibertarianism' [...] a term that, until the mid-twentieth century, was synonymous with "anarchism" per se.|doi=10.1002/9781405198073.wbierp0039|isbn=978-1-4051-9807-3}}</ref> ამერიკის შეერთებულ შტატებში იგი წარმოადგენს ლიბერტარიანული მოძრაობის მემარცხენე ფრთას<ref name="routledge-anarchism"/> და აკადემიურ ფილოსოფოსებთან [[ჰილელ შტაინერი|ჰილელ შტაინერთან]], [[ფილიპ ვან პარია|ფილიპ ვან პარიასთან]] და [[პიტერ ვალენტინი|პიტერ ვალენტინთან]] ასოცირებულ პოლიტიკურ პოზიციებს, რომელიც აერთიანებს [[თვითმფლობელობა]]ს [[ბუნებრივი რესურსები|ბუნებრივი რესურსებთან]] ეგალიტარულ/თანასწორუფლებიან მიდგომასთან.<ref name="routledge-anarchism"/><ref name="oxfordcompanion">[[Will Kymlicka|Kymlicka, Will]] (2005). "libertarianism, left-". In [[Ted Honderich|Honderich, Ted]]. ''The Oxford Companion to Philosophy''. New York City: [[Oxford University Press]]. p. 516. "'Left-libertarianism' is a new term for an old conception of justice, dating back to Grotius. It combines the libertarian assumption that each person possesses a natural right of self-ownership over his person with the egalitarian premiss that natural resources should be shared equally. Right-wing libertarians argue that the right of self-ownership entails the right to appropriate unequal parts of the external world, such as unequal amounts of land. According to left-libertarians, however, the world's natural resources were initially unowned, or belonged equally to all, and it is illegitimate for anyone to claim exclusive private ownership of these resources to the detriment of others. Such private appropriation is legitimate only if everyone can appropriate an equal amount, or if those who appropriate more are taxed to compensate those who are thereby excluded from what was once common property. Historic proponents of this view include Thomas Paine, Herbert Spencer, and Henry George. Recent exponents include Philippe Van Parijs and Hillel Steiner." {{ISBN|978-0199264797}}.</ref> ეს კეთდება იმისათვის, რათა განასხვაონ ლიბერტარიანული შეხედულებები [[საკუთრება|საკუთრებისა]] და [[კაპიტალი (ეკონომიკა)|კაპიტალის]] ბუნების შესახებ ჩვეულებრივ მემარცხენე-მემარჯვენე ან სოციალისტურ-კაპიტალისტური შეხედულებებისგან.<ref name="Francis">{{cite journal|last=Francis|first=Mark|title=Human Rights and Libertarians|url=https://archive.org/details/australian-journal-of-politics-and-history_1983_29_3/page/462|journal=[[Australian Journal of Politics & History]]|volume=29|issue=3|pages=462–472|date=December 1983|doi=10.1111/j.1467-8497.1983.tb00212.x|issn=0004-9522}}</ref> [[სოციალიზმი|სოციალისტური]] მემარცხენე ლიბერტარიანელები ეწინააღმდეგებიან [[კაპიტალიზმი|კაპიტალიზმს]] და [[წარმოების საშუალებები|წარმოების საშუალებებზე]] [[კერძო საკუთრება|კერძო საკუთრებას]].<ref name="Kropotkin">{{cite book|title=Anarchism: A Collection of Revolutionary Writings|last=Kropotkin|first=Peter|publisher=Courier Dover Publications|year=1927|isbn=9780486119861|page=150|quote=It attacks not only capital, but also the main sources of the power of capitalism: law, authority, and the State.}}</ref><ref name="Otero">{{cite book|title=Radical Priorities|url=https://archive.org/details/radicalprioritie0000chom_c1j5|last=Otero|first=Carlos Peregrin|publisher=[[AK Press]]|others=Chomsky, Noam Chomsky|year=2003|isbn=1-902593-69-3|editor-last=Otero|editor-first=Carlos Peregrin|edition=3rd|location=Oakland, California|page=[https://archive.org/details/radicalprioritie0000chom_c1j5/page/26 26]|chapter=Introduction to Chomsky's Social Theory}}</ref><ref name="Chomsky 2003">{{cite book|title=Radical Priorities|url=https://archive.org/details/radicalprioritie0000chom_c1j5|last=Chomsky|first=Noam|publisher=[[AK Press]]|year=2003|isbn=1-902593-69-3|editor=Carlos Peregrin Otero|edition=3rd|location=Oakland, California|pages=[https://archive.org/details/radicalprioritie0000chom_c1j5/page/227 227]–228}}<!-- Verified 22 November 2011. --></ref><ref name="Carlson p. 1006">Carlson, Jennifer D. (2012). "Libertarianism". In Miller, Wilbur R. ''The Social History of Crime and Punishment in America: An Encyclopedia''. SAGE Publications. [https://books.google.it/books?id=tYME6Z35nyAC&pg=PA1006&dq=right-libertarianism&hl=it&sa=X&ved=0ahUKEwjVoNT9_uvlAhWN6aQKHWZ6AUUQ6AEINjAB p. 1006]. "[S]ocialist libertarians view any concentration of power into the hands of a few (whether politically or economically) as antithetical to freedom and thus advocate for the simultaneous abolition of both government and capitalism".</ref> სხვა მემარცხენე ლიბერტარიანელები სკეპტიკურად უყურებენ ან სრულად ეწინააღმდეგებიან ბუნებრივი რესურსებზე კერძო საკუთრებას, [[მემარჯვენე ლიბერტარიანიზმი|მემარჯვენე-ლიბერტარიანებისგან]] განსხვავებით ამტკიცებენ, რომ არც პრეტენზია და არც ბუნებრივ რესურსებთან [[საკუთრების შრომითი თეორია|საკუთარი შრომის შერევა]] არაა საკმარისი კერძო საკუთრების სრული უფლების მოსაპოვებლად და ბუნებრივი რესურსების შენარჩუნება უნდა მოხდეს თანასწორუფლებიანი/ეგალიტარული ფორმით, საკუთრების გარეშე ან [[კოლექტიური საკუთრება|კოლექტიური საკუთრებაში]].<ref name="socialhistory">Carlson, Jennifer D. (2012). "Libertarianism". In Miller, Wilbur R. ''The social history of crime and punishment in America''. London: SAGE Publications. p. 1007. {{ISBN|1412988764}}. "Left-libertarians disagree with right-libertarians with respect to property rights, arguing instead that individuals have no inherent right to natural resources. Namely, these resources must be treated as collective property that is made available on an egalitarian basis".</ref> ის მემარცხენე ლიბერტარიანელები, რომლებსაც უფრო ზომიერი მიდგომა აქვთ კერძო საკუთრების ინსტიტუტთან, მხარს უჭერენ საკუთრების სხვადასხვა ნორმებსა და თეორიებს, როგორიცაა მაგალითად [[უზუფრუქტი]],<ref name="Carson">Carson, Kevin (15 June 2014). [https://c4ss.org/content/28216 "What is Left-Libertarianism?"]. Center for a Stateless Society. Retrieved 28 November 2019.</ref> ან პირობას, რომ ადგილობრივ ან თუნდაც გლობალურ საზოგადოებას შესთავაზონ კომპენსაცია, ასეთია მაგალითად [[შტაინერ-ვალენტინის სკოლა]].<ref name="Vallentyne">{{cite encyclopedia|title=Libertarianism|encyclopedia=[[Stanford Encyclopedia of Philosophy]]|publisher=Stanford University|location=Stanford, California|url=http://plato.stanford.edu/archives/spr2009/entries/libertarianism/|accessdate=5 March 2010|last=Vallentyne|first=Peter|date=March 2009|edition=Spring 2009|quote=Libertarianism is committed to full self-ownership. A distinction can be made, however, between right-libertarianism and left-libertarianism, depending on the stance taken on how natural resources can be owned.|editor-last=Zalta|editor-first=Edward N.}}</ref><ref name="rhteol">{{cite encyclopedia|last1=Narveson|first1=Jan|last2=Trenchard|first2=David|title=Left Libertarianism|authorlink1=Jan Narveson|editor-first=Ronald|editor-last=Hamowy|editor-link=Ronald Hamowy|encyclopedia=The Encyclopedia of Libertarianism|chapter=Left libertarianism|chapter-url=https://books.google.com/books?id=yxNgXs3TkJYC|year=2008|publisher=[[SAGE Publications]]; [[Cato Institute]]|location=Thousand Oaks, California|doi=10.4135/9781412965811.n174|isbn=978-1-4129-6580-4|oclc=750831024|lccn=2008009151|pages=288–289|quote=Left libertarians regard each of us as full self-owners. However, they differ from what we generally understand by the term ''libertarian'' in denying the right to private property. We own ourselves, but we do not own nature, at least not as individuals. Left libertarians embrace the view that all natural resources, land, oil, gold, and so on should be held collectively. To the extent that individuals make use of these commonly owned goods, they must do so only with the permission of society, a permission granted only under the proviso that a certain payment for their use be made to society at large.}}</ref> [[ბაზარზე ორიენტირებული მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი]], მათ შორის [[პიერ-ჟოზეფ პრუდონი|პიერ-იოზეფ პრუდონის]] [[მუტუალიზმი]] და [[სამუელ კონკინ III|სამუელ კონკინ III-ის]] [[აგორიზმი]], მიემართება მემარცხენეობის ისეთ პრობლემებს, როგორიცაა [[სოციალური კლასი]], [[ეგალიტარიანიზმი]], [[ინვაირონმენტალიზმი]], [[გენდერი]], [[იმიგრაცია]] და [[სექსუალური იდენტობა]] [[თავისუფალი ბაზრის ანტიკაპიტალიზმი|თავისუფალი ბაზრის ანტიკაპიტალიზმის]] პარადიგმაში.<ref name="routledge-anarchism"/><ref name="LibertarianLeft"/> მიუხედავად იმისა, რომ ლიბერტარიანიზმი ამერიკის შეერთებულ შტატებში ასოცირებული გახდა [[კლასიკურ ლიბერალიზმთან]] და [[მინარქიზმთან]], ხოლო მემარჯვენე ლიბერტარიანიზმი უფრო ცნობილია, ვიდრე მემარცხენე ლიბერტარიანიზმი,<ref name="Carlson"/> ამ ტერმინის პოლიტიკური გამოყენება თავდაპირველად ასოცირდებოდა მხოლოდ [[ანტიკაპიტალიზმი|ანტიკაპიტალიზმთან]], [[ლიბერტარიანული სოციალიზმი|ლიბერტარიანულ სოციალიზმთან]] და სოციალურ ანარქიზმთან და მსოფლიოს უმეტეს ნაწილში მსგავსი ასოციაციები კვლავ დომინირებს.<ref name="routledge-anarchism"/><ref name="bookchinreader">Bookchin, Murray; Biehl, Janet (1997). ''The Murray Bookchin Reader''. London: Cassell. p. 170. {{ISBN|0-304-33873-7}}.</ref> == განმარტება == {{იხილეთ აგრეთვე|ანარქიზმისა და ლიბერტარიანობის განმარტება}} [[ფაილი:Libertarianism-groups-diagram.png|thumb|A libertarian group diagram]] ადამიანები, რომლებიც ხასიათდებიან როგორც ''მემარცხენე-ლიბერტარიანები'' ან ''მემარჯვენე-ლიბერტარიანები'' ჩვეულებრივ საკუთარ თავს უბრალოდ ''ლიბერტარიანელებს'', ხოლო მათ ფილოსოფიას ''ლიბერტარიანიზმს'' უწოდებენ. ამის გათვალისწინებით, ზოგიერთი პოლიტოლოგი და მწერალი [[ლიბერტარიანიზმი|ლიბერტარიანიზმის]] ფორმების ორ ან მეტ ჯგუფად კლასიფიკაციას ახდენს<ref>Long, Joseph. W (1996). "Toward a Libertarian Theory of Class". ''Social Philosophy and Policy''. '''15''' (2): 310. "When I speak of 'libertarianism' [...] I mean all three of these very different movements. It might be protested that LibCap [libertarian capitalism], LibSoc [libertarian socialism] and LibPop [libertarian populism] are too different from one another to be treated as aspects of a single point of view. But they do share a common—or at least an overlapping—intellectual ancestry."</ref><ref>Carlson, Jennifer D. (2012). "Libertarianism". In Miller, Wilburn R., ed. ''The Social History of Crime and Punishment in America''. London: Sage Publications. [https://books.google.com/books?id=tYME6Z35nyAC&pg=PA1006&dq=right-libertarianism&hl=it&sa=X&ved=0ahUKEwjVoNT9_uvlAhWN6aQKHWZ6AUUQ6AEINjAB#v=onepage&q=There%20exist%20three%20major%20camps%20in%20libertarian%20thought%3A%20right-libertarianism%2C%20socialist%20libertarianism%2C%20and%20left-libertarianism%3B%20the%20extent%20to%20which%20these%20represent%20distinct%20ideologies%20as%20opposed%20to%20variations%20on%20a%20theme%20is%20contested%20by%20scholars.&f=false p. 1006]. {{ISBN|1412988764}}. "There exist three major camps in libertarian thought: right-libertarianism, socialist libertarianism, and left-libertarianism; the extent to which these represent distinct ideologies as opposed to variations on a theme is contested by scholars."</ref> მაგალითად მემარცხენე ლიბერტარიანიზმად<ref name="Bookchin 1997"/> და [[მემარჯვენე ლიბერტარიანიზმი|მემარჯვენე ლიბერტარიანიზმად]]<ref name="Goodway"/><ref name="Newman"/><ref name="Carlson"/><ref name="Marshall 2008 p. 565"/> რათა განასხვაონ ლიბერტარიანული შეხედულებები [[საკუთრების უფლების]] და [[კაპიტალის]] შესახებ.<ref name="Francis"/> შეერთებულ შტატებში, [[თავისუფალი ბაზარი|თავისუფალი ბაზრის]] [[ანტი-კაპიტალიზმი|ანტი-კაპიტალიზმის]] მომხრეებმა შეგნებულად დაახასიათეს თავი ''მემარცხენე-ლიბერტარიანელებად'' და ''მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმის'' ნაწილად.<ref name="routledge-anarchism"/><ref name="Carson"/> ტრადიციულად, ''ლიბერტარიანელი'' იყო ტერმინი, რომელიც გამოიყენა ფრანგმა [[ლიბერტარიანული კომუნიზმი|ლიბერტარიანელმა კომუნისტმა]]<ref name="RiseOfSocialAnarchism">[[Roderick T. Long|Long, Roderick T.]] (2012). "The Rise of Social Anarchism". In Gaus, Gerald F.; D'Agostino, Fred, eds. ''The Routledge Companion to Social and Political Philosophy''. [https://books.google.com/books?id=advfCgAAQBAJ&pg=PA223&dq=In+the+meantime,+anarchist+theories+of+a+more+communist+or+collectivist+character+had+bee+developing+as+well.+One+important+pioneer+is+French+anarcho-communists+Joseph+D%C3%A9jacque+(1821%E2%80%931864),&hl=it&sa=X&ved=0ahUKEwiZ3vmnxsrmAhWTbsAKHQHXA5AQ6AEIKjAA#v=onepage&q=In%20the%20meantime%2C%20anarchist%20theories%20of%20a%20more%20communist%20or%20collectivist%20character%20had%20bee%20developing%20as%20well.%20One%20important%20pioneer%20is%20French%20anarcho-communists%20Joseph%20D%C3%A9jacque%20(1821%E2%80%931864)%2C&f=false p. 223]. "In the meantime, anarchist theories of a more communist or collectivist character had been developing as well. One important pioneer is French anarcho-communists Joseph Déjacque (1821–1864), who [...] appears to have been the first thinker to adopt the term "libertarian" for this position; hence "libertarianism" initially denoted a communist rather than a free-market ideology."</ref> და ''[[Le Libertaire]]'' რედაქტორმა [[ჟოზეფ დეჟაკი|ჟოზეფ დეჟაკმა]]<ref>{{cite web|url=http://joseph.dejacque.free.fr/libertaire/libertaire.htm|title=Le Libertaire, Journal du mouvement social|first=Jean Claude|last=Mouton|accessdate=12 July 2019}}</ref><ref>Woodcock, George (1962). ''Anarchism: A History of Libertarian Ideas and Movements''. Meridian Books. p. 280. "He called himself a "social poet," and published two volumes of heavily didactic verse—Lazaréennes and Les Pyrénées Nivelées. In New York, from 1858 to 1861, he edited an anarchist paper entitled ''Le Libertaire, Journal du Mouvement Social'', in whose pages he printed as a serial his vision of the anarchist Utopia, entitled L'Humanisphére."</ref><ref name="nettlau"/><ref name="Graham">{{cite book|title=Anarchism: A Documentary History of Libertarian Ideas|volume=Volume One: From Anarchy to Anarchism (300 CE–1939)|year=2005|location=Montreal|publisher=Black Rose Books|editor=Robert Graham|at=§17|editor-link=Robert Graham (historian)}}</ref><ref>Marshall, Peter (2009). ''[[Demanding the Impossible: A History of Anarchism]]''. p. 641. "The word 'libertarian' has long been associated with anarchism, and has been used repeatedly throughout this work. The term originally denoted a person who upheld the doctrine of the freedom of the will; in this sense, Godwin was not a 'libertarian', but a 'necessitarian'. It came however to be applied to anyone who approved of liberty in general. In anarchist circles, it was first used by Joseph Déjacque as the title of his anarchist journal ''Le Libertaire, Journal du Mouvement Social'' published in New York in 1858. At the end of the last century, the anarchist Sebastien Faure took up the word, to stress the difference between anarchists and authoritarian socialists".</ref> რათა აღენიშნა [[მემარცხენეობა|მემარცხენე პოლიტიკის]] ფორმა, რომელსაც ხშირად იყენებდნენ that has been frequently used to refer to [[ანარქიზმი|ანარქიზმსა]]<ref name="nettlau">{{cite book|title=A Short History of Anarchism|last=Nettlau|first=Max|authorlink=Max Nettlau|year=1996|publisher=Freedom Press|isbn=978-0-900384-89-9|language=English|location=London|page=162|oclc=37529250}}</ref><ref name="Bookchin 1986">Bookchin, Murray (January 1986). [http://dwardmac.pitzer.edu/Anarchist_Archives/bookchin/gp/perspectives1.html "The Greening of Politics: Toward a New Kind of Political Practice"]. ''Green Perspectives: Newsletter of the Green Program Project'' (1). "We have permitted cynical political reactionaries and the spokesmen of large corporations to pre-empt these basic libertarian American ideals. We have permitted them not only to become the specious voice of these ideals such that individualism has been used to justify egotism; the pursuit of happiness to justify greed, and even our emphasis on local and regional autonomy has been used to justify parochialism, insularism, and exclusivity – often against ethnic minorities and so-called deviant individuals. We have even permitted these reactionaries to stake out a claim to the word libertarian, a word, in fact, that was literally devised in the 1890s in France by Elisée Reclus as a substitute for the word anarchist, which the government had rendered an illegal expression for identifying one's views. The propertarians, in effect – acolytes of Ayn Rand, the earth mother of greed, egotism, and the virtues of property – have appropriated expressions and traditions that should have been expressed by radicals but were willfully neglected because of the lure of European and Asian traditions of socialism, socialisms that are now entering into decline in the very countries in which they originated".</ref><ref name="Fernandez">Fernandez, Frank (2001). ''Cuban Anarchism. The History of a Movement''. Sharp Press. [https://books.google.com/books?id=jKdztbIaHegC p. 9]{{Dead link|date=იანვარი 2023 |bot=InternetArchiveBot }}. "Thus, in the United States, the once exceedingly useful term "libertarian" has been hijacked by egotists who are in fact enemies of liberty in the full sense of the word."</ref><ref name="Ward">Ward, Colin (2004). [https://books.google.com/books?id=kksrWshoIkYC ''Anarchism: A Very Short Introduction'']. [[Oxford University Press]]. p. 62. "For a century, anarchists have used the word 'libertarian' as a synonym for 'anarchist', both as a noun and an adjective. The celebrated anarchist journal ''Le Libertaire'' was founded in 1896. However, much more recently the word has been appropriated by various American free-market philosophers."</ref> და [[ლიბერტარიანული სოციალიზმი|ლიბერტარიანულ სოციალიზმზე]] საუბრისას<ref name="Chomsky 2002">[https://archive.today/20130113110804/http://www.zmag.org/zspace/commentaries/1137 "The Week Online Interviews Chomsky"]. ''[[Z Communications|Z Magazine]]''. 23 February 2002. Retrieved 12 July 2019. "The term libertarian as used in the US means something quite different from what it meant historically and still means in the rest of the world. Historically, the libertarian movement has been the anti-statist wing of the socialist movement. In the US, which is a society much more dominated by business, the term has a different meaning. It means eliminating or reducing state controls, mainly controls over private tyrannies. Libertarians in the US don't say let's get rid of corporations. It is a sort of ultra-rightism."</ref> XIX საუკუნის შუა წლებიდან გვიან პერიოდამდე.<ref>[http://theanarchistlibrary.org/library/the-anarchist-faq-editorial-collective-150-years-of-libertarian "150 years of Libertarian"].</ref><ref>[https://anarchism.pageabode.com/afaq/160-years-libertarian "160 years of Libertarian"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200425035427/https://anarchism.pageabode.com/afaq/160-years-libertarian |date=2020-04-25 }}.</ref> [[სებასტიან ფაური|სებასტიან ფაურმა]], კიდევ ერთმა ფრანგმა ლიბერტარიანელმა კომუნისტმა, დაიწყო ახალი ''[[Le Libertaire#Le Libertaire (France: 1895–1914)|Le Libertaire-ის]]'' გამოცემა 1890-იანი წლების შუა პერიოდში მაშინ, როდესაც [[საფრანგეთის მესამე რესპუბლიკა|საფრანგეთის მესამე რესპუბლიკამ]] მიიღო ე.წ. სასტიკი კანონები (''[[lois scélérates]]'') რომელმაც აკრძალა საფრანგეთში ანარქისტული გამოცემები.<ref name="nettlau"/><ref name="Ward"/> ''ლიბერტარიანის'' შემდგომი პოპულარიზება მოხდა ლიბერტარიანელი სოციალისტის [[ბენიამინ ტაკერი|ბენიამინ ტაკერის]] მიერ 1870-იანი წლების ბოლოს და ადრეულ 1880-იან წლებში.<ref>Comegna, Anthony; Gomez, Camillo (3 October 2018). [https://www.libertarianism.org/columns/libertarianism-then-now "Libertarianism, Then and Now"]. ''Libertarianism''. Cato Institute. "[...] Benjamin Tucker was the first American to really start using the term "libertarian" as a self-identifier somewhere in the late 1870s or early 1880s." Retrieved 3 August 2020.</ref> როგორც ტერმინი, ''მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი'' გამოიყენებოდა სხვადასხვა [[პოლიტიკურ-ეკონომიკური ფილოსოფია|პოლიტიკურ-ეკონომიკურ ფილოსოფიაზე]] საუბრისას, რომლებიც ხაზს უსვამენ [[ინდივიდუალური თავისუფლება|ინდივიდუალურ თავისუფლებას]]. XX საუკუნის შუა წლებში [[მემარჯვენე ლიბერტარიანიზმი|მემარჯვენე ლიბერტარიანელის]] თანამედროვე განვითარებასთან ერთად ის შეუთანხმდა ტერმინს<ref name="Marshall 2008 p. 565">Marshall, Peter (2008). ''[[Demanding the Impossible: A History of Anarchism]]''. London: Harper Perennial. p. 565. "The problem with the term 'libertarian' is that it is now also used by the Right. [...] In its moderate form, right libertarianism embraces ''laissez-faire'' liberals like Robert Nozick who call for a minimal State, and in its extreme form, anarcho-capitalists like Murray Rothbard and David Friedman who entirely repudiate the role of the State and look to the market as a means of ensuring social order".</ref><ref name="Bookchin 1986"/><ref name="Fernandez"/><ref name="RothbardBetrayal">{{cite book|last=Rothbard|first=Murray|url=https://cdn.mises.org/The%20Betrayal%20of%20the%20American%20Right_2.pdf|title=The Betrayal of the American Right|year=2009|orig-year=1970s|publisher=Mises Institute|isbn=978-1610165013|quote=One gratifying aspect of our rise to some prominence is that, for the first time in my memory, we, 'our side,' had captured a crucial word from the enemy. 'Libertarians' had long been simply a polite word for left-wing anarchists, that is for anti-private property anarchists, either of the communist or syndicalist variety. But now we had taken it over.}}</ref> the term ''ლიბერტარიანელი''რათა ნაცვლად იმისა, რომ მხარი დაეჭირათ ''[[laissez-faire]]'' [[კაპიტალიზმი|კაპიტალიზმისთვის]] და ძლიერი [[საკუთრების უფლება|საკუთრების უფლებებისთვის]], როგორიცაა მაგალითად მიწა, ინფრასტრუქტურა და ბუნებრივი რესურსები,<ref>{{cite book|last=Hussain|first=Syed B.|title=Encyclopedia of Capitalism. Vol. II : H-R.|year=2004|publisher=Facts on File Inc|location=New York|isbn=0816052247|page=492|url=https://books.google.com/books?id=FbVZAAAAYAAJ|quote=In the modern world, political ideologies are largely defined by their attitude towards capitalism. Marxists want to overthrow it, liberals to curtail it extensively, conservatives to curtail it moderately. Those who maintain that capitalism is a excellent economic system, unfairly maligned, with little or no need for corrective government policy, are generally known as libertarians.}}</ref> ''მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი'' უფრო ხშირად იქნა გამოყენებული ამ ორი ფორმის განსასხვავებლად,<ref name="routledge-anarchism"/><ref name="oxfordcompanion"/> განსაკუთრებით [[საკუთრების უფლება|საკუთრების უფლებებთან]] მიმართებაში.<ref>Widerquist, Karl. [https://www.academia.edu/1159253/Libertarianism_left_right_and_socialist "Libertarianism: left, right, and socialist"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211119225324/https://www.academia.edu/1159253/Libertarianism_left_right_and_socialist |date=2021-11-19 }}. Retrieved 15 November 2019.</ref> მაშინ, როდესაც მემარჯვენე-ლიბერტარიანიზმი გულისხმობს ''laissez-faire'' კაპიტალიზმს, მაგალითად [[მიურეი როტბარდი|მიურეი როტბარდის]] [[ანარქო-კაპიტალიზმი|ანარქო-კაპიტალიზმს]] და [[რობერტ ნოზიკი|რობერტ ნოზიკის]] [[მინარქიზმი|მინარქიზმს]],<ref name="Goodway"/><ref name="Newman"/><ref name="Marshall 2008 p. 565"/> [[სოციალისტური ლიბერტარიანიზმი]] ძალაუფლების ნებისმიერ კონცენტრაციას რამდენიმე ადამიანის ხელში (პოლიტიკურად თუ ეკონომიკურად) მიიჩნევს არაეთიკურად თავისუფლებასთან მიმართებაში და ამრიგად, მხარს უჭერს როგორც მთავრობის, ისე [[კაპიტალიზმი]]ს ერთდროულად გაუქმებას.<ref name="Carlson"/> ჯენიფერ კარლსონის თანახმად, მემარჯვენე-ლიბერტარიანიზმი ლიბერტარიანიზმის დომინანტი ფორმაა შეერთებულ შტატებში, ხოლო მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი „დასავლეთ ევროპული დემოკრატიების პოლიტიკის უფრო მეტად გაბატონებული ასპექტი გახდა ბოლო სამი ათწლეულის განმავლობაში“.<ref name="Carlson"/> სოციალისტური ლიბერტარიანიზმი თავისი ორიგინალური მნიშვნელობით ეკუთვნის ფართო მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმს.<ref name="routledge-anarchism"/> მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი ასევე მოიცავს [[დეცენტრალიზაცია|დეცენტრალისტს]], რომელსაც სურს შეზღუდოს და გადასცეს სახელმწიფო ძალაუფლება [[სინდიკალისტს]], რომელსაც ამ ყველაფრის გაუქმება სურს. ეს შეიძლება მოიცავდეს [[ფაბიანებსა]] და [[სოციალ დემოკრატებს]], რომელთაც სურთ ეკონომიკის სოციალიზაცია, მაგრამ სახელმწიფოს როლს კვლავ შეზღუდულად ხედავენ.<ref name="Marshall 2009 p. 641">Marshall, Peter (2009) [1991]. ''[[Demanding the Impossible: A History of Anarchism]]'' (POLS ed.). Oakland, California: PM Press. [https://books.googlecomt/books?id=QDWIOL_KtGYC&pg=PA641&dq=Left+libertarianism+can+therefore+range+from+the+decentralist+who+wishes+to+limit+and+devolve+State+power,+to+the+syndicalist+who+wants+to+abolish+it+altogether.+It+can+even+encompass+the+Fabians+and+the+social+democrats+who+wish+to+socialize+the+economy+but+who+still+see+a+limited+role+for+the+State&hl=it&sa=X&ved=0ahUKEwj9kfqN0bDnAhVDPFAKHcwfAngQ6AEIKzAA#v=onepage&q=Left%20libertarianism%20can%20therefore%20range%20from%20the%20decentralist%20who%20wishes%20to%20limit%20and%20devolve%20State%20power%2C%20to%20the%20syndicalist%20who%20wants%20to%20abolish%20it%20altogether.%20It%20can%20even%20encompass%20the%20Fabians%20and%20the%20social%20democrats%20who%20wish%20to%20socialize%20the%20economy%20but%20who%20still%20see%20a%20limited%20role%20for%20the%20State&f=false p. 641]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}. "Left libertarianism can therefore range from the decentralist who wishes to limit and devolve State power, to the syndicalist who wants to abolish it altogether. It can even encompass the Fabians and the social democrats who wish to socialize the economy but who still see a limited role for the State." {{ISBN|978-1604860641}}.</ref> სახელმძღვანელოს ''The Routledge Companion to Social and Political Philosophy'' განმარტების თანახმად ''მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმს'' მინიმუმ სამი განმარტება აქვს: <blockquote>უძველესი გაგებით, ეს არის ზოგადად ანარქიზმის ან უფრო კონკრეტულად სოციალური ანარქიზმის სინონიმი. მოგვიანებით ის იქცა თავისუფალი ბაზრის ლიბერტარიანული მოძრაობის მემარცხენე ან კონკინიტური ფრთის ტერმინად და მას შემდეგ დაფარა მთელი რიგი პრო-ბაზრის, მაგრამ ანტიკაპიტალისტური პოზიციები, ძირითადად ინდივიდუალისტური ანარქიზმი, მათ შორის აგორიზმი და მუტუალიზმი, ხშირად იმ სიმპათიების გავლენით (მაგალითად, რადიკალური ფემინიზმის ან შრომითი მოძრაობის მიმართ), რომელსაც არ იზიარებენ [[ანარქო-კაპიტალიზმი|ანარქო-კაპიტალისტები]]. მესამე გაგებით იგი ახლახან გამოიყენეს პოზიციაზე, რომელიც აერთიანებს ინდივიდუალურ საკუთრებას ბუნებრივი რესურსების თანასწორუფლებიან (ეგალიტარულ) მიდგომას; ამ პოზიციის მომხრეთა უმეტესობა არ არის ანარქისტი.<ref name="routledge-anarchism"/></blockquote> ''[[ფილოსოფიის სტენფორდის ენიკლოპედია]]'' მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმს მემარჯვენე-ლიბერტარიანიზმისგან განასხვავებს და ამტკიცებს: <blockquote>ლიბერტარიანიზმი ხშირად განიხილება როგორც „მემარჯვენე“ დოქტრინა. ეს შეცდომა მინიმუმ ორი მიზეზითაა განპირობებული. პირველ რიგში, სოციალურ, და არა ეკონომიკურ, საკითხებთან მიმართებაში ლიბერტარიანიზმი „მემარცხენეა“. ის ეწინააღმდეგება კანონებს, რომლებიც ზღუდავს ზრდასრულთა შორის კონსენსუალურ და პირად სექსუალურ ურთიერთობებს (მაგ., გეი სექსი, ქორწინების გარეშე სექსი და დევიანტური სექსი), კანონებს, რომლებიც ზღუდავს ნარკოტიკების მოხმარებას, კანონები, რომლებიც აწესებს რელიგიურ შეხედულებებს ან პრაქტიკას ინდივიდებისთვის, და კანონებს სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ. მეორე მხრივ, ლიბერტარიანიზმის უფრო მეტად ცნობილი ვერსიის, მემარჯვენე-ლიბერტარიანიზმის, გარდა არსებობს „მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმის“ ვერსიაც. ორივე მათგანი მხარს უჭერს სრულ უფლებას საკუთრებაზე, მაგრამ ისინი განსხვავდებიან იმ უფლებამოსილებებზე შეხედულებით, რაც აგენტებმა უნდა გამოიყენონ აუთვისებელი ბუნებრივი რესურსების (მიწა, ჰაერი, წყალი და ა.შ.) ასათვისებლად.<ref name="Libertarianism">[[Peter Vallentyne|Vallentyne, Peter]] (20 July 2010). [http://plato.stanford.edu/entries/libertarianism/ "Libertarianism"]. ''[[Stanford Encyclopedia of Philosophy]]''. [[Stanford University]]. Retrieved 26 December 2012.</ref></blockquote> == ტერმინოლოგია == როგორც ტერმინი, ''მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი'' გამოიყენება ზოგი პოლიტიკის ანალიტიკოსის, აკადემიკოსის და მედიის მიერ, განსაკუთრებით შეერთებულ შტატებში, რათა აჩვენონ კონტრასტი ლიბერტარიანულ ფილოსოფიასთან მიმართებით, რომელიც მხარს უჭერს [[თავისუფალი-ბაზრის კაპიტალიზმი|თავისუფალი-ბაზრის კაპიტალიზმს]] [[კერძო საკუთრება|კერძო საკუთრების]] ძლიერ უფლებებს, [[შეზღუდული მთავრობა|შეზღუდულ მთავრობასთან]] და [[თვით-საკუთრება|თვით-საკუთრებასთან]] ერთად, რაც საერთო აქვს ლიბერტარიანიზმის ორივე ტიპს.<ref>{{cite book|last1=Frankel Paul|first1=Ellen|last2=Miller Jr.|first2=Fred|last3=Paul|first3=Jeffrey|date=12 February 2007|title=Liberalism: Old and New|volume=24|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-70305-5}}</ref> [[პიტერ ვალენტინი]] აღწერს მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმს როგორც ლიბერტარიანიზმის ტიპს, რომლის მიხედვითაც „მიუთვისებელი ბუნებრივი რესურსები ეკუთვნის ყველას თანასწორუფლებიანობის პრინციპით“.<ref name="Libertarianism"/> ანალოგიურად, შარლოტა და ლოურენს ბეკერები მიიჩნევენ, რომ მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი ყველაზე ხშირად გულისხმობს პოლიტიკურ პოზიციას, რომელიც ფლობს ბუნებრივ რესურსებს როგორც თავდაპირველ [[საერთო საკუთრება|საერთო საკუთრებას]].<ref>Becker, Charlotte B.; Becker, Lawrence C. (2001). ''Encyclopedia of Ethics''. '''3'''. Taylor & Francis US. [https://books.google.com/books?id=gL4Pa1TxP00C&pg=PA1336&lpg=PA1336&dq=Lawrence+C.+Becker,+Charlotte+B.+Becker.+Encyclopedia+of+ethics&source=bl&ots=GHwgi-xT0w&sig=4tNqnG2diADK9BphQ8w4URrazXo&hl=en&ei=UZC9TL20MsH-8Aa41eT6Bg&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&sqi=2&ved=0CBIQ6AEwAA#v=onepage&q=libertarianism&f=false p. 1562]. {{ISBN|978-0-4159-3675-0}}.</ref> [[სამუელ ედუარდ კონკინ III|სამუელ ედუარდ კონკინ III-ის]] მიმდევრები, რომლებმაც დაახასიათეს [[აგორიზმი]] როგორც მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმის ფორმა<ref>[http://www.spaz.org/~dan/individualist-anarchist/software/konkin-interview.html "Smashing the State for Fun and Profit Since 1969: An Interview With the Libertarian Icon Samuel Edward Konkin III (a.k.a. SEK3)"]. Spaz.org. Retrieved 15 March 2020.</ref><ref>D'Amato, David S. (27 November 2018). [http://www.libertarianism.org/columns/black-market-activism-samuel-edward-konkin-iii-agorism "Black-Market Activism: Samuel Edward Konkin III and Agorism"]. Libertarianism.org. Retrieved 21 November 2019.</ref> და [[საბაზრო ანარქიზმის მემარცხენე ფრთა|საბაზრო ანარქიზმის მემარცხენე ფრთის]] სტრატეგიული განშტოება,<ref>{{cite web|url=http://www.kopubco.com/pdf/An_Agorist_Primer_by_SEK3.pdf|title=An Agorist Primer|last=Konkin III|first=Samuel Edward|publisher=Kopubco.com|accessdate=15 March 2020}}</ref> იყენებენ [[როდერიკ თ. ლონგი|როდერიკ თ. ლონგის]] მიერ გამოყენებულ ტერმინოლოგიას. [[როდერიკ თ. ლონგი]] აღწერს მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმს როგორც „ლიბერტარიანიზმის ინტეგრაციას, ან მე ვიტყოდი, რეინტეგრაციას იმ საკითხებთან, რაც ტრადიციულად მემარცხენე-ფრთის საზრუნავად მიიჩნევა. ეს მოიცავს მუშათა გაძლიერების, პლუტოკრატიის, ფემინიზმისა და სხვადასხვა სახის სოციალური თანასწორობის პრობლემებს“.<ref>Long, Roderick. T. (4 January 2008). [http://en.liberalis.pl/2008/01/04/interview-with-roderick-long/ "An Interview With Roderick Long"]. Liberalis in English. Retrieved 21 December 2019.</ref> [[ენტონი გრეგორი]] ამტკიცებს, რომ ლიბერტარიანიზმი „შეიძლება გულისხმობდეს სხვადასხვა რაოდენობის განსხვავებულ და ზოგჯერ ურთიერთგამომრიცხავ პოლიტიკურ ორიენტაციებსაც კი“. იგი აღწერს მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმს, როგორც [[პირადი თავისუფლებით]] დაინტერესებულს, [[თანასწორუფლებიანობისადმი]] სიმპათიის მქონეს და [[სოციალური იერარქია|სოციალური იერარქიის]] მოწინააღმდეგეს, რომელიც უპირატესობას ანიჭებს [[კულტურული ლიბერალიზმი|ლიბერალურ ცხოვრების წესს]] და უპირისპირდება [[მსხვილი ბიზნესი|მსხვილ ბიზნესს]] და [[ახალი მემარცხენეობა|ახალი მემარცხენეობის]] წინააღმდეგობას [[იმპერიალიზმი|იმპერიალიზმისა]] და [[ომი|ომის]] მიმართ.<ref>Gregory, Anthony (21 December 2006). [https://www.lewrockwell.com/2006/12/anthony-gregory/left-right-moderate-or-radical-libertarian/ "Left, Right, Moderate and Radical"]. LewRockwell.com. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141225141516/https://www.lewrockwell.com/2006/12/anthony-gregory/left-right-moderate-or-radical-libertarian/|date=25 December 2014}}. 25 December 2014.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთმა ამერიკელმა ლიბერტარიანელმა, მაგალითად [[უოლტერ ბლოკმა]],<ref>Block, Walter (2010). [https://mises.org/journals/jls/22_1/22_1_8.pdf "Libertarianism Is Unique and Belongs Neither to the Right Nor the Left: A Critique of the Views of Long, Holcombe, and Baden on the Left, Hoppe, Feser, and Paul on the Right"]. ''[[Journal of Libertarian Studies]]''. '''22'''. pp. 127–170.</ref> [[ჰარი ბრაუნმა]],<ref>Browne, Harry (21 December 1998). [http://www.harrybrowne.org/articles/Abortion.htm "The Libertarian Stand on Abortion"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101006055112/http://www.harrybrowne.org/articles/Abortion.htm |date=2010-10-06 }}. HarryBrowne.Org. Retrieved 14 January 2020.</ref> [[ლეონარდ ე. რედი|ლეონარდ ე. რედმა]]<ref>Read, Leonard E. (January 1956). [https://www.fee.org/articles/neither-left-nor-right "Neither Left Nor Right"]. ''[[The Freeman]]''. '''48''' (2): 71–73.</ref> და [[მიურეი როტბარდი|მიურეი როტბარდმა]]<ref name="mises.org">Rothbard, Murray (1 March 1971). [https://mises.org/library/left-and-right-within-libertarianism "The Left and Right Within Libertarianism"]. ''WIN: Peace and Freedom Through Nonviolent Action''. '''7''' (4): 6–10. Retrieved 14 January 2020.</ref> შეიძლება უარყონ [[პოლიტიკური სპექტრი]] (განსაკუთრებით [[მემარცხენე-მემარჯვენე პოლიტიკური სპექტრი]])<ref name="mises.org"/><ref>Raimondo, Justin (2000). ''An Enemy of the State''. Chapter 4: "Beyond left and right". [[Prometheus Books]]. p. 159.</ref> როგორც მემარჯვენე, ისე მემარცხენე პოლიტიკურ ფრთასთან ნებისმიერი ასოციაციის უარყოფით,<ref>Machan, Tibor R. (2004). [http://www.hoover.org/publications/books/8300 "Neither Left Nor Right: Selected Columns"]. '''522'''. [[Hoover Institution Press]]. {{ISBN|0817939822}}. {{ISBN|9780817939823}}.</ref> სხვა ამერიკელმა ლიბერტარიანელებმა, როგორებიც არიან [[კევინ კარსონი]],<ref name="Carson"/> [[კარლ ჰესი]],<ref>Hess, Karl (18 February 2015). [https://c4ss.org/content/35952 "Anarchism Without Hyphens & The Left/Right Spectrum"]. Center for a Stateless Society. Tulsa Alliance of the Libertarian Left. Retrieved 17 March 2020. "The far left, as far as you can get away from the right, would logically represent the opposite tendency and, in fact, has done just that throughout history. The left has been the side of politics and economics that opposes the concentration of power and wealth and, instead, advocates and works toward the distribution of power into the maximum number of hands."</ref> [[როდერიკ ტ. ლონკგი]]<ref name="Long 2006">Long, Roderick T. (8 April 2006). [https://mises.org/library/rothbards-left-and-right-forty-years-later "Rothbard's 'Left and Right': Forty Years Later"]. Mises Institute. Rothbard Memorial Lecture, Austrian Scholars Conference 2006. Retrieved 17 March 2020.</ref> და შელდონ რიჩმანი,<ref>Richman, Sheldon (1 June 2007). [https://www.fff.org/explore-freedom/article/libertarianism-left/ "Libertarianism: Left or Right?"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240919201000/https://www.fff.org/explore-freedom/article/libertarianism-left/ |date=2024-09-19 }}. The Future of Freedom Foundation. Retrieved 15 March 2020. "In fact, libertarianism is planted squarely on the Left, as I will try to demonstrate here."</ref> დაწერეს ლიბერტარიანიზმის მემარცხენე ფრთის წინააღმდეგობის შესახებ ავტორიტარული მმართველობისადმი და ცდილობდნენ დაემტკიცებინათ, რომ ლიბერტარიანიზმი არის ძირეულად მემარცხენე პოზიცია.<ref name="LibertarianLeft"/><ref>Comegna, Anthony; Gomez, Camillo (3 October 2018). [https://www.libertarianism.org/columns/libertarianism-then-now "Libertarianism, Then and Now"]. ''Libertarianism''. Cato Institute. "I think you're right that the right-wing associations with libertarianism—that is mainly a product of the 20th century and really the second half of the 20th century, and before that it was overtly left-wing, and radically left-wing, for the most part, in almost all iterations." Retrieved 19 March 2020.</ref> მანამდე იგივე თქვა თავად როტბარდმაც, რომელიც უარყოფდა [[სტატიზმის]] კავშირს მემარცხენეობასთან.<ref name="Rothbard 1965">Rothbard, Murray (Spring 1965). "Left and Right: The Prospects for Liberty". ''Left and Right: A Journal of Libertarian Thought''. '''1''' (1): 4–22.</ref> == ფილოსოფია == მაშინ, როდესაც ყველა ლიბერტარიანელი პირადი [[ავტონომიის]] კონცეფციით იწყებს და ამაზე დაყრდნობით საუბრობს სამოქალაქო თავისუფლებებისა და სახელმწიფოს როლის შეზღუდვის ან გაუქმების სასარგებლოდ, მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი მოიცავს იმ ლიბერტარიანულ რწმენებს, რომლებიც ამტკიცებენ, რომ დედამიწის ბუნებრივი რესურსები ეკუთვნის ყველას თანასწორუფლებიანობის პრინციპით, როგორც საკუთრების გარეშე, ისე კოლექტიური საკუთრების ფორმით.<ref name="Spitz"/><ref name="routledge-anarchism"/><ref name="socialhistory"/><ref name="Vallentyne"/><ref name="rhteol"/> ტრადიციულად, მემარცხენე-ლიბერტარიანული სკოლები არის [[კომუნისტური]] და ბაზრის გაუქმების მომხრე, ისინი მხარს უჭერენ ფულის [[შრომითი ვაუჩერებით]] ან [[დეცენტრალიზებული დაგეგმვით]] სრულ ჩანაცვლებას.<ref name="Carson"/><ref name="Ostergaard p. 14"/> თანამედროვე მემარცხენე-ლიბერტარიანელები, მაგალითად [[ჰილელ შტაინერი]], [[პიტერ ვალენტინი]], [[ფილიპ ვან პარიჟი]], [[მაიკლ ოცუკა]] და [[დევიდ ელერმანი]] თვლიან, რომ მიწის მითვისებამ სხვებისთვის [[Lockean proviso|„enough and as good“]] უნდა დატოვოს ან დაბეგრილი უნდა იქნას საზოგადოების მხრიდან, რათა აანაზღაუროს კერძო საკუთრების გამონაკლისი ეფექტები.<ref name="oxfordcompanion"/><ref name="Vallentyne"/> [[სოციალისტი ლიბერტარიანელები]], მაგალითად [[ანარქისტები]] ([[მწვავე ანარქისტები]], [[ინდივიდუალისტი ანარქისტები]] და [[სოციალ ანარქისტები]]) და [[ლიბერტარიანელი მარქსისტები]] ([[საბჭოს კომუნისტები]], [[დე ლეონისტები]] და [[ლუქსემბურგისტები]]) ხელს უწყობენ [[უზუფრუქტს]] და [[სოციალისტური]] ეკონომიკის თეორიებს, მათ შორის [[კოლექტივიზმს]], [[მუტუალიზმს (ეკონომიკური თეორია)|მუტუალიზმი]] და [[სინდიკალიზმს]].<ref name="Carson"/><ref name="Ostergaard p. 14"/> ისინი აკრიტიკებდნენ სახელმწიფოს კერძო საკუთრების დამცველად ყოფნის გამო და თვლიან, რომ კაპიტალიზმი იწვევს [[ხელფასის მონობას]].<ref name="Kropotkin"/><ref name="Otero"/><ref name="Chomsky 2003"/><ref name="Carlson p. 1006"/> [[ჟოზეფ დეჟაკი]] იყო პირველი, ვინც გააერთიანა ლიბერტარიანული იდეები ტერმინით ლიბერტარიანელი. მოგვიანებით მემარცხენე ფილოსოფოსები შეეცადნენ დაემატებინათ დეტალები მისი პოლიტიკური ფილოსოფიისათვის, რათა შეესწავლათ და დოკუმენტირებულეყოთ [[სახელმწიფოს არმქონე]] სოციალიზმთან დაკავშირებული თემები და დამოკიდებულებები. დეჟაკის შემთხვევაში, მას [[ლიბერტარიანულ კომუნიზმს]] უწოდებდნენ.<ref name="RiseOfSocialAnarchism"/><ref name="nettlau"/><ref name="Graham"/><ref name="Ward"/><ref name="Chomsky 2002"/> === პერსონალური ავტონომია === მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი, როგორიაა ანარქიზმი, ითვალისწინებს თავისუფლებას, როგორც ავტონომიის ფორმას,<ref>Marshall, Peter (2009). ''[[Demanding the Impossible: A History of Anarchism]]''. London: Harper Perennial. p. 42.</ref> რომელსაც [[პოლ გუდმანი (writer)|Paul Goodman]] აღწერს როგორც „ამოცანის წამოწყების შესაძლებლობას და ამის გაკეთებას საკუთარი გზით, იმ ხელისუფლების განკარგულებების გარეშე, რომელმაც არ იცის რეალური პრობლემის და არსებული საშუალებების შესახებ“.<ref>Goodman, Paul (1972). ''Little Prayers and Finite Experience''.</ref> ყველა ანარქისტი ეწინააღმდეგება პოლიტიკურ და სამართლებრივ ავტორიტეტს, მაგრამ კოლექტივისტური შტამები ასევე ეწინააღმდეგებიან კერძო საკუთრების ეკონომიკურ ავტორიტეტს.<ref name="Marshall 2009. pp. 42-43">Marshall, Peter (2009). ''[[Demanding the Impossible: A History of Anarchism]]''. London: Harper Perennial. pp. 42–43.</ref> ეს სოციალური ანარქისტები ხაზს უსვამენ [[ურთიერთდახმარებას (organization theory)|mutual aid]] მაშინ, როცა ინდივიდუალისტი ანარქისტები განადიდებენ [[ინდივიდუალური სუვერენიტეტი|ინდივიდუალურ სუვერენიტეტს]].<ref>Marshall, Peter (2009). ''[[Demanding the Impossible: A History of Anarchism]]''. London: Harper Perennial. pp. 8–10.</ref> === სამოქალაქო თავისუფლებები === [[ფაილი:Emma Goldman seated.jpg|thumb|upright|left|ამერიკელი ანარქისტი ემა გოლდმანი, ანარქა-ფემინისტი, თავისუფალი სიყვარული და თავისუფალი აზროვნების აქტივისტი.]] მემარცხენე-ლიბერტარიანელები იყვნენ სამოქალაქო თავისუფლებების, მათ შორის [[თავისუფალი სიყვარულისა]] და [[თავისუფალი აზროვნების]] დამცველები და აქტივისტები.<ref name="ncc-1776">{{cite web|url=http://www.ncc-1776.org/tle1996/le961210.html|title=The Free Love Movement and Radical Individualism By Wendy McElroy|publisher=Ncc-1776.org|date=1 December 1996|accessdate=20 September 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101231195631/http://ncc-1776.org/tle1996/le961210.html|archivedate=31 December 2010<!-- Added by DASHBot. -->}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.theanarchistlibrary.org/HTML/Nicolas_Walter__Anarchism_and_Religion.html|title=Nicolas Walter. "Anarchism and Religion"|publisher=Theanarchistlibrary.org|accessdate=11 October 2013}}</ref> თავისუფალი სიყვარული გამოჩნდა [[ანარქა-ფემინიზმი|ანარქა-ფემინიზმისა]] და [[ლგბტ უფლებები|ლგბტ უფლებების]] ადვოკატირების პარალელურად. ანარქა-ფემინიზმი განვითარდა [[რადიკალური ფემინიზმი|რადიკალური ფემინიზმისა]] და ანარქიზმის სინთეზის შედეგად. ის [[პატრიარქატს]] ხედავს როგორც სავალდებულო მმართველობის ფუნდამენტურ გამოვლინებას. იგი შთაგონებული იყო ადრეული ფემინისტი ანარქისტების, მაგალითად [[ლუსი პარსონსი|ლუსი პარსონსის]], [[ემა გოლდმანი|ემა გოლდმანის]], [[ვოლტერინ დე კლერი|ვოლტერინ დე კლერისა]] და [[ვირჯინია ბოლტენი|ვირჯინია ბოლტენის]] გვიანდელი XIX საუკუნის თხზულებებით. თავისუფალი სიყვარულის მომხრეები სექსუალურ თავისუფლებას განიხილავდნენ, როგორც ინდივიდუალური სუვერენიტეტის ნათელ, პირდაპირ გამოხატულებას დაგანსაკუთრებულად უსვამდნენ ხაზს [[ქალთა უფლებები|ქალთა უფლებებს]] რადგან სექსუალური კანონების უმეტესობა ქალების მიმართ დისკრიმინაციულია: მაგალითად, ქორწინების კანონები და შობადობის საწინააღმდეგო, საკონტროლო მექანიზმები.<ref name="freelove">{{cite web|url=http://www.ncc-1776.org/tle1996/le961210.html|title=The Free Love Movement and Radical Individualism By Wendy McElroy|publisher=Ncc-1776.org|date=1 December 1996|accessdate=11 October 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110614215038/http://www.ncc-1776.org/tle1996/le961210.html|archivedate=14 ივნისი 2011}}</ref> სხვა რადიკალი ფემინისტების მსგავსად, ანარქა-ფემინისტები აკრიტიკებენ და მხარს უჭერენ ოჯახის, განათლებისა და [[გენდერული როლების]] შესახებ ტრადიციული წარმოდგენების გაუქმებას. ''[[თავისუფალი საზოგადოება]]'' (1895–1897 როგორც ''The Firebrand'', 1897–1904 როგორც ''თავისუფალი საზოგადოება'') იყო ანარქისტული გაზეთი შეერთებულ შტატებში, რომელიც მტკიცედ უჭერდა მხარს თავისუფალ სიყვარულს და ქალთა უფლებებს როდესაც აკრიტიკებდა [[comstockery]], სექსუალური ინფორმაციის ცენზურას.<ref name="Goldman-MSF-551">''Emma Goldman: Making Speech Free, 1902–1909''. p. 551. "''Free Society'' was the principal English-language forum for anarchist ideas in the United States at the beginning of the twentieth century."</ref> ანარქა-ფემინიზმმა გამოთქვა მოსაზრებები და იმოქმედა სექსთან დაკავშირებული გარკვეული თემების გარშემო, როგორიცაა მაგალითად პორნოგრაფია,<ref name="theanarchistlibrary">{{cite web|url=http://theanarchistlibrary.org/HTML/Boston_Anarchist_Drinking_Brigade__An_Anarchist_Defense_of_Pornography.html|title=An Anarchist Defense of Pornography by Boston Anarchist Drinking Brigade|publisher=Theanarchistlibrary.org|accessdate=11 October 2013}}</ref> [[BDSM]]<ref name="bdsm">{{cite web|url=http://info.interactivist.net/node/1530|title=Interview with an Anarchist Dominatrix|archiveurl=https://web.archive.org/web/20021218152800/http://info.interactivist.net/node/1530|archivedate=18 December 2002|url-status=dead|accessdate=6 June 2014}}</ref> და [[სექს ინდუსტრია]].<ref name="bdsm"/> თავისუფალი აზროვნება არის ფილოსოფიური თვალსაზრისი, რომლის თანახმადაც მოსაზრებები უნდა ჩამოყალიბდეს არა ავტორიტეტის, ტრადიციის და დოგმების, არამედ მეცნიერების, ლოგიკისა და გონიერების საფუძველზე.<ref name="merriam-webster.com">{{cite web|url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/freethinker|title=Freethinker – Definition and More from the Free Merriam-Webster Dictionary|publisher=Merriam-webster.com|date=31 August 2012|accessdate=12 July 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://dictionary.reference.com/browse/free+thought|title=Free thought|publisher=Dictionary.reference.com|accessdate=12 July 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150922210140/http://dictionary.reference.com/browse/free+thought|archivedate=22 სექტემბერი 2015}}</ref> შეერთებულ შტატებში თავისუფალი აზროვნება იყო [[ანტი-ქრისტიანული]], [[ანტი-კლერიკალური]] მოძრაობა, რომლის მიზანიც იყო პიროვნებისთვის პოლიტიკური და სულიერი თავისუფლების მინიჭება რელიგიასთან დაკავშირებულ საკითხებზე გადაწყვეტილების მიღებისას. ''[[თავისუფლება (1881–1908)|თავისუფლების]]'' ბევრი კონტრიბუტორი იყო გამოჩენილი ფიგურა როგორც აზროვნების, ისე ანარქიზმის დარგში. კატალონიელი ანარქისტმა და თავისუფალმა მოაზროვნემ [[ფრანჩესკ ფერერმა i Guàrdia]] დააარსა [[Ferrer movement|თანამედროვე]] ან [[პროგრესული სკოლები]] ბარსელონაში კათოლიკური ეკლესიის მიერ კონტროლირებადი საგანმანათლებლო სისტემის წინააღმდეგ.<ref name="Fidler">{{cite journal|last=Fidler|first=Geoffrey C.|date=Spring–Summer 1985|title=The Escuela Moderna Movement of Francisco Ferrer: "Por la Verdad y la Justicia|url=https://archive.org/details/sim_history-of-education-quarterly_spring-summer-1985_25_1-2/page/103|journal=History of Education Quarterly|publisher=History of Education Society|volume=25|issue=1/2|pages=103–132|doi=10.2307/368893|jstor=368893}}</ref> კატეგორიულად ანტი-კლერიკალ ფერერის სჯეროდა „განათლებაში თავისუფლების“, ანუ სახელმწიფოსა და ეკლესიის ავტორიტეტისგან თავისუფალი განათლების.<ref>{{cite web|url=http://flag.blackened.net/revolt/spain/ferrer.html|title=Francisco Ferrer's Modern School|publisher=Flag.blackened.net|accessdate=20 September 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100807032003/http://flag.blackened.net/revolt/spain/ferrer.html|archivedate=7 August 2010<!-- Added by DASHBot. -->}}</ref> ეკოლების მიზანი იყო „[[Popular education|მუშათა კლასის განათლება]] რაციონალურ, სეკულარულ და იძულებისგან თავისუფალ გარემოში“. მეოცე საუკუნის ბოლოს ავსტრიელმა [[ფროიდო-მარქსიზმი|ფროიდო-მარქსისტმა]] [[ვილჰელმ რაიხი|ვილჰელმ რაიხმა]], რომელმაც მეოცე საუკუნის 40-იან წლებში თავის ერთ-ერთ წიგნში გამოიყენა ტერმინი ''[[Le Libertaire|სექსუალური რევოლუცია]]'',<ref>Reich, Wilhelm; Wolfe, Theodore P, trans. (1945). [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.507758 ''The Sexual Revolution: Toward a Self-governing Character Structure''] (in German: ''[[Die Sexualität im Kulturkampf]]''). Berlin: Sexpol-Verlag (German ed.). New York City: Orgone Institute Press (English ed.).</ref> გახდა სექსუალური თავისუფლების მუდმივი პროპაგანდისტი და მუშათა კლასის პაციენტებისთვის გახსნა სექს-კონსულტაციის უფასო კლინიკები ვენაში, (სექს-პოლი აღნიშნავს გერმანიის პლორეტარიატის სექსუალური პოლიტიკის საზოგადოებას). [[ელიზაბეტ დანტოს]] თანახმად, რაიხმა მას შესთავაზა „ფსიქოანალიტიკური კონსულტაციები, მარქსისტული რჩევები და კონტრაცეპტივები“ და ის „ემხრობოდა სექსუალურ ექსპრესიულობას ყველასთვის, ახალგაზრდებისა და დაუქორწინებლების ჩათვლით, შემწყნარებლობით, რომელიც მოაგვარებდა როგორც პოლიტიკური მემარცხენეობის, ისე ფსიქოანალიტიკოსების საკითხს“. კლინიკები მყისიერად გადაივსო დახმარების მაძიებელი ხალხით.<ref>Danto, Elizabeth Ann (2007) [2005]. ''Freud's Free Clinics: Psychoanalysis & Social Justice, 1918–1938''. Columbia University Press. pp. 118–120, 137, 198, 208.</ref> 1970-იანი წლების დასაწყისში ინგლისელმა ანარქისტმა და პაციფისტმა [[ალექს კომფორტი|ალექს კომფორტმა]] საერთაშორისო პოპულარობა მოიპოვა სექსის სახელმძღვანელოების, ''[[სექსის სიამოვნება]]''<ref>Comfort, Alex (1972). ''[[The Joy of Sex]]''. Crown.</ref> და ''სექსის მეტი სიამოვნება'', დაწერისთვის.<ref>Comfort, Alex (1973). ''More Joy of Sex: A Lovemaking Companion to The Joy of Sex''. Crown.</ref> === სახელმწიფო === ბევრი სოციალისტი მემარცხენე-ლიბერტარიანელი ანარქისტია და მიიჩნევს, რომ სახელმწიფო არსებითად არღვევს პირად ავტონომიას. ანარქისტებს სჯერათ, რომ სახელმწიფო იცავს კერძო საკუთრებას, რაც მათ შინაგანად საზიანოდ მიაჩნიათ, რადგანაც ის ახდენს არალეგიტიმური ძალაუფლების პრევენციას შემოწმებისა და სიფხიზლის მეშვეობით. [[რობერტ პოლ ვულფი]] მიიჩნევდა, რომ „მაშინ როცა 'სახელმწიფო არის ავტორიტეტი, მმართველობის უფლება', ანარქიზმი, რომელიც უარყოფს სახელმწიფოს, არის ისეთ ავტონომიაზე დამყარებული პოლიტიკური დოქტრინა, რომელშიც მხოლოდ ინდივიდია საკუთარი მორალური შეზღუდვების მოსამართლე“.<ref name="Marshall 2009. pp. 42-43"/> [[ბაზარზე-ორიენტირებული მემარცხენე-ლიბერტარიანელები]] ამტკიცებენ, რომ ე.წ. [[თავისუფალი ბაზარი|თავისუფალი ბაზრები]] რეალურად სახელმწიფოს მიერ მინიჭებული ეკონომიკური პრივილეგიებისგან შედგება. ეს მემარცხენე-ლიბერტარიანელები ემხრობიან თავისუფალ ბაზრებს, პრივილეგიებისგან გათავისუფლებულ ბაზრებს. ისინი საკუთარ თავს სოციალიზმის [[Market socialism|თავისუფალი ბაზრის]] ტრადიციის ნაწილად მოიაზრებენ.<ref>Chartier, Gary. Johnson, Charles W. (2011). ''Markets Not Capitalism: Individualist Anarchism Against Bosses, Inequality, Corporate Power, and Structural Poverty''. Minor Compositions. p. 1. {{ISBN|978-1570272424}}.</ref> მიუხედავად შეერთებულ შტატებში [[ლიბერტარიანიზმი|ლიბერტარიანიზმთან]], [[ობიექტურობა|ობიექტურობასთან]] და [[მემარჯვენე ლიბერტარიანიზმი|მემარჯვენე-ლიბერტარიანიზმთან]] მეტად არსებული კავშირისა,<ref>Gregory, Anthony (10 May 2004). [http://www.strike-the-root.com/4/gregory/gregory6.html "The Minarchist's Dilemma"]. ''Strike the Root: A Journal of Liberty''. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200112154257/http://www.strike-the-root.com/4/gregory/gregory6.html|date=12 January 2020}}. Retrieved 1 February 2020.</ref><ref>Peikoff, Leonard (7 March 2011). [http://www.peikoff.com/2011/03/07/what-role-should-certain-specific-governments-play-in-objectivist-government "What role should certain specific governments play in Objectivist government?"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140912094317/http://www.peikoff.com/2011/03/07/what-role-should-certain-specific-governments-play-in-objectivist-government |date=2014-09-12 }}. Peikoff.com. Retrieved 2 January 2020.</ref><ref>{{cite web|url=http://www.peikoff.com/2011/10/03/interview-with-yaron-brook-on-economic-issues-in-todays-world-part-1/|title=Interview with Yaron Brook on economic issues in today's world (Part 1)|last=Peikoff|first=Leonard|publisher=Peikoff.com|date=3 October 2011|accessdate=2 January 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140912102312/http://www.peikoff.com/2011/10/03/interview-with-yaron-brook-on-economic-issues-in-todays-world-part-1/|archivedate=12 სექტემბერი 2014}}</ref> [[მინიმალური სახელმწიფო|მინიმალურ სახელმწიფოს]] ან [[მინარქიზმი|მინარქიზმს]] ასევე მხარს უჭერენ მემარცხენე-ლიბერტარიანელები, როგორც [[ანარქია|ანარქიისკენ]] მიმავალ გზას ან როგორც თვითმიზანს.<ref name="Marshall 2009 p. 641"/><ref>Hain, Peter (July/August 2000). [https://www.chartist.org.uk/articles/britpol/july_hain.html "Rediscovering our libertarian roots"]. ''Chartist''. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130621010116/https://www.chartist.org.uk/articles/britpol/july_hain.html|date=21 June 2013}}. Retrieved 1 February 2020.</ref> ზოგიერთმა მემარცხენე-ლიბერტარიანელმა მხარი დაუჭირა მინიმალური კეთილდღეობის სახელმწიფოს იმ მოტივით, რომ [[სოციალური უსაფრთხოების ქსელები]] მუშათა კლასისთვის მოკლევადიანი მიზანია<ref>{{cite web|url=http://www.zmag.org/chomsky_repliesana.htm|title=Chomsky Replies to Multiple Questions About Anarchism|website=Z Magazine|publisher=ZCommunications|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070929074956/https://www.zmag.org/chomsky_repliesana.htm|archivedate=29 September 2007|accessdate=19 August 2011|quote=Anarchists propose other measures to deal with these problems, without recourse to state authority. [...] Social democrats and anarchists always agreed, fairly generally, on so-called 'welfare state measures'.}}</ref> და მათ სჯერათ კეთილდღეობის პროგრამების შეჩერების მხოლოდ მაშინ თუ ის გულისხმობს სახელმწიფოსა და კაპიტალიზმის გაუქმებას.<ref>{{cite book|url=https://anarchism.pageabode.com/afaq/secJ5.html|title=An Anarchist FAQ|editor-last=McKay|editor-first=Iain|volume=II|section=J.5 What alternative social organisations do anarchists create?|year=2012|location=Stirling|publisher=AK Press|isbn=978-1-849351-22-5|oclc=182529204|access-date=2020-11-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20200706172811/http://anarchism.pageabode.com/afaq/secJ5.html|archive-date=2020-07-06}}</ref> სხვა მემარცხენე-ლიბერტარიანელები „კორპორატიული პრივილეგიების გაუქმებას ამჯობინებენ მანამ, სანამ არსებობს ამ პრივილეგიების გამოყენების მარეგულირებელი შეზღუდვები“.<ref name="LibertarianLeft">Richman, Sheldon (3 February 2011). [http://www.theamericanconservative.com/blog/libertarian-left/ "Libertarian Left: Free-market anti-capitalism, the unknown ideal"]. ''The American Conservative''. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190610075037/https://www.theamericanconservative.com/articles/libertarian-left/|date=10 June 2019}}. Retrieved 5 March 2012.</ref> === საკუთრების უფლებები === სოციალისტი მემარცხენე-ლიბერტარიანელები [[კერძო საკუთრება|კერძო საკუთრების]] და კერძო მფლობელობის [[საწარმოო საშუალებები|საწარმოო საშუალებების]] წინააღმდეგნი არიან და სანაცვლოდ მხარს უჭერენ [[საერთო საკუთრება|საერთო]] ან [[სოციალური საკუთრება|სოციალურ საკუთრებას]], ან გამოყენებაზე დამყარებულ საკუთრების უფლებებს.<ref name="routledge-anarchism"/><ref name="Kropotkin"/><ref name="Otero"/><ref name="Chomsky 2003"/><ref name="Carlson p. 1006"/><ref name="Carson"/> მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმის სხვა წარმომადგენლები თვლიან, რომ არც საკუთარი შრომის მოთხოვნა და არც მისი ბუნებრივ რესურსებთან შერევა არ არის საკმარისი კერძო საკუთრების სრული უფლებების მოსაპოვებლად<ref>Carlson (2012). p. 1007. "[Left-libertarians] disagree with right-libertarians with respect to property rights, arguing instead that individuals have no inherent right to natural resources. Namely, these resources must be treated as collective property that is made available on an egalitarian basis."</ref><ref name="narveson">{{cite encyclopedia|year=2008|encyclopedia=The Encyclopedia of Libertarianism|publisher=[[SAGE Publications|SAGE]]; [[Cato Institute]]|location=Thousand Oaks, California|url=https://books.google.com/books?id=yxNgXs3TkJYC|editor-last=Hamowy|editor-first=Ronald|editor-link=Ronald Hamowy|pages=288–289|doi=10.4135/9781412965811.n174|isbn=978-1-4129-6580-4|lccn=2008009151|oclc=750831024|quote=[Left libertarians] regard each of us as full self-owners. Left libertarians embrace the view that all natural resources, land, oil, gold, trees, and so on should be held collectively. To the extent that individuals make use of these commonly owned goods, they must do so only with the permission of society, a permission granted only under the provision that a certain payment for their use be made to society at large.|last1=Narveson|first1=Jan|authorlink1=Jan Narveson|last2=Trenchard|first2=David|chapter=Left Libertarianism}}</ref> და იმის დასადასტურებლად, რომ ბუნებრივი რესურსები უნდა განაწილდეს [[ეგალიტარული]] ფორმით, საკუთრების გარეშე ან [[კოლექტიური საკუთრება|კოლექტიური საკუთრებით]].<ref>[[Peter Vallentyne|Vallentyne, Peter]] (20 July 2010). [http://plato.stanford.edu/entries/libertarianism/ "Libertarianism"]. In ''[[Stanford Encyclopedia of Philosophy]]''. [[Stanford University]]. Retrieved 26 December 2012.</ref> ამტკიცებენ, რომ სოციალისტური ღირებულებები შეუთავსებელია [[თვითსაკუთრება|თვითსაკუთრების]] კონცეფციასთან, რადგანაც ეს კოცეფცია ითვლება „ლიბერტარიანიზმის ძირითად მახასიათებლად“ და სოციალიზმი კი განისაზღვრება როგორც აზრი, რომ „ჩვენ ვართ სოციალური არსებები, რომ საზოგადოება უნდა იყოს ორგანიზებული და ინდივიდებმა უნდა იმოქმედონ ისე, რომ ხელი შეუწყონ საერთო კეთილდღეობას, ეცადონ მიაღწიონ სოციალურ თანასწორობას და მხარი დაუჭირონ დემოკრატიას, სოციუმსა და სოლიდარობას“.<ref>{{cite journal|title=Socialism and libertarianism|last=Mclaverty|first=Peter|year=2005|journal=Journal of Political Ideologies|volume=10|issue=2|pages=185–198|doi=10.1080/13569310500097349|s2cid=144693867}}</ref> ამასთანავე, განიხილება, რომ „საკუთრების უფლებები [...] არ აფასებს იმას, თუ რა უფლებები აქვთ ინდივიდებს საკუთარ თავთან [...] [და] გარეშე სამყაროსთან მიმართებით“ და რომ „მე-19 საუკუნის ეგალიტარი ლიბერტარიანელები არ ცდებოდნენ მაშინ, როდესაც მიიჩნევდნენ, რომ კომუნიზმის სრულად ლიბერტარიანული ფორმის არსებობა შესაძლებელია პრინციპების დონეზე“.<ref>{{cite journal|title=Libertarian Socialism: A Better Reconciliation between Self-Ownership and Equality|url=https://archive.org/details/sim_social-theory-and-practice_2011-04_37_2/page/221|last=Vrousalis|first=Nicholas|date=April 2011|journal=Social Theory and Practice|volume=37|issue=2|pages=221–226|doi=10.5840/soctheorpract201137213|ssrn = 1703457|jstor=23558541}}</ref> === ეკონომიკა === მემარცხენე ლიბერტარიანელები, მაგალითად ანარქისტები, ლიბერტარიანელი მარქსისტები და ბაზარზე-ორიენტირებული მემარცხენე ლიბერტარიანელები მხარს უჭერენ ისეთ ლიბერტარიანულ სოციალისტურ ეკონომიკურ თეორიებს, როგორიცაა მაგალითად კოლექტივიზმი, კომუნიზმი, მუტუალიზმი და სინდიკალიზმი.<ref name="routledge-anarchism"/><ref name="Kropotkin"/><ref name="Otero"/><ref name="Chomsky 2003"/><ref name="Carlson p. 1006"/><ref name="Carson"/> [[დანიელ გერინი|დანიელ გერინმა]] დაწერა, რომ „ანარქიზმი რეალურად სოციალიზმის სინონიმია. ანარქისტი, პირველ რიგში, სოციალისტია, რომლის მიზანიც ადამიანის მიერ სხვა ადამიანის ექსპლუატაციის აღკვეთაა. ანარქიზმი მხოლოდ სოციალისტური აზროვნების ერთ-ერთი მიმართულებაა, რომლის მთავარ კომპონენტებსაც თავისუფლებისადმი ზრუნვა და სახელმწიფოს გაუქმება წარმოადგენს“.<ref name="Guérin 1970">Guérin, Daniel (1970). ''[[Anarchism: From Theory to Practice]]''. New York City: Monthly Review Press. p. 12. {{ISBN|978-0853451754}}.</ref> == აზროვნების სკოლები == === ანარქიზმი === {{მთავარი|ანარქიზმი}} ანარქიზმი არის პოლიტიკური ფილოსოფია, რომელიც მხარს უჭერს სახელმწიფოებრიობის არმქონე საზოგადოებებს, რომლებიც ხასიათდებიან როგორც ნებაყოფლობითი ინსტიტუტების მქონე თვითმართვად, არაიერარქიულ სისტემად. იგი განვითარდა XIX საუკუნეში [[განმანათლებლობა|განმანათლებლობის]] საერო ან რელიგიური აზროვნებიდან, განსაკუთრებით [[ჟან-ჟაკ რუსოს]] არგუმეტებიდან თავისუფლების ზნეობრივი ცენტრალიზაციის შესახებ.<ref name=Encarta>(2006). "Anarchism". ''[[Encarta]] Online Encyclopedia''.</ref> [[ფაილი:William Godwin by Henry William Pickersgill.jpg|thumb|200px|left| [[უილიამ გოდვინმა|უილიამ გოდვინი]], რომელიც ადრეულ ფილოსოფიურ ანარქისტად არის დახასიათებული.]] 1970-იანი წლების პოლიტიკური არეულობის ფარგლებში და [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთის რევოლუციის]] ფონზე [[უილიამ გოდვინი|უილიამ გოდვინმა]] განავითარა თანამედროვე ანარქისტული აზროვნების პირველი გამოხატულება.<ref>Everhart, Robert B. (1982). ''The Public School Monopoly: A Critical Analysis of Education and the State in American Society''. Pacific Institute for Public Policy Research. p. 115.</ref><ref name="godwinsep"/> ანარქისტი [[პიტერ კროპოტკინი|პიტერ კროპოტკინის]] აზრით, გოდვინმა „პირველმა ჩამოაყალიბა ანარქიზმის პოლიტიკური და ეკონომიკური კონცეფციები, მიუხედავად იმისა, რომ მას ეს სახელი არ მიუნიჭებია თავისი იდეებისთვის“.<ref name="EB1910">Peter Kropotkin, [http://dwardmac.pitzer.edu/Anarchist_Archives/kropotkin/britanniaanarchy.html "Anarchism"], ''[[Encyclopædia Britannica Eleventh Edition|Encyclopædia Britannica]]'' 1910.</ref> ამის ნაცვლად, გოდვინმა თავისი იდეები დაუკავშირა [[ედმუნდ ბურკი|ედმუნდ ბურკს]].<ref>Godwin, William (1793). ''[[Political Justice]]''. "Most of the above arguments may be found much more at large in [Edmund] Burke's ''Vindication of Natural Society''; a treatise in which the evils of the existing political institutions are displayed with incomparable force of reasoning and lustre of eloquence".</ref> იგი ზოგადად განიხილება [[ფილოსოფიური ანარქიზმი|ფილოსოფიური ანარქიზმის]] ფუძემდებლად და ''[[პოლიტიკური სამართლოანობა|პოლიტიკურ სამართლოანობაში]]'' ამტკიცებს, რომ მთავრობას აქვს ბუნებრივად ნეგატიური გავლენა საზოგადოებაზე და ის განაპირობებს დამოკიდებულებასა და უმეცრებას.<ref name="godwinsep"/><ref>Adams, Ian (2001). ''Political Ideology Today''. Manchester University Press. p. 116.</ref> გოდვინი ფიქრობდა, რომ გონივრულობის გავრცელება საბოლოოდ გამოიწვევს მთავრობის, როგორც ნაკლებად საჭირო ძალის, გაქრობას. მიუხედავად იმისა, რომ იგი არ ეთანხმებოდა სახელმწიფოს მორალურ ლეგიტიმაციას, ის წინააღმდეგი იყო მთავრობის ხელისუფლებიდან ჩამოსაცილებლად რევოლუციური ტაქტიკის გამოყენების და მხარს უჭერდა მის ჩანაცვლებას მშვიდობიანი ევოლუციის გზით.<ref name="godwinsep">{{cite SEP|url-id=godwin|title=William Godwin|last=Philip|first=Mark|date=29 May 2006}}</ref><ref>{{cite book|title=Enquiry Concerning Political Justice and its Influence on Modern Morals and Manners|last=Godwin|first=William|author-link=William Godwin|year=1796|publisher=G.G. and J. Robinson|oclc=2340417|orig-year=1793|title-link=Political Justice}}</ref> მისმა ზიზღმა წესებზე დაფუძნებული საზოგადოებრივი მოწყობის მიმართ აიძულა ის უარი ეთქვა [[სამართალი|სამართლის]] საფუძვლებზე, [[საკუთრების უფლება|საკუთრების უფლებებზე]] და [[ქორწინება|ქორწინების]] ინსტიტუტზეც კი, როგორც ხალხის „მენტალური მონობის“ გამოვლინებაზე. საზოგადოების ძირითად საფუძვლებს ის მიიჩნევდა ინდივიდების ბუნებრივი განვითარების შეზღუდვად, რომ გამოიყენონ თავიანთი გონებრივი შესაძლებლობები სოციალური ორგანიზაციის ორმხრივად სარგებლოანი მეთოდის მისაღწევად. თითოეულ შემთხვევაში ნაჩვენებია, რომ მთავრობა და მისი ინსტიტუტები ზღუდავენ ჩვენი შესაძლებლობის განვითარებას, რომ თ პირადი განსჯის სრული და თავისუფალი განხორციელებით ვიცხოვროთ.<ref name="godwinsep"/> [[ფაილი:Portrait of Pierre Joseph Proudhon 1865.jpg|thumb|left|200px|[[პიერ-ჟოზეფ პრუდონი]] იყო პირველი ვინც საკუთარ თავს ანარქისტი უწოდა.]] საფრანგეთში რევოლუციონერებმა ტერმინი ''ანარქისტის'' დადებითად გამოყენება ჯერ კიდევ 1793 წლის სექტემბერში დაიწყეს.<ref>Sheehan, Sean (2004). ''Anarchism''. London. Reaktion Books Ltd. p. 85.</ref> [[პიერ-ჟოზეფ პრუდონი]] იყო პირველი თვითგამოცხადებული ''[[ანარქიზმი|ანარქისტი]]'' (წოდება მან გამოიყენა თავის ტრაქტატში''[[რა არის საკუთრება?]]'') და მას ხშირად ახასიათებენ როგორც თანამედროვე ანარქისტული თეორიის ფუძემდებელს.<ref>Guérin, Daniel (1970). ''Anarchism: From Theory to Practice''. New York: Monthly Review Press.</ref> მან განავითარა საზოგადოებაში [[სპონტანური წესრიგის]] თეორია, სადაც ორგანიზაცია ჩნდება ისე, რომ ცენტრალური კოორდინატორი არ აწესებს საკუთარი იდეების შესაბამის წესრიგს ინდივიდების სურვილის საწინააღმდეგოდ იმოქმედონ საკუთარი ინტერესების შესაბამისად და ამბობს, რომ: „თავისუფლება არის წესრიგის დედა და არა ქალიშვილი“. პრუდონი პასუხობს საკუთარ კითხვას ''რა არის საკუთრება?'' ცნობილი განცხადებით „[[საკუთრება არის ქურდობა|საკუთრება არის ქურდობა“]]. იგი ეწინააღმდეგებოდა განკარგულებითი საკუთრების ინსტიტუტს („მეწარმეობა“), რომელშიც მესაკუთრეებს აქვთ სრული უფლება სურვილის შესაბამისად „გამოიყენონ ან ბოროტად ისარგებლონ“ თავიანთი საკუთრებით<ref name="proudhon-prop">[[Pierre-Joseph Proudhon|Proudhon, Pierre-Joseph]] (1840). ''[[What is Property?]]'' [http://www.marxists.org/reference/subject/economics/proudhon/property/ch03.htm "Chapter 3. Labour as the efficient cause of the domain of property"].</ref> და ამას უპირისპირებდა [[უზუფრუქტი (უფლება)|უზუფრუქტს]] („ფლობა“) ან რესურსების შეზღუდულ საკუთრებას მეტნაკლებად განგრძობადი გამოყენებისას. პრუდონმა დაწერა, რომ „საკუთრება არის თავისუფლება“ რადგან ეს იყო სახელმწიფო ძალაუფლების საწინააღმდეგო ბერკეტი.<ref>Edwards, Stewart (1969). "Introduction". In ''Selected Writings of Pierre-Joseph Proudhon''. Anchor Books, Doubleday & Company, Inc. p. 33.</ref> პრუდონის წინააღმდეგობამ სახელმწიფოსადმი, ორგანიზებულმა რელიგიამ და გარკვეულმა კაპიტალისტურმა პრაქტიკამ შთააგონა ანარქისტები და იგი თავისი დროის ერთ-ერთ ყველაზე წამყვან სოციალურ მოაზროვნედ აქცია. ამასთან, ფრანგმა ანარქისტმა [[ჟოზეფ დეჟაკმა]] 1857 წელს დაწერილ წერილში გააკრიტიკა პრუდონი მისი [[სექსისტური]] ეკონომიკური და პოლიტიკური შეხედულებების გამო.<ref name="Graham"/><ref>Joseph Déjacque, [http://joseph.dejacque.free.fr/ecrits/lettreapjp.htm "De l'être-humain mâle et femelle–Lettre à P.J. Proudhon"] (1857).</ref><ref>Marshall, Peter (2009). ''Demanding the Impossible: A History of Anarchism''. Oakland, Oakland, CA. PM Press. p. 641. "The word 'libertarian' has long been associated with anarchism, and has been used repeatedly throughout this work. The term originally denoted a person who upheld the doctrine of the freedom of the will; in this sense, Godwin was not a 'libertarian', but a 'necessitarian'. It came however to be applied to anyone who approved of liberty in general. In anarchist circles, it was first used by Joseph Déjacque as the title of his anarchist journal ''Le Libertaire, Journal du Mouvement Social'' published in New York in 1858. At the end of the last century, the anarchist Sébastien Faure took up the word, to stress the difference between anarchists and authoritarian socialists."</ref> ის ამტკიცებდა, რომ მუშის უფლება არ გულისხმობს უფლებას მის შრომის პროდუქტზე, არამედ გულისხმობს მისი საჭიროებების დაკმაყოფილებას, როგორიც არ უნდა იყოს ისინი“.<ref>(21 September 1858). "l'Echange". In ''Le Libertaire''. '''6'''. New York. [http://joseph.dejacque.free.fr/libertaire/n06/lib01.htm]</ref> მოგვიანებით დეჟაკმა თავის [[List of anarchist periodicals|ანარქისტულ გამოცემას]], რომელიც 1885 წლის 9 ივნისიდან 1861 წლის 4 თებერვლამდე იბეჭდებოდა, ''[[Le Libertaire, Journal du Mouvement Social]]'' (''ლიბერტარიანელი, სოციალური მოძრაობის ჟურნალი'') უწოდა. 1890-იანი წლების შუა პერიოდში, მაშინ, როდესაც [[საფრანგეთის მესამე რესპუბლიკა|საფრანგეთის მესამე რესპუბლიკამ]] ანარქისტული პუბლიკაციების ასაკრძალად მიიღო ე.წ. სასტიკი კანონები (''[[lois scélérates]]''), ფრანგმა [[ლიბერტარიანული კომუნიზმი|ლიბერტარიანელმა კომუნისტმა]] [[სებასტიან ფური|სებასტიან ფურმა]] დაიწყო ახალი ''Le Libertaire-''ის გამოცემა. ''ლიბერტარიანიზმი'' ამ დროიდან ხშირად გამოიყენებოდა როგორც ანარქიზმის სინონიმი, განსაკუთრებით ევროპაში.<ref name=nettlau/><ref>Colin Ward (2004), [https://books.google.com/books?id=kksrWshoIkYC ''Anarchism: A Very Short Introduction''], Oxford: [[Oxford University Press]], p. 62. "For a century, anarchists have used the word 'libertarian' as a synonym for 'anarchist', both as a noun and an adjective. The celebrated anarchist journal ''Le Libertaire'' was founded in 1896. However, much more recently the word has been appropriated by various American free-market philosophers..."</ref><ref>{{cite web|last=Chomsky|first=Noam|title=The Week Online Interviews Chomsky|url=http://www.zmag.org/zspace/commentaries/1137|work=Z Magazine|publisher=[[Z Communications]]|accessdate=21 November 2011|author-link=Noam Chomsky|date=23 February 2002|quote=The term libertarian as used in the US means something quite different from what it meant historically and still means in the rest of the world. Historically, the libertarian movement has been the anti-statist wing of the socialist movement. Socialist anarchism was libertarian socialism.|archive-url=https://web.archive.org/web/20110811063758/http://www.zcommunications.org/the-week-online-interviews-chomsky-by-noam-chomsky|archive-date=11 August 2011|url-status=dead|archiveurl=https://archive.today/20130113110804/http://www.zmag.org/zspace/commentaries/1137|archivedate=13 იანვარი 2013}}</ref> [[ფაილი:Le libertaire 25.png|thumb|200px|1860 წლის 17 აგვისტოს ''Le Libertaire''-ს გამოცემა'', Journal du mouvement social'', ლიბერტარიანული კომუნისტური პუბლიკაცია ნიუ-იორკში]] [[Josiah Warren]] მიიჩნევა პირველ ამერიკელ ანარქისტად,<ref name=Slate>Palmer, Brian (29 December 2010) "[http://www.slate.com/id/2279457/ What do anarchists want from us?]" ''[[Slate.com]]''.</ref><ref name=AA>Orton, Bill (2011) [http://www.ozarkia.net/bill/anarchism/library/aa/p045.html Against Authority]</ref> ხოლო ოთხგვერდიანი ყოველკვირეული ნაშრომი, რომელიც მან დაარედაქტირა 1833 წელს, სახელწოდებით ''მშვიდობიანი რევოლუციონერი'' იყო პირველი გამოქვეყნებული პერიოდული ანარქისტული გამოცემა,<ref name="bailie20">Bailie, William (1906). ''[http://libertarian-labyrinth.org/warren/1stAmAnarch.pdf Josiah Warren: The First American Anarchist – A Sociological Study] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120204155505/http://libertarian-labyrinth.org/warren/1stAmAnarch.pdf|date=4 February 2012}}''. Boston: Small, Maynard & Co. p. 20.</ref> საწარმო, რომლისთვისაც მან ააშენა მისი საკუთარი სტამბა, ჩამოაყალიბა საკუთარი ტიპი და გააკეთა თავისი საკუთარი საბეჭდი ფირფიტები.<ref name="bailie20"/> Warren იყო [[რობერტ ოუენი|რობერტ ოუენის]] მიმდევარი და შეუერთდა ოუენის საზოგადოებას [[ნიუ ჰარმონიაში, ინდიანაში]]. Josiah Warren ფრაზას უწოდა [[ფასის ზღვარის საფასური|„ფასის ზღვარის საფასური“]], სადაც „საფასური“ გულისხმობდა არა გადახდილ ფულად ღირებულებას, არამედ პროდუქტის საწარმოებლად გაწეულ შრომას.<ref>Warren, Josiah. ''Equitable Commerce''. "A watch has a ''cost'' and a ''value''. The COST consists of the amount of labor bestowed on the mineral or natural wealth, in converting it into metals [...]."</ref> აქედან გამომდინარე „მან შემოგვთავაზა სისტემა, რომელშიც ხალხს შეეძლებოდა გადაეხადა სერთიფიკატებით, სადაც მითითებული იქნებოდა მათ მიერ ნამუშევარი საათების რაოდენობა. მათ შეეძლებოდათ ჩანაწერების ადგილობრივ მაღაზიებში იმ საქონელზე გადაცვლა, რომლის წარმოებასაც იგივე დრო სჭირდებოდა“.<ref name=Slate/> მან თავისი თეორიები ექსპერიმენტული „შრომა შრომის მაღაზიისთვის“, სახელწოდებით [[Cincinnati Time Store]], დაარსებით შეამოწმა, სადაც ვაჭრობას ხელს უწყობდა შრომის შესრულების დაპირებით განპირობებული შენიშვნები. მაღაზია წარმატებული აღმოჩნდა და სამი წლის განმავლობაში მუშაობდა, შემდეგ კი დაიხურა. უორენმა შეძლო ურთიერთმსახურებაზე დაყრდნობით კოლონიების დაარსება (ეს მოიცავდა [[Utopia, Ohio|უტოპია]] და [[past and present anarchist communities#Modern Times (1851 to late 1860s)|Modern Times]]). უორენმა თქვა, რომ [[სტივენ პერლ ენდრიუსი|სტივენ პერლ ენდრიუსის]] ''საზოგადოების მეცნიერება'', გამოქვეყნებული 1852 წელს, იყო უორენის საკუთარი თეორიების ყველაზე მკაფიო და სრული გამოხატვა.<ref>{{cite journal|last1=Madison|first1=Charles A.|year=1945|title=Anarchism in the United States|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-history-of-ideas_1945-01_6_1/page/53|journal=Journal of the History of Ideas|volume=6|issue=1|page=53|doi=10.2307/2707055|jstor=2707055}}</ref> ამერიკელი ინდივიდუალისტი ანარქისტი [[ბენჟამინ ტაკერი]] ამტკიცებდა, რომ იმის აღმოფხვრა, რასაც ის „ოთხ მონოპოლიას“ უწოდებს, მაგალითად მიწის მონოპოლია, ფულისა და საბანკო მონოპოლია, პატენტებით მინიჭებული მონოპოლია და ტარიფების კვაზიმონოპოლიური ეფექტები — ძირს უთხრის მდიდარი და მსხვილი ბიზნესების ძალაუფლებას, რაც შესაძლებელს გახდის ფართო ქონებრივ საკუთრებას და მეტ შემოსავალს ჩვეულებრივი ადამიანებისათვის მაშინ, როცა მინიმუმამდე შემცირდება მომავალი ავტორიტეტების ძალაუფლება და სახელმწიფოს მოქმედების გარეშე მიიღწევა სოციალისტური მიზნები. ტაკერმა გავლენა მოახდინა თავის ანარქისტ თანამედროვეებზე [[ლისანდერ სპუნერზე]], [[ვოლტერინ დე კლერიზე]], [[დაიერ ლუმისა]] და [[უილიამ ბატჩელდერ გრინიზე]]—რომელთაც მოგვიანებით განსხვავებული გზებით განაპირობეს მემარცხენე-ლიბერტარიანული აზროვნება.<ref>[[James J. Martin|Martin, James J.]] (1970). ''Men against the State: The Expositors of Individualist Anarchism in America''. Colorado Springs, Colorado: Myles.</ref> კატალონიელი პოლიტიკოსი [[ფრანჩესკ პი ი მარგალი]] პრუდონის ნაწარმოებების ესპანურად მთარგმნელი<ref name="ReferenceB">[[George Woodcock]]. ''Anarchism: a history of libertarian movements''. p. 357</ref> და მოგვიანებით, დემოკრატიული რესპუბლიკურ-ფედერალური პარტიის ლიდერად ყოფნისას, 1873 წელს, ესპანეთის პრეზიდენტი გახდა. გამოჩენილი [[ანარქო-სინდიკალისტი]] [[რუდოლფ როკერისთვის]], „ესპანელი მუშების პირველი მოძრაობა პი ი მარგალის, ესპანელი ფედერალისტების ლიდერისა და პრუდონის მოწაფის, ძლიერი ზეგავლენის ქვეშ იყო. პი ი მარგალი თავისი დროის ერთ-ერთი გამორჩეული თეორეტიკოსი იყო და გავლენას ახდენდა ესპანეთში ლიბერტარიანული იდეების განვითარებაზე. მის პოლიტიკურ იდეებს ბევრი რამ ჰქონდა საერთო [[რიჩარდ პრაისი|რიჩარდ პრაისთან]], [[ჯოზეფ პრისტლი|ჯოზეფ პრისტლისთან]] [''sic''], [[თომას პეინთან]], [[თომას ჯეფერსონთან|Jefferson]], და პირველი პერიოდის ანგლო-ამერიკული ლიბერალიზმის სხვა წარმომადგენლებთან. მას სურდა მინიმუმამდე შეემცირებინა სახელმწიფოს ძალაუფლება და თანდათან ჩაენაცვლებინა ის სოციალისტურ-ეკონომიკური წესრიგით“.<ref>[[Rudolf Rocker|Rocker, Rudolf]] (1938). [http://www.revoltlib.com/?id=1535 ''Anarcho-syndicalism: Theory and Practice'']{{Dead link|date=ოქტომბერი 2023 |bot=InternetArchiveBot }}.</ref> პი ი მარგალი, თავისმხრივ, თავდადებულ თეორეტიკოსს წარმოადგენდა, განსაკუთრებით ისეთი ნაშრომებით, როგორიცაა ''La reacción y la revolución'' (''რეაქცია და რევოლუცია'') 1855 წელს, ''Las nacionalidades'' (''ეროვნებები'') 1877 წელს and ''La Federación'' (''ფედერაცია'') 1880 წელს. 1950-იან წლებში, [[ძველი მემარჯვენეები|ძველმა მემარჯვენეებმა]] და [[კლასიკური ლიბერალიზმი|კლასიკურმა ლიბერალებმა]] შეერთებულ შტატებში დაიწყეს ლიბერტარიანელების იდენტიფიკაცია, რათა ჩამოცილებოდნენ [[Modern liberalism in the United States|თანამედროვე ლიბერალებს]] და [[ახალ მემარცხენეებს]].<ref>Burns, Jennifer (2009). ''Goddess of the Market: Ayn Rand and the American Right''. New York: Oxford University Press. p. 309. {{ISBN|978-0-19-532487-7}}. "Although it did not become widely used until the 1950s, 'libertarian' was in circulation prior to the New Deal. It emerged after Roosevelt popularized a new understanding of 'liberal,' the term formerly used by advocates of limited government."</ref> ამ დროიდან უკვე შესაძლებელი გახდა თანამედროვე [[ამერიკული ლიბერტარიანიზმი|ამერიკული ლიბერტარიანიზმის]], რომელიც ხელს უწყობს ''[[laissez-faire]]'' [[კაპიტალიზმი|კაპიტალიზმს]] და ზოგადად [[ღამის გუშაგი სახელმწიფო|ღამის გუშაგ სახელმწიფოს]], გარჩევა ანარქიზმისგან.<ref name="Goodway"/><ref name="Marshall p. 641"/><ref name="Newman"/><ref name=brooks>Brooks, Thom (2002). "Book Reviews". ''[[Journal of Applied Philosophy]]''. 19: 1. pp. 75–90. {{doi|10.1111/1468-5930.00206}}.</ref> შესაბამისად, პირველს ხშირად ახასიათებენ როგორც ''მემარჯვენე-ლიბერტარიანიზმს''<ref name="Goodway"/><ref name="Marshall p. 641"/> ან ''მემარჯვენე-ფრთის ლიბერტარიანიზმს''<ref name="Newman"/> ხოლო მეორეს სინონიმს წარმოადგენს ''მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი''<ref name="Goodway"/><ref name="Marshall p. 641"/><ref name="Newman"/><ref name="routledge-anarchism">Long, Roderick T. (2012). "Anarchism". In Gaus, Gerald F.; D'Agostino, Fred, eds. ''The Routledge Companion to Social and Political Philosophy''. p. 227.</ref> ან ''მემარცხენე-ფრთის ლიბერტარიანიზმი'',<ref name="Spitz"/> ''ლიბერტარიანული სოციალიზმი''<ref name="Ostergaard p. 14">[[Geoffrey Ostergaard|Ostergaard, Geoffrey]]. "Anarchism". ''The Blackwell Dictionary of Modern Social Thought''. Blackwell Publishing. p. 14.</ref> და ''სოციალისტური ლიბერტარიანიზმი''.<ref name="Carlson"/> === კლასიკური ლიბერალიზმი და გეორგიზმი === {{მთავარი|კლასიკური ლიბერალიზმი|გეორგიზმი}} თანამედროვე მემარცხენე-ლიბერტარიანელი მკვლევარები, მაგალითად [[დევიდ ელერმანი]], [[მაიკლ ოცუკა]], [[ჰილელ შტაინერი]], [[პიტერ ვალენტინი]] და [[ფილიპ ვან პარიზი]] ეკონომიკურ თანასწორუფლებიანობას [[თვითსაკუთრება|თვითსაკუთრებისა]] და [[მიკუთვნება|მიკუთვნების]] კლასიკურ ლიბერალურ კოცეფციებს მიაკუთვნებენ. მათ მიაჩნიათ, რომ სხვებისთვის ზიანის მიყენების ხარჯზე, რაც [[ჯონ ლოკი|ჯონ ლოკმა]] განიხილა ''[[მთავრობის ორი ტრაქტატი|მთავრობის ორ ტრაქტატში]]'', [[ბუნებრივი რესურსები|ბუნებრივი რესურსების]] მიკუთვნების მოთხოვნა არალეგიტიმურია.<ref>Kymlicka, Will (2005). "libertarianism, left-". In Honderich, Ted. ''The Oxford Companion to Philosophy''. New York: Oxford University Press. "[Left-libertarians maintain that] the world's natural resources were initially unowned, or belonged equally to all, and it is illegitimate for anyone to claim exclusive private ownership of these resources to the detriment of others. Such private appropriation is legitimate only if everyone can appropriate an equal amount, or if those who appropriate more are taxed to compensate those who are thereby excluded from what was once common property."</ref> ლოკი ამტკიცებდა, რომ ბუნებრივი რესურსების მითვისება შესაძლებელია მხოლოდ მაშინ, როდესაც ეს აკმაყოფილებს პირობას, რომ სხვებისთვის რჩება „საკმარისი და რაც შეიძლება კარგი“.<ref>Locke, John (1689). ''Two Treatises of Government''.</ref> ამ თვალსაზრისით, მიუთვისებელი ბუნებრივი რესურსები არის ან საკუთრების გარეშე ან საერთო საკუთრებაში მყოფი და კერძო მითვისება ლეგიტიმურია მხოლოდ მაშინ, როდესაც თითოეული ინდივიდი იღებს რესურსის თანაბარ რაოდენობას ან მაშინ, როცა საკუთრება იბეგრება მათ საკომპენსაციოდ, ვინც განაწილების მიღმა დარჩა. ეს პოზიცია ჩამოყალიბებულია [[მემარჯვენე ლიბერტარიანიზმი|მემარჯვენე-ლიბერტარიანელების]] პოზიციის საწინააღმდეგოდ. ისინი თვლიან რომ მიუთვისებელი რესურსის, მაგალითად [[Land (economics)|მიწის]] განაწილება უნდა მოხდეს შრომაზე დაფუძნებული უფლებების მიხედვით.<ref>Rothbard, Murray (1982). ''The Ethics of Liberty''. Atlantic Heights, New Jersey: Humanities.</ref> ამ ტრადიციის მიმდევარი მემარცხენე-ლიბერტარიანელების უმეტესობა მხარს უჭერს [[ეკონომიკური რენტი|ეკონომიკური რენტის]] რაიმე ფორმით გადანაწილებას იმ მიზეზით, რომ თითოეული ინდივიდი ფლობს ბუნებრივი რესურსის თანაბარ რაოდენობას<ref name="handbook1">Gaus, Gerald F.; Kukathas, Chandran (2004). ''Handbook of Political Theory''. SAGE Publications. [https://books.google.com/books?id=dXjXKlb79cgC&printsec=frontcover&q=libertarian%20left%20 p. 128].</ref> და ამტკიცებენ სახელმწიფოს [[სოციალური კეთილდღეობა|სოციალური კეთილდღეობის]] პროგრამების სასურველობას.<ref>Van Parijs, Phillippe (1998). ''Real Freedom for All: What (If Anything) Can Justify Capitalism?'' Oxford: Clarendon-Oxford University Press.</ref><ref>Daskal, Steve (1 January 2010). [http://www.faqs.org/periodicals/201001/1964732951.html "Libertarianism Left and Right, the Lockean Proviso, and the Reformed Welfare State"]. ''[[Social Theory and Practice]]''. p. 1.<!-- Broken link. --> {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110516070924/http://www.faqs.org/periodicals/201001/1964732951.html|date=16 May 2011}}.</ref> [[ფაილი:Henry George.jpg|thumb|left|upright|[[ჰენრი ჯორჯი]]]] ეკონომისტებმა [[ადამ სმითი|ადამ სმიტის]] შემდეგ წამოაყენეს მოსაზრება, რომ [[მიწის ღირებულების გადასახადი]] არ გამოიწვევდა ეკონომიკურ არაეფექტიანობას, მიუხედავად მათი შიშისა, რომ გადასახადების სხვა ტიპები აუცილებლად მიგვიყვანდნენ აქამდე.<ref name="Adam Smith">{{cite book|last=Smith|first=Adam|title=The Wealth of Nations, Book V|date=1776|chapter=Chapter 2, Article 1: Taxes upon the Rent of Houses}}</ref> ეს იქნებოდა [[პროგრესული გადასახადი]],<ref>{{cite journal|last1=Suits|first1=Daniel B.|title=Measurement of Tax Progressivity|journal=The American Economic Review, Published by American Economic Association|date=Sep 1977|volume=67|issue=4|pages=747–752|jstor=1813408}}</ref> ანუ, პირველ რიგში, მდიდრებისთვის განკუთვნილი გადასახადი, რომელიც ზრდის ხელფასებს, აქრობს უძრავი ქონების ბოროტად გამოყენების მოტივებს, ამცირებს [[ეკონომიკური უთანასწორობა|ეკონომიკურ უთანასწორობას]] და დაუცველობას, რის წინაშეც ეკონომიკები დღებიან საკრედიტო და ქონებრივი „ბაბლების“ გამო.<ref>{{cite journal|last=Suits|first=Daniel B.|title=Measurement of Tax Progressivity|url=https://archive.org/details/sim_american-economic-review_1977-09_67_4/page/747|journal=American Economic Review|date=September 1977|volume=67|issue=4|pages=747–752|jstor=1813408}}</ref><ref name="McCluskey and Franzsen">McCluskey, William J, Franzsen, Riël C. D. (2005). [https://books.google.com/books?id=jkogP2U4k0AC&pg=PA73 ''Land Value Taxation: An Applied Analysis'']. Ashgate. {{isbn|9780754614906}}</ref> ამ მოსაზრების ადრეულ მომხრეებს შორის არიან [[Radicalism (historical)|რადიკალები]], მაგალითად [[უგო გროციუსი]],<ref name="oxfordcompanion"/> [[თომას პაინი]]<ref name="oxfordcompanion"/><ref>Monahan, Sean (6 March 2015). [https://www.jacobinmag.com/2015/03/thomas-paine-american-revolution-common-sense/ "Reading Paine From the Left"]. ''Jacobin''. Retrieved 19 March 2020.</ref> და [[ჰერბერტ სპენსერი]].<ref name="oxfordcompanion"/> მაგრამ ეს კონცეფცია ფართოდ იქნა პოპულარიზებული პოლიტეკონომისტისა და სოციალური რეფორმატორის [[ჰენრი ჯორჯის]] მიერ.<ref>{{cite web|last=Foldvary|first=Fred|title=Geoism Explained|url=http://www.progress.org/views/editorials/geoism-explained/|publisher=The Progress Report|accessdate=12 January 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20150317210356/http://www.progress.org/views/editorials/geoism-explained/|archive-date=17 March 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150317210356/http://www.progress.org/views/editorials/geoism-explained/|archivedate=17 მარტი 2015}}</ref> იმ რწმენით, რომ ხალხი უნდა ფლობდეს საკუთარი შრომის ნაყოფს და მათ მიერ მიღწეული პროგრესის ღირებულებას, ჯორჯი ეწინააღმდეგებოდა [[ტარიფებს]], [[საშემოსავლო გადასახადი|საშემოსავლო გადასახადებს]], [[გაყიდვების გადასახადი|გაყიდვების გადასახადებს]], [[გამოკითხვის გადასახადი|გამოკითხვის გადასახადებს]], [[ქონებრივი გადასახადი|ქონებრივ გადასახადებს]] (გაუმჯობესების) და [[წარმოების გადასახადი|წარმოების]], [[მოხმარების გადასახადი|მოხმარების]] ან [[Capital (economics)|კაპიტალური]] [[სიმდიდრის გადასახადი|სიმდიდრის გადასახადს]]. ჯორჯი [[თავისუფალი ბაზარი|თავისუფალი ბაზრის]] ერთგულ დამცველებს შორის იყო და მისი წიგნი ''[[პროტექცია ან თავისუფალი ვაჭრობა]]'' წაკითხული იქნა შეერთებული შტატების ''[[აშშ-ის კონგრესი|კონგრესის ჩანაწერში]]''.<ref>{{cite web|url=http://www.dallasfed.org/assets/documents/research/ei/ei0502.pdf|title=Henry George: Antiprotectionist Giant of American Economics|accessdate=2020-11-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150923212501/http://www.dallasfed.org/assets/documents/research/ei/ei0502.pdf|archivedate=2015-09-23}}</ref> ჯორჯის ფილოსოფიის ადრეული მიმდევრები საკუთარ თავს [[single tax]]ers უწოდებდნენ, რადგან მათ სჯეროდათ, რომ ეკონომიკურად და მორალურად ლეგიტიმური ერთადერთი გადასახადი მიწის რენტაა. როგორც ტერმინი, გეორგიზმი მოგვიანებით შეიქმნა, თუმცა ზოგიერთი თანამედროვე მომხრე უპირატესობას ანიჭებს ნაკლებად ცნობილ ტერმინ გეოიზმს,<ref name="Casal 2011 307–327">{{cite journal|last=Casal|first=Paula|title=Global Taxes on Natural Resources|journal=Journal of Moral Philosophy|year=2011|volume=8|issue=3|pages=307–27|url=http://www.unipa.it/dottoratodirittocomparato/sites/default/files/20052009/Materiale%20Casal%282%29.pdf|accessdate=14 March 2014|quote=It can also invoke geoism, a philosophical tradition encompassing the views of John Locke and Henry George [...].|doi=10.1163/174552411x591339}}</ref> სადაც გეო- (ბერძნული გე-დან, რაც ნიშნავს „დედამიწას“) განზრახაა ბუნდოვნად დატოვებული. ზოგიერთი გეორგისტი იყენებს დედამიწის გაზიარებას,<ref>[http://www.earthsharing.org.au/introduction/ "Introduction to Earth Sharing"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113173137/http://www.earthsharing.org.au/introduction/ |date=2014-11-13 }}. Earth Sharing. Retrieved 28 November 2019.</ref> გეოლოგიას<ref>[http://www.progress.org/geonomy/ "Geonomics in a Nutshell"]. Progress.org. Retrieved 28 November 2019.</ref> და გეოლიბერტარიანიზმს<ref>[[Fred Foldvary|Foldvary, Fred]]. [http://www.progress.org/archive/fold251.htm "Geoism and Libertarianism"]. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121104040047/http://www.progress.org/archive/fold251.htm|date=4 November 2012}}</ref> განსხვავებული აზრის წამოსაჩენად იმის შესახებ, თუ როგორ უნდა დაიხარჯოს მიწის ღირებულებითი გადასახადიდან შემოსული თანხა ან როგორ უნდა გადანაწილდეს მოსახლეობაზე, მაგრამ ყველა თანხმდება, რომ ეკონომიკური რენტა უნდა აღდგეს კერძო მესაკუთრეების მხრიდან. ლიბერტარიანულ მემარცხენეობასთან მიმართებაში, გეორგმა და მისმა გეოისტურმა მოძრაობამ, [[ჯონ სტიუარტ მილისთან]]<ref>Wilson, Fred (10 July 2007). [http://plato.stanford.edu/entries/mill/ "John Stuart Mill"]. ''Stanford Encyclopedia of Philosophy''. Retrieved 17 March 2008.</ref><ref>Baum, Bruce. "J. S. Mill and Liberal Socialism". In Urbanati, Nadia; Zachars Alex, eds. (2007). ''J. S. Mill's Political Thought: A Bicentennial Reassessment''. Cambridge: Cambridge University Press. "Mill, in contrast, advances a form of liberal democratic socialism for the enlargement of freedom as well as to realize social and distributive justice. He offers a powerful account of economic injustice and justice that is centered on his understanding of freedom and its conditions".</ref> და გერმანიის [[ეკონომიკის ისტორიული სკოლა|ეკონომიკის ისტორიულ სკოლასთან]]<ref>Kloppenberg, James T. (24 March 1988). ''Uncertain Victory: Social Democracy and Progressivism in European and American Thought, 1870-1920''. Oxford University Press. p. 471. {{ISBN|978-0195053043}}.</ref> ერთად, გავლენა მოახდინა [[დემოკრატიული სოციალიზმი|დემოკრატიული სოციალიზმის]] განვითარებაზე,<ref>D'A. Jones, Peter (October 1988). [https://www.jstor.org/stable/3486564 "Henry George and British Socialism"]. ''The American Journal of Economics and Sociology''. '''47''' (4): 473–491.</ref><ref>Busky, Donald F. (20 July 2000). ''Democratic Socialism: A Global Survey''. Praeger. p. 150. {{ISBN|978-0275968861}}.</ref><ref>Corfe, Robert (31 July 2000). ''Reinventing Democratic Socialism: For People Prosperity''. Arena Books. p. 153. {{ISBN|978-0953846009}}.</ref><ref>Sargent, Lyman Tower (2008). ''Contemporary Political Ideologies: A Comparative Analysis'' (14th ed.). Wadsworth Publishing. p. 118. {{ISBN|978-0495569398}}.</ref> განსაკუთრებით ბრიტანულ სოციალიზმთან<ref>Freeden, Michael; Sargent, Lyman Tower; Stears, Marc, eds. (15 August 2013). ''The Oxford Handbook of Political Ideologies''. OUP Oxford. p. 356. {{ISBN|978-0199585977}}.</ref> და [[ფაბიანიზმთან]] მიმართებით,<ref>Gay, Peter (1952). ''The Dilemma of Democratic Socialism: Eduard Bernstein's Challenge to Marx''. Columbia University Press. p. 95.</ref>. ჯორჯმა, თავის მხრივ, [[ჯორჯ ბერნარდ შოუც]] მოაქცია სოციალიზმზე<ref>Salvadori, Massimo (18 June 1968). ''Modern Socialism''. Springer. p. 252. {{ISBN|978-1122563437}}.</ref> და მისი ბევრი სოციალისტი მიმდევარი თავიანთ ნაწილად მიიჩნევს ჯორჯს.<ref>Hudson, Michael (19 July 2003). [http://commonground-usa.net/hudson-michael_has-georgism-been-hijacked-by-special-interests-2003.htm "Has Georgism Been Hijacked by Special Interests"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191108093008/http://commonground-usa.net/hudson-michael_has-georgism-been-hijacked-by-special-interests-2003.htm |date=2019-11-08 }}. ''GroundSwell''. Bridgeport, Connecticut: Council of Georgist Organizations. Common Ground-U.S.A. Retrieved 7 February 2020.</ref> Inამ მემარცხენე-ლიბერტარიანული ტრადიციის მიმდევრებად ითვლებიან ჯორჯი, ლოკი, პაინი, [[უილიამ ოგილვი პიტინსარიდან]], სპენსერი, უფრო მოგვიანებით [[ბარუხ ბროდი]], ელერმანი, ჯეიმზ ო. გრუნებაუმი, ოცუკა, შტაინერი, ვალენტინი და ვან პარიჟი.<ref name="oxfordcompanion" /><ref name="Fried 2004">Fried, Barbara (Winter 2004). "Left-Libertarianism: A Review Essay". ''Philosophy & Public Affairs''. '''32''' (1): 66–92. {{jstor|3557982}}.</ref> [[რობერტო არდიგო]],<ref name="Rosselli&Urbinati 2017">Rosselli, Carlo; Urbinati, Nadia (2017). ''Liberal Socialism''. Princeton University Press. p. 51. {{ISBN|978-1400887309}}.</ref> იპოლიტ დე კოლინი,<ref name="Deshpande & Vinod 2000">Deshpande, Meena; Vinod, M. J. (2000). ''Contemporary Political Theory''. "Left-libertarianism". PHI Learning Pvt. Ltd. p. 243. {{ISBN|978-8120347137}}.</ref> ჯორჯი,<ref name="Deshpande & Vinod 2000" /> François Huet,<ref name="Deshpande & Vinod 2000" /> [[უილიამ ოგილვი პიტენსარიდან]]<ref name="Fried 2004" /> პეინი,<ref name="Deshpande & Vinod 2000" /> სპენსერი<ref name="Rosselli&Urbinati 2017" /><ref>Weinstein, David (1998). ''Equal Freedom and Utility: Herbert Spencer's Liberal Utilitarianism''. "Land nationalization and property". Cambridge University Press. pp. 181–209. {{ISBN|978-0521622646}}. "[C]ooperation is, of course, arguably a form of socialism as much as form of liberalism."</ref><ref>Offer, John, ed. (2000). ''Herbert Spencer: Critical Assessments''. '''2'''. Taylor & Francis. p. 137. {{ISBN|978-0415181853}}. "Several labels might be tied to this family member; the practitioners favoured "moral or liberal socialism," at times "socialism of the will."</ref> და [[ლეონ ვალრასი]]<ref name="Deshpande & Vinod 2000" /> ასევე განიხილებიან როგორც სოციალიზმის [[სოციალური ლიბერალიზმი|მემარცხენე-ლიბერალური]] ტრადიცია''.<ref name="Fried 2004" />'' მიუხედავად იმისა, რომ [[სოციალისტები]] მტრულად არიან განწყობილნი [[ლიბერალიზმი|ლიბერალიზმის]] მიმართ და მას „კაპიტალიზმის განადგურებისთვის იდეოლოგიური საფუძვლის უზრუნველყოფაში ადანაშაულებენ“, მიიჩნევა, რომ „ლიბერალიზმის მიზნები დიდად არ განსხვავდება სოციალისტების მიზნებისგან“, თუმცა მიზნებს შორის ეს მსგავსება ხშირად აღიწერება როგორც მოჩვენებითი, რადგანაც ლიბერალიზმი და სოციალიზმი განსხვავებულ მნიშვნელობას ანიჭებენ [[Liberté, égalité, fraternité|თავისუფლებას, თანასწორობას და სოლიდარობას]].<ref>Harrison, Kevin; Boyd, Tony, eds. (2003). ''Understanding Political Ideas and Movements''. Manchester University Press. pp. 220–222. {{ISBN|978-0-719-06151-6}}.</ref><ref>Schmitt, Richard; Anton, Anatole (2012). ''Taking Socialism Seriously''. Lxeington Books. pp. 3–4. {{ISBN|978-0-739-16635-2}}.</ref> [[ლიბერალი ეკონომისტები]], მაგალითად ლეონ ვალრასი,<ref>Cirillo, Renato (July 1980). "The 'Socialism' of Léon Walras and His Economic Thinking". ''The American Journal of Economics and Sociology''. '''39''' (3): 295–303. {{jstor|3486110}}.</ref><ref>Potier, Jean-Pierre (March 2011). [https://www.cairn-int.info/article-E_LECO_051_0033--the-socialism-of-leon-walras.htm "The Socialism of Léon Walras"]. ''L'Économie politique''. Alternatives Economiques. (51): 114.</ref><ref>Muellwe, Thomas Michael (17 March 2020). "Against the orthodox: Walras and Laveleye’s reluctant alliance". ''The European Journal of the History of Economic Thought''. '''27''' (1). {{doi|10.1080/09672567.2020.1739103}}.</ref> თავს სოციალისტებად თვლიდნენ და გეორგიზმიც სოციალიზმის გარკვეულ ფორმად მიაჩნდათ.<ref>De Buen, Néstor (13 August 2019). [https://merionwest.com/2019/08/13/better-understanding-socialism/ "Where Hayek and Marx Part Ways"]. ''Merion West''. "Interestingly, Walras was a self-described socialist (albeit with some qualifications). His brand of socialism is closer to what is now commonly referred to as Georgism, due to American economist Henry George (though Walras first published on the subject in 1861, a few years before George). Walras advocated for a free market economy in which capital, production, and exchange remain in the hands of private actors. However, he also proposed the full socialization of the product of land. This included, not only taxation on land value but even the repurchase of all land by the state so that it could be publicly owned and land rents could become socialized wealth." Retrieved 19 March 2020.</ref> იდეა, რომ ლიბერალები ან მემარცხენე-ლიბერტარიანელები და [[სახელმწიფო სოციალისტები]] უფრო მეტად ვერ თანხმდებიან საშუალებებზე, ვიდრე მიზნებზე, განხილულ იქნა [[გუსტავ დე მოლინარის]] და ჰერბერტ სპენსერის მიერ.<ref name="Long 2006"/><ref>Molinari, Gustave (15 June 1848). "L'Utopie de la Liberté: Lettres aux Socialistes". ''Journal des Économistes'' (in French). '''20''' (82): pp. 328–332. "We are adversaries, and yet the goal which we both pursue is the same. What is the common goal of [classical liberals] economists and socialists? Is it not a society where the production of all the goods necessary to the maintenance and embellishment of life shall be as abundant as possible, and where the distribution of these same goods among those who have created them through their labor shall be as just as possible? [...] Only we approach this goal by different paths [...]. Why do you refuse to follow the path of liberty alongside us? [...] If you became certain that you had been mistaken as to the true cause of the evils which afflict society and the means of remedying them, [...] you would come over to us."</ref> [[როდერიკ თ.ლონგის]] მიხედვით, მოლინარი იყო თავისუფალი ბაზრის მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმის პირველი თეორეტიკოსი.<ref>[http://praxeology.net/molinari.htm "Molinari Institute"]. Molinari Institute. "The Institute takes its name from Gustave de Molinari (1819-1912), originator of the theory of Market Anarchism".</ref> მოლინარიმ გავლენა მოახდინა მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმზე და სოციალისტებზე, მაგალითად [[ბენჟამინ ტაკერი|ბენჟამინ ტაკერზე]] და ''[[Liberty (1881–1908)|თავისუფლების]]'' წრეზე.<ref>Hart, David (1981). [https://mises.org/journals/jls/5_4/5_4_4.pdf "Gustave De Molinari And The Anti-Statist Liberal Tradition"] (PDF). Mises Institute. Retrieved 19 March 2020.</ref> ფილოსოფიური ანარქისტი [[უილიამ გოდვინი]], [[კლასიკური ეკონომისტები]] მაგალითად ადამ სმიტი,<ref>Mueller, Paul (25 March 2015). [https://www.libertarianism.org/columns/was-adam-smith-libertarian "Was Adam Smith a Libertarian?"] ''Libertarianism''. Cato Institute. Retrieved 19 March 2020.</ref><ref>Amato, David S. (20 September 2016). [https://www.libertarianism.org/columns/adam-smith-class-warrior-left-right-spectrum "Adam Smith, Class Warrior: The Left-Right Spectrum"]. ''Libertarianism''. Cato Institute. Retrieved 19 March 2020.</ref> [[დევიდ რიკარდო]],<ref>Kerr, Gavin (2017). ''The Property-Owning Democracy: Freedom and Capitalism in the Twenty-First Century''. Taylor & Francis. p. 94. {{ISBN|978-1441153777}}.</ref> [[თომას რობერტ მალთუსი]], [[ნასაუ უილიამ უფროსი]], [[რობერტ ტორენსი (economist)|Robert Torrens]] და მილსი, ჰერბერტ სპენსერის ადრეული თხზულებები,<ref name="Fried 2020">{{cite book|last=Fried|first=Barba|year=2020|title=Facing Up to Scarcity: The Logic and Limits of Nonconsequentialist Thought|location=Oxford|publisher=Oxford University Press|page=176|isbn=978-0-1988-4787-8}}</ref> სოციალისტები, მაგალითად [[თომას ჰოჯსკინი]] და [[პიერ-ჯოზეფ პრუდონი]], სოციალური რეფორმატორი ჰენრი ჯორჯი<ref name="Fried 2020"/> და [[რიკარდისტი socialism|Ricardian/სმიტისტი სოციალისტები]],<ref>{{cite journal|first=J. E.|last=King|title=Utopian or scientific? A reconsideration of the Ricardian Socialists|url=https://archive.org/details/sim_history-of-political-economy_fall-1983_15_3/page/345|journal=History of Political Economy|volume=15|issue=3|pages=345–373|year=1983|doi=10.1215/00182702-15-3-345}}</ref><ref>{{cite book|first=Noel W.|last=Thompson|title=The People's Science: The Popular Political Economy of Exploitation and Crisis 1816–34|url=https://archive.org/details/peoplessciencepo0000thom|chapter=Ricardian socialists/Smithian socialists: what's in a name?|location=Cambridge|publisher=Cambridge University Press|year=1984|pages=[https://archive.org/details/peoplessciencepo0000thom/page/82 82]–110|isbn=0-521-89342-9}}</ref> სხვებთან ერთად, „ქმნიდნენ საფუძველს მემარცხენე ლიბერტარიანული პერსპექტივის შემდგომი განვითარებისთვის“.<ref>Ryley, Peter (2013). ''Making Another World Possible: Anarchism, Anti-capitalism and Ecology in Late 19th and Early 20th Century Britain''. Bloomsbury Publishing USA. p. 5. {{ISBN|978-1441153777}}.</ref> [[ნოამ ჩომსკი]]ს თანახმად, კლასიკური ლიბერალიზმი დღეს წარმოდგენილია [[ლიბერტარიანული სოციალიზმი]]ს სახით, და აღიწერება როგორც „აზროვნების დიაპაზონი მემარცხენე-ფრთის მარქსისტული აზროვნებიდან ანარქიზმამდე“. ჩომსკისთვის, „ეს არის ფუნდამენტურად სწორი“ იდეალიზებული პოზიციები „სახელმწიფოს როლის გათვალისწინებით მოწინავე ინდუსტრიულ საზოგადოებაში“.<ref name="Chomsky 2005">Chomsky, Noam (2005). [https://chomsky.info/government-in-the-future/ ''Government in the Future'']. Seven Stories Pr. Open Media. {{ISBN|9781583226858}}. {{ISBN|978-1583226858}}. {{ASIN|1583226850}}.</ref> იაინ მაკკეის აზრით, „კაპიტალიზმი აღინიშნება კაპიტალის მიერ შრომის ექსპლუატაციით“ და „ამ კრიტიკის სათავე, ირონიულად საკმარისი, ემყარება პირადი საკუთრების, როგორც შრომის პროდუქტის, კაპიტალისტურ დაცვას [...] ლოკი იცავდა კერძო საკუთრებას შრომითი თვალსაზრისით, მაგრამ არ ეწინააღმდეგებოდა შრომის სხვებზე გაყიდვას. ეს ნებას რთავდა შრომის მყიდველებს (კაპიტალისტებს და მიწათმფლობელებს) მიეთვისებინათ სხვისი შრომის ბროდუქტი (ხელფასზე მომუშავეები და მოიჯარეები)“.<ref>McKay, Iain, ed. (2008). ''An Anarchist FAQ''. "What are the myths of capitalist economics?" "Why is capitalism exploitative?" Stirling: AK Press. {{ISBN|978-1-902593-90-6}}. {{OCLC|182529204}}.</ref> წიგნში ''დემოკრატიული მუშაკის საკუთრებაში არსებული ფირმა'', ეკონომისტი [[დევიდ ელერმანი]] ამტკიცებს, რომ „კაპიტალისტური წარმოება, ანუ შრომით ხელშეკრულებაზე დაფუძნებული წარმოება არ აძლევს მუშებს უფლებას მიიღონ თავიანთი შრომის (დადებითი და უარყოფითი) ნაყოფი. მიუხედავად ამისა, ხალხის უფლება თავიანთი შრომის ნაყოფზე ყოველთვის იყო კერძო საკუთრების მითვისების ბუნებრივი საფუძველი. ამრიგად, კაპიტალისტური წარმოება, ფაქტობრივად, უარყოფს კერძო საკუთრების მითვისების ბუნებრივ საფუძველს“.<ref>Ellerman, David (1990). ''The Democratic Worker-Owned Firm''. p. 59.</ref> მაშასადამე, მემარცხენე-ლიბერტარიანელები, მაგალითად [[ბენიამინ ტაკერი]], თავს ეკონომიკურ სოციალისტებად და პოლიტიკურ ინდივიდუალისტებად თვლიდნენ და ამტკიცებდნენ, რომ მათი „ანარქისტული სოციალიზმი“ ან „ინდივიდუალური ანარქიზმი“ იყო თანმიმდევრული [[მანჩესტერიზმი|მანჩესტერიზმი“]].<ref>Tucker, Benjamin (1926). ''Individual Liberty: Selections from the Writings of Benjamin R. Tucker''. New York: Vanguard Press. pp. 1–19.</ref> [[პიტერ მარშალი(author)|Peter Marshall]] მიიჩნევს, რომ „ზოგადად ანარქიზმი უფრო ახლოს დგას სოციალიზმთან, ვიდრე ლიბერალიზმთან. [...] ანარქიზმი საკუთარ თავს სოციალისტურ ბანაკში პოულობს, თუმცა მას ლიბერალიზმთანაც აქვს საზღვრები. ის არ შეიძლება დავიყვანოთ მხოლოდ სოციალიზმამდე, და უნდა დავინახოთ როგორც განცალკევებული და გამორჩეული დოქტრინა“.<ref>Marshall, Peter (1992). ''Demanding the Impossible: A History of Anarchism''. London: Harper Collins. p. 641. {{ISBN|9780002178556}}.</ref> [[გეოლიბერტარიანიზმი]] არის პოლიტიკური მოძრაობა და იდეოლოგია, რომელიც აერთიანებს ლიბერტარიანიზმს და გეოისტურ თეორიას, ცნობილს როგორც გეორგიზმი.<ref name="progress.org">{{cite web|url=http://www.progress.org/archive/fold251.htm|title=Foldvary, Fred E. Geoism and Libertarianism. The Progress Report|publisher=Progress.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20121104040047/http://www.progress.org/archive/fold251.htm|archive-date=4 November 2012|url-status=dead|accessdate=26 March 2013}}</ref><ref name="Karen DeCoster 2006">DeCoster, Karen (19 April 2006). [http://archive.lewrockwell.com/decoster/henry-george-tariff.html "Henry George and the Tariff Question"]. [[LewRockwell.com]]. Retrieved 28 November 2019.</ref> გეოლიბერტარიანელები ძირითადად მხარს უჭერენ საზოგადოებისთვის მიწის რენტის გადაცემას მიწის ღირებულებითი გადასახადით, როგორც ჰენრი ჯორჯმა და მისმა წინამორბედებმა შემოგვთავაზეს ეს. სწორედ ამ მიზეზის გამო უწოდებენ მათ single taxer-ებს. [[ფრედ ე. ფოლდვარი|ფრედ ე. ფოლდვარიმ]] თავის სტატიაში, სახელწოდებით ''მიწა და თავისუფლება'' შექმნა ტერმინი ''გეო-ლიბერტარიანიზმი''.<ref>Foldvary, Fred E. (1981). "Geo-libertarianism". ''Land and Liberty''. pp. 53–55.</ref> გეოანარქიზმის შემთხვევაში, გეოლიბერტარიანიზმის შემოთავაზებული [[ნებაყოფლობითი]] ფორმა, როგორც ეს ფოლდვარიმ აღწერა, რენტა უნდა შეგროვდეს კერძო ასოციაციების მიერ იმ შესაძლებლობით, რომ გამოეყონ გეოსაზოგადოებას და სურვილის შემთხვევაში უარი თქვას მის სერვისებზე.<ref>{{cite web|url=http://www.anti-state.com/geo/foldvary1.html|title=Geoanarchism|last=Foldvary|first=Fred E.|author-link=Fred E. Foldvary|date=15 July 2001|publisher=Anti-state.com|accessdate=15 April 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171018190159/http://www.anti-state.com/geo/foldvary1.html|archivedate=18 ოქტომბერი 2017}}</ref> პოლიტიკურმა ფილოსოფოსმა [[გ. ა. კოჰენმა]] ვრცლად გააკრიტიკა პოლიტიკური ეკონომიის გეორგისტული სკოლისთვის დამახასიათებელი პრეტენზია, რომ თვითსაკუთრება და პრივილეგიებისგან თავისუფალი საზოგადოება შეიძლება არსებობდეს ერთდროულად, მან ასევე ისაუბრა იმაზე, თუ რას გულისხმობს ეგალიტარული პოლიტიკური პრინციპები მათი პიროვნული ქცევისთვის, ვინც მათვე ემსახურება.<ref>{{cite journal|last=Cohen|first=G. A.|title=If You're an Egalitarian, How Come You're So Rich?|journal=The Journal of Ethics|volume=4|issue=1/2|pages=1–26|year=2000|publisher=Harvard University Press|location=Cambridge|jstor=25115633|doi=10.1023/A:1009836317343|s2cid=142910322}}</ref> ნაშრომში ''თვითსაკუთრება, თავისუფლება და თანასწორობა'', კოჰენი ამტკიცებდა, რომ ნებისმიერი სისტემა, რომელიც მიზნად ისახავს სერიოზულად აღიქვას თანასწორობა და მისი დამკვიდრება, არ შეესაბამება თვითსაკუთრების და [[ნეგატიური თავისუფლების]] ზუსტ გაგებას, რაც რეალურად განსაზღვრავს საბაზრო ლიბერტარიანიზმის აზროვნებას.<ref>{{cite book|last=Cohen|first=G. A.|title=Self-Ownership, Freedom, and Equality|year=1995|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge|isbn=978-0-5214-7174-9|oclc=612482692}}</ref> [[ტომ გ. პალმერი]] გამოეხმაურა კოჰენის კრიტიკას.<ref>Palmer, Tom G. (1998). "The Literature of Liberty". In Boaz, David. ''The Libertarian Reader: Classic and Contemporary Writings from Lao Tzu to Milton Friedman''. New York: Free. pp. 415–455.</ref><ref>Palmer, Tom G. (2009). [http://www.tomgpalmer.com/papers/palmer-cohen-cr-v12n3.pdf "G. A. Cohen on Self-ownership, Property and Equality"]. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081002021539/http://www.tomgpalmer.com/papers/palmer-cohen-cr-v12n3.pdf|date=2 October 2008}} ''Realizing Freedom: Libertarian Theory, History, and Practice''. Washington, D.C.: Cato Institute. pp. 129–154.</ref> === მწვანე პოლიტიკა === {{მთავარი|მწვანე პოლიტიკა}} მწვანე მოძრაობაზე გავლენა მოახდინა მემარცხენე-ლიბერტარიანულმა ტრადიციებმა, მათ შორის ანარქიზმმა, მუტუალიზმმა, გეორგიზმმა და ინდივიდუალისტურმა ანარქიზმმა. [[პიტერ კროპოტკინმა]] თავის წიგნში ''ურთიეთდახმარება: ევოლუციის ფაქტორი'' წარმოადგინა მეცნიერული ახსნა იმისა, თუ რამდენად არის ურთიერთდახმარება სოციალური ორგანიზაციის საფუძველი.<ref>{{cite news|first=Lee Alan|last=Dugatkin|title=The Prince of Evolution: Peter Kropotkin's Adventures in Science and Politics|url=http://www.scientificamerican.com/article/the-prince-of-evolution-peter-kropotkin/|work=[[Scientific American]]|date=13 September 2011|accessdate=29 November 2019}}</ref> ახალი ინგლისის ტრანსცენდენტალიზმი (განსაკუთრებით [[ჰენრი დევიდ თორეო]] და [[ამოს ბრონსონ ალკოტი]]) და [[გერმანული რომანტიზმი]], [[პრე რაფაელისტები]] და [[ბუნებისკენ მიმავალი]] მოძრაობები ომის, ინდისტრიალიზმის, სამოქალაქო თავისუფლებებისა და დეცენტრალიზაციის საწინააღმდეგო სხვა მოძრაობებთან ერთად იყვნენ ამ ტრადიციის ნაწილი. თანამედროვე პერიოდში [[მიურეი ბუკჩინმა]] და [[სოციალური ეკოლოგიის ინსტიტუტმა]] უფრო სისტემურად შეიმუშავეს ეს იდეები.<ref>{{cite web|first=Murray|last=Bookchin|title=Deep Ecology, Anarcho-Syndicalism and the Future of Anarchist Thought|url=http://www.social-ecology.org/1992/07/deep-ecology-anarcho-syndicalism-and-the-future-of-anarchist-thought/|publisher=[[Institute for Social Ecology]]|date=11 July 1992|accessdate=29 November 2019}}</ref> ბუკჩინმა ძლიერი გავლენა მოახდინა [[ალიანს 90-ის/მწვანეების]], საპარლამენტო მანდატის მფლობელი პირველი მწვანეთა პარტიის, ჩამოყალიბებაზე. თანამედროვე მწვანე პარტიები ცდილობენ გამოიყენონ ეს იდეები დემოკრატიული მმართველობის უფრო პრაგმატულ სისტემაში, განსხვავებით თანამედროვე ინდივიდუალისტური ან სოციალისტური ლიბერტარიანიზმისგან. მწვანე მოძრაობას, განსაკუთრებით მისი მემარცხენე-ფრთის პარტიებს,პოლიტოლოგები ხშირად უწოდებენ მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმს.<ref>Kitschelt, Herbert (September 1988). [https://www.jstor.org/stable/522545 "The Life Expectancy of Left-Libertarian Parties. Does Structural Transformation or Economic Decline Explain Party Innovation? A Response to Wilhelm P. Burklin"]. ''European Sociological Review''. '''4''' (2): 155–160.</ref><ref>Redding, Kent; Viterna, Jocelyn S. (December 1999). [https://www.jstor.org/stable/3005565 "Political Demands, Political Opportunities: Explaining the Differential Success of Left-Libertarian Parties"]. ''Social Forces''. '''78''' (2): 491–510.</ref><ref>Van Kersbergen, Kees; Green-Pedersen, Christoffer (2002). [http://ppq.sagepub.com/cgi/content/abstract/8/5/507 "The Politics of the 'Third Way': The Transformation of Social Democracy in Denmark and the Netherlands"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061017210912/http://ppq.sagepub.com/cgi/content/abstract/8/5/507 |date=2006-10-17 }}. ''Party Politics''. '''8''' (5): 507–524.</ref><ref name="Neumayer">Neumayer, Eric (2003). [http://eprints.lse.ac.uk/631/ "Are left-wing party strength and corporatism good for the environment? Evidence from panel analysis of air pollution in OECD countries"]. ''Ecological Economics''. '''45''' (2): 203–220. {{ISSN|0921-8009}}.</ref> პოლიტოლოგები მიიჩნევენ, რომ ისეთი პოლიტიკური პარტიები, როგორებიც არიან [[:en:Ecolo|Ecolo]] და [[:en:Groen (political party)|Groen]] ბელგიაში, Alliance 90/The Greens გერმანიაში, ან [[:en:Green Progressive Accord|Green Progressive Accord]] და [[:en:GroenLinks|GroenLinks]] ნიდერლანდებში გამოდიან რა [[ახალი მემარცხენეობა|ახალი მემარცხენეობიდან]], ხაზს უსვამენ თვით-ორგანიზაციას, მონაწილეობით დემოკრატიას, დეცენტრალიზაციას და ნებაყოფლობითობას, რაც განასხვავებს მას ბიუროკრატიული ან სტატიკური მიდგომისგან.<ref name="Neumayer"/> ანალოგიურად, პოლიტოლოგმა არიადნა ვრომენმა [[ავსტრალიელი მწვანეები]] დაახასიათა „მკაფიო მემარცხენე-ლიბერტარიანული იდეოლოგიური ბაზის“ მქონედ.<ref>{{cite journal|last=Vromen|first=Ariadne|year=2005|url=https://www.researchgate.net/publication/228463695|title=Who are the Australian Greens? Surveying the membership|journal=Ethnographic Praxis in Industry|accessdate=15 July 2020}}</ref> შეერთებულ შტატებში, [[მწვანე ლიბერტარიანიზმი]] ემყარება პოლიტიკური [[მესამე პარტია (აშშ)|მესამე პარტიის]] ღირებულებების ნაზავს, მაგალითად [[შეერთებული შტატების მწვანე პარტია|მწვანე პარტიის]] [[ინვაირონმენტალიზმს]] და [[ლიბერტარიანული პარტია (შეერთებული შტატები)|ლიბერტარიანული პარტიის]] [[სამოქალაქო ლიბერტარიანიზმი|სამოქალაქო ლიბერტარიანიზმს]]. მწვანე ლიბერტარიანიზმი ცდილობს გააერთიანოს [[თანამედროვე ლიბერალიზმი შეერთებულ შტატებში|ლიბერალური]] და [[პროგრესივიზმი შეერთებულ შტატებში|პროგრესული]] ღირებულებები [[ლიბერტარიანიზმი შეერთებულ შტატებში|ლიბერტარიანიზმთან]].<ref>Sullivan, Dan (Summer 1992). [http://geolib.com/essays/sullivan.dan/greenlibertarians.html "Greens and Libertarians: The yin and yang of our political future"]. ''Green Revolution''. '''49''' (2). Retrieved 29 November 2019.</ref> === ლიბერტარიანული სოციალიზმი === {{მთავარი|ლიბერტარიანული სოციალიზმი}} [[ფაილი:Noam chomsky cropped.jpg|thumb|left|[[ნოამ ჩომსკი]], ლიბერტარიანული სოციალისტური სკოლის ცნობილი მემარცხენე-ლიბერტარიანტი.]] ლიბერტარიანული სოციალიზმი არის [[ანტი-ავტორიტარიზმი|ანტი-ავტორიტარიზმის]], [[ანტისახელმწიფოებრიობა|ანტისახელმწიფოებრიობის]] და [[ლიბერტარიანიზმი|ლიბერტარიანიზმის]]<ref>[http://www.infoshop.org/AnarchistFAQSectionI1#sthash.40vnyElp.dpuf "I.1 Isn't libertarian socialism an oxymoron?"]. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171116212712/http://www.infoshop.org/AnarchistFAQSectionI1#sthash.40vnyElp.dpuf|date=16 November 2017}}. In ''[[An Anarchist FAQ]]''. "It implies a classless and anti-authoritarian (i.e. libertarian) society in which people manage their own affairs"</ref> მემარცხენე-ლიბერტარიანული<ref>Bookchin, Murray; Biehl, Janet (1997). ''The Murray Bookchin Reader''. Cassell. p. 170. {{ISBN|0-304-33873-7}}.</ref><ref>Hicks, Steven V.; Shannon, Daniel E. (2003). ''The American Journal of Economics and Sociolology''. Blackwell Publishing. p. 612.</ref> ტრადიცია [[სოციალისტურ მოძრაობაში]] რომელიც უარყოფს [[სახელმწიფო სოციალიზმი|სახელმწიფოს სოციალისტურ]] წარმოდგენას, როგორც [[ცენტრალიზაცია|ცენტრალიზებულ]] [[სახელმწიფოს საკუთრება|სახელმწიფო საკუთრებას]] და ეკონომიკის [[ჩრდილოეთ მაკედონიის სტატისტიკური რეგიონები|სტატისტიკურ]] კონტროლს.<ref>[[Roderick T. Long|Long, Roderick T.]] (Summer 1998). "Toward a libertarian theory of class". ''Social Philosophy and Policy''. '''15''' (2): 305. "Unlike other socialists, they tend to see (to various different degrees, depending on the thinker) to be skeptical of centralized state intervention as the solution to capitalist exploitation [...]."</ref> და [[სახელმწიფო|სახელმწიფოს]].<ref name=":0">[http://www.infoshop.org/AnarchistFAQSectionI1 "I1. Isn't libertarian socialism an oxymoron"]. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171116212712/http://www.infoshop.org/AnarchistFAQSectionI1|date=16 November 2017}}. In ''[[An Anarchist FAQ]]''. "So, libertarian socialism rejects the idea of state ownership and control of the economy, along with the state as such. Through workers' self-management it proposes to bring an end to authority, exploitation, and hierarchy in production."</ref> ლიბერტარიანული სოციალიზმი აკრიტიკებს [[შრომითი მონობის]] ურთიერთობებს სამუშაო სივრცეში,<ref>[http://www.infoshop.org/AnarchistFAQSectionI1 "I1. Isn't libertarian socialism an oxymoron"]. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171116212712/http://www.infoshop.org/AnarchistFAQSectionI1|date=16 November 2017}}. In ''[[An Anarchist FAQ]]''. "Therefore, rather than being an oxymoron, "libertarian socialism" indicates that true socialism must be libertarian and that a libertarian who is not a socialist is a phoney. As true socialists oppose wage labour, they must also oppose the state for the same reasons. Similarly, libertarians must oppose wage labour for the same reasons they must oppose the state."</ref> ნაცვლად იმისა, რომ ხაზი გაუსვას სამუშაო ადგილზე [[მუშათა თვითორგანიზებას]]<ref name=":0"/> და პოლიტიკური ორგანიზაციის [[ლიბერტარიანული სოციალისტური დეცენტრალიზაცია|დეცენტრალიზებულ]] სტრუქტურებს,<ref>Prichard, Alex; Kinna, Ruth; Pinta, Saku; Berry, Dave, eds. (December 2012). ''Libertarian Socialism: Politics in Black and Red''. Palgrave Macmillan. p. 13. "Their analysis treats libertarian socialism as a form of anti-parliamentary, democratic, antibureaucratic grass roots socialist organisation, strongly linked to working class activism."</ref><ref>[[Roderick T. Long|Long, Roderick T.]] (Summer 1998). "Toward a libertarian theory of class". ''Social Philosophy and Policy''. '''15''' (2): 305. "[...] preferring a system of popular self governance via networks of decentralized, local voluntary, participatory, cooperative associations."</ref><ref>Masquelier, Charles (2014). ''Critical Theory and Libertarian Socialism: Realizing the Political Potential of Critical Social Theory''. New York and London: Bloombury. p. 189. "What is of particular interest here, however, is the appeal to a form of emancipation grounded in decentralized, cooperative and democratic forms of political and economic governance which most libertarian socialist visions, including Cole's, tend to share."</ref> ამტკიცებს, რომ თავისუფლებასა და სამართლიანობაზე დაფუძნებული საზოგადოება შეიძლება მიღწეულ იქნას იმ [[ავტორიტარული]] ინსტიტუტების გაუქმებით, რომლებიც აკონტროლებენ გარკვეულ [[წარმოების საშუალებებს]] და ექვემდებარებიან პოლიტიკურ და ეკონომიკურ [[ელიტას]] ან მესაკუთრეთა კლასის უმრავლესობას .<ref>Mendes, Silva (1896). ''Socialismo Libertário ou Anarchismo''. '''1'''. "Society should be free through mankind's spontaneous federative affiliation to life, based on the community of land and tools of the trade; meaning: Anarchy will be equality by abolition of private property (while retaining respect for personal property) and liberty by abolition of authority."</ref> ლიბერტარიანელი სოციალისტები მხარს უჭერენ [[პირდაპირი დემოკრატია|პირდაპირ დემოკრატიასა]] და [[ანარქისტული ფედერალიზმი|ფედერალურ]] ან [[კონფედერაცია|კონფედერალურ]] ასოციაციებზე<ref>[[Gaston Leval|Leval, Gaston]] (1959). [http://www.revoltlib.com/?id=3329 "Libertarian socialism: a practical outline"]{{Dead link|date=ოქტომბერი 2023 |bot=InternetArchiveBot }}. "We therefore foresee a Society in which all activities will be coordinated, a structure that has, at the same time, sufficient flexibility to permit the greatest possible autonomy for social life, or for the life of each enterprise, and enough cohesiveness to prevent all disorder. [...] In a well-organized society, all of these things must be systematically accomplished by means of parallel federations, vertically united at the highest levels, constituting one vast organism in which all economic functions will be performed in solidarity with all others and that will permanently preserve the necessary cohesion."</ref> დაფუძნებულ დეცენტრალიზებულ სტრუქტურებს, როგორიცაა [[მოქალაქეთა ასამბლეა|მოქალაქეთა ასამბლეები]], [[ლიბერტარიანული მუნიციპალიტეტი]], [[პროფკავშირები]] და [[მუშათა საბჭოები]].<ref>Hart, David M.; Chartier, Gary; Kenyon, Ross Miller; Long, Roderick T., eds. (2017). ''Social Class and State Power: Exploring an Alternative Radical Tradition''. Palgrave. p. 300. "[...] preferring a system of popular self governance via networks of decentralized, local, voluntary, participatory, cooperative associations-sometimes as a complement to and check on state power [...]."</ref><ref>{{cite book|last=Rocker|first=Rudolf|title=Anarcho-Syndicalism: Theory and Practice|url=https://archive.org/details/anarchosyndicali0000rock|page=[https://archive.org/details/anarchosyndicali0000rock/page/65 65]|year=2004|publisher=[[AK Press]]|isbn=978-1-902593-92-0}}</ref> ლიბერტარიანელი სოციალისტები აჟღერებენ მოწოდებებს [[:en:Liberty#Socialism|თავისუფლების]]<ref>[[Roderick T. Long|Long, Roderick T.]] (Summer 1998). "Toward a libertarian theory of class". ''Social Philosophy and Policy''. '''15''' (2): 305. "LibSoc share with LibCap an aversion to any interference to freedom of thought, expression or choicce of lifestyle."</ref> და [[:en:Free association (Marxism and anarchism)|თავისუფალი გაერთიანებების]] შესახებ <ref>Diemer, Ulli (Summer 1997). "What is Libertarian Socialism?". ''The Red Menace''. '''2''' (1). "What is implied by the term 'libertarian socialism'?: The idea that socialism is first and foremost about freedom and therefore about overcoming the domination, repression, and alienation that block the free flow of human creativity, thought, and action. [...] An approach to socialism that incorporates cultural revolution, women's and children's liberation, and the critique and transformation of daily life, as well as the more traditional concerns of socialist politics. A politics that is completely revolutionary because it seeks to transform all of reality. We do not think that capturing the economy and the state lead automatically to the transformation of the rest of social being, nor do we equate liberation with changing our life-styles and our heads. Capitalism is a total system that invades all areas of life: socialism must be the overcoming of capitalist reality in its entirety, or it is nothing."</ref> ადამიანის ცხოვრების ყველა ასპექტში არალეგიტიმური ავტორიტეტის იდენტიფიკაციის, კრიტიკისა და პრაქტიკული დემონტაჟის მეშვეობით.<ref>{{cite web|last=Chomsky|first=Noam|title=The Soviet Union Versus Socialism|url=http://chomsky.info/1986____/|website=Chomsky.info|date=1986|accessdate=22 November 2015|quote=Libertarian socialism, furthermore, does not limit its aims to democratic control by producers over production, but seeks to abolish all forms of domination and hierarchy in every aspect of social and personal life, an unending struggle, since progress in achieving a more just society will lead to new insight and understanding of forms of oppression that may be concealed in traditional practice and consciousness.}}</ref><ref>McLaughlin, Paul (2007). ''Anarchism and Authority: A Philosophical Introduction to Classical Anarchism''. AshGate. [https://books.google.com/books?id=kkj5i3CeGbQC&printsec=frontcover#v=onepage p. 1]. "Authority is defined in terms of the right to exercise social control (as explored in the "sociology of power") and the correlative duty to obey (as explred in the "philosophy of practical reason"). Anarchism is distinguished, philosophically, by its scepticism towards such moral relations – by its questioning of the claims made for such normative power – and, practically, by its challenge to those "authoritative" powers which cannot justify their claims and which are therefore deemed illegitimate or without moral foundation."</ref><ref name="iaf-ifa.org">{{cite web|url=http://www.iaf-ifa.org/principles/english.html|title=Principles of The International of Anarchist Federations|publisher=International of Anarchist Federations|accessdate=17 December 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120105095946/http://www.iaf-ifa.org/principles/english.html|archive-date=5 January 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120105095946/http://www.iaf-ifa.org/principles/english.html|archivedate=5 იანვარი 2012}} "The IAF – IFA fights for: the abolition of all forms of authority whether economical, political, social, religious, cultural or sexual."</ref><ref>[[Emma Goldman|Goldman, Emma]] (1910). "What it Really Stands for Anarchy". In ''[[Anarchism and Other Essays]]''. "Anarchism, then, really stands for the liberation of the human mind from the dominion of religion; the liberation of the human body from the dominion of property; liberation from the shackles and restraint of government. Anarchism stands for a social order based on the free grouping of individuals for the purpose of producing real social wealth; an order that will guarantee to every human being free access to the earth and full enjoyment of the necessities of life, according to individual desires, tastes, and inclinations."</ref><ref>[[Benjamin Tucker|Tucker, Benjamin]] (1926). [http://www.revoltlib.com/?id=2803 ''Individual Liberty''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240919195911/http://www.revoltlib.com/?id=2803 |date=2024-09-19 }}. Individualist anarchist Benjamin Tucker defined anarchism as opposition to authority as follows: "They found that they must turn either to the right or to the left, – follow either the path of Authority or the path of Liberty. Marx went one way; Warren and Proudhon the other. Thus were born State Socialism and Anarchism. [... Authority, takes many shapes, but, broadly speaking, her enemies divide themselves into three classes: first, those who abhor her both as a means and as an end of progress, opposing her openly, avowedly, sincerely, consistently, universally; second, those who profess to believe in her as a means of progress, but who accept her only so far as they think she will subserve their own selfish interests, denying her and her blessings to the rest of the world; third, those who distrust her as a means of progress, believing in her only as an end to be obtained by first trampling upon, violating, and outraging her. These three phases of opposition to Liberty are met in almost every sphere of thought and human activity. Good representatives of the first are seen in the Catholic Church and the Russian autocracy; of the second, in the Protestant Church and the Manchester school of politics and political economy; of the third, in the atheism of Gambetta and the socialism of Karl Marx."</ref><ref name="Ward 1966">{{cite web|url=http://www.panarchy.org/ward/organization.1966.html|last=Ward|first=Colin|year=1966|title=Anarchism as a Theory of Organization|accessdate=1 March 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100325081119/http://www.panarchy.org/ward/organization.1966.html|archive-date=25 March 2010<!-- Added by DASHBot. -->}}</ref><ref>Ward, Colin (1966). [https://theanarchistlibrary.org/library/colin-ward-anarchism-as-a-theory-of-organization "Anarchism as a Theory of Organization"]. "Anarchist historian George Woodcock report of Mikhail Bakunin's anti-authoritarianism and shows opposition to both state and non-state forms of authority as follows: "All anarchists deny authority; many of them fight against it." (p. 9) ... "Bakunin did not convert the League's central committee to his full program, but he did persuade them to accept a remarkably radical recommendation to the Berne Congress of September 1868, demanding economic equality and implicitly attacking authority in both Church and State."</ref><ref>{{cite book|last=Brown|first=L. Susan|chapter=Anarchism as a Political Philosophy of Existential Individualism: Implications for Feminism|title=The Politics of Individualism: Liberalism, Liberal Feminism and Anarchism|publisher=Black Rose Books|year=2002|page=106}}</ref> ლიბერტარიანული სოციალიზმი ეწინააღმდეგება როგორც [[ავტორიტარული სოციალიზმი|ავტორიტარულ]], ისე [[ავანგარდიზმი|ავანგარდისტულ]] [[ბოლშევიზმი|ბოლშევიზმს]]/[[ლენინიზმი|ლენინიზმს]] და რეფორმისტულ [[ფაბიანიზმი|ფაბიანიზმს]]/[[სოციალ-დემოკრატია|სოციალურ დემოკრატიას]].<ref>O'Neil, John (1998). ''The Market: Ethics, Knowledge and Politics''. Routledge. p. 3. "It is forgotten that the early defenders of commercial society like [Adam] Smith were as much concerned with criticising the associational blocks to mobile labour represented by guilds as they were to the activities of the state. The history of socialist thought includes a long associational and anti-statist tradition prior to the political victory of the Bolshevism in the east and varieties of Fabianism in the west.</ref><ref>El-Ojeili, Chamsi (2015). ''Beyond post-socialism. Dialogues with the far-left.'' Palgrave Macmillan. p. 8. "In some ways, it is perhaps fair to say that if Left communism is an intellectual- political formation, it is so, first and foremost, negatively – as opposed to other socialist traditions. I have labelled this negative pole 'socialist orthodoxy', composed of both Leninists and social democrats. [... What I suggested was that these Left communist thinkers differentiated their own understandings of communism from a strand of socialism that came to follow a largely electoral road in the West, pursuing a kind of social capitalism, and a path to socialism that predominated in the peripheral and semi- peripheral countries, which sought revolutionary conquest of power and led to something like state capitalism. Generally, the Left communist thinkers were to find these paths locked within the horizons of capitalism (the law of value, money, private property, class, the state), and they were to characterize these solutions as statist, substitutionist and authoritarian."</ref> წარსული და ახლანდელი მიმდინარეობები და მოძრაობები, რომლებიც ძირითადად ხასიათდება როგორც ლიბერტარიანულ-სოციალისტური, მოიცავს [[ანარქიზმი|ანარქიზმს]] (განსაკუთრებით [[აზროვნების ანარქისტული სკოლა|აზროვნების ანარქისტულ სკოლებს]] მაგალითად [[ანარქო-კომუნიზმი|ანარქო-კომუნიზმს]], [[ანარქო-სინდიკალიზმი|ანარქო-სინდიკალიზმს]]<ref>{{cite book|last=Sims|first=Franwa|title=The Anacostia Diaries As It Is|page=160|year=2006|publisher=Lulu Press}}</ref> [[კოლექტივისტური ანარქიზმი|კოლექტივისტურ ანარქიზმს]], [[მწვანე ანარქიზმი|მწვანე ანარქიზმს]], [[ინდივიდუალისტური ანარქიზმი|ინდივიდუალისტურ ანარქიზმს]],<ref>''[[An Anarchist FAQ]]''. "[[Benjamin Tucker|(Benjamin) Tucker]] referred to himself many times as a socialist and considered his philosophy to be "Anarchistic socialism."</ref><ref>[[Émile Armand|Armand, Émile]] (1907). [http://www.spaz.org/~dan/individualist-anarchist/library/emile-armand/life-activity.html "Anarchist Individualism as a Life and Activity"]. French individualist anarchist Émile Armand shows clearly opposition to capitalism and centralized economies when he said that the individualist anarchist "inwardly he remains refractory – fatally refractory – morally, intellectually, economically (The capitalist economy and the directed economy, the speculators and the fabricators of single are equally repugnant to him.)"</ref><ref>Sabatini, Peter (1994–1995). [http://www.theanarchistlibrary.org/HTML/Peter_Sabatini__Libertarianism__Bogus_Anarchy.html "Libertarianism: Bogus Anarchy"]. Anarchist Peter Sabatini reports that in the United States "of early to mid-19th century, there appeared an array of communal and "utopian" counterculture groups (including the so-called free love movement). William Godwin's anarchism exerted an ideological influence on some of this, but more so the socialism of Robert Owen and Charles Fourier. After success of his British venture, Owen himself established a cooperative community within the United States at New Harmony, Indiana during 1825. One member of this commune was Josiah Warren (1798–1874), considered to be the first individualist anarchist."</ref><ref>Chartier, Gary; Johnson, Charles W. (2011). ''Markets Not Capitalism: Individualist Anarchism Against Bosses, Inequality, Corporate Power, and Structural Poverty''. Brooklyn: Minor Compositions/Autonomedia. Back cover. "It introduces an eye-opening approach to radical social thought, rooted equally in libertarian socialism and market anarchism."</ref> [[Mutualism (economic theory)|მუტუალიზმს]]<ref>[http://www.mutualist.org/id32.html "A Mutualist FAQ: A.4. Are Mutualists Socialists?"]. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090609075437/http://www.mutualist.org/id32.html|date=9 June 2009}}</ref> და [[სოციალისტური ანარქიზმი|სოციალისტურ ანარქიზმს]]), ასევე [[კომუნალიზმი|კომუნალიზმს]], [[დემოკრატიული სოციალიზმის]] ზოგიერთ ფორმას,<ref>{{cite journal|last=Draper|first=Hal|author-link=Hal Draper|title=The Two Souls of Socialism|url=https://www.marxists.org/archive/draper/1966/twosouls/index.htm|date=1966|journal=New Politics|volume=5|issue=1|pages=57–84}}</ref><ref>Hain, Peter (1995). ''Ayes to the Left''. Lawrence and Wishart.</ref> [[ეკო-სოციალიზმი|ეკო-სოციალიზმს]], [[გილდიის სოიალიზმი|გილდიის სოიალიზმს]],<ref>Masquelier, Charles (2014). ''Critical Theory and Libertarian Socialism: Realizing the Political Potential of Critical Social Theory''. New York and London: Bloombury. p. 190. "It is by meeting such a twofold requirement that the libertarian socialism of G.D.H. Cole could be said to offer timely and sustainable avenues for the institutionalization of the liberal value of autonomy [...]."</ref> [[ლიბერტარიანულ მარქსიზმი|ლიბერტარიანულ მარქსიზმს]]<ref>Prichard, Alex; Kinna, Ruth; Pinta, Saku; Berry, Dave, eds. (December 2012). ''Libertarian Socialism: Politics in Black and Red''. Palgrave Macmillan. p. 13. "Locating libertarian socialism in a grey area between anarchist and Marxist extremes, they argue that the multiple experiences of historical convergence remain inspirational and that, through these examples, the hope of socialist transformation survives."</ref> (განსაკუთრებით [[ავტონომიზმი|ავტონომიზმს]], [[საბჭოს კომუნიზმი|საბჭოს კომუნიზმს]],<ref>Boraman, Toby (December 2012). "Carnival and Class: Anarchism and Councilism in Australasia during the 1970s". In Prichard, Alex; Kinna, Ruth; Pinta, Saku; Berry, Dave, eds. ''Libertarian Socialism: Politics in Black and Red''. Palgrave Macmillan. p. 268. "Councilism and anarchism loosely merged into 'libertarian socialism', offering a non-dogmatic path by which both council communism and anarchism could be updated for the changed conditions of the time, and for the new forms of proletarian resistance to these new conditions."</ref> [[დე ლეონიზმი|დე ლეონიზმს]], [[მემარცხენე კომუნიზმი|მემარცხენე კომუნიზმს]], [[ლუქსემბურგიზმი|ლუქსემბურგიზმს]]<ref name="Graham-2005">Bookchin, Murray (1992). [https://www.connexions.org/CxLibrary/Docs/CX6988-BookchinGhost.htm "The Ghost of Anarcho-Syndicalism"].</ref><ref>[[Robert Graham (historian)|Graham, Robert]]. [https://theanarchistlibrary.org/library/robert-graham-the-general-idea-of-proudhon-s-revolution "The General Idea of Proudhon's Revolution"].</ref> და [[ვორკერიზმი|ვორკერიზმს]]), [[საბაზრო სოციალიზმი|საბაზრო სოციალიზმის]] სხვადასხვა ტრადიციებს, აზროვნების რამდენიმე [[ახალ მემარცხენე]] სკოლას, მონაწილეობას, [[რევოლუციურ სინდიკალიზმი|რევოლუციურ სინდიკალიზმს]] და [[უტოპიური სოციალიზმი|უტოპიური სოციალიზმის]] ზოგიერთ ვერსიას.<ref>[[Peter Kropotkin|Kropotkin, Peter]] (1906). ''The Conquest of Bread''. Preface by Bromley, Kent. New York City and London: G. P. Putnam's Sons. "Kent Bromley, in his preface to Peter Kropotkin's book ''The Conquest of Bread'', considered early French utopian socialist Charles Fourier to be the founder of the libertarian branch of socialist thought, as opposed to the authoritarian socialist ideas of Babeuf and Buonarroti."</ref> ფაბიანიზმისა და თანამედროვე სოციალური დემოკრატიის მიმართ ლიბერტარიანელი სოციალისტების წინააღმდეგობის მიუხედავად სხვა დეცენტრალისტ სოციალისტებთან ერთად ორივე განიხილებოდა როგორც მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი.<ref name="Marshall 2009 p. 641"/> მემარცხენე-ლიბერტარიანელი [[ნოამ ჩომსკი]] ლიბერტარიანულ სოციალიზმს მიიჩნევს [[კლასიკური ლიბერალიზმი|კლასიკური ლიბერალიზმის]] „სწორ და ბუნებრივ გაფართოებად მოწინავე ინდუსტრიული საზოგადოებების ეპოქაში“.<ref name="Chomsky 2005"/> ჩომსკი ლიბერტარიანულ-სოციალისტურ და ანარქო-სინდიკალისტურ იდეებს ხედავდა როგორც [[განმანათლებლობის ხანა|განმანათლებლობის ხანის]] კლასიკური ლიბერალური იდეების შთამომავლებს,<ref>Sperlich, Wolfgang B. (2006). ''Noam Chomsky''. Reaktion Books. p. 89. {{ISBN|978-1-86189-269-0}}.</ref><ref>McGilvray, James (2014). ''Chomsky: Language, Mind, Politics'' (second ed.). Cambridge: Polity. p. 189. {{ISBN|978-0-7456-4989-4}}.</ref> და ამტკიცებს, რომ მისი იდეოლოგიური პოზიცია ვითარდება „ადამიანის ლიბერტარიანული და შემოქმედებითი ხასიათის საფუძველზე“.<ref>Barsky, Robert F. (1997). ''Noam Chomsky: A Life of Dissent''. Cambridge, MA: MIT Press. p. 95. {{ISBN|978-0-262-02418-1}}.</ref> ჩომსკი ითვალისწინებს ანარქო-სინდიკალისტურ მომავალს, სადაც საწარმოო საშუალებებზე და მთავრობაზე პირდაპირი [[შრომითი კონტროლი]] განხორციელდება მუშათა საბჭოების მიერ, რომლებიც თავის მხრივ საერთო ასამბლეებზე არჩეული წარმომადგენლებისგან შედგება.<ref>McGilvray, James (2014). ''Chomsky: Language, Mind, Politics'' (second ed.). Cambridge: Polity. p. 199. {{ISBN|978-0-7456-4989-4}}.</ref> თვითმმართველობის მიზანია, [[თომას ჯეფერსონის შენობა|თომას ჯეფერსონის]] სიტყვებით, თითოეული მოქალაქის „უშუალო მონაწილეობა მმართველობაში“.<ref>McGilvray, James (2014). ''Chomsky: Language, Mind, Politics'' (second ed.). Cambridge: Polity. p. 210. {{ISBN|978-0-7456-4989-4}}.</ref> ჩომსკი თვლის, რომ ძალიან მალე მსოფლიოში აღარ იქნება პოლიტიკური პარტიების არსებობის საჭიროება.<ref>McGilvray, James (2014). ''Chomsky: Language, Mind, Politics'' (second ed.). Cambridge: Polity. p. 200. {{ISBN|978-0-7456-4989-4}}.</ref> მათი პროდუქტიული ცხოვრების კონტროლით, ჩომსკის მიაჩნია, რომ ინდივიდებს შეუძლიათ მიიღონ სამუშაო კმაყოფილება და მისი სრულად შესრულების განცდა.<ref>McGilvray, James (2014). ''Chomsky: Language, Mind, Politics'' (second ed.). Cambridge: Polity. pp. 197, 202. {{ISBN|978-0-7456-4989-4}}.</ref> ის ამტკიცებს, რომ უსიამოვნო და ნაკლებად პოპულარული სამუშაოები სრულად ავტომატიზირებული შეიძლება იყოს, ანუ შესრულდეს ყველას მიერ ან იყოს განსაკუთრებულად ანაზღაურებადი. carried out by workers who are specially remunerated, or shared among everyone.<ref>McGilvray, James (2014). ''Chomsky: Language, Mind, Politics'' (second ed.). Cambridge: Polity. pp. 201–202. {{ISBN|978-0-7456-4989-4}}.</ref> ანარქო-სინდიკალისტი [[გასტონ ლევალი]] განმარტავდა: „ჩვენ ვგულისხმობთ საზოგადოებას, სადაც ყველას საქმიანობა იქნება კოორდინირებული, და იარსებებს სტრუქტურა, რომელსაც ერთდროულად ექნება საკმარისი მოქნილობა იმისთვის, რომ ადამიანებმა მიაღწიონ მაქსიმალურ ავტონომიას სოციალურ ცხოვრებაში ან საწარმოს მართვაში, და საკმარისი თანმიმდევრულობა არეულობის თავიდან ასარიდებლად [...] კარგად ორგანიზებულ საზოგადოებაში ეს ყველაფერი უნდა განხორციელდეს სისტემურად, პარალელური ფედერაციებით, უმაღლეს დონეზე ვერტიკალური გაერთიანებებით. ის უნდა წარმოადგენდეს ერთ უზარმაზარ ორგანიზმს სადაც ყველა ეკონომიკური ფუნქცია მუდმივად შესრულდება ერთმანეთის მიმართ სოლიდარობით“.<ref>Leval, Gaston (1959). [https://theanarchistlibrary.org/library/gaston-leval-libertarian-socialism-a-practical-outline "Libertarian Socialism: A Practical Outline"]. Retrieved 22 August 2020 – via The Anarchist Library.</ref> === ბაზარზე ორიენტირებული მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი === {{მთავარი|მემარცხენე საბაზრო ანარქიზმი|l1=ბაზარზე-ორიენტირებული მემარცხენე ლიბერტარიანიზმი}} {{იხილეთ აგრეთვე|თავისუფალი ბაზრის ანარქიზმი}} {{მრავალი სურათი | ზონა = left | ფაილი1 = BenjaminTucker.jpg | სიგანე1 = 150 | ფაილი2 = LysanderSpooner.jpg | სიგანე2 = 142 | ქვევით = [[ბენჟამინ ტაკერი]] (მარცხნივ) და [[ლისანდერ სპუნერი]] (მარჯვნივ), რომლებმაც დიდი გავლენა მოახდინეს შეერთებულ შტატებში მემარცხენე ლიბერტარიანობის განვითარებაზე. }} კარსონ–ლონგის-სტილის მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი სათავეს იღებს XIX საუკუნის [[:en:Mutualism (economic theory)|მუტუალიზმსა]] და ისეთი ფიგურების შემოქმედებაში, როგორებიც იყვნენ [[თომას ჰოჯსკინი]], [[ფრანგული ლიბერალური სკოლა|ფრანგული ლიბერალური სკოლის]] მოაზროვნეები მაგალითად [[გუსტავ დე მოლინარი]] და ამერიკელი [[:en:Individualist anarchism in the United States|ინდივიდუალისტი ანარქისტები]] მაგალითად [[ბენჟამინ ტაკერი]] და [[ლისანდერ სპუნერი]]. ზოგიერთი ამერიკელი მემარცხენე-ფრთის ბაზარზე ორიენტირებული ანარქისტი, რომლებიც ძირითადად მემარცხენე-როტბარდიულ სკოლას ეკუთვნოდნენ, მაგალითად როდერიკ ტ. ლონგი და შელდონ რიხმანი ციტირებენ მიურეი ლოტბარდის [[საკარმიდამო პრინციპი|საკარმიდამო პრინციპს]] რათა მხარდაჭერა გამოუცხადონ [[მუშათა კოოპერატივები|მუშათა კოოპერატივებს]].<ref name="Long 2006"/><ref>Carson, Kevin (28 September 2012). [https://c4ss.org/content/12938 "The Left-Rothbardians, Part I: Rothbard"]. Center for a Stateless Society. "What most people ordinarily identify as the stereotypical "libertarian" privatization proposal, unfortunately, goes something like this: sell it to a giant corporation on terms that are most advantageous to the corporation. Rothbard proposed, instead, was to treat state property as unowned, and allowing it to be homesteaded by those actually occupying it and mixing their labor with it. This would mean transforming government utilities, schools and other services into consumer cooperatives and placing them under the direct control of their present clientele. It would mean handing over state industry to workers' syndicates and transforming it into worker-owned cooperatives". Retrieved 10 January 2020.</ref> მაშინ როცა ბენიამინ ტაკერის შემდგომი ამერიკელი ბაზარზე-ორიენტირებული მემარცხენე-ლიბერტარიანელები კავშირში არიან პოლიტიკურ მემარჯვენეობასთან (გარკვეული გამონაკლისების გარდა), ურთიერთობები ამ ლიბერტარიანელებსა და [[მემარცხენეობა|მემარცხენეებს]] შორის განვითარდა 1960-იან წლებში და საფუძველი აუყარა თანამედროვე ბაზარზე-ორიენტირებულ მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმს.<ref name="Long 2006"/><ref name="Rothbard 1965"/> [[ავსტრიული სკოლის]] ეკონომისტი [[მიურეი როტბარდი]] თავდაპირველად [[Old Right (United States)|ძველი მემარჯვენეობის]] მიმდევარი იყო, განსაკუთრებით მისი ოპოზიციის გამო ომისა და იმპერიალიზმის მიმართ,<ref>Raimondo, Justin (2001). ''An Enemy of the State: The Life of Murray N. Rothbard''. Amherst: Prometheus.</ref> მაგრამ ამერიკის ისტორიის ხანგრძლივმა კითხვამ და ელიტის პრივილეგიების როლის გამოკვეთამ სამართლებრივი და პოლიტიკური ინსტიტუტების ფორმირებაში ის მემარცხენეობასთან დააახლოვა. 1960-იან წლებში ის სულ უფრო მეტად ცდილობდა მემარცხენეებთან დაკავშირებას, განსაკუთრებით ახალი ფრთის მემარცხენეებთან, [[ვიეტნამის ომი|ვიეტნამის ომის]],<ref>Raimondo, Justin (2001). ''An Enemy of the State: The Life of Murray N. Rothbard''. Amherst: Prometheus. pp. 151–209.</ref> [[სამხედრო პროექტი|სამხედრო პროექტის]] და [[შავი ძალის მოძრაობა|შავი ძალის მოძრაობის]] გაჩენის ფონზე.<ref>Doherty, Brian M. (2007). ''Radicals for Capitalism: A Freewheeling History of the Modern American Libertarian Movement''. New York: Public Affairs. p. 338.</ref> სხვა რადიკალებთან, მაგალითად [[კარლ ჰესი|კარლ ჰესთან]] და [[რონალდ რადოში|რონალდ რადოშთან]] ერთად, როტბარდი ამტკიცებდა, რომ ამერიკის ეკონომიკური ისტორიის კონსესუსის ხედვა, რომლის მიხედვითაც კეთილდღეობის მთავრობა თავის ძალაუფლებას კორპორატიული მტაცებლობის წინააღმდეგ იყენებს, არსებითად არასწორია. უფრო მეტიც, მთავრობის ინტერვენციამ ეკონომიკაში მნიშვნელოვნად ასარგებლა მყარად დამკვიდრებული მოთამაშეები მარგინალიზებული ჯგუფების ხარჯზე, როგორც თავისუფლების, ისე თანასწორობის საზიანოდ. უფრო მეტიც, [[:en:Robber baron (industrialist)|რობერ ბარონის]] პერიოდს, მოწონებულს მემარჯვენეებისა და დაწუნებულს მემარცხენეების მიერ ''[[ლესე ფერი|laissez-faire-ის]]'' გამო, საერთოდ არ ახასიათებდა ''laissez-faire'', მაგრამ ეს იყო [[კაპიტალი (ეკონომიკა)|კაპიტალისთვის]] მინიჭებული მასობრივი სახელმწიფო პრივილეგიის დრო.<ref>On partnerships between the state and big business and the role of big business in promoting regulation, see Kolko, Gabriel (1977). ''The Triumph of Conservatism: A Reinterpretation of American History, 1900–1916''. New York: Free.; and Shaffer, Butler (2008). ''In Restraint of Trade: The Business Campaign against Competition, 1918–1938''. Auburn: Mises Institute.</ref> ამასთანავე, [[:en:Corporate statism|სახელმწიფოსა და კორპორატიულ ძალაუფლებას]] შორის კავშირის ხაზგასმით, იგი იცავდა სახელმწიფოს ლიბერალურ პოლიტიკაზე დამოკიდებულ კორპორაციებსა და მუშებს <ref>Rothbard, Murray (15 June 1969). "Confiscation and the Homestead Principle". ''Libertarian Forum''. '''1''' (6): 3–4.</ref> მაშინ, როცა დაობდა, რომ ლიბერტარიანიზმი არის [[მემარცხენეობა|მემარცხენე-ფრთის]] პოზიცია.<ref name="Long 2006"/><ref name="Rothbard 1965"/> 1970 წლისთვის, როტბარდი გაემიჯნა მემარცხენეობას, მოგვიანებით კი შეუერთდა მზარდ [[პალეოკონსერვატიულ]] მოძრაობას.<ref>Raimondo, Justin (2001). ''An Enemy of the State: The Life of Murray N. Rothbard''. Amherst: Prometheus. pp. 277–278.</ref><ref>{{cite book|last=Doherty|first=Brian|author-link=Brian Doherty (journalist)|title=Radicals for Capitalism: A Freewheeling History of the Modern American Libertarian Movement|publisher=PublicAffairs|year=2007|pages=[https://archive.org/details/radicalsforcapit0000dohe/page/562 562]–565|isbn=978-1-58648-350-0|oclc=433347326|title-link=Radicals for Capitalism}}</ref> მან გააკრიტიკა მემარცხენე ლიბერტარიანელების ტენდენცია რომ მიმართონ „'თავისუფალ სულებს,' ხალხს, ვისაც არ სურს სხვა ადამიანების მათკენ მოქცევა განსხვავებით „ამერიკელების დიდი ნაწილისგან“, ვინც შეიძლება იყოს მყარი კონფორმისტი, ვისაც სურს ნარკოტიკის და ცუდი ჩვევების გაქრობა მათი სიახლოვიდან და სხვ.“ იმ ფაქტისთვის ხაზგასმით რომ ეს იყო სტრატეგიის ნაწილი. მან დაწერა, რომ ცენტრალური ამერიკისთვის ლიბერტარიანული მესიჯის მიუღებლობამ შეიძლება გამოიწვიოს „მკაცრი უმრავლესობის“ დაკარგვა.<ref>Rothbard, Murray (5 June 1986). "Letter to David Bergland". In Raimondo, Justin (2001). ''An Enemy of the State: The Life of Murray N. Rothbard''. Amherst: Prometheus. pp. 263–264.</ref> როტბარდის მიმდევარი მემარცხენე-ლიბერტარიანელები, რომლებიც მხარს უჭერენ [[კერძო საკუთრებას]] ამას აკეთებენ საკუთრების განსხვავებული ნორმებისა და თეორიების შესაბამისად, მათ შორის [[გეორგისტული]],<ref>Schnack, William (13 November 2015). [https://c4ss.org/content/41572 "Panarchy Flourishes Under Geo-Mutualism"]. Center for a Stateless Society. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180810111658/https://c4ss.org/content/41572|date=10 August 2018}}. Retrieved 10 August 2018.</ref> [[Homestead principle|საკარმიდამო]],<ref>Byas, Jason Lee (25 November 2015). [https://c4ss.org/content/41583 "The Moral Irrelevance of Rent"]. Center for a Stateless Society. Retrieved 21 March 2020.</ref> [[Labor theory of property|ლოკისტური]],<ref>{{cite journal|title=Land-locked: A Critique of Carson on Property Rights|last=Long|first=Roderick T.|volume=20|issue=1|year=2006|pages=87–95|journal=Journal of Libertarian Studies|url=https://mises.org/journals/jls/20_1/20_1_6.pdf}}</ref><ref>{{cite journal|title=Man and Matter: A Philosophical Inquiry into the Justification of Ownership in Land from the Basis of Self-Ownership|last=Bylund|first=Per|url=http://www.perbylund.com/academics_polsci_msc.pdf}}</ref> [[Mutualism (economic theory)#Theory|მუტუალისტური]],<ref>Carson, Kevin (8 November 2015). [https://c4ss.org/content/40929 "Are We All Mutualists?"] Center for a Stateless Society. Retrieved 21 March 2020.</ref> ნეო-[[ლოკისტური]]<ref>{{cite journal|last=Verhaegh|first=Marcus|year=2006|title=Rothbard as a Political Philosopher|url=https://mises.org/journals/jls/20_4/20_4_1.pdf|journal=Journal of Libertarian Studies|volume=20|issue=4|page=3}}</ref> და [[უტილიტარული]] მიდგომებით.<ref>Gillis, William (29 November 2015). [https://c4ss.org/content/41653 "The Organic Emergence of Property from Reputation"]. Center for a Stateless Society. Retrieved 8 April 2020</ref> ზოგიერთი მოაზროვნე, რომელიც ასოცირდება ბაზარზე-ორიენტირებულ მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმთან, ეყრდნობოდა როტბარდის მოღვაწეობას მემარცხენეებთან თანამშრომლობისას. კარლ ჰესის აზრით, ისინი უფრო და უფრო მეტად უახლოვდებოდნენ მემარცხენეთა შეხედულებებს რიგ საკითხებზე, მათ შორის [[ოლიგოპოლია|კორპორატიულ ოლიგოპოლიებთან]] დაპირისპირებაზე, [[სახელმწიფო კორპორატიზმი|სახელმწიფოსა და კორპორაციების ურთიერთობაზე]] და [[Anti-war movement|ომზე]], ასევე [[კულტურული ლიბერალიზმი|კულტურულ ლიბერალიზმზე]]. მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმი ასოცირებულია ისეთ მკვლევარებთან, როგორებიცაა [[კევინ კარსონი]],<ref>Carson, Kevin (2008). ''Organization Theory: A Libertarian Perspective''. Charleston: BookSurge.</ref><ref>Carson, Kevin (2010). ''The Homebrew Industrial Revolution: A Low-Overhead Manifesto''. Charleston: BookSurge.</ref> [[გარი შარტიერი]],<ref>Chartier, Gary (2009). ''Economic Justice and Natural Law''. Cambridge: Cambridge University Press.</ref> [[სამუელ ედვარდ კონკინ III]],<ref>Konkin III, Samuel Edward. [http://agorism.info/docs/NewLibertarianManifesto.pdf "The New Libertarian Manifesto"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140605094706/http://agorism.info/docs/NewLibertarianManifesto.pdf |date=2014-06-05 }}.</ref> [[როდერიკ თ. ლონგი]],<ref>Long, Roderick T. (2000). ''Reason and Value: Aristotle versus Rand''. Washington, D.C.: Objectivist Center.</ref><ref>Long, Roderick T. (2008). [http://en.liberalis.pl/2008/01/04/interview-with-roderick-long/ "An Interview With Roderick Long"].</ref> შელდონ რიხმანი,<ref name="LibertarianLeft"/><ref>Richman, Sheldon (23 June 2010). [http://sheldonfreeassociation.blogspot.com/2006/07/why-left-libertarian.html "Why Left-Libertarian?"]. ''The Freeman''. Foundation for Economic Education.</ref><ref>Richman, Sheldon (18 December 2009). [http://www.thefreemanonline.org/columns/tgif/workers-of-the-world-unite "Workers of the World Unite for a Free Market"]. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140722145233/http://www.thefreemanonline.org/columns/tgif/workers-of-the-world-unite|date=22 July 2014}}. Foundation for Economic Education.</ref> [[კრის მეთიუ სკიაბარა]]<ref>Sciabarra, Chris Matthew (2000). ''Total Freedom: Toward a Dialectical Libertarianism''. University Park: Pennsylvania State University Press.</ref> და ბრედ სპანგლერი.<ref>Spangler, Brad (15 September 2006). [http://bradspangler.com/blog/archives/473 "Market Anarchism as Stigmergic Socialism"]. {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190924092737/https://www.bradspangler.com/blog/archives/473 |date=24 სექტემბერი 2019 }}</ref> ისინი ხაზს უსვამდნენ რადიკალურად თავისუფალი ბაზრების ღირებულებას, რომელსაც გათავისუფლებულ ბაზრებს უწოდებდნენ, რათა განესხვავებინათ ისინი საერთო კონცეფციისგან, ეს უკანასკნელი კი ლიბერტარიანელების აზრით სავსეა სტატისტიკური და კაპიტალისტური პრივილეგიებით.<ref name="marketsnotcap">Gillis, William (2011). "The Freed Market". In Chartier, Gary; Johnson, Charles W. ''Markets Not Capitalism''. Brooklyn: Minor Compositions/Autonomedia. pp. 19–20.</ref> მემარცხენე-ფრთის ბარის ანარქისტებად მოხსენიებული<ref>Chartier, Gary; Johnson, Charles W. (2011). ''Markets Not Capitalism''. Brooklyn: Minor Compositions/Autonomedia. pp. 1–16.</ref> ამ მიდგომის მომხრე ბაზარზე-ორიენტირებული მემარცხენე-ლიბერტარიანელები ჯიუტად ამტკიცებენ თავისუფალი ბაზრებისა და თვით-საკუთრების კლასიკური ლიბერალური იდეების უპირატესობას და ლოგიკურ დასკვნებზე დაყრდნობით ასაბუთებენ, რომ ეს იდეები მხარს უჭერს ანტი-კორპორატიულობას, ანტი-იერარქიულობას, პრო-შრომით პოზიციას ეკონომიკაში; ანტი-იმპერიალიზმს საგარეო პოლიტიკაში; და სრულად ლიბერალურ ან რადიკალურ შეხედულებებს ისეთი კულტურული საკითხების მიმართ, როგორიცაა გენდერი, რასა და სექსუალობა.<ref name="LibertarianLeft"/> ცნობილი ლიბერტარიანული შეხედულებებისამებრ, მათ შორის [[:en:Prohibition (drugs)|ნარკოტიკების აკრძალვის]], [[იარაღის კონტროლი|იარაღის კონტროლის]], [[ანტი-იმპერიალიზმი|იმპერიალიზმის]], [[ანტიმილიტარიზმი|მილიტარიზმის]] და [[მშვიდობის მოძრაობა|ომების]] შესახებ, მემარცხენე-ლიბერტარიანელები უფრო მეტად განასხვავებენ მემარცხენე პოზიციებს კულტურული და სოციალური საკითხების შესახებ, როგორიცაა [[სოციალური კლასი|კლასი]], [[ინვაირონმენტალიზმი]], [[ფემინიზმი]], [[გენდერი]] და [[სექსუალური იდენტობა|სექსუალობა]].<ref>Long, Roderick T.; Johnson, Charles W. (1 May 2005). "[http://charleswjohnson.name/essays/libertarian-feminism Libertarian Feminism: Can this Marriage Be Saved?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140428172513/http://charleswjohnson.name/essays/libertarian-feminism/ |date=2014-04-28 }}" Molinari Society.</ref> ამ სკოლის წევრები, როგორც წესი, მოითხოვენ სახელმწიფოს გაუქმებას, და ამტკიცებენ, რომ სიმდიდრისა და სოციალური გავლენების განსხვავებულობა განპირობებულია ძალის, განსაკუთრებით სახელმწიფოს ძალაუფლების, გამოყენებით მიწის მისათვისებლად ან პრივილეგიების შესანარჩუნებლად. ისინი მსჯელობენ, რომ სახელმწიფოებრიობის არმქონე საზოგადოებაში ეს პრივილეგიები არ იარსებებს და გამოსწორდება სახელმწიფოს მიერ ჩადენილი უსამართლობის შემთხვევებიც. საბოლოო ჯამში, ისინი მიიჩნევენ, რომ სახელმწიფოს ჩარევის აღმოფხვრით და თავისუფალი ბაზრით შესაძლებელია სოციალური მიზნების მიღწევა.<ref>Chartier, Gary (2009). ''Socialist Ends, Market Means: Five Essays''. Tulsa: Tulsa Alliance of the Libertarian Left.</ref> ლიბერტარიანელი მეცნიერის, შელდონ რიჩმანის თანახმად, მემარცხენე ლიბერტარიანელები „მხარს უჭერენ მუშათა სოლიდარობას ავტორიტეტების მიმართ, ღარიბი მოსახლეობის გავლენას მთავრობაზე ან მათ მიერ აუთვისებელი ქონების მიკუთვნებას, და ურჩევნიათ, რომ კორპორატიული პრივილეგიები გაუქმდეს მანამ, სანამ იარსებებს ამ პრივილეგიების გამოყენების შესახებ მარეგულირებელი შეზღუდვები“. მემარცხენე ლიბერტალიანელები [[Walmart]]-ს ხედავენ როგორც სიმბოლოს კორპორაციული ფავორიტიზმისა, რომელიც მხარს უჭერს „გზების სუბსიდიებსა და გამოჩენილ დომენებს“, მას, ვინც ეჭვის თვალით უყურებს „შეზღუდული პასუხისმგებლობის მქონე კორპორაციათა ფიქტიურ პიროვნებას“ და ეჭვი შეაქვს იმაში, იქნება თუ არა „[[მესამე სამყაროს]] [[აღაზიები|აღაზიები“]] საუკეთესო ალტერნატივა „სამთავრობო მანიპულაციების არ არსებობის პირობებში“. მემარცხენე-ლიბერტარიანელები ასევე ცდილობენ, „თავი აარიდონ საარჩევნო პოლიტიკას, ნაკლებად ენდობიან მთავრობის შემუშავებულ სტრატეგიებს და ურჩევნიათ შეიმუშაონ ალტერნატიული ინსტიტუტები და სამუშაო მეთოდები“.<ref name="LibertarianLeft"/> [[აგორიზმი]] არის ბაზარზე-ორიენტირებული მემარცხენე-ლიბერტარიანული<ref name="routledge-anarchism"/><ref name="LibertarianLeft"/> დენდენცია, რომელიც დაარსდა სამუელ ედუარდ კონკინ III-ის მიერ, რომელიც მხარს უჭერდა [[კონტრეკონომიკა|კონტრეკონომიკას]], მუშაობდა დაუბეგრავ [[შავი ბაზარი|შავ]] ან [[ნაცრისფერი ბაზარი|ნაცრისფერ]] ბაზრებზე და მაქსიმალურ ბოიკოტს უცხადებდა თავისუფლებაშეზღუდულ, გადასახადებით დატვირთულ ბაზარს.<ref>[http://www.spaz.org/~dan/individualist-anarchist/software/konkin-interview.html "Smashing the State for Fun and Profit Since 1969: An Interview With the Libertarian Icon Samuel Edward Konkin III (a.k.a. SEK3)"].</ref><ref>D'Amato, David S. (27 November 2018). [http://www.libertarianism.org/columns/black-market-activism-samuel-edward-konkin-iii-agorism "Black-Market Activism: Samuel Edward Konkin III and Agorism"].</ref><ref>{{cite book|url=http://www.kopubco.com/pdf/An_Agorist_Primer_by_SEK3.pdf|title=An Agorist Primer|author=Konkin III, Samuel Edward}}</ref><ref>{{cite web|url=http://agorism.info/Counter-Economics.pdf|title=Counter-Economics: what it is, how it works|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090325044459/http://agorism.info/Counter-Economics.pdf|archivedate=25 March 2009|website=Agorism.info}}</ref> === შტაინერ-ვალენტინის სკოლა === თანამედროვე მემარცხენე-ლიბერტარიანელი მკვლევარები, მაგალითად [[დევიდ ელერმანი]],<ref>Ellerman, David (1992). ''Property and Contract in Economics: The Case for Economic Democracy''. Cambridge MA: Blackwell.</ref><ref>Ellerman, David (1990). ''The Democratic Worker-Owned Firm''. London: Unwin Hyman.</ref> [[მაიკლ ოცუკა]],<ref>Otsuka, Michael (2005). ''Libertarianism without Inequality''. New York: Oxford University Press.</ref> [[ჰილერ შტაინერი]],<ref>Steiner, Hillel (1994). ''An Essay on Rights''. Oxford: Blackwell.</ref> [[პიტერ ვალენტინი]]<ref>(2000). ''Left Libertarianism and Its Critics: The Contemporary Debate''. In Vallentyne, Peter; and Steiner, Hillel. London:Palgrave.</ref> და [[ფილიპ ვან პარიჟი]]<ref>Van Parijs, Philippe (2009). ''Marxism Recycled''. Cambridge: Cambridge University Press.</ref> ეკონომიკურ თანასწორუფლებიანობას ეყრდნობიან თვით-საკუთრებისა და მიწების მითვისების კლასიკური ლიბერალური კონცეფციებით, რომლებიც შეზავებულია [[გეოისტური|გეოისტურ]] ან [[ფიზიოკრატული|ფიზიოკრატულ]] შეხედულებებთან მიწის და ბუნებრივი რესურსების საკუთრებასთან მიმართებაში (მაგ. [[ჰენრი ჯორჯი|ჰენრი ჯორჯის]] და [[ჯონ ლოკი|ჯონ ლოკის]] შეხედულებები).<ref>Vallentyne, Peter (2007). "Libertarianism and the State". ''Liberalism: Old and New''. In Paul, Ellen Frankel; Miller Jr., Fred; Paul, Jeffrey. Cambridge: Cambridge University Press. p. 199.</ref><ref>Vallentyne, Peter (20 July 2010). [http://plato.stanford.edu/entries/libertarianism/ "Libertarianism"]. ''[[Stanford Encyclopedia of Philosophy]]''. Stanford University. Retrieved 28 November 2019.</ref> [[ნეო-კლასიკური ლიბერალიზმი]], ასევე ცნობილი როგორც არიზონას სკოლის ლიბერალიზმი ან სისხლიანი გულის ლიბერტარიანიზმი, ყურადღებას ამახვილებს ერთის მხრივ სამოქალაქო თავისუფლებებისა და თავისუფალი ბაზრების მხარდაჭერის თავსებადობაზე და მეორეს მხრივ სოციალური სამართლიანობისა და კეთილდღეობის საკითხებზე.<ref>{{cite book|last=Brennan|first=Jason|author-link=Jason Brennan|date=2012|publisher=Oxford University Press|title=Libertarianism: What Everyone Needs to Know|url=https://books.google.com/books?id=7QuzSDXsKQQC&q=arizona+school+libertarianism&pg=PA188|page=188|isbn=978-0199933914}}</ref><ref>Tomasi, John; Zwolinski, Matt (2 April 2012). [https://www.cato-unbound.org/2012/04/02/matt-zwolinski-john-tomasi/bleeding-heart-history-libertarianism "A Bleeding Heart History of Libertarianism"]. ''[[Cato Unbound]]''. Cato Institute. Retrieved 20 September 2020.</ref> მემარცხენე ლიბერტარიანიზმის ამ სკოლის წარმომადგენლები თავიანთ პოზიციას ხშირად იაზრებენ როგორც იმ მემარჯვენე-ლიბერტარიანელების პოზიციის საწინააღმდეგოს, რომლებიც მიიჩნევენ, რომ არ არსებობს სამართლიანი შეზღუდვა რესურსის გამოყენების ან მითვისების შესახებ და რომ ადამიანებს აქვთ უფლება (ჩვეულებრივ, შრომის გაცვლით) მოითხოვონ საკუთრების გარეშე არსებული ნივთები. ამ სკოლის მემარცხენე-ლიბერტარიანელების ნაწილი საუბრობს სახელმწიფოს [[სოციალური კეთილდღეობის]] ზოგიერთი პროგრამის სასურველობაზე.<ref>Van Parijs, Phillippe (1998). ''Real Freedom for All: What (If Anything) Can Justify Capitalism?'' Oxford:Clarendon-Oxford University Press.</ref><ref>Daskal, Steve (1 January 2010). [https://web.archive.org/web/20110516070924/http://www.faqs.org/periodicals/201001/1964732951.html "Libertarianism Left and Right, the Lockean Proviso, and the Reformed Welfare State"]. ''[[Social Theory and Practice]]''. p. 1.<!-- Broken link. --></ref> [[კარსონ-ლონგის მემარცხენე-ლიბერტარიანიზმის]] სკოლის მემარცხენე ლიბერტარიენლები, როგორც წესი, მხარს უჭერენ შრომაზე დაფუძნებულ საკუთრების უფლებებს, რასაც შტაინერ–ვალენტინის მემარცხენე-ლიბერტარიანელები უარყოფენ, მაგრამ ისინი მიიჩნევენ, რომ ამგვარი უფლებების იმპლემენტაცია კონსერვატიულ შედეგებზე გაცილებით უფრო რადიკალურ შედეგებს მოიტანს.<ref>Steiner, Hillel; Vallentyne, Peter (2000). ''The Origins of Left Libertarianism''. Palgrave.</ref> შტაინერ-ვალენტინის ტიპის მემარცხენე-ლიბერტარიანელები მიიჩნევენ, რომ ნებისმიერი ადამიანის მხრიდან უკანონოა ბუნებრივ რესურსებზე პირადი საკუთრების დაწესება სხვების საზიანოდ.<ref name="oxfordcompanion"/><ref>Kymlicka, Will (2005). "libertarianism, left-". ''The Oxford Companion to Philosophy''. In Honderich, Ted. New York: Oxford University Press. "[Left-libertarians maintain that] the world's natural resources were initially unowned, or belonged equally to all, and it is illegitimate for anyone to claim exclusive private ownership of these resources to the detriment of others. Such private appropriation is legitimate only if everyone can appropriate an equal amount, or if those who appropriate more are taxed to compensate those who are thereby excluded from what was once common property."</ref> ეს მემარცხენე-ლიბერტარიანელები მხარს უჭერენ თითოეული ინდივიდისთვის შემოსავლის თანაბრად გადანაწილების რაიმე ფორმას, რათა მათ მიიღონ ბუნებრივი რესურსის ერთი და იგივე რაოდენობა.<ref>Steiner, Hillel; Vallentyne, Peter (2000). ''Left-Libertarianism and Its Critics: The Contemporary Debate''. London: Macmillan. p. 1.</ref><ref>Gaus, Gerald F.; Kukathas, Chandran (2004). ''Handbook of Political Theory''. Thousand Oaks, California: Sage. p. 128.</ref> აუთვისებელი ბუნებრივი რესურსები საკუთრების გარეშე ან საერთო საკუთრებაში არსებობს და მათი მიკუთვნება მხოლოდ იმ შემთხვევაშია ლეგიტიმური, თუ რესურსი ყველას თანაბარი რაოდენობით ერგება ან თუ კერძო საკუთრება იბეგრება მათ საკომპენსაციოდ, ვინც განაწილების მიღმა დარჩა.<ref name="handbook">Gaus, Gerald F.; Kukathas, Chandran (2004). ''Handbook of Political Theory''. Sage Publications. [https://books.google.com/books?id=dXjXKlb79cgC&printsec=frontcover&dq=handbook+of+political+theory&cd=1#v=snippet&q=libertarian%20left%20 p. 128].</ref> [[ნეო-ლიბერტარიანიზმი]] აერთიანებს [[:en:Libertarianism in the United States|„ლიბერტარიანის]] მორალურ ვალდებულებას [[ნეგატიური თავისუფლებისადმი]] პროცედურით, რომელიც ერთსულოვანი შეთანხმების საფუძველზე, სადაც ყველას პირადი ინტერესი იმსახურებს მოთხოვნას, ირჩევს თავისუფლების შეზღუდვის პრინციპებს.“<ref>Sterba, James (2013). ''The Pursuit of Justice''. Lanham: Rowman & Littlefield. p. 66. {{ISBN|9781442221796}}.</ref> ნეო-ლიბერტარიანიზმის ფესვები ჯერ კიდევ 1980 წლიდან იღებს სათავეს, როდესაც ის პირველად აღწერა ჯეიმზ სტერბამ [[ნოტრ დამის უნივერსიტეტიდან]] . სტერბამ აღნიშნა, რომ ლიბერტარიანიზმი მხარს უჭერს ისეთ მთავრობას, რომელიც მხოლოდ იცავს ძალის გამოყენების, თაღლიღობის, ქურდობის, კონტრაქტის იძულების და სხვა [[ნეგატიური თავისუფლებებისაგან]], განსხვავებით [[ისაია ბერლინის]] [[პოზიტიური თავისუფლებებისა]].<ref>{{cite encyclopedia|last=Carter|first=Ian|date=2 August 2016|url=https://plato.stanford.edu/entries/liberty-positive-negative/|title=Positive and Negative Liberty|encyclopedia=Stanford Encyclopedia of Philosophy|accessdate=21 September 2020}}</ref> სტერბამ ეს შეადარა ძველ ლიბერტარიანულ ან მინარქისტულ იდეალს, [[სახელმწიფო-ღამის დარაჯი|ღამის გუშაგ სახელმწიფოს]]. სტერბა მიიჩნევდა, რომ „აშკარად შეუძლებელია საზოგადოებაში ყველა ინდივიდის გარანტირებული თავისუფლების არსებობა ისე, როგორც ეს იდეალს შეესაბამება: ბოლოს და ბოლოს, ხალხის რეალური სურვილები და მათ მიერ წარმოდგენილი სურვილები ხშირად ეწინააღმდეგებიან ერთმანეთს. [...] საზოგადოებაში ასევე შეუძლებელია, რომ ყველა აბსოლუტურად თავისუფალი იყოს სხვა პირთა ჩარევისგან“.<ref>Sterba, James (1980). ''Justice: Alternative Political Perspectives''. Boston: Wadsworth Publishing Company. p. 175. {{ISBN|9780534007621}}.</ref> 2013 წელს სტერნამ დაწერა: „მე ვაჩვენებ მორალურ ერთგულებას 'ნეგატიური' თავისუფლების იდეალისადმი, რომელიც არ იწვევს ღამის დარაჯი სახელმწიფოს შექმნას, მაგრამ ამის ნაცვლად მოითხოვს მთავრობას, რომელიც საზოგადოების წევრი თითოეული ადამიანისთვის უზრუნველყოფს თავისუფლების შედარებით მაღალ ხარისხს, რომელსაც აირჩევდნენ ადამიანები [[:en:John Rawls|როლსის]] [[:en:Original position|გადაწყვეტილების პროცედურის]] გამოყენებით. ნეგატიური თავისუფლების იდეალით გამართლებულ პოლიტიკურ პროგრამას მე ''ნეო-ლიბერტარიანიზმს''“ ვუწოდებდი.<ref>Sterba, James (2013). ''The Pursuit of Justice''. Lanham: Rowman & Littlefield. p. 52. {{ISBN|9781442221796}}.</ref> == იხილეთ ასევე == * [[სამოქალაქო ლიბერტარიანიზმი]] * [[კულტურული ლიბერალიზმი]] * [[კულტურული რადიკალიზმი]] * [[ნარკოპოლიტიკის ლიბერალიზაცია]] * [[სახალხო დემოკრატია]] * [[ინდივიდუალისტური ფემინიზმი]] * [[ლიბერტარიანული მუნიციპალიზმი]] * [[ლიბერტარიანული პატერნალიზმი]] * [[ლიბერტარიანული ტრანსჰუმანიზმი]] * [[Lockean proviso]] * [[საბაზრო სოციალიზმი]] == დამატებითი ლიტერატურა == {{Commons category}} {{Wikiquote}} * {{cite book|last=Otsuka|first=Michael|title=Libertarianism Without Inequality|publisher=Oxford University Press|location=New York City|year=2005|isbn=978-0-19-928018-6}} * {{cite book|last=Rothbard|first=Murray N.|author-link=Murray Rothbard|title=Left and Right: A Journal of Libertarian Thought (Complete, 1965–1968)|publisher=[[Mises Institute]]|location=Auburn, Alabama|year=2007|isbn=978-1-61016-040-7|title-link=Left and Right: A Journal of Libertarian Thought}} * {{cite journal|last1=Vallentyne|first1=Peter|authorlink=Peter Vallentyne|authorlink2=Hillel Steiner|authorlink3=Michael Otsuka|last2=Steiner|first2=Hillel|last3=Otsuka|first3=Michael|year=2005|title=Why Left-Libertarianism is not Incoherent, Indeterminate, or Irrelevant|url=http://www.homepages.ucl.ac.uk/~uctymio/leftlibP%26PA.pdf|journal=Philosophy & Public Affairs|volume=33|issue=2|pages=201–215|doi=10.1111/j.1088-4963.2005.00030.x|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080911064302/http://www.homepages.ucl.ac.uk/~uctymio/leftlibP%26PA.pdf|archivedate=11 September 2008|archive-date=11 სექტემბერი 2008|access-date=22 ნოემბერი 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20080911064302/http://www.homepages.ucl.ac.uk/~uctymio/leftlibP%26PA.pdf}} * {{cite book|last1=Vallentyne|first1=Peter|last2=Steiner|first2=Hillel|title=Left-Libertarianism and Its Critics|publisher=Palgrave|location=Basingstoke|year=2000|isbn=978-0-312-23699-1}} * {{cite book|last1=Vallentyne|first1=Peter|last2=Steiner|first2=Hillel|title=The Origins of Left-Libertarianism|url=https://archive.org/details/originsofleftlib0000unse|publisher=Palgrave|location=Basingstoke|year=2000|isbn=978-0-312-23591-8}} * Vallentyne, Peter (2000). [https://web.archive.org/web/20100702184359/http://klinechair.missouri.edu/on-line%20papers/LL%20Primer.doc "Left-Libertarianism: A Primer"] (full text; final draft). In Vallentyne, Peter; Steiner, Hillel (eds.). ''Left Libertarianism and Its Critics: The Contemporary Debate''. Palgrave Publishers Ltd. pp.&nbsp;1–20. == სქოლიო == <div style="height:250px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;" class="scrollbox"> {{reflist|colwidth=30em}} </div> {{პოლიტიკური იდეოლოგიები}} [[კატეგორია:მემარცხენე ლიბერტარიანიზმი| ]] [[კატეგორია:ანარქიზმი]] [[კატეგორია:გეორგიზმი]] [[კატეგორია:მემარცხენე პოლიტიკა|ლიბერტარიანიზმი]] [[კატეგორია:ლიბერტარიანული სოციალიზმი]] [[კატეგორია:ლიბერტარიანიზმი]] [[კატეგორია:სოციალიზმი]] bh74lckbl55x5f55b90enctysm5nynf მისკიტო 0 489622 5426893 4934618 2026-07-04T09:23:43Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426893 wikitext text/x-wiki '''მისკიტო''' — [[ნიკარაგუა]]სა და [[ჰონდურასი|ჰონდურასში]] მცხოვრები [[ინდიელები|ინდიელი]] ხალხი. მათი რაოდენობა შეადგენს დაახლოებით 200 ათას ადამიანს. საუბრობენ მისკიტოს ენაზე. რელიგიებიდან გავრცელებულია [[ქრისტიანობა]] და [[ანიმიზმი]]. 15 ათასზე მეტი მისკიტო გადასახლებულ იქნა [[ნიკარაგუის რევოლუცია|ნიკარაგუის რევოლუციის]] დროს. ==ლიტერატურა== *Bell, C. Napier; ''Tangweera: Life and Adventures among Gentle Savages.'' Austin: University of Texas Press. Reprinted 1989; published originally in 1895. {{ISBN|0-292-78066-4}}. *Baily, John. ''[http://www.wdl.org/en/item/7306/ Central America; Describing Each of the States of Guatemala, Honduras, Salvador, Nicaragua, and Costa Rica] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201101005645/https://www.wdl.org/en/item/7306/ |date=2020-11-01 }}''. London: Trelawney Saunders (1850). *Helms, M.W. Helms. 1971. Culture Contact in a Miskito Community. University of Florida Press: Gainesville, FL. {{ISBN|0-8130-0298-2}} *Herlihy, L.H. 2012. The Mermaid and the Lobster Diver: Gender, Sexuality, and Money on the Miskito Coast. University of New Mexico Press: Albuquerque, NM. {{ISBN|978-0826350930}} *Nietschmann, B. 1973. Between Land and Water: The subsistence ecology of the Miskito Indians, Eastern Nicaragua. Seminar Press: New York. {{ISBN|978-0128802502}} [[კატეგორია:ცენტრალური ამერიკის ინდიელები]] [[კატეგორია:ნიკარაგუელები]] [[კატეგორია:ჰონდურასელები]] [[კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები]] rt09by0w47vg0fcjgqix04gdej33npx მაქსუდ მამედოვი 0 496415 5426729 5418434 2026-07-03T19:56:38Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426729 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება |სახელი = მაქსუდ მამედოვი |მშობსახელი = |პორტრეტი = |ზომა = |წარწერა = |ფოტოს_სიგანე = 250პქ |დაბსახელი = |დაბ თარიღი ={{დაბადების თარიღი|1929|05|30}} |დაბ ადგილი = [[განჯა]], ასფსრ, [[სსრკ]] |მოქალაქეობა = {{AZE}} |ქვეშევრდომობა = |გარდ თარიღი = |გარდ ადგილი = |დაკრ ადგილი= |ეროვნება= |საქმიანობა = ბალეტის, არტისტი, ბალეტმეისტერი |აქტიურობის წლები = | ალმა-მატერი = |მამა = |დედა = |მეუღლე = |შვილები = |ჯილდოები = |საიტი = |სხვადასხვა = | დამსაქმებელი = აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის თეატრი }} '''მაქსუდ დავუდ-ოღლუ მამედოვი''' ({{lang-az|Maqsud Davud oğlu Məmmədov}}; დ. 30 მაისი, 1929, განჯა) — საბჭოთა და აზერბაიჯანელი ბალერონი, ბალეტმეისტერი. აზერბაიჯანის სსრ სახალხო არტისტი (1970).<ref name="БЭ">Мамедов Максуд Давуд оглы // Балет: энциклопедия. / Гл. ред. Ю. Н. Григорович.- М.: Советская энциклопедия, 1981.</ref> == ბიოგრაფია == მაქსუდ მამედოვი დაიბადა 1929 წლის 30 მაისს განჯაში (აზერბაიჯანი).<ref name="БЭ"/> ბავშვობიდანვე იტაცებდა ცეკვა. 1938 წელს მონაწილეობა მიიღო თვითშემოქმედებითი კოლექტივის შემადგენლობაში აზერბაიჯანის ხელოვნებისა და ლიტერატურის დეკადაში მოსკოვში, წარსდგა სტალინის წინაშე.<ref name="anl">[http://anl.az/down/meqale/kaspi/2017/avqust/553290.htm Балет длиною в жизнь] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200628183934/http://anl.az/down/meqale/kaspi/2017/avqust/553290.htm |date=2020-06-28 }} // Каспiй. −2017. — 5 августа. — С.13-14.</ref> მოგვიანებით ჩააბარა მოსკოვის ქორეოგრაფიულ სასწავლებელში, რომელიც დაამთავრა 1950 წელს (პედაგოგი ნ. ი. ტარასოვი). სასწავლებელში მაქსუდ მამედოვმა გაიცნო თავისი მომავალი მეუღლე, ბალეტის არტისტი და ბალეტმეისტერი რაფიგა ახუნდოვა.<ref name="anl"/> ქორეოგრაფიული სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ ჩარიცხულ იქნა დიდი თეატრის დასში. მოგზაურობდა გასტროლებზე, თუმც მალე მიიღო გადაწყვეტილება ბაქოში დაბრუნებულიყო. 1951 წელს მაქსუდ მამედოვი გახდა აზერბაიჯანის სახელმწიფო ოპერისა და ბალეტის თეატრის წამყვანი სოლისტი. 1972—1973 წლებში ცოლთან ერთად მუშაობდა ბალეტმეისტერად და პედაგოგად ალჟირში.<ref name="БЭ"/> აზერბაიჯანის სახელმწიფო ოპერისა და ბალეტის თეატრის სცენაზე შესრულებულ არიებს შორიაა: ფარხადი („ლეგენდა სიყვარულზე“), პოლადი („ქალწულთა კოშკი“), აზადი („გიულშენი“ გაჯიბეკოვის), ალბერტი, ზიგფრიდი, ფრონდოსო და სხვ. მეუღლესთან რაფიგა ახუნდოვასთან ერთობლივად დადგა ბალეტი „კასპიის ბალადა“ ბაკიხანოვის (1968), „კობისტანის ჩრდილები“ ფ. კარაევის (1969), „კალეიდოსკოპი“ სკარლატისა და ფ. კარაევის მუსიკაზე (1971), ქორეოგრაფიული მინიატურები „აზერბაიჯანული სუიტა“ და „იალი“ გაჯიევის, „მუღამი“ ალივერდიბეკოვა.<ref name="БЭ"/> ბალეტი „კასპიური ბალადა“, „კალეიდოსკოპი“ და „კობისტანის ჩრდილები“ დემონსტრირებული იქნა 1969 წელს პარიზში ცეკვის VII საერთაშორისო ფესტივალზე და დიდი წარმატება იქონია.<ref name="anl"/> მინიატურა „მუღამმა“ გამოიწვია აჟიოტაჟი 1972 წელს საკავშირო კონკურსზე. 1982 წელს გამოვიდა მაქსუდ მამადოვისა და რაფიგა ახუნდოვას დადგმული ფილმი-ბალეტი "შვიდი ლამაზმანი". ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:მამედოვი, მაქსუდ}} [[კატეგორია:დაბადებული 30 მაისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1929]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანელი მოცეკვავეები]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანის დიდების ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:კატეგორია:გარდაცვლილი 2026]] arwvh5kkxsobpj299o9wqdr6eix9dmr მედისონ ბიერი 0 500531 5426768 4911446 2026-07-03T21:58:23Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426768 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი | ფონი = solo_singer | სახელი = მედისონ ბიერი | ფოტო = Madison Beer 2019 by Glenn Francis (cropped).jpg | ფოტოს სიგანე = 220პქ | წარწერა = | დაბსახელი = | დაიბადა = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1999|03|05}} | დაბადების ადგილი = [[იერიქონი]], [[ნიუ-იორკი]], [[აშშ]] | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | სხვა სახელები= | განათლება = | აქტიურობის წლები = [[2012]] – დღემდე | მეუღლე= | შვილები = | პარტნიორები = | საქმიანობა= მომღერალი | მამა = | რეზიდენცია= | საიტი = www.madisonbeer.com | გამორჩეული როლები = | ტონის ჯილდოები | ჟანრი = R&B pop hip | ლეიბლი = Island First Access Epic }} '''მედისონ ელ ბიერი''' ({{lang-en|Madison Elle Beer}} დ. [[5 მარტი]], [[1999]] წელი, [[იერიქონი]], [[ნიუ-იორკი]], [[აშშ]])<ref>[https://mobile.twitter.com/madisonbeer/status/1235629217317924864 My precious baby turns 21 today] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210506045620/https://mobile.twitter.com/madisonbeer/status/1235629217317924864 |date=2021-05-06 }}. Twitter</ref> - ამერიკელი მომღერალი და კომპოზიტორი. ის დაიბადა [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] ებრაულ ოჯახში. მედისონმა დაიწყო [[YouTube]]– ზე ქავერების განთავსება [[2012]] წლის დასაწყისში. მედისონმა მედიის ყურადღება პირველად მიიპყრო მაშინ როდესაც [[ჯასტინ ბიბერი|ჯასტინ ბიბერმა]] გამოაქვეყნა მისი ერთ-ერთი ქავერის ბმული. მედისონის სადებიუტო სინგლი "[[Melodies]]" 2013 წელს გამოვიდა. 2018 წლის თებერვალში ბიერმა გამოუშვა თავისი სადებიუტო EP - As She Pleases. შემდეგ წელს, Beer- მა ხელი მოაწერა [[Epic Records]]-სთან კონტრაქტს და გამოუშვა სადებიუტო ალბომი Life Support [[2021]] წლის 26 თებერვალს. == ადრეული ცხოვრება == '''მედისონ ელ ბიერი დაიბადა''' [[იერიქონი|იერიქონში]], [[ნიუ იორკი|ნიუ-იორკი]], [[1999]] წლის [[5 მარტი|5 მარტს]]. მისი მამა იყო რობერტ ბირი, უძრავი ქონების დეველოპერია ხოლო დედამისი ტრეისი კი ინტერიერის დიზაინერი იყო, მაგრამ ეს გვერდზე გადადო, რომ მედისონის კარიერაში დახმარებოდა<ref> [https://www.insider.com/who-is-madison-beer-fun-facts-2020-7 "20 things you probably didn't know about Madison Beer"]. ''Insider_Inc.'' Retrieved January 21, 2021.</ref>. მედისონი [[Child Magazine]]- ის გარეკანზე გამოჩნდა მას შემდეგ, რაც 4 წლის ასაკში მოდელის კონკურსში გაიმარჯვა<ref>[https://www.thethings.com/20-little-known-facts-about-singer-madison-beer/ 20 Little-Known Facts About Singer, Madison Beer]. www.thethings.com</ref>. მისი მშობლები განქორწინდნენ, როდესაც ის მოზარდი იყო. მას ასევე ჰყავს უმცროსი ძმა, სახელად რაიდერი, მედისონის ოჯახი ებრაელია. == კარიერა == ბირმა [[YouTube]]– ზე დაიწყო ვიდეოების გამოქვეყნება, სადაც პოპულარული სიმღერების ქავერებს მღეროდა<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=COhrE0aW_tk "Madison Beer - Bruno Mars Mashup"]. ''Youtube''.</ref>, [[2012]] წლის დასაწყისში. მან [[ჯასტინ ბიბერი|ჯასტინ ბიბერის]] ყურადღება მიიპყრო, რომელმაც დატვიტა მედისონის ქავერი. ამან გამოიწვია ბიერის პოპულარობა [[Twitter]]– ზე და მიიპყრო მნიშვნელოვანი მედიასაშუალებების ყურადღება. მედისონი პარტნიორობდა [[Monster High]]- ს და ჩაწერა სიმღერა ფრენჩაიზისთვის სახელწოდებით "We Are Monster High". [[2013]] წლის თებერვალში, კოდი სიმპსონმა კვლავ გამოუშვა სიმღერა "[[Valentine]]" მედისონთან ერთად. მან შემდეგ გამოუშვა სადებიუტო სინგლი და მუსიკალური ვიდეო სახელწოდებით "[[Melodies]]", რომელიც დაწერეს პიტერ კელეჰერმა, [[ბენ კონი|ბენ კონმა]], [[ტომას ბარნსი|ტომას ბარნსმა]] და [[ინა ვროლდსენმა]]. ბიერმა დაიწყო მუშაობა მისი სადებიუტო ალბომისთვის, რომელიც იყო [[პოპ-მუსიკა|პოპის]] და [[R&B]]-ის ჟანრის. "[[Unbreakable]]" იყო მეორე სინგლი, რომელიც გამოუშვა ბირმა. სიმღერა გამოვიდა [[2014]] წლის 17 ივნისს და დაწერა ჯესიკა ეშლიმ, ევან ბოგარტმა, ჰეზერ ჟანეტ მაილმა, მეტ შვარციმ, ემანუელ კირიაკოუმ და ენდრიუ გოლდსტეინმა. ბირი წერდა მის EP-ს სახელწოდებით, As She Pleases, სამი წლის განმავლობაში. იგი გამოვიდა 2018 წლის 2 თებერვალს. იმავე თვეში, მან მილანის მოდის კვირეულზე [[Dolce & Gabbana Fall]] 2017 შოუზე გაიარა<ref>[https://www.harpersbazaar.com/fashion/fashion-week/news/a20922/real-people-who-walked-in-the-dolce-gabbana-show/ "MDolce & Gabbana Hired Real People to Walk in Its Fall 2017 Show"]. ''Harpers Bazaar''. Retrieved October 20, 2020.</ref>. "Dead" გამოვიდა EP- ს წამყვანი სინგლის სახით, 2017 წლის 19 მაისს. მუსიკალური ვიდეო გამოვიდა 2017 წლის 3 აგვისტოს. შემდეგ ბირმა გამოუშვა "[[Say It to My Face]]", როგორც მეორე სინგლი EP- დან, 2017 წლის 3 ნოემბერს. მუსიკალური ვიდეო გამოვიდა 2017 წლის 15 ნოემბერს. 2020 წლის იანვარში მან გამოუშვა "Good in Goodbye", როგორც მომავალი სტუდიური ალბომის, [[Life Support]]-ს სინგლი. [[File:Madison Beer @ Wango Tango 06 01 2019 (48501179156).jpg|thumb|მედისონი პერფორმანსის დროს|alt=Refer to caption.]] ამას მოჰყვა მისი მეორე სინგლი "Selfish" და სარეკლამო სინგლი "Stained Glass". მან "Baby" - მესამე სინგლი გამოუშვა [[2020]] წლის 21 აგვისტოს, მუსიკალურ ვიდეოსთან ერთად. 2020 წლის სექტემბერში კოსმეტიკური ბრენდის Morphe- მა მედისონის თაოსნობით დაიწყო კოლექცია, სახელწოდებით [[Morphe x Madison Beer]]. == ლიტერატურა == * [https://vmagazine.com/article/madison-beer-shares-all-the-feels-in-new-music/ MADISON BEER SHARES ALL THE FEELS IN NEW MUSIC] - ავტორი [[ჰეილი მილტონი]]. October 2, 2020 == რესურსები ინტერნეტში == * [https://www.madisonbeer.com/ ოფიციალური საიტი] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:მედისონ, ბიერი}} [[კატეგორია:დაბადებული 5 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1999]] [[კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მომღერლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მომღერლები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] pa86v7qu2bis2bwsp1n5j8l4m2qyon3 მირეია ლალაგუნა 0 502032 5426865 4911447 2026-07-04T08:24:50Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426865 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფოტომოდელი | სახელი = მირეია ლალაგუნა | სურათი = Mireia_Lalaguna_(48520628511)_(cropped).jpg | სურათის აღწერა = ლალაგუნა [[2019]] წელს | ფსევდონიმი = | ნამდვილი სახელი = | დაბადება = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1992|11|21}} | საიდან = [[ბარსელონა]], [[ესპანეთი]] | გარდაცვალება = | სიმაღლე = 177 | წონა = | მკერდი = | წელი = | თეძო = | თმის ფერი = ქერა | თვალები = ლურჯი | წოდება = მის მსოფლიო 2015 | ეროვნება = [[ესპანელები|ესპანელი]] | საიტი = }} '''მირეია ლალაგუნა''' (დ. [[21 ნოემბერი]], [[1992]]) — [[ესპანელები|ესპანელი]] მოდელი და მსახიობი. [[2015]] წელს გახდა „მის მსოფლიო“. იგი პირველი ესპანელია, ვინც მოახერხა ამ კონკურსის მოგება. ==ადრეული ცხოვრება== ლალაგუნა დაიბადა [[ბარსელონა]]ში, [[1992]] წლის [[21 ნოემბერი|21 ნოემბერს]].<ref>{{cite web|url=https://www.mirror.co.uk/news/world-news/miss-world-2015-miss-spain-7040872.amp|work=Mirror UK| title=Miss World 2015: Miss Spain Mireia Lalaguna Royo crowned winner of competition| date=19 December 2015|first=Alex|last=Wellman}}</ref> არის ფარმაციის ბაკალავრი, დაამთავრა კოპენჰაგენის უნივერსიტეტი.<ref>{{cite web|url=http://www.ghafla.com/meet-the-pharmacist-mireia-lalaguna-who-beat-113-beauties-to-be-crowned-miss-world-2015-photos-and-video-of-miss-world-results/|work=Ghafia|title=Meet the Pharmacist Mireia Lalaguna Who Beat 113 Beauties To Be Crowned Miss World 2015|date=21 December 2015|access-date=25 თებერვალი 2021|archive-date=8 ნოემბერი 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221108051710/https://www.ghafla.com/meet-the-pharmacist-mireia-lalaguna-who-beat-113-beauties-to-be-crowned-miss-world-2015-photos-and-video-of-miss-world-results/}}</ref> ლალაგუნა ფლობს კატალონიურ, ესპანურ, ფრანგულ და ინგლისურ ენებს.<ref>{{cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/151220/lifestyle-fashionbeauty/article/spain’s-mireia-lalaguna-royo-crowned-miss-world-2015-china|title=Spain’s Mireia Lalaguna Royo crowned Miss World 2015 in China| date=20 December 2015|work=Deccan Chronicle}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * {{Instagram|mlalaguna}} * {{imdb|8209474}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ლალაგაუნა, მირეია}} [[კატეგორია:დაბადებული 21 ნოემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] [[კატეგორია:ესპანელი მოდელები]] [[კატეგორია:ესპანელი მსახიობები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] gqv2469jocdktz6o3vhli5zlx909067 მარი ლენგი 0 506044 5426516 4961777 2026-07-03T12:12:46Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426516 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება |სახელი=მარი ლენგი |სურათი=File:Marie Lang in chair.jpg |ეროვნება=ავსტრიელი |აქტიურობის წლები=1880–1920 |შვილები=3 |სხვა სახელები=მარი კოჩერტი |საქმიანობა=ფემინისტი, თეოსოფოსი და გამომცემელი |დაბთარიღი= {{დაბადების თარიღი|1858|03|08}} |დაბადგილი= [[ვენა]], [[ავსტრიის იმპერია]] |გარდ თარიღი= {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1934|10|14|1858|03|08}} |გარდადგილი= [[ალტმუნსტერი]], [[ავსტრიის ფედერალური სახელმწიფო]]}} '''მარი ლანგი''' ({{lang-en|Marie Lang}}; დ. [[8 მარტი]], [[1858]], [[ვენა]], [[ავსტრიის იმპერია]] — გ. [[14 ოქტომბერი]], [[1934]], [[ალტმუნსტერი]], [[ავსტრიის ფედერალური სახელმწიფო]]) — [[ავსტრიელები|ავსტრიელი]] ფემინისტი, თეოსოფოსი და გამომცემელი. [[1858]] წელს ის დაიბადა [[ვენა|ვენაში]]. == ადრეული ცხოვრება == მარი კატარინა აუგუსტ ფრიდერიკე ვისგრილი დაიბადა [[1858]] წლის [[8 მარტი|8 მარტს]], [[ვენა|ვენაში]], [[ავსტრიის იმპერია|ავსტრიის იმპერიის]] დედაქალაქში. დედა იყო მსახიობი და კომიკოსი [[ვენცელ შოლცი|ვენცელ შოლცის]] დისშვილი. მისი მამა იყო ხუროს ოსტატი; სამოქალაქო თავისუფლების მომხრე, ის მხარს უჭერდა [[1848]] წლის რევოლუციებს.<ref>[https://web.archive.org/web/20191105232952/https://museum.evang.at/persoenlichkeiten/marie-lang/marie-lang-die-wiener-frauenbewegung/ <nowiki>Salzer, Monika; Karner, Peter (2009). "Marie Lang – Die Wiener Frauenbewegung [Marie Lang – The Viennese Women's Movement]"</nowiki>]. ''Vom Christbaum zur Ringstraße: evangelisches Wien'' [''From the Christmas Tree to the Ring Road: Evangelical Vienna''] (in German) (2nd revised ed.). Vienna: Picus Verlag. pp. 98–99. ISBN <bdi>978-3-854-52636-0</bdi>. Archived from the original on 5 November 2019 – via Evangelisches Museum Österreich.</ref> [[File:Marie Lang and Theodor Köchert, 1880-1884.png|thumb|მარი და თეოდორ კოჩერტი 1884 წელს]] [[1880]] ან [[1881]] წელს მარი ლენგი დაქორწინდა იუველირზე, [[თეოდორ კეჩერტი|თეოდორ კოჩერტზე]]. მათ ჰყავდათ ერთი ვაჟი, ერიხი, სანამ დაშორდებოდნენ [[1884]] წელს.<ref> [[iarchive:weristsserial41908dege|''Wer ist's?: Zeitgenossenlexikon'']]. [''Who Is It?: Contemporary Lexicon''] (in German) (IV ed.). Leipzig, Germany: Verlag von H. A. Ludwig Degener. pp. 793–794.</ref> როგორც ამას მოითხოვდა მაშინდელი სამართლებრივი კონვენციები, მან დაკარგა მეურვეობა შვილზე, როდესაც ისინი განქორწინდნენ, მაგრამ დედა და ვაჟი ახლოს იყვნენ ერთმანეთთან.<ref>[https://web.archive.org/web/20191105213246/https://bda.gv.at/aktuelles/artikel/2008/08/suchen-sie-sich-einen-einfach-reichen-mann-oskar-kokoschka-und-das-maedchen-li/ "'Suchen Sie sich einen einfach reichen Mann' Oskar Kokoschka und das Mädchen Li"]. ['Simply Find Yourself a Rich Man' Oskar Kokoschka and the Girl Li]. ''Bundesdenkmalamt'' (in German). Vienna, Austria: Federal Monuments Office. 19 August 2008. Archived from the original on 5 November 2019. Retrieved 5 November 2019.</ref> ქორწინების დროს მან გაიცნო [[ედმუნდ ლენგი]], [[ებრაელები|ებრაელი]] იურისტი. 1885 წელს მას და ედმუნდს ვაჟი ჰეინცი შეეძინათ და მალევე იქორწინეს. ქორწინების შემდეგ ედმუნდმა პროტესტანტიზმი მიიღო. [[1886]] წელს ლანგებს ჰყავდათ მეორე ვაჟი, ერვინი, რომელიც გახდა მხატვარი და დაქორწინდა მოცეკვავე გრეიტ ვისენტალზე.<ref>[[iarchive:wittgensteininvi0000jani|''Wittgenstein in Vienna: A Biographical Excursion Through the City and its History'']]. Vienna: Springer Verlag. p. 159. ISBN <bdi>978-3-211-83077-2</bdi>.</ref> == კარიერა == [[1884]] წელს პირველ ქმართან განქორწინების შემდეგ, მარი ლენგი დაქორწინდა [[ედმუნდ ლენგი|ედმუნდ ლენგზე]] და პოლიტიკოსებისა და ინტელექტუალების გავლენიან სალონში. [[1880-იანები|1880-იანი]] წლების ბოლოს შეუერთდა ქალთა მოძრაობას, ის სწრაფად გახდა გავლენიანი ქალთა უფლებების აქტივისტი. [[1893]] წელს, [[აუგუსტ ფიკერტი|აუგუსტ ფიკერტთან]] და [[როზა მაიდრედერი|როზა მაიდრედერთან]] ერთად მან დააარსა Allgemeiner Österreichischer Frauenverein (ავსტრიის გენერალური ქალთა ასოციაცია). ასოციაციების მარეგულირებელი კანონის 30-ე ნაწილის დებულებების მიუხედავად, რომლებიც ქალების პოლიტიკურ მონაწილეობას კრძალავდა, სამმა მეგობარმა გამოიყენა გავლენიანი პოლიტიკოსებისა და ინტელექტუალების ქსელი, რათა მოეხდინათ სამართლებრივი ცვლილებები ქალთა და ბავშვთა სამოქალაქო უფლებების მარეგულირებელ კანონში, ქალთა ხმის უფლების სასარგებლოდ. [[1898]] წელს მან დააარსა ქალთა ჟურნალი Dokumente der Frauen (ქალთა დოკუმენტები), რომლის მთავარი რედაქტორის თანამდებობა [[1902]] წლამდე იყო. [[1902]] წელს ლენგი დაესწრო საერთაშორისო გაუქმების ფედერაციის ფედერაციის კონფერენციას [[ლონდონი|ლონდონში]] და ეწვია პასმორ ედვარდსის დასახლებას და გახდა სოციალური კეთილდღეობის პროგრამების ადვოკატი. როდესაც იგი [[ავსტრია|ავსტრიაში]] დაბრუნდა, მან ლექციები წაიკითხა Frauenverein– ის შესახებ მოგვარების მოძრაობის შესახებ და ორგანიზება გაუწია [[ვენა|ვენის]] დასახლების საზოგადოებას, რომელიც მის საბჭოში იყო [[1909]] წლამდე. [[1901]] წელს მან დააარსა [[ოტაკრინგი (ვენის მეტრო)|ოტაკრინგის]] დასახლებაში ფილიალი. [[1905]] წელს ისინი გაწევრიანდა ქალის ხმის უფლების კომიტეტში, ის აქტიურად მუშაობდა 30-ე ნაწილის შესაცვლელად და ქალთა ხმის უფლების მოსაპოვებლად. [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] დროს იგი ომის საავადმყოფოში მუშაობდა. მისი მეუღლე გარდაიცვალა [[1918]] წელს. მარი ლენგი იხსეინება, როგორც [[ავსტრია|ავსტრიის]] საუკუნის ქალთა მოძრაობის ერთ-ერთ წამყვან ფიგურა. მის მიერ დაფუძნებული დასახლების საზოგადოება მოქმედებდა [[2003]] წლამდე. == სიკვდილი და მემკვიდრეობა == მარი ლენგი გარდაიცვალა [[1934]] წლის [[14 ოქტომბერი|14 ოქტომბერს]] [[ალტმუნსტერი|ალტმუნსტერში]], სადაც ის ცხოვრობდა ტრაუნსის ტბაზე თავის უფროს ვაჟთან, ერიხ კოჩერტთან ერთად.<ref> [http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno-plus?aid=ztg&datum=1987&size=45&pos=329 "Marie Lang und die Settlement-Bewagung in Österreich"]. [Marie Lang and the Settlement Movement in Austria]. ''Zeitgeschichte'' (in German). Innsbruck, Austria: Studien-Verlag (15): 271–281. ISSN 0256-5250. Retrieved 5 November 2019.</ref> იგი მოიხსენიება, როგორც [[ავსტრია|ავსტრიის]] საუკუნის ქალთა მოძრაობის ერთ-ერთი წამყვანი ფიგურა.<ref>[https://www.onb.ac.at/fileadmin/user_upload/1_Sitemap/Forschung/Ariadne/PDF_Publikationen/Frauen_in_Bewegung_1848bis1918_WieFBgeschrieben2009.pdf <nowiki>"Frauen in Bewegung (1848–1918) – aus der Praxis eines themenzentrierten Dokumentationsprojekts zur österreichischen historischen Frauenbewegung [Women in Motion (1848-1918) – From the Study of a Topic-Centered Documentation Project on the Austrian Historical Women's Movement]"</nowiki>]. In Gehmacher, Johanna; Vittorelli, Natascha (eds.). ''Wie Frauenbewegung geschrieben wird: Historiographie, Dokumentation, Stellungnahmen, Bibliographien'' [''How the Women's Movement Is Written: Historiography, Documentation, Statements, Bibliographies''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211229020525/https://www.onb.ac.at/fileadmin/user_upload/1_Sitemap/Forschung/Ariadne/PDF_Publikationen/Frauen_in_Bewegung_1848bis1918_WieFBgeschrieben2009.pdf |date=2021-12-29 }}. Vienna, Austria: Löcker Verlag. pp. 183–196. ISBN <bdi>978-3-85409-521-7</bdi>.</ref> ვენის დასახლების საზოგადოებამ, რომელიც მან დააფუძნა, დაიწყო მოზრდილთა განათლება, ბავშვთა ზრუნვა, საზაფხულო ბანაკის პროგრამები და [[ტუბერკულოზი|ტუბერკულოზის]] მკურნალობა ავსტრიაში<ref>[http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno-plus?aid=ztg&datum=1987&size=45&pos=329 Sparholz, Irmgard (1987). "Marie Lang und die Settlement-Bewagung in Österreich"]. [Marie Lang and the Settlement Movement in Austria]. ''Zeitgeschichte'' (in German). Innsbruck, Austria: Studien-Verlag (15): 271–281. ISSN 0256-5250. Retrieved 5 November 2019.</ref> და ფუნქციონირებდა 2003 წლამდე. == ლიტერატურა == * [https://books.google.com/books?id=GiEU_muNhKIC&pg=PA31 Beller, Steven (1989). ''Vienna and the Jews, 1867–1938: A Cultural History''] / Cambridge, Cambridgeshire: Cambridge University Press. ISBN <bdi>978-0-521-40727-4</bdi>. * [https://www.onb.ac.at/fileadmin/user_upload/1_Sitemap/Forschung/Ariadne/PDF_Publikationen/Frauen_in_Bewegung_1848bis1918_WieFBgeschrieben2009.pdf <nowiki>"Frauen in Bewegung (1848–1918) – aus der Praxis eines themenzentrierten Dokumentationsprojekts zur österreichischen historischen Frauenbewegung [Women in Motion (1848-1918) – From the Study of a Topic-Centered Documentation Project on the Austrian Historical Women's Movement]"</nowiki>]. In Gehmacher, Johanna; Vittorelli, Natascha (eds.). ''Wie Frauenbewegung geschrieben wird: Historiographie, Dokumentation, Stellungnahmen, Bibliographien'' [''How the Women's Movement Is Written: Historiography, Documentation, Statements, Bibliographies''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211229020525/https://www.onb.ac.at/fileadmin/user_upload/1_Sitemap/Forschung/Ariadne/PDF_Publikationen/Frauen_in_Bewegung_1848bis1918_WieFBgeschrieben2009.pdf |date=2021-12-29 }}. Vienna, Austria: Löcker Verlag. pp. 183–196. ISBN <bdi>978-3-85409-521-7</bdi>. * [https://web.archive.org/web/20180517060415/https://scholarsarchive.byu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1005&context=studentpub_uht Broussard, Sarah Kemeny (March 2006). ''An Introduction to the Leaders and Journals of the''Allgemeine Österreichische Frauenverein ''(AÖFV), or General Austrian Women's Organization: 1893–1910'']. (Undergraduate Honors Thesis). Provo, Utah: Brigham Young University. Archived from the original on 17 May 2018. == რესურსები ინტერნეტში == * [https://www.newsbreak.com/channels/p-marie-lang ბიოგრაფია]{{Dead link|date=მაისი 2023 |bot=InternetArchiveBot }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ლენგი, მარი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1858]] [[კატეგორია:დაბადებული 8 მარტი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1934]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 14 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:ავსტრიელი ფემინისტები]] [[კატეგორია:ავსტრიელი ფემინისტი ქალები]] [[კატეგორია:ავსტრიელი ფემინისტი მწერლები]] [[კატეგორია:ავსტრიელი ფემინისტი თეორეტიკოსები]] [[კატეგორია:ავსტრიელი გამომცემლები]] [[კატეგორია:ვენაში დაბადებულები]] b596ic7by3h0017rwih50h1wg33wo1y მირანდილია 0 513277 5426864 4217642 2026-07-04T08:20:06Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426864 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = მუნიციპალიტეტი |ქართული სახელი = მირანდილია |ქვეყანა = ესპანეთი |რეგიონის ტიპი = ავტონომიური გაერთიანება |რეგიონი = ესტრემადურა |რეგიონი2 = |რეგიონი ცხრილში = |რაიონის ტიპი = პროვინცია |რაიონი = ბადახოსის პროვინცია |თემის ტიპი = კომარკა |თემი = მერიდის კომარკა |რაიონი2 = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |add1n= |add1= }} '''მირანდილია''' ({{lang-es|Mirandilla}}) — მუნიციპალიტეტი [[ესპანეთი|ესპანეთში]], შედის [[ესტრემადურა|ესტრემადურის ავტონომიური გაერთიანების]] [[ბადახოსის პროვინცია|ბადახოსის პროვინციის]] [[მერიდის კომარკა|მერიდის კომარკის]] შემადგენლობაში. ფართობი — 41,6 კმ². მოსახლეობა — 1262 კაცი ([[2020]] წ.). ==იხილეთ აგრეთვე== * [[ბადახოსის მუნიციპალიტეტები]] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.mirandilla.es/ მირანდილიის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210115010348/http://www.mirandilla.es/ |date=2021-01-15 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ბადახოსის მუნიციპალიტეტები]] 1nkxc493p4vqnq66eilf0s50cix1kjj მეცნიერება და ტექნოლოგია ინდონეზიაში 0 520182 5426821 4943125 2026-07-04T03:15:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426821 wikitext text/x-wiki '''მეცნიერება და ტექნოლოგია ინდონეზიაში'''—<nowiki/>[[ინდონეზია]] არ შედის წამყვანი ქვეყნების რიცხვში მეცნიერებისა და ტექნიკის სფეროში, თუმცა მრავალი მაგალითი არსებობს ინდონეზიელთა სამეცნიერო-ტექნიკური მიღწევებისა და განვითარების. მიუხედავად იმისა, რომ ინდონეზია განვითარებადი ქვეყანაა, იგი ერთ-ერთია იმ მცირე ქვეყნებს შორის, რომელსაც აქვს მიღწევები [[სამყარო|კოსმოსურ]] ტექნოლოგიებში.  რესპუბლიკის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სამინისტრო ოფიციალური ორგანოა, რომელიც პასუხისმგებელია ქვეყანაში მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარებაზე.  ქვეყანაში სამეცნიერო და კვლევითი სამთავრობო სააგენტოა ინდონეზიის მეცნიერებათა ინსტიტუტი ([[ინდონეზიური ენა|ინდონეზ]].: Lembaga Ilmu Pengetahuan Indonesia ან LIPI). იგი შედგება 47 კვლევითი ცენტრისგან, სხვადასხვა დარგში, სოციალური მეცნიერებიდან  საბუნებისმეტყველო მეცნიერებამდე. 2010 წელს, ინდონეზიის მთავრობამ გამოყო 1.9 ტრილიონი [[რუპია]] (დაახლოებით 205 მილიონი [[ამერიკული დოლარი|აშშ დოლარი)]] კვლევისა და განვითარებისათვის — მთლიანი სამთავრობო ხარჯების 1 %-ზე ნაკლები. <ref name=":0">''Marguerite Afra Sapiie''. [https://www.thejakartapost.com/longform/2016/08/16/n-219-propelling-indonesias-aero N-219: Propelling Indonesia's aerospace industry,]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }} ''The Jakarta Post''.</ref><ref name=":1">[https://www.thejakartapost.com/news/2010/01/22/indonesia-increase-rampd-budget.html Indonesia to increase R&D budget]</ref> == ისტორია == [[ფაილი:Pinisi-10.JPG|მინი|"პინისის" ნავი]] [[ინდონეზია|ინდონეზიის]] ეკონომიკის საფუძველია საპლანტაციო მეურნეობა და განსაკუთრებით სასოფლო-სამეურნეო და მინერალური ნედლეულის დამუშავება. მთავარი კულტურაა და სამომხმარებლო მნიშვნელობა აქვს [[ბრინჯი|ბრინჯს]], რომლის 60 %-ზე მეტს კუნძულები [[იავა]] და [[მადურა]] იძლევიან. ინდონეზია, ისევე როგორც [[სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია|სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის]] სხვა ქვეყნები, ცნობილია [[ბრინჯი]]ს მოყვანის დატერასების მეთოდის გამოყენებით. კუნძულებზე შემუშავებულია წყლის რესურსების მართვისა და მიწების რწყვის ადგილობრივი კომპლექსური სისტემები. განსაკუთრებული მაგალითია სუბაკი— [[ბალი (კუნძული)|ბალის]] საირიგაციო სისტემა ინდონეზიაში წამყვანია საზღვაო ტრანსპორტი. აღმოსავლეთ ინდონეზიაში კუნძულ [[სულავესი|სულავესზე]] ბუგისი და მაკასარი  ცნობილია ტრადიციული გემთმშენებლობის ტექნიკით. განსაკუთრებით ხის აფრიანი ნავების დამზადებით, რომელსაც "პინისი"ეწოდება.<ref>Sailing - Bira - South Sulawesi, by Horst Liebner</ref>.<ref>[http://www.kastenmarine.com/phinisi_history.htm The Indonesian Phinisi]</ref><ref>Dick-Read, Robert (2005). ''The Phantom Voyagers: Evidence of Indonesian Settlement in Africa in Ancient Times''. Thurlton.</ref> ძირძველმა ინდონეზიელებმა განავითარეს საკუთარი უნიკალური არქიტექტურა. ინდონეზიური შენობების თვალსაჩინო მაგალითებია: რუმა გადანგი [[მინანგკაბაუ]]ში, ტონგკონანი ტორაჯში და ომო სებუა [[ნიასის პროვინცია|ნიასში]]. ომო სებუა გამოირჩევა ძლიერი, მაგრამ მოქნილი კონსტრუქციით, რომელსაც შეუძლია [[მიწისძვრა]]ს გაუძლოს. <ref>Shaffer, Lynda Norene (1996). ''Maritime Southeast Asia to 1500.'' M.E. Sharpe.</ref> VIII საუკუნისთვის იავას მეგანგ მატარამის სამეფომ შეიმუშავა მოწინავე ქვის ტექნოლოგია ჩანდის ტაძრების მშენებლობაში. ამის ნათელი მაგალითია: ბრობუდურის შესანიშნავი ტაძარი, პრამბანანის ტაძარი და  სხვა შენობები. ასევე შემუშავებული იქნა სხვადასხვა არქიტექტურული მეთოდები. სახურავების, ნიშების და თაღოვანი კარიბჭეების მშენებლობა ე.წ . ცრუ სარდაფის მეთოდის გამოყენებით. [[ნიდერლანდები]]ს გაბატონების შემდეგ, ქალაქები ევროპული სტილით შენდებოდა. დაიწყო დიდი შენობების აგება რკინაბეტონით. ჰოლანდიის ოსტინდოეთი იზიდავდა ინტელექტუალებს, მეცნიერებსა და მკვლევარებს. ზოგიერთმა ცნობილმა მეცნიერმა მნიშვნელოვანი კვლევა ჩაატარა ოსტინდოეთში. მათ შორის იყვნენ: ი. ტეიზმანი, ფ. იუნგხუნი, ჰ. ეიკმანი, ე. დუბოისი და ა. უოლესი. ამ პერიოდში დაარსდა ხელოვნების, კულტურისა და მეცნიერების მრავალი ცნობილი ინსტიტუტი. მაგალითად, ინდონეზიის ეროვნული მუზეუმის წინამორბედი Bataviaasch Genootschap van Kunsten en Wetenschappen (ბატავიის ხელოვნებისა და მეცნიერების სამეფო საზოგადოება) დაარსდა 1778 წელს, ხელოვნებისა და მეცნიერების სფეროში კვლევისა და შედეგების გამოქვეყნების ხელშეწყობის მიზნით, განსაკუთრებით ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიისა და ფიზიკის დარგებში. [[ბოგორი]]ს [[ბოტანიკური ბაღი]] Bogoriense ჰერბარიუმითა და Zoologicum Bogoriense მუზეუმით, რომელიც [[ბოტანიკა|ბოტანიკური]] კვლევების ძირითადი ცენტრი იყო, დაარსდა 1817 წელს არქიპელაგის [[ფლორა|ფლორისა]] და [[ფაუნა|ფაუნის]] შესასწავლად. [[ეჟენი დიუბუა]]მ  1891 წელს აღმოაჩინა პითეკანტროფი (ე.წ. იავის კაცი). [[კომოდოს ვარანი]] პირველად 1912 წელს აღწერა [[პიტერ ოუენსი|პიტერ ოუენსმა]] 1911 წლის ავიაკატასტროფისა და 1910 წელს კომოდოს კუნძულზე [[დინოზავრები]]ს ცხოვრების შესახებ გავრცელებული მითის შემდეგ. [[ვიტამინები|ვიტამინი]] B1 და მისი კავშირი [[ვიტამინები|ვიტამინის]] დეფიციტთან აღმოაჩინა აიკმანმა [[ინდონეზია]]ში მუშაობის დროს. სამეცნიერო კვლევებისადმი ინტერესის ზრდით, [[ჰოლანდიის ოსტინდოეთი]]ს მთავრობამ 1928 წელს შექმნა Natuurwetenschappelijke Raad voor Nederlandsch-Indië ([[ჰოლანდიის ოსტინდოეთი]]ს სამეცნიერო საბჭო). [[წყნარი ოკეანის პირველი ომი|წყნარი ოკეანის ომის]] დაწყებამდე იგი მოქმედებდა, როგორც ქვეყნის მთავარი კვლევითი ორგანიზაცია. 1948 წელს ინსტიტუტს ეწოდა Organisatie voor Natuurwetenschappelijk Onderzoek (OPIPA, სამეცნიერო კვლევების ორგანიზაცია). [[ინდონეზია|ინდონეზიის]] დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ, მთავრობამ განაგრძო სამეცნიერო კვლევების განვითარება სამთავრობო უწყებების მეშვეობით. 1967 წლის აგვისტოში შეიქმნა [[ინდონეზია|ინდონეზიის]] მეცნიერებათა ინსტიტუტი (LIPI), რომელიც ხელმძღვანელობს სამეცნიერო კვლევებს. ქვეყნისათვის პრიორიტეტულია მეცნიერების და ტექნოლოგიების განვითარება ერის მომავლისთვის.ინდონეზიის 2045 წლის Vision–ის ოთხი მიმართულებიდან ერთ – ერთია ”ადამიანის განვითარება და მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების დაუფლება”. == დაწესებულებები == ქვეყნის მთავარ კვლევით ინსტიტუტებს შორის აღსანიშნავია: * კვლევებისა და ტექნოლოგიების სამინისტრო * ინდონეზიის მეცნიერებათა ინსტიტუტი * ატომური ენერგიის ეროვნული ინსტიტუტი * ტექნოლოგიების შეფასებისა და გამოყენების სააგენტო * აერონავტიკისა და კოსმოსის ეროვნული ინსტიტუტი * გეო სივრცითი ინფორმაციის სააგენტო * სტანდარტიზაციის ეროვნული ორგანო [[ინდონეზია]]ში ბევრი უნივერსიტეტია. მათ შორის ყველაზე ცნობილია ინდონეზიის უნივერსიტეტი, [[ბანდუნგი]]ს ტექნოლოგიური ინსტიტუტი და [[გაჯა მადა]]ს უნივერსიტეტი.<ref>Lembaga Ilmu Pengetahuan Indonesia. [http://lipi.go.id/ "Satuan Kerja | Lembaga Ilmu Pengetahuan Indonesia".] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110928111916/http://www.lipi.go.id/ |date=2011-09-28 }} ''Lembaga Ilmu Pengetahuan Indonesia'' (in Indonesian). Retrieved 6 September 2021.</ref> == ძირითადი მიმართულებები == === ბიოტექნოლოგია === 1994 წლის ოქტომბერში სახელმწიფომ შექმნა [[ბიოტექნოლოგია|ბიოტექნოლოგიის]] კონსორციუმი (MBC), რომლის მიზანია [[ბიოტექნოლოგია|ბიოტექნოლოგიის]] შემუშავება და გამოყენება მოსახლეობის, ქვეყნისა და გარემოს შენარჩუნების სასარგებლოდ. ამ სფეროში 30-ზე მეტი სამთავრობო სააგენტო მუშაობს. 2005 წელს ქვეყანაში ჩატარდა BINASIA- ინდონეზიის ეროვნული სემინარი ინვესტიციების მოსაზიდად  ამ სექტორში.<ref>[https://www.tempeh.info/starter/what-is-tempeh-starter.php "What is tempeh starter?"]. ''Tempeh.info''.</ref> === კვების ტექნოლოგია === ინდონეზიელებმა ასევე შეიტანეს პროგრესი კვების ტექნოლოგიაში. მათ დუღილის მეთოდების ([[ბიოქიმია|ბიოქიმიური]] პროცესი, რომელიც დაფუძნებულია ორგანული ნაერთების რედოქს ტრანსფორმაციებზე ანაერობულ პირობებში) ტრადიციული ცოდნა გამოიყენეს ისეთი [[ფერმენტირებული საკვების]] განვითარებაში, როგორიცაა ტემპე, ონკომი, ტაპაი, ასევე სასმელები — ბრემი და ტუაკი. ტემპე მზადდება ფერმენტაციის კონტროლირებადი პროცესისა და ბუნებრივი კულტივირების საშუალებით, რომელშიც [[სოკოები|სოკო]] გამოიყენება.<ref>''Bennett, Beverly Lynn.'' [https://books.google.ge/books?id=3Y97sfq4eWoC&pg=PA17&redir_esc=y#v=onepag The Complete Idiot's Guide to Vegan Cooking — Penguin], 2008. — P. 17. — [[ISBN]] [[:ru:Служебная:Источники_книг/9781592577705|9781592577705.]]</ref> === სამშენებლო ტექნოლოგიები === [[ფაილი:Bosscha 003.JPG|მინი|ბოსის ობსერვატორია, რომელიც აშენდა 1923 წელს, ამჟამად ეკუთვნის [[ბანდუნგი]]ს ტექნოლოგიურ ინსტიტუტს]] [[ფაილი:Jalan Layang Ahmad Yani Pramuka Pemuda Jakarta.jpg|მარცხნივ|მინი|ამაღლებული ფასიანი გზა ჯალან აჰმად იანის უღელტეხილზე [[ჯაკარტა]]ში, სადაც გამოყენებულია სოსრობაჰუს კონსტრუქციის ტექნიკა.]] გასული საუკუნის 80-იან წლებში ინდონეზიელმა ინჟინერმა [[ტიოკორდა რაკა სუკავატი]]მ გამოიგონა გზის მშენებლობის ტექნიკა, რომელსაც ''სოსრობახუ'' ეწოდება და ფართოდ გამოიყენება სხვა ქვეყნებშიც. ''სოსრობახუს'' ტექნიკა საშუალებას იძლევა ესტაკადის გრძელი მონაკვეთები აშენდეს არსებულ გზებზე, რაც მინიმუმამდე ამცირებს მოძრაობის შეფერხებას. ტექნოლოგია გულისხმობს ჰორიზონტალური მაგისტრალის საყრდენების აშენებას არსებული გზის გასწვრივ, რომელიც შემდეგ აიწევა, 90 გრადუსზე შეტრიალდება და განლაგდება ვერტიკალურ საყრდენებზე. ეს ქმნის [[ესტაკადა|ესტაკადის]] პილონებს. ტექნოლოგია ექსპორტირებულია [[ფილიპინები|ფილიპინებში]], [[მალაიზია]]ში, [[ტაილანდი|ტაილანდსა]] და [[სინგაპური|სინგაპურში]]. 1995 წელს ინდონეზიას მიენიჭა [[პატენტი]]. კონსტრუქცია Cakar ayam, სიტყვასიტყვით „ქათმის ბრჭყალების კონსტრუქცია“ — ტექნიკური პროექტი, რომელიც შექმნილია უფრო  მყარი ფუნდამენტის ასაგებად, ბეტონის ფილის გამოყენებით, რომელიც ეყრდნობა მიწაში ღრმად ჩამჯდარ მილებს და წააგავს ბრჭყალებს. ტექნოლოგია შეიმუშავა პროფ. D.I.Sediyatmo 1961 წელს. ტექნიკის გამოყენება შესაძლებელია სხვადასხვა კონსტრუქციებში, გზებსა და [[ასაფრენ-დასაჯდომი ზოლი|ასაფრენ ბილიკებზე]]. === აეროკოსმოსური ტექნიკა და ტრანსპორტი === [[ფაილი:RMAF Airtech CN-235 MPA Persuader AX-2334 Pichugin.jpg|მინი|CASA / IPTN CN-235 ორძრავიანი საშუალო დიაპაზონის სატრანსპორტო თვითმფრინავი, შექმნილია CASA ([[ესპანეთი]]) და IPTN ([[ინდონეზია]]) ერთობლივად.]] [[ინდონეზია]]ს დიდი ისტორია აქვს სამხედრო და მცირე სამგზავრო თვითმფრინავების განვითარებაში. ის ერთადერთი ქვეყანაა სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში, რომელიც აწარმოებს საკუთარ [[თვითმფრინავი|თვითმფრინავებს]]. სახელმწიფო თვითმფრინავების კომპანია (დაარსდა 1976), ინდონეზიური აერონავტიკა (ინდონეზიური: PT. Dirgantara Indonesia) ასევე აწარმოებს თვითმფრინავის კომპონენტებს Boeing-სა და Airbus-ისთვის. ინდონეზიურმა აეროკოსმოსურმა კომპანია [[ესპანეთი]]ს EADS CASA-სთან ერთად მუშაობდა CN-235-ის შესაქმნელად, რომელიც ექსპორტზე გადის ბევრ ქვეყანაში. ამ მიღწევაში დიდი წვლილი მიუძღვის ინდონეზიის ყოფილ პრეზიდენტს [[ბ. ჯ. ჰაბიბი]]ს. [[გერმანია]]ში პროფესორის რანგში ჰაბიბიმ მრავალი კვლევითი პროექტი განახორციელა [[თერმოდინამიკა|თერმოდინამიკის]], მშენებლობისა და აეროდინამიკის დარგებში. მის სახელს ატარებს ისეთი სამეცნიერო ნაშრომები, როგორიცაა ჰაბიბის ფაქტორი, ჰაბიბიის თეორემა და ჰაბიბის მეთოდი. <ref name=":0" /><ref>[https://www.nusantarareview.com/teknologi-era-majapahit.html "Majapahit-era Technologies"]. ''Nusantara Review''. 2 October 2018. Retrieved 11 June 2020.</ref><ref>Habibie receives honorary doctorate [https://web.archive.org/web/20160305072336/http://www.thejakartapost.com/news/2010/01/30/habibie-receives-honorary-doctorate.html Archived] 5 March 2016 at the [[Wayback Machine]]</ref> გარდა ამისა, [[ინდონეზია]]ში კარგად არის განვითარებული სარკინიგზო ინდუსტრია მატარებლების მწარმოებელ სახელმწიფო კომპანიასთან "ინდონეზიის რკინიგზის ინდუსტრია" (ინდონეზიური: PT. Industri Kereta Api), რომელიც მდებარეობს მადიუნში, აღმოსავლეთ [[იავა]]ზე. 1982 წლიდან კომპანია აწარმოებს სამგზავრო ვაგონებს, სატვირთო ვაგონებს და სხვა სარკინიგზო აღჭურვილობას, რომელთა ექსპორტირება ხდება სხვა ქვეყნებში, როგორიცაა [[მალაიზია]] და [[ბანგლადეში]].<ref name=":1" /> === ინფორმაციული, საკომუნიკაციო და ციფრული ტექნოლოგიები === 1970-იან წლებში ინდონეზია ერთ-ერთი იყო იმ ქვეყნებს შორის, რომლებსაც საკუთარი საკომუნიკაციო თანამგზავრი ჰქონდათ. 1976 წლიდან [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] ინდონეზიის სახელმწიფო სატელეკომუნიკაციო კომპანია Indosat-თვის  აშენდა და დაიწყო  Palapa-ს სატელიტების სერიის გამოშვება. ინფორმაციული ტექნოლოგიების მეცნიერმა ონო ვ. პურბომ შექმნა RT / RW-net, რომელიც უზრუნველყოფს [[ინტერნეტი]]ს ხელმისაწვდომობას სოფლის მაცხოვრებლებისთვის. 2010-იან წლებიდან ინდონეზიაში დაიწყო ციფრული ეკონომიკის განვითარება და აყვავება. ცნობილ მაგალითს წარმოადგენს Gojek, რომელიც ქოლ ცენტრის მეშვეობით მომხმარებლებს აძლევდა საშუალებას ესარგებლათ კურიერის სერვისით, რომელიც შეკვეთას ორბორბლიანი ტრანსპორტით მიაწვდიდა. ინდონეზიაში განვითარებული სხვა ციფრული ტექნოლოგიები მოიცავს ონლაინ ბაზრებს, როგორიცაა Tokopedia და Blibli.<ref>[https://www.thejakartapost.com/news/2010/08/30/onno-w-purbo-opening-windows Onno W. Purbo: Opening windows for knowledge]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> === რობოტოტექნიკა === ინდონეზიელი სტუდენტები მრავალი საერთაშორისო სამეცნიერო და ტექნოლოგიური კონკურსის გამარჯვებულები არიან. 2009 წელს ინდონეზიის კომპიუტერული უნივერსიტეტის რობოტოტექნიკის გუნდმა მოიგო ოქროს მედალი ''ავტომატური მეხანძრე რობოტის'' კატეგორიაში [[სან-ფრანცისკო]]ში, [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ.]] 2010 წელს მათ წარმატებით დაიცვეს თავიანთი ტიტული. ორი წლით ადრე, 10 ნოემბერს, ტექნოლოგიური ინსტიტუტის რობოტოტექნიკის სხვა გუნდი მესამე ადგილზე გავიდა Robocon 2008-ში, [[რობოტი|რობოტების]] კონკურსში, რომელიც ორგანიზებული იყო [[აზია|აზიისა]] და [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანის]] სამაუწყებლო კავშირის (ABU) მიერ, [[პუნა]]ში, [[ინდოეთი]].<ref>THE ROBOT TEAM OF ITS WON THE THIRD PLACE IN AN ASIA PACIFIC COMPETITION</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.thejakartaglobe.com/indonesia/a-man-and-his-robot-make-the-most-of-a-golden-opportunity/372391 |title=A Man and His Robot Make the Most of a Golden Opportunity |access-date=2013-02-04 |archive-date=2012-04-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120405173149/http://www.thejakartaglobe.com/indonesia/a-man-and-his-robot-make-the-most-of-a-golden-opportunity/372391 }}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მეცნიერება და ტექნოლოგია]] [[კატეგორია:მეცნიერება და ტექნოლოგიები ადგილმდებარეობის მიხედვით]] [[კატეგორია:მეცნიერება და ტექნოლოგიები აზიაში]] [[კატეგორია:მეცნიერება და ტექნოლოგიები ინდონეზიაში]] 5tiz7u1qzyhz8151avafudlx8a34sh5 მეცნიერება და ტექნოლოგია ისრაელში 0 520189 5426822 4711851 2026-07-04T03:16:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426822 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Solar dish at Ben-Gurion National Solar Energy Center in Israel.jpg|მინი|მსოფლიოში ყველაზე დიდი მზის პარაბოლური თეფში [[დავიდ ბენ-გურიონი|ბენ-გურიონის]] [[მზის ენერგიის]] ეროვნულ ცენტრში]] [[ფაილი:IAI Harop PAS 2013 01.jpg|მინი|IAI Harop – ისრაელი, მსოფლიოში [[დრონების]] უდიდესი ექსპორტიორია.]] '''მეცნიერება და ტექნოლოგიები ისრაელში'''—ქვეყნანაში ერთ-ერთი ყველაზე განვითარებული ინდუსტრიაა. [[ისრაელი|ისრაელის]] მოსახლეობის პროცენტული წილი, რომელიც სამეცნიერო და ტექნოლოგიურ საქმიანობას ეწევა, აგრეთვე კვლევებსა და განვითარებაზე გაწეული  ხარჯების ოდენობა, [[მთლიანი შიდა პროდუქტი|მშპ]] (მთლიანი შიდა პროდუქტი)-თან მიმართებაში ყველაზე მაღალია მსოფლიოში. ([[ისრაელი|ისრაელში]] კვლევის ხარჯები [[მთლიანი შიდა პროდუქტი|მშპ]]-ს 3% -ს შეადგენს). [[ისრაელი]] სამეცნიერო საქმიანობით მსოფლიოში მეოთხე ადგილზეა, რაც იზომება მილიონ მოქალაქეზე გამოქვეყნებული სამეცნიერო ნაშრომების რაოდენობით.<ref>[https://data.oecd.org/rd/gross-domestic-spending-on-r-d.htm "Research and development (R&D) - Gross domestic spending on R&D - OECD Data"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114013730/https://data.oecd.org/rd/gross-domestic-spending-on-r-d.htm |date=2017-01-14 }}. ''data.oecd.org''. Retrieved 2016-02-10.</ref><ref>[https://www.bloomberg.com/news/articles/2019-01-22/germany-nearly-catches-kore "These Are the World's Most Innovative Countries"]. ''Bloomberg.com''. 22 January 2019. Retrieved 24 January2019.</ref> [[ისრაელი|ისრაელის]] მეცნიერებმა დიდი წვლილი შეიტანეს სოფლის მეურნეობის, [[კომპიუტერული მეცნიერება|კომპიუტერული მეცნიერების]], [[ელექტრონიკა|ელექტრონიკის]], [[გენეტიკა|გენეტიკის]], [[მედიცინა|მედიცინის]], [[ოპტიკა|ოპტიკის]], მზის ენერგიის და ტექნოლოგიის სხვადასხვა დარგების განვითარებაში. ქვეყნის მოსახლეობა მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ტექნოლოგიურად მცოდნე მოსახლეობად ითვლება. 1998 წელს ჟურნალ Newsweek– მა [[თელ-ავივი|თელ – ავივი]] მსოფლიოში ათი ყველაზე ტექნოლოგიურად განვითარებული ქალაქების რიცხვში შეიყვანა.<ref>Ilani, Ofri (17 November 2009). [https://www.haaretz.com/1.5222493 "Israel ranks fourth in the world in scientific activity, study finds".] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211106184958/https://www.haaretz.com/1.5222493 |date=2021-11-06 }} ''Haaretz''. Retrieved 14 October 2012.</ref> <ref>[https://embassies.gov.il/san-francisco/AboutIsrael/Economy/Pages/Business-Opportu "Business Opportunities By Sector"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211106184037/https://embassies.gov.il/san-francisco/AboutIsrael/Economy/Pages/Business-Opportu |date=2021-11-06 }}. Israeli Embassy. Retrieved 11 November 2014.</ref><ref>[https://www.bbc.co.uk/news/world-middle-east-14629611 "Israel profile – Media"]. ''BBC News''. British Broadcasting Corporation. Retrieved 14 October 2012.</ref><ref>[https://www.globalsecurity.org/military/world/israel/industry.htm "Israel's military industry"]. ''GlobalSecurity.org''. Retrieved 16 May 2017.</ref> == უმაღლესი განათლება == [[ფაილი:Weizmann Institute of Science Aerial View.jpg|მინი|ვეიცმანის მეცნიერების ინსტიტუტი [[რეჰოვოტში]]]] უნივერსიტეტებისა და სხვა სამეცნიერო ინსტიტუტების ჩამოყალიბება დაიწყო სახელმწიფო სუვერენიტეტის გამოცხადებამდე დიდი ხნით ადრე. პირველი სამეცნიერო დაწესებულება, რომელიც ერეც ისრაელში გაიხსნა, იყო უმაღლესი სასოფლო-სამეურნეო სკოლა Mikve Israel, რომელიც დაარსდა 1870 წელს. 1910-იან წლებში დაარსდა ამჟამად მოქმედი ორი უმსხვილესი სამეცნიერო ინსტიტუტი: პოლიტექნიკური ინსტიტუტი [[ხაიფა|ჰაიფაში]], ამჟამად ტექნიონი (1912; გაიხსნა 1924 წელს, ამჟამად მსოფლიოს ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ტექნიკური უნივერსიტეტი) და [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] ებრაული უნივერსიტეტი (1918; გაიხსნა 1925 წელს). იერუსალიმის ებრაული უნივერსიტეტი ისრაელის უძველესი უნივერსიტეტია, სადაც მდებარეობს ებრაული ეროვნული და საუნივერსიტეტო ბიბლიოთეკა— წიგნების მსოფლიოში ყველაზე დიდი საცავი ებრაულ თემატიკაზე.<ref>"Academic Ranking of World Universities in Natural Sciences and Mathematics". ''Academic Ranking of World Universities''. Shanghai Jiao Tong University. 2012. Retrieved 14 October 2012.</ref> 1921 წელს [[თელ-ავივი|თელ-ავივში]] დაარსდა სასოფლო-სამეურნეო სადგური, რომელიც მოგვიანებით გადაკეთდა სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო ინსტიტუტად. 1920-იან წლებში დაარსდა მრავალი სამეცნიერო საზოგადოება და ასოციაცია. 1949 წლის იანვარში, დამოუკიდებლობის ომის დასრულებისთანავე, [[ისრაელი|ისრაელის]] პირველმა მთავრობამ შექმნა სამეცნიერო საბჭო.  სამეცნიერო საბჭომ დააარსა გეოლოგიური მმართველობა (1949), [[ფიზიკა|ფიზიკის]] ეროვნული ლაბორატორია (1950), [[ატომური ენერგეტიკა|ატომური ენერგიის]] კომისია (1952), ბოჭკოვანი ინსტიტუტი (1953), ნეგევის ინსტიტუტის მშრალი რეგიონები (1958). [[ფაილი:Weizmann Automatic Calculator.jpg|მინი|WEIZAC – 1954 წელი – პირველი თანამედროვე კომპიუტერი [[ახლო აღმოსავლეთი|ახლო აღმოსავლეთში]]]] 1953 წელს, [[ქნესეთი|ქნესეთის]] მიერ შესაბამისი კანონის მიღების შემდეგ, [[იერუსალიმი|იერუსალიმის]] უნივერსიტეტის ბაზაზე, გაიხსნა ებრაული ენის აკადემია, რომელიც ივრითის მარეგულირებელი ორგანოა.  მხოლოდ ებრაულ აკადემიას აქვს უფლება დაადგინოს [[ებრაული ენა (Hebraicum)|ებრაული ენის]] გრამატიკული, ლექსიკური და ტერმინოლოგიური ნორმები, მათ შორის ნეოლოგიზმების შემუშავება და ოფიციალური დამტკიცება. აკადემიის რეგლამენტი ქვეყნდება სახელმწიფო აქტების ოფიციალურ კრებულში (ე.წ. "რეშუმოტი" ებრ.: רשומות), მისი გამოყენება სავალდებულოა სახელმწიფო და ადგილობრივი ხელისუფლების, სახელმწიფო სამეცნიერო და საგანმანათლებლო დაწესებულებების, მაუწყებლობის ადმინისტრაციის მიერ.<ref>Yagna, Yanir (20 September 2012). [https://www.haaretz.com/israeli-teen-wins-int-l-physics-prize-1.5164624 "Kiryat Gat Teen Wins First Prize in International Physics Competition"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211106184033/https://www.haaretz.com/israeli-teen-wins-int-l-physics-prize-1.5164624 |date=2021-11-06 }}. ''Haaretz''. Retrieved 16 May 2017.</ref> 1955 წელს გაიხსნა ბარ-ილანის უნივერსიტეტი, 1956 წელს—<nowiki/>[[თელ-ავივი|თელ-ავივის]] უნივერსიტეტი. [[ფაილი:Technion Computer Science Faculty.jpg|მარცხნივ|მინი|[[ტექნიონის]] კომპიუტერული მეცნიერების ფაკულტეტი – ისრაელის ტექნოლოგიური ინსტიტუტი]] 1960-იან წლებში [[ისრაელი|ისრაელში]] გაიხსნა კიდევ ორი ​​აკადემიური ინსტიტუტი —<nowiki/>[[ნეგევი|ნეგევის]] [[დავიდ ბენ-გურიონი|დავიდ ბენ-გურიონის]] უნივერსიტეტები (Beer Sheva, 1965) და [[ჰაიფა|ჰაიფას]] უნივერსიტეტი (1962). 1961 წელს [[ქნესეთი|ქნესეთის]] სპეციალური რეზოლუციით დაარსდა ისრაელის მეცნიერებათა აკადემია. ისრაელის ღია უნივერსიტეტი დაარსდა 1974 წელს. ისრაელის უნივერსიტეტებს აფინანსებს სახელმწიფო. 1960-იანი წლების ბოლომდე დაარსებული ისრაელის ყველა უნივერსიტეტი დაფუძნებულია  <nowiki/>[[გერმანია|გერმანიის]] უნივერსიტეტების ე.წ. [[ჰუმბოლდტის უნივერსიტეტი|ჰუმბოლდტისეულ]] მოდელზე. ისრაელის უმაღლესი განათლების სისტემაში სამი აკადემიური ხარისხია: [[ბაკალავრიატი|ბაკალავრის]], [[მაგისტრატურა|მაგისტრისა]] და [[დოქტორი|დოქტორის]]. 2006 წელს საუკეთესო უნივერსიტეტების [[მსოფლიო]] რეიტინგში ებრაული უნივერსიტეტი მე -60 და 119-ე ადგილზე იყო. ქვეყნის სხვა უნივერსიტეტები: * ვეიცმანის ინსტიტუტი * არიელის უნივერსიტეტი [[ისრაელი|ისრაელის]] მოქალაქეების რაოდენობა, რომლებიც იღებენ უმაღლეს განათლებას, მოსახლეობის 34% -ს შეადგენს (~ 30-ე ადგილი). ისრაელი მსოფლიოში პირველ ადგილზეა ინჟინრების, მეცნიერთა და სამეცნიერო პუბლიკაციების რაოდენობით ერთ სულ მოსახლეზე. ყოფილი სსრკ – დან ემიგრანტების მუდმივი შემოდინება (რომელთა 40% ჰქონდა უნივერსიტეტის დიპლომი) მთელი 1990 – იანი წლების განმავლობაში ხელს უწყობდა ისრაელის მაღალტექნოლოგიური სექტორის განვითარებას. მწირი [[წყლის რესურსები|წყლის რესურსებით]], [[ისრაელი|ისრაელს]] აქვს წყლის დაზოგვის თანამედროვე ტექნოლოგიები, მათ შორის ისრაელში წვეთოვანი მორწყვა. [[ისრაელი]] ერთ სულ მოსახლეზე მზის ენერგიის გამოყენებით ერთ-ერთი ლიდერია. == ნობელის პრემიის ლაურეატები == ისრაელის ოთხმა მოქალაქე გახდა ნობელის  ნობელის პრემიის ლაურეატი სამეცნიერო დისციპლინებში.  ქვეყანა პირველ ადგილზეა მსოფლიოში ერთ სულ მოსახლეზე სამეცნიერო პუბლიკაციების რაოდენობით. ისრაელს ჰყავს მსოფლიოში ყველაზე მეტი მეცნიერი, აქვს ყველაზე მეტი  სამეცნიერო ნაშრომი და რეგისტრირებული პატენტი ერთ სულ მოსახლეზე.<ref>[https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/2013/summary/ "The Nobel Prize in Chemistry 2013".] ''Nobelprize.org''.</ref><ref>Lappin, Yaakov (7 October 2009). [https://www.jpost.com/Health-and-Sci-Tech/Nobel-Prize-winner-happy-shocked "Nobel Prize Winner 'Happy, Shocked'"]. ''Jerusalem Post''. Retrieved 7 October2009.</ref> == ისრაელის კოსმოსური პროგრამა == [[ფაილი:Shavit Ofek7a.jpg|მინი|[[ხელოვნური თანამგზავრი|სატელიტი]] Ofek-7-ის გაშვება Shavit-ის აპარატის გამოყენებით]] ჯერ კიდევ 1970-იან წლებში ისრაელმა დაიწყო კოსმოსური კვლევისა და განვითარებისათვის საჭირო ინფრასტრუქტურის მშენებლობა. 1983 წლის აპრილში მაშინდელმა მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის მინისტრმა, პროფესორმა იუვალ ნეიმანმა გამოაცხადა სააგენტოს შექმნის შესახებ, რომელიც კოორდინაციას გაუწევდა და განაგებდა ეროვნული კოსმოსური პროგრამის განხორციელებას. უკვე 1988 წელს ისრაელმა პალმაჩიმის ([[ებრაული ენა|ებრაულ]]. פלמחים) კოსმოდრომიდან გაუშვა პირველი Ofeq თანამგზავრი, Ofek-1, რითაც ის გახდა ერთ – ერთი იმ რვა ქვეყანას შორის, რომლებსაც შეუძლიათ დამოუკიდებლად აწარმოონ თანამგზავრები. ისრაელს აქვს საკუთარი შავიტის გამშვები მანქანა. ისრაელის კოსმოსური პროგრამის ბიუჯეტი მხოლოდ 1 მილიონი [[ამერიკული დოლარი|აშშ დოლარია]], [[ვენერა|ვენერას]] პროექტში ჩადებული თანხების გამოკლებით (დაახლოებით 7 მილიონი [[ამერიკული დოლარი|დოლარი]]) ისრაელის სამხედრო პროგრამისთვის ყოველწლიურად გამოყოფილი 70 მილიონიდან. კომერციული კოსმოსური პროექტები სხვა წყაროებიდან ფინანსდება.<ref>[http://asri.technion.ac.il/ "Asher Space Research Institute".] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150430030657/http://asri.technion.ac.il/ |date=2015-04-30 }} Technion – Israel Institute of Technology. Retrieved 11 October 2012.</ref><ref>[https://www.timeshighereducation.com/news/top-countries-in-space-sciences/408577. "Top countries in space sciences"]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }}. ''Times Higher Education''. Thomson Reuters. 8 October 2009. Retrieved 15 May 2013.</ref> 2003 წელს [[ილან რამონი]] გახდა პირველი ისრაელელი, რომელმაც [[კოსმოსი (საიდუმლო მასალები)|კოსმოსში]] იმოგზაურა. იგი გახლდათ ჩამოვარდნილი Shuttle Columbia- ს ეკიპაჟის წევრი.<ref>About ISA – [https://www.gov.il/he/departments/ministry_of_science_and_technology/govil-landing Israel Space Agency Israel Space Agency] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211106184036/https://www.gov.il/he/departments/ministry_of_science_and_technology/govil-landing |date=2021-11-06 }}, [[:en:Israel_Space_Agency|Israel Ministry]] of Science and Technology, Retrieved 2009-12-15</ref> == ისრაელის ბირთვული პროგრამა == ისრაელის ბირთვული ობიექტების ნაწილი არ ექვემდებარება [[ატომური ენერგიის საერთაშორისო სააგენტო|ატომური ენერგიის საერთაშორისო სააგენტოს]] კონტროლს. ისრაელი არ შეუერთდა [[ბირთვული იარაღის გაუვრცელებლობის ხელშეკრულება|ბირთვული იარაღის გაუვრცელებლობის ხელშეკრულებას]]. ისრაელის ბირთვულ პროგრამის საკითხებით  დაკავებულია [[ისრაელი|ისრაელის]] ატომური ენერგიის კომისია (IAEC), რომელიც შეიქმნა 1952 წელს.<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/middle_east/7420573.stm Israel «has 150 nuclear weapons»]. BBC. მიმართვის თარიღი<small>: 30 ივნისი 2008.</small> დაარქივებულია <small>21 აგვისტო 2011 წ.</small></ref> 1960-იანი წლების დასაწყისიდან მოქმედებს ნაჰალ სორეკის ბირთვული კვლევის ცენტრი და დიმონას ბირთვული კვლევის ცენტრი. ზოგიერთი  მონაცემებით, ისრაელს აქვს სრულფასოვანი "ბირთვული ტრიადა" და იგი მეექვსე ბირთვული სახელმწიფოა მსოფლიოში. 2007 წლის 3 აგვისტოს [[ისრაელი|ისრაელის]] ინფრასტრუქტურის მინისტრმა [[ბენიამინ ბენ-ელიაზერ|ბენიამინ ბენ-ელიაზერმა]], [[ჰერცლია|ჰერცლიაში]] ინჟინრებთან შეხვედრაზე, განაცხადა: ”ისრაელის მთავრობამ მიიღო ისტორიული გადაწყვეტილება [[ნეგევი|ნეგევში]] ატომური ელექტროსადგურის მშენებლობის შესახებ” პროექტის დამტკიცების შემთხვევაში, ელექტროსადგურის მშენებლობა 2015 წლისთვის უნდა დასრულებულიყო. ბირთვული ელექტროსადგურის მშენებლობის ადგილი მთავრობამ ჯერ კიდევ 1970-იან წლებში გამოყო. მშენებლობის ღირებულება სპეციალისტებმა 1,5-2 მილიარდ [[ამერიკული დოლარი|დოლარად]] შეაფასეს. უხეში შეფასებით, ელექტროსადგური შეძლებს ქვეყნის ელექტროენერგიის მოთხოვნის 6% -მდე უზრუნველყოფას 2020 წლისთვის. 2009 წლის ივლისში ისრაელის მთავრობამ დახმარება [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებს]] სთხოვა სადგურის მშენებლობაში. == ლიტერატურა == * Levav, Amos (1998). ''The Birth of Israel's High-Tech''. Zmora Bitan (in Hebrew). * Gewirtz, Jason (2016). ''Israel's Edge: The Story of The IDF's Most Elite Unit - Talpiot''. Gefen Publishing House. * [[:en:Seth_M._Siegel|Siegel, Seth M.]] (2017) ''Let There Be Water: Israel's Solution for a Water-Starved World''. A Thomas Dunne Book for St. Martin's Griffin. * [[:en:Yaakov_Katz_(journalist)|Katz, Yaakov]]; Bohbot, Amir (2017). ''The Weapon Wizards: How Israel Became a High-Tech Military Superpower''. St. Martin's Press. * Kainan, Noga; Reuter, Adam (2018). ''Israel - Island of Success'' * Hemi, Galit; Shulman, Sophie (2018). ''The Israeli Mind: the story of the Israeli innovation''. Yedioth Books (in Hebrew). * Jorisch, Avi (2018). ''Thou Shalt Innovate: How Israeli Ingenuity Repairs the World''. Gefen Publishing House. == სქოლიო == [[კატეგორია:მეცნიერება და ტექნოლოგია]] [[კატეგორია:მეცნიერება და ტექნოლოგიები ადგილმდებარეობის მიხედვით]] [[კატეგორია:მეცნიერება და ტექნოლოგიები აზიაში]] [[კატეგორია:მეცნიერება და ტექნოლოგია ისრაელში]] nttz5762vs4yd1ict3f1njwnfy8ntd6 მარია შრაივერი 0 525060 5426541 4909549 2026-07-03T12:59:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426541 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = მარია შრაივერი | ფოტო = Maria Shriver by Gage Skidmore.jpg | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = შრაივერი [[2018]] წელს | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = მარია ოუვინგს შრაივერი | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|mf=yes|1955|11|6}} | დაბადგილი = [[ჩიკაგო]], [[ილინოისი]], აშშ | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელები|ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = [[ჯორჯტაუნის უნივერსიტეტი]] | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = ჟურნალისტი, ავტორი | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = არნოლდ შვარცენეგერი ([[1986]]-[[2021]]) | პარტნიორები = | შვილები = 4 | მამა = სარჯენტ შრაივერი | დედა = იუნის კენედი | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''მარია ოუინგს შრაივერი''' ({{lang-en|Maria Owings Shriver}}; დ. [[6 ნოემბერი]], [[1955]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] ჟურნალისტი, ავტორი, კენედების ოჯახის წევრი, კალიფორნიის ყოფილი პირველი ლედი და არაკომერციული ორგანიზაციის, ''The Women's Alzheimer's Movement''-ის დამფუძნებელი. დაქორწინებული იყო კალიფორნიის ყოფილ გუბერნატორზე და მსახიობ [[არნოლდ შვარცენეგერი|არნოლდ შვარცენეგერზე]], რომელთან განქორწინებაც [[2011]] წელს მოითხოვა. შრაივერმა მიიღო ''Peabody Award'' და იყო [[NBC]]-ის ემის გამარჯვებული [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1988|1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების]] თანაწამყვანობისთვის. როგორც ''ალცჰეიმერის პროექტის'' აღმასრულებელი პროდიუსერი, შრაივერმა მოიპოვა ორი [[ემის ჯილდო]] და სატელევიზიო ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის ჯილდ. <ref>{{Cite news|date=May 6, 2010|title=TV academy honors 'television with a conscience'|work=Los Angeles Times|url=http://latimesblogs.latimes.com/gossip/2010/05/glee-cory-monteith-kevin-mchale-chris-colfer-mark-salling-maria-shriver-al-gore-television-academy-h.html|url-status=live|access-date=October 8, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141024040733/http://latimesblogs.latimes.com/gossip/2010/05/glee-cory-monteith-kevin-mchale-chris-colfer-mark-salling-maria-shriver-al-gore-television-academy-h.html|archive-date=October 24, 2014}}</ref> მისი დედა, [[იუნის კენედი შრაივერი]], იყო [[ჯონ ფიცჯერალდ კენედი|ჯონ ფ.]], [[რობერტ კენედი|რობერტის]] და [[ტედ კენედი|ტედ კენედის]] და. შრაივერი ამჟამად არის ''NBC News''-ის წამყვანი და კორესპონდენტი. == ადრეული ცხოვრება == შრაივერი დაიბადა [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]], [[ილინოისი|ილინოისში]], [[1955]] წლის [[6 ნოემბერი|6 ნოემბერს]]. არის პოლიტიკოს სარჯენტ შრაივერის და აქტივისტის იუნის კენედი შრაივერის მეორე შვილი. შრაივერი [[აშშ]]-ს გარდაცვლილი პრეზიდენტის, [[ჯონ ფიცჯერალდ კენედი|ჯონ კენედის]], აშშ-ს გენერალური პროკურორის და [[აშშ-ის სენატი|აშშ-ს სენატორის]] [[რობერტ კენედი|რობერტ ფ. კენედის]] და ამერიკელი სენატორის [[ტედ კენედი|ტედ კენედის]] დისშვილია. არის კათოლიკური აღმსარებლობის, <ref>{{Cite web|last=Winfrey|first=Oprah|url=https://www.oprah.com/spirit/oprah-interviews-maria-shriver/2|title=Oprah Talks to Maria Shriver|work=[[The Oprah Winfrey Show]]|date=May 30, 2008|access-date=December 29, 2021}}</ref> ხოლო წარმოშობით [[ირლანდიელები|ირლანდიელი]] და [[გერმანელები|გერმანელია]]. შრაივერმა საშუალო სკოლის წლები გაატარა [[პარიზი|პარიზში]], [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]], თუმცა, 1968 წელს, შრაივერის ოჯახი დროებით საცხოვრებლად გადავიდა ჩიკაგოში, ილინოისში. მერილენდში საბოლოოდ დაბრუნდა 1971 წელს, <ref name="sargent">{{Cite web|last=Sargent Shriver Peace Institute.|url=http://www.sargentshriver.org/article/us-ambassador-to-france|title=US Ambassador to France|work=[[Sargent Shriver Peace Institute - US Ambassador to France]]|access-date=May 3, 2021}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFSargent_Shriver_Peace_Institute.">Sargent Shriver Peace Institute. [http://www.sargentshriver.org/article/us-ambassador-to-france "US Ambassador to France"]. ''[[სარჯენტ შრივერის მშვიდობის ინსტიტუტი - აშშ-ს ელჩი საფრანგეთში|Sargent Shriver Peace Institute - US Ambassador to France]]''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">May 3,</span> 2021</span>.</cite></ref> სადაც სწავლობდა სტოუნ რიჯის სასულიერო სკოლაში, სწავლა დაამთავრა [[1973]] წელს, <ref>{{Cite tweet|title=Shout out to Olympian @katieledecky who attends Stone Ridge School of the Sacred Heart in Bethesda, MD. My alma mater!}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Alumnae Spotlights {{!}} Stone Ridge School of the Sacred Heart|url=https://www.stoneridgeschool.org/alumnae/alumnae-spotlights|access-date=2021-06-05|work=www.stoneridgeschool.org|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512200003/https://www.stoneridgeschool.org/alumnae/alumnae-spotlights|archivedate=2021-05-12}}</ref> მოგვიანებით, ორი წლის განმავლობაში სწავლობდა მანჰეტენვილის კოლეჯში პურჩაიზში, ნიუ-იორკში. შემდეგ ამერიკანისტიკის სწავლა დაიწყო [[ჯორჯტაუნის უნივერსიტეტი|ჯორჯტაუნის უნივერსიტეტში]] ვაშინგტონში, რომელიც დაამთავრა [[1977]] წლის ივნისში. შრაივერი ჩოგბურთელის [[პემ შრაივერი|პემ შრაივერის]] მეოთხე ბიძაშვილია. <ref>{{Cite news|last=Dwyre|first=Bill|date=2010-09-04|title=ESPN's Pam Shriver talks as good a game as she played|language=en-US|work=Los Angeles Times|url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2010-sep-04-la-sp-dwyre-us-open-20100905-story.html|url-status=live|access-date=2019-07-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20190706210927/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2010-sep-04-la-sp-dwyre-us-open-20100905-story.html|archive-date=July 6, 2019|issn=0458-3035}}</ref> ასევე არის ქეროლაინ კენედის ბიძაშვილი. == პირადი ცხოვრება == [[ფაილი:MariaShriverApr2013.jpg|მინი| შრაივერი 2013 წლის აპრილში]] [[ფაილი:DIG135625-018.jpg|მინი| ლინდა ჯონსონ რობი, შრაივერი და ლუსი ბეინს ჯონსონი სამოქალაქო უფლებების გამოფენაზე, საპრეზიდენტო ბიბლიოთეკაში [[2014]] წელს]] [[1977]] წელს ტომ ბროკავმა მარია გააცნო [[ავსტრიელები|ავსტრიელ]] ბოდიბილდერს და მსახიობს [[არნოლდ შვარცენეგერი|არნოლდ შვარცენეგერს]] საქველმოქმედო ჩოგბურთის ტურნირზე, რომელიც დედამისის სახლში იმართებოდა. იგი დაქორწინდა შვარცენეგერზე [[1986]] წლის [[26 აპრილი|26 აპრილს]] ჰიანისში, მასაჩუსეტსში, წმინდა ფრენსის ქსავიერის რომის კათოლიკურ ეკლესიაში. <ref>{{Cite news|date=April 27, 1986|title=Maria Owings Shriver Wed To Arnold Schwarzenegger|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/1986/04/27/style/maria-owings-shriver-wed-to-arnold-schwarzenegger.html|url-status=live|access-date=January 29, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20080528091553/http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9A0DE3DF103DF934A15757C0A960948260|archive-date=May 28, 2008}}</ref> მათ ჰყავთ ოთხი შვილი: კეტრინი (დ.[[1989]] წლის [[13 დეკემბერი|13 დეკემბერს]]), <ref>{{Cite web|url=https://www.californiabirthindex.org/birth/katherine_eunice_schwarzenegger_born_1989_19520300|title=The Birth of Katherine Schwarzenegger|access-date=January 14, 2019}}</ref> კრისტინა (დ. [[1991]] წლის [[23 ივლისი|23 ივლისს]]), <ref>{{Cite news|last=Pace|first=Eric|date=July 24, 1991|title=Chronicle|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/1991/07/24/style/chronicle-482791.html|url-status=live|access-date=December 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201118154155/https://www.nytimes.com/1991/07/24/style/chronicle-482791.html|archive-date=November 18, 2020}}</ref> პატრიკი (დ. [[1993]] წლის [[18 სექტემბერი|18 სექტემბერს]]), <ref>{{Cite news|last=Brozan|first=Nadine|date=September 21, 1993|title=Chronicle|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/1993/09/21/style/chronicle-924193.html|url-status=live|access-date=December 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201118154133/https://www.nytimes.com/1993/09/21/style/chronicle-924193.html|archive-date=November 18, 2020}}</ref> და კრისტოფერი (დ. [[1997]] წლის [[27 სექტემბერი|27 სექტემბერს]]).; ყველა მათგანი დაიბადა [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]]. <ref>{{Cite news|last=Brozan|first=Nadine|date=September 30, 1997|title=Chronicle|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/1997/09/30/nyregion/chronicle-367451.html|url-status=live|access-date=December 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201118154133/https://www.nytimes.com/1997/09/30/nyregion/chronicle-367451.html|archive-date=November 18, 2020}}</ref> [[2011]] წლის [[9 მაისი|9 მაისს]] [[არნოლდ შვარცენეგერი|შვარცენეგერმა]] და შრაივერმა 25 წლიანი ქორწინების შემდეგ გამოაცხადეს დაშორების ამბავი. შრაივერი წყვილის ბრენტვუდის სასახლიდან გადავიდა. <ref>{{Cite news|last=Mark Z. Barabak|date=May 9, 2011|title=Arnold Schwarzenegger, Maria Shriver announce separation|work=Los Angeles Times|url=https://www.latimes.com/news/politics/la-mew-arnold-maria-separate-20010510,0,2542211.story?track=rss|url-status=live|access-date=February 20, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20110513224218/http://www.latimes.com/news/politics/la-mew-arnold-maria-separate-20010510,0,2542211.story?track=rss|archive-date=May 13, 2011}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Hax|first=Carolyn|date=May 10, 2011|title=Arnold Schwarzenegger and wife of 25 years, Maria Shriver, say they're separating|work=[[The Washington Post]]|agency=Associated Press|url=https://www.washingtonpost.com/lifestyle/style/arnold-schwarzenegger-and-wife-of-25-years-maria-shriver-say-theyre-separating/2011/05/10/AF16qwdG_story.html|url-status=live|access-date=September 4, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170715143420/https://www.washingtonpost.com/lifestyle/style/arnold-schwarzenegger-and-wife-of-25-years-maria-shriver-say-theyre-separating/2011/05/10/AF16qwdG_story.html|archive-date=July 15, 2017}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Dan Whitcomb|date=May 10, 2011|title=Arnold Schwarzenegger, wife Maria Shriver separate|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/us-schwarzenegger-idUSTRE7490PP20110510|url-status=live|access-date=July 1, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924152934/http://www.reuters.com/article/2011/05/10/us-schwarzenegger-idUSTRE7490PP20110510|archive-date=September 24, 2015}}</ref> [[2011]] წლის [[17 მაისი|17 მაისს]] შვარცენეგერმა 14 წლით ადრე, სანამ კალიფორნიის გუბერნატორი გახდებოდა, აღიარა მათი ოჯახის თანამშრომლის დიდი ხნის წევრის, მილდრედ პატრიცია ბაენას შვილის მამობა. <ref>{{Cite news|last=Reich|first=Ashley|date=May 17, 2011|title=Arnold Schwarzenegger Fathered A Child With Member Of Household Staff|work=Huffington Post|location=USA|url=https://www.huffpost.com/entry/arnold-schwarzenegger-fat_n_862866|url-status=live|access-date=December 29, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20160310094054/http://www.huffingtonpost.com/2011/05/17/arnold-schwarzenegger-fathered_n_862867.html|archive-date=March 10, 2016}}</ref> შრაივერმა შვარცენეგერის აღიარებაზე თქვა, რომ „მტკივნეული და გულისამრევი“ იყო. მან უარი თქვა ამ თემაზე საუბრის გაგრძელებაზე და თქვა: „როგორც დედა, ჩემი საზრუნავი შვილებია. მე ვითხოვ თანაგრძნობას, პატივისცემას და კონფიდენციალურობას, და ვცდილობ ჩემი ცხოვრების ჩვეულ ფორმატში დაბრუნებას.” <ref>{{Cite news|last=Powers|first=Lindsay|date=May 17, 2011|title=Maria Shriver Speaks Out: 'This Is a Painful and Heartbreaking Time'|work=[[The Hollywood Reporter]]|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/maria-shriver-speaks-is-a-189081|url-status=live|access-date=February 20, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200220015033/https://www.hollywoodreporter.com/news/maria-shriver-speaks-is-a-189081|archive-date=February 20, 2020}}</ref> შრაივერმა განქორწინების შესახებ განაცხადი შეიტანა [[2011]] წლის [[1 ივლისი|1 ივლისს]], შეურიგებელი უთანხმოების მოტივით. განქორწინება დასრულდა [[2021]] წლის დეკემბერში. [[2013]] წელს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ მეთიუ დაუდი ურთიერთობაში იყო შრაივერთან. <ref>{{Cite web|author=The Reliable Source|url=https://www.washingtonpost.com/news/reliable-source/wp/2013/11/01/schwarzenegger-follows-his-passion-maria-follows-hers-a-new-boyfriend/|title=Schwarzenegger follows his passion; Maria follows hers — a new boyfriend|work=The Washington Post|date=November 1, 2013|access-date=September 6, 2018}}</ref> == ჯილდოები == როგორც ''ალცჰეიმერის პროექტის'' აღმასრულებელი პროდიუსერი, შრაივერმა მოიპოვა ორი ემის ჯილდო და სატელევიზიო ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის ჯილდო „სინდისის მქონე სატელევიზიო შოუს“ შემუშავებისთვის. <ref>{{Cite web|url=https://www.today.com/popculture/shriver-gore-honored-tv-academy-wbna36997744|title=Shriver, Gore honored by TV academy|work=TODAY.com|access-date=June 6, 2020}}</ref> მან დამატებით ასევე მოიგო Peabody Awards სატელევიზიო ჟურნალისტიკაში. <ref>{{Cite web|url=https://www.nbcnews.com/id/3949468|title=Maria Shriver – Dateline NBC|access-date=March 23, 2011}}</ref> [[2009]] წელს შრაივერს მიენიჭა „Shinnyo-en Foundation“-ის 2009 წლის Pathfinders to Peace ჯილდო. შრაივერის პატივსაცემად მოწყობილ ცერემონიაზე, ფონდის აღმასრულებელმა დირექტორმა თქვა: „მარია შრაივერი ხედავს საუკეთესოს სხვა ადამიანებში - მათ თანდაყოლილ სიკეთეს - და შთააგონებს მათ გახდნენ საკუთარი ცვლილების არქიტექტორები. ის არის მშვიდი და ძლიერი ქალბატონი, რომელიც მისაბაძი მაგალითია სიკეთესა და ქველმოქმედებაში. მარია იყენებს თავის სახელგანთქმულობას მსოფლიოში მშვიდობის დასამყარებლად.“<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=NKeu8Jmj2cw|title=Maria Shriver receiving Shinnyo-en Foundation's Award at 2009 NCVS|access-date=October 8, 2014}}</ref> წმინდა იოანეს ჯანმრთელობის ცენტრს აქვს შრივერის სახელობის ბაღი. <ref>{{Cite web|url=http://california.providence.org/saint-johns/services/obstetrics/nursery/|title=The Maria Shriver Nursery|access-date=July 23, 2012}}</ref> ჰიბრიდულ ვარდს შრაივერის სახელი [[2004]] წლის ოქტომბერში დაარქვეს. == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category|Maria Shriver}} * {{Official website|http://www.mariashriver.com/}} * [http://awomansnation.org/ A Woman's Nation] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200225011031/http://awomansnation.org/ |date=2020-02-25 }} * [http://shriverreport.org/ The Shriver Report] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200311011916/http://shriverreport.org/ |date=2020-03-11 }} * {{IMDb name|5425}} * {{Worldcat id|lccn-n87-836514}} * {{C-SPAN|Maria Shriver}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:შრაივერი, მარია}} [[კატეგორია:დაბადებული 1955]] [[კატეგორია:მერილენდელი მწერლები]] [[კატეგორია:ჩიკაგოელი მწერლები]] [[კატეგორია:რომის კათოლიკური ეკლესიის მწერლები]] [[კატეგორია:პიბოდის ჯილდოს მფლობელები]] [[კატეგორია:ილინოისელი ჟურნალსიტები]] [[კატეგორია:კალიფორნიის პირველი ლედები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი საბავშვო მწერლები]] [[კატეგორია:ირლანდიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:გერმანელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ფემინისტები]] [[კატეგორია:ამერიკელი საბავშვო მწერლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი არამხატვრული მწერლები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მწერლები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 1ccqa10ym5gc3b6gq7zy0kwt3cpimjp მერი ჩერჩ ტერელი 0 525673 5426786 5395590 2026-07-04T00:56:50Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426786 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = მერი ჩერჩ ტერელი | ფოტო = Mary Church Terrell - cph.3b47842.jpg | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = მერი ელიზა ჩერჩი | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი|1863|09|23}} | დაბადგილი = [[მემფისი (ტენესი)|მემფისი]], ტენესი, აშშ | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1954|7|24|1863|9|23}} | გარდადგილი = ანაპოლისი, [[მერილენდი]], აშშ | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = ეფემია კირკი | ეროვნება = | მოქალაქეობა = [[ამერიკელები|ამერიკელი]] | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = [[რესპუბლიკური პარტია (აშშ)]] | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = რობერტ ჰებერტონ ტერელი (1891-1925) | პარტნიორები = | შვილები = 5 | მამა = რობერტ რიდ ჩერჩი | დედა = ლუზია აირესი | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''მერი ჩერჩ ტერელი''' ({{lang-en|Mary Church Terrell}}; დ. [[23 სექტემბერი]], [[1863]] — გ. [[24 ივლისი]], [[1954]]) — ერთ-ერთი პირველი [[აფრო-ამერიკელები|აფრო-ამერიკელი]] ქალი, რომელმაც მიიღო კოლეჯის ხარისხი და ცნობილი გახდა, როგორც ეროვნული აქტივისტი სამოქალაქო უფლებებისა და ხმის უფლებისთვის.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.womenshistory.org/education-resources/biographies/mary-church-terrell|title=Mary Church Terrell|website=National Women's History Museum|access-date=2019-04-18}}</ref> ასწავლიდა ''M Street School''-ში (ამჟამად ცნობილია როგორც პოლ ლორენს დანბერის საშუალო სკოლა). M Street School იყო პირველი აფრო-ამერიკული საჯარო სკოლა [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]]. 1895 წელს იყო პირველი აფრო-ამერიკელი ქალი ამერიკის შეერთებულ შტატებში, რომელიც დაინიშნა დიდი ქალაქის სასკოლო საბჭოს წევრად, მსახურობდა [[ვაშინგტონი|კოლუმბიის ოლქში]] 1906 წლამდე. ტერელი იყო ფერადკანიანთა წინსვლის ეროვნული ასოციაციის (1909) და ვაშინგტონის ფერადკანიანი ქალთა ლიგის (1892) წევრი. მან ხელი შეუწყო ფერადკანიან ქალთა ეროვნული ასოციაციის შექმნას (1896) და იყო მისი პირველი ეროვნული პრეზიდენტი. ასევე იყო კოლეჯის ქალთა ეროვნული ასოციაციის დამფუძნებელი წევრი (1923). ==ადრეული ცხოვრება და კარიერა== [[File:Mary Church Terrell, half-length portrait, facing left.jpg|thumb|მერი ჩერჩ ტერელი]] მერი „მოლი“ ელიზა ჩერჩი დაიბადა 1863 წელს [[მემფისი (ტენესი)|მემფისში]], [[ტენესი|ტენესის შტატში]], რობერტ რიდ ჩერჩისა და ლუიზა აირესის ოჯახში,<ref>{{Cite book|last=Parker, Alison M.|url=https://www.worldcat.org/oclc/1202598051|title=Unceasing Militant The Life of Mary Church Terrell|others=Project Muse., Project MUSE|year=2020|isbn=978-1-4696-5940-4|location=Chapel Hill|oclc=1202598051}}</ref> ორივე შერეული რასობრივი წარმოშობის გათავისუფლებული მონები იყვნენ. მისი მშობლები იყვნენ მემფისის შავი ელიტის ცნობილი წევრები [[აშშ-ის სამოქალაქო ომი|სამოქალაქო ომის]] შემდეგ, რეკონსტრუქციის ეპოქაში. ბაბუამისი იყო კაპიტანი ჩარლზ ბ ჩერჩი, თეთრი ორთქლის გემის მფლობელი და ოპერატორი [[ვირჯინია|ვირჯინიიდან]]. ტერელის დედა, ლუიზა აირესი, ითვლება ერთ-ერთ პირველ აფრო-ამერიკელ ქალად, რომელმაც დააარსა თმის სალონი. მის სალონს ხშირად სტუმრობდნენ მემფისის მდიდარი მაცხოვრებლები. იმ ეპოქაში, სადაც ქალები ნაკლებად იყვნენ ბიზნესში ჩართულნი, აირესი წარმატებულ მეწარმედ მიიჩნეოდა. მერი დადიოდა ანტიოქიის კოლეჯის სამოდელო სკოლაში 1871 წლიდან 1874 წლამდე. 1875 წელს, მერის მშობლებმა გადაიყვანეს [[ობერლინი|ობერლინში]], [[ოჰაიო|ოჰაიოში]], რათა ესწავლა ობერლინის საჯარო სკოლაში მერვე კლასიდან საშუალო სკოლის დამთავრებამდე.<ref name=":3">{{Cite book|last=Parker|first=Alison|title=Unceasing Militant: The Life of Mary Church Terrell|url=https://archive.org/details/unceasingmilitan0000park|publisher=UNC Press|year=2020|isbn=978-1-4696-5938-1|pages=}}</ref> ტერელი ობერლინში საკმაოდ დიდი ხნის განმავლობაში დარჩა. მოიპოვა ბაკალავრის ხარისხი 1884 წელს, ხოლო მაგისტრის წოდება 1888 წელს. მერი ჩერჩ ტერელის მამა სამჯერ იყო დაქორწინებული. მისი პირველი ქორწინება, მარგარეტ პიკოს ეკლესიასთან, დაიწყო 1857 წელს და დასრულდა 1862 წელს. მათ შეეძინათ ქალიშვილი, ლორა. შემდეგ რობერტი 1862 წელს დაქორწინდა ლუიზა აიერსზე. მათ შეეძინათ შვილები, ტომას და მერი ჩერჩ ტერელი. ჰყავთ ნახევარ და-ძმა, რობერტ და ანეტ ჩერჩი, მამის მესამე ქორწინებიდან. ტერელმა კლასიკა შეისწავლა ობერლინის კოლეჯში.<ref>{{cite journal |last1=Tate |first1=Claudia C. |last2=Sterling |first2=Dorothy |title=Black Foremothers: Three Lives. |journal=Black American Literature Forum |date=NaN |volume=14 |issue=3 |pages=131–132 |doi=10.2307/3041668 |jstor=3041668 }}</ref> კოლეჯი იყო პირველი შეერთებულ შტატებში, რომელმაც მიიღო აფრო-ამერიკელი და ქალი სტუდენტები. ის იყო ერთ-ერთი პირველი აფროამერიკელი ქალი, რომელმაც მიიღო ბაკალავრის ხარისხი. პირველკურსელებმა ის დაასახელეს კლასის პოეტად და აირჩიეს კოლეჯის ორ ლიტერატურულ საზოგადოებაში. ასევე მუშაობდა ''The Oberlin Review''-ის რედაქტორად. ტერელმა ბაკალავრის ხარისხი 1884 წელს მიიღო. მან დაამთავრა ცნობილ აფრო-ამერიკელ ინტელექტუალებთან, ანა ჯულია კუპერთან და იდა გიბს ჰანტთან ერთად. ობერლინის ეს სამი კურსდამთავრებული ერთად გაიზარდა და გახდნენ უწყვეტი კოლეგები და დიდად დაფასებული აქტივისტები შეერთებულ შტატებში რასობრივი და გენდერული თანასწორობი მოძრაობაში. სწავლა განაგრძო ობერლინში, სადაც მიიღო მაგისტრის ხარისხი განათლებაში ოთხი წლის შემდეგ და გახდა (ანა ჯულია კუპერთან ერთად) ერთ-ერთი პირველი ორი შავკანიანი ქალიდან, რომელმაც მიიღო მაგისტრის ხარისხი.<ref>{{Cite web|date=January 5, 2021|title=Mary Church Terrell (September 23, 1863 - July 24, 1954)|url=https://www.archives.gov/research/african-americans/individuals/mary-church-terrell|url-status=live|website=National Archives}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|last=Evans|first=Stephanie Y.|url=https://muse.jhu.edu/book/17450|title=Black Women in the Ivory Tower, 1850–1954: An Intellectual History|date=2008|publisher=University Press of Florida|isbn=978-0-8130-4520-7|language=en}}</ref> ==კარიერა== [[File:Mary Church Terrell - NARA - 559207 (cropped).jpg|thumb|right|150px|ბეტსი გრეივს რიუნის მიერ დახატული მერი ტერელი, 1888–1964]] ტერელმა საგანმანათლებლო სივრცეში მუშაობა 1885 წელს დაიწყო, ასწავლიდა თანამედროვე ენებს [[უილბერფორსის უნივერსიტეტი|უილბერფორსის უნივერსიტეტში]],<ref>{{Cite book|title=A History and an Interpretation of Wilberforce University|last=McGinnis|first=Frederick|publisher=The Brown Publishing Co.|year=1941|location=Blanchester, Ohio|pages=143}}</ref> რომელიც დაარსდა ოჰაიოში მეთოდისტური ეკლესიისა და შტატის აფრიკის მეთოდისტური საეპისკოპოსო ეკლესიის მიერ. ოჰაიოში 2 წლიანი სწავლების შემდეგ, მერი გადავიდა [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]], რათა მიეღო პოზიცია ლათინურ განყოფილებაში M Street School-ში. მან 1888 წელს აიღო შვებულება და ევროპაში გაემგზავრა, სადაც ორი წლის განმავლობაში დაეუფლა [[ფრანგული ენა|ფრანგულ]], [[გერმანული ენა|გერმანულ]] და [[იტალიური ენა|იტალიურ ენებს]].<ref>{{Cite book|last=Jones, Beverly Washington, 1948-2020.|url=https://www.worldcat.org/oclc/21035406|title=Quest for equality : the life and writings of Mary Eliza Church Terrell, 1863-1954|date=1990|publisher=Carlson Pub|isbn=0-926019-19-8|location=Brooklyn, N.Y.|oclc=21035406}}</ref> საბოლოოდ, ობერლინის კოლეჯმა შესთავაზა მას რეგისტრატორის თანამდებობა 1891 წელს, თუმცა მან უარი თქვა აღნიშნულ თანამდებობაზე.<ref>Culp, Daniel Wallace. Twentieth Century Negro Literature. Chadwyck-Healey, 1987.</ref> როდესაც იგი დაქორწინდა რობერტ ჰებერტონ ტერელზე 1891 წელს, იგი იძულებული გახდა დაეტოვებინა თანამდებობა M Street სკოლაში, სადაც მისი მეუღლეც ასწავლიდა.<ref>{{Cite book|last=Jones, Beverly Washington, 1948-2020.|url=https://www.worldcat.org/oclc/21035406|title=Quest for equality : the life and writings of Mary Eliza Church Terrell, 1863-1954|date=1990|publisher=Carlson Pub|isbn=0-926019-19-8|location=Brooklyn, N.Y.|pages=14–15|oclc=21035406}}</ref> 1895 წელს იგი დაინიშნა M Street-ის საშუალო სკოლის ზედამხედველად და გახდა პირველი ქალი, რომელმაც დაიკავა ეს პოსტი. შეერთებულ შტატებში დაბრუნების შემდეგ ტერელმა სწავლებიდან ყურადღება გადაიტანა აქტივიზმზე. წერდა ნაყოფიერად, მათ შორის ავტობიოგრაფიას, მისი ნაწერები ქვეყნდებოდა სხვადასხვა ჟურნალებში. ტერელის ავტობიოგრაფიაში, ''ფერადკანიანი ქალი თეთრ სამყაროში'' (1940), ასახავს მის პირად გამოცდილებას რასიზმთან დაკავშირებით.<ref>{{cite journal |last1=Shaw |first1=Esther Popel |title=Mary Church Terrell and H. G. Wells, A Colored Woman in a White World |journal=The Journal of Negro History |date=January 1941 |volume=26 |issue=1 |pages=108–110 |doi=10.2307/2715052 |jstor=2715052 }}</ref> ==ლიტერატურა== * Church, M. T.(1940). ''A Colored Woman in a White World''. Washington, DC: Ransdell, Inc. Publishers. * Cooper, Brittney C. (2017). ''Beyond Respectability: The Intellectual Thought of Race Women.'' Urbana, IL: University of Illinois Press. * Davis, E. L. (1996). ''Lifting as They Climb''. New York: G.K. Hall & Co. * Johnson, K. A. (2000). ''Uplifting the Women and the Race: The Educational Philosophies and Social Activism of Anna Julia Cooper and Nannie Helen Burroughs'', New York: Garland Publishing. * {{cite journal |last1=Jones |first1=Beverly W. |title=Mary Church Terrell and the National Association of Colored Women, 1896 to 1901 |journal=The Journal of Negro History |date=April 1982 |volume=67 |issue=1 |pages=20–33 |doi=10.2307/2717758 |jstor=2717758 |s2cid=163444125 }} * Jones, B. W. (1990). ''Quest for Equality: The Life and Writings of Mary Eliza Church Terrell.'' Brooklyn, New York: Carlson Publishing, Inc. * Margaret Nash, ''Patient Persistence: The Political and Educational Values of Anna Julia Cooper and Mary Church Terrell''. University of California at Riverside. *Parker, Alison M. (2020). ''Unceasing Militant: The Life of Mary Church Terrell''. UNC Press. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-1-4696-5938-1|<bdi>978-1-4696-5938-1</bdi>]]. *Parker, Alison M. (2020). "Mary Church Terrell: Black Suffragist and Civil Rights Activist." ''National Park Service.'' https://www.nps.gov/articles/000/mary-church-terrell-black-suffragist-and-civil-rights-activist.htm *Sterling, Dorothy. (1988). ''Black Foremothers: Three Lives.'' New York: The Feminist Press, 119-148. * Terborg-Penn, R. (1998). ''African American Women in the Struggle for the Vote.'' Bloomington, Indiana: Indiana University Press. * Wade-Gayles, G. "Black Women Journalists in the South: 1880–1905: An Approach to the Study of Black Women's History", ''[[Callaloo (journal)|Callaloo]]'', 11, 138–52. * ''[[Washington Post]]''. "Restaurant's Right to Bar Negroes Upheld." * ''Washington Post''. "Assails Mrs. Terrell". June 19, 1904. * [http://memory.loc.gov/ammem/aap/terrell.html "Mary Church Terrell"], ''American Memory'', Library of Congress * [http://www.tnstate.edu/library/digital/terrell.htm "Mary Church Terrell (1863–1954)"], Digital Library, Tennessee State University * [https://web.archive.org/web/20060405234626/http://afroamhistory.about.com/gi/dynamic/offsite.htm "Mary Eliza Church Terrell"], Afro-American History * ''This article is based in part on a document created by the [[National Park Service]], which is part of the US Government. As such, it is presumed to be in the public domain.'' ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://www.c-span.org/video/?508181-1/civil-rights-activist-mary-church-terrell "ადამიანის უფლებების აქტივისტი მერი ჩერჩ ტერელი"] ''C-Span.'' *{{cite web| url = https://www.msmaryshouse.com| title = Dignity and Defiance: მერი ჩერჩ ტერელის პორტრეტი| type = დოკუმენტური ფილმი| accessdate = 2022-02-19| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181018003154/https://www.msmaryshouse.com/| archivedate = 2018-10-18}} * {{cite web | url = https://www.loc.gov/rr/program/bib/terrell | title = მერი ჩერჩ ტერელი: ონლაინ რესურსები | work = კონგრესის ბიბლიოთეკა}} * {{cite web | url = https://www.womenshistory.org/education-resources/biographies/mary-church-terrell | title = მერი ჩერჩ ტერელი | work = ქალების ეროვნული ისტორიის მუზეუმი | year = 2017 | last = Michals | first = Debra }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1863]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1954]] [[კატეგორია:ამერიკელი მწერლები]] [[კატეგორია:ამერიკელი სუფრაჟისტები]] [[კატეგორია:აფრო-ამერიკელი მწერლები]] rdj7q5itx0tyvnbx8o2ap5yvzccqfq1 მარიუპოლის ალყა 0 527450 5426581 5404384 2026-07-03T14:29:17Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426581 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი | კონფლიქტი = მარიუპოლის ალყა | ნაწილი = [[აღმოსავლეთ უკრაინის კამპანია|აღმოსავლეთ უკრაინის კამპანიის]] | სურათი = [[ფაილი:Situation_in_Mariupol.svg|350პქ]] | თარიღი = 25 თებერვალი – 21 მაისი, 2022 ({{ასაკი წლებში, თვეებში, კვირებსა და დღეებში|month1=2|day1=25|year1=2022|month2=5|day2=21|year2=2022}}) | მდებარეობა = [[მარიუპოლი]], [[დონეცკის ოლქი]], [[უკრაინა]] | სტატუსი = რუსეთის გამარჯვება * 2 მარტისთვის რუსულმა ძალებმა ალყაში მოაქციეს მარიუპოლი<ref name="trapped" /> * 18 მარტისთვის მათ მიაღწიეს ქალაქის ცენტრს<ref>{{Cite news|url=https://www.reuters.com/world/europe/russia-says-separatists-tightening-noose-around-mariupol-ria-2022-03-18/|title=Russia says separatists 'tightening the noose' around Mariupol -RIA|author=|work=[[Reuters]]|date=18 მარტი, 2022|accessdate=29 მარტი, 2022|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/world/2022/mar/18/russia-missile-lviv-mariupol-ukraine-war|title=Fighting reaches central Mariupol as shelling hinders rescue attempts|author1=Daniel Buffey|author2=Lorenzo Tondo|date=18 მარტი, 2022|work=The Guardian|access-date=20 მარტი, 2022|archive-date=23 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220323095031/https://www.theguardian.com/world/2022/mar/18/russia-missile-lviv-mariupol-ukraine-war|url-status=live|language=en}}</ref> * 29 მარტისთვის დამცველთა პოზიციების ერთმანეთისგან იზოლაცია დაიწყეს,<ref name="March29"/> 10 აპრილისთვის ისინი 3 ნაწილად გახლიჩეს<ref name="10April"/> * მარიუპოლის 95% დაზიანდა ან განადგურდა<ref name="hasn't surrendered">{{cite news|url=https://www.cnbc.com/2022/04/17/russia-ukraine-live-updates.html|title=Mariupol hasn't surrendered to Russia, PM says; at least 5 dead, 20 injured in Kharkiv attack|author=Holly Ellyatt|work=CNBC|date=18 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022|language=en|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220418203018/https://www.cnbc.com/2022/04/17/russia-ukraine-live-updates.html|archivedate=2022-04-18}}</ref> * უკრაინელ დამცველთა ბოლო ძალები [[აზოვსტალის მეტალურგიული კომბინატი|„აზოვსტალის“ მეტალურგიულ კომბინატში]] გამაგრდნენ<ref name="resumed offensive">{{cite news|url=https://www.reuters.com/world/europe/russia-has-resumed-offensive-against-ukrainian-forces-mariupols-azovstal-2022-04-23/|title=Russia has resumed offensive against Ukrainian forces in Mariupol's Azovstal, Ukrainian official says|author1=Pavel Polityuk|author2=Alessandra Prentice|author3=March Heinrich|work=Reuters|date=23 აპრილი, 2022|accessdate=25 აპრილი, 2022}}</ref> * 21 მაისს რუსეთმა მთლიანად დაიკავა ქალაქი | მხარე1 = {{დროშა|რუსეთი}}<br />{{დროშა|დონეცკის სახალხო რესპუბლიკა}} | ძალა1 = 14&nbsp;000 ჯარისკაცი<ref name="auto10">{{cite news |date=21 მარტი, 2022 |title=Hundreds of thousands face catastrophe in Mariupol |newspaper=[[The Economist]] |url=https://www.economist.com/europe/2022/03/21/hundreds-of-thousands-face-catastrophe-in-mariupol |url-status=live |url-access=subscription |access-date=21 მარტი, 2022 |quote=Ukrainian forces in Mariupol are vastly outnumbered, with 3,500 soldiers facing 14,000 invaders, around a tenth of the total estimated Russian force in the country. |archive-date=24 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220324031525/https://www.economist.com/europe/2022/03/21/hundreds-of-thousands-face-catastrophe-in-mariupol |language=en}}</ref> | ნაწილები1 = {{დროშანიშანი|რუსეთი|military}} [[რუსეთის შეიარაღებული ძალები]] * {{Army|რუსეთი}} ** {{flagicon image|Great emblem of the 41st Combined Arms Army.svg}} 41-ე საერთო-საჯარისო არმია ** {{flagicon image|Great emblem of the 8th Guards Combined Arms Army.svg}} მე-8 საგვარდიო საერთო-საჯარისო არმია *** {{flagicon image|Great emblem of the 150th Motor Rifle Division.svg}} 150-ე მოტომსროლელი დივიზია<ref name=":5"/> * {{Navy|რუსეთი}} ** {{flagicon image|Great emblem of the Black Sea fleet.svg}} [[შავი ზღვის ფლოტი]]<ref name="auto5">{{cite news |title=Russia confirms senior naval officer killed in Mariupol |url=https://www.bbc.com/news/live/world-europe-60802572?ns_mchannel=social&ns_source=twitter&ns_campaign=bbc_live&ns_linkname=623754da980bea49f4b7d7aa%26Russia%20confirms%20senior%20naval%20officer%20killed%20in%20Mariupol%262022-03-20T17%3A12%3A34.995Z&ns_fee=0&pinned_post_locator=urn:asset:cf3aecdb-2f00-44c4-ad14-9126d4fe86e2&pinned_post_asset_id=623754da980bea49f4b7d7aa&pinned_post_type=share |access-date=20 მარტი, 2022 |work=BBC News |date=20 მარტი, 2022 |language=en-gb |archive-date=20 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220320231449/https://www.bbc.com/news/live/world-europe-60802572?ns_mchannel=social&ns_source=twitter&ns_campaign=bbc_live&ns_linkname=623754da980bea49f4b7d7aa%26Russia%20confirms%20senior%20naval%20officer%20killed%20in%20Mariupol%262022-03-20T17%3A12%3A34.995Z&ns_fee=0&pinned_post_locator=urn:asset:cf3aecdb-2f00-44c4-ad14-9126d4fe86e2&pinned_post_asset_id=623754da980bea49f4b7d7aa&pinned_post_type=share |url-status=live }}</ref> ** {{flagicon image|Флаг_Морской_пехоты_ВМФ_России_(2021).jpg}} [[რუსეთის საზღვაო ქვეითი ჯარი]] *** {{flagicon image|810th marine brigade patch.png}} 810-ე საზღვაო ქვეითი ბრიგადა<ref>{{cite web |last1=Clark |first1=Mason |last2=Barros |first2=George |last3=Stepanenko |first3=Kateryna |title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, MARCH 16 |url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-march-16 |website=ISW: Institute for the Study of War |publisher=ISW: Institute for the Study of War |access-date=19 მარტი, 2022 |language=en |date=16 მარტი, 2022 |archive-date=23 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220323195647/https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-march-16 |url-status=live }}</ref> * {{flagicon image|Flag_of_National_Guard_of_Russia.png}} [[რუსეთის ეროვნული გვარდია]] ** {{დროშანიშანი|ჩეჩნეთი}} [[კადიროველები]]<ref>{{cite web |last1=Clark |first1=Mason |last2=Barros |first2=George |last3=Stepanenko |first3=Kateryna |title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, MARCH 18 |url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-march-18 |website=ISW: Institute For The Study of War |publisher=ISW: Institute For The Study of War |access-date=19 მარტი, 2022 |language=en |date=18 მარტი, 2022 |archive-date=23 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220323220412/https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-march-18 |url-status=live }}</ref> * {{Air force|რუსეთი}} * {{flagicon image|Spetsnaz_emblem.svg}} [[გრუ]]ს სპეცნაზი<ref name="spetsnaz">{{cite news|url=https://www.thetimes.co.uk/article/a-dozen-elite-russian-soldiers-have-been-killed-by-ukrainians-in-fight-for-mariupol-2mw3rnnxj|title=A dozen elite Russian soldiers have been killed by Ukrainians in fight for Mariupol|author=George Grylls|work=The Times|date=22 მარტი, 2022|accessdate=25 აპრილი, 2022}}</ref> {{დროშანიშანი|დონეცკის სახალხო რესპუბლიკა}} დსრ-ის სახალხო მილიცია * {{flagicon image|Mariupol-Khingan Naval Infantry SSI.png}} მარიუპოლ-ხინგანის საზღვაო ქვეითი ჯარი * {{flagicon image|Somalia Battalion flag.png}} [[სომალის ბატალიონი]]<ref name="yahoo symbol" /><ref name="yahoo brink" /> * {{flagicon image|Flag of the Vostok Battalion (Donetsk People's Republic).svg}} აღმოსავლეთის ბატალიონი<ref name="vostokbattalion" /> | მხარე2 = {{დროშა|უკრაინა}} | ძალა2 = '''უკრაინის თანახმად:''' 3500 ჯარისკაცი<ref name="auto10"/> * 800–1000 „აზოვის“ პოლკის წევრი<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/live/world-europe-60774819?ns_mchannel=social&ns_source=twitter&ns_campaign=bbc_live&ns_linkname=62338568980bea49f4b7cfd7%26Who%20are%20the%20Azov%20battalion%20defending%20Mariupol%3F%262022-03-17T22%3A09%3A42.576Z&ns_fee=0&pinned_post_locator=urn:asset:8f6d2c5f-03f1-481e-b4d8-2cb0e3b2b8c9&pinned_post_asset_id=62338568980bea49f4b7cfd7&pinned_post_type=share|title=As it happened: Ukraine war latest: Gun battles as Russian troops reach Mariupol city centre, says mayor|website=BBC News|access-date=5 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> '''რუსეთის თანახმად:''' 8000 ჯარისკაცი<ref name="allurban"/><ref>{{cite news|url=https://www.cbsnews.com/news/mariupol-ukraine-war-russia-dmytro-kuleba-face-the-nation/|title=Ukrainian foreign minister says Mariupol "doesn't exist anymore" after Russian siege|author=Melissa Quinn|work=CBS News|date=17 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022}}</ref> | ნაწილები2 = {{დროშანიშანი|უკრაინა|military}} [[უკრაინის შეიარაღებული ძალები]] * {{Army|უკრაინა}} ** {{flagicon image|10th Mountain Assault Brigade Insignia (UA).svg}} მე-10 ცალკეული სამთო-საიერიშო ბრიგა და<ref>{{cite news |title=Russian invasion update: Ukraine repels tank attack, captures six Russians in Mariupol |url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3414859-russian-invasion-update-ukraine-repels-tank-attack-captures-six-russians-in-mariupol.html |access-date=5 აპრილი, 2022 |work=www.ukrinform.net |language=en}}</ref> ** {{flagicon image|56th Separate Motorized Infantry Brigade SSI.svg}} 56-ე ცალკეული მოტოქვეითი ბრიგადა<ref>{{cite news|url=https://observers.france24.com/en/europe/20220330-mariupol-war-images-propaganda-azov-chechen-soldiers|title=In Mariupol, a war of images to prove who controls the city|date=30 მარტი, 2022|website=The Observers - France 24|access-date=17 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> *{{flagicon image|Flag_of_the_Ukrainian_Naval_Infantry.png}} [[უკრაინის საზღვაო ქვეითი ჯარი]]<ref name=zelenskyy-20220319>{{cite web |url=https://www.president.gov.ua/en/news/zmistovni-peregovori-pro-mir-i-bezpeku-dlya-ukrayini-yedinij-73661 |title=Meaningful talks on peace and security for Ukraine are the only chance for Russia to reduce the damage from its own mistakes |last=Zelenskyy |first=Volodymyr |website=President of Ukraine |date=19 მარტი, 2022 |access-date=2 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> **{{flagicon image|Емблема 36 ОБрМП.png}} 36-ე საზღვაო ქვეითი ჯარის ცალკეული ბრიგადა<ref name=zelenskyy-20220319/> ***1-ლი საზღვაო ქვეითი ბატალიონი ***501-ე საზღვაო ქვეითი ბატალიონი ***503-ე საზღვაო ქვეითი ბატალიონი<ref>{{cite news |title=A Ukrainian officer reveals that armed groups are trying to leave Mariupol |url=https://www.fourals.com/2022/03/26/a-ukrainian-officer-reveals-that-armed-groups-are-trying-to-leave-mariupol/ |access-date=5 აპრილი, 2022 |work=Fourals |date=26 მარტი, 2022 |language=en |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220405125338/https://www.fourals.com/2022/03/26/a-ukrainian-officer-reveals-that-armed-groups-are-trying-to-leave-mariupol/ |archivedate=2022-04-05 }}</ref> *{{flagicon image|Flag_of_the_National_Guard_of_Ukraine.svg}} [[უკრაინის ეროვნული გვარდია]] **{{flagicon image|18 ПОП.png}} მე-12 ოპერატიული ბრიგადა<ref name=zelenskyy-20220319/> **{{flagicon image|AZOV logo.svg}} [[აზოვის პოლკი]]<ref>{{cite tweet |author=НГУ |user=ng_ukraine |number=1497687708612841479 |date=26 თებერვალი, 2022 |title=Пропагандисти РФ ширять чергові фейки. Насправді Маріуполь боронять Збройні сили України, Національна гвардія, зокрема загін спецпризначення "Азов" та інші силові структури. https://t.co/FzG4k7Spd5 |language=uk |access-date=28 თებერვალი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220227074241/https://twitter.com/ng_ukraine/status/1497687708612841479 |archive-date=27 თებერვალი, 2022 |url-status=live}}</ref><ref name=downed>{{cite news|title=Russian invasion update: Enemy aircraft attacking Mariupol and Sartana downed|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3415806-russian-invasion-update-enemy-aircraft-attacking-mariupol-and-sartana-downed.html|date=28 თებერვალი, 2022|access-date=1 მარტი, 2022|quote=According to Mariupol Mayor Vadym Boichenko, the Armed Forces of Ukraine and the Azov Detachment worked in a coordinated manner.|archive-date=28 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220228113058/https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3415806-russian-invasion-update-enemy-aircraft-attacking-mariupol-and-sartana-downed.html|url-status=live|language=en}}</ref> * {{flagicon image|Flag of the State Border Guard Service of Ukraine.svg}} [[უკრაინის სახელმწიფო სასაზღვრო სამსახური]]<ref name="rescue500"/> * {{flagicon image|Flag of Ukrainian Volunteer Corps.svg}} [[უკრაინის მოხალისეობრივი კორპუსი]]<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-61089043|title=Ukraine: The critical fight for 'heart of this war' Mariupol|author=Tom Bateman|work=BBC News|date=13 აპრილი, 2022|accessdate=27 აპრილი, 2022}}</ref> * {{flagicon image|Logo_of_the_Territorial_Defense_Forces_of_Ukraine.svg}} [[უკრაინის ტერიტორიული თავდაცვის ძალები]]<ref name=latimes-20220128>{{cite news |last1=Adler |first1=Nils |last2=King |first2=Laura |title='Everything that needs to be done': Ukraine citizen soldiers prepare for Russia threat |url=https://www.latimes.com/world-nation/story/2022-01-28/ukraine-civilian-defense-force-russia |newspaper=Los Angeles Times |access-date=21 მარტი, 2022 |language=en |date=28 January 2022 |quote=Its defenders — both the regular Ukraine army and the irregular forces mustering for battle |archive-date=23 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220323192706/https://www.latimes.com/world-nation/story/2022-01-28/ukraine-civilian-defense-force-russia |url-status=live }}</ref> | მეთაური1 = {{ubl |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[ალექსანდრე დვორნიკოვი]] {{small|(რუსეთის ძალების სარდალი უკრაინაში)}}<ref name="11 April assessment" /> |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[მიხეილ მიზინცევი]]<ref>{{cite news|url=https://nypost.com/2022/03/24/butcher-of-mariupol-blamed-for-worst-russia-ukraine-atrocities/|title=Russian 'Butcher of Mariupol' blamed for worst Ukraine war atrocities|work=The New York Post|date=24 მარტი, 2022|access-date=25 მარტი, 2022|archive-date=25 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220325072628/https://nypost.com/2022/03/24/butcher-of-mariupol-blamed-for-worst-russia-ukraine-atrocities/|url-status=live|language=en}}</ref> |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[ანდრია სუხოვეცკი]]{{KIA}}<ref name="sukhov">{{Cite news |url=https://www.svoboda.org/a/zvonite-v-fsb-v-rossiyu-poshli-pervye-pohoronki/31733576.html |title="Звоните в ФСБ". В Россию пошли первые "похоронки" |author1=Anna Mukhina |author2=Mark Krutov |work=Radio Free Europe/Radio Liberty |date= 3 მარტი, 2022 |access-date= 4 მარტი, 2022 |language=ru}}</ref> {{small|(დაღუპვის ადგილი საკამათოა)}} |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[ადამ დელიმხანოვი]]<ref name="delimkhanov">{{cite news |last=Rasheed |first=Jillian Kestler-D'Amours,Zaheena |title=US warns China not to help Russia; Moscow-Kyiv talks to resume |url=https://www.aljazeera.com/news/2022/3/14/russia-ukraine-talks-to-resume-amid-moscow-advance-liveblog |access-date=15 მარტი, 2022 |website=www.aljazeera.com |archive-date=15 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220315062507/https://www.aljazeera.com/news/2022/3/14/russia-ukraine-talks-to-resume-amid-moscow-advance-liveblog |url-status=live |language=en}}</ref> |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[ოლეგ მიტიაევი]] {{KIA}}<ref name=":5"/> |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} ანდრია პალი {{KIA}}<ref name="auto5"/> |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} ალექსი შაროვი {{KIA}}<ref name="auto7">{{cite news |last1=Cole |first1=Brendan |title=Who is Alexei Sharov? 15th Top Russian Commander Killed in Ukraine War |url=https://www.newsweek.com/alexei-sharov-russia-ukraine-kyiv-mariupol-general-putin-death-1690834 |website=Newsweek |publisher=Newsweek |access-date=23 მარტი, 2022 |language=en |date=23 მარტი, 2022 |archive-date=24 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220324031046/https://www.newsweek.com/alexei-sharov-russia-ukraine-kyiv-mariupol-general-putin-death-1690834 |url-status=live }}</ref> |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} რუსლან გერემეევი<ref name="yahoo brink">{{cite news|title=Devastated Mariupol teeters on the brink, but Ukrainian troops refuse to abandon the fallen|url=https://uk.news.yahoo.com/devastated-mariupol-teeters-brink-ukrainian-193740652.html |work=Yahoo News|date=28 მარტი, 2022|first=Robert|last=Mendick|access-date=17 აპრილი, 2022}}</ref> |{{დროშანიშანი|რუსეთი}} ზამიდ ჩალაევი<ref>{{cite web|url=https://warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=31114|title=Чалаев Замид Алиевич|first=Evgeny|last=Malashenkov|work=warheroes.ru|access-date=19 აპრილი, 2022|language=ru}}</ref> |{{დროშანიშანი|დონეცკის სახალხო რესპუბლიკა}} [[დენის პუშილინი]]<ref name="yahoo symbol">{{cite news |title=A soldier wearing Nazi imagery was given a medal by a Russia-backed separatist republic for killing Ukrainian 'nationalists' |url=https://sports.yahoo.com/soldier-neo-nazi-symbols-arm-061652919.html |author=Matthew Loh |work=Yahoo |date=6 აპრილი, 2022 |access-date=11 აპრილი, 2022 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220411212920/https://sports.yahoo.com/soldier-neo-nazi-symbols-arm-061652919.html |archivedate=2022-04-11 }}</ref><ref name="oddr">{{cite news |title=Денис Пушилин вручил Золотую Звезду Героя ДНР командиру батальона «Сомали» Тимуру Курилкину |url=http://oddr.info/denis-pushilin-vruchil-zolotuju-zvezdu-geroja-dnr-komandiru-batalona-somali-timuru-kurilkinu/ |work=oddr |date=3 აპრილი, 2022 |access-date=11 აპრილი, 2022 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220410192718/http://oddr.info/denis-pushilin-vruchil-zolotuju-zvezdu-geroja-dnr-komandiru-batalona-somali-timuru-kurilkinu/ |archivedate=2022-04-10 }}</ref> |{{დროშანიშანი|დონეცკის სახალხო რესპუბლიკა}} ტიმურ კურილკინი<ref name="oddr"/> |{{დროშანიშანი|დონეცკის სახალხო რესპუბლიკა}} ტარას გორდიენკო {{KIA}}<ref>{{cite news|url=https://tsn.ua/ato/pid-mariupolem-likvidovano-odnogo-z-eksvatazhkiv-boyovikiv-na-prizvisko-kluni-2009500.html|title=Під Маріуполем ліквідовано одного з ексватажків бойовиків на прізвисько "Клуні"|first=Тетяна|last=Курпіта|work=ТСН|date=14 მარტი, 2022|language=uk}}</ref> |{{დროშანიშანი|დონეცკის სახალხო რესპუბლიკა}} ალექსანდრე ხოდაკოვსკი<ref name="vostokbattalion">{{cite news|url=https://www.kp.ru/daily/27377/4558736/|title=Александр Ходаковский: Мы в Мариуполь две недели вгрызаемся. А тут приехали чеченцы - красивые, бородатые — чуть колонной на город не пошли|first=Dmitry|last=Steshin|newspaper=[[Komsomolskaya Pravda]]|date=15 მარტი, 2022|language=ru}}</ref> }} | მეთაური2 = {{ubl |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} დენის პროკოპენკო<ref name=Major>{{cite AV media |date=7 მარტი, 2022 |url=https://www.youtube.com/watch?v=ajKa2X_-Q74 |title=Official appeal of Azov commander, the major Denis Prokopenko, to the world community |publisher=Національний Корпус |via=[[YouTube]] |access-date=19 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220318073121/https://www.youtube.com/watch?v=ajKa2X_-Q74 |archive-date=18 მარტი, 2022 |url-status=live}}</ref> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} მიკოლა კრავჩენკო<ref>{{Cite news |title=Один із творців батальйону Азов: від рук окупантів загинув Микола Крук Кравченко |url=https://nv.ua/ukr/kharkiv/zaginuv-nacionalist-shcho-stoyav-bilya-vitokiv-pravogo-sektora-novini-harkova-50225521.html |access-date=2022-03-18 |website=NV |language=uk}}</ref> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} ვოლოდიმირ ბარანიუკი<ref>{{cite news |title=Two defenders of Mariupol became Heroes of Ukraine |url=https://minifeednews.com/latest-news/two-defenders-of-mariupol-became-heroes-of-ukraine/4136/ |access-date=19 მარტი, 2022 |work=Mini Feed News |date=19 მარტი, 2022 |language=en |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220324150938/https://minifeednews.com/latest-news/two-defenders-of-mariupol-became-heroes-of-ukraine/4136/ |archivedate=2022-03-24 }}</ref> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} სერჰი ვოლინა<ref>{{cite news |last1=Drozd |first1=Yulia |title=Ukrainian commander issues urgent plea in Mariupol |url=https://abcnews.go.com/International/live-updates/russia-ukraine/?id=83931446 |website=ABC News |publisher=ABC News Network |access-date=15 აპრილი, 2022 |language=en |date=15 აპრილი, 2022}}</ref> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} სვიატოსლავ პალამარი<ref name="auto9">{{cite news |last1=Bondarenko |first1=Khrystyna |last2=Watson |first2=Ivan |last3=Stapleton |first3=AnneClair |title="Bombs falling every 10 minutes," says Ukrainian officer in Mariupol |url=https://edition.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-putin-news-03-21-22/h_aa76393e1b16e6be6d04b0acb9fb96d4 |website=CNN World |publisher=CNN |access-date=24 მარტი, 2022 |location=Dnipro |language=en |date=21 მარტი, 2022 |archive-date=23 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220323123424/https://edition.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-putin-news-03-21-22/h_aa76393e1b16e6be6d04b0acb9fb96d4 |url-status=live }}</ref> }} | დანაკარგები1 = {{ubl |'''უკრაინის თანახმად (მხოლოდ აზოვის პოლკის მიერ):'''<ref>{{cite news|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3470722-azov-regiment-destroyed-at-least-1157-russian-troops-in-mariupol.html |title=Azov Regiment destroyed at least 1,157 Russian troops in Mariupol |work=Ukrinform|date=29 აპრილი, 2022|accessdate=3 მაისი, 2022}}</ref> |1157–1997 მოკლული, 520–3670 დაჭრილი |'''უკრაინის თანახმად (მხოლოდ 810-ე საზღვაო ქვეითი ბრიგადა):'''<ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/world/live/2022/apr/19/russia-ukraine-war-zelenskiy-says-battle-for-donbas-has-begun-dialogue-between-macron-and-putin-stalls-live?page=with:block-625e39558f08790595e28ef7#block-625e39558f08790595e28ef7|title=Russia suffers losses of 75% on Black Sea fleet coastal defence brigade, Ukraine claims|author=|work=The Guardian|date=19 აპრილი, 2022|accessdate=25 აპრილი, 2022}}</ref> |158 მოკლული, 500 დაჭრილი, 70 დაკარგული |'''უკრაინის თანახმად (მხოლოდ [[გრუ]]ს სპეცნაზი):'''<ref name="spetsnaz"/> |14 მოკლული |'''[[Meduza]]-ს თანახმად (მხოლოდ საზღვაო ქვეითი ჯარი):'''<ref>{{cite news|url=https://zona.media/article/2022/04/25/bodycount|title=Кто гибнет на войне с Украиной. Исследование "Медиазоны"|trans-title=Who dies in the war with Ukraine. Research "Mediazona"|language=ru|author=|work=[[Meduza]]|date=25 აპრილი, 2022|accessdate=27 აპრილი, 2022}}</ref> |91 მოკლული }} | დანაკარგები2 = '''რუსეთის თანახმად:'''<ref name="allurban">{{cite news|url=https://www.voanews.com/a/russia-says-all-urban-areas-of-mariupol-cleared-of-ukrainian-forces/6532471.html|title=Russia Says All Urban Areas of Mariupol Cleared of Ukrainian Forces|website=voanews.com|date=16 აპრილი, 2022|access-date=17 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref><br /> 4000+ მოკლული<br /> 1464 დატყვევებული<br /> 1–4 ჩამოგდებული [[მი-8]]<ref name="UkrCas1"/><ref>{{cite news |last1=Trevithick |first1=Joseph |title=Ukraine Situation Report: NATO Says Russia Is Repositioning, Not Withdrawing |url=https://www.thedrive.com/the-war-zone/45007/ukraine-situation-report-nato-says-russia-is-repositioning-not-withdrawing |access-date=5 აპრილი, 2022 |work=The Drive |language=en |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220331173431/https://www.thedrive.com/the-war-zone/45007/ukraine-situation-report-nato-says-russia-is-repositioning-not-withdrawing |archivedate=2022-03-31 }}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.barrons.com/news/russia-says-prevented-ukraine-officers-fleeing-mariupol-by-air-01649187007|title=Russia Says Prevented Ukraine Officers Fleeing Mariupol By Air|first=AFP-Agence France|last=Presse|website=www.barrons.com|access-date=17 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> '''უკრაინის თანახმად:'''<br /> დაღუპულთა უცნობი რაოდენობა, 600+ დაჭრილი<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/live/world-europe-61224804?ns_mchannel=social&ns_source=twitter&ns_campaign=bbc_live&ns_linkname=626968706b7942142fe95bd8%26Ukraine%27s%20Mariupol%20defenders%20ask%20for%20Dunkirk-like%20extraction%262022-04-27T16%3A47%3A05.432Z&ns_fee=0&pinned_post_locator=urn:asset:b6f66028-baf6-4085-958a-601a1461b081&pinned_post_asset_id=626968706b7942142fe95bd8&pinned_post_type=share|title=Ukraine's Mariupol defenders ask for Dunkirk-like extraction|author=Heather Sharp|work=BBC News|date=27 აპრილი, 2022|accessdate=27 აპრილი, 2022}}</ref> | დანაკარგები3 = '''უკრაინის თანახმად:''' 21 000+ მოკლული მშვიდობიანი<ref name="21,000 civilians killed">{{cite news|url=https://www.jpost.com/international/article-703925|title=Russia-Ukraine war: 21,000 civilians killed, Mayor of Mariupol estimates|work=The Jerusalem Post|date=12 აპრილი, 2022|accessdate=12 აპრილი, 2022|language=en}}</ref><br /> '''უკრაინის თანახმად:''' რუსეთის ტერიტორიაზე 20–30 ათასი იძულებით გადაყვანილი მცხოვრები<ref name="Radio Liberty">{{cite news |title=Mariupol Mayor Cites 'Thousands' Dead, Says 'Complete Evacuation' Needed |url=https://www.rferl.org/a/lviv-attack-humanitarian-corridors/31772646.html |website=Radio Free Europe |publisher=Radio Liberty |access-date=28 მარტი, 2022 |date=27 მარტი, 2022 |language=en}}</ref><ref name="Mariupol residents are being forced">{{cite news |last1=Bondarenko |first1=Khrystyna |last2=Watson |first2=Ivan |last3=Stapleton |first3=AnneClaire |last4=Booth |first4=Tom |last5=Alasaar |first5=Alaa |title=Mariupol residents are being forced to go to Russia, city council says |url=https://www.cnn.com/2022/03/19/europe/mariupol-shelter-commander-ukraine-intl/index.html |website=CNN, World |publisher=CNN |access-date=28 მარტი, 2022 |language=en |date=19 მარტი, 2022}}</ref> | კამპანიის დაფა = {{რუსეთის უკრაინაში შეჭრის ბრძოლები}} }} '''მარიუპოლის ალყა''' — მიმდინარე სამხედრო დაპირისპირება [[რუსეთი|რუსეთის ფედერაციასა]] და [[უკრაინა|უკრაინას]] შორის, რომელიც 2022 წლის 24 თებერვალს დაიწყო. წარმოადგენს [[რუსეთის შეჭრა უკრაინაში (2022)|რუსეთის უკრაინაში შეჭრის]] [[აღმოსავლეთ უკრაინის კამპანია|აღმოსავლეთ უკრაინის კამპანიის]] ნაწილს. ქალაქი [[მარიუპოლი]] მდებარეობს უკრაინის [[დონეცკის ოლქი|დონეცკის ოლქში]] და მასზე პრეტენზია აქვს [[დონეცკის სახალხო რესპუბლიკა|დონეცკის სახალხო რესპუბლიკას]]. == ალყა == === ქალაქზე შეტევის დაწყება === 24 თებერვალს რუსულმა [[არტილერია|არტილერიამ]] ქალაქი დაბომბა, დაშავდა 26 ადამიანი.<ref>{{Cite news|last=Vasovic|first=Aleksandar|date=24 თებერვალი, 2022|title=Port city of Mariupol comes under fire after Russia invades Ukraine|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/europe/strategic-city-mariupol-wakes-blasts-russia-invades-ukraine-2022-02-24/|url-status=live|access-date=25 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226011024/https://www.reuters.com/world/europe/strategic-city-mariupol-wakes-blasts-russia-invades-ukraine-2022-02-24/|archive-date=26 თებერვალი, 2022}}</ref> მოგვიანებით, იმავე დღეს, გაეროს ადამიანის უფლებათა უმაღლესმა კომისარმა გაავრცელა განცხადება: „სამოქალაქო პირების დაცვა პრიორიტეტი უნდა იყოს. დასახლებულ პუნქტებში ფეთქებადი იარაღის გამოყენება, ნებისმიერ ფასად, თავიდან უნდა იქნას აცილებული…“.<ref>UN News (24 თებერვალი, 2022) [https://news.un.org/en/story/2022/02/1112662 Ukraine Crisis: Protecting civilians 'Priority Number One'; Guterres releases $20M for humanitarian support] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220301084123/https://news.un.org/en/story/2022/02/1112662 |date=2022-03-01 }}</ref> 25 თებერვლის დილით, [[რუსეთის შეიარაღებული ძალები]] დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის ტერიტორიიდან აღმოსავლეთით, მარიუპოლისკენ დაიძრნენ. ისინი სოფელ [[პავლოპილი|პავლოპილთან]] უკრაინულ ძალებს შეხვდნენ.<ref>{{Cite news|title=Battle ongoing near Mariupol – mayor|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3412585-battle-ongoing-near-mariupol-mayor.html|access-date=25 თებერვალი, 2022|work=www.ukrinform.net|language=en}}</ref> [[უკრაინის შეიარაღებული ძალები|უკრაინის შეიარაღებულმა ძალებმა]] თავდამსხმელები დაამარცხეს; მარიუპოლის მერის, ვადიმ ბოიჩენკოს განცხადებით, საბრძოლო მოქმედებების დროს 22 რუსული ტანკი განადგურდა.<ref>{{Cite news|title=Fierce battles raging in all directions near Mariupol – mayor|url=https://ua.interfax.com.ua/news/general/801883.html|access-date=25 თებერვალი, 2022|work=Interfax-Ukraine|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Richárd|first=Jabronka|date=25 თებერვალი, 2022|title=Így áll most a háború Ukrajnában: több nagyvárosban harcok dúlnak, megtámadtak egy orosz repülőteret|url=https://ellenszel.hu/2022/02/25/igy-all-most-a-haboru-ukrajnaban-tobb-nagyvarosban-harcok-dulnak-megtamadtak-egy-orosz-repuloteret/|access-date=25 თებერვალი, 2022|work=Ellenszél|language=hu}}</ref> 25 თებერვლის საღამოს [[რუსეთის სამხედრო-საზღვაო ფლოტი|რუსეთის სამხედრო-საზღვაო ფლოტმა]], [[შავი ზღვის ფლოტი|შავი ზღვის ფლოტის]] შესაძლებლობებზე დაყრდნობით, საზღვაო დესანტის გადასმა დაიწყო [[აზოვის ზღვა|აზოვის]] ზღვის სანაპიროზე, მარიუპოლიდან დასავლეთით 70 კილომეტრში. ამერიკის თავდაცვის წარმომადგენლის განცხადებით, რუსებმა დესანტირების ამ პლაცდარმზე, სავარაუდოდ, ათასობით საზღვაო ქვეითი გადაისროლეს.<ref>{{Cite news|last=CNN|date=25 თებერვალი, 2022|title="Amphibious assault" underway west of Mariupol on the Sea of Azov, senior US defense official says|url=https://www.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-news-02-25-22/h_622a8b21dd1cf52845090a96c9c6513b|access-date=25 თებერვალი, 2022|website=CNN|language=en|archive-date=25 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220225220827/https://www.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-news-02-25-22/h_622a8b21dd1cf52845090a96c9c6513b|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|title=Russian Navy Carries Out Amphibious Assault Near Mariupol|url=https://maritime-executive.com/article/russian-navy-carries-out-amphibious-assault-near-mariupol|access-date=25 თებერვალი, 2022|website=The Maritime Executive|language=en|archive-date=25 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220225220846/https://www.maritime-executive.com/article/russian-navy-carries-out-amphibious-assault-near-mariupol|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|last=|first=|date=27 თებერვალი, 2022|title=Russian forces are about 31 miles outside southeastern Ukrainian city of Mariupol, US defense official says|url=https://edition.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-news-02-27-22/h_32a28d1a9ec40e68486a3526f035dc6f|access-date=27 თებერვალი, 2022|website=CNN|language=en|archive-date=27 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220227223234/https://edition.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-news-02-27-22/h_32a28d1a9ec40e68486a3526f035dc6f|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|title=Russian advance slowed by Ukrainian resistance and logistical setbacks, U.S. defense official says|url=https://www.cbsnews.com/news/ukraine-invasion-russian-advance-resistance/|access-date=27 თებერვალი, 2022|website=CBS News|language=en-US|archive-date=27 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220227230927/https://www.cbsnews.com/news/ukraine-invasion-russian-advance-resistance/|url-status=live}}</ref> 26 თებერვალს რუსეთის ჯარებმა განაგრძეს მარიუპოლის არტილერიით დაბომბვა.<ref>{{Cite news|date=26 თებერვალი, 2022|title=Russia orders troops to hasten their advance as Mariupol remains under heavy shelling|language=en-AU|work=ABC News|url=https://www.abc.net.au/news/2022-02-27/russia-commands-troops-advance-faster-kyiv-long-curfew/100865104|url-status=live|access-date=26 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220227102555/https://www.abc.net.au/news/2022-02-27/russia-commands-troops-advance-faster-kyiv-long-curfew/100865104|archive-date=27 თებერვალი, 2022}}</ref> [[საბერძნეთი|საბერძნეთის]] მთავრობის ინფორმაციით, 10 ბერძენი მშვიდობიანი მოქალაქე დაიღუპა მარიუპოლთან რუსული დარტყმების შედეგად, 6 დაიღუპა დაბა [[სარტანა|სარტანაში]] და 4 — სოფელ [[ბუჰასი|ბუჰასში]] .<ref>{{Cite news|date=26 თებერვალი, 2022|title=At Least Six Greeks Killed in Russian Attacks at Mariupol, Ukraine|url=https://greekreporter.com/2022/02/26/six-greeks-killed-mariupol-ukraine/|access-date=26 თებერვალი, 2022|website=GreekReporter.com|language=en-US|archive-date=26 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226200750/https://greekreporter.com/2022/02/26/six-greeks-killed-mariupol-ukraine/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|last=Georgiopoulos|first=George|date=26 თებერვალი, 2022|title=Greece says 10 expats killed in Ukraine, summons Russian ambassador|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/europe/greece-says-six-expats-killed-ukraine-summons-russian-ambassador-2022-02-26/|url-status=live|access-date=26 თებერვალი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220227040008/https://www.reuters.com/world/europe/greece-says-six-expats-killed-ukraine-summons-russian-ambassador-2022-02-26/|archive-date=27 თებერვალი, 2022}}</ref> 27 თებერვლის დილით, ბოიჩენკომ გააკეთა განცხადება, რომ მარიუპოლისკენ დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის მხრიდან სწრაფად დაწინაურდა რუსული სატანკო კოლონა, მაგრამ ეს შეტევა უკრაინულმა ძალებმა მოიგერიეს, ტყვედ ჩავარდა 6 რუსი ჯარისკაცი.<ref>{{Cite news|title=Russian invasion update: Ukraine repels tank attack, captures six Russians in Mariupol|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3414859-russian-invasion-update-ukraine-repels-tank-attack-captures-six-russians-in-mariupol.html|access-date=27 თებერვალი, 2022|work=www.ukrinform.net|language=en}}</ref> იმავე დღეს, მარიუპოლში რუსული დაბომბვის შედეგად დაიღუპა 6 წლის გოგონა.<ref>{{Cite news|date=27 თებერვალი, 2022|title=A shelling, a young girl, and hopeless moments in a hospital|url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-europe-a8bb96288aaf70f9a7f70e9a4fac8160|access-date=28 თებერვალი, 2022|work=Associated Press|language=en}}</ref> დონეცკის ოლქის გუბერნატორმა პავლო კირილენკომ განაცხადა, რომ ბრძოლა მარიუპოლში 27 თებერვლის ღამესაც გაგრძელდა.<ref>{{Cite news|last=Reuters|date=28 თებერვალი, 2022|title=Fighting around Ukraine's Mariupol throughout the night – regional governor|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/europe/fighting-around-ukraines-mariupol-throughout-night-regional-governor-2022-02-28/|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref> მიუხედავად იმისა, რომ 28 თებერვალს ქალაქი გარშემორტყმული იყო რუსული ჯარების მიერ და გამუდმებით იბომბებოდა, ოკუპანტებმა ვერ შეძლეს მისი აღება.<ref>{{Cite news|title=Russian invasion update: Mariupol remains Ukrainian controlled|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3415622-russian-invasion-update-mariupol-remains-ukrainian-controlled-russian-invaders-shell-urban-quarters-and-villages.html|work=ukrinform.net|access-date=28 თებერვალი, 2022}}</ref><ref>{{Cite news|last=Trevithick|title=Strategic Ukrainian Port Of Mariupol Now Surrounded By Russian Forces|url=https://www.thedrive.com/the-war-zone/44475/putin-orders-russias-strategic-deterrence-forces-on-alert|work=thedrive.com|access-date=28 თებერვალი, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220228001026/https://www.thedrive.com/the-war-zone/44475/putin-orders-russias-strategic-deterrence-forces-on-alert|archivedate=2022-02-28}}</ref> საღამოს მარიუპოლის უმეტეს ნაწილს ელექტროენერგია, გაზი და ინტერნეტი შეუწყდა.<ref>{{Cite news|title=Маріуполь частково залишився без електрики, газу та інтернету|url=https://www.radiosvoboda.org/a/news-novyny-pryazovya-mariupol-vidklyuchennya-svitlo/31728836.html|work=[[Radio Free Europe/Radio Liberty]]|access-date=1 მარტი, 2022|language=Ukrainian}}</ref> === მარიუპოლის ალყაში მოქცევა === [[ფაილი:Blood_and_destruction_to_Ukrainian_civilians_during_the_battle_of_Mariupol.jpg|მარცხნივ|მინი| რუსული ავიაიერიშის შედეგი, 2022 წლის 1 მარტი.]] 1 მარტს, დენის პუშლინმა, დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის ხელმძღვანელმა, განაცხადა, რომ „რესპუბლიკის“ ძალებმა თითქმის მთლიანად შემოარტყეს ალყა ახლომდებარე ქალაქ [[ვოლნოვახა|ვოლნოვახას]] და მალე იგივეს გაიმეორებდნენ მარიუპოლშიც.<ref>{{Cite news|last=CNN|date=1 მარტი, 2022|title=Russian-backed separatist leader expects his forces to surround Mariupol on Tuesday|url=https://www.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-putin-news-03-01-22/h_0e3d20b474aa007bb1e4acc0d0fba984|access-date=1 მარტი, 2022|language=en}}</ref> იმავე დღეს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ რუსულმა ძალებმა კონტროლი დაამყარეს მეზობელ დაბა [[სარტანა|სარტანაზე]] .<ref>{{Cite news|date=2 მარტი, 2022|title=Russian Forces Capture Ethnic Greek Village Of Sartana (Mariupol) From Ukrainian Army And Azov Battalions — Greek City Times|url=https://greekcitytimes.com/2022/03/02/russian-forces-sartana-mariupol/|access-date=1 მარტი, 2022|language=en-US}}</ref> მოგვიანებით რუსეთის არტილერიამ დაბომბა მარიუპოლი, რის შედეგადაც 21-ზე მეტი ადამიანი დაშავდა.<ref>{{Cite news|url=https://novynarnia.com/2022/03/01/mariupol-pid-shkvalom/|title=Archived copy|access-date=2 მარტი, 2022}}</ref> მარიუპოლის მახლობლად უკრაინელმა სნაიპერმა მოკლა გენერალ-მაიორი ანდრეი სუხოვეცკი, რუსეთის 41-ე საერთო-საჯარისო არმიის მეთაურის მოადგილე.<ref name="sukhov" /> 2 მარტს რუსები ქალაქს მთლიანად გარშემოერტყნენ.<ref name="trapped">{{Cite news|url=https://reliefweb.int/report/ukraine/ukraine-mariupol-residents-trapped-russian-assault|title=Ukraine: Mariupol Residents Trapped by Russian Assault - Ukraine|website=ReliefWeb|access-date=9 მარტი, 2022|archive-date=9 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220309060327/https://reliefweb.int/report/ukraine/ukraine-mariupol-residents-trapped-russian-assault|url-status=live|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.reuters.com/world/europe/russias-siege-ukrainian-city-mariupol-2022-03-30/|title=Timeline: Russia's siege of the Ukrainian city of Mariupol|first=Max|last=Hunder|date=30 მარტი, 2022|work=Reuters|access-date=6 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> ალყა უფრო ინტენსიური გახდა.<ref>{{Cite news|date=2 მარტი, 2022|title=Ukrainian city of Mariupol 'near to humanitarian catastrophe' after bombardment|language=en-GB|work=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60585603|url-status=live|access-date=2 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220302202213/https://www.bbc.com/news/world-europe-60585603|archive-date=2 მარტი, 2022}}</ref> რუსული დაბომბვის შედეგად დაიჭრა სამი მოზარდი, რომლებიც გარეთ ფეხბურთს თამაშობდნენ, მიყენებული დაზიანებების შედეგად ერთ-ერთი მოგვიანებით გარდაიცვალა.<ref>{{Cite news|title=Ukraine leader Volodymyr Zelensky vows to hold fast as 2,000 civilian deaths blamed on Russia's invasion|url=https://www.cbsnews.com/live-updates/ukraine-russia-news-war-zelensky-putin-airstrikes-kyiv-kharkiv-mariupol/|access-date=2 მარტი, 2022|website=CBS News|language=en-US|archive-date=2 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220302181510/https://www.cbsnews.com/live-updates/ukraine-russia-news-war-zelensky-putin-airstrikes-kyiv-kharkiv-mariupol/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|date=2 მარტი, 2022|title=Most of the world lines up against Moscow, attacks intensify|url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-vladimir-putin-volodymyr-zelenskyy-joe-biden-kyiv-1b396834ff3e753f8953d86c8db85383|access-date=2 მარტი, 2022|work=Associated Press|language=en|archive-date=3 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220303010152/https://apnews.com/article/russia-ukraine-vladimir-putin-volodymyr-zelenskyy-joe-biden-kyiv-1b396834ff3e753f8953d86c8db85383|url-status=live}}</ref> ბოიჩენკოს განცხადებით, ქალაქი წყლის მიწოდების შეწყვეტის გამო დიდ მსხვერპლს განიცდიდა. მან ასევე აღნიშნა, რომ რუსული ჯარები ხელს უშლიდნენ მშვიდობიანი მოსახლეობის გასვლას.<ref>{{Cite news|last=Reuters|date=2 მარტი, 2022|title=Mariupol mayor reports mass casualties from nonstop Russian attack|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/mariupol-mayor-reports-mass-casualties-nonstop-russian-attack-2022-03-02/|access-date=2 მარტი, 2022}}</ref><ref>{{Cite news|date=2 მარტი, 2022|title=WATCH: Hundreds of casualties reported after fighting in Mariupol, Ukraine|language=en-US|work=Euro Weekly News|url=https://euroweeklynews.com/2022/03/02/casualties-mariupol-ukraine/|access-date=2 მარტი, 2022}}</ref> რუსული არტილერიის სამიზნე აღმოჩნდა მარიუპოლის მჭიდროდ დასახლებული უბანი, მისი დაბომბვა თითქმის 15 საათის განმავლობაში მიმდინარეობდა. შედეგად უბნის დიდი ნაწილი განადგურდა, მერის მოადგილე სერგეი ორლოვმა განაცხადა, რომ „სულ მცირე ასობით ადამიანი დაიღუპა“.<ref name="gunter">{{Cite news|last=Gunter|first=Joel|date=2 მარტი, 2022|title=Ukrainian city of Mariupol 'near to humanitarian catastrophe' after bombardment|agency=bbc.com|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60585603|url-status=live|access-date=2 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220302202213/https://www.bbc.com/news/world-europe-60585603|archive-date=2 მარტი, 2022}}</ref><ref>{{Cite news|last=|first=|date=2 მარტი, 2022|title=Hundreds feared dead from 15-hour Russian attack on Mariupol, Ukraine|url=https://nypost.com/2022/03/02/hundreds-feared-dead-in-mariupol-ukraine-from-russian-shelling/|access-date=2 მარტი, 2022|language=en-US}}</ref> 3 მარტის დილით ქალაქი კვლავ დაბომბეს რუსეთის ჯარებმა.<ref>{{Cite news|date=3 მარტი, 2022|title=Mariupol under siege: 'We are being completely cut off'|language=en-GB|work=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60601235|url-status=live|access-date=3 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220303144618/https://www.bbc.com/news/world-europe-60601235|archive-date=3 მარტი, 2022}}</ref> ედუარდ ბასურინმა, დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის მილიციის სპიკერმა, მარიუპოლში ალყაში მოქცეულ უკრაინულ ძალებს ოფიციალურად მოუწოდა ჩაბარებულიყვნენ, წინააღმდეგ შემთხვევაში „დამიზნებული დარტყმების“ წინაშე აღმოჩნდებოდნენ.<ref>{{Cite news|date=3 მარტი, 2022|title=Pro-Russian separatists threaten Ukraine's Mariupol with strikes|agency=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/europe/pro-russian-separatists-threaten-ukraines-mariupol-with-strikes-2022-03-03/|url-status=live|access-date=3 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220303231907/https://www.reuters.com/world/europe/pro-russian-separatists-threaten-ukraines-mariupol-with-strikes-2022-03-03/|archive-date=3 მარტი, 2022}}</ref> რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს სპიკერის იგორ კონაშენკოვის განცხადებით, დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის ძალებმა ალყა შეამჭიდროვეს და სამი ახლომდებარე დასახლება აიღეს.<ref>{{Cite news|title=Russia squeezes southern Ukraine amid warning 'worst is yet to come'|url=https://www.cnn.com/2022/03/03/europe/ukraine-mariupol-besieged-russia-intl/index.html|access-date=2022-03-04|work=CNN}}</ref> {{CSS image crop | Image = 2022 Russian invasion of Ukraine.svg{{!}}lang=ka | bSize = 2500 | cWidth = 300 | cHeight = 300 | oTop = 920 | oLeft = 1900 | Location = left | Description = | Link = | Alt = | Description = აღმოსავლეთ უკრაინის საბრძოლო მოქმედებების რუკა }} [[ფაილი:Victim_of_a_Russian_attack_in_Mariupol.jpg|მარჯვნივ|მინი| რუსული თავდასხმის მსხვერპლი მარიუპოლში, 2022 წლის 3 მარტი.]] 4 მარტს ბოიჩენკომ განაცხადა, რომ რუსეთს სურდა „მარიუპოლის მაცხოვრებლების აღგვა პირისაგან მიწისა“ და ალყაში მოქცეულთა მარაგები იწურებოდა. მერმა ჰუმანიტარული ევაკუაციის დერეფნის შექმნისა და დამატებითი ძალების გაგზავნისკენ მოუწოდა.<ref>{{Cite news|last=Reuters|date=2022-03-04|title=Besieged Ukrainian city of Mariupol appeals for help|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/besieged-ukrainian-city-mariupol-is-running-out-food-mayor-2022-03-04/|access-date=2022-03-04}}</ref><ref>{{Cite news|date=2022-03-04|title=UN Security Council in emergency meeting after Russia seizes second Ukrainian nuclear plant|language=en-AU|work=ABC News|url=https://www.abc.net.au/news/2022-03-05/russian-forces-seize-ukrainian-power-plant-as-advancement-stalls/100884702|access-date=2022-03-04}}</ref> მან ასევე აღნიშნა, რომ რუსული არტილერია ქალაქის საავადმყოფოებს [[БМ-21|გრადის რაკეტებით]] ბომბავდა, მოსახლეობას აღარ ჰქონდა გათბობა, წყალი და ელექტროენერგია.<ref>{{Cite news|title=Results in talks on humanitarian corridors for Mariupol not yet achieved – adviser to interior minister|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3420367-results-in-talks-on-humanitarian-corridors-for-mariupol-not-yet-achieved-adviser-to-interior-minister.html|access-date=2022-03-04|website=www.ukrinform.net|language=en}}</ref><ref name="Ukraine Updates 2022">Deutsche Well news app, Ukraine Updates (March 4, 2022) „Russia to allow humanitarian corridors out of Mariupol, Volvovakha.“</ref> მოგვიანებით, იმავე დღესვე, მშვიდობიანი მოსახლეობის ევაკუაციისათვის შემოთავაზებულ იქნა ცეცხლის დროებითი შეწყვეტა მარიუპოლის რაიონის ტერიტორიაზე.<ref name="Ukraine Updates 2022" /><ref>{{Cite news|url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-europe-3d9e50b2fa8b08ce1f74c1b09403186e|title=Reports: Russia to observe ceasefire in 2 areas of Ukraine|last1=Drake|first1=Andrew|last2=Ebel|first2=Francesca|last3=Karmanau|first3=Yuras|last4=Chernov|first4=Mstyslav|date=March 4, 2022|work=[[Associated Press]]|access-date=March 4, 2022}}</ref> 5 მარტს უკრაინის მთავრობამ გამოაცხადა მარიუპოლიდან 200 000 მშვიდობიანი მოსახლის ევაკუაციის სურვილის შესახებ. [[წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტი|წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტმა]] გაავრცელა განცხადება, რომ იქნებოდა ცეცხლის შეწყვეტის გარანტი, რათა ეს ევაკუაცია განხორციელებულიუო.<ref>The Times of Israel, LiveBlog (5 მარტი, 2022, 11:39 am) [https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/red-cross-acting-as-ceasefire-guarantor-to-allow-evacuation-of-mariupol-volnovakha-report/ Red Cross acting as ceasefire guarantor to allow evacuation of Mariupol, Volnovakha]</ref> მარიუპოლში არსებული მდგომარეობა კომიტეტმა „უკიდურესად მძიმე“ მოიხსენია.<ref>Hamza Mohamed and Nadim Asrar, Al Jazeera (5 Mar 2022) [https://www.aljazeera.com/news/2022/3/5/russia-ukraine-nato-support-liveblog Russia-Ukraine live news: Mariupol evacuation halted]</ref> სამდღიანი დაბომბვის შემდეგ ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმი 11:00 საათიდან 16:00 საათამდე ამოქმედდა.<ref>Joel Gunter, Lviv Ukraine, BBC News (March 5, 2022) [https://www.bbc.com/news/world-europe-60629851 Siege of Mariupol: Fresh Russian attacks throw evacuation into chaos]</ref> მშვიდობიანი მოსახლეობის ევაკუაცია ჰუმანიტარული დერეფნის გავლით მარიუპოლიდან [[ზაპორიჟია|ზაპორიჟიაში]] დაიწყო. თუმცა, როდესაც მშვიდობიანი მოქალაქეები ევაკუაციის დერეფანში შევიდნენ, რუსულმა ძალებმა ქალაქის დაბომბვა განაგრძეს, რის შემდეგაც ევაკუაცია შეწყდა და მოსახლეობა იძულებული გახდა უკან დაბრუნებულიყო.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60629851|title=Siege of Mariupol: Fresh Russian attacks throw evacuation into chaos|work=BBC News|author=Joel Gunter|date=March 5, 2022|accessdate=March 5, 2022}}</ref> მოგვიანებით უკრაინის ხელისუფლებამ განაცხადა, რომ რუსული ძალები არ იცავდნენ ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმებას და საევაკუაციო ოპერაციის გადადება გადაწყდა, რამდენადაც რუსული ჯარები აგრძელებდნენ ქალაქის დაბომბვას.<ref>{{Cite news|date=2022-03-05|title=Siege of Mariupol: Fresh Russian attacks throw evacuation into chaos|language=en-GB|work=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60629851|access-date=2022-03-05}}</ref> რუსი ოფიციალური პირები უკრაინულ ძალებს ადანაშაულებდნენ, რომ ისინი მშვიდობიან მოსახლეობას რუსეთის მიმართულებით ევაკუაციის საშუალებას არ აძლევდა.<ref>{{Cite news|last=Reuters|date=2022-03-05|title=UK accuses Russia of using Mariupol ceasefire plan to reset forces|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/europe/uk-accuses-russia-using-mariupol-ceasefire-plan-reset-forces-2022-03-05/|access-date=2022-03-06}}</ref> დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის მიერ გავრცელებული ინფორმაციით, მარიუპოლიდან მხოლოდ 17 მშვიდობიანი მოქალაქის ევაკუაცია მოხერხდა.<ref>{{Cite news|last1=Polityuk|first1=Pavel|last2=Vasovic|first2=Aleksandar|title=Kyiv, Moscow trade blame over failed evacuation as Russian assault grinds on|url=https://thestarphoenix.com/pmn/business-pmn/kyiv-moscow-trade-blame-over-failed-evacuation-as-russian-assault-grinds-on|date=2022-03-05|access-date=2022-03-05|website=Saskatoon StarPhoenix|agency=Reuters|language=en-CA}}</ref> [[ფაილი:Russian_bombing_of_Mariupol_(05).jpg|250პქ|მინი|მარცხნივ|საცხოვრებელი კორპუსი ჭურვების მოხვედრის შემდეგ, 2 მარტი.]] 6 მარტს წითელმა ჯვარმა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ მარიუპოლიდან მშვიდობიანი მოსახლეობის ევაკუაციის დაწყების მეორე მცდელობა ჩაიშალა.<ref name="DW0603Evacuation">{{Cite news|date=6 მარტი, 2022|title=Ukraine: Second attempt to evacuate civilians from Mariupol fails — live updates {{!}} DW {{!}} 06.03.2022|work=Deutche Welle|url=https://www.dw.com/en/ukraine-second-attempt-to-evacuate-civilians-from-mariupol-fails-live-updates/a-61030032|url-status=live|access-date=6 მარტი, 2022|archive-url=https://archive.today/20220306161124/https://www.dw.com/en/ukraine-second-attempt-to-evacuate-civilians-from-mariupol-fails-live-updates/a-61030032|archive-date=06.03.2022}}</ref> უკრაინის ოფიციალურმა პირმა [[ანტონ ჰერაშჩენკო]]მ აღნიშნა, რომ მარიუპოლში მშვიდობიანი მოსახლეობისთვის ჰუმანიტარული დერეფნის გახსნის მეორე მცდელობა რუსების მხრიდან დაბომბვით დასრულდა.<ref name="DW0603Evacuation" /> წითელი ჯვარი ასევე იტყობინებოდა, რომ მარიუპოლში ადგილი ჰქონდა „ადამიანთა ტანჯვის შოკისმომგვრელ სცენებს“.<ref name="DW0603Evacuation" /><ref>{{Cite news|last=Gunter|first=Joel|date=6 მარტი, 2022|title=Mariupol: Fires, no water, and bodies in the street|work=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60637338|access-date=6 მარტი, 2022}}</ref> გვიან დილით, უკრაინის პარლამენტის წევრმა ინა სოვსუნმა Twitter-ზე გამოაქვეყნა შეტყობინება, რომ საწვავის მილსადენი, რომელიც მარიუპოლს ამარაგებდა, რუსებმა დააზიანეს, რის გამოც 700&nbsp;000-ზე მეტი ადამიანი გათბობის გარეშე დარჩებოდა და დაბალი ტემპერატურის გამო (ხშირად 0&nbsp;°C-ზე დაბალი) შესაძლოა მოსახლეობა სიცივისგან დაღუპულიყო.<ref>{{Cite news|last=Braithwaite|first=Sharon|date=6 მარტი, 2022|title=Ukrainian MP: Russia has damaged Donetsk-Mariupol pipeline, leaving over 700,000 people without heat|language=en|work=CNN|url=https://edition.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-putin-news-03-06-22/h_0270b55168bce7fce3c9226a2874d715|access-date=6 მარტი, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220306233610/https://edition.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-putin-news-03-06-22/h_0270b55168bce7fce3c9226a2874d715|archivedate=2022-03-06}}</ref> 7 მარტს წითელი ჯვრის ოპერაციების დირექტორმა დომინიკ სტილჰარტმა განაცხადა, რომ ჯერჯერობით ჰუმანიტარული დერეფნის გახსნის შეთანხმებები მხოლოდ პრინციპში იყო მიღწეული და არა „საკმარისად ზუსტად, რომ შემდგომ მათი განხორციელება მომხდარიყო“. მაგალითად, წითელი ჯვრის ჯგუფმა აღმოაჩინა, რომ დერეფნის ერთ-ერთი შემოთავაზებული გზა დანაღმული იყო. ორგანიზაცია ხელს უწყობდა სამხედრო მოლაპარაკებებსაც.<ref name="bbcr4today-20220307">{{Cite video|url=https://www.bbc.co.uk/sounds/play/m001546h|title=Today 7 Mar 2022|date=7 მარტი, 2022|access-date=7 მარტი, 2022}}</ref><ref name="nw-20220307">{{Cite news|last=Rahman|first=Khaleda|date=7 მარტი, 2022|title=Evacuation Route Offered to Fleeing Ukrainians Was Mined—Red Cross|work=Newsweek|url=https://www.newsweek.com/evacuation-route-offered-fleeing-ukrainians-mined-1685418|access-date=7 მარტი, 2022}}</ref> მარიუპოლში სამხედრო ცეცხლში მოჰყვა მთავარი გაზსადენი, რასაც გაზის მიწოდების მნიშვნელოვნად შეწყვეტა მოჰყვა.<ref name=":Evacuationpoint">{{Cite news |title=War in Ukraine live updates: Russia fires on civilian evacuation points in Mariupol, deputy mayor says |url=https://www.npr.org/live-updates/ukraine-chernobyl-russia-evacuation-mariupol#mariupol-official-says-russian-forces-fired-on-evacuation-points-breaching-the-cease-fire |access-date=2022-03-09 |website=NPR |language=en}}</ref> მოსახლეობის ევაკუაციის კიდევ ერთ მცდელობას ადგილი ჰქონდა 8 მარტს, მაგრამ უკრაინის მთავრობამ კვლავ დაადანაშაულა რუსეთი ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმის დარღვევაში. თავდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, რუსული მხარე ქალაქიდან ეგასასვლელ საევაკუაციო დერეფანს ბომბავდა.<ref>{{cite news |url=https://www.timesofisrael.com/ukraine-accuses-russia-of-attacking-humanitarian-corridors-as-civilians-flee-cities/ |title=Ukraine accuses Russia of attacking humanitarian corridors as civilians flee cities |last1=Zaks |first1=Dmitry |last2=Clark |first2=Dave |work=Agence France-Presse |publisher=The Times of Israel |date=8 მარტი, 2022 |access-date=8 მარტი, 2022}}</ref> [[ფაილი:Russian_bombing_of_Mariupol_(03).jpg|200პქ|მინი|მარჯვნივ|საცხოვრებელი კორპუსი ჭურვების მოხვედრის შემდეგ, 3 მარტი.]] ჰუმანიტარული დერეფნის გახსნის მიზნით ცეცხლის შეწყვეტის 9 მარტის მცდელობა ჩაიშალა; სერგეი ორლოვმა განაცხადა, რომ რუსმა ჯარისკაცება ცეცხლი გაუხსნეს მშენებლებსა და საევაკუაციო პუნქტებს. მანვე მარაგების უკმარისობის მდგომარეობა ძლიერ კრიტიკულად მოიხსენია — მაცხოვრებლები წყლის მისაღებად უკვე თოვლს ალღობდნენ.<ref name=":Evacuationpoint" /> ადგილობრივი ხელისუფლების ცნობით, მათ დაღუპული სამოქალაქო და სამხედრო პირებისათვის საძმო სასაფლაოს გათხრა მოუწიათ, რადგან ნორმალური დასაფლავება ფაქტობრივად შეუძლებელი გახდა.<ref>{{cite news |title=Mass grave set up in Mariupol as morgues overflow |url=https://www.bbc.com/news/live/world-europe-60657155 |access-date=9 მარტი, 2022 |work=BBC News |date=9 მარტი, 2022 |language=en-gb}}</ref> მოგვიანებით, ამავე დღესვე, საქალაქო რადამ (საკრებულომ) გაავრცელა ინფორმაცია, რომ რუსული ავიადარტყმის შედეგად დაზიანდა სამშობიარო სახლი და ბავშვთა საავადმყოფო.<ref>{{Cite news |date=2022-03-09 |title=Mariupol says children's hospital destroyed by Russian bombing |language=en |work=National Post |url=https://nationalpost.com/pmn/news-pmn/mariupol-says-childrens-hospital-destroyed-by-russian-bombing |access-date=2022-03-09}}</ref><ref>{{Cite news |date=2022-03-09 |title=Attacks hits Ukraine children's hospital, officials say |url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-kyiv-europe-2bed71c00916d44ea951c5809b446db3 |access-date=2022-03-09 |website=AP NEWS |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Harding |first1=Luke |title=‘Pure genocide’: civilian targets in Mariupol ‘annihilated’ by Russian attacks |url=https://www.theguardian.com/world/2022/mar/09/pure-genocide-civilian-targets-in-mariupol-annihilated-by-russian-attacks |work=The Guardian |date=9 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> უკრაინის ოფიციალური პირების განცხადებით, სულ მცირე 17 მშვიდობიანი მოსახლე დაიჭრა.<ref>{{cite news |last1=Harding |first1=Luke |title=‘Pure genocide’: civilian targets in Mariupol ‘annihilated’ by Russian attacks |url=https://www.cbc.ca/news/world/ukraine-russia-war-march9-1.6378100 |work=Associated Press|publisher=Canadian Broadcasting Corporation |date=9 მარტი, 2022 |accessdate=9 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> ქალაქის ხელისუფლების მონაცემებით, ამ დროისთვის ალყაში მოქცეულ ქალაქში 1207 მშვიდობიანი მცხოვრები იყო დაღუპული.<ref name="Newsweek">{{Cite news|url=https://www.newsweek.com/ukrainian-deputy-mayor-not-able-even-count-civilian-death-toll-1686362|website=[[Newsweek]]|title=Ukrainian Deputy Mayor 'Not Able Even to Count' Civilian Death Toll|author=Katherine Fung|access-date= 9 მარტი, 2022|date= 9 მარტი, 2022|language=en}}</ref> 11 მარტს საქალაქო რადამ (საკრებულომ) გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ამ დღემდე ალყის დროს დაიღუპა 1582 სამოქალაქო პირი.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.reuters.com/world/ukraines-mariupol-says-1582-civilians-killed-by-russian-shelling-blockade-2022-03-11/|website=[[Reuters]]|title=Ukraine's Mariupol says 1,582 civilians killed by Russian shelling and blockade|access-date= 11 მარტი, 2022|date= 11 მარტი, 2022|archive-date=11 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220311182007/https://www.reuters.com/world/ukraines-mariupol-says-1582-civilians-killed-by-russian-shelling-blockade-2022-03-11/|url-status=live |language=en}}</ref> === რუსების შესვლა ქალაქში === [[უკრაინის შეიარაღებული ძალები]]ს გენშტაბის 12 მარტის განცხადებით, მოწინააღმდეგემ დaიკავა ქალაქის აღმოსავლეთი გარეუბნები.<ref>{{cite news |last1=Пристанская |first1=Наталия |title=Россияне захватили восточные окраины Мариуполя, – Генштаб ВСУ |url=https://24tv.ua/ru/rossijane-zahvatili-vostochnye-okrainy-mariupolja-genshtab-vsu_n1902819 |access-date=19 მარტი, 2022 |work=24 Канал |date=12 მარტი, 2022 |language=ru}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Chernov |first1=Mstyslav |last2=Karmanu |first2=Yuras |title=Russian troops push towards Kyiv, key cities blockaded |url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-kyiv-europe-chechnya-b1ce8f7db6408fc78e9204385b6dc754 |access-date=2022-03-12 |work=Associated Press|date=12 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> მერი ვადიმ ბოიჩენკო 13 მარტს იტყობინებოდა, რომ უკანასკნელი 24 საათის განმავლობაში რუსულმა ძალბმა ქალაქი სულ მცირე 22-ჯერ დაბომბეს, რისთვისაც 100-ზე მეტი ბომბი გამოიყენეს. მან ასევე აღნიშნა, რომ საკვებისა და წყლის უკანასკნელი მარაგები იწურებოდა.<ref>{{Cite news |title=Ukraine's Mariupol city says 2,187 residents killed since start of war |url=https://www.devdiscourse.com/article/law-order/1960811-ukraines-mariupol-city-says-2187-residents-killed-since-start-of-war |access-date=2022-03-13 |agency=Reuters |publisher=Devdiscourse |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |title=Ukraine's Mariupol says city's last reserves of food and water are running out |url=https://www.reuters.com/world/europe/ukraines-mariupol-says-citys-last-reserves-food-water-are-running-out-2022-03-13/ |access-date=2022-03-13 |work=Reuters |language=en}}</ref> უკრაინის შინაგან საქმეთა სამინისტროს ცნობით, უკრაინის ეროვნულმა გვარდიამ საარტილერიო დარტყმებით მოწინააღმდეგის მრავალი ჯავშანტექნიკა გაანადგურა და ზიანი მიაყენა პირად შემადგენლობასაც.<ref>{{Cite news |title=Оборона Мариуполя: уничтожена бронетехника и живая сила врага |url=https://www.pravda.com.ua/rus/news/2022/03/14/7331129/ |date=13 მარტი, 2022 |access-date=14 მარტი, 2022 |first= Ольга |last=Глущенко |work=Украинская правда |language=ru }}</ref> ადგილობრივი მეჩეთის წინამძღოლის ინფორმაციით, თურქეთის 86 მოქალაქე მათი მთავრობისგან ელოდებოდა მარიუპოლიდან ევაკუაციას.<ref name="hurriyet">{{cite news |date=13 მარტი, 2022 |title=Turkey to evacuate citizens in Mariupol mosque: FM |url=https://www.hurriyetdailynews.com/turkey-to-evacuate-citizens-in-mariupol-mosque-fm-172184 |publisher=Hurriyet daily news |access-date=14 მარტი, 2022 |archive-date=14 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220314104410/https://www.hurriyetdailynews.com/turkey-to-evacuate-citizens-in-mariupol-mosque-fm-172184 |url-status=live |language=en}}</ref> 14 მარტს უკრაინის პრეზიდენტის მრჩეველი [[ოლექსი არესტოვიჩი|ოლექსი არესტოვიჩმა]] საქალაქო რადის მონაცემებზე დაყრდნობით განაცხადა, რომ მარიუპოლის ალყას 2500-ზე მეტი მშვიდობიანი მოსახლის სიცოხლე ემსხვერპლა.<ref name=":4">{{Cite news |title=Over 2,500 Mariupol residents killed so far in war - Ukrainian presidential advisor |url=https://www.reuters.com/world/europe/over-2500-mariupol-residents-killed-so-far-war-ukrainian-presidential-advisor-2022-03-14/ |access-date=14 მარტი, 2022 |work=Reuters |language=en}}</ref> საქალაქო რადის (საკრებულოს) მიერ კი 2357 ადამიანის სიკვდილი დადასტურდა.<ref>{{Cite news |title=Russian forces shoot at civilians in Hostomel |url=https://www.indiatoday.in/world/russia-ukraine-war/story/russian-forces-shoot-at-civilians-in-hostomel-1925524-2022-03-15 |date=15 მარტი, 2022 |access-date=15 მარტი, 2022 |work=India Today |archive-date=15 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220315074954/https://www.indiatoday.in/world/russia-ukraine-war/story/russian-forces-shoot-at-civilians-in-hostomel-1925524-2022-03-15 |url-status=live |language=en}}</ref> 13:00 საათზე განხორციელდა პირველი ევაკუაცია — ქალაქიდან გავიდა 150-ზე მეტი ავტომობილი. რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, ქალაქის გარეუბნების დაპყრობის შემდეგ იქ შეიტანეს 450 ტონამდე ჰუმანიტარული დახმარება.<ref>{{Cite news |title=First convoy of civilians escapes besieged Mariupol |url=https://www.aljazeera.com/news/2022/3/14/ukraine-russia-war-mariupol-evacuation-convoy |date=14 მარტი, 2022 |access-date=14 მარტი, 2022 |work=Al Jazeera |archive-date=14 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220314183056/https://www.aljazeera.com/news/2022/3/14/ukraine-russia-war-mariupol-evacuation-convoy |url-status=live |language=en}}</ref> უკრაინული ძალების თანახმად, მოკლეს მტრის 150 ჯარისკაცი და გაანადგურეს 10 რუსული სატრანსპორტო საშუალება.<ref>{{Cite news |title=ЗСУ відбили атаки на Маріуполь, знищили ворожу техніку і 150 загарбників – штаб |url=https://www.pravda.com.ua/news/2022/03/15/7331402/ |date=15 მარტი, 2022 |access-date=15 მარტი, 2022 |author=ОЛЬГА ГЛУЩЕНКО |work=Українська правда |language=uk |archive-date=14 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220314232512/https://www.pravda.com.ua/news/2022/03/15/7331402/ |url-status=live}}</ref> ამავე დღეს ჩეჩნეთის მეთაურმა რამზან კადიროვმა განაცხადა, რომ ალყაში ასევე მონაწილეობდნენ ჩეჩენი მებრძოლები და მცირე ხნით ქალაქშიც შევიდნენ, თუმცა შემდეგ უკან დაიხიეს. მისივე ცნობით, მარიუპოლში ჩეჩნურ ნაწილებს მეთაურობდა ახლო თანამებრძოლი და სახელმწიფო დუმის დეპუტატი [[ადამ დელიმხანოვი]].<ref>{{Cite news |last=Rasheed |first=Jillian Kestler-D'Amours,Zaheena |title=US warns China not to help Russia; Moscow-Kyiv talks to resume |url=https://www.aljazeera.com/news/2022/3/14/russia-ukraine-talks-to-resume-amid-moscow-advance-liveblog |access-date=15 მარტი, 2022 |website=aljazeera.com |archive-date=15 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220315062507/https://www.aljazeera.com/news/2022/3/14/russia-ukraine-talks-to-resume-amid-moscow-advance-liveblog |url-status=live |language=en}}</ref> [[ტიუმენი|ტიუმენში]] რუსეთის გენერალური შტაბის მთავარი სამმართველოს კაპიტანის, ალექსი გლუშჩაკის დაკრძალვაზე გაირკვა, რომ იგი მარიუპოლთან დაიღუპა, სავარაუდოდ, ბლოკადის ადრეულ ეტაპზე.<ref>{{cite news |last=Stewart |first=Will |date=14 მარტი, 2022 |title=Ukraine war: Russia admits first loss of GRU intelligence officer |url=https://www.standard.co.uk/news/world/russia-gru-general-killed-ukraine-war-vladimir-putin-b987888.html |access-date=15 მარტი, 2022 |website=Evening Standard |archive-date=14 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220314174724/https://www.standard.co.uk/news/world/russia-gru-general-killed-ukraine-war-vladimir-putin-b987888.html |url-status=live |language=en}}</ref> 15 მარტს ქალაქიდან გასვლა შეძლო დაახლოებით 4000-მა ავტომობილმა, ანუ 20&nbsp;000-მდე მცხოვრებმა.<ref>{{cite news|url=https://news.sky.com/story/ukraine-war-20-000-evacuated-from-mariupol-in-biggest-evacuation-yet-from-besieged-port-city-12566507|title=Ukraine war: 20,000 flee Mariupol in biggest evacuation yet from besieged port city|author=Andy Hayes|work=[[Sky News]]|date=15 მარტი, 2022|accessdate=16 მარტი, 2022|archive-date=15 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220315213712/https://news.sky.com/story/ukraine-war-20-000-evacuated-from-mariupol-in-biggest-evacuation-yet-from-besieged-port-city-12566507|url-status=live|language=en}}</ref> უკრაინის თანამდებობის პირის, [[ანტონ ჰერაშჩენკო]]ს თანახმად, რუსეთის 150-ე მოტომსროლელი დივიზიის მეთაური, გენერალ-მაიორი [[ოლეგ მიტიაევი]] ქალაქის შტურმის დროს მოკლეს.<ref name=":5">{{Cite news |date=15 მარტი, 2022 |title=Fourth Russian general killed in fighting, Ukraine says |work=Associated Press |via=The Washington Times |url=https://www.washingtontimes.com/news/2022/mar/15/oleg-mityaev-russian-general-killed-ukrainian-troo/ |access-date=16 მარტი, 2022 |archive-date=16 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220316030526/https://www.washingtontimes.com/news/2022/mar/15/oleg-mityaev-russian-general-killed-ukrainian-troo/ |url-status=live |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |title=Fourth Russian general killed in Ukraine, claims president Zelensky |url=https://www.msn.com/en-gb/news/world/fourth-russian-general-killed-in-ukraine-claims-president-zelensky/ar-AAVch7M |access-date=2022-03-18 |website=MSN |language=en-GB}}</ref> მარიუპოლში მდებარე [[დონეცკის საოლქო დრამატული თეატრი]]ს შენობაზე, რომელშიც ასობით მშვიდობიანი მოქალაქე იმყოფებოდა, რუსულმა ავიაციამ იერიში მიიტანა და გაანადგურა.<ref>{{Cite news |title=Ukraine rescuers search Mariupol theater rubble as Russian attacks continue |url=https://www.pbs.org/newshour/world/ukraine-rescuers-search-mariupol-theater-rubble-as-russian-attacks-continue |date=18 მარტი, 2022 |access-date=18 მარტი, 2022 |author=Andrea Rosa |work=Associated Press |publisher=PBS |language=en}}</ref> დონეცკის ოლქის გუბერნატორის, პავლო კირილენკოს მიხედვით, მოგვიანებით რუსულმა ძალებმა ცეცხლი გაუხსნეს აუზ „ნეპტუნს“.<ref>{{cite news|url=https://www.kiro7.com/news/trending/russia-attacks-ukraine-mariupol-theater-used-shelter-bombed/FCCS554IAVBJDJK6NWAU6ALSXI/|title=Russia attacks Ukraine: Mariupol theater used as shelter bombed|author=Natalie Drier|work=KIRO-TV|date=16 მარტი, 2022|accessdate=16 მარტი, 2022|language=en}}</ref> დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის ცნობით, მათ დაიკავეს მარიუპოლის აეროპორტი.<ref>{{cite news |title=Мариупольский аэропорт полностью перешел под контроль ДНР |url=https://ria.ru/20220318/mariupol-1778871851.html |work=РИА Новости |language=ru}}</ref> ქალაქის მერის თანახმად, შეტაკებებმა ცენტრამდე მიაღწია.<ref>{{cite news|url=https://www.rferl.org/a/ukraine-missile-lviv-russian-invasion/31759094.html|title=Fighting Reaches Center Of Mariupol As Putin Puts Up Defiant Appearance|work=[[Radio Free Europe/Radio Liberty]]|date=18 მარტი, 2022|accessdate=18 მარტი, 2022|language=en}}</ref> [[ფაილი:Ukrainian soldiers attack a Russian tank in Mariupol (1).jpg|მინი|უკრაინელი ჯარისკაცები უტევენ რუსულ ტანკს.]] 19 მარტს უკრაინულ და რუსულ ძალებს შორის ბრძოლები დაიწყო „[[აზოვსტალი]]ს“ კომბინატთან.<ref>{{Cite news |date=2022-03-19 |title=Russians push deeper into Mariupol as locals plead for help |language=en-CA |work=The Toronto Star |url=https://www.thestar.com/news/world/europe/2022/03/19/ukraines-leader-warns-war-will-cost-russia-for-generations.html |access-date=2022-03-19 |issn=0319-0781}}</ref> მომდევნო დღეს საქალაქო რადამ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ უკანასკნელი კვირის განმავლობაში რუსულმა მხარემ „რამდენიმე ათასი“ მაცხოვრებელი ძალით გაიყვანა ბანაკებისა და რუსეთის ქალაქების მიმართულებით.<ref name="auto9"/><ref>{{Cite news |first=Khrystyna Bondarenko, Ivan Watson, AnneClaire Stapleton, Tom Booth, and Alaa Elassar |title=Mariupol residents are being forced to go to Russia, city council says |url=https://www.cnn.com/2022/03/19/europe/mariupol-shelter-commander-ukraine-intl/index.html |access-date=2022-03-20 |website=CNN |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2022-03-20 |title=Mariupol says Russia forcefully deported thousands of people |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/world/europe/ukraines-mariupol-says-russia-forcefully-deported-thousands-its-people-2022-03-20/ |access-date=2022-03-20 |language=en}}</ref> აღნიშნული მოწინააღმდეგემ უარყო.<ref name="auto9"/> რუსული დაბომბვის შედეგად დაინგრა სამხატვრო სკოლის შენობა, რომელშიც 400-მდე ადამიანი იყო შეფარებული. მსხვერპლის შესახებ ინფორმაცია მაშინვე არ გავრცელებულა.<ref>{{cite news |title=Russian forces bomb school sheltering 400 people in Mariupol, city council says |url=https://edition.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-putin-news-03-20-22/h_b1c1cd7201927da836d75f3e95f324f9 |access-date=20 მარტი, 2022 |agency=CNN |date=20 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> 20 მარტსვე რუსეთის თავდაცვის სამინისტრომ ქალაქის დამცველებს გაუგზავნა წერილობითი მოთხოვნა კაპიტულაციის, იარაღის დაყრისა და ევაკუაციის შესახებ და წერილობითი პასუხი მოითხოვა გრინვიჩის დროით 02:00 საათისთვის.<ref>{{cite news |title=Ukraine has rejected Vladimir Putin's demand to surrender the stricken city of Mariupol. |url=https://www.lbc.co.uk/news/putin-ukraine-hours-surrender-besieged-mariupol/ |access-date=21 მარტი, 2022 |work=lbc |date=20 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> ულტიმატუმზე უკრაინის მთავრობამ და მარიუპოლის მერმა უარი განაცხადეს.<ref>{{cite news |title=Ukraine rejects Russian demand to surrender Mariupol and lay down arms |url=https://metro.co.uk/2022/03/21/ukraine-rejects-russias-ultimatum-to-surrender-mariupol-16311563/ |access-date=21 მარტი, 2022 |work=lbc |date=21 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> 21 მარტს „''[[CNN]]''“ იტყობინებოდა, რომ უკრაინული ბატალიონის ერთ-ერთი მეთაურის სიტყვებით ქალაქში „ბომბები ყოველ 10 წუთში ცვიოდა“.<ref name="auto9"/> 23 მარტს, სიტუაციის გაუარესების გამო, ადგილობრივმა ხელისუფლებამ, მათ შორის ქალაქის მერმა, მარიუპოლი დატოვა.<ref name="ISW" /> 24 მარტს რუსული ნაწილები მარიუპოლის ცენტრში გამოჩნდნენ.<ref>{{cite news |title=Ukraine war in maps: Tracking the Russian invasion |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60506682 |access-date=27 მარტი, 2022 |work=BBC News |date=27 მარტი, 2022}}</ref> დაიკავეს ღვთისმშობლის ტაძარი. ქალაქის ადმინისტრაციის განცხადებით, ისინი მოსახლეობის დემორალიზებას ცდილობდნენ — სახალხოდ ყვიროდნენ რუსების გამარჯვებების შესახებ, მათ შორის ოდესის „დაპყრობის“ თაობაზეც.<ref name="ISW">{{cite web |title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, MARCH 24 |url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-march-24 |access-date=27 მარტი, 2022 |work=Institute for the Study of War |language=en}}</ref> 27 მარტს ვადიმ ბოიჩენკო აცხადებდა, რომ მარიუპოლი ჯერ ისევ უკრაინის კონტროლის ქვეშ იყო, თუმცა მოწინააღმდეგის ჯარები ქალაქში ღრმად იყვნენ შეჭრილები და მოსახლეობა „სრულ ევაკუაციას“ საჭიროებდა. ამ მომენტისათვის უკრაინელ ჯარისკაცებს ამოეწურათ საჭმელი და სუფთა სასმელი წყალი; ერთ-ერთი ანალიტიკოსის აზრით, ისინი რამდენიმე დღის შემდეგ ვეღარ გააგრძელებდნენ ბრძოლას.<ref>{{Cite news |title=Mariupol Mayor Cites 'Thousands' Dead, Says 'Complete Evacuation' Needed |url=https://www.rferl.org/a/lviv-attack-humanitarian-corridors/31772646.html |access-date=2022-03-28 |website=Radio Free Europe/Radio Liberty |language=en}}</ref> ამის მიუხედავად, ალყაში მოქცეულმა სამხედროებმა უარი განაცხადეს ევაკუაციაზე, რადგან არ უნდოდათ თავისი დაჭრილი და დაღუპული თანამებრძოლებისა და მოქალაქეების დატოვება.<ref name="second month">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2022/03/27/world/europe/russia-ukraine-war-combat.html |title=As the war in Ukraine moves into its second month, fears grow of Mariupol’s fall to Russia.|author=Carlotta Gall|work=The New York Times|date=27 მარტი, 2022|accessdate=29 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> ამ დღეს დაინგრა კომპიუტერული მუზეუმი „კლუბ 8ბიტი“.<ref>{{cite news |title=Russia's invasion of Ukraine has destroyed a historic computer museum |url=https://www.engadget.com/club-8-bit-ukraine-destruction-154109115.html |website=Engadget |archiveurl= https://web.archive.org/web/20220328230223/https://www.engadget.com/club-8-bit-ukraine-destruction-154109115.html |archivedate=28 მარტი, 2022 |date=27 მარტი, 2022 |url-status=live|language=en}}</ref> 28 მარტს მერმა ვადიმ ბოიჩენკომ ტელეინტერვიუში გადაცხადა: „დღეს ჩვენ ოკუპანტთა ხელში ვიმყოფებით“.<ref>{{cite news|url=https://theweek.com/russo-ukrainian-war/1011874/mariupol-is-in-the-hands-of-russia-mayor-says|title=Mariupol is 'in the hands' of Russia, mayor says|date=29 მარტი, 2022|accessdate=29 მარტი, 2022|website=theweek.com|language=en}}</ref> მერიის წარმომადგენლის ცნობით, ალყის დაწყების დღიდან „თითქმის 5000 ადამიანი“ დაიღუპა.<ref>{{Cite news |url=https://www.reuters.com/world/europe/nearly-5000-people-killed-siege-ukraines-mariupol-mayors-office-2022-03-28/ |title=Nearly 5,000 people killed in siege of Ukraine's Mariupol - mayor's office |website=Reuters |access-date=28 მარტი, 2022|date=28 მარტი, 2022|language=en}}</ref> უკრაინის ხელისუფლების შეფასებით, „მარიუპოლის 20&nbsp;000-დან 30&nbsp;000-მდე მცხოვრები“ იძულებით გადაიყვანეს რუსეთში მდებარე ბანაკში.<ref name="Radio Liberty"/><ref name="Mariupol residents are being forced"/> დღის განმავლობაში კალმიუსის რაიონის ჩრდილოეთ ნაწილში რუსებმა დაიკავეს ადმინისტრაციული შენობა<ref>{{cite news|title=Devastated Mariupol teeters on the brink, but Ukrainian troops refuse to abandon the fallen|url=https://uk.news.yahoo.com/devastated-mariupol-teeters-brink-ukrainian-193740652.html |work=Yahoo News|date=28 მარტი, 2022|first=Robert|last=Mendick|access-date=5 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> და „აზოვის“ პოლკის სამხედრო შტაბი.<ref>{{cite news|url=https://www.portfolio.hu/global/20220328/elfoglaltak-az-oroszok-a-rettegett-azov-zaszloalj-egyik-bazisat-535959 |title=Elfoglalták az oroszok a rettegett Azov-zászlóalj egyik bázisát|language=hu|website=Portfolio|date=28 მარტი, 2022|access-date=5 აპრილი, 2022}}</ref> ამას გარდა, რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს წარმომადგენელმა იგორ კონაშენკომ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ჩამოაგდეს უკრაინული მი-8, რომელიც მარიუპოლისკენ „აზოვის“ პოლკის ევაკუაციისათვის მიფრინავდა.<ref name="UkrCas1">{{cite news|url=https://tass.com/politics/1428507|title=Russia says helicopter downed near Mariupol was headed to evacuate Azov unit leaders|language=en|work=Tass Russian News Agency|date=28 მარტი, 2022 |access-date=5 აპრილი, 2022}}</ref> მომდევნო დღეს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ რუსულმა ნაწილებმა უკრაინული ძალები სავარაუდოდ ორ და, შესაძლოა, სამ კერად გაყვეს.<ref name="March29">{{Cite news|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-march-29|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, MARCH 29|publisher=Institute for the Study of War |access-date=5 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> 2 აპრილს რუსებმა ქალაქის ცენტრში უკრაინის უშიშროების სამსახურის შენობა დაიკავეს,<ref>{{cite web |title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 2 |url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-2 |publisher=Institute for the Study of War |access-date=5 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> რის შემდეგაც ამ რაიონში ბრძოლების შესახებ ინფორმაცია არ გავრცელებულა. 6 აპრილს რუსეთის ოფიციალური პირები იტყობინებოდნენ უკრაინის სამხედრო-საზღვაო ძალების 503-ე საზღვაო ქვეითი ბატალიონის 267 მებრძოლის ტყვედ ჩაგდების შესახებ.<ref>{{cite news |title=Russia Says Ukrainian Marines Surrendered En-Masse In Mariupol; Western Experts Call It Putin's Propaganda |url=https://eurasiantimes.com/russia-says-marine-surrendered-en-masse-in-mariupol-ukrain/ |access-date=17 აპრილი, 2022 |work=Eurasian Times |date=6 აპრილი, 2022|quote= 267 Ukrainian marines from the 503rd Battalion of the Ukrainian Naval Forces opted to surrender in the encircled Mariupol}}</ref> დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის 7 აპრილს განცხადებით, მათ ქალაქის ცენტრი მთლიანად გაწმინდეს მოწინააღმდეგის მებრძოლებისგან. 1 აპრილს რუსების მიერ სამხრეთ-დასავლეთიდან დაწყებული შეტევის შემდეგ, 7 აპრილისთვის უკრაინელმა სამხედროებმა პორტის გარშემო ტერიტორიაზე ნაწილობრივი კონტროლი შეინარჩუნეს.<ref>{{cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-7|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 7|author1=Mason Clark|author2=Kateryna Stepanenko|author3=Karolina Hird|publisher=Institute for the Study of War|date=7 აპრილი, 2022|accessdate=12 აპრილი, 2022}}</ref> ამას გარდა, 7 აპრილს რუსულმა ძალებმა დაიკავეს ხიდი, რომელიც [[აზოვსტალი|„აზოვსტალის“ მეტალურგიულ კომბინატს]] უკავშირდებოდა.<ref>{{cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-8|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 8|author1=Mason Clark|author2=Kateryna Stepanenko|publisher=Institute for the Study of War|date=8 აპრილი, 2022|accessdate=12 აპრილი, 2022}}</ref> მომდევნო დღეს ოკუპანტებმა დაიკავეს პორტის სამხრეთი ნაწილი.<ref>{{cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-9|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 9|author1=Frederick W. Kagan|author2=George Barros|author3=Kateryna Stepanenko|author4=Karolina Hird|publisher=Institute for the Study of War|date=9 აპრილი, 2022|accessdate=12 აპრილი, 2022}}</ref> 10 აპრილს რუსების ხელში გადავიდა თევზის პორტი, რითაც „აზოვსტალსა“ და ქალაქის პორტში გამაგრებულ უკრაინულ ძალებს ერთმანეთთან სახმელეთო კომუნიკაცია გაუწყვიტეს.<ref name="10April">{{cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-10|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 10|author1=Mason Clark|author2=Kateryna Stepanenko|author3=Karolina Hird|publisher=Institute for the Study of War|date=10 აპრილი, 2022|accessdate=12 აპრილი, 2022}}</ref> მეორე დღეს დსრ-ის ძალები იტყობინებოდნენ, რომ მარიუპოლის 80% დაპყრობილი ჰქონდათ. ადგილობრივი უკრაინული ძალები ქალაქის დაცემას მალე ვარაუდობდნენ, რადგან თავდებოდა საბრძოლო მასალა. [[ომის შემსწავლელი ინსტიტუტი]]ს ანალიტიკოსების აზრით, ქალაქი ამ კვირაში დაეცემოდა.<ref name="11 April assessment">{{cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-11|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 11|author1=Mason Clark|author2=Karolina Hird|author3=George Barros|publisher=Institute for the Study of War|date=10 აპრილი, 2022|accessdate=12 აპრილი, 2022}}</ref> 11 აპრილს რუსულმა მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებმა გაავრცელეს ინფორმაცია, რომ უკრაინის 36-ე ცალკეული საზღვაო ქვეითი ბრიგადის 160 სამხედრო მოსამსახურე ტყვედ ჩავარდა თავის ტექნიკასთან ერთად.<ref>{{cite news|url=https://24happenings.com/top-world/174750.html|title=It became known about the Marines handed over to the Ukrainian Armed Forces in Mariupol|date=11 აპრილი, 2022|work=24 Happenings|quote=About 160 Marines surrendered to the Ukrainian Armed Forces (APU) in Mariupol.|access-date=17 აპრილი, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220411214754/https://24happenings.com/top-world/174750.html|archivedate=2022-04-11}}</ref> 11–12 აპრილის ღამეს<ref name="baranyuk">{{cite news|url=https://tass.ru/mezhdunarodnaya-panorama/14398327|title=Басурин сообщил об убийстве в Мариуполе командира 36-й бригады морской пехоты ВС Украины|language=ru|author=|work=Тасс|date=17 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022}}</ref> 36-ე საზღვაო ქვეითის ბრიგადის ჯარისკაცებმა ვოლოდიმირ ბარანიუკის მეთაურობით [[ილიჩის სახელობის მარიუპოლის მეტალურგიული კომბინატი|ილიჩის სახელობის მარიუპოლის მეტალურგიულ კომბინატთან]] სცადეს რუსული ნაწილების ალყის გარღვევა, თუმცა მას შემდეგ, რაც ისინი შეამჩნიეს, უფრო პატარა ჯგუფებად დაიყვნენ;<ref name="1000members">{{cite web|url=https://sofrep.com/news/russia-claims-1000-members-of-the-36th-marine-brigade-surrendered-in-mariupol/|title=Russia Claims 1,000 Members of the 36th Marine Brigade Surrendered in Mariupol|author=|publisher=SOFREP|date=14 April 2022|accessdate=18 April 2022}}</ref> მათმა ნაწილმა „აზოვსტალის“ კომბინატში „აზოვის“ პოლკთან შეერთება შეძლო.<ref name="13 April assessment">{{Cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-13|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 13|author1=Mason Clark|author2=Kateryna Stepanenko|author3=Karolina Hird|publisher=Institute for the Study of War|date=13 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022|language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Marines from 36th brigade break through to Azov fighters, defenders of Mariupol strengthen defense area |url=https://en.interfax.com.ua/news/general/823753.html |access-date=17 აპრილი, 2022 |work=Interfax-Ukraine |language=en}}</ref> გარღვევის მცდელობის დროს ტყვედ ჩავარდა 30-მდე საზღვაო ქვეითი.<ref name="13 April assessment"/> ბარანიუკის ბედი თავდაპირველად უცნობი იყო.<ref name="1000members"/> მოგვიანებით დონეცკის სახალხო რესპუბლიკის წარმომადგენლებმა განაცხადეს, რომ გარღვევის ბლოკირების დროს მათმა სპეცნაზმა ბარანიუკის ცხედარი ამოიცნო.<ref name="baranyuk"/> 12 აპრილს უკრაინელ საზღვაო ქვეითებთან ერთად მებრძოლი ბრიტანელი ჯარისკაცი იტყობინებოდა, რომ მისი ქვედანაყოფი საბრძოლო მასალისა, საკვებისა და სხვა მომარაგების ამოწურვის გამო დანებდა.<ref>{{cite news|url=https://www.thetimes.co.uk/article/british-fighter-captured-by-russians-in-mariupol-mrgbph35h|title=Briton Aiden Aslin 'surrenders' in Mariupol as he runs out of food|first=George Grylls, Charlie|last=Parker|via=www.thetimes.co.uk|access-date=17 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> შემდგომში, საღამოს,<ref name="Sadkov">{{cite news|url=https://english.pravda.ru/news/hotspots/151114-ukrainian_marines_voluntarily_surrendered/|title=More than 1,000 Ukrainian Marines voluntarily surrendered in Mariupol|author=Petr Ermilin|work=Pravda|date=12 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> რუსეთის წარმომადგენლებმა განაცხადეს, რომ ილიჩის სახელობის მარიუპოლის მეტალურგიულ კომბინატში დანებდა 36-ე ბრიგადის 1026 საზღვაო ქვეითი, მათ შორის 162 ოფიცერი.<ref name="13 April assessment"/><ref name="1026POW">{{cite news |title=Russia says over 1,000 Ukrainian marines surrender in Mariupol |url=https://www.reuters.com/world/europe/russia-says-1026-ukrainian-marines-surrendered-mariupol-2022-04-13/ |access-date=17 აპრილი, 2022 |work=Reuters |date=13 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Chechen chief Kadyrov says over 1,000 Ukrainian marines surrender in Mariupol |url=https://www.reuters.com/world/europe/chechen-chief-kadyrov-says-over-1000-ukrainian-marines-surrender-mariupol-2022-04-13/ |access-date=17 აპრილი, 2022 |work=Reuters |date=13 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> მათივე ინფორმაციით, ტყვეებს შორის 400 დაჭრილი მებრძოლი იყო.<ref name="1026POW"/> მოგვიანებით, რუსულმა მხარემ კიდევ 134 ტყვედ აყვანილის შესახებ გაავრცელა ინფორმაცია.<ref>{{cite news|url=https://www.aa.com.tr/en/russia-ukraine-war/134-more-ukrainian-servicemen-surrendered-in-mariupol-russia/2563495|title=134 more Ukrainian servicemen surrendered in Mariupol: Russia|website=aa.com.tr|date=14 აპრილი, 2022|quote=This means a total of 1,160 Ukrainian soldiers and officers laid down their weapons in Mariupol on Wednesday|access-date=17 აპრილი, 202 |language=en}}</ref> ომის შემსწავლელმა ინსტიტუტმა მასობრივი ჩაბარების შესახებ განცხადებები „სავარაუდო ტყუილად“ მიიჩნია. 13 აპრილს რუსულმა ნაწილებმა დაიკავეს ილიჩის კომბინატი.<ref name="13 April assessment"/> პოლკის მეთაურმა [[დენის პროკოპენკო]]მ დაადასტურა საზღვაო ქვეითების შემოერთება და მათი ნაწილის ჩაბარებაც და გააკრიტიკა ისინი.<ref>{{Cite news|url=https://edition.cnn.com/europe/live-news/ukraine-russia-putin-news-04-13-22/h_e4502c33d6704e73feb5fb5b43937d08|title=Ukrainian commanders defending Mariupol say their units were able to link up despite relentless attacks|author=Aditi Sangal, Adrienne Vogt, Helen Regan, Matias Grez, Jeevan Ravindran, Laura Smith-Spark, Maureen Chowdhury, Mike Hayes|date=13 აპრილი, 2022|website=CNN|language=en}}</ref> ამავე დღეს რუსეთმა გამოაცხადა, რომ მთლიანად დაიკავა მარიუპოლის სავაჭრო პორტი,<ref>{{cite news|url=https://tass.com/economy/1437337|title=Mariupol commercial sea port fully liberated from Azov regiment's Nazi fighters|author=|work=Тасс|date=13 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> რაც სამი დღის შემდეგ დადასტურდა.<ref name="17 April assessment">{{Cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-17|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 17|author1=Mason Clarke|author2=George Barros|publisher=Institute for the Study of War|date=17 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> === წინააღმდეგობა „აზოვსტალის“ მეტალურგიულ კომბინატში === ==== „აზოვსტალის“ კომბინატისკენ უკან დახევა ==== 15 აპრილს 36-ე ბრიგადის მეთაურმა სერჰი ვოლინამ სამხედრო დახმარების მიწოდებისა და ბლოკადის გარღვევისკენ მოუწოდა. მან ასევე აღნიშნა, რომ სიტუაცია კრიტიკული იყო და გააფთრებული ბრძოლები მიმდინარეობდა და დახმარების მიღება და ბლოკადის გარღვევა რაც შეიძლება მალე უნდა მოხერხებულიყო.<ref>{{cite news |last1=Drozd |first1=Yulia |title=Ukrainian commander issues urgent plea in Mariupol |url=https://abcnews.go.com/International/live-updates/russia-ukraine/?id=83931446#84099173 |website=ABC News |publisher=ABC News Network |access-date=15 აპრილი, 2022 |language=en |date=15 აპრილი, 2022}}</ref> ამავე დღეს უკრაინის თავდაცვის სამინისტროს ოფიციალურმა წარმომადგენელმა ოლექსანდრ მოტუზიანიკმა განაცხადა, რომ რუსულმა მხარემ მარიუპოლში შორსმოქმედი ბომბდამშენი [[ტუ-22მ|ტუ-22მ3]]-ის გამოყენება დაიწყო.<ref>{{cite news |title=Russian Tu-22M3 bombers strike Mariupol |url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3458521-russian-tu22m3-bombers-strike-mariupol.html |access-date=17 აპრილი, 2022 |work=Ukrinform |language=en}}</ref> „აზოვსტალის“ მეტალურგიული კომბინატი, რომელიც წინააღმდეგობის რამდენიმე კერის გულს წარმოადგენს, კარგად არის დაცული და ითვლება „ციხესიმაგრედ ქალაქში“, რამდენადაც ამ ძალიან დიდ კომპლექსის აღმოჩენა რთულია, აქვს სახელოსნოები, რომელთა განადგურება ჰაერიდან ძალიან ძნელია, და მრავალი მიწისქვეშა გვირაბი.<ref>{{cite news |title=‘Fortress in a city’: steel plant becomes Ukrainian hold-out in Mariupol |url=https://www.theguardian.com/world/2022/apr/15/fortress-in-a-city-steel-plant-becomes-ukrainian-redoubt-in-mariupol |access-date=20 აპრილი, 2022 |work=the Guardian |date=15 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> დღის განმავლობაში დაიკავეს უკრაინის ეროვნული გვარდიის მე-12 ოპერატიული დანიშნულების ბრიგადის ბაზა ქალაქის დასავლეთ ნაწილში.<ref name="16April">{{cite web |last1=Kagan |first1=Frederick W. |last2=Kateryna |first2=Stepanenko |last3=Hird |first3=Karolina |title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 16 |url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-16 |publisher=Institute for the Study of War |access-date=20 აპრილი, 2022 |language=en |date=16 აპრილი, 2022}}</ref> 16 აპრილს დსრ-ის ჯარები შევიდნენ მარიუპოლის პლაჟთან ახლოს მდებარე პოლიციის განყოფილებაში,<ref name="16April"/> რუსები კი — პორტში გემების მოძრაობის სამმართველო ცენტრში.<ref name="17 April assessment" /> ამის შემდეგ, რუსეთის მხრიდან გავრცელდა განცხადება, რომ ქალაქის ყველა რაიონი გაიწმინდა და მოწინააღმდეგე მხოლოდ „აზოვსტალის“ კომბინატში იყო გამაგრებული.<ref name="allurban"/> აღნიშნული არ დადასტურდა — ბრძოლებს ადგილი ჰქონდა პრიმორსკის რაიონის დასავლეთ ნაწილშიც.<ref>{{cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-17|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 17|publisher=Institute for the Study of War|date=17 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> პორტის დაპყრობიდან რამდენიმე დღეში საზღვაო ქვეითების ოფიცერმა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ქვეითებისა და „აზოვის“ პოლკის მიერ განხორციელებული ოპერაციის შედეგად პორტიდან დაახლოებით 500 უკრაინელი მესაზღვრისა და ეროვნული გვარდიის წევრის ევაკუავია მოხერხდა, რადგან მათ საბრძოლო მასალა ამოეწურათ. ოფიცრის თქმით, უკრაინულმა ძალებმა ჯავშანტექნიკის საშუალებით გაარღვიეს მოწინააღმდეგის პოზიციები და ცეცხლით გადაფარეს 500 სამხედროს ევაკუაცია „აზოვსტალისკენ“.<ref name="rescue500">{{cite news |title=Marines and “Azov” rescue 500 fighters from the port of Mariupol - media |url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2022/04/20/7340941/ |access-date=20 აპრილი, 2022 |work=Ukrayinska Pravda |language=en}}</ref> 18 აპრილის მონაცემებით, საბრძოლო მოქმედებების დროს ქალაქის 95% განადგურდა. დამცველებმა რუსეთის მიერ მიცემული ულტიმატუმი კაპიტულაციის შესახებ დააიგნორეს და ბოლომდე ბრძოლა გადაწყვიტეს. საპასუხოდ რუსულმა მხარემ ყველას განადგურებით დაემუქრა, ვინც წინააღმდეგობას გააგრძელებდა.<ref name="defy demand">{{cite news|url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-zelenskyy-kyiv-business-europe-893384be23cf0fc1c0b9e566de372046|title=Ukrainian defenders in Mariupol defy surrender-or-die demand|author1=Adam Schreck|author2=Mystyslav Chernov|work=The Associated Press|date=18 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> სამხედრო ექსპერტის შეფასებით, ქალაქში ჯერ კიდევ შეიძლებოდა 500-დან 800-მდე უკრაინელი სამხედრო ყოფილიყო.<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-61135901|title=Ukraine war: Mariupol defenders will fight to the end says PM|author=|work=BBC|date=18 აპრილი, 2022|accessdate=18 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> რუსეთის ოფიციალური პირების განცხადებით კი, მარიუპოლში 2500 უკრაინელი და 400 უცხოელი მოხალისე ჯარისკაცი რჩებოდა.<ref name="defy demand" /> ==== „აზოვსტალის“ კომბინატის ალყა ==== 20 აპრილს რუსეთისა და დსრ-ის ჯარებმა მცირედ წაიწიეს „აზოვსტალის მიმართულებით“.<ref>{{Cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-20|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, APRIL 20|author1=Mason Clarke|author2=George Barros|author3=Karolina Hird|publisher=Institute for the Study of War|date=20 აპრილი, 2022|accessdate=20 აპრილი, 2022|language=en}}</ref> 21 აპრილს რუსეთის პრეზიდენტმა ვლადიმერ პუტინმა ჯარებს უბრძანა, რომ არ მიეტანათ შტურმი მეტალურგიულ კომბინატზე და ამის ნაცვლად ბლოკადაში მოექციათ ის. ასევე აღნიშნა, რომ „მარიუპოლის გათავისუფლების“ ოპერაცია წარმატებით დასრულდა. უკრაინულმა მხარემ ასეთი კომენტარები და შტურმის მაგივრად ბლოკადის დაწყება რუსეთის მიერ მარიუპოლის აღების უუნარობაზე მიუთითებდა.<ref>{{Cite news |last=Schreck |first=Adam |date=2022-04-21 |title=Putin claims Mariupol win but won't storm Ukrainian holdout |url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-putin-kyiv-business-europe-f0e1cd893715eda1e6bef696d9c47db3 |access-date=2022-04-21 |website=AP NEWS |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Putin calls off plan to storm Mariupol plant, opts for blockade instead |url=https://www.reuters.com/world/europe/putin-cancels-russian-plans-storm-mariupol-steel-plant-opts-blockade-instead-2022-04-21/ |website=Reuters |publisher=Thomson Reuters |access-date=21 აპრილი, 2022 |language=en |date=21 აპრილი, 2022}}</ref> [[გაერთიანებული სამეფო]]ს გაერთიანებული ძალების სარდლობის ყოფილი მეთაურის, გენერალ სერ რიჩარდ ბერნსის შეფასებით, კომბინატის დასაკავებლად ბრძოლას ქალაქზე და მის გზებზე კონტროლისათვის უკვე აღარ ჰქონდა გადამწყვეტი მნიშვნელობა, რადგან რუსეთი და ყირიმი ხმელეთით უკვე იყვნენ ერთმანეთთან დაკავშირებული. მისი აზრით, კომბინატში უკრაინელთა დასამარცხებლად რუსეთს ძალიან გაუჭირდებოდა და ორივ ემხრიდან დიდ დანაკარგებს გამოიწვევდა.<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/live/world-europe-61157670?ns_mchannel=social&ns_source=twitter&ns_campaign=bbc_live&ns_linkname=6261252db1e16c43aefe6d26%26Steelworks%20battle%20was%20militarily%20irrelevant%20to%20Russia%20-%20former%20armed%20forces%20chief%262022-04-21T10%3A28%3A37%2B00%3A00&ns_fee=0&pinned_post_locator=urn:asset:4cf0b468-fc6a-4070-bdde-a630db279617&pinned_post_asset_id=6261252db1e16c43aefe6d26&pinned_post_type=share|title=Steelworks battle was militarily irrelevant to Russia - former armed forces chief|author=Yvette Tan|work=BBC News|date=21 აპრილი, 2022|accessdate=25 აპრილი, 2022}}</ref> მიუნედავად ბლოკირების ბრძანებისა, რუსული ჯარები მოწინააღმდეგის პოზიციებს რიგ ადგილებში 20 მეტრამდე მიუახლოვდნენ.<ref>{{cite news|url=https://www.yahoo.com/news/inside-azovstal-plant-ukrainian-sergeant-115750505.html|title=Inside Azovstal Plant, Ukrainian Sergeant Prays for Rescue|author=Michael Schwirtz|work=Yahoo! News|date=22 აპრილი, 2022|accessdate=22 აპრილი, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220426060301/https://www.yahoo.com/news/inside-azovstal-plant-ukrainian-sergeant-115750505.html|archivedate=2022-04-26}}</ref> ითვლება, რომ 22 აპრილს რუსულმა ძალებმა დასავლეთ პრიმორსკის რაიონი მთლიანად გაწმინდეს, ბრძოლების შესახებ ცნობები აღარ გავრცელებული, დარჩენილი უკრაინული ნაწილები კი „აზოვსტალის“ მეტალურგიულ კომბინატში იყვნენ გამაგრებული.<ref name="22 April analysis">{{Cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-22|title=Russian Offensive Campaign Assessment, April 22|first1=Mason|last1=Clarke|first2=George|last2=Barros|first3=Kateryna|last3=Stepanenko|first4=Karolina|last4=Hird|website=[[Institute for the Study of War]]|date=22 აპრილი, 2022|accessdate=22 აპრილი, 2022}}</ref> 23 აპრილს, უკრაინის მონაცემებით, განახლდა კომბინატის ავიადარტყმები და სახმელეთო შტურმი. პრეზიდენტის მრჩევლის თანახმად, მოწინააღმდეგე უკრაინელ დამცველთა უკანასკნელი წინააღმდეგობის განადგურებას ცდილობდა „აზოვსტალის“ რაიონში.<ref>{{cite news |date=23 აპრილი, 2022 |title= Ukraine battered again; Zelenskyy says US officials to visit|url= https://apnews.com/article/russia-ukraine-kyiv-business-europe-moscow-07659d866eb9496caf00842c3a90f36c|author1=David Keyton|author2=Yesica Fisch|work=Associated Press|accessdate=25 აპრილი, 2022}}</ref> დამოუკიდებელი წყაროების მიერ ეს არ დადასტურებულა.<ref>{{cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-23|title=Russian Offensive Campaign Assessment, April 23|author1=Frederick W. Kagan|author2=Kateryna Stepanenko|author3=Karolina Hird|work=[[Institute for the Study of War]]|date=23 აპრილი, 2022|accessdate=25 აპრილი, 2022}}</ref> უკრაინის უშიშროების სამსანურის უფროსის ოლექსი დანილოვის თანახმად, ღამით შვეულმფრენის დახმარებით ალყაშემორტყმულებს მომარაგება მიაწოდეს.<ref>{{Cite news |title=Ukraine war: A dozen crack Russian military units redeployed from Mariupol as Kyiv claims to have rearmed blockaded district with daring night-time helicopter drop |url=https://news.sky.com/story/ukraine-war-a-dozen-crack-russian-military-units-redeployed-from-mariupol-as-kyiv-claims-to-have-rearmed-blockaded-district-with-daring-night-time-helicopter-drop-12596545 |author=Connor Sephton|date=23 აპრილი, 2022|access-date=23 აპრილი, 2022|website=Sky News |language=en}}</ref> ამავე დღეს გავრცელდა ცნობა, რომ რუსეთმა მარიუპოლიდან აღმოსავლეთ უკრაინის ფრონტზე 12 ქვედანაყოფი გადაისროლა.<ref>{{cite news|url=https://news.sky.com/story/ukraine-war-a-dozen-crack-russian-military-units-redeployed-from-mariupol-as-kyiv-claims-to-have-rearmed-blockaded-district-with-daring-night-time-helicopter-drop-12596545|title=Ukraine war: A dozen crack Russian military units redeployed from Mariupol as Kyiv claims to have rearmed blockaded district with daring night-time helicopter drop|author=Connor Sephton|work=Sky News|date=23 აპრილი, 2022|accessdate=3 მაისი, 2022}}</ref> მომდევნო დღეს უკრაინული პოზიციების დაბომბვა გაგრძელდა. გავრცელდა ინფორმაციაც, რომ რუსული ძალები შესაძლოა ანალ შტურმს გეგმავდნენ.<ref>{{cite web|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-april-24|title=Russian Offensive Campaign Assessment, April 23|author1=Mason Clarke|author2=Kateryna Stepanenko|work=[[Institute for the Study of War]]|date=24 აპრილი, 2022|accessdate=25 აპრილი, 2022}}</ref> უკრაინული მხარის ინფორმაციით, 27-28 აპრილის ღამეს კომბინატზე ყველაზე ძლიერი ავიადარტყმები მიიტაწეს: განხორციელდა 50 მეტი დარტყმა [[ტუ-22მ#ტუ-22მ3|ტუ-22მ3]], [[სუ-25]] და [[სუ-24]] თვითმფრინავებიდან. დაზიანდა სამხედრო საველე ჰოსპიტალი, დაჭრილთა რაოდენობა 170-დან 600-ზე მეტამდე გაიზარდა.<ref>{{cite news|url=https://edition.cnn.com/europe/live-news/russia-ukraine-war-news-04-28-22/h_dd62bedc8e546d2ac1e63fe1f9c5c89e|title=Mariupol steel plant suffers "heaviest airstrikes so far," Ukrainian official says|author1=Tim Lister|author2=Olga Voitoivych|work=Cable News Network|date=28 აპრილი, 2022|accessdate=3 მაისი, 2022}}</ref><ref>{{cite news|url=https://edition.cnn.com/europe/live-news/russia-ukraine-war-news-04-29-22/h_033255be05675f2de9686e1c2e430dff|title=600 injured in recent bombing of Azovstal steel plant, Mariupol mayor says|author=Tim Lister|work=Cable News Network|date=29 აპრილი, 2022|accessdate=3 მაისი, 2022}}</ref> ==== წინააღმეგობა და მშვიდობიანი მოსახლეობის ევაკუაცია ==== 30 აპრილს [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია]]მ და [[წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტი|წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტმა]] [[ჰუმანიტარული დერეფანი|ჰუმანიტარული დერეფნების]] საშუალებით დაიწყეს მოსახლეობის ევაკუაცია.<ref>{{Cite news|date=1 მაისი, 2022|title=Ukraine: UN-Red Cross operation underway to evacuate civilians from stricken Mariupol plant|url=https://news.un.org/en/story/2022/05/1117342|access-date=2 მაისი, 2022|website=UN News|language=en|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220501204648/https://news.un.org/en/story/2022/05/1117342|archivedate=2022-05-01}}</ref><ref name=":1">{{Cite news |date=1 მაისი, 2022|title=Go inside the civilian evacuation of Mariupol's besieged Azovstal steel plant |language=en-AU |work=ABC News |url=https://www.abc.net.au/news/2022-05-02/inside-the-mariupol-azovstal-steel-plan-evacuation/101029722 |access-date=2 მაისი, 2022}}</ref> ეს დერეფანი გაეროს გენერალური მდივნის [[ანტონიუ გუტერეში|ანტონიუ გუტერეშის]] მოსკოვში ვიზიტის შემდეგ შეიქმნა, იგი პირადად გამოვიდა ჰუმანიტარული დერეფნების შესახებ შეთანხმებაში შუამავლად.<ref name=":1" /> ამ დღეს 20-მა მშიდობიანმა დატოვა კომბინატის ტერიტორია, რუსული მასობრივი ინფორმაციის საშუალებების თქმით კი, მათი რიცხვი 25 იყო. მოლაპარაკებები მიდოდა დარჩენილი 1000 ან მასთან მიახლოებული რაოდენობის მოქალაქის გასათავისუფლებლად.<ref>{{Cite news |title=Ukraine latest news: Safe passage for civilians to leave Mariupol under way - UN |url=https://www.bbc.co.uk/news/live/world-europe-61252785 |author=Tiffany Wertheimer|date=1 მაისი, 2022|access-date=2 მაისი, 2022|website=BBC News |language=en-gb}}</ref><ref>{{Cite news |date=30 აპრილი, 2022|title=Mariupol civilians leave besieged Azovstal steelworks |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-61285178 |access-date=2 მაისი, 2022}}</ref> „აზოვის“ პოლკის მებრძოლების სულ მცირე ორმა მეუღლემ მოუწოდა იმ 2000-მდე სამხედროს ფაკუაციისკენ, რომლებიც სამოქალაქო მოსახლეობის ევაკუაციის შემდეგ დარჩებოდნენ კომბინატში, რადგან შიშობდნენ რუსების მიერ სამხედრო ტყვეების მიმართ ცუდ მოპყრობაზე და საკვებისა და მედიკამენტების მცირე მარაგზე.<ref>{{Cite news |last=Thomas |first=Trisha |date=30 აპრილი, 2022|title=Wives of Mariupol defenders appeal for soldiers' evacuation |url=https://abcnews.go.com/International/wireStory/wives-mariupol-defenders-appeal-soldiers-evacuation-84414406 |access-date=2 მაისი, 2022|website=ABC News |language=en}}</ref> 2 მაისს 100 მშვიდობიანის ევაკუაცია მოხერხდა.<ref>{{Cite news |date=1 მაისი, 2022|title=At least 100 civilians evacuated from Azovstal plant in Mariupol, Zelenskyy says |language=en-AU |work=ABC News |url=https://www.abc.net.au/news/2022-05-02/100-civilians-evacuated-from-azovstal-plant/101029634 |access-date=2 მაისი, 2022}}</ref> რუსული ავიაცია, აშშ-ის თავდაცვის დეპარტამენტის მონაცემებით, მარიუპოლში [[უმართავი ბომბი|უმართავ ბომბებს]] იყენებდა.<ref>{{Cite news |date=2 მაისი, 2022|title=Russians Make Minimal Progress in the Donbas, DOD Official Says |url=https://www.defense.gov/News/News-Stories/Article/Article/3016826/russians-make-minimal-progress-in-the-donbas-dod-official-says/ |author=David Vergun|work=U.S. Department of Defense|access-date=3 მაისი, 2022}}</ref> გავრცელდა ცნობაც, რომ რუსეთის სახმელეთო ჯარები დონბასში პოზიციებს გასაძლიერებლად აქედან გადიოდნენ. აშშ-ის თავდაცვის უწყების ცნობით, მარიუპოლის გარშემო რუსების ძალისხმევა ძირითადად ავიადარტყმების მიტანისკენ იყო მიმართული.<ref>{{Cite news |date=2 მაისი, 2022|title=Russians leaving Mariupol, progress in Donbas 'minimal at best': US|url=https://abcnews.go.com/International/live-updates/russia-ukraine/?id=83931446#84447492 |author=Matt Seyler|work=ABC News|access-date=3 მაისი, 2022}}</ref> 3 მაისს „აზოვსტალზე“ განახლდა ჯარების შეტევა.<ref>{{Cite news |title=Russian troops begin to storm Azovstal plant |url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3473864-russian-troops-begin-to-storm-azovstal-plant.html |access-date=2022-05-05 |website=www.ukrinform.net |language=en}}</ref> მეორე დღეს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ რუსები კომბინატში შეიჭრნენ.<ref>{{Cite news |title=Russians break into the Azovstal plant in Mariupol - sources |url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2022/05/4/7343969/ |access-date=2022-05-05 |website=Ukrayinska Pravda |language=en}}</ref> დაიწყო, როგორც იტყობინებოდნენ, მძიმე სისხლისმღვრელი ბრძოლები.<ref>{{cite news|url= https://www.bbc.com/news/world-europe-61327638 | title= Ukraine war: Zelensky plea as Russians seek Mariupol endgame | work=BBC |date=4 მაისი, 2022 |language=en}}</ref> 4 მაისს [[დავით არახამია]]მ განაცხადა, რომ უკვე მეორე დღეა, რაც კომბინატის შტურმის მცდელობა მიმდინარეობს, რუსი ჯარისკაცები კი უკვე „აზოვსტალის“ ტერიტორიაზე იმყოფებოდნენ.<ref>{{cite news|url= https://www.reuters.com/world/europe/russian-troops-enter-azovstal-plant-top-ukrainian-lawmaker-says-2022-05-04/ | title= Russian troops enter Azovstal plant, top Ukrainian lawmaker says | work=Reuters| date=5 მაისი, 2022 |language=en}}</ref> 5 მაისს უკრაინის პრეზიდენტის ადმინისტრაციის უფროსის მრჩეველმა [[ოლექსი არესტოვიჩი|ოლექსეი არესტოვიჩმა]] განაცხადა, რომ უკრაინელმა სამხედროებმა აზოვსტალში მტერი მოიგერიეს — „შეგვიძლია ვთქვათ, რომ გუშინ რუსული ჯარები შევიდნენ აზოვსტალის ტერიტორიაზე და ჩვენმა დამცველებმა ისინი მოიგერიეს“. მისივე თქმით, ბევრი ურთიერთგამომრიცხავი ინფორმაცია ვრცელდებოდა, ბრძოლა კვლავ მიმდინარეობდა, სხვა ინფორმაციები კი ზუსტდებოდა.<ref>{{cite news |title=ჩვენმა დამცველებმა აზოვსტალში მტრის შეტევა მოიგერიეს — არესტოვიჩი |url=https://on.ge/story/103525-ჩვენმა-დამცველებმა-აზოვსტალში-მტრის-შეტევა-მოიგერიეს-არესტოვიჩი |access-date=5 მაისი, 2022 |work=On.ge |date=5 მაისი, 2022 |language=ka}}</ref> ამავე დღეს რუსეთის მხრიდან 300-მდე მშვიდობიანმა მიიღო ნებართვა კომბინატიდან ევაკუაციაზე.<ref>{{cite news|url= https://news.sky.com/story/ukraine-war-300-civilians-evacuated-from-mariupol-after-russia-opens-humanitarian-corridors-12605659 | title= Ukraine war: 300 civilians evacuated from Mariupol after Russia opens humanitarian corridors | work=Sky News|date=5 მაისი, 2022 }}</ref> უკრაინული მხარის განცხადებით, რუსებმა შეჭრა ელექტრიკოსის დახმარებით შეძლეს, რომელმაც მათ მიწისქვეშა გვირაბების ქსელის შესახებ ინფორმაცია გადასცა და ამ „გამყიდველისგან მიღებული ინფორმაციის გამოყენებით დაიწყეს წინა დღეს შტურმი“.<ref>{{cite news |title='Seemed like goodbye': Mariupol defenders make their stand |url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-war-aab9f48d6c4941d2f4d4b5d3fa8ed751 |access-date=14 მაისი, 2022 |work=AP NEWS |date=5 მაისი, 2022 |language=en}}</ref> 5 მაისს „''[[The Telegraph]]''“ იტყობინებოდა, რომ რუსეთმა კომბინატის დაბომბვა გააძლიერა, იყენებდნენ [[თერმობარიული ბომბი|თერმობარიულ ბომბებს]], რათა დარჩენილი უკრაინელი ჯარისკაცების წინააღმდეგ, რომლებმაც მთვრობასთან კავშირი დაკარგეს, საცეცხე საშუალებების გამანადგურებელი ძალა გაეზარდათ. თავის ბოლო განცხადებაში ზელენსკიმ ალყაშემორტყმული კომბინატის დაცვის მეთაურს უფლება მისცა გაძლიერებული შეტაკებების დროს აუცილებლობის შემთხვევაში დანებებოდა მტერს.<ref>{{cite news |last1=Vasilyeva |first1=Nataliya |title=Ukraine loses contact with Azovstal defenders as Russian troops storm steelworks |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2022/05/04/besieged-azovstal-steelwork-bunker-survivors-stave-hunger-frying/ |access-date=14 მაისი, 2022 |work=The Telegraph |date=4 მაისი, 2022 |language=en}}</ref> გაეროს მონაცემებით, 6 მაისს სულ 500 მშვიდობიანი მოქალაქის ევაკუაცია განხორციელდა. „აზოვის“ პოლკის განცხადებით, დაიღუპა ერთი და დაიჭრა ექვსი ჯარისკაცი, რომლებიც მათ ევაკუაციაში ეხმარებოდნენ.<ref>{{cite news |last1=Kantchev |first1=Georgi |last2=Marson |first2=James |title=Fresh Rescue Efforts Under Way at Ukraine’s Azovstal Steel Plant |url=https://www.wsj.com/amp/articles/fresh-rescue-efforts-under-way-at-ukraines-azovstal-steel-plant-11651832346 |access-date=14 მაისი, 2022 |work=Wall Street Journal |date=6 მაისი, 2022 |language=en}}</ref> 7 მაისს უკრაინის ხელისუფლებამ გამოაცხადა, რომ „აზოვსტალის“ კომბინატიდან ევაკუირებული იყო ყველა ქალი, ბავშვი და მოხუცი.<ref>{{cite news |title=Ukraine says all women, children and elderly out of besieged Azovstal plant |url=https://www.dw.com/en/ukraine-says-all-women-children-and-elderly-out-of-besieged-azovstal-plant-live-updates/a-61716143 |work=Deutsche Welle |access-date=7 მაისი, 2022 |language=en |date=7 მაისი, 2022}}</ref><ref>{{cite news |last1=Toman |first1=Siobhan |title=Women, children, elderly out of besieged plant - Ukraine |url=https://www.bbc.com/news/live/world-europe-61343815 |work=BBC News |access-date=7 მაისი, 2022 |language=en |date=7 მაისი, 2022}}</ref><ref>{{cite news |last1=Lister |first1=Tim |last2=Presniakova |first2=Julia |last3=Voitovych |first3=Olga |title="All women, children and elderly" have been evacuated from Azovstal, Ukrainian government says |url=https://www.cnn.com/europe/live-news/russia-ukraine-war-news-05-07-22/h_456dfc3da83069be92f71477358b870a |work=CNN |access-date=7 მაისი, 2022 |date=7 მაისი, 2022 |language=en}}</ref> ==== ალყაშემორტყმული ჯარისკაცები ==== 8 მაისს 36-ე საზღვაო ქვეითი ბრიგადის მეთაურმა სერჰი ვოლინსკიმ გაავრცელა თხოვნა, რომ „უმაღლეს ძალებს ეპოვათ გზები მათი გადარჩენისათვის“. მისი განცხადებით, ჯოჯოხეთურ გარემოში იმყოფებოდნენ, სადაც გარშემო ტკივილი, შიმშილი, ცრემლები, შიში, სიკვდილი იყო და მთელი მსოფლიო ამ საინტერესო ეპიზოდს შესცქეროდა. პრეზიდენტი ზელენსკი გამოეხმაურა და აღნიშნა, რომ მუშაობდნენ თავისი სამხედროების ევაკუაციაზე.<ref>{{cite news |last1=Rasheed |first1=Zaheena |last2=Siddiqui |first2=Usaid |last3=Pietromarchi |first3=Virginia |title=Ukraine latest updates: UN chief ‘appalled’ by school attack |url=https://www.aljazeera.com/news/2022/5/8/russia-ukraine-live-news-kyiv-vows-to-rescue-mariupol-fighters-liveblog |access-date=14 მაისი, 2022 |work=www.aljazeera.com |language=en}}</ref> 9 მაისს დონეცკის სახალხო რესპუბლიკამ მარიუპოლში [[გამარჯვების დღე|გამარჯვების დღის]] აღლუმი ჩაატარა. ღონისძიებებში მონაწილეობას იღებდა „რესპუბლიკის“ პრეზიდენტი დენის პუშილინი.<ref>{{cite news |title=Donetsk People's Republic Leader Holds Victory Day Parade in Mariupol |url=https://www.ntnews.com.au/news/national/dontesk-peoples-republic-leader-holds-victory-day-parade-in-mariupol/video/c327fd155c3de76b3a85f3606d86061b |access-date=14 მაისი, 2022 |work=NT News |language=en |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220517140807/https://www.ntnews.com.au/news/national/dontesk-peoples-republic-leader-holds-victory-day-parade-in-mariupol/video/c327fd155c3de76b3a85f3606d86061b |archivedate=2022-05-17 }}</ref> 10 მაისს უკრაინის ხელისუფლებამ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ მეტალურგიული კომბინატის შიგნის ალყაში მოქცეული იყო 1000 ჯარისკაცი.<ref>{{cite news |title="Live: Nearly two-thirds of Kyiv's 3.5 million residents have now returned to the city" |url=https://www.euronews.com/2022/05/10/live-ukraine-calls-for-help-to-unblock-its-ports-to-prevent-global-food-crisis |access-date=14 მაისი, 2022 |work=euronews |date=10 მაისი, 2022 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Kyiv says over 1,000 Ukraine fighters still in Azovstal plant |url=https://english.alarabiya.net/News/world/2022/05/10/Kyiv-says-over-1-000-Ukraine-fighters-still-in-Azovstal-plant |access-date=22 მაისი, 2022 |work=Al Arabiya English |date=10 მაისი, 2022 |language=en}}</ref> ომის შემსწავლელმა ინსტიტუტმა თავის მოხსენებაში აღნიშნა, რომ 12 მაისს რუსულ მხარეს მიწისზედა შეტევები არ განუხორციელებია,<ref>{{cite web |last3=Kagan |first3=Frederick W. |last1=Stepanenko |first1=Kateryna |last2=Hird |first2=Karolina |date=12 მაისი, 2022 |title=Russian Offensive Campaign Assessment, May 12 |url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-may-12 |publisher=Institute for the Study of War |access-date=16 მაისი, 2022}}</ref> თუმცა მომდევნო დღეს გზატკეცილი М14 დაიკავა.<ref>{{cite web |last2=Kagan |first2=Frederick W. |last1=Stepanenko |first1=Kateryna |date=13 მაისი, 2022 |title=Russian Offensive Campaign Assessment, May 13 |url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-may-13 |publisher=Institute for the Study of War |access-date=16 მაისი, 2022}}</ref> ==== საბოლოო ევაკუაცია ==== 16 მაისს უკრაინის გენშტაბმა განაცხადა, რომ მარიუპოლის გარნიზონი „საბრძოლო დავალებას ასრულებდა“ და კომბინატიდან ევაკუაცია დაიწყო. სამხედრო პირების თანახმად, 264 სამხედრო მოსამსახურე, მ.შ. 53 მძიმედ დაჭრილი, ავტობუსებით რუსეთის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე გადაიყვანეს.<ref name="nytimes16">{{Cite news |last1=Hopkins |first1=Valerie |last2=Nechepurenko |first2=Ivan |last3=Santora |first3=Marc |date=16 მაისი, 2022 |title=Ukrainian authorities declare an end to the combat mission in Mariupol after weeks of Russian siege. |language=en-US |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2022/05/16/world/europe/azovstal-mariupol.html |access-date=16 მაისი, 2022 |archive-url=https://archive.today/20220516233043/https://www.nytimes.com/2022/05/16/world/europe/azovstal-mariupol.html |archive-date=2022-05-16 |issn=0362-4331 }}</ref> „აზოვის“ პოლკის მეთაურმა დენის პროკოპენკომ სოციალურ ქსელებში გაავრცელა განცხადება, რომ მარიუპოლის მთელი გარნიზონის სიცოცხლის გადასარჩენად ასრულებდა უმაღლესი მთავარსარდლობის მიერ დამტკიცებულ გადაწყვეტილებას და უკრაინელი ხალხის მხარდაჭერის იმედი ჰქონდა. ეს განცხადება რუსეთის გადაწყვეტილებას მოჰყვა დაჭრილი უკრაინელი ჯარისკაცების დსრ-ის კონტროლირებად ქალაქ [[ნოვოაზოვსკი|ნოვოაზოვსკში]] სამკურნალოდ გადაყვანის შესახებ.<ref>{{cite news |date=16 მაისი, 2022 |title=Azovstal defenders appear to signal end of siege|url=https://www.jpost.com/breaking-news/article-706815|access-date=15 მაისი, 2022 |website=The Jerusalem Post |language=en}}</ref> უკრაინის თავდაცვის მინისტრის მოადგილის თანახმად, მარიუპოლის დამცველების წყალობით უკრაინამ რეზერვების ფორმირების, ძალთა გადაჯგუფებისა და პარტნიორებისგან დახმარების მიღებისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანი დრო მიიღო; ისინი მათთვის დასმულ ყველა დავალებას ასრულებდნენ; „აზოვსტალის“ განბლოკვა კი სამხედრო გზით შეუძლებელი იყო.<ref>{{cite news |date=17 მაისი, 2022 |title=Longest battle of war ends as Ukrainian troops evacuated from Azovstal steel mill in Mariupol|url=https://www.smh.com.au/world/europe/last-fighters-evacuated-from-besieged-azovstal-mill-in-mariupol-20220517-p5aly5.html| website=Sydney Morning Hearld |language=en}}</ref> რუსეთის პრეზიდენტის პრეს-სპიკერმა დიმიტრი პესკოვმა განაცხადა, რომ ვლადიმერ პუტინი ჩაბარებული სამხედროებისადმი საერთაშორისო სტანდარტებთან შესაფერისი მოპყრობის გარანტიას იძლეოდა. ვოლოდიმირ ზელენსკიმ აღნიშნა, რომ ბიჭების სახლში დაბრუნების სამუშაოები გრძელდებოდა, ეს კი დელიკატურობასა და დროს მოითხოვდა. ზოგიერთმა რუსმა კანონმდებელმა მთავრობას მოუწოდა — არ გაეცვალათ „აზოვის“ პოლკის მებრძოლები თავის სამხედრო მოსამსახურეებში.<ref name="reutersmay17">{{Cite news |last=Reuters |date=2022-05-17 |title=Azovstal siege ends as hundreds of Ukrainian fighters surrender |language=en |work=[[Reuters]] |url=https://www.reuters.com/world/europe/russia-backed-separatists-say-256-ukrainian-fighters-surrendered-azovstal-2022-05-17/ |access-date=2022-05-17 |archive-url=https://archive.today/20220517160354/https://www.reuters.com/world/europe/russia-backed-separatists-say-256-ukrainian-fighters-surrendered-azovstal-2022-05-17/ |archive-date=2022-05-17 }}</ref> ორივე მხარის მოთხოვნით, [[წითელი ჯვრისა და წითელი ნახევარმთვარის საერთაშორისო მოძრაობა|წითელმა ჯვარმა]] ჩაბარებული მებრძოლები სამხედრო ტყვეებად დაარეგისტრირა, შეაგროვა ინფორმაცია მათ ოჯახებთან დასაკავშირებლად.<ref name=icrc-20220519>{{cite news |url=https://www.icrc.org/en/document/ukraine-icrc-registers-hundreds-prisoners-war-azovstal-plant |title=Ukraine: ICRC registers hundreds of prisoners of war from Azovstal plant |website=International Committee of the Red Cross |date=19 მაისი, 2022 |access-date=21 მაისი, 2022}}</ref> 18 მაისს რუსულმა არტილერიამ და ავიაციამ გააგრძელა დარჩენილი დამცველების დაბომბვა. დსრ-ის ხელმძღვანელობა ამტკიცებდა, რომ ადგილობრივი უმაღლესი მეთაურები ჯერ კიდევ არ იყვნენ ჩაბარებულები.<ref>{{cite web |title= Russian Offensive Campaign Assessment, May 18 |date=18 მაისი, 2022 |url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-may-18 |publisher=Institute for the Study of Warfare |access-date=19 მაისი, 2022}}</ref> == ჰუმანიტარული მდგომარეობა და სამხედრო დანაშაულების ბრალდებები == 6 მარტს მარიუპოლის მერმა პეტრო ანდრიუშენკომ განაცხადა, რომ რუსეთის მხრიდან მრავალდღიანი დაბომბვებისა და სროლების შედეგად ქალაქს არ მიეწოდებოდა წყალი და მოსახლეობა „ქუჩაში გუბეებიდან სვამდა წყალს“. მისივე ცნობით, ქალაქში არ იყო არც გათბობა, არც ელექტროენერგია და არც სატელეფონო კავშირი.<ref>{{Cite news |last=Vega |first=María R. Sahuquillo, Luis de |date=2022-03-06 |title=Russian forces exert stranglehold on Mariupol after failure of ceasefire |url=https://english.elpais.com/international/2022-03-06/russian-forces-exert-stranglehold-on-mariupol-after-failure-of-ceasefire.html |access-date=2022-03-10 |website=EL PAÍS English Edition |language=en-US}}</ref> ამასთან, სამოქალაქო პირები ვერ ახერხებდნენ ქალაქიდან ევაკუაციას რუსების მხრიდან ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმის არაერთხელ დარღვევის, შეთანხმებულ საევაკუაციო დერეფნებზე თავდასხმებისა და იმ მოქალაქეებზე თავდასხმების გამო, რომლებიც ცდილობდნენ გაღწევას.<ref>{{cite news |url=https://www.cnbc.com/2022/03/07/russia-ukraine-war-us-collecting-evidence-of-possible-war-crimes-nbc-reports.html |title=U.S. is collecting evidence of possible Russian war crimes in Ukraine |last=Mangan |first=Dan |date=7 მარტი, 2022 |website=cnbc.com |publisher=CNBC |access-date=2022-03-07 |quote=}}</ref> 7 მარტს, აშშ-ს ელჩმა [[ევროპის უშიშროებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაცია|ევროპის უშიშროებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციაში]], მაიკლ კარპენტერმა, მარიუპოლში 5 და 6 მარტს მომხდარი ორი ინციდენტი ომის დანაშაულებად მიიჩნია. მან განაცხადა, რომ ორივე შემთხვევაში რუსულმა ძალებმა შეთანხმებული ევაკუაციის დერეფნები დაბომბეს მაშინ, როდესაც მშვიდობიანი მოქალაქეები ცდილობდნენ მათ გამოყენებას.<ref>{{Cite news|url=https://www.cnbc.com/2022/03/07/russia-ukraine-war-us-collecting-evidence-of-possible-war-crimes-nbc-reports.html|title=U.S. is collecting evidence of possible Russian war crimes in Ukraine|last=Mangan|first=Dan|date=March 7 2022|publisher=CNBC|access-date=2022/03/07|quote=}}</ref> 8 მარტს [[Human Rights Watch]]-მა ალყისა და მისი ჰუმანიტარული შედეგების შესახებ განცხადება გაავრცელა.<ref>{{Cite news |title=Ukraine: Mariupol Residents Trapped by Russian Assault - Ukraine |url=https://reliefweb.int/report/ukraine/ukraine-mariupol-residents-trapped-russian-assault |access-date=2022-03-09 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref> 9 მარტს, სამშობიარო სახლსა და ბავშვთა საავადმყოფოზე მიტანილი ავიადარტყმების შემდეგ, უკრაინის პრეზიდენტმა [[ვოლოდიმირ ზელენსკი]]მ [[Twitter]]-ზე გამოაქვეყნა განცხადება, სადაც ამ თავდასხმას „მხეცობა“ უწოდა, და შენობების ნანგრევებთან გადაღებული ვიდეო.<ref>{{Cite news |last=Balevic |first=Katie |title=Zelenskyy accuses Russian troops of 'direct strike' that wrecked a Mariupol maternity hospital, pleads to 'close the sky right now' |url=https://www.businessinsider.com/zelenskyy-condemns-russia-direct-strike-at-mariupol-maternity-hospital-2022-3 |access-date=2022-03-09 |website=Business Insider |language=en-US}}</ref> დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი [[ბორის ჯონსონი]] გამოეხმაურა ამ ფაქტს და პირობა დადო, რომ [[ვლადიმერ პუტინი|პუტინი]] „მისი საშინელი დანაშაულების გამო“ პასუხისგებაში მიეცემოდა.<ref>{{cite news |title=Ukraine latest news: Children under rubble, says Zelensky, as Russia bombs hospital |url=https://www.bbc.com/news/live/world-europe-60657155 |access-date=9 მარტი, 2022 |work=BBC News |date=9 მარტი, 2022 |language=en-gb}}</ref> თავდაპირველად რუსულმა მხარემ საავადმყოფოს დაბომბვა უარყო,<ref>{{cite news |last1=Osborne |first1=Samuel |title=Ukraine war: Russia says claim it bombed children's hospital is 'fake news' |url=https://news.sky.com/story/ukraine-war-russia-says-claim-it-bombed-childrens-hospital-is-fake-news-12562107 |work=Sky News |date=10 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> თუმცა შემდეგ საგარეო საქმეთა მინისტრამა [[სერგეი ლავროვი|სერგეი ლავროვმა]] დაადასტურა ფაქტი და ამის მიზეზად ის დაასახელა, რომ სამშობიარო სახლი [[აზოვის პოლკი]]ს მიერ იყო დაკავებული.<ref>{{cite news |title=Что заявили главы МИД России и Украины после переговоров. Главное |url=https://meduza.io/live/2022/03/10/voyna |work=Медуза |date=10 მარტი, 2022 |language=ru}}</ref> 10 მარტს, დღისით, რუსეთის საელჩომ დიდ ბრიტანეთში [[Twitter]]-ზე გამოაქვეყნა განცხადება, რომ თავდასხმის შედეგად დაშავებული ორი ფეხმძიმე ქალის როლი ერთმა და იგივე ქალმა ითამაშა და იგი სინამდვილეში უკრაინელი ბლოგერი „რეალისტური მაკიაჟით“; სამშობიარო სახლი დაკავებული ჰქონდა აზოვის პოლკს და იქ არც ქალები და არც ბავშვები არ იყვნენ, რამდენადაც დაწესებულება „უმოქმედო“ იყო.<ref name="lbc.co.uk">{{Cite news |title='Ukrainian propaganda': Russia says pic of pregnant woman in hospital attack is 'fake' |url=https://www.lbc.co.uk/news/russian-embassy-claim-injured-pregnant-woman-fake/ |access-date=2022-03-10 |website=LBC |language=en}}</ref> მოგვიანებით ეს ტვიტი წესების დარღვევის ბრალდებით თავად Twitter-მა წაშალა.<ref name="lbc.co.uk"/> ამავე დღეს გამართულ ბრიფინგზე რუსეთის თავდაცვის სამინისტრომ განაცხადა, რომ რუსეთის მხრიდან სამშობიარო სახლის დაბომბვას ადგილი არ ჰქონია.<ref>{{cite news |title=Live updates: Russia denies hospital strike responsibility |url=https://apnews.com/article/russia-ukraine-war-live-updates-381a42b2a97f933ff1e336983c7a8101 |access-date=10 მარტი, 2022 |work=AP NEWS |date=10 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:უკრაინის ალყები]] [[კატეგორია:რუსეთის ალყები]] [[კატეგორია:რუსეთის შეჭრა უკრაინაში (2022)]] r5hba4otxfu8tbaq5fx9vubntirpgbt გივი ბასილაძე 0 527591 5426862 4366544 2026-07-04T07:52:32Z ~2026-37992-83 184859 /* */ გარდაიცვალა ბატონი გივი 5426862 wikitext text/x-wiki '''გივი ბასილაძე''' (დ. [[27 სექტემბერი]], [[1951]], [[თბილისი]]; გ. 24 ივნისი, 2026, თბილისი) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი, პედაგოგი. ზოოინჟინერი, სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა დოქტორი. ==ბიოგრაფია== [[1977]] წელს დაამთავრა საქართველოს სახელმწიფო ზოოტექნიკურ-სავეტერინარო ინსტიტუტი. სწავლობდა საქართველოს სახელმწიფო ზოოტექნიკურ-სავეტერინარო სასწავლო-კვლევითი ინსტიტუტში, მეძროხეობისა და მეცხენეობის კათედრაში [[1977]]-[[1979]] წლებში. იყო მოსკოვის კ. ა. ტიმირიაზევის სახელობის სასოფლო-სამეურნეო აკადემიაში, მერძევეობის კათედრის ასპირანტი დასოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა კანდიდატი 1979-[[1983]] წლებში. 1983-[[1993]] წლებში გახდა საქართველოს სახელმწიფო ზოოტექნიკურ-სავეტერინარო სასწავლო-კვლევითი ინსტიტუტი, მეძროხეობისა და მერძევეობის კათედრის დოცენტი და 1993-[[2000]] წლებში ამავე ინსტიტუტის, რძისა და ხორცის გადამუშავების ტექნოლოგიის კათედრის გამგე, დოცენტი. 2000-2005წლებში ის ასევე გახდა პრორექტორი სასწავლო-აღმზრდელობით დარგში, რძისა და ხორცის გადამუშავების ტექნოლოგიის კათედრაში, და ამავე კათედრის გამგე, პროფესორი. იყო რძისა და ხორცის გადამუშავების ტექნოლოგიის კათედრის გამგე [[2005]]-[[2006]] წლებში, ხოლო [[2014]]-[[2016]] წლებში სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრის დირექტორის მოადგილე სამეცნიერო დარგში. იყო [[საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტი]], სასურსათო ტექნოლოგიის მიმართულება "რძისა და რძის გადამუშავების ტექნოლოგიის საგნის" ხელმძღვანელი და პროფესორი, ხოლო სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრი, მეცხოველეობის, ვეტერინარიისა და საკვებწარმოების კვლევის დეპარტამენტის კონსულტანტი 2016 წლიდან. ასევე [[2017]] წლიდან გახდა სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივების განვითარების სააგენტოს კოორდინატორი. ==ჯილდოები== * 2002 - ღირსების ორდენი * 2000 - ღირსების მედალი ==ბიბლიოგრაფია== * სასოფლო-სამეურნეო ლექსიკონი - თბ., 2019, გვ. 398 - ISBN: 9789941810176 * სასოფლო-სამეურნეო ლექსიკონი - თბ., 2019, გვ. 202 - ISBN: 9789941810169 * აგრარული ნანოტექნოლოგიების სახელმძღვანელო - თბ., 2015, გვ. 172 - ISBN: 9785937281487 * რძის მიღება და პირველადი დამუშავება ფერმერებისათვის - თბ., 2015. გვ. 6 * მერძეული ნახირის შექმნის სახელმძღვანელო - თბ., 2015. გვ. 7 ==ლიტერატურა== * საქართველოს მეცნიერებათა დოქტორები - თბ., 2012. გვ. 266 ==რესურსები ინტერნეტში== {{nplg ბიოგრაფია|00017321}} {{DEFAULTSORT:ბასილაძე, გივი}} [[კატეგორია:დაბადებული 27 სექტემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1951]] [[კატეგორია:ქართველი პედაგოგები]] dqy7epftmx414g2s7fq12thx8hrfjtc მიკოლაივის ბრძოლა 0 528200 5426848 4859987 2026-07-04T06:10:55Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426848 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი | კონფლიქტი = მიკოლაივის ბრძოლა | ნაწილი = [[სამხრეთ უკრაინის კამპანია|სამხრეთ უკრაინის კამპანიის]] | სურათი = {{CSS image crop |Image = 2022 Russian invasion of Ukraine.svg |bSize = 2500 |cWidth = 300 |cHeight = 250 |oLeft = 1267 |oTop = 1042 |Location = center }} | სათაური = | თარიღი = 26 თებერვალი, 2022 – დღემდე ({{ასაკი წლებში, თვეებში, კვირებსა და დღეებში|month1=2|day1=26|year1=2022}}) | მდებარეობა = [[მიკოლაივი]], [[მიკოლაივის ოლქი]], [[უკრაინა]] | ტერიტორია = | შედეგი = უკრაინის გამარჯვება<ref>{{cite news |title=Mykolaiv region on edge amid fear of a new Russian offensive |url=https://www.washingtonpost.com/world/2022/04/09/mykolaiv-nervous-russia-military-moves-south/ |access-date=11 მაისი, 2022 |work=Washington Post |date=9 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> * რუსებმა უკან დაიხიეს ქალაქიდან და გარშემო ტერიტორიებიდან<ref>{{Cite news |title=Practically no invaders left in Mykolayiv region – head of administration |url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3451811-practically-no-invaders-left-in-mykolayiv-region-head-of-administration.html |access-date=2022-04-08 |website=www.ukrinform.net |language=en}}</ref> * გრძელდება დაბომბვები<ref>{{cite news |title=Russian forces again shell Mykolaiv using Smerch MLRS |url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3469960-russian-forces-again-shell-mykolaiv-using-smerch-mlrs.html |access-date=11 მაისი, 2022 |work=www.ukrinform.net |date=26 აპრილი, 2022 |language=en |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220428162941/https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3469960-russian-forces-again-shell-mykolaiv-using-smerch-mlrs.html |archivedate=2022-04-28 }}</ref> | სტატუსი = | მხარე1 = {{დროშა|რუსეთი}} | მხარე2 = {{დროშა|უკრაინა}} | მეთაური1 = უცნობია | მეთაური2 = {{Ubl| |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} დმიტრო მარჩენკო<ref name="proud">{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2022/03/06/world/europe/ukraine-beats-russia-mykolaiv.html |title=Proud Band of Ukrainian Troops Holds Russian Assault at Bay — for Now |work=The New York Times |last=Schwirtz |first=Michael |date=6 მარტი, 2022 |access-date=9 მარტი, 2022 |archive-date=9 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220309083045/https://www.nytimes.com/2022/03/06/world/europe/ukraine-beats-russia-mykolaiv.html |url-status=live }}</ref> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} ოლექსანდრ ვინოგრადოვი<ref name="proud" /> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} სვიატოსლავ სტეცენკო<ref name="proud" /> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} [[ვიტალი კიმი]]<ref name="proud" /><ref name="morning">{{cite news |title=As result of morning shelling of Mykolaiv, eight servicemen killed, eight missing – local authorities |url=https://interfax.com.ua/news/general/809109.html |access-date=9 მარტი, 2022 |work=interfax-Ukraine |date=7 მარტი, 2022 |archive-date=9 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220309031140/https://interfax.com.ua/news/general/809109.html |url-status=live }}</ref> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} რუსლან ხოდა<ref name=":4"/> |{{დროშანიშანი|უკრაინა}} იაროსლავ ჩეპურნოი<ref name="Marines" /> }} | ძალა1 = | ნაწილები1 = {{flagicon image|Banner_of_the_Armed_Forces_of_the_Russian_Federation_(obverse).svg}} [[რუსეთის შეიარაღებული ძალები]] * {{დროშანიშანი|რუსეთი|naval}} [[რუსეთის სამხედრო-საზღვაო ფლოტი]] * {{flagicon image|Flag_of_the_Russian_Airborne_Troops.svg}} [[რუსეთის საჰაერო-სადესანტო ჯარები]]<ref name="proud" /> ** მე-7 საგვარდიო სადესანტო-საიერიშო დივიზია * {{დროშანიშანი|Russia|air force}} [[რუსეთის საჰაერო-კოსმოსური ძალები]] * {{flagicon image|Flag of the Russian Ground Forces.svg}} [[რუსეთის სახმელეთო ჯარები]] | ძალა2 = | ნაწილები2 = {{flagicon image|Ensign_of_the_Ukrainian_Armed_Forces.svg}} [[უკრაინის შეიარაღებული ძალები]] * 59-ე ცალკეული მოტოქვეითი ბრიგადა<ref name="proud" /> * 79-ე ცალკეული სადესანტო-საიერიშო ბრიგადა<ref name="morning" /> * {{დროშანიშანი|უკრაინა|naval}} [[უკრაინის სამხედრო-საზღვაო ძალები]] ** 36-ე საზღვაო ქვეითი ბრიგადა<ref name="Marines">{{Cite news |title=Russian Rocket Attack Turns Ukrainian Marine Base to Rubble, Killing Dozens |url=https://www.msn.com/en-us/news/world/russian-rocket-attack-turns-ukrainian-marine-base-to-rubble-killing-dozens/ar-AAVgqNA |access-date=2022-03-20 |website=MSN |language=en-US}}</ref> არარეგულარული სამოქალაქო მოხალისეები<ref name="proud" /> | დანაკარგები1 = უცნობია | დანაკარგები2 = ფრეგატი „ჰეტმან საჰაიდაჩნი“ ჩაძირეს<ref name=":1">{{cite news|url=https://www.thedrive.com/the-war-zone/44563/the-ukrainian-navys-flagship-appears-to-have-been-scuttled|title=The Ukrainian Navy's Flagship Appears To Have Been Scuttled|work=The Drive|date=3 მარტი, 2022|access-date=4 მარტი, 2022|archive-date=4 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220304221300/https://www.thedrive.com/the-war-zone/44563/the-ukrainian-navys-flagship-appears-to-have-been-scuttled|url-status=live}}</ref> | დანაკარგები3 = {{Ubl|სულ 132+ მოკლული<ref name=":4" /> და 250 დაჭრილი<ref name=":2"/> (16 მარტი) |≈80 მოკლული და ≈450 დაჭრილი (31 მარტი)<ref>{{cite news |title=Local mayor says 80 civilians killed in Ukraine’s Mykolayiv since start of war |url=https://english.alarabiya.net/News/world/2022/03/30/Local-mayor-says-80-civilians-killed-in-Ukraine-s-Mykolayiv-since-start-of-war |access-date=8 აპრილი, 2022 |work=Al Arabiya English |date=30 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> |≈250 000 ევაკუირებული მშვიდობიანი მოქალაქე<ref name=":3"/> }} | კამპანიის დაფა = {{რუსეთის უკრაინაში შეჭრის ბრძოლები}} }} '''მიკოლაივის ბრძოლა''' — მიმდინარე სამხედრო დაპირისპირება, რომელიც 2022 წლის 26 თებერვლის ღამეს დაიწყო და წარმოადგენს [[რუსეთის შეჭრა უკრაინაში (2022)|რუსეთის უკრაინაში შეჭრის]] [[სამხრეთ უკრაინის კამპანია|სამხრეთ უკრაინის კამპანიის]] ნაწილს. [[მიკოლაივი]] სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი გემთმშენებელი ქალაქია შავ ზღვაზე. 4 მარტის შეფასებით, „იგი შეფასებული იყო როგორც რუსული ძალების საკვანძო ტრამპლინი [[ოდესა|ოდესისკენ]] მიმავალ გზაზე“.<ref>{{Cite news|last=Walker|first=Shaun|title=Russian forces push to take key port of Odesa as fighting near Kyiv rages|publisher=The Guardian|issue=4 მარტი, 2022|url=https://www.theguardian.com/world/2022/mar/04/russia-ukraine-mykolaiv-odesa-push-kyiv-fighting|url-status=live|access-date=4 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220306044630/https://www.theguardian.com/world/2022/mar/04/russia-ukraine-mykolaiv-odesa-push-kyiv-fighting|archive-date=6 მარტი, 2022}}</ref> მიკოლაივში მდებარეობს ერთადერთი მუდმივი ხიდი მდინარე [[სამხრეთის ბუგი|სამხრეთის ბუგზე]].<ref name="ISW 4MAR">{{cite news|title=Russian Offensive Campaign Assessment, March 4|url=https://understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-march-4|access-date=5 მარტი, 2022|language=en|date=4 მარტი, 2022}}</ref> == ბრძოლა == === თებერვალი === [[ფაილი:Ukrainian_firefighters_put_out_a_fire_in_Mykolaiv_caused_by_Russian_attacks_(1).jpg|მარცხნივ|მინი| უკრაინელი მეხანძრეები აქრობენ მიკოლაივში რუსული თავდასხმის შედეგად გაჩენილ ხანძარს.]] [[ფაილი:Destroyed_residential_buildings_in_Mykolaiv.jpg|მარცხნივ|მინი| დანგრეული საცხოვრებელი კორპუსები მიკოლაივში.]] 2022 წლის 26 თებერვლის შუადღის საათებში 12 რუსულმა ტანკმა [[კახოვკა|კახოვკასთან]] [[დნეპრი|დნეპრზე]] გადასვლა მოახერხა და [[მიკოლაივი|მიკოლაივისკენ]] დაიწყო სვლა.<ref>{{cite news|last=|first=|date=26 თებერვალი, 2022|title=Миколаїв готується до кругової оборони: до міста прориваються 12 танків|url=https://24tv.ua/mikolayiv-gotuyetsya-do-krugovoyi-oboroni-do-mista-prorivayutsya_n1880448|access-date=26 თებერვალი, 2022|publisher=24-Канал|language=uk|quote=}}</ref> [[მიკოლაივის ოლქი|მიკოლაივის ოლქის]] გუბერნატორმა ვიტალი კიმმა განაცხადა, რომ ქალაქს მოსამზადებლად 5 საათი ჰქონდა, მოქალაქეებს მოუწოდა მოემზადებინათ ბარიკადები და მოხალისეობრივად ჩართულიყვნენ ქალაქის დაცვის საქმეში.<ref>{{cite news|last=МАЗУРЕНКО|first=АЛЬОНА|date=26 თებერვალი, 2022|title=Миколаїв готується до кругової оборони: пруть ворожі танки|url=https://www.pravda.com.ua/news/2022/02/26/7326123/|access-date=26 თებერვალი, 2022|publisher=24-Канал|language=uk|quote=}}</ref><ref>{{cite news|last=|first=|date=26 თებერვალი, 2022|title=Russian invasion update: Mykolaiv preparing for all-round defense, tanks break through from Kakhovka|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3413803-russian-invasion-update-mykolaiv-preparing-for-allround-defense-tanks-break-through-from-kakhovka.html|access-date=26 თებერვალი, 2022|publisher=[[Ukrinform]]|language=|quote=}}</ref> მზადყოფნაში იყო იყო არტილერია და სხვა იარაღი.<ref>{{cite news|last=Корнілов|first=Михайло|date=26 თებერვალი, 2022|title=Миколаїв готується до кругової оборони|url=https://telegraf.com.ua/ukr/ukraina/2022-02-26/5697645-nikolaev-gotovitsya-k-krugovoy-oborone|access-date=26 თებერვალი, 2022|publisher=Telegraf|language=uk|quote=}}</ref> დაახლოებით 18:52 საათისთვის ტანკები უკვე ქალაქის გარეუბანში იყო, მერმა მოქალაქეებს უბრძანა სახლში დარჩენილიყვნენ და რაც შეიძლება შორს ყოფილიყვნენ ფანჯრებისგან.<ref>{{cite news|last=|first=|date=26 თებერვალი, 2022|title=Миколаїв готується до оборони: розвели міст через річку, а людей просять не виходити|url=https://tsn.ua/ukrayina/mikolayiv-gotuyetsya-do-oboroni-rozveli-mist-cherez-richku-a-lyudey-prosyat-ne-vihoditi-1988419.html|access-date=26 თებერვალი, 2022|publisher=[[Televiziyna Sluzhba Novyn]]|language=uk|quote=}}</ref> ცოტა ხნის შემდეგ, ჯარები ქალაქში შევიდნენ და სამხრეთის ბუგზე დაახლოებით ათი წუთის შემდეგ ბრძოლა დაიწყო.<ref>{{cite news|last=Княжик|first=Оксана|date=26 თებერვალი, 2022|title=Бои за Николаев: в городе слышны выстрелы, объявлен сбор медиков|url=https://24tv.ua/ru/boi-za-nikolaev-gorode-slyshny-vystrely-objavlen-sbor-medikov_n1880868|access-date=26 თებერვალი, 2022|work=24-Канал|language=uk|quote=}}</ref> ზოგიერთი ცნობით, ტანკებმა „ქალაქში გაიარეს“.<ref>{{cite news|last=Поляковськ|first=Таня|date=26 თებერვალი, 2022|title=Танки пройшли через Миколаїв зі стріляниною – ОДА|url=https://www.unian.ua/war/tanki-proyshli-cherez-mikolajiv-zi-strilyaninoyu-oda-novini-donbasu-11719732.html|access-date=26 თებერვალი, 2022|work=УНІАН|language=uk|quote=}}</ref> რუსულმა ძალებმა დაიკავეს მიკოლაივის ზოოპარკი.<ref>{{cite news|url=http://www.niknews.mk.ua/uk/2022/02/26/v-prigorode-nikolaeva-idet-tankovyj-boj/|title=У передмісті Миколаєва йде танковий бій|language=uk|last=|first=|date=26 თებერვალი, 2022|publisher=|access-date=26 თებერვალი, 2022|quote=}}</ref> დაახლოებით სამსაათიანი ბრძოლის შემდეგ, რუსული ნაწილები უკრაინულმა ძალებმა განდევნეს, ზოგიერთი რუსული ტანკი ქალაქის გვერდი ავლას ცდილობდა და მათთან ბრძოლა გაგრძელდა.<ref>{{cite news|url=https://glavcom.ua/country/incidents/u-mikolajevi-teroborona-dala-biy-rosiyskim-tankam-825333.html|title=У Миколаєві тероборона дала бій російським танкам|language=uk|last=Kushnerik|first=Tetyana|date=26 თებერვალი, 2022|publisher=ГЛАВКОМ|access-date=26 თებერვალი, 2022|quote=}}</ref> ფართო ბრძოლები დაფიქსირდა კორაბელის რაიონშ, თავისუფლების მე-6 ქუჩასა და ცენტრალურ გამზირზე.<ref>{{cite news|url=https://vn.mk.ua/v-nikolaev-zahodili-rossijskie-tanki-chto-izvestno/|title=В Николаев заходили российские танки: что известно|language=uk|last=|first=|date=26 თებერვალი, 2022|publisher={{ill|Vechernyy Nikolaev|uk|Вечерний Николаев}}|access-date=26 თებერვალი, 2022|quote=}}</ref> 27 თებერვალს, დილით ადრე, უკრაინელმა ოფიციალურმა პირებმა გაავრცელეს ინფორმაცია, რომ რუსული ძალები მთლიანად განდევნეს ქალაქიდან, კიმმა [[ტელეგრამი|ტელეგრამზე]] გამოაქვეყნა შეტყობინება: „მიკოლაივი ჩვენია! დიდება უკრაინას!“ (''Миколаїв наш! Слава Україні[!]'').<ref>{{cite news|url=https://tsn.ua/ukrayina/mikolayiv-zalishayetsya-pid-kontrolem-ukrayini-1990018.html|title=Миколаїв залишається під контролем України|language=uk|last=|first=|date=26 თებერვალი, 2022|publisher=[[Televiziyna Sluzhba Novyn]]|access-date=26 თებერვალი, 2022|quote=}}</ref> რამდენიმე რუსი ჯარისკაცი ტყვედ ჩავარდა. ქალაქი მნიშვნელოვნად დაზიანდა.<ref>{{Cite tweet |author=Oleksiy Goncharenko |user=GoncharenkoUa |number=1497851093962870784 |title=Mykolaiv's center after the night battle. Welcome to hell. |date=27 თებერვალი, 2022 |language=uk |access-date=16 მარტი, 2022}}</ref><ref>{{cite news|url=https://t.me/insiderUKR/22262|title=Инсайдер Украина Новости Война|language=uk|last=|first=|date=27 თებერვალი, 2022|publisher=[[Insider Inc.|Insider Ukraine]]|access-date=26 თებერვალი, 2022|quote=}}</ref> 28 თებერვალს რუსული ჯარები [[ხერსონი|ხერსონიდან]] მიკოლაივისკენ დაიძრნენ, მიაღწიეს ქალაქის გარეუბანს და ადგილობრივი დროით 11:00 საათზე დაიწყეს შტურმი.<ref>{{cite news|url=https://www.aljazeera.com/news/2022/2/28/ukraine-reports-dozens-killed-in-kharkiv-rocket-strikes|title=Several killed as Russian rockets pound Ukraine’s Kharkiv|access-date=3 მარტი, 2022}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-february-28-2022|title=RUSSIAN OFFENSIVE CAMPAIGN ASSESSMENT, FEBRUARY 28, 2022|access-date=3 მარტი, 2022}}</ref> === მარტი === 1 მარტს, უკრაინის ოფიციალური პირების ინფორმაციით, უკრაინულმა ძალებმა ქალაქ [[ბაშტანკა|ბაშტანკის]] მახლობლად, მიკოლაივის ჩრდილოეთით, დაამარცხეს რუსული კოლონა.<ref>{{Cite news|last=МАЗУРЕНКО|first=АЛЬОНА|date=2 მარტი, 2022|title=У Миколаєві висадився ворожий десант. Людей просять покинути вулиці|language=uk|work=Українська Правда|publisher=[[Ukrayinska Pravda]]|url=https://www.pravda.com.ua/news/2022/03/2/7327383/|url-status=live|access-date=2 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220306141155/https://www.pravda.com.ua/news/2022/03/2/7327383/|archive-date=6 მარტი, 2022|quote=}}</ref><ref>{{cite news |url=https://tsn.ua/video/video-novini/miskiy-golova-mikolayeva-rozpoviv-pro-situaciyu-v-misti.html |title=Міський голова Миколаєва розповів про ситуацію в місті |language=uk |last= |first= |date=2 მარტი, 2022 |website=TSN |publisher=[[Televiziyna Sluzhba Novyn]] |access-date=2 მარტი, 2022 |quote= |url-status=live |archive-date=6 მარტი, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220306024923/https://tsn.ua/video/video-novini/miskiy-golova-mikolayeva-rozpoviv-pro-situaciyu-v-misti.html }}</ref> 2 მარტს ქალაქ [[ვოზნესენსკი|ვოზნესენსკთან]], მიკოლაივიდან დაახლოებით 80 კმ-ით ჩრდილოეთით, უკრაინის რეგულარული არმიის ჯარებმა, ტერიტორიული თავდაცვის მებრძოლებმა და ადგილობრივმა მოხალისეებმა გაანადგურეს რუსული სამხედრო კოლონა (იხ. [[ვოზნესენსკის ბრძოლა]]).<ref>{{cite news |last1=Trofimov |first1=Yaroslav |title=A Ukrainian Town Deals Russia One of the War’s Most Decisive Routs |url=https://www.wsj.com/articles/ukraine-russia-voznesensk-town-battle-11647444734 |access-date=11 მაისი, 2022 |work=Wall Street Journal |date=16 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> 3 მარტს, ან შესაძლოა ცოტა ადრე, [[უკრაინის სამხედრო-საზღვაო ძალები|უკრაინის სამხედრო-საზღვაო ძალებმა]] მიკოლაივის პორტში ჩაძირეს მათი ერთადერთი [[ფრეგატი]] და საფლაგმანო გემი „ჰეტმან საჰაიდაჩნი“. იმ დღესვე გამოქვეყნდა ფოტო, სადაც ჩანს, რომ ხომალდი ნაწილობრივ ჩაიძირა.<ref>{{Cite news|last=Evans|first=Michael|title=Ukraine scuttles its flagship frigate as the Russians close in|language=en|work=[[The Times]]|url=https://www.thetimes.co.uk/article/ukraine-scuttles-its-flagship-frigate-as-the-russians-close-in-wtd07bbqp|url-status=live|access-date=2022-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20220305160513/https://www.thetimes.co.uk/article/ukraine-scuttles-its-flagship-frigate-as-the-russians-close-in-wtd07bbqp|archive-date=5 მარტი, 2022|issn=0140-0460}}</ref><ref name=":1" /> 4 მარტს უკრაინის თავდაცვის მინისტრმა დაადასტურა, რომ „ჰეტმან საჰაიდაჩნი“ ჩაძირეს, რათა თავიდან აეცილებინათ რუსული ძალების მიერ მისი ხელში ჩაგდება.<ref name="Interfax_scuttle">{{Cite news|title=Hetman Sahaidachny frigate, being under repair, flooded not to get to enemy – Reznikov|publisher=Interfax Ukraine|url=https://en.interfax.com.ua/news/general/806837.html|url-status=live|access-date=4 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220306141720/https://en.interfax.com.ua/news/general/806837.html|archive-date=6 მარტი, 2022}}</ref><ref name="Times_Scuttles_Flagship">{{Cite news|last=Evans|first=Michael|date=4 მარტი, 2022|title=Ukraine scuttles its flagship frigate as Russians close in|work=[[The Times]]|agency=[[The Times]]|url=https://www.thetimes.co.uk/article/ukraine-scuttles-its-flagship-frigate-as-the-russians-close-in-wtd07bbqp|url-status=live|access-date=4 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220305160513/https://www.thetimes.co.uk/article/ukraine-scuttles-its-flagship-frigate-as-the-russians-close-in-wtd07bbqp|archive-date=5 მარტი, 2022|issn=0140-0460}}</ref> მოგვიანებით კიმმა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ რუსული ჯარები ქალაქიდან გააძევეს, თუმცა ბრძოლები შემოგარენში გრძელდებოდა. უკრაინელმა სამხედროებმა დაიბრუნეს [[კულბაკინოს ავიაბაზა]] დაიბრუნეს.<ref>{{Cite news|date=4 მარტი, 2022|title=Ukrainian defenders repelled attack on Mykolaiv city, fighting continues on outskirts|publisher=Ukrinform|url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3420336-ukrainian-defenders-repelled-attack-on-mykolaiv-city-fighting-continues-on-outskirts.html|url-status=live|access-date=4 მარტი, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220304220004/https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3420336-ukrainian-defenders-repelled-attack-on-mykolaiv-city-fighting-continues-on-outskirts.html|archive-date=4 მარტი, 2022}}</ref> მიკოლაივის მერის ოლექსანდრ სენკევიჩის ცნობით, რომ რუსული ჯარები ქალაქს ჩრდილოეთიდან, აღმოსავლეთიდან და სამხრეთიდან უტევდნენ. უკრაინულმა ჯარებმა შეძლეს [[სამხრეთის ბუგი|სამხრეთის ბუგზე]] გადასასვლელი გასახსნელი ხიდის შენარჩუნება, რომელიც რუსული ძალებისთვის [[ოდესა|ოდესის]] პორტამდე მისასვლელად ყველაზე მარტივი გზა იყო.<ref>{{Cite news|last=Schwirtz|first=Michael|date=2022-03-04|title=In a surrounded Ukrainian city, residents vow to fight to the end.|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/live/2022/03/04/world/russia-ukraine|url-status=live|access-date=2022-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20220306014254/https://www.nytimes.com/live/2022/03/04/world/russia-ukraine|archive-date=6 მარტი, 2022|issn=0362-4331}}</ref> მოგვიანებით რუსული ძალები იძულებული გახდნენ ქალაქის საზღვრებს მიღმა დაეხიათ უკან.<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2022/03/07/world/europe/mykolaiv-ukraine-russia-battle.html|title=Ukrainian forces have repelled another Russian assault on Mykolaiv, officials say.|author=Michael Schwirtz|work=The New York Times|date= 7 მარტი, 2022|accessdate= 7 მარტი, 2022}}</ref> 7 მარტს 05:15 საათზე სამხედრო ბაზაზე რუსული ავიაიერიშის შედეგად ათი უკრაინელი ჯარისკაცი დაიღუპა და ათობით დაიჭრა.<ref>{{cite news|url=https://foreignpolicy.com/2022/03/14/russia-odesa-mykolaiv-ukraine/|title=Russia’s Road to Odesa Runs Through Mykolaiv|last=Stefanie Glinski|work=[[Foreign Policy]]|access-date=16 მარტი, 2022}}</ref> კიმმა მოგვიანებით გაავრცელა ინფორმაცია, რომ უკრაინულმა ძალებმა [[მიკოლაივის საერთაშორისო აეროპორტი]] დაიბრუნეს და მშვიდობიანი მოქალაქეები ახლა ქალაქის დატოვებას შეძლებდნენ.<ref>{{Cite news|date=2022-03-07|title=Ukrainian forces have retaken Mykolayiv regional airport, says governor|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/ukrainian-forces-have-retaken-mykolayiv-regional-airport-says-governor-2022-03-07/|url-status=live|access-date=2022-03-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20220310014744/https://www.reuters.com/world/ukrainian-forces-have-retaken-mykolayiv-regional-airport-says-governor-2022-03-07/|archive-date=10 მარტი, 2022}}</ref> 05:00 საათზე რუსეთის ჯარებმა საარტილერიო ცეცხლი გახსნეს ქალაქის მიმართულებით, ფრთოსანი რაკეტა „[[კალიბრი (ფრთოსანი რაკეტა)|კალიბრი]]“ დაეცა სამხედრო ყაზარმას, რის შედეგადაც რვა ჯარისკაცი დაიღუპა და 19 დაიჭრა, კიდევ რვა დაკარგულად ითვლებოდა. ქალაქის აღმოსავლეთით მძიმე შეტაკებები გაიმართა, აეროპორტში სატანკო ბრძოლა დაიწყო. საღამოსკენ საარტილერიო ცეცხლი შეწყდა, უკრაინული ძალების განცხადებით, მათ რუსების თავდასხმა მოიგერიეს.<ref name=":0"/> ვიტალი კიმის 11 მარტის განცხადებით, უკრაინულმა ძალებმა რუსები აღმოსავლეთით 15–20 კილომეტრით უკუაგდეს და ალყაში მოაქციეს რამდენიმე ქვედანაყოფი, რომლებთანაც მოლაპარაკებებს აწარმოებდნენ ჩაბარების თაობაზე. მისივე ცნობით, რუსული ძალები, რომლებიც ქალაქს თავს დაესხნენ, შედარებით სუსტები იყვნენ, მაგრამ უფრო ძლიერებს ქალაქის აღება ადვილად შეეძლოთ. ადგილობრივი საავადმყოფოს მთავარი ექიმის ალექსანდრ დიმიანოვის ინფორმაციით, ბრძოლის დროს 250 უკრაინელი ჯარისკაცი და მშვიდობიანი მოქალაქე დაიჭრა, მათგან 12 დაიღუპა.<ref name=":2">{{Cite news|last=Andrew Harding|date=2022-03-12|title=Battle for Mykolaiv: 'We are winning this fight, but not this war'|work=BBC|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60711659|url-status=live|access-date=2022-03-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20220314042754/https://www.bbc.com/news/world-europe-60711659|archive-date=14 მარტი, 2022}}</ref> მიკოლაივის სასამართლო კვლევების ინსტიტუტის დირექტორმა ოლგა დიერუგინამ „''[[ფრანს-პრესი|Agence France-Presse]]''“-ს განუცხადა, რომ მათმა მორგმა ბრძოლის დროს 120 ცხედარი მიიღო, მათ შორის 80 ჯარისკაცი და 30 მშვიდობიანი მოქალაქე იყო. გარდაცვლილთა შორის იყვნენ რუსი ჯარისკაცები.<ref name="casualties1">{{Cite news|date=16 მარტი, 2022|title='They are so young': Corpses pile up in Mykolaiv morgue|work=[[Agence France-Presse]]|publisher=[[Al Jazeera]]|url=https://www.aljazeera.com/news/2022/3/16/they-are-so-young-corpses-pile-up-in-mykolaiv-morgue|access-date=16 მარტი, 2022}}</ref> 12 მარტს დაბომბეს კიბოს საავადმყოფო და თვალის კლინიკა. 13 მარტს კიმმა განაცხადა, რომ დაიბომბა აირტურბინების ქარხანა. მოგვიანებით მანვე გაავრცელა ინფორმაცია, რომ თავდასხმას ცხრა ადამიანი ემსხვერპლა.<ref>{{Cite news|date=2022-03-13|title=Nine Killed by Bombing in Southern City of Mykolaiv: Regional Governor|work=Agence France-Presse|publisher=The Moscow Times|url=https://www.themoscowtimes.com/2022/03/13/nine-killed-by-bombing-in-southern-city-of-mykolaiv-regional-governor-a76897|url-status=live|access-date=2022-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20220314154422/https://tag.leadplace.fr/wckr.php?ref=https%3A%2F%2Fwww.themoscowtimes.com%2F2022%2F03%2F13%2Frussia-strikes-military-base-outside-ukraines-lviv-a76895&id=MTIZ|archive-date=14 მარტი, 2022}}</ref> რუსული ძალები კვლავ აკონტროლებდნენ 20 კილომეტრის მოშორებით მდებარე სოფლებს და მხოლოდ სამხრეთის ბუგი იცავდა ქალაქს ალყაში მოქცევისგან. სენკევიჩმა „''[[The Guardian]]''“-თან მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ მშვიდობიანი მოსახლეობის ევაკუაცია ოდესაში მიმავალი გზის გავლით ხდებოდა და ამ დროისთვის უკვე დაახლოებით 250 000-მდე მოქალაქე იყო ევაკუირებული.<ref name=":3">{{cite news|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2022/mar/14/mykolaiv-awaiting-siege-ukrainians-war-russia|title=In Mykolaiv, a city awaiting a siege, it's clear that all Ukrainians are now people of war|author=[[Natliya Gumenyuk]]|date=14 მარტი, 2022|work=[[The Guardian]]|accessdate=16 მარტი, 2022}}</ref> ბრძოლის დროს მშვიდობიანი მოქალაქეები ქალაქის სხვადასხვა ნაწილში ქუჩებში საბურავებს აწყობდნენ, რათა მოლოტოვის კოქტეილების გამოყენებით დაეწვათ ისინი და ამ გზით შეენელებინათ მიკოლაივში შესული რუსული ჯარების, უკრაინულ ძალებს კი მიზანში მათი ტანკები ჰქონდათ ამოღებული.<ref>{{cite news|url=https://news.sky.com/story/ukraine-war-buses-hurtle-along-mykolaivs-deserted-streets-on-the-only-safe-route-out-of-the-city-12566434|title=Ukraine war: Buses hurtle along Mykolaiv's deserted streets on the only safe route out of the city|author=Nick Martin|date=15 მარტი, 2022|work=[[Sky News]]|accessdate=16 მარტი, 2022}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2022/03/15/briefing/russia-ukraine-war-mykolaiv-default.html|title=Scenes from the Resistance|author=Carole Landry|date=15 მარტი, 2022|work=[[The New York Times]]|accessdate=16 მარტი, 2022}}</ref> რუსლან ხოდას, აეროპორტის დამცველთა მეთაურის მიხედვით, რუსული ჯარები, როგორც ჩანს, დაზვერვით შეტევებს ახორციელებდნენ, რათა ქალაქის დაცვის სუსტი მხარეები გამოევლინა, რასაც ხშირად თან სდევდა მზვერავი უპილოტო საფრენი აპარატების გამოყენება. ქალაქის დაცვის ხელმძღვანელის გენერალ-მაიორ დმიტრო მარჩენკოს ცნობით, უკრაინული მხარე მოწინააღმდეგის მებრძოლთა საბრძოლო სულის გატეხვას განმეორებითი საარტილერიო ცეცხლით ცდილობდა.<ref name=":4"/> 15 მარტს ვიტალი კიმმა გამოაცხადა, რომ ქალაქის ცენტრიდან რუსული ნაწილები მთლიანად განდევნეს და სიტუაცია უსაფრთხო იყო.<ref>{{cite news |title=Russian forces have been pushed back slightly from Ukraine's Mykolayiv city, says governor |url=https://www.reuters.com/world/europe/russian-forces-have-been-pushed-back-slightly-ukraines-mykolayiv-city-says-2022-03-15/ |access-date=11 მაისი, 2022 |work=Reuters |date=15 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> „''[[The New York Times]]''“-ის 16 მარტის ცნობით, ქალაქის მორგში 132 ცხედარი იყო მოთავსებული.<ref name=":4">{{Cite news |url=https://www.nytimes.com/2022/03/15/world/europe/ukraine-mykolaiv-russia-war.html |title='I'm Not Scared of Anything': Death and Defiance in a Besieged Ukrainian City |date=16 მარტი, 2022 |author=Michael Schwirtz |work=[[The New York Times]] |accessdate=16 მარტი, 2022}}</ref> 18 მარტს ორი რუსული რაკეტა [[კალიბრი (ფრთოსანი რაკეტა)|„კალიბრი“]] დაეცა მიკოლაივის ჩრდილოეთ გარეუბანში მდებარე უკრაინულ ყაზარმებს, რომლებიც მიკოლაივში ბაზირებული 36-ე ცალკეული საზღვაო ქვეითი ბრიგადის საკუთრება იყო და ადგილობრივი ჯარისკაცების სწავლების დროს გამოიყენებოდა.<ref name="Marines" /> თავდასხმა ღამით მოხდა, როდესაც იქ მყოფებს ეძინათ. განგაშის ჩასართავად საკმარისი დრო არ იყო, რადგან რაკეტების გაშვება ახლო მანძილიდან, ხერსონის გარეუბნებიდან მოხდა.<ref name="bbc-03-19" /> თავდაპირველად გარცელდა ინფორმაცია 45 ჯარისკავის დაღუპვის შესახებ და რაოდენობა შესაძლოა გაზრდილიყო.<ref>{{cite news|url=https://www.foxnews.com/world/russians-army-barracks-mykolaiv-dozens-dead|title=Russians hit army barracks in Mykolaiv in southern Ukraine, leaving dozens dead: reports|work=Fox News|date=19 მარტი, 2022|access-date=19 მარტი, 2022|language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=As it happened: Ukraine war latest: Gun battles as Russian troops reach Mariupol city centre, says mayor |url=https://www.bbc.co.uk/news/live/world-europe-60774819 |access-date=11 მაისი, 2022 |work=BBC News |language=en-gb}}</ref> ბელგიური გაზეთი „''HLN''“ იტყობინებოდა, რომ ქალაქის მორგის თანახმად, არანაკლებ 80 ჯარისკაცი იყო დაღუპული.<ref>{{cite news|url=https://www.hln.be/buitenland/onze-oorlogsjournalist-robin-ramaekers-na-bombardement-in-mykolaiv-een-van-de-zwaarste-klappen-voor-het-oekraiense-leger-tot-nu-toe~ad87d69b/|title=Onze oorlogsjournalist Robin Ramaekers na bombardement in Mykolaiv: “Een van de zwaarste klappen voor het Oekraïense leger tot nu toe”|date=18 მარტი, 2022|access-date=19 მარტი, 2022|work=HLN Nieuws|language=nl}}</ref> ბაზაზე 200-მდე სამხედრო იმყოფებოდა და ვარაუდობდნენ, რომ მათი დიდი ნაწილი დაიღუპა.<ref>{{Cite news |title=Ukraine war latest: Fighting preventing rescue at Mariupol theatre - mayor |url=https://www.bbc.co.uk/news/live/world-europe-60802572 |access-date=2022-03-19 |website=BBC News |language=en-gb}}</ref> მეორე დღეს მხოლოდ ერთი გადარჩენილი ადამიანი გამოიყვანეს.<ref name="bbc-03-19">{{cite news |title=Ukraine conflict: Scores feared dead after Russia attack on Mykolaiv barracks |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-60807636 |access-date=11 მაისი, 2022 |work=BBC News |date=19 მარტი, 2022 |language=en}}</ref> [[ფაილი:Mykolaiv Regional State Administration after Russian shelling, 30.03.2022 (02).jpg|მინი|მიკოლაივის სამხარეო ადმინისტრაციის შენობა სარაკეტო დარტყმის შემდე, 29 მარტი.]] ასევე 18 მარტს, უკრაინულმა ძალებმა მიკოლაივთან გაარღვიეს რუსების პოზიციები და მოწინააღმდეგე ხერსონის ოლქისკენ განდევნეს.<ref>{{Cite news |last=Journal |first=Yaroslav Trofimov {{!}} Photographs by Manu Brabo for The Wall Street |date=2022-03-18 |title=Ukrainian Counteroffensive Near Mykolaiv Relieves Strategic Port City |language=en-US |work=Wall Street Journal |url=https://www.wsj.com/articles/ukrainian-counteroffensive-near-mykolaiv-relieves-strategic-port-city-11647605489 |access-date=2022-04-08 |issn=0099-9660}}</ref> 29 მარტს ვოლოდიმირ ზელენსკიმ და ადგილობრივმა ხელისუფლებამ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ რუსეთის მხრიდან სარაკეტო დარტყმა განხორციელდა საოლქო ადმინისტრაციის შენობაზე, რის შედეგადაც სულ მცირე 35 ადამიანი დაიღუპა<ref>{{cite news |url=https://www.reuters.com/world/europe/death-toll-rises-35-strike-government-building-ukraines-mykolaiv-governor-2022-04-02/ |title=Death toll rises to 35 from strike on government building in Ukraine's Mykolaiv, governor says |date=2022-04-02 |publisher=[[Reuters]] |access-date=2022-03-29 |archiveurl= |archivedate=|language=en}}</ref> და 33 დაიჭრა.<ref name="ukrinform">{{cite news |title=12 people killed in Russian airstrike on government building in Mykolaiv |url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3443337-12-people-killed-in-russian-airstrike-on-government-building-in-mykolaiv.html |access-date=2022-03-29 |website=www.ukrinform.net |language=en}}</ref><ref name="reuters_2022_03_29">{{cite news |url=https://www.reuters.com/world/europe/russian-rocket-blasts-hole-mykolaiv-administration-building-southern-ukraine-2022-03-29/ |title=Twelve killed in Ukraine's Mykolaiv as rocket blasts hole in regional HQ |date=2022-03-29 |publisher=Reuters |author=Thomas N. |archive-url=https://web.archive.org/web/20220329123948/https://www.reuters.com/world/europe/russian-rocket-blasts-hole-mykolaiv-administration-building-southern-ukraine-2022-03-29/ |access-date=2022-03-29 |archive-date=2022-03-29|url-status=live|language=en}}</ref> === აპრილი === 8 აპრილის განცხადების თანახმად, მიკოლაივის ოლქში „პრაქტიკულად არ დარჩა“ რუსული სამხედრო ნაწილები.<ref>{{Cite news |title=Practically no invaders left in Mykolayiv region – head of administration |url=https://www.ukrinform.net/rubric-ato/3451811-practically-no-invaders-left-in-mykolayiv-region-head-of-administration.html |access-date=2022-04-08 |website=www.ukrinform.net |language=en}}</ref> ამის მიუხედავად, ქალაქის დაბომბვები მაინც გრძელდებოდა.<ref>{{cite news |title=Ukraine says five killed in shelling in city of Mykolaiv |url=https://www.reuters.com/world/europe/ukraine-says-five-killed-shelling-city-mykolaiv-2022-04-15/ |access-date=11 მაისი, 2022 |work=Reuters |date=15 აპრილი, 2022 |language=en}}</ref> == იხილეთ აგრეთვე == * [[ხერსონისათვის ბრძოლა]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:უკრაინის ბრძოლები]] [[კატეგორია:რუსეთის ბრძოლები]] [[კატეგორია:რუსეთის შეჭრა უკრაინაში (2022)]] [[კატეგორია:2022 წლის ბრძოლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ბრძოლები]] nxoiovna6wss0i4nayy7l30v5450fn1 ლიონელ მესის სანაკრებო მატჩები და გოლები 0 535772 5426799 5424861 2026-07-04T01:57:00Z Arkaitz1974 85446 5426799 wikitext text/x-wiki [[File:Rus-Arg 2017 (16).jpg|thumb|203 მატჩი და 124 გოლი<ref>[https://messi.com/en/#argentina Messi international stats]. ''messi.com''.</ref>]] [[ლიონელ მესი]] — ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში]] ჩატარებული მატჩებისა და გატანილი ბურთების რაოდენობის მიხედვით — [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|თავისი ქვეყნის ეროვნული გუნდის]] ღირსებას [[2005]] წლიდან იცავს. მას შემდეგ მან 2026 წლის 3 ივლისის მონაცემებით [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|„ალბისელესტეს“]] შემადგენლობაში 203 მატჩი ჩაატარა და 124 ბურთი გაიტანა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/messi-intlg.html Lionel Andrés Messi - Century of International Appearances]. ''rsssf.com''</ref><ref>[https://www.ole.com.ar/messi/todos-goles-messi-seleccion-argentina-golazo-venezuela_0_4hIJe61kLX.html 114 goles de Lionel Messi con la Selección Argentina]</ref><ref>[https://m.allfootballapp.com/news/EPL/%E2%9A%BD109-goals-Messi-becomes-second-highest-international-goalscorer/3428470 109 goals! Messi becomes second highest international goalscorer]</ref><ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/lionel-messi-becomes-second-highest-international-goalscorer-cristiano-ronaldo-ali-daei-canada-vs-argentina-copa-america-2024/article68333641.ece Messi takes his tally to 109 international goals.]</ref><ref>[https://www.ole.com.ar/messi/messi-goles-seleccion-argentina_0_PRzdKAJdNV.html 109 goles de Lionel Messi en la Selección Mayor de Argentina]</ref> მესი ეროვნულ ნაკრებში პირველად ხოსე პეკერმანმა მიიწვია, რომელიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|„ალბისელესტეს“]] 2004 წლის ოქტომბრიდან 2006 წლის ივნისის ჩათვლით ედგა სათავეში. მან ამ პოსტზე ცნობილი არგენტინელი ფეხბურთის სპეციალისტი მარსელო ბიელსა შეცვალა. პეკერმანის ხელმძღვანელობით არგენტინელებმა 27 შეხვედრა გამართეს, რომელთაგან 14 მოიგეს, 6 დათმეს და 7 ფრედ დაამთავრეს. მესის დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2005 წლის [[17 აგვისტო]]ს საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში [[უნგრეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უნგრეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ შედგა. მატჩი [[ბუდაპეშტი]]ს ფერენც პუშკაშის სტადიონზე გაიმართა და მას 27 ათასამდე მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: ლეო ფრანკო, რობერტო აიალა, გაბრიელ ჰაინცე, ლუკას ბერნარდი, ანდრეს დ'ალესანდრო,<ref group="კომ.">შეხვედრის 90-ე წუთზე ანდრეს დ'ალესანდრო მარიო სანტანამ შეცვალა.</ref> [[ლუჩო გონსალესი]],<ref group="კომ.">მატჩის 82-ე წუთზე [[ლუჩო გონსალესი]]ს ნაცვლად [[პაბლო საბალეტა]].</ref> [[მაქსი როდრიგესი]], ლიონელ სკალონი, ხუან პაბლო სორინი, [[ერნან კრესპო]], [[ლისანდრო ლოპესი]]. მესი შეხვედრის 64-ე წუთზე ლისანდრო ლოპესის ნაცვლად შემოვიდა მოედანზე, თუმცა თამაშში ჩართვიდან ნახევარ წუთში მეტოქესთან ორთაბრძოლისას წესების დარღვევისთვის შეხვედრის მსაჯისგან წითელი ბარათი მიიღო და მინდორი დატოვა.<ref group="კომ.">ფეხბურთის სპეციალისტების დიდი უმრავლესობის აზრით მსაჯის ასეთი გადაწყვეტილება არ იყო მართებული და არ გამომდინარეობდა სათამაშო ეპიზოდის ობიექტური და სამართლიანი შეფასებიდან.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=QCFQJdwNuNQ Lionel Messi red card vs Hungary]. ''youtube''</ref> შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 2–1 დამთავრდა.<ref>Hungary 1–2 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2005/08/17/world/friendlies/hungary/argentina/361846/ Puskás Ferenc Stadion (Budapest)]. ''soccerway''</ref> თავისი პირველი სანაკრებო გოლი 2006 წლის 1 მარტს საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მეკარე სტიპე პლეტიკოსას კარში მატჩის მეექვსე წუთზე გაიტანა. შეხვედრა [[ბაზელი]]ს „[[სანქტ-იაკობ პარკი]]ს“ სტადიონზე გაიმართა და მას 13 138 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, ნიკოლას ბურდისო, ვალტერ სამუელი, ფაბრისიო კოლოჩინი,<ref group="კომ.">შეხვედრის მე-60-ე წუთზე ფაბრისიო კოლოჩინი [[ლუჩო გონსალესი|ლუჩო გონსალესმა]] შეცვალა.</ref> [[მარტინ დემიკელისი]], ესტებან კამბიასო, ლეონარდო პონსიო, ხუან რომან რიკელმე, ლიონელ მესი, [[ერნან კრესპო]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 75-ე წუთზე [[ერნან კრესპო]]ს ნაცვლად [[დიეგო მილიტო]].</ref> [[კარლოს ტევესი]].<ref group="კომ.">მატჩის 68-ე წუთზე [[კარლოს ტევესი]]ს ნაცვლად თამაშში ჩაერთო პაბლო აიმარი.</ref> შეხვედრა ხორვატებმა 3–2 მოიგეს.<ref>Croatia 3–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/croatia-v-argentina-01-march-2006-273291/ St. Jakob-Park, Basel]. ''11v11.com''</ref> [[2006]] წლის 16 ივნისს სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნული ნაკრების<ref group="კომ.">სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები ({{lang-sr|Фудбалска репрезентација Србије и Црне Горе|Fudbalska reprezentacija Srbije i Crne Gore}}) — აღნიშნული ეროვნული გუნდი 2003–2006 წლებში ამ სახელწოდებით ასპარეზობდა საფეხბურთო ტურნირებზე. 2006 წლიდან სერბეთის ეროვნული ნაკრები და მონტენეგროს ეროვნული ნაკრები დამოუკიდებლად განაგრძობენ ასპარეზობას.</ref>კარში გატანილი ბურთის წყალობით, მესი გახდა არგენტინის ეროვნული ნაკრების ისტორიაში ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] გოლის გატანა შეძლო 18 წლის და 357 დღის ასაკში.<ref>[http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/world_cup_2006/4853028.stm Argentina 6-0 Serbia & Montenegro]. ''BBC Sport''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=ZtjaRHYOjy8&t=158s Lionel Messi vs Serbia & Montenegro (World Cup 2006)]. ''youtube''</ref> 1996 წლიდან 2016 წლამდე მეტოქეთა კარში გატანილი 54 ბურთით — არგენტინის ნაკრების ყველა დროის ბომბარდირის წოდებას [[გაბრიელ ბატისტუტა]] ფლობდა. 2016 წლის 21 ივნისს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] გამართულ [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ნახევარფინალში ლიონელ მესის მიერ [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასპინძელთა ეროვნული გუნდის]] კარში გატანილი ბურთით მან ოცი წლის განმავლობაში მოქმედი [[გაბრიელ ბატისტუტა|ბატისტუტას]] რეკორდი გააუმჯობესა და არგენტინის ეროვნული გუნდის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.<ref>{{Cite web |url=https://nesn.com/2016/06/lionel-messi-scores-argentina-record-tying-goal-in-copa-america-2016/ |title=Lionel Messi Scores Argentina Record-Tying Goal In Copa America 2016 |access-date=2022-07-09 |archive-date=2022-05-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220524044437/https://nesn.com/2016/06/lionel-messi-scores-argentina-record-tying-goal-in-copa-america-2016/ }}</ref><ref group="კომ.">აღნიშნული შეხვედრის 32-ე წუთზე საჯარიმო დარტყმით გატანილი ეს ბურთი იყო მატჩის რიგით მეორე, ხოლო მისი სანაკრებო გოლებიდან რიგით 55-ე გოლი.</ref><ref>[https://www.theguardian.com/football/live/2016/jun/21/copa-america-usa-argentina-semi-final-latest-score Lionel Messi scores Argentina’s second goal from a free-kick]</ref><ref>[https://www.goal.com/en-in/match/united-states-v-argentina/dxypf19tozmf3662x2txffft United States 0–4 Argentina]. ''goal.com''</ref> მესის სანაკრებო კარიერაში ეს ისტორიული მატჩი [[ჰიუსტონი]]ს ენ-არ-ჯი სტადიონზე<ref group="კომ.">ენ-არ-ჯი სტადიონი ({{lang-en|NRG Stadium}}) — მრავალფუნქციური სპორტული კომპლექსი [[ტეხასი]]ს უდიდეს ქალაქ ჰიუსტონში, გაიხსნა 2002 წლის 24 აგვისტოს.</ref> შედგა და მას 70 858 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: [[სერხიო რომერო]], რამირო ფუნეს მორი, გაბრიელ მერკადო, ნიკოლას ოტამენდი, [[მარკოს როხო]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 84-ე წუთზე [[მარკოს როხო]]ს ნაცვლად ვიქტორ კუესტა.</ref> [[ხავიერ მასკერანო]], ევერ ბანეგა, აუგუსტო ფერნანდესი,<ref group="კომ.">59-ე წუთზე აუგუსტო ფერნანდესის ნაცვლად [[ლუკას ბილია]].</ref> ლიონელ მესი, [[გონსალო იგუაინი]], ესეკიელ ლავესი.<ref group="კომ.">მატჩის 67-ე წუთზე ესეკიელ ლავესის ნაცვლად [[ერიკ ლამელა]].</ref> შეხვედრა არგენტინელთა უპირატესობით წარიმართა და მათივე გამარჯვებით — 4–0 დამთავრდა.<ref>USA 0–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-21-june-2016-319060/ NRG Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> 2021 წლის 9 სექტემბერს ბოლივიის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის მორიგ შეხვედრაში მესიმ ჰეთ-თრიკი შეასრულა და თავისი სანაკრებო გოლებიდან რიგით 77-ე, 78-ე და 79-ე ბურთი გაიტანა, რითაც 1971 წლის 11 ივლისიდან — 50 წლის განმავლობაში მოქმედი [[პელე]]ს რეკორდი მოხსნა და ისტორიაში ყველა დროის საუკეთესო სამხრეთამერიკელი სანაკრებო ბომბარდირის წოდება დაისაკუთრა.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/argentina-arg/story/4427665/argentinas-lionel-messi-breaks-brazil-legend-peles-south-american-mens-goals-record Lionel Messi breaks Brazil legend Pele's South American men's goals record]</ref> მატჩი [[ბუენოს-აირესი]]ს „ელ მონუმენტალზე“ გაიმართა და მას 17 ათასამდე მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: ხუან მუსო, ნიკოლას ოტამენდი,<ref group="კომ.">82-ე წუთზე ნიკოლას ოტამენდის ნაცვლად ლუკას მარტინესი.</ref> ხერმან პესელია, მარკოს აკუნია, როდრიგო დე პაული,<ref group="კომ.">82-ე წუთზე როდრიგო დე პაულის ნაცვლად ესეკიელ პალასიოსი.</ref> [[ანხელ დი მარია]],<ref group="კომ.">71-ე წუთზე ანხელ დი მარიას ნაცვლად ნიკოლას გონსალესი.</ref> ალეხანდრო გომესი,<ref group="კომ.">მატჩის 62-ე წუთზე ალეხანდრო გომესის ნაცვლად ხოაკინ კორეა.</ref> ლეანდრო პარედესი, ლიონელ მესი და [[ლაუტარო მარტინესი]].<ref group="კომ.">მატჩის 71-ე წუთზე ლაუტარო მარტინესის ნაცვლად ანხელ კორეა.</ref><ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-09-september-2021-371638/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> 2025 წლის 6 ივნისის მონაცემებით მესის ანგარიშზეა ცხრა სანაკრებო ჰეთ-თრიკი და ერთი პენტა-თრიკი (5 გოლი ერთ მატჩში).<ref>Argentina 5–0 Estonia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-estonia-05-june-2022-375350/ Estadio El Sadar, Pamplona]. ''11v11.com''</ref> ყველაზე მეტი ბურთი მას ბოლივიის ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გატანილი — 2015 (2), 2016 (1), 2021 (5), 2024 (3). საერთო ჯამში ბოლივიელთა კარის აღება მან 11-ჯერ შეძლო. ==მატჩები და გოლები== ===არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში=== {| width="990" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | წყარო ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |1||17.08.2005||[[ბუდაპეშტი]]||align=right|{{fb-rt|HUN}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||ამხანაგური||<ref>Hungary 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/hungary-v-argentina-17-august-2005-254793/ Ferenc Puskás Stadium, Budapest]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |2||03.09.2005||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|80}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-03-september-2005-254962/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |3||09.10.2005||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-09-october-2005-255028/ River Plate, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |4||12.10.2005||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-12-october-2005-255126/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |5||16.11.2005||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|QAT}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|81}}||ამხანაგური||<ref>Qatar 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/qatar-v-argentina-16-november-2005-273290/ International Friendly, Played in Doha]. ''11v11.com''</ref><ref>Qatar 0–3 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2005/11/16/world/friendlies/qatar/argentina/361922/ Jassim Bin Hamad Stadium (Doha)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |6||01.03.2006||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|CRO}}||bgcolor=Moccasin|3–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|6}}|| ||ამხანაგური||<ref>Croatia 3–2 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/03/01/world/friendlies/croatia/argentina/361556/ St. Jakob-Park (Basel)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |7||30.05.2006||[[სალერნო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|ANG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|68}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Angola / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-angola-30-may-2006-273785/ Stadio Arechi, Salerno]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 2–0 Angola / [https://int.soccerway.com/matches/2006/05/30/world/friendlies/argentina/angola/361644/ Stadio Arechi (Salerno)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |8||16.06.2006||[[გელზენკირხენი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|Serbia and Montenegro}}||{{გოლი|88}}||{{შეცვლაზე შესვლა|75}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#არგენტინა vs სერბეთი და მონტენეგრო|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Argentina 6–0 Serbia and Montenegro / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-serbia-and-montenegro-16-june-2006-273730/ Veltins-Arena, Gelsenkirchen]</ref>|| |- ! scope=row |9||21.06.2006||[[ფრანკფურტი]]||align=right|{{fb-rt|NED}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|70}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#ნიდერლანდები vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Netherlands 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/netherlands-v-argentina-21-june-2006-273746/ Commerzbank Arena, Frankfurt]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |10||24.06.2006||[[ლაიფციგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|MEX}}|| |||{{შეცვლაზე შესვლა|84}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006#მერვედფინალები|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Argentina 2–1 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-24-june-2006-274135/ Zentralstadion, Leipzig]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |11||03.09.2006||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-03-september-2006-274527/ Emirates Stadium, London]. ''11v11.com''</ref><ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/09/03/world/friendlies/brazil/argentina/401918/ Emirates Stadium (London)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |12||11.10.2006||[[მურსია]]||align=right|{{fb-rt|ESP}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|62}}||ამხანაგური||<ref>Spain 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/spain-v-argentina-11-october-2006-275215/ Estadio Nueva Condomina, Murcia]. ''11v11.com''</ref><ref>Spain 2–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/10/11/world/friendlies/spain/argentina/411454/ Estadio Enrique Roca de Murcia (Murcia)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |13||02.06.2007||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|88}}||ამხანაგური||<ref>Switzerland 1–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/02/world/friendlies/switzerland/argentina/457697/ St. Jakob-Park (Basel)]. ''soccerway''</ref><ref>Switzerland 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-argentina-02-june-2007-277876/ St. Jakob Park, Basel]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |14||05.06.2007||[[ბარსელონა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–3||align=left|{{fb|ALG}}||{{გოლი|54|პენ.|73}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–3 Algeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-algeria-05-june-2007-277893/ Nou Camp, Barcelona]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–3 Algeria / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/05/world/friendlies/algeria/argentina/546431/ Camp Nou (Barcelona)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |15||28.06.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|USA}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|79}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 USA / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-usa-28-june-2007-277898/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–1 USA / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/29/south-america/copa-america/argentina/united-states-of-america/441096/ Estadio José Encarnación Romero (Maracaibo)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=rPecpFY7_-k Argentina vs. U.S.A | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |16||02.07.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–2||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|84}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–2 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-02-july-2007-277899/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]</ref><ref>Argentina 4–2 Colombia / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/03/south-america/copa-america/argentina/colombia/441098/ Estadio José Encarnación Romero (Maracaibo)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=bKq6JvOKwQo Argentina vs. Colombia | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |17||05.07.2007||[[ბარკისიმეტო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|67}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-05-july-2007-277900/ Estadio Metropolitano, Barquisimeto]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/06/south-america/copa-america/argentina/paraguay/441100/ Estadio Metropolitano de Fútbol de Lara]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lxb2z5Omib4&t=4488s Argentina vs. Paraguay | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |18||08.07.2007||[[ბარკისიმეტო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|PER}}||{{გოლი|61}}||1/4 ფინ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-08-july-2007-277901/ Estadio Metropolitano, Barquisimeto]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–0 Peru / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/09/south-america/copa-america/argentina/peru/471574/ Estadio Metropolitano de Fútbol de Lara (Barquisimeto)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=IxLddehkplw Argentina vs. Peru | Copa América Venezuela 2007 | Quarter-Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |19||11.07.2007||[[სიუდად-გუაიანა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|61}}||1/2 ფინ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-11-july-2007-277902/ Polideportivo Cachamay, Guayana]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 3–0 Mexico / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/12/south-america/copa-america/mexico/argentina/475463/ CTE Cachamay (Ciudad Guayana)]. ''soccerway''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=3jXR26E5CKI ARG 19. Lionel Messi vs Mexico - Copa América 2007 (Semi-Final)]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=V9ezmpCOqj4 Argentina vs. Mexico | Copa América Venezuela 2007 | Semi-Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |20||15.07.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-15-july-2007-277903/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]. ''11v11.com''</ref><ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/15/south-america/copa-america/brazil/argentina/480788/ Estadio Olímpico José Encarnación Pachencho Romero]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=M5xY1rEtRjc Argentina vs. Brazil | Copa América Venezuela 2007 | Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |21||22.08.2007||[[ოსლო]]||align=right|{{fb-rt|NOR}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Norway 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/norway-v-argentina-22-august-2007-278279/ Ullevaal Stadion, Oslo]. ''11v11.com''</ref><ref>Norway 2–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/08/22/world/friendlies/norway/argentina/506969/ Ullevaal Stadion (Oslo)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |22||11.09.2007||[[მელბურნი]]||align=right|{{fb-rt|AUS}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|91}}||ამხანაგური||<ref>Australia 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/australia-v-argentina-11-september-2007-278403/ Melbourne Cricket Ground]. ''11v11.com''</ref><ref>Australia 0–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/09/11/world/friendlies/australia/argentina/511752/ Melbourne Cricket Ground]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |23||13.10.2007||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CHI}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|83}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-13-october-2007-278914/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=CrmLIadiYko Messi vs Chile (WCQ) (Home) 2007-08 English Commentary]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |24||16.10.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|42}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-16-october-2007-278918/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]</ref> || |- ! scope=row |25||17.11.2007||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BOL}}|| ||<ref group="კომ.">მატჩის 74-ე წუთზე ხუან რომან რიკელმემ შეხვედრის მესამე და თავისი მეორე ბურთი მესის სოლო რეიდისა და მისივე საგოლე გადაცემის შემდეგ გაიტანა. იხ. [https://www.youtube.com/watch?v=VhSSTzSqEy4&t=4484s ვიდეო]</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-17-november-2007-279477/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://gh.soccerway.com/matches/2007/11/17/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/524377/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''soccerway''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=hf4ZutabsHg 2007 (November 17) Argentina 3-Bolivia 0 (World Cup qualifier).mpg]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=MVMjDb9VBCM 2007.11.17 Argentina 3 - Bolivia 0 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=VhSSTzSqEy4 Argentina 3 Bolivia 0 Eliminatorias Sudáfrica 2010 Partido Completo]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |26||20.11.2007||[[ბოგოტა]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|36}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-20-november-2007-279483/ Estadio Nemesio Camacho El Campin, Bogota]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=2RK06NXhjxM&t=2787s 2007.11.21 Colombia 2 - Argentina 1 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref> |- ! scope=row |27||04.06.2008||[[სან-დიეგო]]||align=right|{{fb-rt|MEX}}||bgcolor=D0F0C0|1–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|17}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|84}}||ამხანაგური||<ref>Mexico 1–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/mexico-v-argentina-04-june-2008-281708/ Qualcomm Stadium, San Diego]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=XtMoRy2yOhc 2008 (June 4) Mexico 1-Argentina 4 (Friendly).mpg]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |28||08.06.2008||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||ამხანაგური||<ref>USA 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-08-june-2008-281750/ Giants Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |29||15.06.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ECU}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-15-june-2008-284343/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |30||18.06.2008||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|90}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-18-june-2008-281826/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |31||06.09.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-06-september-2008-284375/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |32||10.09.2008||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-10-september-2008-284346/ Estadio Monumental, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |33||11.10.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|6}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|88}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–1 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-11-october-2008-284345/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EWK6fKAG8VQ&t=347s Argentina 2 Uruguay 1 Eliminatorias Sudáfrica 2010]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |34||15.10.2008||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-15-october-2008-284344/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |35||11.02.2009||[[მარსელი]]||align=right|{{fb-rt|FRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|83}}|| ||ამხანაგური||<ref>France 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/france-v-argentina-11-february-2009-284376/ Stade Velodrome, Marseille]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |36||28.03.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|26}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-28-march-2009-288606/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EwFBzklnxmw&t=2027s Argentina vs. Venezuela | South Africa 2010 | FIFA WC Qualifier (28-3-2009)]</ref> |- ! scope=row |37||01.04.2009||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=Moccasin|6–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 6–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-01-april-2009-288644/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=ZUkF2ln6OcM 2009.04.01 Bolivia 6 - Argentina 1 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref> |- ! scope=row |38||06.06.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|COL}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-june-2009-288715/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |39||10.06.2009||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-10-june-2009-288761/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |40||05.09.2009||[[როსარიო (არგენტინა)|როსარიო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–3||align=left|{{fb|BRA}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-05-september-2009-288819/ Estadio Gigante de Arroyito, Rosario]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |41||05.09.2009||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-09-september-2009-288891/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |42||10.10.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–1 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-10-october-2009-288910/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=H28866jEHzY&t=326s Argentina vs. Peru | South Africa 2010 | FIFA World Cup Qualifier (10-10-2009)]</ref> |- ! scope=row |43||14.10.2009||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|85}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-14-october-2009-288989/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |44||14.11.2009||[[მადრიდი]]||align=right|{{fb-rt|ESP}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|61|პენ.}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|83}}||ამხანაგური||<ref>Spain 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/spain-v-argentina-14-november-2009-289051/ Wanda Metropolitano, Madrid]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |45||03.03.2010||[[მიუნხენი]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Germany 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-03-march-2010-289238/ Allianz Arena, Munich]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |46||12.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|NGA}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#არგენტინა vs ნიგერია|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 1–0 Nigeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nigeria-12-june-2010-287525/ FIFA World Cup 2010. Ellis Park, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |47||17.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|KOR}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#არგენტინა vs სამხრეთ კორეა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 4–1 Korea Rep. / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-korea-republic-17-june-2010-287539/ FIFA WC 2010. Soccer City, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |48||22.06.2010||[[ლიმპოპო (პროვინცია)|პოლოკვანე]]||align=right|{{fb-rt|GRE}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#საბერძნეთი vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/greece-v-argentina-22-june-2010-287556/ WC 2010. Peter Mokaba Stadium, Polokwane]</ref> || |- ! scope=row |49||27.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|MEX}}|| ||1/8 ფინალი||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs მექსიკა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 3–1 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-27-june-2010-290004/ FIFA World Cup 2010. Soccer City, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |50||03.07.2010||[[კეიპტაუნი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–4||align=left|{{fb|GER}}|| ||1/4 ფინალი||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 0–4 Germany / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-germany-03-july-2010-290013/ WC 2010. Green Point Stadium, Cape Town]</ref> || |- ! scope=row |51||11.08.2010||[[დუბლინი]]||align=right|{{fb-rt|IRL}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|58}}||ამხანაგური||<ref>Republic of Ireland 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/republic-of-ireland-v-argentina-11-august-2010-289362/ Aviva Stadium, Dublin]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |52||07.09.2010||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|ESP}}||{{გოლი|10}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–1 Spain / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-spain-07-september-2010-289413/ Antonio Vespucio Liberti, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |53||08.10.2010||[[საიტამის პრეფექტურა|საიტამა]]||align=right|{{fb-rt|JPN}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Japan 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/japan-v-argentina-08-october-2010-294767/ Saitama Stadium, Saitama]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |54||17.11.2010||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|BRA}}||{{გოლი|90+2}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-17-november-2010-294762/ Khalifa International Stadium, Doha]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |55||09.02.2011||[[ჟენევა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|POR}}||{{გოლი|90|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–1 Portugal / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-portugal-09-february-2011-294710/ Stade de Genève, Geneva]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |56||26.03.2011||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>USA 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-26-march-2011-294702/ New Meadowlands, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |57||20.06.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|ALB}}||{{გოლი|43}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–0 Albania / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-albania-20-june-2011-294775/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |58||01.07.2011||[[ლა-პლატა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|BOL}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-01-july-2011-294776/ Estadio Ciudad de La Plata, La Plata]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |59||06.07.2011||[[სანტა-ფე (არგენტინა)|სანტა-ფე]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-july-2011-294777/ Estadio Brigadier General Estanislao Lopez]</ref> || |- ! scope=row |60||11.07.2011||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|CRC}}||||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Costa Rica / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-costa-rica-11-july-2011-294778/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]</ref> || |- ! scope=row |61||16.07.2011||[[სანტა-ფე (არგენტინა)|სანტა-ფე]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|URU}}||bgcolor=Moccasin|4–5 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-16-july-2011-298273/ Estadio Brigadier General Estanislao Lopez]</ref> || |- ! scope=row |62||02.09.2011||[[კოლკატა]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Venezuela 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-02-september-2011-297006/ Salt Lake Stadium, Kolkota]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |63||06.09.2011||[[დაკა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|NGA}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–1 Nigeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nigeria-06-september-2011-297001/ Bangabandhu National Stadium, Dhaka]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |64||07.10.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|25}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-07-october-2011-297012/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |65||11.10.2011||[[პუერტო-ლა-კრუსი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-11-october-2011-297017/ José Antonio Anzoátegui, Puerto La Cruz]</ref> || |- ! scope=row |66||11.11.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|BOL}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-11-november-2011-297018/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |67||15.11.2011||[[ბარანკილია]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|61}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-15-november-2011-297022/ Estadio Metropolitano R. Meléndez, Barranquilla]</ref> || |- ! scope=row |68||29.02.2012||[[ბერნი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|20||88||90+3|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Switzerland 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-argentina-29-february-2012-297150/ Stade de Suisse, Berne]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |69||02.06.2012||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|31}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-02-june-2012-298220/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |70||09.06.2012||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–3||align=left|{{fb|BRA}}||{{გოლი|31||34||84}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-09-june-2012-298298/ MetLife Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=z0uhAUjWjn8&t=2884s International Friendly - Argentina vs Brazil June 9 2012]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |71||15.08.2012||[[ფრანკფურტი]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|52}}|| ||ამხანაგური||<ref>Germany 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-15-august-2012-299809/ Commerzbank Arena, Frankfurt]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=-fFDVeMZr98&t=445s Germany vs Argentina - Friendly 15.08.2012 (2nd Half)]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |72||07.09.2012||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|64}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-07-september-2012-303310/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i__W_menNRw&t=4234s Argentina vs. Paraguay | Brazil 2014 | FIFA World Cup Qualifier (7-9-2012)]</ref> |- ! scope=row |73||11.09.2012||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-11-september-2012-303356/ Estadio Nacional Jose Diaz, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |74||12.10.2012||[[მენდოსა (ქალაქი)|მენდოსა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|65||79}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-12-october-2012-303416/ Estadio Malvinas Argentinas, Mendoza]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |75||16.10.2012||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|28}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-16-october-2012-303472/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |76||14.11.2012||[[ერ-რიადი]]||align=right|{{fb-rt|KSA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Saudi Arabia 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/saudi-arabia-v-argentina-14-november-2012-303532/ King Fahd International Stadium, Riyadh]</ref> || |- ! scope=row |77||06.02.2013||[[სტოკჰოლმი]]||align=right|{{fb-rt|SWE}}||bgcolor=D0F0C0|2–3||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Sweden 2–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/sweden-v-argentina-06-february-2013-303782/ Friends Arena, Stockholm]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |78||22.03.2013||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|45|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-22-march-2013-303821/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |79||26.03.2013||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-26-march-2013-308749/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |80||07.06.2013||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|57}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-07-june-2013-303882/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |81||11.06.2013||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|60}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-11-june-2013-303924/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |82||14.06.2013||[[გვატემალა (ქალაქი)|გვატემალა]]||align=right|{{fb-rt|GUA}}||bgcolor=D0F0C0|0–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|15||40|პენ.|49}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|68}}||ამხანაგური||<ref>Guatemala 0–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/guatemala-v-argentina-14-june-2013-308973/ Estadio Nacional Mateo Flores]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |83||10.09.2013||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=D0F0C0|2–5||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|12|პენ.|53|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 2–5 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-10-september-2013-304227/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=975s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - HD FULL - Fecha 16]</ref> |- ! scope=row |84||05.03.2014||[[ბუქარესტი]]||align=right|{{fb-rt|ROM}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/romania-v-argentina-05-march-2014-307318/ Arena Națională, Bucharest]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |85||04.06.2014||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|TRI}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Trinidad and Tobago / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-trinidad-and-tobago-04-june-2014-308827/ Estadio Monumental, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |86||07.06.2014||[[ლა-პლატა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|SVN}}||{{გოლი|76}}||{{შეცვლაზე შესვლა|58}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Slovenia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-slovenia-07-june-2014-308847/ Estadio Ciudad de La Plata, La Plata]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Zb00PIoGOFA&t=142s 07/06/2016 Argentina - Slovenia 2:0 goals and full highlights HD]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |87||15.06.2014||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|BIH}}||{{გოლი|65}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ბოსნია და ჰერცეგოვინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 2–1 Bosnia and Herzegovina / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bosnia-and-herzegovina-15-june-2014-308663/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |88||21.06.2014||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|IRN}}||{{გოლი|90+1}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ირანი|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Iran / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-iran-21-june-2014-308679/ WC 2014. Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |89||25.06.2014||[[პორტუ-ალეგრი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|2–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|3||45+1}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Nigeria 2–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-25-june-2014-308694/ WC 2014. Estadio Beira-Rio, Porto Alegre]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9HpYZ5REbFc&t=478s Nigeria 2 x 3 Argentina · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! scope=row |90||01.07.2014||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|SUI}}|| ||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — შვეიცარია|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Switzerland / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-switzerland-01-july-2014-308707/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |91||05.07.2014||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|BEL}}|| ||1/4 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — ბელგია|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Belgium / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-belgium-05-july-2014-308711/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |92||09.07.2014||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|NED}}||bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/2 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#ნიდერლანდები — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 0–0 Netherlands / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-netherlands-09-july-2014-308714/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |93||13.07.2014||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Silver|ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Germany 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-13-july-2014-308716/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |94||11.10.2014||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-11-october-2014-313211/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |95||14.10.2014||[[ჰონგ-კონგი]]||align=right|{{fb-rt|HKG}}||bgcolor=D0F0C0|0–7||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|66||84}}|| ||ამხანაგური||<ref>Hong Kong 0–7 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/hong-kong-v-argentina-14-october-2014-313212/ Hong Kong Stadium, Hong Kong]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=64u_Q_fJi8c&t=85s Hong Kong 0 – 7 Argentina - Friendly - 14.10.2014]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |96||12.11.2014||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|CRO}}||{{გოლი|57|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–1 Croatia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-croatia-12-november-2014-313089/ Upton Park London, England]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |97||18.11.2014||[[მანჩესტერი]]||align=right|{{fb-rt|POR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||ამხანაგური||<ref>Portugal 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/portugal-v-argentina-18-november-2014-313059/ Old Trafford, Greater Manchester, England]</ref> || |- ! scope=row |98||13.06.2015||[[ლა-სერენა (ჩილე)|ლა-სერენა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|36|პენ.}}||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–2 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-13-june-2015-314390/ Estadio La Portada, La Serena, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |99||16.06.2015||[[ლა-სერენა (ჩილე)|ლა-სერენა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-16-june-2015-314391/ Estadio La Portada, La Serena, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |100||20.06.2015||[[ჩილე|ვინია-დელ-მარი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|JAM}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Jamaica / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-jamaica-20-june-2015-314430/ Estadio Sausalito, Vina del Mar, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |101||26.06.2015||[[ჩილე|ვინია-დელ-მარი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}||bgcolor=D0F0C0|5–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-26-june-2015-314431/ Estadio Sausalito, Vina del Mar, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |102||30.06.2015||[[კონსეფსიონი (ჩილე)|კონსეპსიონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–1||align=left|{{fb|PAR}}|| ||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 6–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-30-june-2015-314399/ Estadio Municipal de Concepcion, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |103||04.07.2015||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}||bgcolor=Moccasin|4–1 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Chile 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-04-july-2015-315166/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |104||04.09.2015||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|7–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|67||75}}||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 7–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-04-september-2015-317476/ BBVA Compass Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |105||08.09.2015||[[არლინგტონი (ტეხასი)|არლინგტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–2 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-08-september-2015-317492/ BBVA Compass Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |106||24.03.2016||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-24-march-2016-319019/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |107||29.03.2016||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|30|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-29-march-2016-318918/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |108||27.05.2016||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|HON}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Honduras / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-honduras-27-may-2016-319109/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |109||10.06.2016||[[ჩიკაგო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|PAN}}||{{გოლი|68||78||87}}||ჯგუფი D||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 5–0 Panama / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-panama-10-june-2016-319047/ Soldier Field, Chicago]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |110||14.06.2016||[[სიეტლი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი D||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Bolivia 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-14-june-2016-319054/ CenturyLink Field, Seattle]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |111||18.06.2016||[[მასაჩუსეტსი|ფოქსბორო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|60}}||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-18-june-2016-319058/ Gillette Stadium, Foxborough]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |112||21.06.2016||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=D0F0C0|0–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|32}}||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>USA v Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-21-june-2016-319060/ NRG Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |113||26.06.2016||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|CHI}}||bgcolor=Moccasin|2–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-26-june-2016-319063/ MetLife Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |114||02.09.2016||[[მენდოსა (ქალაქი)|მენდოსა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|43}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-02-september-2016-320386/ Estadio Malvinas Argentinas, Mendoza]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |115||10.11.2016||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-10-november-2016-350883/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |116||15.11.2016||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|COL}}||{{გოლი|10}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-15-november-2016-350888/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |117||24.03.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|16|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-24-march-2017-353160/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |118||09.06.2017||[[მელბურნი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-09-june-2017-353182/ Melbourne Cricket Ground, Melbourne]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |119||31.08.2017||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-31-august-2017-354423/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |120||05.09.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|VEN}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-05-september-2017-354491/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |121||05.10.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-05-october-2017-354524/ La Bombonera, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |122||10.10.2017||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|12||20||62}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-10-october-2017-358014/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |123||11.11.2017||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|RUS}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Russia 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/russia-v-argentina-11-november-2017-357699/ Luzhniki Stadium, Moscow]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |124||30.05.2018||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|HAI}}||{{გოლი|17|პენ.|58||66}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-haiti-30-may-2018-357622/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |125||16.06.2018||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ISL}}|| ||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Argentina 1–1 Iceland / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-iceland-16-june-2018-356141/ Spartak Stadium, Moscow]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |126||21.06.2018||[[ნიჟნი-ნოვგოროდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–3||align=left|{{fb|CRO}}|| ||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Argentina 0–3 Croatia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-croatia-21-june-2018-356158/ Nizhny Novograd Stadium, Nizhny Novgorod]</ref> || |- ! scope=row |127||26.06.2018||[[სანქტ-პეტერბურგი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|14}}||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Nigeria 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-26-june-2018-356176/ Saint Petersburg Stadium, Saint Petersburg]</ref> || |- ! scope=row |128||30.06.2018||[[ყაზანი]]||align=right|{{fb-rt|FRA}}||bgcolor=Moccasin|4–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>France 4–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/france-v-argentina-30-june-2018-358137/ Kazan Arena, Kazan]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |129||22.03.2019||[[მადრიდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–3||align=left|{{fb|VEN}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–3 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-22-march-2019-361614/ Wanda Metropolitano, Madrid]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |130||07.06.2019||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–1||align=left|{{fb|NCA}}||{{გოლი|37||38}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 5–1 Nicaragua / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nicaragua-07-june-2019-362559/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |131||15.06.2019||[[სალვადორი (ბრაზილია)|სალვადორი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–2||align=left|{{fb|COL}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–2 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-15-june-2019-361573/ Itaipava Arena Fonte Nova, Salvador]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |132||19.06.2019||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|57|პენ.}}||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-19-june-2019-361580/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |133||23.06.2019||[[პორტუ-ალეგრი]]||align=right|{{fb-rt|QAT}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Qatar 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/qatar-v-argentina-23-june-2019-361586/ Arena do Grêmio, Porto Alegre]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |134||28.06.2019||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Venezuela 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-28-june-2019-362642/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |135||02.07.2019||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-02-july-2019-362666/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |136||06.07.2019||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|CHI}}|| ||მე-3 ადგ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-06-july-2019-362680/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |137||15.11.2019||[[ერ-რიადი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|14}}|| ||ამხანაგური||<ref>Saudi Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-15-november-2019-364909/ King Fahd International Stadium, Riyadh]</ref> || |- ! scope=row |138||18.11.2019||[[თელ-ავივი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|90+2|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–2 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-18-november-2019-364915/ Bloomfield Stadium, Tel Aviv]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |139||08.10.2020||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|13|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-08-october-2020-367307/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |140||13.10.2020||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-13-october-2020-367310/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |141||12.11.2020||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-12-november-2020-368314/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |142||17.11.2020||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-17-november-2020-368322/ Estadio Nacional de Perú, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |143||03.06.2021||[[სანტიაგო-დელ-ესტერო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|24|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-03-june-2021-370580/ Estadio Único, Santiago del Estero]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |144||08.06.2021||[[ბარანკილია]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 2–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-08-june-2021-370585/ Estadio Metropolitano R. Meléndez, Barranquilla]</ref> || |- ! scope=row |145||14.06.2021||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|33}}||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-14-june-2021-370456/ Estádio Olímpico Nilton Santos, Rio de Janeiro]</ref> || |- ! scope=row |146||18.06.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-18-june-2021-370459/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |147||21.06.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-21-june-2021-370461/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |148||28.06.2021||[[კუიაბა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|33|პენ.|42}}||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-28-june-2021-370464/ Arena Pantanal, Cuiaba]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |149||04.07.2021||[[გოიანია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|90+3}}||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-03-july-2021-370742/ Estádio Olímpico Pedro Ludovico, Goiânia]</ref> || |- ! scope=row |150||06.07.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|COL}}||bgcolor=D0F0C0|3–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-july-2021-370751/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |151||10.07.2021||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-10-july-2021-370843/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |152||02.09.2021||[[კარაკასი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-02-september-2021-371637/ Estadio Olimpico de la Ciudad Universitaria, Caracas]</ref> || |- ! scope=row |153||09.09.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|14||64||88}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-09-september-2021-371638/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |154||07.10.2021||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-07-october-2021-372296/ Estadio Defensores del Chaco, Asunción]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |155||10.10.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|38}}||<ref group="კომ.">2021 წლის 10 ოქტომბერს ბუენოს-აირესში ურუგვაის ეროვნულ ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო შეხვედრაში გატანილი გოლით მესიმ გააუმჯობესა [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი და კონმებოლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი თამაშების ციკლში გატანილი ბურთების რაოდენობით საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-10-october-2021-372300/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |156||14.10.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-14-october-2021-372305/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |157||12.11.2021||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-12-november-2021-372878/ Estadio Campeón del Siglo, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |158||16.11.2021||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|BRA}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-16-november-2021-372882/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |159||25.03.2022||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|82}}||<ref group="კომ.">2022 წლის 25 მარტს მესიმ ვენესუელის ეროვნული გუნდის კარში თავისი 28-ე ბურთი გაიტანა მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი თამაშების ფარგლებში. ამავე წლის 29 მარტს ურუგვაი-ჩილეს შეხვედრაში [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესმა]] აღნიშნული ციკლის ფარგლებში 30-ე ბურთი შეაგდო და კვლავ სათავეში ჩაუდგა ბომბარდირთა სიას კონმებოლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო შეხვედრაში გატანილი ბურთების რაოდენობით.</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-25-march-2022-374472/ La Bombonera, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |160||29.03.2022||[[გუაიაკილი]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-29-march-2022-374477/ Estadio Monumental Isidro Romero Carbo, Guayaquil]</ref> || |- ! scope=row |161||01.06.2022||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|ITA}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||ფინალისიმა||<ref>Italy 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/italy-v-argentina-01-june-2022-375072/ Wembley Stadium, London]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |162||05.06.2022||[[პამპლონა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|EST}}||{{გოლი|9|პენ.|45||47}}||{{გოლი|71||76}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 5–0 Estonia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-estonia-05-june-2022-375350/ Estadio El Sadar, Pamplona]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |163||23.09.2022||[[ფლორიდა|მაიამი-გარდენსი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|HON}}||{{გოლი|45+2|პენ.|69}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Honduras / [https://messi.starplayerstats.com/en/detail/1260/02 Hard Rock Stadium]. ''messi.starplayerstats.com''</ref> || |- ! scope=row |164||27.09.2022||[[ნიუ-ჯერსი|ჰარისონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|JAM}}||{{გოლი|86||89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Jamaica / [https://messi.starplayerstats.com/en/detail/1261/02 Red Bull Arena]. ''messi.starplayerstats.com''</ref> |- ! scope=row |165||16.11.2022||[[აბუ-დაბი]]||align=right|[[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საამიროები]] {{დროშანიშანი|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}}||bgcolor=D0F0C0|0–5||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|44}}|| ||ამხანაგური||<ref>United Arab Emirates 0–5 Argentina / [https://sportmail.ru/football-national/315/match/367193/ Mohammed Bin Zayed Stadium]</ref> |- ! scope=row |166||22.11.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–2||align=left|{{fb|KSA}}||{{გოლი|10|პენ.}}||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 1–2 Saudi Arabia / [https://www.bbc.com/sport/football/63631779 Lusail Iconic Stadium]. ''bbc.com''</ref> |- ! scope=row |167||26.11.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|64}}||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 2–0 Mexico / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235462 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |168||30.11.2022||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|POL}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Poland 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235464 Stadium 974, Doha]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |169||03.12.2022||[[კატარი|ერ-რაიანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|AUS}}||{{გოლი|35}}||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 2–1 Australia / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285073/400128131 Ahmad Bin Ali Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |170||09.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|NED}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]]){{გოლი|73|პენ.}}||1/4 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Netherlands 2–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285074/400128139 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |171||13.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|CRO}}||{{გოლი|34|პენ.}}||1/2 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 3–0 Croatia / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285075/400128143 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |172||18.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–2||align=left|{{fb|FRA}}||{{გოლი|23|პენ.|108}}||bgcolor=Gold|ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina (4)3–3(2) France / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285077/400128145 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |173||23.03.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|PAN}}||{{გოლი|89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Panama / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-panama-23-march-2023-378867/ Estadio Más Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |174||28.03.2023||[[სანტიაგო-დელ-ესტერო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|7–0||align=left|{{fb|CUR}}||{{გოლი|20||33||37}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 7–0 Curaçao / [https://www.google.com/search?q=Argentina&sourceid=chrome&ie=UTF-8#sie=m;/g/11sk4pddqc;2;/g/11b66jrs60;ln;fp;1;;; El Estadio Único Madre de Ciudades]</ref> || |- ! scope=row |175||15.06.2023||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|AUS}}|| {{გოლი|2}}||||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Australia / [https://www.theguardian.com/football/live/2023/jun/15/argentina-vs-socceroos-australia-arg-aus-football-friendly-live-score-updates-kick-off-time-national-team-list-squad-soccer-china Workers' Stadium, Beijing]. ''theguardian.com''</ref> |- ! scope=row |176||07.09.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}|| {{გოლი|78}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|89}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017277 Estadio Monumental]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |177||12.10.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|53}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-12-october-2023-381913/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |178||18.10.2023||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|32||42}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017348 Estadio Nacional]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |179||17.11.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–2||align=left|{{fb|URU}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–2 Uruguay / [https://as.com/futbol/internacional/argentina-uruguay-en-vivo-eliminatorias-sudamericanas-en-directo-n/ Juan Lopesino]. ''AS.com''</ref> || |- ! scope=row |180||21.11.2023||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|78}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017648 Maracanã, Rio de Janeiro]. ''FIFA''</ref> || |- ! scope=row |181||09.06.2024||[[ჩიკაგო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|56}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-09-june-2024-384482/ Soldier Field, Chicago]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |182||15.06.2024||[[მერილენდი|ლენდოვერი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|GUA}}||{{გოლი|12||77}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–1 Guatemala / [https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/699278/guatemala-argentina Landover, Maryland]. ''espn.com''</ref> || |- ! scope=row |183||20.06.2024||[[ატლანტა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CAN}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–0 Canada / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726959 Mercedes-Benz Stadium, Atlanta]</ref> || |- ! scope=row |184||25.06.2024||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Chile 0–1 Argentina / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726967 MetLife Stadium, East Rutherford, New Jersey]</ref> || |- ! scope=row |185||04.07.2024||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ECU}}||bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Ecuador / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726983 NRG Stadium, Houston, Texas]</ref> || |- ! scope=row |186||10.07.2024||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CAN}}||{{გოლი|51}}||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–0 Canada / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726987 MetLife Stadium, East Rutherford, New Jersey]</ref> || |- ! scope=row |187||15.07.2024||[[მაიამი|მაიამი-გარდენსი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Colombia / [https://copaamerica.com/en/matches/match-32-argentina-colombia Hard Rock Stadium, Miami Gardens, Florida]</ref> || |- ! scope=row |188||10.10.2024||[[მატურინი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–1 Argentina / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/10/south-america/wc-qualifying-south-america/venezuela/argentina/4191307/ Estadio Monumental de Maturín]</ref> || |- ! scope=row |189||15.10.2024||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|19||84||86}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 6–0 Bolivia / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/16/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/4191313/ Estadio Mâs Monumental]</ref> || |- ! scope=row |190||14.11.2024||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-14-november-2024-386924/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]</ref> || |- ! scope=row |191||19.11.2024||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|Peru}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-19-november-2024-386930/ La Bombonera, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |192||06.06.2025||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|57}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 0–1 Argentina / [https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/2025/06/05/chile-vs-argentina-messi-time-highlights-results/84029148007/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |193||10.06.2025||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|78}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-10-june-2025-388946/ Estadio Monumental, Buenos Aires] / [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/520/288315/288316/400020078 FIFA.com]</ref> || |- ! scope=row |194||04.09.2025||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|39||80}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/messi-shines-his-final-home-world-cup-qualifier-paraguay-colombia-clinch-spots-2025-09-05/ Messi shines in his final home World Cup qualifier]. ''[[Reuters]]''.</ref> || |- ! scope=row |195||14.10.2025||[[მაიამი|ფორტ-ლოდერდეილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|PUR}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 6–0 Puerto Rico / [https://www.11v11.com/matches/puerto-rico-v-argentina-14-october-2025-390981/ Chase Stadium, Fort Lauderdale]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |196||14.11.2025||[[ლუანდა]]||align=right|{{fb-rt|ANG}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|82}}|| ||ამხანაგური||<ref>Angola 0–2 Argentina / [https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/760281 Estádio 11 de Novembro, Luanda]. ''espn.com''</ref> || |} ===არგენტინის ოლიმპიურ ნაკრებში=== {| width="990" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | წყარო ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |1||07.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|CIV}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|15}}||ჯგუფი A||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Côte d'Ivoire 1–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/mensolympic/beijing2008/match-center/300051788 Shanghai Stadium, Shanghai]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |2||10.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|AUS}}|| ||ჯგუფი A||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 1–0 Australia / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/mensolympic/beijing2008/match-center/300051787 Shanghai Stadium, Shanghai]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |3||16.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|NED}}||{{გოლი|14}}||1/4 ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 2–1 Netherlands / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-netherlands-16-august-2008-319587/ Shanghai Stadium, Shanghai]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Ab1Bf8oNyec Argentina 2-1 Netherlands #Olympic Games 2008 Quarter Finals]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |4||19.08.2008||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BRA}}|| ||1/2 ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 3–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-19-august-2008-319584/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=jskTM2HQPgA Argentina 3-0 Brazil #Olympic Games Semi-Final 2008]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |5||23.08.2008||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Nigeria 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-23-august-2008-319582/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=FizVUH-SyP4 Argentina vs Nigeria - Beijing 2008 Men's Football Final]. ''youtube''</ref> |} ===არგენტინის 20-წლამდელთა ნაკრებში=== == მსოფლიო ჩემპიონატზე == 2006 წლის 16 ივნისს პირველი მატჩი ჩაატარა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი| მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელსაც იმ წელს [[გერმანია]]მ უმასპინძლა. ეს იყო ჯგუფური ეტაპის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#არგენტინა vs სერბეთი და მონტენეგრო|მეორე შეხვედრა]], რომელშიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელები]] სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნულ ნაკრებს დაუპირისპირდნენ. მატჩი [[გელზენკირხენი]]ს „[[ფელტინს არენა]]ზე“ შედგა და მას 52 000 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, ნიკოლას ბურდისო, რობერტო აიალა, გაბრიელ ჰაინცე, ხუან პაბლო სორინი, [[ხავიერ მასკერანო]], [[ლუჩო გონსალესი]],<ref group="კომ.">მატჩის მე-17 წუთზე [[ლუჩო გონსალესი]]ს ნაცვლად ესტებან კამბიასო.</ref> ხუან რომან რიკელმე, [[მაქსი როდრიგესი]],<ref group="კომ.">75-ე წუთზე [[მაქსი როდრიგესი]]ს ნაცვლად [[ლიონელ მესი]].</ref> [[ხავიერ სავიოლა]]<ref group="კომ.">შეხვედრის 59-ე წუთზე [[ხავიერ სავიოლა]] [[კარლოს ტევესი|კარლოს ტევესმა]] შეცვალა.</ref> და [[ერნან კრესპო]]. შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 6–0 დამთავრდა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/games/2006_argentina_serbia_and_montenegro.php Argentina 6 vs. Serbia and Montenegro 0 in the 2006 WC]</ref><ref>[https://messi.com/una-fecha-especial-16-anos-del-debut-de-leo-messi-en-un-mundial/ Una fecha especial: 16 años del debut de Leo Messi en un Mundial]</ref> საერთო ჯამში მესიმ მსოფლიოს 5 ჩემპიონატის 26 შეხვედრაში 13 ბურთი გაიტანა და 8 საგოლე გადაცემა გააკეთა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/lionel_messi.php Lionel Messi in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> მსოფლიო ჩემპიონატების ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობით იგი მსოფლიოს ყველა დროის, ხოლო გატანილი ბურთების რაოდენობით კი არგენტინის ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენია. მესის შემდეგ არგენტინელთაგან 10 გატანილი ბურთით მოდის [[გაბრიელ ბატისტუტა]],<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/gabriel_batistuta.php Gabriel Batistuta in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> რვა-რვა ბურთი აქვთ გატანილი გილიერმო სტაბილეს<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/guillermo_stabile.php Guillermo Stabile in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> და [[დიეგო მარადონა]]ს.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/diego_maradona.php Diego Maradona in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_scorers.php Argentina National Team Scorers in the Soccer World Cups]</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_national_team.php Argentina in the World Cups: General Stats]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | {{Tooltip|ჩემპ.|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} ! scope=col | {{Tooltip|მასპინძელი|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} ! scope=col | {{Tooltip|№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|პოზიცია|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} ! scope=col | {{Tooltip|ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} ! scope=col | {{Tooltip|მ|მოგება}} ! scope=col | {{Tooltip|ფ|ფრე}} ! scope=col | {{Tooltip|წ|წაგება}} ! scope=col | {{Tooltip|შედეგი|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006]] || style="text-align:left"|{{GER}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|19]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 3 || 1 || 2 || 1 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: პლეი-ოფი#მეოთხედფინალები|მეოთხედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010]] || style="text-align:left"|{{RSA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 0 || 4 || 0 || 1 || [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მეოთხედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 4 || 5 || 1 || 1 || bgcolor=silver|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი|ვიცე-ჩემპიონი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018]] || style="text-align:left"|{{RUS}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 1 || 1 || 1 || 2 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მერვედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022]] || style="text-align:left"|{{QAT}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 7 || 4 || 2 || 1 || bgcolor=gold|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|ჩემპიონი]] |- |} ===მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელი=== [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატებზე]] ჩატარებულ 29 შეხვედრაში მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელად იგი 13-ჯერ დასახელდა, რაც ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდია ამ კატეგორიის ფარგლებში მინიჭებული ჯილდოების რაოდენობის მხრივ.<ref>[https://www.sportsmole.co.uk/football/argentina/world-cup-2022/feature/lionel-messis-world-cup-record_500205.html Lionel Messi's World Cup record]. ''sportsmole.co.uk''</ref> მესი პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ შეხვედრაში გოლიც გაიტანა და საგოლე გადაცემაც გააკეთა (2006 წლის მუნდიალზე სერბეთი-ჩერნოგორიასთან, 2022 წლის მუნდიალზე — მექსიკასთან, ნიდერლანდებთან და ხორვატიასთან). ქვემოთ მოყვანილია ის მატჩები, რომლებშიც საუკეთესო ფეხბურთელად მესი დასახელდა. {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეტოქე !გოლი (ასისტი) !ანგ. !შეხვედრის ადგილი !შეჯიბრება !თარიღი !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} !შენიშვნა |- ! style="text-align: center" | 1 | data-sort-value="Greece" | {{fb|GRE}} | style="text-align: center" | 0 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[ლიმპოპო (პროვინცია)|პოლოკვანე]] | [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#საბერძნეთი vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2010]] | 22.06.2010 | style="text-align: center" | <ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.youtube.com/watch?v=FU_lu2ZR7vg World Cup 2010]. ''youtube''</ref><ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/2010south-africa/match-center/300061455 Peter Mokaba Stadium]. ''fifa.com''</ref> | |- ! style="text-align: center" | 2 | data-sort-value="Bosnia and Herzegovina" | {{fb|BIH}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[რიო-დე-ჟანეირო]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ბოსნია და ჰერცეგოვინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 15.06.2014 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 2–1 Bosnia and Herzegovina / [https://www.youtube.com/watch?v=hYXjfHE-_Ow 2014 FIFA World Cup]. ''youtube''</ref><ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/2014brazil/match-center/300186477 Maracanã, Rio de Janeiro]. ''fifa.com''</ref> | |- ! style="text-align: center" | 3 | data-sort-value="Iran" | {{fb|IRN}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 1–0 | [[ბელუ-ორიზონტი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ირანი|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 21.06.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 4 | data-sort-value="Nigeria" | {{fb|NGA}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–2 | [[პორტუ-ალეგრი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 25.06.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 5 | data-sort-value="Ecuador" | {{fb|SUI}} | style="text-align: center" | 0 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 1–0 | [[სან-პაულუ]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — შვეიცარია|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 01.07.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 6 | data-sort-value="Nigeria" | {{fb|NGA}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[სანქტ-პეტერბურგი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]] | 26.06.2018 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 7 | data-sort-value="Mexico" | {{fb|MEX}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 26.11.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 8 | data-sort-value="Australia" | {{fb|AUS}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[კატარი|ერ-რაიანი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 03.12.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 9 | data-sort-value="Netherlands" | {{fb|NED}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=LightYellow|2–2 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 09.12.2022 | style="text-align: center" | | bgcolor=D0F0C0|4–3 ([[პენალტების სერია|პენ.]]) |- ! style="text-align: center" | 10 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|CRO}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–0 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 13.12.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 11 | data-sort-value="France" | {{fb|FRA}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=LightYellow|3–3 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 18.12.2022 | style="text-align: center" | | bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]]) |- ! style="text-align: center" | 12 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|ALG}} | style="text-align: center" | 3 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–0 | [[კანზას-სიტი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფ. ჩემპ. 2026]] | 16.06.2026 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 13 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|AUT}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[არლინგტონი (ტეხასი)|არლინგტონი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფ. ჩემპ. 2026]] | 22.06.2026 | style="text-align: center" | | |} == კოპა ამერიკაზე == [[2007]] წლის 28 ივნისს პირველი მატჩი ჩაატარა [[კოპა ამერიკა]]ზე, რომელსაც იმ წელს [[ვენესუელა]]მ უმასპინძლა. ეს იყო ჯგუფური ეტაპის პირველი შეხვედრა, რომელშიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელები]] [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შეერთებული შტატების ეროვნულ გუნდს]] დაუპირისპირდნენ. მატჩი [[მარაკაიბო]]ს „ესტადიო ხოსე პაჩენჩო რომეროზე“ შედგა და მას 34 500 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, გაბრიელ მილიტო, რობერტო აიალა, [[ხავიერ მასკერანო]], გაბრიელ ჰაინცე, ესტებან კამბიასო,<ref group="კომ.">მატჩის 58-ე წუთზე ესტებან კამბიასოს ნაცვლად პაბლო აიმარი.</ref> ხუან რომან რიკელმე, [[ხუან სებასტიან ვერონი]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 87-ე წუთზე [[ხუან სებასტიან ვერონი|ვერონის]] ნაცვლად [[ფერნანდო გაგო]].</ref> [[ხავიერ ძანეტი]], ლიონელ მესი,<ref group="კომ.">შეხვედრის 79-ე წუთზე [[ლიონელ მესი]]ს ნაცვლად [[კარლოს ტევესი]].</ref> [[ერნან კრესპო]]. შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 4–1 დამთავრდა.<ref>Argentina 4–1 Estados Unidos / [https://web.archive.org/web/20080603174738/http://www.conmebol.com/competiciones_evento_reporte.jsp?evento=1055&ano=2007&dv=1&flt=C&id=6&slangab=E José Encarnación Romero]. ''conmebol.com''</ref> 2007–2024 წლებში მესიმ [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] შვიდივე გათამაშებაში მიიღო მონაწილეობა და მის ფარგლებში გამართულ 39 შეხვედრაში 14 ბურთი გაიტანა და 18 საგოლე გადაცემა გააკეთა. არგენტინელი ფეხბურთელებიდან მესის შემდეგ ყველაზე მეტი შეხვედრა ამ ტურნირზე [[ხავიერ მასკერანო]]ს აქვს ჩატარებული, რომელმაც 2004–2016 წლებში ხუთ კოპა ამერიკაზე იასპარეზა და 26-ჯერ დაიცვა თავისი ქვეყნის ეროვნული გუნდის ღირსება. 2021 წლის კოპა ამერიკა იყო რიგით მეექვსე ტურნირი მის სანაკრებო კარიერაში, რომელში მონაწილეობის შემდეგაც იგი გახდა პირველი არგენტინელი ფეხბურთელი, რომელმაც ექვს კოპა ამერიკაზე იასპარეზა.<ref>[https://www.goal.com/en/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm Copa America 2021: All the records that Messi can break in the final]</ref> 2021 წლის 28 ივნისს, ამავე ტურნირზე, მესიმ თავის სანაკრებო კარიერაში რიგით 148-ე შეხვედრა ითამაშა და არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული მატჩების რაოდენობით ყველა დროის რეკორდსმენის წოდება დაისაკუთრა — ეს იყო ბოლივიის ნაკრებთან გამართული ჯგუფური ეტაპის დასკვნითი შეხვედრა, რომელშიც მან დუბლი შეასრულა. მატჩი [[კუიაბა]]ს [[არენა პანტანალი|„არენა პანტანალზე“]] გაიმართა და არგენტინელთა გამარჯვებით 4–1 დამთავრდა. 2021 წლის [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] გათამაშების შემდეგ იგი გახდა ისტორიაში ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ ტურნირზე ერთდროულად საუკეთესო ფეხბურთელის, ბომბარდირისა და ასისტენტის (საგოლე გადაცემის ავტორი) წოდება მოიპოვა და ამავე დროს ტურნირის გამარჯვებულიც გახდა.<ref>[https://rattibha.com/thread/1305173388072284161 Lionel Messi’s criminally underrated international career]. ''rattibha.com''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vf72LCMQeL4 Lionel Messi ● All Record Goals & Assists in Copa America 2021]</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | {{Tooltip|კოპა|კოპა ამერიკა}} ! scope=col | {{Tooltip|მასპინძელი|კოპა ამერიკის მასპინძელი ქვეყანა}} ! scope=col | {{Tooltip|№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე კოპა ამერიკაზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|პოზიცია|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე კოპა ამერიკაზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} ! scope=col | {{Tooltip|ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} ! scope=col | {{Tooltip|მ|მოგება}} ! scope=col | {{Tooltip|ფ|ფრე}} ! scope=col | {{Tooltip|წ|წაგება}} ! scope=col | {{Tooltip|შედეგი|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2007]] || style="text-align:left"|{{VEN}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|18]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 2 || 5 || 0 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2011]] || style="text-align:left"|{{ARG}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 0 || 1 || 2 || 1 || 1/4 ფინალი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2015]] || style="text-align:left"|{{CHI}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 1 || 3 || 2 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2016]] || style="text-align:left"|{{USA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 5 || 4 || 0 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2019]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 1 || 3 || 1 || 2 || bgcolor=#c96|მე-3 ადგილი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2021]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 4 || 6 || 1 || 0 || bgcolor=Gold|ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2024]] || style="text-align:left"|{{USA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 1 || 5 || 0 || 0 || bgcolor=Gold|ჩემპიონი |- |} ==მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩები== მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩების ექვსი ციკლის ფარგლებში მესიმ სულ 72 შეხვედრა ჩაატარა და 36 გოლი გაიტანა, მათ შორის: * 4 გოლი (2007–2009 წლების შესარჩევ ეტაპზე)<ref group="კომ.">არგენტინელთაგან ამ ციკლის ფარგლებში მესის მსგავსად ოთხ-ოთხი ბურთი გაიტანეს აგრეთვე [[სერხიო აგუერო]]მ და ხუან რომან რიკელმემ.</ref> * 10 გოლი (2011–2013)<ref group="კომ.">არგენტინელთაგან ამ ციკლის ფარგლებში მესის შემდეგ 9 გატანილი ბურთით ყველაზე შედეგიანი იყო [[გონსალო იგუაინი]], მესამე საუკეთესო შედეგი ჰქონდა [[სერხიო აგუერო]]ს, რომელმაც ხუთჯერ აიღო მეტოქეთა კარი.</ref> * 7 გოლი (2015–2017) * 7 გოლი (2020–2022)<ref group="კომ.">ამ ციკლის ფარგლებში 7 ბურთი გაიტანა [[ლაუტარო მარტინესი|ლაუტარო მარტინესმაც]].</ref> * 8 გოლი (2023–2025)<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=LcExvg2Rp4A&t=407s&ab_channel=CONMEBOL Argentina vs. Ecuador 1-0 | Resumen]. ''CONMEBOL''</ref><ref group="კომ.">ლიონელ მესიმ 2023 წლის 7 სექტემბერს ეკვადორის ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ შეხვედრაში გატანილი გოლით [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი გაიმეორა სამხრეთამერიკელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობის მიხედვით (29–29).</ref><ref>[https://www.mykhel.com/football/lionel-messi-equals-luis-suarez-record-for-most-goals-in-south-american-world-cup-qualifiers-231971.html Lionel Messi Equals Luis Suarez Record For Most Goals In South American WCQ]</ref><ref group="კომ.">ლიონელ მესიმ 2023 წლის 18 ოქტომბერს პერუს ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ შეხვედრაში გატანილი ორი გოლით [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი დაამხო სამხრეთამერიკელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობის მიხედვით (31–29) და სამხრეთ ამერიკის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა. ''იხ.'' [https://www.reuters.com/sports/soccer/messi-double-gives-argentina-2-0-win-over-peru-2023-10-18/ ''Reuters'']. ''Lionel Messi became the all-time top scorer in South American World Cup qualifying with both goals in Argentina's 2-0 win over Peru.''</ref><ref>[https://www.bbc.com/sport/football/67142608 Lionel Messi scores twice for Argentina against Peru]</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |+ '''მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩები და გოლები''' |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col |წელი ! scope=col |მატჩი ! scope=col |გოლი ! scope=col |პერიოდი ! scope=col |წყარო ! scope=col |შენიშვნა |- ! scope=row |2005||3|| 0 || 06.09.2003 – 12.10.2005 || || |- ! scope=row |2007||4|| 2 || rowspan="3" | 13.10.2007 – 14.10.2009 || <ref>[https://fbref.com/en/comps/4/2010/2010-WCQ----CONMEBOL-M-Stats 2010 WCQ — CONMEBOL (M) Stats]</ref> || |- ! scope=row |2008||6|| 1 || || |- ! scope=row |2009||8|| 1 || || |- ! scope=row |2011||4|| 2 || rowspan="3" | 07.10.2011 – 15.10.2013 || <ref>[https://fbref.com/en/comps/4/2014/2014-WCQ----CONMEBOL-M-Stats 2014 WCQ — CONMEBOL (M) Stats]</ref> || |- ! scope=row |2012||5|| 5 || || |- ! scope=row |2013||5|| 3 || || |- ! scope=row |2015||0|| 0 || rowspan="3" | 08.10.2015 – 10.10.2017 || <ref>[https://www.fotmob.com/leagues/10199/stats/season/17256/players/goals 2015/2017 World Cup Qualification CONMEBOL Top scorer Stats]</ref> || |- ! scope=row |2016||5|| 3 || || |- ! scope=row |2017||5|| 4 || || |- ! scope=row |2020||4|| 1 || rowspan="3" | 08.10.2020 – 29.03.2022 || <ref>[https://www.fotmob.com/leagues/10199/stats/season/17257/players/goals/world-cup-qualification-conmebol-players 2020/2022 World Cup Qualification CONMEBOL Top scorer Stats]</ref> || |- ! scope=row |2021||9|| 5 || || |- ! scope=row |2022||2|| 1 || || |- ! scope=row |2023||5|| 3 || rowspan="2" | 07.09.2023 – 07.09.2025 ||<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/south-america-conmebol-qualifying-fixtures-maches-results-world-cup-2026 South American qualifying results and fixtures for FIFA World Cup 26]</ref>|| |- ! scope=row |2024||4|| 3 || || |- ! scope=row |2025||3|| 2 || || |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=row |ჯამში|| 72 || 36 || || || |} ==ჰეთ-თრიკები== პირველი სანაკრებო ჰეთ-თრიკი მესიმ 2012 წლის 29 თებერვალს, [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის ეროვნულ ნაკრებთან]] გამართულ საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში შეასრულა. მატჩი [[ბერნი]]ს „სტად დე სუისზე“ გაიმართა და მას 30 250 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: [[სერხიო რომერო]], უგო კამპანიარო, ფედერიკო ფერნანდესი, ესეკიელ გარაი, [[პაბლო საბალეტა]], [[ხავიერ მასკერანო]], როდრიგო ბრანია,<ref group="კომ.">შეხვედრის 46-ე წუთზე როდრიგო ბრანია [[ფერნანდო გაგო]]მ შეცვალა.</ref> [[მაქსი როდრიგესი]],<ref group="კომ.">მატჩის 70-ე წუთზე [[მაქსი როდრიგესი]]ს ნაცვლად ედუარდო სალვიო.</ref> ხოსე სოსა, ლიონელ მესი და [[სერხიო აგუერო]].<ref group="კომ.">81-ე წუთზე [[სერხიო აგუერო]]ს ნაცვლად [[გონსალო იგუაინი]].</ref> შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით — 3–1 დამთავრდა. {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეტოქე !გოლები !ანგ. !შეხვედრის ადგილი !შეჯიბრება !თარიღი !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} |- ! style="text-align: center" | 1 | data-sort-value="Switzerland" | {{fb|SUI}} | data-sort-value="15" | '''3''' – (1–0', 2–1', 3–1') | style="text-align: center" data-sort-value="2" | 3–1 | [[ბერნი]] | rowspan="3" | ამხანაგური | 29.02.2012 | style="text-align: center" | <ref>Switzerland 1–3 Argentina / [http://www.skysports.com/football/switzerland-vs-argentina/252229 Stade de Suisse Wankdorf, Bern]. ''Sky Sports''</ref><ref>Switzerland 1–3 Argentina / [https://web.archive.org/web/20171013013045/http://www.skysports.com/football/switzerland-vs-argentina/252229 Stade de Suisse Wankdorf, Bern]. ''Sky Sports''</ref> |- ! style="text-align: center" | 2 | data-sort-value="Brazil" | {{fb|BRA}} | data-sort-value="29" | '''3''' – (1–1', 2–1', 4–3') | style="text-align: center" data-sort-value="1" | 4–3 | ისტ-რათერფორდი | 09.06.2012 | style="text-align: center" | <ref>[https://www.theguardian.com/football/2012/jun/10/argentina-brazil-lionel-messi-new-york-metlife Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–3 win over Brazil] // ''[[The Guardian]]''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20160921210139/https://www.theguardian.com/football/2012/jun/10/argentina-brazil-lionel-messi-new-york-metlife Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–3 win over Brazil] // ''[[The Guardian]]''</ref> |- ! style="text-align: center" | 3 | data-sort-value="Guatemala" | {{fb|GUA}} | data-sort-value="29" | '''3''' – (1–0', 3–0', 4–0') | style="text-align: center" data-sort-value="1" | 4–0 | [[გვატემალა (ქალაქი)|გვატემალა]] | 14.06.2013 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.skysports.com/football/guatemala-vs-argentina/286705 Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–0 friendly win in Guatemala]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171012202956/http://www.skysports.com/football/guatemala-vs-argentina/286705 Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–0 friendly win in Guatemala]</ref> |- ! style="text-align: center" | 4 | data-sort-value="Panama" | {{fb|PAN}} | data-sort-value="45" | '''3''' – (2–0', 3–0', 4–0') | style="text-align: center" data-sort-value="6" | 5–0 | [[ჩიკაგო]] | [[კოპა ამერიკა]] | 10.06.2016 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.espnfc.com/report?gameId=444713 Lionel Messi scores a hat trick off the bench in 5–0 win vs. Panama]. ''ESPN''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171012204735/http://www.espnfc.com/report?gameId=444713 Lionel Messi scores a hat trick off the bench in 5–0 win vs. Panama]. ''ESPN''</ref> |- ! style="text-align: center" | 5 | data-sort-value="Ecuador" | {{fb|ECU}} | data-sort-value="62" | '''3''' – (1–1', 2–1', 3–1') | style="text-align: center" data-sort-value="4" | 3–1 | [[კიტო]] | მსოფ. შესარჩევი | 10.10.2017 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.skysports.com/football/ecuador-vs-argentina/report/349983 Ecuador 1–3 Argentina: Lionel Messi masterclass drags his nation to WC finals]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171011042105/http://www.skysports.com/football/ecuador-vs-argentina/report/349983 Ecuador 1–3 Argentina: Lionel Messi masterclass drags his nation to WC finals]</ref> |- ! style="text-align: center" | 6 | data-sort-value="Haiti" | {{fb|HAI}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 4–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | ამხანაგური | 30.05.2018 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://www.bbc.com/sport/football/44299374 La Bombonera, Buenos Aires]. ''BBC Sport''</ref><ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://web.archive.org/web/20190914105902/https://www.bbc.com/sport/football/44299374 La Bombonera, Buenos Aires]. ''BBC Sport''</ref> |- ! style="text-align: center" | 7 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|BOL}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 3–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | მსოფ. შესარჩევი | 09.09.2021 | style="text-align: center" | <ref>{{Cite web |url=https://sports.ndtv.com/football/lionel-messi-breaks-peles-record-with-hat-trick-against-bolivia-2536013 |title=Lionel Messi Breaks Pele's Record With Hat-Trick Against Bolivia |access-date=2022-07-09 |archive-date=2022-05-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220524044637/https://sports.ndtv.com/football/lionel-messi-breaks-peles-record-with-hat-trick-against-bolivia-2536013 }}</ref> |- ! style="text-align: center" | 8 | data-sort-value="Estonia" | {{fb|EST}} | data-sort-value="84" | '''5''' – (1–0', 2–0', 3–0', 4–0', 5–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 5–0 | [[პამპლონა]] | ამხანაგური | 05.06.2022 | style="text-align: center" | <ref name="ArgVsEst22">[https://www.espn.in/football/match/_/gameId/636177 Argentina vs. Estonia – Football Match Summary – June 5, 2022]. ''ESPN''</ref> |- ! style="text-align: center" | 9 | data-sort-value="Curaçao" | {{fb|CUR}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 3–0', 5–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 7–0 | [[სანტიაგო-დელ-ესტერო]] | ამხანაგური | 28.03.2023 | style="text-align: center" |<ref name="Curacao">[https://www.espn.com/soccer/report/_/gameId/666851 Argentina thrash Curacao on another record night for Lionel Messi]</ref> |- ! style="text-align: center" | 10 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|BOL}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 5–0', 6–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 6–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | მსოფ. შესარჩევი | 15.10.2024 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 6–0 Bolivia / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/16/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/4191313/ World Cup Qualifiers]. ''Soccerway''</ref> |- ! style="text-align: center" | 11 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|ALG}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 3–0 | [[კანზას-სიტი]] | მსოფ. ჩემპიონატი | 16.06.2026 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 3–0 Algeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-algeria-16-june-2026-393587/ FIFA World Cup Group J]. ''11v11''</ref> |} ==გოლების სტატისტიკა== {{updated|27 ივნისი, 2026}} {{col-begin}} {{col-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;"" |+წლების მიხედვით !rowspan=2|ნაკრები !rowspan=2|წელი !colspan=2|შეჯიბრება !colspan=2|ამხანაგური !colspan=2|ჯამში |- !მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan=3|არგენტინა 20 |2004 |colspan=2|—||2||3||2||3 |- |2005 |16{{შენიშვნა|ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე, შვიდი მატჩი და ექვსი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა მსოფლიო ჩემპიონატზე}}||11||colspan=2|—||16||11 |- !ჯამში !16||11||2||3||18||14 |- |rowspan=2|არგენტინა 23 |2008 |5{{შენიშვნა|2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების საფეხბურთო ტურნირის მატჩები}}||2||colspan=2|—||5||2 |- !ჯამში !5||2||colspan=2|—||5||2 |- |rowspan=23|{{fb|ARG}}<br /><ref>[http://www.espnfc.com/player/45843/lionel-messi Lionel Messi: Player Profile]. ''ESPN''</ref> |2005 |3{{შენიშვნა|name=WCQ|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||0||2||0||5||0 |- |2006 |3{{შენიშვნა|name=WCF|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||1||4||1||7||2 |- |2007 |10{{შენიშვნა|ექვსი მატჩი და ორი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||4||2||14||6 |- |2008 |6{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||1||8||2 |- |2009 |8{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||2||10||3 |- |2010 |5{{შენიშვნა|name=WCF}}||0||5||2||10||2 |- |2011 |8{{შენიშვნა|ოთხი მატჩი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||5||2||13||4 |- |2012 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||5||4||7||9||12 |- |2013 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||3||2||3||7||6 |- |2014 |7{{შენიშვნა|name=WCF}}||4||7||4||14||8 |- |2015 |6{{შენიშვნა|name=CA|[[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებული მატჩები}}||1||2||3||8||4 |- |2016 |10{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[კოპა ამერიკა]] სენტენარიოზე ({{lang-es|Copa América Centenario}})}}||8||1||0||11||8 |- |2017 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||4||2||0||7||4 |- |2018 |4{{შენიშვნა|name=WCF}}||1||1||3||5||4 |- |2019 |6{{შენიშვნა|name=CA}}||1||4||4||10||5 |- |2020 |4{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||0||0||4||1 |- |2021 |14{{შენიშვნა|შვიდი მატჩი და ოთხი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||9||0||0||14||9 |- |2022 |10{{შენიშვნა|ორი მატჩი და ერთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ერთი მატჩი არტემიო ფრანკის თასზე, შვიდი მატჩი და შვიდი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]}}||8||4||10||14||18 |- |2023 |5{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||3||3||5||8||8 |- |2024 |9{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და ერთი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||2||2||11||6 |- |2025 |3{{შენიშვნა|სამი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||2||1||5||3 |- |2026 |3{{შენიშვნა|name=WCF}}||6||3||2||6||8 |- !სულ ! 141 || 69 || 61 || 54 || 202 || 123 |- !colspan=2|სულ ჯამში !162||80||63||57||225||139 |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+შეჯიბრებათა მიხედვით |- !scope="col"| შეჯიბრება !scope="col"| მატჩი !scope="col"| გოლი |- |style="text-align:left" scope=row| ამხანაგური ||61|| 54 |- |style="text-align:left" scope=row| [[კოპა ამერიკა]] ||39|| 14 |- |style="text-align:left" scope=row| მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპი ||72|| 36 |- |style="text-align:left" scope=row| [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის დასკვნითი ეტაპი]] ||29|| 19 |- |style="text-align:left" scope=row| არტემიო ფრანკის თასი ||1|| 0 |- !ჯამში|| 202 || 123 |} {{col-3}} {| class="wikitable sortable" |+ეროვნულ ნაკრებთა მიხედვით !ეროვნული ნაკრები !გოლი |- |{{fb|BOL}} |align=center|11 |- |{{fb|ECU}} |align=center|7 |- |{{fb|VEN}} |align=center|7 |- |{{fb|URU}} |align=center|6 |- |{{fb|BRA}} |align=center|5 |- |{{fb|CHI}} |align=center|5 |- |{{fb|EST}} |align=center|5 |- |{{fb|GUA}} |align=center|5 |- |{{fb|PAR}} |align=center|5 |- |{{fb|MEX}} |align=center|4 |- |{{fb|PAN}} |align=center|4 |- |{{fb|ALG}} |align=center|3 |- |{{fb|COL}} |align=center|3 |- |{{fb|CRO}} |align=center|3 |- | {{fb|CUR}} | align=center|3 |- |{{fb|FRA}} |align=center|3 |- |{{fb|HAI}} |align=center|3 |- |{{fb|NGA}} |align=center|3 |- |{{fb|PER}} |align=center|3 |- |{{fb|SUI}} |align=center|3 |- |{{fb|ALG}} |align=center|2 |- |{{fb|AUS}} |align=center|2 |- |{{fb|AUT}} |align=center|2 |- |{{fb|HKG}} |align=center|2 |- |{{fb|HON}} |align=center|2 |- |{{fb|JAM}} |align=center|2 |- |{{fb|NIC}} |align=center|2 |- |{{fb|ESP}} |align=center|2 |- |{{fb|ALB}} |align=center|1 |- |{{fb|ANG}} |align=center|1 |- |{{fb|BIH}} |align=center|1 |- |{{fb|CAN}} |align=center|1 |- |{{fb|GER}} |align=center|1 |- |{{fb|IRN}} |align=center|1 |- |{{fb|ISL}} |align=center|1 |- |{{fb|NED}} |align=center|1 |- |{{fb|POR}} |align=center|1 |- |{{fb|KSA}} |align=center|1 |- |{{fb|SCG}} |align=center|1 |- |{{fb|SLO}} |align=center|1 |- |{{დროშანიშანი|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}} [[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საამიროები]] |align=center|1 |- |{{fb|ANG}} |align=center|1 |- |{{fb|JOR}} |align=center|1 |- |{{fb|USA}} |align=center|1 |- |{{fb|ZAM}} |align=center|1 |- !scope=row|ჯამში !123 |} {{col-3}} {{col-end}} {{შენიშვნების სია}} ==გალერეა== <gallery mode="packed"> Argentina team in St. Petersburg.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">მესი ნაკრებში ნიგერიის ნაკრებთან თამაშის წინ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Messi after scoring against Nigeria.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">ნიგერიის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Messi vs Nigeria1.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">ნიგერიის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Iran vs. Argentina match, 2014 FIFA World Cup 37.jpg|21.06.2014<ref group="კომ.">მესის გოლი ირანის ნაკრების კარში. 21 ივნისი, 2014.</ref> Lionel Messi celebrating after scoring a goal against Iran at the 2014 FIFA World Cup.jpg|21.06.2014<ref group="კომ.">ირანის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 21 ივნისი, 2014.</ref> Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 03.jpg|13.07.2014<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2014 წლის მუნდიალის ფინალიდან.</ref> Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 04 crop.jpg|13.07.2014<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2014 წლის მუნდიალის ფინალიდან.</ref> Messi Khedira MaxiR 2010.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2010 წლის მუნდიალის მეოთხედფინალიდან.</ref> Lionel Messi, Lukas Podolski and Jerome Boeteng.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">მარცხნიდან: [[ჟერომ ბოატენგი]], მესი და [[ლუკას პოდოლსკი]]. ეპიზოდი 2010 წლის მუნდიალის არგენტინა-გერმანიის მეოთხედფინალიდან.</ref> Lionel Messi, Lukas Podolski and Ángel di María.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">მარცხნიდან: [[ლუკას პოდოლსკი]], მესი და [[ანხელ დი მარია]]. 3 ივლისი, 2010.</ref> Argentine - Portugal - Argentine.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი ნაკრებში [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ნაკრებთან]] თამაშის წინ. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011 (1).jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი პორტუგალიის ნაკრებთან თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (L), Bruno Alves (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი ბრუნუ ალვეშის წინააღმდეგ, [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიასთან]] თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (L), Rolando (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი პორტუგალიის ნაკრებთან თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Argentina vs Bolivia - 2011-07-01.jpg|01.07.2011<ref group="კომ.">[[კოპა ამერიკა]]ზე გამართული არგენტინა-ბოლივიის მატჩის ფრაგმენტი, 1 ივლ. 2011.</ref> Lionel Messi - Switzerland vs. Argentina, 29th February 2012.jpg|29.02.2012<ref group="კომ.">მესის პენალტი შვეიცარიის ნაკრების კარში. 29 თებერვალი, 2012.</ref> Sergio Agüero (L), Lionel Messi (R) - Switzerland vs. Argentina, 29th February 2012.jpg|29.02.2012<ref group="კომ.">[[სერხიო აგუერო]] და მესი [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის]] ნაკრებთან თამაშის დროს. 29 თებერვალი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (36956090233).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">ეკვადორის ეროვნულ ნაკრებთან თამაშის დაწყების წინ. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (23772910218).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">[[ხავიერ მასკერანო]] და მესი ეკვადორის ნაკრებთან თამაშის წინ. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (37368151260).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">მესი ეკვადორის ეროვნულ ნაკრებთან თამაშის დროს. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> </gallery> ==სანაკრებო მიღწევები და რეკორდები== * ყველაზე მეტი მატჩი არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში: 202<ref>[https://www.messivsronaldo.app/ Messi vs Ronaldo — All Time Stats].</ref> * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 123 გოლი * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ასისტენტი: 62 საგოლე გადაცემა<ref name="Colin Millar" /> * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი კოპა ამერიკაზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 39 მატჩი<ref name="Ritabrata Banerjee" /> * ნაკრებისა და მსოფლიოს ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 29 მატჩი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე გატანილი ბურთების რაოდენობით: 19 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 36 გოლი * სამხრეთ ამერიკის ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 36 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი საერთაშორისო ამხანაგურ მატჩებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 53 გოლი * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც კონმებოლში შემავალი ყველა ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გოლი გატანილი<ref>[https://web.archive.org/web/20190402174635/https://www.sport-english.com/en/news/futbol-internacional/messis-now-scored-every-south-american-country-except-argentina-4483886 Messi's now scored vs. EVERY South American country... except Argentina]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ექვს ფინალურ ეტაპზე აქვს მონაწილეობა მიღებული<ref name="Colin Millar" /> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელმაც შვიდ კოპა ამერიკაზე ითამაშა<ref name="Ritabrata Banerjee">[https://www.goal.com/en-in/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm What are the records Messi has already broken at the Copa America?]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ ფინალურ ეტაპზე აქვს გოლი გატანილი<ref name="Colin Millar">[https://www.mirror.co.uk/sport/football/news/lionel-messi-world-cup-records-28553822 Six records Lionel Messi can break at World Cup]</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე ითამაშა: 18 წლის და 357 დღის ასაკში * ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე გოლის გატანა შეძლო: 18 წლის და 357 დღის ასაკში<ref>[https://www.goal.com/en-au/news/messis-history-at-the-world-cup-2006-debut-2010-maradona-pairing-/1p2w5ivpnun6p1nmvez0jw8acn Messi's history at the WC: 2006, 2010 Maradona pairing & 2014 final heartbreak]</ref> * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ხუთ მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე გადაცემა გააკეთა * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელიც მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო მოთამაშედ ორჯერ დასახელდა: 2014, 2022<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-argentina-wins-golden-ball-award-best-player-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi makes Golden Ball history]. ''fifa.com''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე ნაკრების კაპიტნის სამკლაურით ისაპარეზა: 22 წლის და 363 დღის ასაკში<ref>[https://www.reuters.com/article/us-soccer-world-greece-argentina-teams/messi-captains-argentina-for-first-time-idUSTRE65L4TE20100622 Messi captains Argentina for first time] // ''[[Reuters]]''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც ნაკრებში 100 მატჩი ითამაშა: 27 წლის და 361 დღის ასაკში * ყველაზე ასაკოვანი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ მსოფლიო ჩემპიონატზე 7 გოლი გაიტანა ==ფაქტები== 2022 წლის 22 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის პირველი ტურის მატჩში საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ მე-10 წუთზე თერთმეტმეტრიანიდან გატანილი გოლით მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატის უკვე მეოთხე ფინალურ ეტაპზე შეძლო მეტოქის კარის აღება, რაც არგენტინელ ფეხბურთელთა შორის ახალი რეკორდია. ამავე გოლით მესიმ კიდევ ერთი რეკორდი დაამყარა. მან პირველი გოლი მსოფლიო ჩემპიონატზე 2006 წლის 16 ივნისს გაიტანა, შესაბამისად, ამ ორ გატანილ გოლს შორის თექვსმეტ წელზე მეტი გავიდა, რაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ტურნირის]] აბსოლუტურ რეკორდს წარმოადგენს.<ref>[https://goal.ge/ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატის აბსოლუტური რეკორდი დაამყარა]</ref> 2022 წლის 26 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის მეორე ტურის მატჩში მექსიკის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 21-ე შეხვედრა ჩაატარა და ამ მაჩვენებლით [[დიეგო მარადონა]]ს გაუთანაბრდა. ამავე მატჩში მან მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი მერვე ბურთი გაიტანა, რითაც გილიერმო სტაბილესა და დიეგო მარადონას შედეგი გაიმეორა.<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/watch/2v4Kywu376wjM1NWZssi92 Argentina v Mexico | Group C]. ''fifa.com''</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_national_team.php All-Time Top Scorers]. ''thesoccerworldcups.com''</ref><ref group="კომ.">Messi drew level with Diego Maradona on eight World Cup goals and moved two behind national team record holder Gabriel Batistuta's haul of 10. ''იხ. Key stat'' / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/argentina-mexico-lionel-messi-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi inspires Argentina to crucial Mexico victory]</ref> ამავე შეხვედრაში ენცო ფერნანდესმა მისი გადაცემის შემდეგ მეორე გოლი შეაგდო, რის შემდეგაც მესი ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც ხუთ სხვადასხვა მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე პასის გაკეთება შეძლო — 2006 (1), 2010 (1), 2014 (1), 2018 (2), 2022 (1). ამავე შეხვედრის შემდეგ მესი მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში გახდა პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც ყველაზე ახალგაზრდულ ასაკში (18 წლის და 357 დღის) და შემდეგ უკვე ყველაზე ასაკოვანმა (35 წლის და 155 დღის) ერთ შეხვედრაში გოლიც გაიტანა და საგოლე პასიც გააკეთა. [[File:Lionel Messi close-up.jpg|thumb|ლიონელ მესი, 9 თებერვალი, 2011]] 2022 წლის 30 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის მესამე ტურის მატჩში [[პოლონეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პოლონეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 22-ე შეხვედრა ჩაატარა. შესაბამისად, ამ მაჩვენებლით [[დიეგო მარადონა]]ს ერთი მატჩით გაუსწრო და მსოფლიო ჩემპიონატებზე ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობით არგენტინელ ფეხბურთელთა შორის ერთპიროვნული ლიდერი და ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_most_games.php Argentina Players with the Most Games Played in The World Cup]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221130214702/https://sportmail.ru/football2022/news/54106454/?frommail=1 Очередной крутой рекорд Месси]. ''Спорт-Экспресс''</ref> ამავე შეხვედრაში მესიმ [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტი]] ვერ გაიტანა, რის შემდეგაც ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატებზე ორი პენალტის გატანა ვერ შეძლო,<ref group="კომ.">Lionel Messi is the first player in History to have 2 penalties saved in the World Cup. ''იხ. Key stat'' / [https://web.archive.org/web/20240622134223/https://www.101greatgoals.com/world-cup-2022/poland-vs-argentina-match-report-player-ratings-expert-analysis-fan-reaction-and-more/ World Cup 2022. Poland 0-2 Argentina: Match report, player ratings, expert analysis, fan reaction and more] ''By Ben Browning''</ref><ref>[https://www.yardbarker.com/soccer/articles/lionel_messi_sets_unfortunate_world_cup_record_with_missed_penalties/s1_13132_38187799 Lionel Messi sets unfortunate World Cup record with missed penalties]</ref><ref>[https://khelnow.com/football/2022-11-world-football-lionel-messi-first-player-miss-2-penalties-world-cup Lionel Messi becomes the first player to miss 2 penalties in the World Cup]</ref> — პირველად პენალტის გატანა მან წინა, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ვერ მოახერხა, როდესაც [[ისლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ისლანდიელთა]] მეკარე ჰანეს ჰალდოურსონის კარი ვერ აიღო.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=sqVsy7qnspc Lionel Messi Missed Penalty - FIFA World Cup 2018]</ref><ref>[https://en.as.com/en/2018/06/16/soccer/1529160732_555638.html Messi the first to miss a penalty at 2018 World Cup Russia]</ref> 2022 წლის 30 ნოემბერს ლიონელ მესი გახდა ყველაზე ასაკოვანი (35 წლის და 159 დღის) მოთამაშე (1966 წლიდან), რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ერთ მატჩში შექმნა ხუთზე მეტი (5+) საგოლე შესაძლებლობა და ხუთზე მეტი (5+) შედეგიანი დრიბლინგი განახორციელა. მანამდე რეკორდი ეკუთვნოდა [[დიეგო მარადონა]]ს, რომელმაც ასეთივე შედეგი [[ნიგერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიგერიის]] წინააღმდეგ 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შეხვედრაში დააფიქსირა.<ref>[https://en.as.com/soccer/poland-vs-argentina-live-updates-pregame-score-stats-and-highlights-qatar-world-cup-2022-n/ Poland 0-2 Argentina: as it happened]. ''as.com''</ref> 2022 წლის 3 დეკემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მერვედფინალურ მატჩში [[ავსტრალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ავსტრალიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 23-ე შეხვედრა ჩაატარა.<ref group="კომ.">ეს იყო მესის კარიერაში საიუბილეო მეათასე ოფიციალური მატჩი, როგორც საკლუბო, ასევე სანაკრებო დონეზე (778 მატჩი „ბარსელონაში“, 53 — „პსჟ“-ში, 169 — ეროვნულ ნაკრებში. საერთო ჯამში, ჩატარებულ ათას შეხვედრაში მის ანგარიშზეა 789 გოლი და 338 საგოლე გადაცემა). ამავე შეხვედრაში მან თავისი რიგით მეცხრე, ხოლო მუნდიალების პლეი-ოფში თავისი პირველი გოლი გაიტანა.</ref> 2022 წლის 18 დეკემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ მატჩში [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 26-ე შეხვედრა ჩაატარა, შესაბამისად ამ მაჩვენებლით [[ლოთარ მათეუსი|ლოთარ მათეუსს]] გაუსწრო და მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref name="WC records" /> ამ შეხვედრაში გაკეთებული დუბლით კი მან [[პელე]]ს 52-წლიანი რეკორდი (12 გოლი და 8 საგოლე პასი) მოხსნა და გოლი + საგოლე პასის სისტემით მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა (13 გოლი და 8 საგოლე პასი).<ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/fifa-world-cup/news/messi-fifa-world-cup-record-goal-contributions-pele-ronaldo-klose-muller-argentina-vs-france-final/article66268262.ece Most goal contributions in FIFA World Cup: Messi breaks Pele’s record]</ref> ამავე მატჩში მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატზე თამაშის წუთების რაოდენობით (2314 წუთი) [[პაოლო მალდინი]]ს 20-წლიანი რეკორდი (2217 წუთი) გააუმჯობესა და ამ მაჩვენებლითაც მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/fifa-world-cup/news/messi-argentina-vs-france-fifa-world-cup-final-qatar-2022-most-minutes-played-maldini-arg-fra/article66278021.ece#:~:text=Argentina%20captain%20Lionel%20Messi%20broke,defender%20Paolo%20Maldini%20(2%2C216). Messi overtakes Maldini for most FIFA WC minutes played during Qatar WC]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221218224807/https://sports.yahoo.com/lionel-messis-career-world-cup-184237779.html Lionel Messi's Career World Cup Stats for Argentina]</ref><ref name="WC records">[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-fifa-world-cup-records-milestones-argentina-appearances-assists-goals The World Cup records Messi owns]. ''fifa.com''</ref> 2022 წლის 18 დეკემბერს, მესი გახდა ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთი მსოფლიო ჩემპიონატის განმავლობაში მის ყველა ეტაპზე შეძლო გოლის გატანა (მან მეტოქეთა კარი ჯგუფურ ეტაპზე აიღო ორჯერ, მერვედფინალში, მეოთხედფინალში და ნახევარფინალში თითოჯერ და ფინალშიც ორჯერ), რაც მანამდე არავის არცერთ მუნდიალზე არ გაუკეთებია.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=PyYwR8nYtFM&t=206s Lionel Messi est-il désormais plus grand que Diego Maradona?]</ref> არგენტინის ნაკრებში 2022 წელს ჩატარებულ 14 მატჩში მესიმ 18 გოლის გატანა შეძლო, რაც მის სანაკრებო კარიერაში საუკეთესო შედეგია. ამ მაჩვენებლით აქამდე მისი საუკეთესო სანაკრებო კალენდარული წელი 2012 იყო, როდესაც 9 შეხვედრაში 12 გოლი გაიტანა. [[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებულ 34 შეხვედრაში მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელად იგი 10-ჯერ დასახელდა, რაც ყველა დროის საუკეთესო შედეგია ამ ტურნირის ისტორიაში. მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატზე კაპიტნის რანგში რეკორდული 19 მატჩი ჩაატარა. შემდეგ მოდიან [[რაფაელ მარკესი]] (17) და [[დიეგო მარადონა]] (16).<ref name="WC records" /> [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და 20-წლამდელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო ჩემპიონატის (FIFA U-20) საუკეთესო ფეხბურთელისათვის დაწესებული [[Adidas]]-ის ოქროს ბურთი ისტორიაში მხოლოდ ორ ფეხბურთელს — [[დიეგო მარადონა]]სა (1979, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]]) და [[ლიონელ მესი]]ს (2005, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]]) გადაეცათ.<ref group="კომ.">Maradona and Lionel Messi are the only players to have won the adidas Golden Ball at the FIFA U-20 World Cup™ and the World Cup. ''იხ. fifa.com'' / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/a-tribute-to-diego-maradona-argentina-napoli-legend-fifa-world-cup A tribute to Diego Maradona]</ref> მეტოქეთა კარში გატანილი 115 ბურთიდან მესიმ 2 ბურთი თავით, 11 ბურთი მარჯვენა ფეხით, ხოლო 102 ბურთი მარცხენა ფეხით შეაგდო; აქედან 11 ბურთი საჯარიმო დარტყმით, 24 ბურთი [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტით]], 6 ბურთი სოლო რეიდის შემდეგ, 9 — მეტოქის მეკარის ან მცველების მიერ მოგერიებულ ან ასხლეტილ ბურთზე დასწრებაზე თამაშის დროს, ხოლო დანარჩენ შემთხვევებში მეტოქეთა კარი თამაშიდან აიღო. მესიმ თავისი სანაკრებო 115 ბურთი მეტოქეთა 65 მეკარის კარში გაიტანა. აქედან ყველაზე მეტი (6 ბურთი სამ მატჩში) მან ბოლივიელთა მეკარე კარლოს ლამპეს კარში შეაგდო. 5 ბურთი (ერთ მატჩში) გაიტანა ესტონელთა მეკარე მატვეი იგონენის კარში. ოთხჯერ აიღო (სამ მატჩში) ურუგვაელთა მეკარე ფერნანდო მუსლერას კარი. ასევე, ოთხჯერ გაუტანა (ოთხ მატჩში) ჩილელთა მეკარე [[კლაუდიო ბრავო]]ს. სამ-სამჯერ აიღო რაფაელ კაბრალის (ბრაზილია), რიკარდო ხერესის (გვატემალა), გატიტო ფერნანდესის (პარაგვაი), მაქსიმო ბანგერას (ეკვადორი), ხაიმე პენედოს (პანამა), ჯონი პლასიდის (ჰაიტი), ელოი ვიქტორ რომის (კიურასაო) და გილიერმო ვისკარას (ბოლივია) კარები. ===მეკარეები, რომელთა კარის აღებაც მესიმ შეძლო=== {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეკარე, ნაკრები !სურათი !გოლი !თარიღი !შენიშვნა !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} |- ! style="text-align: center" | 1 | სტიპე პლეტიკოსა <br /> ''{{lang-hr|Stipe Pletikosa}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Rostov-Loco (4).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|6}} | style="text-align: center" | 01.03.2006 | | |- ! style="text-align: center" | 2 | დრაგოსლავ იევრიჩი <br /> ''{{lang-sr|Драгослав Јеврић}}'' <br /> {{fb|Serbia and Montenegro}} | [[ფაილი:Dragoslav Jevrić.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|88}} | style="text-align: center" | 16.06.2006 | | |- ! style="text-align: center" | 3 | სამირ ჰაჯაუი <br /> ''{{lang-en|Samir Hadjaoui}}'' <br /> {{fb|ALG}} | [[ფაილი:Samir Hadjaoui (1979–2021) — Algeria NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|54|პენ.|73}} | style="text-align: center" | 05.06.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 4 | ლეაო ბუტრონი <br /> ''{{lang-es|Leao Butrón Gotuzzo}}'' <br /> {{fb|PER}} | [[ფაილი:LeaoBG.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} | style="text-align: center" | 08.07.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 5 | ოსვალდო სანჩესი <br /> ''{{lang-es|Oswaldo Javier Sánchez Ibarra}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:Oswaldo Sanchez Santos.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} <br /> {{გოლი|17}} | style="text-align: center" | 11.07.2007 <br /> 04.06.2008 | | |- ! style="text-align: center" | 6 | რენი ვეგა <br /> ''{{lang-es|Renny Vicente Vega Hernández}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:Renny Vega (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|42}} <br /> {{გოლი|26}} | style="text-align: center" | 16.10.2007 <br /> 28.03.2009 | | |- ! style="text-align: center" | 7 | აგუსტინ ხულიო <br /> ''{{lang-es|Agustín Julio Castro}}'' <br /> {{fb|COL}} | [[ფაილი:AgustinJulio1 (cropped).JPG|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|36}} | style="text-align: center" | 20.11.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 8 | ხუან კასტილიო <br /> ''{{lang-es|Juan Guillermo Castillo Iriarte}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Juan Castillo 2.JPG|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|6}} | style="text-align: center" | 11.10.2008 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iIzdwdYE8r4&t=45s Messi vs Uruguay (WCQ) (Home) 2008-09 English Commentary]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 9 | [[სტივ მანდანდა]] <br /> ''{{lang-fr|Steve Mandanda Mpidi}}'' <br /> {{fb|FRA}} | [[ფაილი:Steve Mandanda 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|83}} | style="text-align: center" | 11.02.2009 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=L_UjuawNsX8&t=5685s France-Argentine Match Amical 2009 VF TF1]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 10 | [[იკერ კასილიასი]] <br /> ''{{lang-es|Iker Casillas Fernández}}'' <br /> {{fb|ESP}} | [[ფაილი:Iker Casillas 2.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61|პენ.}} | style="text-align: center" | 14.11.2009 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=sMCJvLX40C4&t=4544s Spain - Argentina Friendly 2009 Completo]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 11 | [[ხოსე მანუელ რეინა|პეპე რეინა]] <br /> ''{{lang-es|José Manuel Reina Páez}}'' <br /> {{fb|ESP}} | [[ფაილი:Pepe Reina 2017.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|10}} | style="text-align: center" | 07.09.2010 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iRjqOLpKar4&t=1336s Argentina vs. Spain | Friendly | 7-9-2010]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 12 | [[ვიქტორ ლეანდრო ბაჟი|ვიქტორი]] <br /> ''{{lang-pt|Victor Leandro Bagy}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:Victor 2012 01.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+2}} | style="text-align: center" | 17.11.2010 | <ref group="კომ.">ვიქტორ ლეანდრო ბაჟი ({{lang-pt|Victor Leandro Bagy}}) — [[ბრაზილიელები|ბრაზილიელი]] [[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]], [[ფეხბურთი]]ს გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც ვიქტორი. ბრაზილიის ნაკრების შემადგენლობაში 2010–2014 წლებში სულ 6 მატჩი ითამაშა, რომელთაგან გუნდთან ერთად 5 შეხვედრა მოიგო და მხოლოდ ერთ შეხვედრაში დამარცხდა [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელებთან]] [[ლიონელ მესი]]ს მიერ მატჩის 92-ე წუთზე გატანილი გოლით (0–1). ეს იყო ერთადერთი ბურთი, რომელიც მან ნაკრებში ჩატარებულ ექვს შეხვედრაში გაუშვა.</ref> | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Q7p4KfWggyo Argentina 1-0 Brazil International Friendly 18 November 2010 Lionel Messi Goal]</ref> |- ! style="text-align: center" | 13 | რუი პატრისიუ <br /> ''{{lang-pt|Rui Pedro dos Santos Patrício}}'' <br /> {{fb|POR}} | [[ფაილი:Rui Patrício 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90|პენ.}} | style="text-align: center" | 09.02.2011 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EZNyeCKRcG4&t=621s Argentina vs Portugal.2-1 All Goals & Highlights HD 09/02/2011]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 14 | არიან ბექაი <br /> ''{{lang-sq|Arjan Beqaj}}'' <br /> {{fb|ALB}} | [[ფაილი:Arjan Beqaj (born 25 August 1975) — Albania NFT Goalkeeper (1998–2010).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|43}} | style="text-align: center" | 20.06.2011 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=6C4LrngqJK0&t=3237s Amistoso Argentina 4 vs Albania 0]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 15 | [[კლაუდიო ბრავო]] <br /> ''{{lang-es|Claudio Andrés Bravo Muñoz}}'' <br /> {{fb|CHI}} | [[ფაილი:Claudio Bravo Footballteam of Chile - Spain vs. Chile, 10th September 2013 (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|25}} <br /> {{გოლი|16|პენ.}} <br /> {{გოლი|24|პენ.}} <br /> {{გოლი|33}} | style="text-align: center" | 07.10.2011 <br /> 24.03.2017 <br /> 03.06.2021 <br /> 14.06.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lDCx0gBw0FE&t=94s Argentina vs Chile 4-1 07/10/2011]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|16|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=YOLqwvaDYoQ&t=1363s Argentina vs Chile - Clasificatorias Rusia 2018]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|24|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_rpu8o1drMY&t=195s Argentina vs Chile 1 : 1 All Gоal & Hіghlіght 4-June-2021]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=SDrGeb6TfOU&t=64s Hіghlіghts Argentina 1 - 1 Chile | Copa América 2021 | 14-06-21]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 16 | [[დავიდ ოსპინა]] <br /> ''{{lang-es|David Ospina Ramírez}}'' <br /> {{fb|COL}} | [[ფაილი:Policía de Infancia y Adolescencia - David Ospina (cropped).jpeg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} <br /> {{გოლი|10}} | style="text-align: center" | 15.11.2011 <br /> 15.11.2016 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vbtfkEvAC2Y&t=67s Argentina 2-1 Colombia (World Cup qual) 15 11 2011]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=8azj3mHScqM&t=753s Argentina vs. Colombia | Russia 2018 | FIFA WC Qualifier (15-11-2016)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 17 | [[დიეგო ბენალიო]] <br /> ''{{lang-it|Diego Orlando Benaglio}}'' <br /> {{fb|SUI}} | [[ფაილი:Diego Benaglio (2021).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|20}} | style="text-align: center" | 29.02.2012 | | <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=6s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 18 | მარკო ვიოლფლი <br /> ''{{lang-de|Marco Wölfli}}'' <br /> {{fb|SUI}} | [[ფაილი:Marco Wölfli.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|88||90+3|პენ.}} | style="text-align: center" | 29.02.2012 | | <ref>{{გოლი|88}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=117s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref><br /><ref>{{გოლი|90+3|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=221s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 19 | ალექსანდერ დომინგესი <br /> ''{{lang-es|Alexander Domínguez Carabalí}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:Ecuador tren2015 (1).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|31}} <br /> {{გოლი|13|პენ.}} | style="text-align: center" | 02.06.2012 <br /> 08.10.2020 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Ni01DvAnavY&t=211s Argentina 4 Ecuador 0 Eliminatorias Brasil 2012 All Goals & Full Highlights]</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nitK-gehQHg&t=50s Argentina vs Ecuador 1-0 Gоals & Extеndеd Hіghlіghts - Oct 8 - 2020]</ref> |- ! style="text-align: center" | 20 | რაფაელ კაბრალი <br /> ''{{lang-pt|Rafael Cabral Barbosa}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:Naples vs Barcelone - Genève - aout 2014 - Rafael Cabral.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|31||34||84}} | style="text-align: center" | 09.06.2012 | | |- ! style="text-align: center" | 21 | [[მარკ-ანდრე ტერ შტეგენი]] <br /> ''{{lang-de|Marc-André ter Stegen}}'' <br /> {{fb|GER}} | [[ფაილი:Marc-André ter Stegen (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|52}} | style="text-align: center" | 15.08.2012 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=WKlsZYxcmfc&t=394s Germany 1–3 Argentina | All Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 22 | ხუსტო ვილიარი <br /> ''{{lang-es|Justo Wilmar Villar Viveros}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:NDEPENDIENTE vs COLO COLO (12).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|64}} | style="text-align: center" | 07.09.2012 | | <ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VBl7oV6FdVg&t=256s Resumen de Argentina 3 - Paraguay 1 (FULL HD)]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 23 | ფერნანდო მუსლერა <br /> ''{{lang-es|Néstor Fernando Muslera Micol}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Fernando Muslera 2012.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|65||79}} <br /> {{გოლი|43}} <br /> {{გოლი|38}} | style="text-align: center" | 12.10.2012 <br /> 02.09.2016 <br /> 10.10.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iK7PnHHxajI QWC 2014 Argentina vs. Uruguay 3-0 (12.10.2012)]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=HGCd5rbp0EQ&t=2739s Argentina vs. Uruguay | Russia 2018 | FIFA World Cup Qualifier (2-9-2016)]</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=bEeR7tbNGT0&t=3302s Argentina v. Uruguay - Qualifiers FIFA World Cup Qatar 2022]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 24 | მიგელ პინტო <br /> ''{{lang-es|Miguel Ángel Pinto Jerez}}'' <br /> {{fb|CHI}} | [[ფაილი:Palestino - O'Higgins 20190405 19.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|28}} | style="text-align: center" | 16.10.2012 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=JGnC3Ip5en8&t=212s Chile vs Argentina Eliminatorias 2014 16 10 2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 25 | დანი ერნანდესი <br /> ''{{lang-es|Daniel Hernández Santos}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:Danihernandez.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|45|პენ.}} <br /> {{გოლი|60}} | style="text-align: center" | 22.03.2013 <br /> 18.06.2016 | | <ref>{{გოლი|45|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NdDCs-9LkHk&t=26s 2013 (March 22) Argentina 3-Venezuela 0 (World Cup Qualifier)]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|60}} / [https://www.youtube.com/watch?v=gF-36qo_7zE&t=4910s Argentina v. Venezuela - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 26 | რიკარდო ხერესი <br /> ''{{lang-es|Ricardo Antonio Jérez Figueroa}}'' <br /> {{fb|GUA}} | [[ფაილი:Ricardo-Jerez-II-2013-02-06.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|15||40|პენ.|49}} | style="text-align: center" | 14.06.2013 | | <ref>Guatemala 0–4 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2013/06/14/world/friendlies/guatemala/argentina/1468950/ Estadio Nacional Mateo Flores]. ''Soccerway''</ref><ref>{{გოლი|15}} / [https://www.youtube.com/watch?v=WGPoyJ7AX60&t=128s Guatemala 0 - 4 Argentina | Amistoso - 14/06/13]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|40|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vyQddjEpreY&t=208s Guatemala 0 Argentina 4 | Amistoso Internacional (14/6/2013)]</ref><ref>{{გოლი|49}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vyQddjEpreY&t=279s Guatemala 0 Argentina 4 | Amistoso Internacional (14/6/2013)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 27 | გატიტო ფერნანდესი <br /> ''{{lang-es|Roberto Júnior Fernández Torres}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:Gatito Fernández (Cerro Porteño).png|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12|პენ.|53|პენ.}} <br /> {{გოლი|57|პენ.}} | style="text-align: center" | 10.09.2013 <br /> 19.06.2019 | | <ref>{{გოლი|12|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=267s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - Fecha 16]</ref><ref>{{გოლი|53|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=979s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - Fecha 16]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|57|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=On2b3v4uj_I&t=5304s Argentina v. Paraguay - Copa America Brazil 2019]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 28 | ვიდ ბელეცი <br /> ''{{lang-sl|Vid Belec}}'' <br /> {{fb|SVN}} | [[ფაილი:Vid Belec (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|76}} | style="text-align: center" | 07.06.2014 | | <ref>Argentina 2–0 Slovenia / [https://int.soccerway.com/matches/2014/06/07/world/friendlies/argentina/slovenia/1630386/ Estadio Único Diego Armando Maradona (La Plata)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 29 | ასმირ ბეგოვიჩი <br /> ''{{lang-bs|Asmir Begović}}'' <br /> {{fb|BIH}} | [[ფაილი:20150331 2024 AUT BIH 2110.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|65}} | style="text-align: center" | 15.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kXIipC8hBOU&t=539s Argentina 2 x 1 Bosnia Herzegovina · 2014 World Cup Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 30 | ალირეზა ჰაღიღი <br /> ''{{lang-fa|علیرضا حقیقی}}'' <br /> {{fb|IRN}} | [[ფაილი:Iran vs. Montenegro 2014-05-26 (064).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+1}} | style="text-align: center" | 21.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EM8SuYBjjEY&t=739s Argentina 1 x 0 Iran · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 31 | ვინსენტ ენიეამა <br /> ''{{lang-en|Vincent Enyeama}}'' <br /> {{fb|NGA}} | [[ფაილი:Krasnodar-Lille (15).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|3||45+1}} | style="text-align: center" | 25.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9HpYZ5REbFc&t=148s Nigeria 2 x 3 Argentina · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 32 | იპ ჰუნფაი <br /> ''{{lang-en|Yapp Hung Fai}}'' <br /> {{fb|HKG}} | [[ფაილი:Yapp Hung Fai.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|66||84}} | style="text-align: center" | 14.10.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=64u_Q_fJi8c&t=55s Hong Kong 0 – 7 Argentina - Friendly - 14.10.2014]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 33 | ლოვრე კალინიჩი <br /> ''{{lang-hr|Lovre Kalinić}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Lovre Kalinić in 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|57|პენ.}} | style="text-align: center" | 12.11.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Su6Go8mTXUk&t=175s NLB Video Gol Argentina vs Kroasia 2-1 Friendly Match 12 November 2014]</ref> |- ! style="text-align: center" | 34 | ანტონი სილვა <br /> ''{{lang-es|Antony Domingo Silva Cano}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:Antony Silva France 2 juin 2017.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|36|პენ.}} | style="text-align: center" | 13.06.2015 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=zLQ2xwVclCU&t=439s Lionel Messi vs Paraguay (Copa America 2015) HD 720p (13/06/2015)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 35 | დანიელ ვაკა <br /> ''{{lang-es|Daniel Vaca Tasca}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Ecuador-Bolivia 2015 (16) - копия.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|67||75}} | style="text-align: center" | 04.09.2015 | | <ref>{{გოლი|67}} / [https://www.youtube.com/watch?v=6AaNIQaEp-U&t=5207s Argentina vs. Bolivia | Friendly | 4-9-2015]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|75}} / [https://www.youtube.com/watch?v=6AaNIQaEp-U&t=5725s Argentina vs. Bolivia | Friendly | 4-9-2015]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 36 | მოისეს მუნიოსი <br /> ''{{lang-es|Moisés Alberto Muñoz Rodríguez}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:America Mexico 2016 (1).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|89}} | style="text-align: center" | 08.09.2015 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nnsuinluFpw&t=229s Mexico vs Argentina 2-2 Resumen Goles Completo Partido Amistoso 2015]</ref> |- ! style="text-align: center" | 37 | კარლოს ლამპე <br /> ''{{lang-es|Carlos Emilio Lampe Porras}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Colo Colo - Huachipato, 2018-03-03 - Carlos Lampe - 03.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|30|პენ.}} <br /> {{გოლი|30|პენ.|42}} <br /> {{გოლი|14||64||88}} | style="text-align: center" | 29.03.2016 <br /> 28.06.2021 <br /> 09.09.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=U6cpJGB6W2I&t=1986s Argentina vs. Bolivia | Russia 2018 | FIFA World Cup Qualifier (29-3-2016)]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|30|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=r6MZZsQRAL4&t=2043s Argentina vs Bolivia Full Match]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|42}} / [https://www.youtube.com/watch?v=r6MZZsQRAL4&t=2583s Argentina vs Bolivia Full Match]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|14}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=1630s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=5443s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|88}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=6889s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 38 | ხაიმე პენედო <br /> ''{{lang-es|Jaime Manuel Penedo Cano}}'' <br /> {{fb|PAN}} | [[ფაილი:Jaime Penedo1 (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|68||78||87}} | style="text-align: center" | 10.06.2016 | | <ref>{{გოლი|68}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|78}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|87}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 39 | ბრედ გუზანი <br /> ''{{lang-en|Bradley Edwin «Brad» Guzan}}'' <br /> {{fb|USA}} | [[ფაილი:Brad Guzan vs Belgium 1.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|32}} | style="text-align: center" | 21.06.2016 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aFU1CbP8V_E&t=2034s Copa America Centenario - USA vs Argentina - June 21, 2016 - Semi Finals]</ref> |- ! style="text-align: center" | 40 | მაქსიმო ბანგერა <br /> ''{{lang-es|Máximo Orlando Banguera Valdivieso}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:Banguera Barcelona-Deportivo Cuenca (15613464830).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12||20||62}} | style="text-align: center" | 10.10.2017 | | <ref>{{გოლი|12}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=103s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=179s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|62}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=288s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 41 | ჯონი პლასიდი <br /> ''{{lang-en|Johny Placide}}'' <br /> {{fb|HAI}} | [[ფაილი:Johny Placide in Tsarsko selo.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|17|პენ.|58||66}} | style="text-align: center" | 30.05.2018 | | <ref>{{გოლი|17|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=dh2ZJEptrcY&t=40s Goles Argentina 4-0 Haití]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|58}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vlq9WlvT4_E&t=373s Lionel Messi vs Haiti (Friendly) 30/05/2018 HD 1080i by SH10]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|66}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vlq9WlvT4_E&t=439s Lionel Messi vs Haiti (Friendly) 30/05/2018 HD 1080i by SH10]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 42 | ფრენსის უზოჰო <br /> ''{{lang-en|Francis Odinaka Uzoho}}'' <br /> {{fb|NGA}} | [[ფაილი:Francis Uzoho.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|14}} | style="text-align: center" | 26.06.2018 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=dvpth1kNgmY&t=133s Argentina vs Nigeria World Cup 26 June 2018 Highlights HD]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 43 | ხუსტო ლორენტე <br /> ''{{lang-es|Justo Lorente Collado}}'' <br /> {{fb|NCA}} | [[ფაილი:Nicaragua vs Surinam 1-0 (10).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|37||38}} | style="text-align: center" | 07.06.2019 | | <ref>{{გოლი|37}} / [https://www.youtube.com/watch?v=GBT5r4rzUws&t=3516s Argentina vs Nicaragua 2019 Full Match]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|38}} / [https://www.youtube.com/watch?v=GBT5r4rzUws&t=3627s Argentina vs Nicaragua 2019 Full Match]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 44 | [[ალისონ ბეკერი]] <br /> ''{{lang-pt|Alisson Ramses Becker}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:20180610 FIFA Friendly Match Austria vs. Brazil 850 1625.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|14}} | style="text-align: center" | 15.11.2019 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kDbm9b0lcHc&t=168s Brаzil vs Argеntinа 0-1 - Highlights & Goals Resumen & Goles 2019 HD HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 45 | მარტინ კამპანია <br /> ''{{lang-es|Martín Nicolás Campaña Delgado}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Urug tren (4) - копия.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+2|პენ.}} | style="text-align: center" | 18.11.2019 | | <ref>{{გოლი|90+2|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VUYPGgsyZhA&t=834s Lionel Messi vs Uruguay | Friendly 2019 HD 1080i]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 46 | ერნან გალინდესი <br /> ''{{lang-es|Hernán Ismael Galíndez}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:HERNÁN GALÍNDEZ.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+3}}<br />{{გოლი|78}} | style="text-align: center" | 04.07.2021<br />07.09.2023 | | <ref>{{გოლი|90+3}} / [https://www.youtube.com/watch?v=UOnr7WnzZYU&t=6416s Argentina vs Ecuador | Full Match · Copa America 2021]. ''youtube''</ref><br /><ref>{{გოლი|78}} / [https://www.youtube.com/watch?v=LcExvg2Rp4A&t=406s&ab_channel=CONMEBOL Argentina vs Ecuador 1-0 | Resumen]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 47 | ვილკერ ფარინიესი <br /> ''{{lang-es|Wuilker Faríñez Aray}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:RC Lens - FC Metz (14-03-2021) 75.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|82}} | style="text-align: center" | 25.03.2022 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=15C93b2cdqw&t=447s Argentina vs Venezuela | 3-0 | Resumen All Goals Highlights 26/03/2022]</ref> |- ! style="text-align: center" | 48 | მატვეი იგონენი <br /> ''{{lang-et|Matvei Igonen}}'' <br /> {{fb|EST}} | [[ფაილი:Matvei Igonen (born 2 October 1996) — Estonia NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|9|პენ.|45||47||71||76}} | style="text-align: center" | 05.06.2022 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kMo1HF1k1mE Lionel Messi 5 Goals Vs Estonia Reaction]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 49 | [[ლუის ლოპეს ფერნანდესი]] <br /> ''{{lang-es|Luis Aurelio López Fernández}}'' <br /> {{fb|HON}} | [[ფაილი:Luis Aurelio López Fernández.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|45+2|პენ.|69}} | style="text-align: center" | 24.09.2022 | | <ref>{{გოლი|45+2|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NXIEw-NxTCE&t=219s Argentina 3-0 Honduras | Amistoso Internacional]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|69}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NXIEw-NxTCE&t=297s Argentina 3-0 Honduras | Amistoso Internacional]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.espn.in/football/match/_/gameId/652247 Messi double as Argentina beat Honduras in Miami]. ''espn.in''</ref> |- ! style="text-align: center" | 50 | ანდრე ბლეიკი <br /> ''{{lang-en|Andre Jason Blake}}'' <br /> {{fb|JAM}} | [[ფაილი:Andre Blake - Philadelphia Union (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|86||89}} | style="text-align: center" | 29.09.2022 | | <ref>{{გოლი|86}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aKqe4eVMy6E&t=5741s Argentina vs Jamaica · Full Match · International Friendly 2022]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|89}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aKqe4eVMy6E&t=5924s Argentina vs Jamaica · Full Match · International Friendly 2022]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 51 | ხალიდ ეისა <br /> ''{{lang-ar|خالد عيسى}}'' <br /> {{fb|UAE}} | [[ფაილი:Khalid Eisa 20191401.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|44}} | style="text-align: center" | 16.11.2022 | | <ref>{{გოლი|44}} / [https://www.youtube.com/watch?v=25YO-K0Cv68&t=365s Argentina VS Emiratos Árabes]. ''MundoBocaTV''</ref><ref>UAE 0–5 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2022/11/16/world/friendlies/united-arab-emirates/argentina/3958140/ Mohammed Bin Zayed Stadium]. ''soccerway''</ref> |- ! style="text-align: center" | 52 | მუჰამედ ალ-უვაისი <br /> ''{{lang-ar|محمد العويس}}'' <br /> {{fb|KSA}} | [[ფაილი:Mohammed Al-Owais 2018.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|10|პენ.}} | style="text-align: center" | 22.11.2022 | | <ref>{{გოლი|10|პენ.}} / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235461 Argentina 1–2 Saudi Arabia]. ''fifa.com''</ref> |- ! style="text-align: center" | 53 | [[გილიერმო ოჩოა]] <br /> ''{{lang-es|Francisco Guillermo Ochoa Magaña}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:Mex-Kor (1) (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|64}} | style="text-align: center" | 26.11.2022 | | <ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VahYNqWm8W4&t=432s Argentina vs Mexico 2-0 − All Gоals]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 54 | მეთიუ რაიანი <br /> ''{{lang-en|Mathew David Ryan}}'' <br /> {{fb|AUS}} | [[ფაილი:20180601 FIFA Friendly Match Czech Republic vs. Australia Matthew Ryan 850 0230.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|35}} <br /> {{გოლი|2}} | style="text-align: center" | 03.12.2022 <br /> 15.06.2023 | | <ref>{{გოლი|35}} / [https://www.youtube.com/watch?v=KvSiRNO1BTY&t=8s Messi magic! | Argentina v Australia | Round of 16 | FIFA WC Qatar 2022]</ref><br /><ref>{{გოლი|2}} / [https://www.youtube.com/watch?v=jJhA5rJ7K_w&t=66s Argentina vs Australia 2-0 Hіghlіghts & All Goals 2023 Messi Goal]</ref> |- ! style="text-align: center" | 55 | ანდრის ნოპერტი <br /> ''{{lang-nl|Andries Noppert}}'' <br /> {{fb|NED}} | [[ფაილი:Andries Noppert (born 7 April 1994) — Netherlands NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|73|პენ.}} | style="text-align: center" | 09.12.2022 | | <ref>{{გოლი|73|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=98oXq3yLtCo&t=326s Argentina vs Netherlands 2-2 Penalty 4-3 All Goal FIFA WC 2022]</ref><ref>Netherlands 2 (3-4) 2 Argentina / [https://www.besoccer.com/match/seleccion-holanda/seleccion-argentina/2022688422/lineups Lineups] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221210220053/https://www.besoccer.com/match/seleccion-holanda/seleccion-argentina/2022688422/lineups |date=2022-12-10 }}. ''BeSoccer''</ref> |- ! style="text-align: center" | 56 | დომინიკ ლივაკოვიჩი <br /> ''{{lang-hr|Dominik Livaković}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Dominik Livaković 2021.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|34|პენ.}} | style="text-align: center" | 13.12.2022 | | <ref>{{გოლი|34|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=dr3wqHqs6UA&t=164s Argentina vs Croatia 3-0 .. Full Match All Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 57 | [[უგო ლორისი]] <br /> ''{{lang-fr|Hugo Lloris}}'' <br /> {{fb|FRA}} | [[ფაილი:2020-03-10 Fußball, Männer, UEFA Champions League Achtelfinale, RB Leipzig - Tottenham Hotspur 1DX 3687 by Stepro (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|23|პენ.|108}} | style="text-align: center" | 18.12.2022 | | <ref>{{გოლი|23|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=zhEWqfP6V_w&t=10s The greatest final ever?! | Argentina v France]</ref><ref>{{გოლი|108}} / [https://www.youtube.com/watch?v=zhEWqfP6V_w&t=61s The greatest final ever?! | Argentina v France]</ref> |- ! style="text-align: center" | 58 | ხოსე კარლოს გერა <br /> ''{{lang-es|José Carlos Guerra}}'' <br /> {{fb|Panama}} | | style="text-align: center" | {{გოლი|89}} | style="text-align: center" | 23.03.2023 | | <ref>{{გოლი|89}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VogTPu2XrCk&t=70s Argentina 2-0 Panamá: Resumen del partido]</ref> |- ! style="text-align: center" | 59 | ელოი ვიქტორ რომი <br /> ''{{lang-nl|Eloy Victor Room}}'' <br /> {{fb|Curacao}} | [[ფაილი:Room Eloy Columbus Crew SC Meet the Team 2019.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|20||33||37}} | style="text-align: center" | 28.03.2023 | | <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k Argentina vs Curacao]</ref><ref>{{გოლი|33}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k&t=38s Argentina vs Curacao]</ref><ref>{{გოლი|37}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k&t=66s Argentina vs Curacao]</ref> |- ! style="text-align: center" | 60 | პედრო გალიესე <br /> ''{{lang-es|Pedro David Gallese Quiroz}}'' <br /> {{fb|PER}} | [[ფაილი:Palestino - Alianza Lima 20190204 01.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|32||42}} | style="text-align: center" | 18.10.2023 | | <ref>{{გოლი|32}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_jICVrlX8h8&t=180s&ab_channel=CONMEBOL Peru vs. Argentina]</ref><ref>{{გოლი|42}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_jICVrlX8h8&t=307s&ab_channel=CONMEBOL Peru vs. Argentina]</ref> |- ! style="text-align: center" | 61 | ნიკოლას ჯორჯ ჰაგენ გოდოი <br /> ''{{lang-es|Nicholas George Hagen Godoy}}'' <br /> {{fb|GUA}} | [[ფაილი:Nicholas Hagen in 2019.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12||77}} | style="text-align: center" | 15.06.2024 | | <ref>{{გოლი|12}} / [https://www.youtube.com/watch?v=QtjNdKPb_kE&t=79s Argentina 4-1 Guatemala]</ref><ref>{{გოლი|77}} / [https://www.youtube.com/watch?v=QtjNdKPb_kE&t=676s Argentina 4-1 Guatemala]</ref> |- ! style="text-align: center" | 62 | მაქსიმ კრეპო <br /> ''{{lang-fr|Maxime Crépeau}}'' <br /> {{fb|CAN}} | [[ფაილი:Maxime Crépeau, FC Cincinnati vs Ottawa Fury, 30 June 2018 (29180853357) (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|51}} | style="text-align: center" | 10.07.2024 | | <ref>{{გოლი|51}} / [https://www.youtube.com/watch?v=olFD70ssJ58&t=122s Argentina 2-0 Canadá | Copa América 2024]</ref> |- ! style="text-align: center" | 63 | გილიერმო ვისკარა <br /> ''{{lang-es|Guillermo Viscarra Bruckner}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Guillermo "Billy" Viscarra.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|19||84||86}} | style="text-align: center" | 15.10.2024 | | <ref>{{გოლი|19}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=81s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref><ref>{{გოლი|84}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=520s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref><ref>{{გოლი|86}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=565s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref> |- ! style="text-align: center" | 64 | რაფაელ რომო <br /> ''{{lang-es|Rafael Enrique Romo Pérez}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:USAvVEN 2019-06-09 - Rafael Romo (51170339541) (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|39||80}} | style="text-align: center" | 04.09.2025 | | <ref>{{გოლი|39}} / [https://www.youtube.com/watch?v=D6sgXdSkCn4&t=177s Argentina 3–0 Venezuela | Resumen | Eliminatorias Sudamericanas]</ref><ref>{{გოლი|80}} / [https://www.youtube.com/watch?v=D6sgXdSkCn4&t=494s Argentina 3–0 Venezuela | Resumen | Eliminatorias Sudamericanas]</ref> |- ! style="text-align: center" | 65 | უგო მარკეში <br /> ''{{lang-pt|Hugo Marques}}'' <br /> {{fb|ANG}} | | style="text-align: center" | {{გოლი|82}} | style="text-align: center" | 14.11.2025 | | <ref>{{გოლი|82}} / [https://www.youtube.com/watch?v=U4HQjDSVLxw&t=631s Argentina vs Angola 2-0 - All Goals]</ref> |} ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://messi.com/en/ ლიონელ მესის ოფიციალური საიტი] · [https://www.messistats.com/en MessiStats] * [https://www.rsssf.org/tablesw/wyc05.html World Youth Cup (U-20) 2005 (Netherlands)] * [https://web.archive.org/web/20111220071319/http://www.fifa.com/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/05/41/wyc_05_nether_tr_174.pdf FIFA World Youth Championship Netherlands 2005 Technical Report] * [https://www.thesoccerworldcups.com/players/lionel_messi.php Lionel Messi in the World Cups] * [https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_most_games.php Argentina Players with the Most Games Played in The World Cup] * [https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/lionel-messi-argentina-records-international-football-world-cup-qualifying The international football records Messi owns and is chasing] {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | სოციალური ქსელები |- ! scope=row |[https://instagram.com/leomessi/ Instagram] · [https://www.facebook.com/LeoMessi Facebook] · [https://x.com/fundacionmessi X] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | თემატური საიტები |- ! scope=row |[https://www.11v11.com/players/lionel-messi-42223/ AFS] · [https://resultados.as.com/resultados/ficha/deportista/messi/15167 AS.com] · [https://bdfa.com.ar/jugadores-34986.html BDFA] · [https://www.bdfutbol.com/en/j/j1753.html BDFutbol] · [https://global.espn.com/football/player/_/id/45843 ESPNFC.com] · [https://fbref.com/en/players/d70ce98e/ FBref.com] · [https://web.archive.org/web/20150629095408/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=229397/index.html FIFA.com] · [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/10973 FootballDatabase.eu] · [https://footballfacts.ru/person/53159 FootballFacts.ru] · [https://www.kicker.de/lionel-messi/spieler Kicker.de] · [https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur21740.html L’Équipe] · [https://web.archive.org/web/20220522193757/https://www.ligue1.fr/joueur?id=lionel-andres-messi-cuccittini League 1] · [https://www.national-football-teams.com/player/12066.html National Football Teams.com] · [https://www.olympedia.org/athletes/111386 Olympedia] · [https://olympics.com/en/athletes/lionel-messi Olympics.com] · [https://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=39850 Soccerbase] · [http://int.soccerway.com/players/lionel-andres-messi/119/ Soccerway] · [https://news.sportbox.ru/Vidy_sporta/Futbol/Lioneli-Messi-Futbol-24061987 Sportbox.ru] · [https://www.thefinalball.com/player.php?id=10592 playmarkerstats.com] · [https://www.transfermarkt.com/lionel-messi/profil/spieler/28003 Transfermarkt] · [https://www.worldfootball.net/player_summary/lionel-messi/ WorldFootball.net] · [https://www.allmovie.com/artist/p815708 AllMovie] · [https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=691614.html AlloCiné] · [https://www.csfd.cz/tvurce/207495 ČSFD] · [http://messi.starplayerstats.com/en/goals/91/0/all/1/0/0/t/all/all/0/0/0 Messi.StarPlayerStats.com] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |[https://www.tcdb.com/Person.cfm/pid/24855/ TCDb] · [https://youtube.com/channel/UCmkNr8WQC7zAC5TnYDI0wQw YouTube] · [https://www.youtube.com/watch?v=YKQluZU2Flg&t=184s USA vs Argentina | Copa America 2016] · [https://www.youtube.com/watch?v=qEuv2Y9GutE Mundo Maldini] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ფოტო |- ! scope=row |[https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Lionel_Messi_in_art Lionel Messi in art] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | მედია |- ! scope=row |[https://www.mediotiempo.com/futbol/copa-america/afa-rinde-homenaje-messi-kun-aguero-record-partidos MedioTiempo] |} ==კომენტარები== {{Reflist|group=კომ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:ლიონელ მესი]] [[კატეგორია:საფეხბურთო რეკორდები]] ng0sz22vhp3uajtuahiiqzu3629ksft 5426800 5426799 2026-07-04T01:57:57Z Arkaitz1974 85446 5426800 wikitext text/x-wiki [[File:Rus-Arg 2017 (16).jpg|thumb|203 მატჩი და 124 გოლი<ref>[https://messi.com/en/#argentina Messi international stats]. ''messi.com''.</ref>]] [[ლიონელ მესი]] — ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში]] ჩატარებული მატჩებისა და გატანილი ბურთების რაოდენობის მიხედვით — [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|თავისი ქვეყნის ეროვნული გუნდის]] ღირსებას [[2005]] წლიდან იცავს. მას შემდეგ მან 2026 წლის 3 ივლისის მონაცემებით [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|„ალბისელესტეს“]] შემადგენლობაში 203 მატჩი ჩაატარა და 124 ბურთი გაიტანა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/messi-intlg.html Lionel Andrés Messi - Century of International Appearances]. ''rsssf.com''</ref><ref>[https://www.ole.com.ar/messi/todos-goles-messi-seleccion-argentina-golazo-venezuela_0_4hIJe61kLX.html 114 goles de Lionel Messi con la Selección Argentina]</ref><ref>[https://m.allfootballapp.com/news/EPL/%E2%9A%BD109-goals-Messi-becomes-second-highest-international-goalscorer/3428470 109 goals! Messi becomes second highest international goalscorer]</ref><ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/lionel-messi-becomes-second-highest-international-goalscorer-cristiano-ronaldo-ali-daei-canada-vs-argentina-copa-america-2024/article68333641.ece Messi takes his tally to 109 international goals.]</ref><ref>[https://www.ole.com.ar/messi/messi-goles-seleccion-argentina_0_PRzdKAJdNV.html 109 goles de Lionel Messi en la Selección Mayor de Argentina]</ref> მესი ეროვნულ ნაკრებში პირველად ხოსე პეკერმანმა მიიწვია, რომელიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|„ალბისელესტეს“]] 2004 წლის ოქტომბრიდან 2006 წლის ივნისის ჩათვლით ედგა სათავეში. მან ამ პოსტზე ცნობილი არგენტინელი ფეხბურთის სპეციალისტი მარსელო ბიელსა შეცვალა. პეკერმანის ხელმძღვანელობით არგენტინელებმა 27 შეხვედრა გამართეს, რომელთაგან 14 მოიგეს, 6 დათმეს და 7 ფრედ დაამთავრეს. მესის დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2005 წლის [[17 აგვისტო]]ს საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში [[უნგრეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უნგრეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ შედგა. მატჩი [[ბუდაპეშტი]]ს ფერენც პუშკაშის სტადიონზე გაიმართა და მას 27 ათასამდე მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: ლეო ფრანკო, რობერტო აიალა, გაბრიელ ჰაინცე, ლუკას ბერნარდი, ანდრეს დ'ალესანდრო,<ref group="კომ.">შეხვედრის 90-ე წუთზე ანდრეს დ'ალესანდრო მარიო სანტანამ შეცვალა.</ref> [[ლუჩო გონსალესი]],<ref group="კომ.">მატჩის 82-ე წუთზე [[ლუჩო გონსალესი]]ს ნაცვლად [[პაბლო საბალეტა]].</ref> [[მაქსი როდრიგესი]], ლიონელ სკალონი, ხუან პაბლო სორინი, [[ერნან კრესპო]], [[ლისანდრო ლოპესი]]. მესი შეხვედრის 64-ე წუთზე ლისანდრო ლოპესის ნაცვლად შემოვიდა მოედანზე, თუმცა თამაშში ჩართვიდან ნახევარ წუთში მეტოქესთან ორთაბრძოლისას წესების დარღვევისთვის შეხვედრის მსაჯისგან წითელი ბარათი მიიღო და მინდორი დატოვა.<ref group="კომ.">ფეხბურთის სპეციალისტების დიდი უმრავლესობის აზრით მსაჯის ასეთი გადაწყვეტილება არ იყო მართებული და არ გამომდინარეობდა სათამაშო ეპიზოდის ობიექტური და სამართლიანი შეფასებიდან.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=QCFQJdwNuNQ Lionel Messi red card vs Hungary]. ''youtube''</ref> შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 2–1 დამთავრდა.<ref>Hungary 1–2 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2005/08/17/world/friendlies/hungary/argentina/361846/ Puskás Ferenc Stadion (Budapest)]. ''soccerway''</ref> თავისი პირველი სანაკრებო გოლი 2006 წლის 1 მარტს საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მეკარე სტიპე პლეტიკოსას კარში მატჩის მეექვსე წუთზე გაიტანა. შეხვედრა [[ბაზელი]]ს „[[სანქტ-იაკობ პარკი]]ს“ სტადიონზე გაიმართა და მას 13 138 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, ნიკოლას ბურდისო, ვალტერ სამუელი, ფაბრისიო კოლოჩინი,<ref group="კომ.">შეხვედრის მე-60-ე წუთზე ფაბრისიო კოლოჩინი [[ლუჩო გონსალესი|ლუჩო გონსალესმა]] შეცვალა.</ref> [[მარტინ დემიკელისი]], ესტებან კამბიასო, ლეონარდო პონსიო, ხუან რომან რიკელმე, ლიონელ მესი, [[ერნან კრესპო]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 75-ე წუთზე [[ერნან კრესპო]]ს ნაცვლად [[დიეგო მილიტო]].</ref> [[კარლოს ტევესი]].<ref group="კომ.">მატჩის 68-ე წუთზე [[კარლოს ტევესი]]ს ნაცვლად თამაშში ჩაერთო პაბლო აიმარი.</ref> შეხვედრა ხორვატებმა 3–2 მოიგეს.<ref>Croatia 3–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/croatia-v-argentina-01-march-2006-273291/ St. Jakob-Park, Basel]. ''11v11.com''</ref> [[2006]] წლის 16 ივნისს სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნული ნაკრების<ref group="კომ.">სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები ({{lang-sr|Фудбалска репрезентација Србије и Црне Горе|Fudbalska reprezentacija Srbije i Crne Gore}}) — აღნიშნული ეროვნული გუნდი 2003–2006 წლებში ამ სახელწოდებით ასპარეზობდა საფეხბურთო ტურნირებზე. 2006 წლიდან სერბეთის ეროვნული ნაკრები და მონტენეგროს ეროვნული ნაკრები დამოუკიდებლად განაგრძობენ ასპარეზობას.</ref>კარში გატანილი ბურთის წყალობით, მესი გახდა არგენტინის ეროვნული ნაკრების ისტორიაში ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] გოლის გატანა შეძლო 18 წლის და 357 დღის ასაკში.<ref>[http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/world_cup_2006/4853028.stm Argentina 6-0 Serbia & Montenegro]. ''BBC Sport''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=ZtjaRHYOjy8&t=158s Lionel Messi vs Serbia & Montenegro (World Cup 2006)]. ''youtube''</ref> 1996 წლიდან 2016 წლამდე მეტოქეთა კარში გატანილი 54 ბურთით — არგენტინის ნაკრების ყველა დროის ბომბარდირის წოდებას [[გაბრიელ ბატისტუტა]] ფლობდა. 2016 წლის 21 ივნისს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] გამართულ [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ნახევარფინალში ლიონელ მესის მიერ [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასპინძელთა ეროვნული გუნდის]] კარში გატანილი ბურთით მან ოცი წლის განმავლობაში მოქმედი [[გაბრიელ ბატისტუტა|ბატისტუტას]] რეკორდი გააუმჯობესა და არგენტინის ეროვნული გუნდის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.<ref>{{Cite web |url=https://nesn.com/2016/06/lionel-messi-scores-argentina-record-tying-goal-in-copa-america-2016/ |title=Lionel Messi Scores Argentina Record-Tying Goal In Copa America 2016 |access-date=2022-07-09 |archive-date=2022-05-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220524044437/https://nesn.com/2016/06/lionel-messi-scores-argentina-record-tying-goal-in-copa-america-2016/ }}</ref><ref group="კომ.">აღნიშნული შეხვედრის 32-ე წუთზე საჯარიმო დარტყმით გატანილი ეს ბურთი იყო მატჩის რიგით მეორე, ხოლო მისი სანაკრებო გოლებიდან რიგით 55-ე გოლი.</ref><ref>[https://www.theguardian.com/football/live/2016/jun/21/copa-america-usa-argentina-semi-final-latest-score Lionel Messi scores Argentina’s second goal from a free-kick]</ref><ref>[https://www.goal.com/en-in/match/united-states-v-argentina/dxypf19tozmf3662x2txffft United States 0–4 Argentina]. ''goal.com''</ref> მესის სანაკრებო კარიერაში ეს ისტორიული მატჩი [[ჰიუსტონი]]ს ენ-არ-ჯი სტადიონზე<ref group="კომ.">ენ-არ-ჯი სტადიონი ({{lang-en|NRG Stadium}}) — მრავალფუნქციური სპორტული კომპლექსი [[ტეხასი]]ს უდიდეს ქალაქ ჰიუსტონში, გაიხსნა 2002 წლის 24 აგვისტოს.</ref> შედგა და მას 70 858 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: [[სერხიო რომერო]], რამირო ფუნეს მორი, გაბრიელ მერკადო, ნიკოლას ოტამენდი, [[მარკოს როხო]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 84-ე წუთზე [[მარკოს როხო]]ს ნაცვლად ვიქტორ კუესტა.</ref> [[ხავიერ მასკერანო]], ევერ ბანეგა, აუგუსტო ფერნანდესი,<ref group="კომ.">59-ე წუთზე აუგუსტო ფერნანდესის ნაცვლად [[ლუკას ბილია]].</ref> ლიონელ მესი, [[გონსალო იგუაინი]], ესეკიელ ლავესი.<ref group="კომ.">მატჩის 67-ე წუთზე ესეკიელ ლავესის ნაცვლად [[ერიკ ლამელა]].</ref> შეხვედრა არგენტინელთა უპირატესობით წარიმართა და მათივე გამარჯვებით — 4–0 დამთავრდა.<ref>USA 0–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-21-june-2016-319060/ NRG Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> 2021 წლის 9 სექტემბერს ბოლივიის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის მორიგ შეხვედრაში მესიმ ჰეთ-თრიკი შეასრულა და თავისი სანაკრებო გოლებიდან რიგით 77-ე, 78-ე და 79-ე ბურთი გაიტანა, რითაც 1971 წლის 11 ივლისიდან — 50 წლის განმავლობაში მოქმედი [[პელე]]ს რეკორდი მოხსნა და ისტორიაში ყველა დროის საუკეთესო სამხრეთამერიკელი სანაკრებო ბომბარდირის წოდება დაისაკუთრა.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/argentina-arg/story/4427665/argentinas-lionel-messi-breaks-brazil-legend-peles-south-american-mens-goals-record Lionel Messi breaks Brazil legend Pele's South American men's goals record]</ref> მატჩი [[ბუენოს-აირესი]]ს „ელ მონუმენტალზე“ გაიმართა და მას 17 ათასამდე მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: ხუან მუსო, ნიკოლას ოტამენდი,<ref group="კომ.">82-ე წუთზე ნიკოლას ოტამენდის ნაცვლად ლუკას მარტინესი.</ref> ხერმან პესელია, მარკოს აკუნია, როდრიგო დე პაული,<ref group="კომ.">82-ე წუთზე როდრიგო დე პაულის ნაცვლად ესეკიელ პალასიოსი.</ref> [[ანხელ დი მარია]],<ref group="კომ.">71-ე წუთზე ანხელ დი მარიას ნაცვლად ნიკოლას გონსალესი.</ref> ალეხანდრო გომესი,<ref group="კომ.">მატჩის 62-ე წუთზე ალეხანდრო გომესის ნაცვლად ხოაკინ კორეა.</ref> ლეანდრო პარედესი, ლიონელ მესი და [[ლაუტარო მარტინესი]].<ref group="კომ.">მატჩის 71-ე წუთზე ლაუტარო მარტინესის ნაცვლად ანხელ კორეა.</ref><ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-09-september-2021-371638/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> 2025 წლის 6 ივნისის მონაცემებით მესის ანგარიშზეა ცხრა სანაკრებო ჰეთ-თრიკი და ერთი პენტა-თრიკი (5 გოლი ერთ მატჩში).<ref>Argentina 5–0 Estonia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-estonia-05-june-2022-375350/ Estadio El Sadar, Pamplona]. ''11v11.com''</ref> ყველაზე მეტი ბურთი მას ბოლივიის ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გატანილი — 2015 (2), 2016 (1), 2021 (5), 2024 (3). საერთო ჯამში ბოლივიელთა კარის აღება მან 11-ჯერ შეძლო. ==მატჩები და გოლები== ===არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში=== {| width="990" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | წყარო ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |1||17.08.2005||[[ბუდაპეშტი]]||align=right|{{fb-rt|HUN}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||ამხანაგური||<ref>Hungary 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/hungary-v-argentina-17-august-2005-254793/ Ferenc Puskás Stadium, Budapest]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |2||03.09.2005||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|80}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-03-september-2005-254962/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |3||09.10.2005||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-09-october-2005-255028/ River Plate, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |4||12.10.2005||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-12-october-2005-255126/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |5||16.11.2005||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|QAT}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|81}}||ამხანაგური||<ref>Qatar 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/qatar-v-argentina-16-november-2005-273290/ International Friendly, Played in Doha]. ''11v11.com''</ref><ref>Qatar 0–3 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2005/11/16/world/friendlies/qatar/argentina/361922/ Jassim Bin Hamad Stadium (Doha)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |6||01.03.2006||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|CRO}}||bgcolor=Moccasin|3–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|6}}|| ||ამხანაგური||<ref>Croatia 3–2 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/03/01/world/friendlies/croatia/argentina/361556/ St. Jakob-Park (Basel)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |7||30.05.2006||[[სალერნო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|ANG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|68}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Angola / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-angola-30-may-2006-273785/ Stadio Arechi, Salerno]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 2–0 Angola / [https://int.soccerway.com/matches/2006/05/30/world/friendlies/argentina/angola/361644/ Stadio Arechi (Salerno)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |8||16.06.2006||[[გელზენკირხენი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|Serbia and Montenegro}}||{{გოლი|88}}||{{შეცვლაზე შესვლა|75}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#არგენტინა vs სერბეთი და მონტენეგრო|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Argentina 6–0 Serbia and Montenegro / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-serbia-and-montenegro-16-june-2006-273730/ Veltins-Arena, Gelsenkirchen]</ref>|| |- ! scope=row |9||21.06.2006||[[ფრანკფურტი]]||align=right|{{fb-rt|NED}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|70}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#ნიდერლანდები vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Netherlands 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/netherlands-v-argentina-21-june-2006-273746/ Commerzbank Arena, Frankfurt]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |10||24.06.2006||[[ლაიფციგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|MEX}}|| |||{{შეცვლაზე შესვლა|84}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006#მერვედფინალები|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Argentina 2–1 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-24-june-2006-274135/ Zentralstadion, Leipzig]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |11||03.09.2006||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-03-september-2006-274527/ Emirates Stadium, London]. ''11v11.com''</ref><ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/09/03/world/friendlies/brazil/argentina/401918/ Emirates Stadium (London)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |12||11.10.2006||[[მურსია]]||align=right|{{fb-rt|ESP}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|62}}||ამხანაგური||<ref>Spain 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/spain-v-argentina-11-october-2006-275215/ Estadio Nueva Condomina, Murcia]. ''11v11.com''</ref><ref>Spain 2–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/10/11/world/friendlies/spain/argentina/411454/ Estadio Enrique Roca de Murcia (Murcia)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |13||02.06.2007||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|88}}||ამხანაგური||<ref>Switzerland 1–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/02/world/friendlies/switzerland/argentina/457697/ St. Jakob-Park (Basel)]. ''soccerway''</ref><ref>Switzerland 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-argentina-02-june-2007-277876/ St. Jakob Park, Basel]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |14||05.06.2007||[[ბარსელონა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–3||align=left|{{fb|ALG}}||{{გოლი|54|პენ.|73}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–3 Algeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-algeria-05-june-2007-277893/ Nou Camp, Barcelona]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–3 Algeria / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/05/world/friendlies/algeria/argentina/546431/ Camp Nou (Barcelona)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |15||28.06.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|USA}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|79}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 USA / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-usa-28-june-2007-277898/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–1 USA / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/29/south-america/copa-america/argentina/united-states-of-america/441096/ Estadio José Encarnación Romero (Maracaibo)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=rPecpFY7_-k Argentina vs. U.S.A | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |16||02.07.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–2||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|84}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–2 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-02-july-2007-277899/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]</ref><ref>Argentina 4–2 Colombia / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/03/south-america/copa-america/argentina/colombia/441098/ Estadio José Encarnación Romero (Maracaibo)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=bKq6JvOKwQo Argentina vs. Colombia | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |17||05.07.2007||[[ბარკისიმეტო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|67}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-05-july-2007-277900/ Estadio Metropolitano, Barquisimeto]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/06/south-america/copa-america/argentina/paraguay/441100/ Estadio Metropolitano de Fútbol de Lara]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lxb2z5Omib4&t=4488s Argentina vs. Paraguay | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |18||08.07.2007||[[ბარკისიმეტო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|PER}}||{{გოლი|61}}||1/4 ფინ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-08-july-2007-277901/ Estadio Metropolitano, Barquisimeto]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–0 Peru / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/09/south-america/copa-america/argentina/peru/471574/ Estadio Metropolitano de Fútbol de Lara (Barquisimeto)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=IxLddehkplw Argentina vs. Peru | Copa América Venezuela 2007 | Quarter-Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |19||11.07.2007||[[სიუდად-გუაიანა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|61}}||1/2 ფინ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-11-july-2007-277902/ Polideportivo Cachamay, Guayana]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 3–0 Mexico / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/12/south-america/copa-america/mexico/argentina/475463/ CTE Cachamay (Ciudad Guayana)]. ''soccerway''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=3jXR26E5CKI ARG 19. Lionel Messi vs Mexico - Copa América 2007 (Semi-Final)]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=V9ezmpCOqj4 Argentina vs. Mexico | Copa América Venezuela 2007 | Semi-Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |20||15.07.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-15-july-2007-277903/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]. ''11v11.com''</ref><ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/15/south-america/copa-america/brazil/argentina/480788/ Estadio Olímpico José Encarnación Pachencho Romero]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=M5xY1rEtRjc Argentina vs. Brazil | Copa América Venezuela 2007 | Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |21||22.08.2007||[[ოსლო]]||align=right|{{fb-rt|NOR}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Norway 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/norway-v-argentina-22-august-2007-278279/ Ullevaal Stadion, Oslo]. ''11v11.com''</ref><ref>Norway 2–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/08/22/world/friendlies/norway/argentina/506969/ Ullevaal Stadion (Oslo)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |22||11.09.2007||[[მელბურნი]]||align=right|{{fb-rt|AUS}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|91}}||ამხანაგური||<ref>Australia 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/australia-v-argentina-11-september-2007-278403/ Melbourne Cricket Ground]. ''11v11.com''</ref><ref>Australia 0–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/09/11/world/friendlies/australia/argentina/511752/ Melbourne Cricket Ground]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |23||13.10.2007||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CHI}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|83}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-13-october-2007-278914/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=CrmLIadiYko Messi vs Chile (WCQ) (Home) 2007-08 English Commentary]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |24||16.10.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|42}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-16-october-2007-278918/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]</ref> || |- ! scope=row |25||17.11.2007||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BOL}}|| ||<ref group="კომ.">მატჩის 74-ე წუთზე ხუან რომან რიკელმემ შეხვედრის მესამე და თავისი მეორე ბურთი მესის სოლო რეიდისა და მისივე საგოლე გადაცემის შემდეგ გაიტანა. იხ. [https://www.youtube.com/watch?v=VhSSTzSqEy4&t=4484s ვიდეო]</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-17-november-2007-279477/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://gh.soccerway.com/matches/2007/11/17/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/524377/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''soccerway''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=hf4ZutabsHg 2007 (November 17) Argentina 3-Bolivia 0 (World Cup qualifier).mpg]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=MVMjDb9VBCM 2007.11.17 Argentina 3 - Bolivia 0 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=VhSSTzSqEy4 Argentina 3 Bolivia 0 Eliminatorias Sudáfrica 2010 Partido Completo]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |26||20.11.2007||[[ბოგოტა]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|36}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-20-november-2007-279483/ Estadio Nemesio Camacho El Campin, Bogota]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=2RK06NXhjxM&t=2787s 2007.11.21 Colombia 2 - Argentina 1 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref> |- ! scope=row |27||04.06.2008||[[სან-დიეგო]]||align=right|{{fb-rt|MEX}}||bgcolor=D0F0C0|1–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|17}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|84}}||ამხანაგური||<ref>Mexico 1–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/mexico-v-argentina-04-june-2008-281708/ Qualcomm Stadium, San Diego]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=XtMoRy2yOhc 2008 (June 4) Mexico 1-Argentina 4 (Friendly).mpg]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |28||08.06.2008||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||ამხანაგური||<ref>USA 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-08-june-2008-281750/ Giants Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |29||15.06.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ECU}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-15-june-2008-284343/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |30||18.06.2008||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|90}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-18-june-2008-281826/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |31||06.09.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-06-september-2008-284375/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |32||10.09.2008||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-10-september-2008-284346/ Estadio Monumental, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |33||11.10.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|6}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|88}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–1 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-11-october-2008-284345/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EWK6fKAG8VQ&t=347s Argentina 2 Uruguay 1 Eliminatorias Sudáfrica 2010]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |34||15.10.2008||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-15-october-2008-284344/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |35||11.02.2009||[[მარსელი]]||align=right|{{fb-rt|FRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|83}}|| ||ამხანაგური||<ref>France 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/france-v-argentina-11-february-2009-284376/ Stade Velodrome, Marseille]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |36||28.03.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|26}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-28-march-2009-288606/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EwFBzklnxmw&t=2027s Argentina vs. Venezuela | South Africa 2010 | FIFA WC Qualifier (28-3-2009)]</ref> |- ! scope=row |37||01.04.2009||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=Moccasin|6–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 6–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-01-april-2009-288644/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=ZUkF2ln6OcM 2009.04.01 Bolivia 6 - Argentina 1 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref> |- ! scope=row |38||06.06.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|COL}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-june-2009-288715/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |39||10.06.2009||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-10-june-2009-288761/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |40||05.09.2009||[[როსარიო (არგენტინა)|როსარიო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–3||align=left|{{fb|BRA}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-05-september-2009-288819/ Estadio Gigante de Arroyito, Rosario]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |41||05.09.2009||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-09-september-2009-288891/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |42||10.10.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–1 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-10-october-2009-288910/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=H28866jEHzY&t=326s Argentina vs. Peru | South Africa 2010 | FIFA World Cup Qualifier (10-10-2009)]</ref> |- ! scope=row |43||14.10.2009||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|85}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-14-october-2009-288989/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |44||14.11.2009||[[მადრიდი]]||align=right|{{fb-rt|ESP}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|61|პენ.}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|83}}||ამხანაგური||<ref>Spain 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/spain-v-argentina-14-november-2009-289051/ Wanda Metropolitano, Madrid]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |45||03.03.2010||[[მიუნხენი]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Germany 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-03-march-2010-289238/ Allianz Arena, Munich]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |46||12.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|NGA}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#არგენტინა vs ნიგერია|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 1–0 Nigeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nigeria-12-june-2010-287525/ FIFA World Cup 2010. Ellis Park, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |47||17.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|KOR}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#არგენტინა vs სამხრეთ კორეა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 4–1 Korea Rep. / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-korea-republic-17-june-2010-287539/ FIFA WC 2010. Soccer City, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |48||22.06.2010||[[ლიმპოპო (პროვინცია)|პოლოკვანე]]||align=right|{{fb-rt|GRE}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#საბერძნეთი vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/greece-v-argentina-22-june-2010-287556/ WC 2010. Peter Mokaba Stadium, Polokwane]</ref> || |- ! scope=row |49||27.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|MEX}}|| ||1/8 ფინალი||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs მექსიკა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 3–1 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-27-june-2010-290004/ FIFA World Cup 2010. Soccer City, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |50||03.07.2010||[[კეიპტაუნი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–4||align=left|{{fb|GER}}|| ||1/4 ფინალი||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 0–4 Germany / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-germany-03-july-2010-290013/ WC 2010. Green Point Stadium, Cape Town]</ref> || |- ! scope=row |51||11.08.2010||[[დუბლინი]]||align=right|{{fb-rt|IRL}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|58}}||ამხანაგური||<ref>Republic of Ireland 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/republic-of-ireland-v-argentina-11-august-2010-289362/ Aviva Stadium, Dublin]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |52||07.09.2010||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|ESP}}||{{გოლი|10}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–1 Spain / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-spain-07-september-2010-289413/ Antonio Vespucio Liberti, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |53||08.10.2010||[[საიტამის პრეფექტურა|საიტამა]]||align=right|{{fb-rt|JPN}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Japan 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/japan-v-argentina-08-october-2010-294767/ Saitama Stadium, Saitama]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |54||17.11.2010||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|BRA}}||{{გოლი|90+2}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-17-november-2010-294762/ Khalifa International Stadium, Doha]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |55||09.02.2011||[[ჟენევა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|POR}}||{{გოლი|90|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–1 Portugal / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-portugal-09-february-2011-294710/ Stade de Genève, Geneva]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |56||26.03.2011||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>USA 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-26-march-2011-294702/ New Meadowlands, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |57||20.06.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|ALB}}||{{გოლი|43}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–0 Albania / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-albania-20-june-2011-294775/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |58||01.07.2011||[[ლა-პლატა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|BOL}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-01-july-2011-294776/ Estadio Ciudad de La Plata, La Plata]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |59||06.07.2011||[[სანტა-ფე (არგენტინა)|სანტა-ფე]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-july-2011-294777/ Estadio Brigadier General Estanislao Lopez]</ref> || |- ! scope=row |60||11.07.2011||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|CRC}}||||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Costa Rica / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-costa-rica-11-july-2011-294778/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]</ref> || |- ! scope=row |61||16.07.2011||[[სანტა-ფე (არგენტინა)|სანტა-ფე]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|URU}}||bgcolor=Moccasin|4–5 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-16-july-2011-298273/ Estadio Brigadier General Estanislao Lopez]</ref> || |- ! scope=row |62||02.09.2011||[[კოლკატა]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Venezuela 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-02-september-2011-297006/ Salt Lake Stadium, Kolkota]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |63||06.09.2011||[[დაკა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|NGA}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–1 Nigeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nigeria-06-september-2011-297001/ Bangabandhu National Stadium, Dhaka]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |64||07.10.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|25}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-07-october-2011-297012/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |65||11.10.2011||[[პუერტო-ლა-კრუსი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-11-october-2011-297017/ José Antonio Anzoátegui, Puerto La Cruz]</ref> || |- ! scope=row |66||11.11.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|BOL}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-11-november-2011-297018/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |67||15.11.2011||[[ბარანკილია]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|61}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-15-november-2011-297022/ Estadio Metropolitano R. Meléndez, Barranquilla]</ref> || |- ! scope=row |68||29.02.2012||[[ბერნი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|20||88||90+3|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Switzerland 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-argentina-29-february-2012-297150/ Stade de Suisse, Berne]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |69||02.06.2012||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|31}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-02-june-2012-298220/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |70||09.06.2012||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–3||align=left|{{fb|BRA}}||{{გოლი|31||34||84}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-09-june-2012-298298/ MetLife Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=z0uhAUjWjn8&t=2884s International Friendly - Argentina vs Brazil June 9 2012]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |71||15.08.2012||[[ფრანკფურტი]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|52}}|| ||ამხანაგური||<ref>Germany 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-15-august-2012-299809/ Commerzbank Arena, Frankfurt]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=-fFDVeMZr98&t=445s Germany vs Argentina - Friendly 15.08.2012 (2nd Half)]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |72||07.09.2012||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|64}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-07-september-2012-303310/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i__W_menNRw&t=4234s Argentina vs. Paraguay | Brazil 2014 | FIFA World Cup Qualifier (7-9-2012)]</ref> |- ! scope=row |73||11.09.2012||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-11-september-2012-303356/ Estadio Nacional Jose Diaz, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |74||12.10.2012||[[მენდოსა (ქალაქი)|მენდოსა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|65||79}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-12-october-2012-303416/ Estadio Malvinas Argentinas, Mendoza]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |75||16.10.2012||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|28}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-16-october-2012-303472/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |76||14.11.2012||[[ერ-რიადი]]||align=right|{{fb-rt|KSA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Saudi Arabia 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/saudi-arabia-v-argentina-14-november-2012-303532/ King Fahd International Stadium, Riyadh]</ref> || |- ! scope=row |77||06.02.2013||[[სტოკჰოლმი]]||align=right|{{fb-rt|SWE}}||bgcolor=D0F0C0|2–3||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Sweden 2–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/sweden-v-argentina-06-february-2013-303782/ Friends Arena, Stockholm]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |78||22.03.2013||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|45|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-22-march-2013-303821/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |79||26.03.2013||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-26-march-2013-308749/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |80||07.06.2013||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|57}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-07-june-2013-303882/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |81||11.06.2013||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|60}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-11-june-2013-303924/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |82||14.06.2013||[[გვატემალა (ქალაქი)|გვატემალა]]||align=right|{{fb-rt|GUA}}||bgcolor=D0F0C0|0–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|15||40|პენ.|49}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|68}}||ამხანაგური||<ref>Guatemala 0–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/guatemala-v-argentina-14-june-2013-308973/ Estadio Nacional Mateo Flores]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |83||10.09.2013||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=D0F0C0|2–5||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|12|პენ.|53|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 2–5 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-10-september-2013-304227/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=975s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - HD FULL - Fecha 16]</ref> |- ! scope=row |84||05.03.2014||[[ბუქარესტი]]||align=right|{{fb-rt|ROM}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/romania-v-argentina-05-march-2014-307318/ Arena Națională, Bucharest]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |85||04.06.2014||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|TRI}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Trinidad and Tobago / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-trinidad-and-tobago-04-june-2014-308827/ Estadio Monumental, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |86||07.06.2014||[[ლა-პლატა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|SVN}}||{{გოლი|76}}||{{შეცვლაზე შესვლა|58}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Slovenia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-slovenia-07-june-2014-308847/ Estadio Ciudad de La Plata, La Plata]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Zb00PIoGOFA&t=142s 07/06/2016 Argentina - Slovenia 2:0 goals and full highlights HD]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |87||15.06.2014||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|BIH}}||{{გოლი|65}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ბოსნია და ჰერცეგოვინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 2–1 Bosnia and Herzegovina / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bosnia-and-herzegovina-15-june-2014-308663/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |88||21.06.2014||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|IRN}}||{{გოლი|90+1}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ირანი|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Iran / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-iran-21-june-2014-308679/ WC 2014. Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |89||25.06.2014||[[პორტუ-ალეგრი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|2–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|3||45+1}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Nigeria 2–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-25-june-2014-308694/ WC 2014. Estadio Beira-Rio, Porto Alegre]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9HpYZ5REbFc&t=478s Nigeria 2 x 3 Argentina · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! scope=row |90||01.07.2014||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|SUI}}|| ||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — შვეიცარია|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Switzerland / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-switzerland-01-july-2014-308707/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |91||05.07.2014||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|BEL}}|| ||1/4 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — ბელგია|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Belgium / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-belgium-05-july-2014-308711/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |92||09.07.2014||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|NED}}||bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/2 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#ნიდერლანდები — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 0–0 Netherlands / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-netherlands-09-july-2014-308714/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |93||13.07.2014||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Silver|ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Germany 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-13-july-2014-308716/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |94||11.10.2014||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-11-october-2014-313211/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |95||14.10.2014||[[ჰონგ-კონგი]]||align=right|{{fb-rt|HKG}}||bgcolor=D0F0C0|0–7||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|66||84}}|| ||ამხანაგური||<ref>Hong Kong 0–7 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/hong-kong-v-argentina-14-october-2014-313212/ Hong Kong Stadium, Hong Kong]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=64u_Q_fJi8c&t=85s Hong Kong 0 – 7 Argentina - Friendly - 14.10.2014]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |96||12.11.2014||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|CRO}}||{{გოლი|57|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–1 Croatia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-croatia-12-november-2014-313089/ Upton Park London, England]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |97||18.11.2014||[[მანჩესტერი]]||align=right|{{fb-rt|POR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||ამხანაგური||<ref>Portugal 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/portugal-v-argentina-18-november-2014-313059/ Old Trafford, Greater Manchester, England]</ref> || |- ! scope=row |98||13.06.2015||[[ლა-სერენა (ჩილე)|ლა-სერენა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|36|პენ.}}||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–2 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-13-june-2015-314390/ Estadio La Portada, La Serena, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |99||16.06.2015||[[ლა-სერენა (ჩილე)|ლა-სერენა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-16-june-2015-314391/ Estadio La Portada, La Serena, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |100||20.06.2015||[[ჩილე|ვინია-დელ-მარი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|JAM}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Jamaica / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-jamaica-20-june-2015-314430/ Estadio Sausalito, Vina del Mar, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |101||26.06.2015||[[ჩილე|ვინია-დელ-მარი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}||bgcolor=D0F0C0|5–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-26-june-2015-314431/ Estadio Sausalito, Vina del Mar, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |102||30.06.2015||[[კონსეფსიონი (ჩილე)|კონსეპსიონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–1||align=left|{{fb|PAR}}|| ||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 6–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-30-june-2015-314399/ Estadio Municipal de Concepcion, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |103||04.07.2015||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}||bgcolor=Moccasin|4–1 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Chile 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-04-july-2015-315166/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |104||04.09.2015||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|7–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|67||75}}||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 7–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-04-september-2015-317476/ BBVA Compass Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |105||08.09.2015||[[არლინგტონი (ტეხასი)|არლინგტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–2 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-08-september-2015-317492/ BBVA Compass Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |106||24.03.2016||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-24-march-2016-319019/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |107||29.03.2016||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|30|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-29-march-2016-318918/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |108||27.05.2016||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|HON}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Honduras / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-honduras-27-may-2016-319109/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |109||10.06.2016||[[ჩიკაგო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|PAN}}||{{გოლი|68||78||87}}||ჯგუფი D||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 5–0 Panama / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-panama-10-june-2016-319047/ Soldier Field, Chicago]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |110||14.06.2016||[[სიეტლი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი D||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Bolivia 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-14-june-2016-319054/ CenturyLink Field, Seattle]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |111||18.06.2016||[[მასაჩუსეტსი|ფოქსბორო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|60}}||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-18-june-2016-319058/ Gillette Stadium, Foxborough]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |112||21.06.2016||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=D0F0C0|0–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|32}}||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>USA v Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-21-june-2016-319060/ NRG Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |113||26.06.2016||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|CHI}}||bgcolor=Moccasin|2–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-26-june-2016-319063/ MetLife Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |114||02.09.2016||[[მენდოსა (ქალაქი)|მენდოსა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|43}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-02-september-2016-320386/ Estadio Malvinas Argentinas, Mendoza]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |115||10.11.2016||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-10-november-2016-350883/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |116||15.11.2016||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|COL}}||{{გოლი|10}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-15-november-2016-350888/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |117||24.03.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|16|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-24-march-2017-353160/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |118||09.06.2017||[[მელბურნი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-09-june-2017-353182/ Melbourne Cricket Ground, Melbourne]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |119||31.08.2017||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-31-august-2017-354423/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |120||05.09.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|VEN}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-05-september-2017-354491/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |121||05.10.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-05-october-2017-354524/ La Bombonera, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |122||10.10.2017||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|12||20||62}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-10-october-2017-358014/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |123||11.11.2017||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|RUS}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Russia 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/russia-v-argentina-11-november-2017-357699/ Luzhniki Stadium, Moscow]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |124||30.05.2018||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|HAI}}||{{გოლი|17|პენ.|58||66}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-haiti-30-may-2018-357622/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |125||16.06.2018||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ISL}}|| ||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Argentina 1–1 Iceland / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-iceland-16-june-2018-356141/ Spartak Stadium, Moscow]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |126||21.06.2018||[[ნიჟნი-ნოვგოროდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–3||align=left|{{fb|CRO}}|| ||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Argentina 0–3 Croatia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-croatia-21-june-2018-356158/ Nizhny Novograd Stadium, Nizhny Novgorod]</ref> || |- ! scope=row |127||26.06.2018||[[სანქტ-პეტერბურგი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|14}}||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Nigeria 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-26-june-2018-356176/ Saint Petersburg Stadium, Saint Petersburg]</ref> || |- ! scope=row |128||30.06.2018||[[ყაზანი]]||align=right|{{fb-rt|FRA}}||bgcolor=Moccasin|4–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>France 4–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/france-v-argentina-30-june-2018-358137/ Kazan Arena, Kazan]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |129||22.03.2019||[[მადრიდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–3||align=left|{{fb|VEN}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–3 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-22-march-2019-361614/ Wanda Metropolitano, Madrid]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |130||07.06.2019||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–1||align=left|{{fb|NCA}}||{{გოლი|37||38}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 5–1 Nicaragua / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nicaragua-07-june-2019-362559/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |131||15.06.2019||[[სალვადორი (ბრაზილია)|სალვადორი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–2||align=left|{{fb|COL}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–2 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-15-june-2019-361573/ Itaipava Arena Fonte Nova, Salvador]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |132||19.06.2019||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|57|პენ.}}||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-19-june-2019-361580/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |133||23.06.2019||[[პორტუ-ალეგრი]]||align=right|{{fb-rt|QAT}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Qatar 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/qatar-v-argentina-23-june-2019-361586/ Arena do Grêmio, Porto Alegre]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |134||28.06.2019||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Venezuela 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-28-june-2019-362642/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |135||02.07.2019||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-02-july-2019-362666/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |136||06.07.2019||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|CHI}}|| ||მე-3 ადგ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-06-july-2019-362680/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |137||15.11.2019||[[ერ-რიადი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|14}}|| ||ამხანაგური||<ref>Saudi Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-15-november-2019-364909/ King Fahd International Stadium, Riyadh]</ref> || |- ! scope=row |138||18.11.2019||[[თელ-ავივი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|90+2|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–2 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-18-november-2019-364915/ Bloomfield Stadium, Tel Aviv]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |139||08.10.2020||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|13|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-08-october-2020-367307/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |140||13.10.2020||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-13-october-2020-367310/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |141||12.11.2020||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-12-november-2020-368314/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |142||17.11.2020||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-17-november-2020-368322/ Estadio Nacional de Perú, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |143||03.06.2021||[[სანტიაგო-დელ-ესტერო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|24|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-03-june-2021-370580/ Estadio Único, Santiago del Estero]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |144||08.06.2021||[[ბარანკილია]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 2–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-08-june-2021-370585/ Estadio Metropolitano R. Meléndez, Barranquilla]</ref> || |- ! scope=row |145||14.06.2021||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|33}}||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-14-june-2021-370456/ Estádio Olímpico Nilton Santos, Rio de Janeiro]</ref> || |- ! scope=row |146||18.06.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-18-june-2021-370459/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |147||21.06.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-21-june-2021-370461/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |148||28.06.2021||[[კუიაბა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|33|პენ.|42}}||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-28-june-2021-370464/ Arena Pantanal, Cuiaba]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |149||04.07.2021||[[გოიანია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|90+3}}||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-03-july-2021-370742/ Estádio Olímpico Pedro Ludovico, Goiânia]</ref> || |- ! scope=row |150||06.07.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|COL}}||bgcolor=D0F0C0|3–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-july-2021-370751/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |151||10.07.2021||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-10-july-2021-370843/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |152||02.09.2021||[[კარაკასი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-02-september-2021-371637/ Estadio Olimpico de la Ciudad Universitaria, Caracas]</ref> || |- ! scope=row |153||09.09.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|14||64||88}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-09-september-2021-371638/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |154||07.10.2021||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-07-october-2021-372296/ Estadio Defensores del Chaco, Asunción]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |155||10.10.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|38}}||<ref group="კომ.">2021 წლის 10 ოქტომბერს ბუენოს-აირესში ურუგვაის ეროვნულ ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო შეხვედრაში გატანილი გოლით მესიმ გააუმჯობესა [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი და კონმებოლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი თამაშების ციკლში გატანილი ბურთების რაოდენობით საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-10-october-2021-372300/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |156||14.10.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-14-october-2021-372305/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |157||12.11.2021||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-12-november-2021-372878/ Estadio Campeón del Siglo, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |158||16.11.2021||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|BRA}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-16-november-2021-372882/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |159||25.03.2022||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|82}}||<ref group="კომ.">2022 წლის 25 მარტს მესიმ ვენესუელის ეროვნული გუნდის კარში თავისი 28-ე ბურთი გაიტანა მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი თამაშების ფარგლებში. ამავე წლის 29 მარტს ურუგვაი-ჩილეს შეხვედრაში [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესმა]] აღნიშნული ციკლის ფარგლებში 30-ე ბურთი შეაგდო და კვლავ სათავეში ჩაუდგა ბომბარდირთა სიას კონმებოლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო შეხვედრაში გატანილი ბურთების რაოდენობით.</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-25-march-2022-374472/ La Bombonera, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |160||29.03.2022||[[გუაიაკილი]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-29-march-2022-374477/ Estadio Monumental Isidro Romero Carbo, Guayaquil]</ref> || |- ! scope=row |161||01.06.2022||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|ITA}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||ფინალისიმა||<ref>Italy 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/italy-v-argentina-01-june-2022-375072/ Wembley Stadium, London]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |162||05.06.2022||[[პამპლონა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|EST}}||{{გოლი|9|პენ.|45||47}}||{{გოლი|71||76}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 5–0 Estonia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-estonia-05-june-2022-375350/ Estadio El Sadar, Pamplona]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |163||23.09.2022||[[ფლორიდა|მაიამი-გარდენსი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|HON}}||{{გოლი|45+2|პენ.|69}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Honduras / [https://messi.starplayerstats.com/en/detail/1260/02 Hard Rock Stadium]. ''messi.starplayerstats.com''</ref> || |- ! scope=row |164||27.09.2022||[[ნიუ-ჯერსი|ჰარისონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|JAM}}||{{გოლი|86||89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Jamaica / [https://messi.starplayerstats.com/en/detail/1261/02 Red Bull Arena]. ''messi.starplayerstats.com''</ref> |- ! scope=row |165||16.11.2022||[[აბუ-დაბი]]||align=right|[[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საამიროები]] {{დროშანიშანი|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}}||bgcolor=D0F0C0|0–5||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|44}}|| ||ამხანაგური||<ref>United Arab Emirates 0–5 Argentina / [https://sportmail.ru/football-national/315/match/367193/ Mohammed Bin Zayed Stadium]</ref> |- ! scope=row |166||22.11.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–2||align=left|{{fb|KSA}}||{{გოლი|10|პენ.}}||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 1–2 Saudi Arabia / [https://www.bbc.com/sport/football/63631779 Lusail Iconic Stadium]. ''bbc.com''</ref> |- ! scope=row |167||26.11.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|64}}||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 2–0 Mexico / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235462 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |168||30.11.2022||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|POL}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Poland 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235464 Stadium 974, Doha]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |169||03.12.2022||[[კატარი|ერ-რაიანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|AUS}}||{{გოლი|35}}||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 2–1 Australia / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285073/400128131 Ahmad Bin Ali Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |170||09.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|NED}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]]){{გოლი|73|პენ.}}||1/4 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Netherlands 2–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285074/400128139 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |171||13.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|CRO}}||{{გოლი|34|პენ.}}||1/2 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 3–0 Croatia / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285075/400128143 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |172||18.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–2||align=left|{{fb|FRA}}||{{გოლი|23|პენ.|108}}||bgcolor=Gold|ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina (4)3–3(2) France / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285077/400128145 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |173||23.03.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|PAN}}||{{გოლი|89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Panama / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-panama-23-march-2023-378867/ Estadio Más Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |174||28.03.2023||[[სანტიაგო-დელ-ესტერო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|7–0||align=left|{{fb|CUR}}||{{გოლი|20||33||37}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 7–0 Curaçao / [https://www.google.com/search?q=Argentina&sourceid=chrome&ie=UTF-8#sie=m;/g/11sk4pddqc;2;/g/11b66jrs60;ln;fp;1;;; El Estadio Único Madre de Ciudades]</ref> || |- ! scope=row |175||15.06.2023||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|AUS}}|| {{გოლი|2}}||||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Australia / [https://www.theguardian.com/football/live/2023/jun/15/argentina-vs-socceroos-australia-arg-aus-football-friendly-live-score-updates-kick-off-time-national-team-list-squad-soccer-china Workers' Stadium, Beijing]. ''theguardian.com''</ref> |- ! scope=row |176||07.09.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}|| {{გოლი|78}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|89}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017277 Estadio Monumental]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |177||12.10.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|53}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-12-october-2023-381913/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |178||18.10.2023||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|32||42}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017348 Estadio Nacional]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |179||17.11.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–2||align=left|{{fb|URU}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–2 Uruguay / [https://as.com/futbol/internacional/argentina-uruguay-en-vivo-eliminatorias-sudamericanas-en-directo-n/ Juan Lopesino]. ''AS.com''</ref> || |- ! scope=row |180||21.11.2023||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|78}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017648 Maracanã, Rio de Janeiro]. ''FIFA''</ref> || |- ! scope=row |181||09.06.2024||[[ჩიკაგო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|56}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-09-june-2024-384482/ Soldier Field, Chicago]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |182||15.06.2024||[[მერილენდი|ლენდოვერი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|GUA}}||{{გოლი|12||77}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–1 Guatemala / [https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/699278/guatemala-argentina Landover, Maryland]. ''espn.com''</ref> || |- ! scope=row |183||20.06.2024||[[ატლანტა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CAN}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–0 Canada / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726959 Mercedes-Benz Stadium, Atlanta]</ref> || |- ! scope=row |184||25.06.2024||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Chile 0–1 Argentina / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726967 MetLife Stadium, East Rutherford, New Jersey]</ref> || |- ! scope=row |185||04.07.2024||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ECU}}||bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Ecuador / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726983 NRG Stadium, Houston, Texas]</ref> || |- ! scope=row |186||10.07.2024||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CAN}}||{{გოლი|51}}||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–0 Canada / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726987 MetLife Stadium, East Rutherford, New Jersey]</ref> || |- ! scope=row |187||15.07.2024||[[მაიამი|მაიამი-გარდენსი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Colombia / [https://copaamerica.com/en/matches/match-32-argentina-colombia Hard Rock Stadium, Miami Gardens, Florida]</ref> || |- ! scope=row |188||10.10.2024||[[მატურინი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–1 Argentina / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/10/south-america/wc-qualifying-south-america/venezuela/argentina/4191307/ Estadio Monumental de Maturín]</ref> || |- ! scope=row |189||15.10.2024||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|19||84||86}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 6–0 Bolivia / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/16/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/4191313/ Estadio Mâs Monumental]</ref> || |- ! scope=row |190||14.11.2024||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-14-november-2024-386924/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]</ref> || |- ! scope=row |191||19.11.2024||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|Peru}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-19-november-2024-386930/ La Bombonera, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |192||06.06.2025||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|57}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 0–1 Argentina / [https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/2025/06/05/chile-vs-argentina-messi-time-highlights-results/84029148007/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |193||10.06.2025||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|78}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-10-june-2025-388946/ Estadio Monumental, Buenos Aires] / [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/520/288315/288316/400020078 FIFA.com]</ref> || |- ! scope=row |194||04.09.2025||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|39||80}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/messi-shines-his-final-home-world-cup-qualifier-paraguay-colombia-clinch-spots-2025-09-05/ Messi shines in his final home World Cup qualifier]. ''[[Reuters]]''.</ref> || |- ! scope=row |195||14.10.2025||[[მაიამი|ფორტ-ლოდერდეილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|PUR}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 6–0 Puerto Rico / [https://www.11v11.com/matches/puerto-rico-v-argentina-14-october-2025-390981/ Chase Stadium, Fort Lauderdale]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |196||14.11.2025||[[ლუანდა]]||align=right|{{fb-rt|ANG}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|82}}|| ||ამხანაგური||<ref>Angola 0–2 Argentina / [https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/760281 Estádio 11 de Novembro, Luanda]. ''espn.com''</ref> || |} ===არგენტინის ოლიმპიურ ნაკრებში=== {| width="990" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | წყარო ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |1||07.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|CIV}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|15}}||ჯგუფი A||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Côte d'Ivoire 1–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/mensolympic/beijing2008/match-center/300051788 Shanghai Stadium, Shanghai]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |2||10.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|AUS}}|| ||ჯგუფი A||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 1–0 Australia / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/mensolympic/beijing2008/match-center/300051787 Shanghai Stadium, Shanghai]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |3||16.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|NED}}||{{გოლი|14}}||1/4 ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 2–1 Netherlands / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-netherlands-16-august-2008-319587/ Shanghai Stadium, Shanghai]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Ab1Bf8oNyec Argentina 2-1 Netherlands #Olympic Games 2008 Quarter Finals]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |4||19.08.2008||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BRA}}|| ||1/2 ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 3–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-19-august-2008-319584/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=jskTM2HQPgA Argentina 3-0 Brazil #Olympic Games Semi-Final 2008]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |5||23.08.2008||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Nigeria 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-23-august-2008-319582/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=FizVUH-SyP4 Argentina vs Nigeria - Beijing 2008 Men's Football Final]. ''youtube''</ref> |} ===არგენტინის 20-წლამდელთა ნაკრებში=== == მსოფლიო ჩემპიონატზე == 2006 წლის 16 ივნისს პირველი მატჩი ჩაატარა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი| მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელსაც იმ წელს [[გერმანია]]მ უმასპინძლა. ეს იყო ჯგუფური ეტაპის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#არგენტინა vs სერბეთი და მონტენეგრო|მეორე შეხვედრა]], რომელშიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელები]] სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნულ ნაკრებს დაუპირისპირდნენ. მატჩი [[გელზენკირხენი]]ს „[[ფელტინს არენა]]ზე“ შედგა და მას 52 000 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, ნიკოლას ბურდისო, რობერტო აიალა, გაბრიელ ჰაინცე, ხუან პაბლო სორინი, [[ხავიერ მასკერანო]], [[ლუჩო გონსალესი]],<ref group="კომ.">მატჩის მე-17 წუთზე [[ლუჩო გონსალესი]]ს ნაცვლად ესტებან კამბიასო.</ref> ხუან რომან რიკელმე, [[მაქსი როდრიგესი]],<ref group="კომ.">75-ე წუთზე [[მაქსი როდრიგესი]]ს ნაცვლად [[ლიონელ მესი]].</ref> [[ხავიერ სავიოლა]]<ref group="კომ.">შეხვედრის 59-ე წუთზე [[ხავიერ სავიოლა]] [[კარლოს ტევესი|კარლოს ტევესმა]] შეცვალა.</ref> და [[ერნან კრესპო]]. შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 6–0 დამთავრდა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/games/2006_argentina_serbia_and_montenegro.php Argentina 6 vs. Serbia and Montenegro 0 in the 2006 WC]</ref><ref>[https://messi.com/una-fecha-especial-16-anos-del-debut-de-leo-messi-en-un-mundial/ Una fecha especial: 16 años del debut de Leo Messi en un Mundial]</ref> საერთო ჯამში მესიმ მსოფლიოს 5 ჩემპიონატის 26 შეხვედრაში 13 ბურთი გაიტანა და 8 საგოლე გადაცემა გააკეთა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/lionel_messi.php Lionel Messi in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> მსოფლიო ჩემპიონატების ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობით იგი მსოფლიოს ყველა დროის, ხოლო გატანილი ბურთების რაოდენობით კი არგენტინის ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენია. მესის შემდეგ არგენტინელთაგან 10 გატანილი ბურთით მოდის [[გაბრიელ ბატისტუტა]],<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/gabriel_batistuta.php Gabriel Batistuta in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> რვა-რვა ბურთი აქვთ გატანილი გილიერმო სტაბილეს<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/guillermo_stabile.php Guillermo Stabile in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> და [[დიეგო მარადონა]]ს.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/diego_maradona.php Diego Maradona in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_scorers.php Argentina National Team Scorers in the Soccer World Cups]</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_national_team.php Argentina in the World Cups: General Stats]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | {{Tooltip|ჩემპ.|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} ! scope=col | {{Tooltip|მასპინძელი|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} ! scope=col | {{Tooltip|№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|პოზიცია|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} ! scope=col | {{Tooltip|ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} ! scope=col | {{Tooltip|მ|მოგება}} ! scope=col | {{Tooltip|ფ|ფრე}} ! scope=col | {{Tooltip|წ|წაგება}} ! scope=col | {{Tooltip|შედეგი|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006]] || style="text-align:left"|{{GER}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|19]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 3 || 1 || 2 || 1 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: პლეი-ოფი#მეოთხედფინალები|მეოთხედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010]] || style="text-align:left"|{{RSA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 0 || 4 || 0 || 1 || [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მეოთხედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 4 || 5 || 1 || 1 || bgcolor=silver|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი|ვიცე-ჩემპიონი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018]] || style="text-align:left"|{{RUS}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 1 || 1 || 1 || 2 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მერვედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022]] || style="text-align:left"|{{QAT}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 7 || 4 || 2 || 1 || bgcolor=gold|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|ჩემპიონი]] |- |} ===მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელი=== [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატებზე]] ჩატარებულ 29 შეხვედრაში მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელად იგი 13-ჯერ დასახელდა, რაც ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდია ამ კატეგორიის ფარგლებში მინიჭებული ჯილდოების რაოდენობის მხრივ.<ref>[https://www.sportsmole.co.uk/football/argentina/world-cup-2022/feature/lionel-messis-world-cup-record_500205.html Lionel Messi's World Cup record]. ''sportsmole.co.uk''</ref> მესი პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ შეხვედრაში გოლიც გაიტანა და საგოლე გადაცემაც გააკეთა (2006 წლის მუნდიალზე სერბეთი-ჩერნოგორიასთან, 2022 წლის მუნდიალზე — მექსიკასთან, ნიდერლანდებთან და ხორვატიასთან). ქვემოთ მოყვანილია ის მატჩები, რომლებშიც საუკეთესო ფეხბურთელად მესი დასახელდა. {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეტოქე !გოლი (ასისტი) !ანგ. !შეხვედრის ადგილი !შეჯიბრება !თარიღი !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} !შენიშვნა |- ! style="text-align: center" | 1 | data-sort-value="Greece" | {{fb|GRE}} | style="text-align: center" | 0 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[ლიმპოპო (პროვინცია)|პოლოკვანე]] | [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#საბერძნეთი vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2010]] | 22.06.2010 | style="text-align: center" | <ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.youtube.com/watch?v=FU_lu2ZR7vg World Cup 2010]. ''youtube''</ref><ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/2010south-africa/match-center/300061455 Peter Mokaba Stadium]. ''fifa.com''</ref> | |- ! style="text-align: center" | 2 | data-sort-value="Bosnia and Herzegovina" | {{fb|BIH}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[რიო-დე-ჟანეირო]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ბოსნია და ჰერცეგოვინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 15.06.2014 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 2–1 Bosnia and Herzegovina / [https://www.youtube.com/watch?v=hYXjfHE-_Ow 2014 FIFA World Cup]. ''youtube''</ref><ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/2014brazil/match-center/300186477 Maracanã, Rio de Janeiro]. ''fifa.com''</ref> | |- ! style="text-align: center" | 3 | data-sort-value="Iran" | {{fb|IRN}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 1–0 | [[ბელუ-ორიზონტი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ირანი|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 21.06.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 4 | data-sort-value="Nigeria" | {{fb|NGA}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–2 | [[პორტუ-ალეგრი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 25.06.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 5 | data-sort-value="Ecuador" | {{fb|SUI}} | style="text-align: center" | 0 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 1–0 | [[სან-პაულუ]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — შვეიცარია|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 01.07.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 6 | data-sort-value="Nigeria" | {{fb|NGA}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[სანქტ-პეტერბურგი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]] | 26.06.2018 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 7 | data-sort-value="Mexico" | {{fb|MEX}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 26.11.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 8 | data-sort-value="Australia" | {{fb|AUS}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[კატარი|ერ-რაიანი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 03.12.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 9 | data-sort-value="Netherlands" | {{fb|NED}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=LightYellow|2–2 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 09.12.2022 | style="text-align: center" | | bgcolor=D0F0C0|4–3 ([[პენალტების სერია|პენ.]]) |- ! style="text-align: center" | 10 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|CRO}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–0 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 13.12.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 11 | data-sort-value="France" | {{fb|FRA}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=LightYellow|3–3 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 18.12.2022 | style="text-align: center" | | bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]]) |- ! style="text-align: center" | 12 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|ALG}} | style="text-align: center" | 3 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–0 | [[კანზას-სიტი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფ. ჩემპ. 2026]] | 16.06.2026 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 13 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|AUT}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[არლინგტონი (ტეხასი)|არლინგტონი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფ. ჩემპ. 2026]] | 22.06.2026 | style="text-align: center" | | |} == კოპა ამერიკაზე == [[2007]] წლის 28 ივნისს პირველი მატჩი ჩაატარა [[კოპა ამერიკა]]ზე, რომელსაც იმ წელს [[ვენესუელა]]მ უმასპინძლა. ეს იყო ჯგუფური ეტაპის პირველი შეხვედრა, რომელშიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელები]] [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შეერთებული შტატების ეროვნულ გუნდს]] დაუპირისპირდნენ. მატჩი [[მარაკაიბო]]ს „ესტადიო ხოსე პაჩენჩო რომეროზე“ შედგა და მას 34 500 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, გაბრიელ მილიტო, რობერტო აიალა, [[ხავიერ მასკერანო]], გაბრიელ ჰაინცე, ესტებან კამბიასო,<ref group="კომ.">მატჩის 58-ე წუთზე ესტებან კამბიასოს ნაცვლად პაბლო აიმარი.</ref> ხუან რომან რიკელმე, [[ხუან სებასტიან ვერონი]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 87-ე წუთზე [[ხუან სებასტიან ვერონი|ვერონის]] ნაცვლად [[ფერნანდო გაგო]].</ref> [[ხავიერ ძანეტი]], ლიონელ მესი,<ref group="კომ.">შეხვედრის 79-ე წუთზე [[ლიონელ მესი]]ს ნაცვლად [[კარლოს ტევესი]].</ref> [[ერნან კრესპო]]. შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 4–1 დამთავრდა.<ref>Argentina 4–1 Estados Unidos / [https://web.archive.org/web/20080603174738/http://www.conmebol.com/competiciones_evento_reporte.jsp?evento=1055&ano=2007&dv=1&flt=C&id=6&slangab=E José Encarnación Romero]. ''conmebol.com''</ref> 2007–2024 წლებში მესიმ [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] შვიდივე გათამაშებაში მიიღო მონაწილეობა და მის ფარგლებში გამართულ 39 შეხვედრაში 14 ბურთი გაიტანა და 18 საგოლე გადაცემა გააკეთა. არგენტინელი ფეხბურთელებიდან მესის შემდეგ ყველაზე მეტი შეხვედრა ამ ტურნირზე [[ხავიერ მასკერანო]]ს აქვს ჩატარებული, რომელმაც 2004–2016 წლებში ხუთ კოპა ამერიკაზე იასპარეზა და 26-ჯერ დაიცვა თავისი ქვეყნის ეროვნული გუნდის ღირსება. 2021 წლის კოპა ამერიკა იყო რიგით მეექვსე ტურნირი მის სანაკრებო კარიერაში, რომელში მონაწილეობის შემდეგაც იგი გახდა პირველი არგენტინელი ფეხბურთელი, რომელმაც ექვს კოპა ამერიკაზე იასპარეზა.<ref>[https://www.goal.com/en/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm Copa America 2021: All the records that Messi can break in the final]</ref> 2021 წლის 28 ივნისს, ამავე ტურნირზე, მესიმ თავის სანაკრებო კარიერაში რიგით 148-ე შეხვედრა ითამაშა და არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული მატჩების რაოდენობით ყველა დროის რეკორდსმენის წოდება დაისაკუთრა — ეს იყო ბოლივიის ნაკრებთან გამართული ჯგუფური ეტაპის დასკვნითი შეხვედრა, რომელშიც მან დუბლი შეასრულა. მატჩი [[კუიაბა]]ს [[არენა პანტანალი|„არენა პანტანალზე“]] გაიმართა და არგენტინელთა გამარჯვებით 4–1 დამთავრდა. 2021 წლის [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] გათამაშების შემდეგ იგი გახდა ისტორიაში ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ ტურნირზე ერთდროულად საუკეთესო ფეხბურთელის, ბომბარდირისა და ასისტენტის (საგოლე გადაცემის ავტორი) წოდება მოიპოვა და ამავე დროს ტურნირის გამარჯვებულიც გახდა.<ref>[https://rattibha.com/thread/1305173388072284161 Lionel Messi’s criminally underrated international career]. ''rattibha.com''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vf72LCMQeL4 Lionel Messi ● All Record Goals & Assists in Copa America 2021]</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | {{Tooltip|კოპა|კოპა ამერიკა}} ! scope=col | {{Tooltip|მასპინძელი|კოპა ამერიკის მასპინძელი ქვეყანა}} ! scope=col | {{Tooltip|№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე კოპა ამერიკაზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|პოზიცია|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე კოპა ამერიკაზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} ! scope=col | {{Tooltip|ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} ! scope=col | {{Tooltip|მ|მოგება}} ! scope=col | {{Tooltip|ფ|ფრე}} ! scope=col | {{Tooltip|წ|წაგება}} ! scope=col | {{Tooltip|შედეგი|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2007]] || style="text-align:left"|{{VEN}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|18]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 2 || 5 || 0 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2011]] || style="text-align:left"|{{ARG}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 0 || 1 || 2 || 1 || 1/4 ფინალი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2015]] || style="text-align:left"|{{CHI}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 1 || 3 || 2 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2016]] || style="text-align:left"|{{USA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 5 || 4 || 0 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2019]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 1 || 3 || 1 || 2 || bgcolor=#c96|მე-3 ადგილი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2021]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 4 || 6 || 1 || 0 || bgcolor=Gold|ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2024]] || style="text-align:left"|{{USA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 1 || 5 || 0 || 0 || bgcolor=Gold|ჩემპიონი |- |} ==მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩები== მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩების ექვსი ციკლის ფარგლებში მესიმ სულ 72 შეხვედრა ჩაატარა და 36 გოლი გაიტანა, მათ შორის: * 4 გოლი (2007–2009 წლების შესარჩევ ეტაპზე)<ref group="კომ.">არგენტინელთაგან ამ ციკლის ფარგლებში მესის მსგავსად ოთხ-ოთხი ბურთი გაიტანეს აგრეთვე [[სერხიო აგუერო]]მ და ხუან რომან რიკელმემ.</ref> * 10 გოლი (2011–2013)<ref group="კომ.">არგენტინელთაგან ამ ციკლის ფარგლებში მესის შემდეგ 9 გატანილი ბურთით ყველაზე შედეგიანი იყო [[გონსალო იგუაინი]], მესამე საუკეთესო შედეგი ჰქონდა [[სერხიო აგუერო]]ს, რომელმაც ხუთჯერ აიღო მეტოქეთა კარი.</ref> * 7 გოლი (2015–2017) * 7 გოლი (2020–2022)<ref group="კომ.">ამ ციკლის ფარგლებში 7 ბურთი გაიტანა [[ლაუტარო მარტინესი|ლაუტარო მარტინესმაც]].</ref> * 8 გოლი (2023–2025)<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=LcExvg2Rp4A&t=407s&ab_channel=CONMEBOL Argentina vs. Ecuador 1-0 | Resumen]. ''CONMEBOL''</ref><ref group="კომ.">ლიონელ მესიმ 2023 წლის 7 სექტემბერს ეკვადორის ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ შეხვედრაში გატანილი გოლით [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი გაიმეორა სამხრეთამერიკელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობის მიხედვით (29–29).</ref><ref>[https://www.mykhel.com/football/lionel-messi-equals-luis-suarez-record-for-most-goals-in-south-american-world-cup-qualifiers-231971.html Lionel Messi Equals Luis Suarez Record For Most Goals In South American WCQ]</ref><ref group="კომ.">ლიონელ მესიმ 2023 წლის 18 ოქტომბერს პერუს ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ შეხვედრაში გატანილი ორი გოლით [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი დაამხო სამხრეთამერიკელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობის მიხედვით (31–29) და სამხრეთ ამერიკის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა. ''იხ.'' [https://www.reuters.com/sports/soccer/messi-double-gives-argentina-2-0-win-over-peru-2023-10-18/ ''Reuters'']. ''Lionel Messi became the all-time top scorer in South American World Cup qualifying with both goals in Argentina's 2-0 win over Peru.''</ref><ref>[https://www.bbc.com/sport/football/67142608 Lionel Messi scores twice for Argentina against Peru]</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |+ '''მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩები და გოლები''' |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col |წელი ! scope=col |მატჩი ! scope=col |გოლი ! scope=col |პერიოდი ! scope=col |წყარო ! scope=col |შენიშვნა |- ! scope=row |2005||3|| 0 || 06.09.2003 – 12.10.2005 || || |- ! scope=row |2007||4|| 2 || rowspan="3" | 13.10.2007 – 14.10.2009 || <ref>[https://fbref.com/en/comps/4/2010/2010-WCQ----CONMEBOL-M-Stats 2010 WCQ — CONMEBOL (M) Stats]</ref> || |- ! scope=row |2008||6|| 1 || || |- ! scope=row |2009||8|| 1 || || |- ! scope=row |2011||4|| 2 || rowspan="3" | 07.10.2011 – 15.10.2013 || <ref>[https://fbref.com/en/comps/4/2014/2014-WCQ----CONMEBOL-M-Stats 2014 WCQ — CONMEBOL (M) Stats]</ref> || |- ! scope=row |2012||5|| 5 || || |- ! scope=row |2013||5|| 3 || || |- ! scope=row |2015||0|| 0 || rowspan="3" | 08.10.2015 – 10.10.2017 || <ref>[https://www.fotmob.com/leagues/10199/stats/season/17256/players/goals 2015/2017 World Cup Qualification CONMEBOL Top scorer Stats]</ref> || |- ! scope=row |2016||5|| 3 || || |- ! scope=row |2017||5|| 4 || || |- ! scope=row |2020||4|| 1 || rowspan="3" | 08.10.2020 – 29.03.2022 || <ref>[https://www.fotmob.com/leagues/10199/stats/season/17257/players/goals/world-cup-qualification-conmebol-players 2020/2022 World Cup Qualification CONMEBOL Top scorer Stats]</ref> || |- ! scope=row |2021||9|| 5 || || |- ! scope=row |2022||2|| 1 || || |- ! scope=row |2023||5|| 3 || rowspan="2" | 07.09.2023 – 07.09.2025 ||<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/south-america-conmebol-qualifying-fixtures-maches-results-world-cup-2026 South American qualifying results and fixtures for FIFA World Cup 26]</ref>|| |- ! scope=row |2024||4|| 3 || || |- ! scope=row |2025||3|| 2 || || |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=row |ჯამში|| 72 || 36 || || || |} ==ჰეთ-თრიკები== პირველი სანაკრებო ჰეთ-თრიკი მესიმ 2012 წლის 29 თებერვალს, [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის ეროვნულ ნაკრებთან]] გამართულ საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში შეასრულა. მატჩი [[ბერნი]]ს „სტად დე სუისზე“ გაიმართა და მას 30 250 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: [[სერხიო რომერო]], უგო კამპანიარო, ფედერიკო ფერნანდესი, ესეკიელ გარაი, [[პაბლო საბალეტა]], [[ხავიერ მასკერანო]], როდრიგო ბრანია,<ref group="კომ.">შეხვედრის 46-ე წუთზე როდრიგო ბრანია [[ფერნანდო გაგო]]მ შეცვალა.</ref> [[მაქსი როდრიგესი]],<ref group="კომ.">მატჩის 70-ე წუთზე [[მაქსი როდრიგესი]]ს ნაცვლად ედუარდო სალვიო.</ref> ხოსე სოსა, ლიონელ მესი და [[სერხიო აგუერო]].<ref group="კომ.">81-ე წუთზე [[სერხიო აგუერო]]ს ნაცვლად [[გონსალო იგუაინი]].</ref> შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით — 3–1 დამთავრდა. {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეტოქე !გოლები !ანგ. !შეხვედრის ადგილი !შეჯიბრება !თარიღი !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} |- ! style="text-align: center" | 1 | data-sort-value="Switzerland" | {{fb|SUI}} | data-sort-value="15" | '''3''' – (1–0', 2–1', 3–1') | style="text-align: center" data-sort-value="2" | 3–1 | [[ბერნი]] | rowspan="3" | ამხანაგური | 29.02.2012 | style="text-align: center" | <ref>Switzerland 1–3 Argentina / [http://www.skysports.com/football/switzerland-vs-argentina/252229 Stade de Suisse Wankdorf, Bern]. ''Sky Sports''</ref><ref>Switzerland 1–3 Argentina / [https://web.archive.org/web/20171013013045/http://www.skysports.com/football/switzerland-vs-argentina/252229 Stade de Suisse Wankdorf, Bern]. ''Sky Sports''</ref> |- ! style="text-align: center" | 2 | data-sort-value="Brazil" | {{fb|BRA}} | data-sort-value="29" | '''3''' – (1–1', 2–1', 4–3') | style="text-align: center" data-sort-value="1" | 4–3 | ისტ-რათერფორდი | 09.06.2012 | style="text-align: center" | <ref>[https://www.theguardian.com/football/2012/jun/10/argentina-brazil-lionel-messi-new-york-metlife Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–3 win over Brazil] // ''[[The Guardian]]''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20160921210139/https://www.theguardian.com/football/2012/jun/10/argentina-brazil-lionel-messi-new-york-metlife Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–3 win over Brazil] // ''[[The Guardian]]''</ref> |- ! style="text-align: center" | 3 | data-sort-value="Guatemala" | {{fb|GUA}} | data-sort-value="29" | '''3''' – (1–0', 3–0', 4–0') | style="text-align: center" data-sort-value="1" | 4–0 | [[გვატემალა (ქალაქი)|გვატემალა]] | 14.06.2013 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.skysports.com/football/guatemala-vs-argentina/286705 Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–0 friendly win in Guatemala]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171012202956/http://www.skysports.com/football/guatemala-vs-argentina/286705 Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–0 friendly win in Guatemala]</ref> |- ! style="text-align: center" | 4 | data-sort-value="Panama" | {{fb|PAN}} | data-sort-value="45" | '''3''' – (2–0', 3–0', 4–0') | style="text-align: center" data-sort-value="6" | 5–0 | [[ჩიკაგო]] | [[კოპა ამერიკა]] | 10.06.2016 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.espnfc.com/report?gameId=444713 Lionel Messi scores a hat trick off the bench in 5–0 win vs. Panama]. ''ESPN''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171012204735/http://www.espnfc.com/report?gameId=444713 Lionel Messi scores a hat trick off the bench in 5–0 win vs. Panama]. ''ESPN''</ref> |- ! style="text-align: center" | 5 | data-sort-value="Ecuador" | {{fb|ECU}} | data-sort-value="62" | '''3''' – (1–1', 2–1', 3–1') | style="text-align: center" data-sort-value="4" | 3–1 | [[კიტო]] | მსოფ. შესარჩევი | 10.10.2017 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.skysports.com/football/ecuador-vs-argentina/report/349983 Ecuador 1–3 Argentina: Lionel Messi masterclass drags his nation to WC finals]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171011042105/http://www.skysports.com/football/ecuador-vs-argentina/report/349983 Ecuador 1–3 Argentina: Lionel Messi masterclass drags his nation to WC finals]</ref> |- ! style="text-align: center" | 6 | data-sort-value="Haiti" | {{fb|HAI}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 4–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | ამხანაგური | 30.05.2018 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://www.bbc.com/sport/football/44299374 La Bombonera, Buenos Aires]. ''BBC Sport''</ref><ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://web.archive.org/web/20190914105902/https://www.bbc.com/sport/football/44299374 La Bombonera, Buenos Aires]. ''BBC Sport''</ref> |- ! style="text-align: center" | 7 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|BOL}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 3–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | მსოფ. შესარჩევი | 09.09.2021 | style="text-align: center" | <ref>{{Cite web |url=https://sports.ndtv.com/football/lionel-messi-breaks-peles-record-with-hat-trick-against-bolivia-2536013 |title=Lionel Messi Breaks Pele's Record With Hat-Trick Against Bolivia |access-date=2022-07-09 |archive-date=2022-05-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220524044637/https://sports.ndtv.com/football/lionel-messi-breaks-peles-record-with-hat-trick-against-bolivia-2536013 }}</ref> |- ! style="text-align: center" | 8 | data-sort-value="Estonia" | {{fb|EST}} | data-sort-value="84" | '''5''' – (1–0', 2–0', 3–0', 4–0', 5–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 5–0 | [[პამპლონა]] | ამხანაგური | 05.06.2022 | style="text-align: center" | <ref name="ArgVsEst22">[https://www.espn.in/football/match/_/gameId/636177 Argentina vs. Estonia – Football Match Summary – June 5, 2022]. ''ESPN''</ref> |- ! style="text-align: center" | 9 | data-sort-value="Curaçao" | {{fb|CUR}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 3–0', 5–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 7–0 | [[სანტიაგო-დელ-ესტერო]] | ამხანაგური | 28.03.2023 | style="text-align: center" |<ref name="Curacao">[https://www.espn.com/soccer/report/_/gameId/666851 Argentina thrash Curacao on another record night for Lionel Messi]</ref> |- ! style="text-align: center" | 10 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|BOL}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 5–0', 6–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 6–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | მსოფ. შესარჩევი | 15.10.2024 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 6–0 Bolivia / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/16/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/4191313/ World Cup Qualifiers]. ''Soccerway''</ref> |- ! style="text-align: center" | 11 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|ALG}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 3–0 | [[კანზას-სიტი]] | მსოფ. ჩემპიონატი | 16.06.2026 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 3–0 Algeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-algeria-16-june-2026-393587/ FIFA World Cup Group J]. ''11v11''</ref> |} ==გოლების სტატისტიკა== {{updated|27 ივნისი, 2026}} {{col-begin}} {{col-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;"" |+წლების მიხედვით !rowspan=2|ნაკრები !rowspan=2|წელი !colspan=2|შეჯიბრება !colspan=2|ამხანაგური !colspan=2|ჯამში |- !მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan=3|არგენტინა 20 |2004 |colspan=2|—||2||3||2||3 |- |2005 |16{{შენიშვნა|ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე, შვიდი მატჩი და ექვსი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა მსოფლიო ჩემპიონატზე}}||11||colspan=2|—||16||11 |- !ჯამში !16||11||2||3||18||14 |- |rowspan=2|არგენტინა 23 |2008 |5{{შენიშვნა|2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების საფეხბურთო ტურნირის მატჩები}}||2||colspan=2|—||5||2 |- !ჯამში !5||2||colspan=2|—||5||2 |- |rowspan=23|{{fb|ARG}}<br /><ref>[http://www.espnfc.com/player/45843/lionel-messi Lionel Messi: Player Profile]. ''ESPN''</ref> |2005 |3{{შენიშვნა|name=WCQ|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||0||2||0||5||0 |- |2006 |3{{შენიშვნა|name=WCF|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||1||4||1||7||2 |- |2007 |10{{შენიშვნა|ექვსი მატჩი და ორი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||4||2||14||6 |- |2008 |6{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||1||8||2 |- |2009 |8{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||2||10||3 |- |2010 |5{{შენიშვნა|name=WCF}}||0||5||2||10||2 |- |2011 |8{{შენიშვნა|ოთხი მატჩი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||5||2||13||4 |- |2012 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||5||4||7||9||12 |- |2013 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||3||2||3||7||6 |- |2014 |7{{შენიშვნა|name=WCF}}||4||7||4||14||8 |- |2015 |6{{შენიშვნა|name=CA|[[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებული მატჩები}}||1||2||3||8||4 |- |2016 |10{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[კოპა ამერიკა]] სენტენარიოზე ({{lang-es|Copa América Centenario}})}}||8||1||0||11||8 |- |2017 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||4||2||0||7||4 |- |2018 |4{{შენიშვნა|name=WCF}}||1||1||3||5||4 |- |2019 |6{{შენიშვნა|name=CA}}||1||4||4||10||5 |- |2020 |4{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||0||0||4||1 |- |2021 |14{{შენიშვნა|შვიდი მატჩი და ოთხი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||9||0||0||14||9 |- |2022 |10{{შენიშვნა|ორი მატჩი და ერთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ერთი მატჩი არტემიო ფრანკის თასზე, შვიდი მატჩი და შვიდი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]}}||8||4||10||14||18 |- |2023 |5{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||3||3||5||8||8 |- |2024 |9{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და ერთი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||2||2||11||6 |- |2025 |3{{შენიშვნა|სამი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||2||1||5||3 |- |2026 |3{{შენიშვნა|name=WCF}}||6||3||2||6||8 |- !სულ ! 141 || 69 || 61 || 54 || 202 || 123 |- !colspan=2|სულ ჯამში !162||80||63||57||225||139 |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+შეჯიბრებათა მიხედვით |- !scope="col"| შეჯიბრება !scope="col"| მატჩი !scope="col"| გოლი |- |style="text-align:left" scope=row| ამხანაგური ||61|| 54 |- |style="text-align:left" scope=row| [[კოპა ამერიკა]] ||39|| 14 |- |style="text-align:left" scope=row| მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპი ||72|| 36 |- |style="text-align:left" scope=row| [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის დასკვნითი ეტაპი]] ||29|| 19 |- |style="text-align:left" scope=row| არტემიო ფრანკის თასი ||1|| 0 |- !ჯამში|| 202 || 123 |} {{col-3}} {| class="wikitable sortable" |+ეროვნულ ნაკრებთა მიხედვით !ეროვნული ნაკრები !გოლი |- |{{fb|BOL}} |align=center|11 |- |{{fb|ECU}} |align=center|7 |- |{{fb|VEN}} |align=center|7 |- |{{fb|URU}} |align=center|6 |- |{{fb|BRA}} |align=center|5 |- |{{fb|CHI}} |align=center|5 |- |{{fb|EST}} |align=center|5 |- |{{fb|GUA}} |align=center|5 |- |{{fb|PAR}} |align=center|5 |- |{{fb|MEX}} |align=center|4 |- |{{fb|PAN}} |align=center|4 |- |{{fb|ALG}} |align=center|3 |- |{{fb|COL}} |align=center|3 |- |{{fb|CRO}} |align=center|3 |- | {{fb|CUR}} | align=center|3 |- |{{fb|FRA}} |align=center|3 |- |{{fb|HAI}} |align=center|3 |- |{{fb|NGA}} |align=center|3 |- |{{fb|PER}} |align=center|3 |- |{{fb|SUI}} |align=center|3 |- |{{fb|ALG}} |align=center|2 |- |{{fb|AUS}} |align=center|2 |- |{{fb|AUT}} |align=center|2 |- |{{fb|HKG}} |align=center|2 |- |{{fb|HON}} |align=center|2 |- |{{fb|JAM}} |align=center|2 |- |{{fb|NIC}} |align=center|2 |- |{{fb|ESP}} |align=center|2 |- |{{fb|ALB}} |align=center|1 |- |{{fb|ANG}} |align=center|1 |- |{{fb|BIH}} |align=center|1 |- |{{fb|CAN}} |align=center|1 |- |{{fb|GER}} |align=center|1 |- |{{fb|IRN}} |align=center|1 |- |{{fb|ISL}} |align=center|1 |- |{{fb|NED}} |align=center|1 |- |{{fb|POR}} |align=center|1 |- |{{fb|KSA}} |align=center|1 |- |{{fb|SCG}} |align=center|1 |- |{{fb|SLO}} |align=center|1 |- |{{დროშანიშანი|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}} [[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საამიროები]] |align=center|1 |- |{{fb|ANG}} |align=center|1 |- |{{fb|JOR}} |align=center|1 |- |{{fb|USA}} |align=center|1 |- |{{fb|ZAM}} |align=center|1 |- !scope=row|ჯამში !123 |} {{col-3}} {{col-end}} {{შენიშვნების სია}} ==გალერეა== <gallery mode="packed"> Argentina team in St. Petersburg.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">მესი ნაკრებში ნიგერიის ნაკრებთან თამაშის წინ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Messi after scoring against Nigeria.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">ნიგერიის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Messi vs Nigeria1.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">ნიგერიის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Iran vs. Argentina match, 2014 FIFA World Cup 37.jpg|21.06.2014<ref group="კომ.">მესის გოლი ირანის ნაკრების კარში. 21 ივნისი, 2014.</ref> Lionel Messi celebrating after scoring a goal against Iran at the 2014 FIFA World Cup.jpg|21.06.2014<ref group="კომ.">ირანის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 21 ივნისი, 2014.</ref> Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 03.jpg|13.07.2014<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2014 წლის მუნდიალის ფინალიდან.</ref> Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 04 crop.jpg|13.07.2014<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2014 წლის მუნდიალის ფინალიდან.</ref> Messi Khedira MaxiR 2010.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2010 წლის მუნდიალის მეოთხედფინალიდან.</ref> Lionel Messi, Lukas Podolski and Jerome Boeteng.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">მარცხნიდან: [[ჟერომ ბოატენგი]], მესი და [[ლუკას პოდოლსკი]]. ეპიზოდი 2010 წლის მუნდიალის არგენტინა-გერმანიის მეოთხედფინალიდან.</ref> Lionel Messi, Lukas Podolski and Ángel di María.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">მარცხნიდან: [[ლუკას პოდოლსკი]], მესი და [[ანხელ დი მარია]]. 3 ივლისი, 2010.</ref> Argentine - Portugal - Argentine.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი ნაკრებში [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ნაკრებთან]] თამაშის წინ. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011 (1).jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი პორტუგალიის ნაკრებთან თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (L), Bruno Alves (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი ბრუნუ ალვეშის წინააღმდეგ, [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიასთან]] თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (L), Rolando (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი პორტუგალიის ნაკრებთან თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Argentina vs Bolivia - 2011-07-01.jpg|01.07.2011<ref group="კომ.">[[კოპა ამერიკა]]ზე გამართული არგენტინა-ბოლივიის მატჩის ფრაგმენტი, 1 ივლ. 2011.</ref> Lionel Messi - Switzerland vs. Argentina, 29th February 2012.jpg|29.02.2012<ref group="კომ.">მესის პენალტი შვეიცარიის ნაკრების კარში. 29 თებერვალი, 2012.</ref> Sergio Agüero (L), Lionel Messi (R) - Switzerland vs. Argentina, 29th February 2012.jpg|29.02.2012<ref group="კომ.">[[სერხიო აგუერო]] და მესი [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის]] ნაკრებთან თამაშის დროს. 29 თებერვალი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (36956090233).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">ეკვადორის ეროვნულ ნაკრებთან თამაშის დაწყების წინ. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (23772910218).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">[[ხავიერ მასკერანო]] და მესი ეკვადორის ნაკრებთან თამაშის წინ. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (37368151260).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">მესი ეკვადორის ეროვნულ ნაკრებთან თამაშის დროს. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> </gallery> ==სანაკრებო მიღწევები და რეკორდები== * ყველაზე მეტი მატჩი არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში: 203<ref>[https://www.messivsronaldo.app/ Messi vs Ronaldo — All Time Stats].</ref> * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 124 გოლი * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ასისტენტი: 65 საგოლე გადაცემა<ref name="Colin Millar" /> * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი კოპა ამერიკაზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 39 მატჩი<ref name="Ritabrata Banerjee" /> * ნაკრებისა და მსოფლიოს ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 30 მატჩი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე გატანილი ბურთების რაოდენობით: 20 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 36 გოლი * სამხრეთ ამერიკის ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 36 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი საერთაშორისო ამხანაგურ მატჩებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 53 გოლი * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც კონმებოლში შემავალი ყველა ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გოლი გატანილი<ref>[https://web.archive.org/web/20190402174635/https://www.sport-english.com/en/news/futbol-internacional/messis-now-scored-every-south-american-country-except-argentina-4483886 Messi's now scored vs. EVERY South American country... except Argentina]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ექვს ფინალურ ეტაპზე აქვს მონაწილეობა მიღებული<ref name="Colin Millar" /> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელმაც შვიდ კოპა ამერიკაზე ითამაშა<ref name="Ritabrata Banerjee">[https://www.goal.com/en-in/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm What are the records Messi has already broken at the Copa America?]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ ფინალურ ეტაპზე აქვს გოლი გატანილი<ref name="Colin Millar">[https://www.mirror.co.uk/sport/football/news/lionel-messi-world-cup-records-28553822 Six records Lionel Messi can break at World Cup]</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე ითამაშა: 18 წლის და 357 დღის ასაკში * ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე გოლის გატანა შეძლო: 18 წლის და 357 დღის ასაკში<ref>[https://www.goal.com/en-au/news/messis-history-at-the-world-cup-2006-debut-2010-maradona-pairing-/1p2w5ivpnun6p1nmvez0jw8acn Messi's history at the WC: 2006, 2010 Maradona pairing & 2014 final heartbreak]</ref> * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ხუთ მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე გადაცემა გააკეთა * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელიც მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო მოთამაშედ ორჯერ დასახელდა: 2014, 2022<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-argentina-wins-golden-ball-award-best-player-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi makes Golden Ball history]. ''fifa.com''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე ნაკრების კაპიტნის სამკლაურით ისაპარეზა: 22 წლის და 363 დღის ასაკში<ref>[https://www.reuters.com/article/us-soccer-world-greece-argentina-teams/messi-captains-argentina-for-first-time-idUSTRE65L4TE20100622 Messi captains Argentina for first time] // ''[[Reuters]]''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც ნაკრებში 100 მატჩი ითამაშა: 27 წლის და 361 დღის ასაკში * ყველაზე ასაკოვანი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ მსოფლიო ჩემპიონატზე 7 გოლი გაიტანა ==ფაქტები== 2022 წლის 22 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის პირველი ტურის მატჩში საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ მე-10 წუთზე თერთმეტმეტრიანიდან გატანილი გოლით მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატის უკვე მეოთხე ფინალურ ეტაპზე შეძლო მეტოქის კარის აღება, რაც არგენტინელ ფეხბურთელთა შორის ახალი რეკორდია. ამავე გოლით მესიმ კიდევ ერთი რეკორდი დაამყარა. მან პირველი გოლი მსოფლიო ჩემპიონატზე 2006 წლის 16 ივნისს გაიტანა, შესაბამისად, ამ ორ გატანილ გოლს შორის თექვსმეტ წელზე მეტი გავიდა, რაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ტურნირის]] აბსოლუტურ რეკორდს წარმოადგენს.<ref>[https://goal.ge/ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატის აბსოლუტური რეკორდი დაამყარა]</ref> 2022 წლის 26 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის მეორე ტურის მატჩში მექსიკის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 21-ე შეხვედრა ჩაატარა და ამ მაჩვენებლით [[დიეგო მარადონა]]ს გაუთანაბრდა. ამავე მატჩში მან მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი მერვე ბურთი გაიტანა, რითაც გილიერმო სტაბილესა და დიეგო მარადონას შედეგი გაიმეორა.<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/watch/2v4Kywu376wjM1NWZssi92 Argentina v Mexico | Group C]. ''fifa.com''</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_national_team.php All-Time Top Scorers]. ''thesoccerworldcups.com''</ref><ref group="კომ.">Messi drew level with Diego Maradona on eight World Cup goals and moved two behind national team record holder Gabriel Batistuta's haul of 10. ''იხ. Key stat'' / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/argentina-mexico-lionel-messi-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi inspires Argentina to crucial Mexico victory]</ref> ამავე შეხვედრაში ენცო ფერნანდესმა მისი გადაცემის შემდეგ მეორე გოლი შეაგდო, რის შემდეგაც მესი ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც ხუთ სხვადასხვა მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე პასის გაკეთება შეძლო — 2006 (1), 2010 (1), 2014 (1), 2018 (2), 2022 (1). ამავე შეხვედრის შემდეგ მესი მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში გახდა პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც ყველაზე ახალგაზრდულ ასაკში (18 წლის და 357 დღის) და შემდეგ უკვე ყველაზე ასაკოვანმა (35 წლის და 155 დღის) ერთ შეხვედრაში გოლიც გაიტანა და საგოლე პასიც გააკეთა. [[File:Lionel Messi close-up.jpg|thumb|ლიონელ მესი, 9 თებერვალი, 2011]] 2022 წლის 30 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის მესამე ტურის მატჩში [[პოლონეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პოლონეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 22-ე შეხვედრა ჩაატარა. შესაბამისად, ამ მაჩვენებლით [[დიეგო მარადონა]]ს ერთი მატჩით გაუსწრო და მსოფლიო ჩემპიონატებზე ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობით არგენტინელ ფეხბურთელთა შორის ერთპიროვნული ლიდერი და ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_most_games.php Argentina Players with the Most Games Played in The World Cup]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221130214702/https://sportmail.ru/football2022/news/54106454/?frommail=1 Очередной крутой рекорд Месси]. ''Спорт-Экспресс''</ref> ამავე შეხვედრაში მესიმ [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტი]] ვერ გაიტანა, რის შემდეგაც ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატებზე ორი პენალტის გატანა ვერ შეძლო,<ref group="კომ.">Lionel Messi is the first player in History to have 2 penalties saved in the World Cup. ''იხ. Key stat'' / [https://web.archive.org/web/20240622134223/https://www.101greatgoals.com/world-cup-2022/poland-vs-argentina-match-report-player-ratings-expert-analysis-fan-reaction-and-more/ World Cup 2022. Poland 0-2 Argentina: Match report, player ratings, expert analysis, fan reaction and more] ''By Ben Browning''</ref><ref>[https://www.yardbarker.com/soccer/articles/lionel_messi_sets_unfortunate_world_cup_record_with_missed_penalties/s1_13132_38187799 Lionel Messi sets unfortunate World Cup record with missed penalties]</ref><ref>[https://khelnow.com/football/2022-11-world-football-lionel-messi-first-player-miss-2-penalties-world-cup Lionel Messi becomes the first player to miss 2 penalties in the World Cup]</ref> — პირველად პენალტის გატანა მან წინა, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ვერ მოახერხა, როდესაც [[ისლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ისლანდიელთა]] მეკარე ჰანეს ჰალდოურსონის კარი ვერ აიღო.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=sqVsy7qnspc Lionel Messi Missed Penalty - FIFA World Cup 2018]</ref><ref>[https://en.as.com/en/2018/06/16/soccer/1529160732_555638.html Messi the first to miss a penalty at 2018 World Cup Russia]</ref> 2022 წლის 30 ნოემბერს ლიონელ მესი გახდა ყველაზე ასაკოვანი (35 წლის და 159 დღის) მოთამაშე (1966 წლიდან), რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ერთ მატჩში შექმნა ხუთზე მეტი (5+) საგოლე შესაძლებლობა და ხუთზე მეტი (5+) შედეგიანი დრიბლინგი განახორციელა. მანამდე რეკორდი ეკუთვნოდა [[დიეგო მარადონა]]ს, რომელმაც ასეთივე შედეგი [[ნიგერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიგერიის]] წინააღმდეგ 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შეხვედრაში დააფიქსირა.<ref>[https://en.as.com/soccer/poland-vs-argentina-live-updates-pregame-score-stats-and-highlights-qatar-world-cup-2022-n/ Poland 0-2 Argentina: as it happened]. ''as.com''</ref> 2022 წლის 3 დეკემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მერვედფინალურ მატჩში [[ავსტრალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ავსტრალიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 23-ე შეხვედრა ჩაატარა.<ref group="კომ.">ეს იყო მესის კარიერაში საიუბილეო მეათასე ოფიციალური მატჩი, როგორც საკლუბო, ასევე სანაკრებო დონეზე (778 მატჩი „ბარსელონაში“, 53 — „პსჟ“-ში, 169 — ეროვნულ ნაკრებში. საერთო ჯამში, ჩატარებულ ათას შეხვედრაში მის ანგარიშზეა 789 გოლი და 338 საგოლე გადაცემა). ამავე შეხვედრაში მან თავისი რიგით მეცხრე, ხოლო მუნდიალების პლეი-ოფში თავისი პირველი გოლი გაიტანა.</ref> 2022 წლის 18 დეკემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ მატჩში [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 26-ე შეხვედრა ჩაატარა, შესაბამისად ამ მაჩვენებლით [[ლოთარ მათეუსი|ლოთარ მათეუსს]] გაუსწრო და მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref name="WC records" /> ამ შეხვედრაში გაკეთებული დუბლით კი მან [[პელე]]ს 52-წლიანი რეკორდი (12 გოლი და 8 საგოლე პასი) მოხსნა და გოლი + საგოლე პასის სისტემით მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა (13 გოლი და 8 საგოლე პასი).<ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/fifa-world-cup/news/messi-fifa-world-cup-record-goal-contributions-pele-ronaldo-klose-muller-argentina-vs-france-final/article66268262.ece Most goal contributions in FIFA World Cup: Messi breaks Pele’s record]</ref> ამავე მატჩში მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატზე თამაშის წუთების რაოდენობით (2314 წუთი) [[პაოლო მალდინი]]ს 20-წლიანი რეკორდი (2217 წუთი) გააუმჯობესა და ამ მაჩვენებლითაც მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/fifa-world-cup/news/messi-argentina-vs-france-fifa-world-cup-final-qatar-2022-most-minutes-played-maldini-arg-fra/article66278021.ece#:~:text=Argentina%20captain%20Lionel%20Messi%20broke,defender%20Paolo%20Maldini%20(2%2C216). Messi overtakes Maldini for most FIFA WC minutes played during Qatar WC]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221218224807/https://sports.yahoo.com/lionel-messis-career-world-cup-184237779.html Lionel Messi's Career World Cup Stats for Argentina]</ref><ref name="WC records">[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-fifa-world-cup-records-milestones-argentina-appearances-assists-goals The World Cup records Messi owns]. ''fifa.com''</ref> 2022 წლის 18 დეკემბერს, მესი გახდა ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთი მსოფლიო ჩემპიონატის განმავლობაში მის ყველა ეტაპზე შეძლო გოლის გატანა (მან მეტოქეთა კარი ჯგუფურ ეტაპზე აიღო ორჯერ, მერვედფინალში, მეოთხედფინალში და ნახევარფინალში თითოჯერ და ფინალშიც ორჯერ), რაც მანამდე არავის არცერთ მუნდიალზე არ გაუკეთებია.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=PyYwR8nYtFM&t=206s Lionel Messi est-il désormais plus grand que Diego Maradona?]</ref> არგენტინის ნაკრებში 2022 წელს ჩატარებულ 14 მატჩში მესიმ 18 გოლის გატანა შეძლო, რაც მის სანაკრებო კარიერაში საუკეთესო შედეგია. ამ მაჩვენებლით აქამდე მისი საუკეთესო სანაკრებო კალენდარული წელი 2012 იყო, როდესაც 9 შეხვედრაში 12 გოლი გაიტანა. [[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებულ 34 შეხვედრაში მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელად იგი 10-ჯერ დასახელდა, რაც ყველა დროის საუკეთესო შედეგია ამ ტურნირის ისტორიაში. მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატზე კაპიტნის რანგში რეკორდული 19 მატჩი ჩაატარა. შემდეგ მოდიან [[რაფაელ მარკესი]] (17) და [[დიეგო მარადონა]] (16).<ref name="WC records" /> [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და 20-წლამდელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო ჩემპიონატის (FIFA U-20) საუკეთესო ფეხბურთელისათვის დაწესებული [[Adidas]]-ის ოქროს ბურთი ისტორიაში მხოლოდ ორ ფეხბურთელს — [[დიეგო მარადონა]]სა (1979, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]]) და [[ლიონელ მესი]]ს (2005, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]]) გადაეცათ.<ref group="კომ.">Maradona and Lionel Messi are the only players to have won the adidas Golden Ball at the FIFA U-20 World Cup™ and the World Cup. ''იხ. fifa.com'' / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/a-tribute-to-diego-maradona-argentina-napoli-legend-fifa-world-cup A tribute to Diego Maradona]</ref> მეტოქეთა კარში გატანილი 115 ბურთიდან მესიმ 2 ბურთი თავით, 11 ბურთი მარჯვენა ფეხით, ხოლო 102 ბურთი მარცხენა ფეხით შეაგდო; აქედან 11 ბურთი საჯარიმო დარტყმით, 24 ბურთი [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტით]], 6 ბურთი სოლო რეიდის შემდეგ, 9 — მეტოქის მეკარის ან მცველების მიერ მოგერიებულ ან ასხლეტილ ბურთზე დასწრებაზე თამაშის დროს, ხოლო დანარჩენ შემთხვევებში მეტოქეთა კარი თამაშიდან აიღო. მესიმ თავისი სანაკრებო 115 ბურთი მეტოქეთა 65 მეკარის კარში გაიტანა. აქედან ყველაზე მეტი (6 ბურთი სამ მატჩში) მან ბოლივიელთა მეკარე კარლოს ლამპეს კარში შეაგდო. 5 ბურთი (ერთ მატჩში) გაიტანა ესტონელთა მეკარე მატვეი იგონენის კარში. ოთხჯერ აიღო (სამ მატჩში) ურუგვაელთა მეკარე ფერნანდო მუსლერას კარი. ასევე, ოთხჯერ გაუტანა (ოთხ მატჩში) ჩილელთა მეკარე [[კლაუდიო ბრავო]]ს. სამ-სამჯერ აიღო რაფაელ კაბრალის (ბრაზილია), რიკარდო ხერესის (გვატემალა), გატიტო ფერნანდესის (პარაგვაი), მაქსიმო ბანგერას (ეკვადორი), ხაიმე პენედოს (პანამა), ჯონი პლასიდის (ჰაიტი), ელოი ვიქტორ რომის (კიურასაო) და გილიერმო ვისკარას (ბოლივია) კარები. ===მეკარეები, რომელთა კარის აღებაც მესიმ შეძლო=== {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეკარე, ნაკრები !სურათი !გოლი !თარიღი !შენიშვნა !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} |- ! style="text-align: center" | 1 | სტიპე პლეტიკოსა <br /> ''{{lang-hr|Stipe Pletikosa}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Rostov-Loco (4).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|6}} | style="text-align: center" | 01.03.2006 | | |- ! style="text-align: center" | 2 | დრაგოსლავ იევრიჩი <br /> ''{{lang-sr|Драгослав Јеврић}}'' <br /> {{fb|Serbia and Montenegro}} | [[ფაილი:Dragoslav Jevrić.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|88}} | style="text-align: center" | 16.06.2006 | | |- ! style="text-align: center" | 3 | სამირ ჰაჯაუი <br /> ''{{lang-en|Samir Hadjaoui}}'' <br /> {{fb|ALG}} | [[ფაილი:Samir Hadjaoui (1979–2021) — Algeria NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|54|პენ.|73}} | style="text-align: center" | 05.06.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 4 | ლეაო ბუტრონი <br /> ''{{lang-es|Leao Butrón Gotuzzo}}'' <br /> {{fb|PER}} | [[ფაილი:LeaoBG.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} | style="text-align: center" | 08.07.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 5 | ოსვალდო სანჩესი <br /> ''{{lang-es|Oswaldo Javier Sánchez Ibarra}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:Oswaldo Sanchez Santos.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} <br /> {{გოლი|17}} | style="text-align: center" | 11.07.2007 <br /> 04.06.2008 | | |- ! style="text-align: center" | 6 | რენი ვეგა <br /> ''{{lang-es|Renny Vicente Vega Hernández}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:Renny Vega (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|42}} <br /> {{გოლი|26}} | style="text-align: center" | 16.10.2007 <br /> 28.03.2009 | | |- ! style="text-align: center" | 7 | აგუსტინ ხულიო <br /> ''{{lang-es|Agustín Julio Castro}}'' <br /> {{fb|COL}} | [[ფაილი:AgustinJulio1 (cropped).JPG|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|36}} | style="text-align: center" | 20.11.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 8 | ხუან კასტილიო <br /> ''{{lang-es|Juan Guillermo Castillo Iriarte}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Juan Castillo 2.JPG|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|6}} | style="text-align: center" | 11.10.2008 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iIzdwdYE8r4&t=45s Messi vs Uruguay (WCQ) (Home) 2008-09 English Commentary]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 9 | [[სტივ მანდანდა]] <br /> ''{{lang-fr|Steve Mandanda Mpidi}}'' <br /> {{fb|FRA}} | [[ფაილი:Steve Mandanda 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|83}} | style="text-align: center" | 11.02.2009 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=L_UjuawNsX8&t=5685s France-Argentine Match Amical 2009 VF TF1]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 10 | [[იკერ კასილიასი]] <br /> ''{{lang-es|Iker Casillas Fernández}}'' <br /> {{fb|ESP}} | [[ფაილი:Iker Casillas 2.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61|პენ.}} | style="text-align: center" | 14.11.2009 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=sMCJvLX40C4&t=4544s Spain - Argentina Friendly 2009 Completo]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 11 | [[ხოსე მანუელ რეინა|პეპე რეინა]] <br /> ''{{lang-es|José Manuel Reina Páez}}'' <br /> {{fb|ESP}} | [[ფაილი:Pepe Reina 2017.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|10}} | style="text-align: center" | 07.09.2010 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iRjqOLpKar4&t=1336s Argentina vs. Spain | Friendly | 7-9-2010]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 12 | [[ვიქტორ ლეანდრო ბაჟი|ვიქტორი]] <br /> ''{{lang-pt|Victor Leandro Bagy}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:Victor 2012 01.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+2}} | style="text-align: center" | 17.11.2010 | <ref group="კომ.">ვიქტორ ლეანდრო ბაჟი ({{lang-pt|Victor Leandro Bagy}}) — [[ბრაზილიელები|ბრაზილიელი]] [[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]], [[ფეხბურთი]]ს გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც ვიქტორი. ბრაზილიის ნაკრების შემადგენლობაში 2010–2014 წლებში სულ 6 მატჩი ითამაშა, რომელთაგან გუნდთან ერთად 5 შეხვედრა მოიგო და მხოლოდ ერთ შეხვედრაში დამარცხდა [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელებთან]] [[ლიონელ მესი]]ს მიერ მატჩის 92-ე წუთზე გატანილი გოლით (0–1). ეს იყო ერთადერთი ბურთი, რომელიც მან ნაკრებში ჩატარებულ ექვს შეხვედრაში გაუშვა.</ref> | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Q7p4KfWggyo Argentina 1-0 Brazil International Friendly 18 November 2010 Lionel Messi Goal]</ref> |- ! style="text-align: center" | 13 | რუი პატრისიუ <br /> ''{{lang-pt|Rui Pedro dos Santos Patrício}}'' <br /> {{fb|POR}} | [[ფაილი:Rui Patrício 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90|პენ.}} | style="text-align: center" | 09.02.2011 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EZNyeCKRcG4&t=621s Argentina vs Portugal.2-1 All Goals & Highlights HD 09/02/2011]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 14 | არიან ბექაი <br /> ''{{lang-sq|Arjan Beqaj}}'' <br /> {{fb|ALB}} | [[ფაილი:Arjan Beqaj (born 25 August 1975) — Albania NFT Goalkeeper (1998–2010).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|43}} | style="text-align: center" | 20.06.2011 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=6C4LrngqJK0&t=3237s Amistoso Argentina 4 vs Albania 0]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 15 | [[კლაუდიო ბრავო]] <br /> ''{{lang-es|Claudio Andrés Bravo Muñoz}}'' <br /> {{fb|CHI}} | [[ფაილი:Claudio Bravo Footballteam of Chile - Spain vs. Chile, 10th September 2013 (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|25}} <br /> {{გოლი|16|პენ.}} <br /> {{გოლი|24|პენ.}} <br /> {{გოლი|33}} | style="text-align: center" | 07.10.2011 <br /> 24.03.2017 <br /> 03.06.2021 <br /> 14.06.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lDCx0gBw0FE&t=94s Argentina vs Chile 4-1 07/10/2011]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|16|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=YOLqwvaDYoQ&t=1363s Argentina vs Chile - Clasificatorias Rusia 2018]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|24|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_rpu8o1drMY&t=195s Argentina vs Chile 1 : 1 All Gоal & Hіghlіght 4-June-2021]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=SDrGeb6TfOU&t=64s Hіghlіghts Argentina 1 - 1 Chile | Copa América 2021 | 14-06-21]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 16 | [[დავიდ ოსპინა]] <br /> ''{{lang-es|David Ospina Ramírez}}'' <br /> {{fb|COL}} | [[ფაილი:Policía de Infancia y Adolescencia - David Ospina (cropped).jpeg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} <br /> {{გოლი|10}} | style="text-align: center" | 15.11.2011 <br /> 15.11.2016 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vbtfkEvAC2Y&t=67s Argentina 2-1 Colombia (World Cup qual) 15 11 2011]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=8azj3mHScqM&t=753s Argentina vs. Colombia | Russia 2018 | FIFA WC Qualifier (15-11-2016)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 17 | [[დიეგო ბენალიო]] <br /> ''{{lang-it|Diego Orlando Benaglio}}'' <br /> {{fb|SUI}} | [[ფაილი:Diego Benaglio (2021).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|20}} | style="text-align: center" | 29.02.2012 | | <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=6s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 18 | მარკო ვიოლფლი <br /> ''{{lang-de|Marco Wölfli}}'' <br /> {{fb|SUI}} | [[ფაილი:Marco Wölfli.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|88||90+3|პენ.}} | style="text-align: center" | 29.02.2012 | | <ref>{{გოლი|88}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=117s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref><br /><ref>{{გოლი|90+3|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=221s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 19 | ალექსანდერ დომინგესი <br /> ''{{lang-es|Alexander Domínguez Carabalí}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:Ecuador tren2015 (1).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|31}} <br /> {{გოლი|13|პენ.}} | style="text-align: center" | 02.06.2012 <br /> 08.10.2020 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Ni01DvAnavY&t=211s Argentina 4 Ecuador 0 Eliminatorias Brasil 2012 All Goals & Full Highlights]</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nitK-gehQHg&t=50s Argentina vs Ecuador 1-0 Gоals & Extеndеd Hіghlіghts - Oct 8 - 2020]</ref> |- ! style="text-align: center" | 20 | რაფაელ კაბრალი <br /> ''{{lang-pt|Rafael Cabral Barbosa}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:Naples vs Barcelone - Genève - aout 2014 - Rafael Cabral.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|31||34||84}} | style="text-align: center" | 09.06.2012 | | |- ! style="text-align: center" | 21 | [[მარკ-ანდრე ტერ შტეგენი]] <br /> ''{{lang-de|Marc-André ter Stegen}}'' <br /> {{fb|GER}} | [[ფაილი:Marc-André ter Stegen (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|52}} | style="text-align: center" | 15.08.2012 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=WKlsZYxcmfc&t=394s Germany 1–3 Argentina | All Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 22 | ხუსტო ვილიარი <br /> ''{{lang-es|Justo Wilmar Villar Viveros}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:NDEPENDIENTE vs COLO COLO (12).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|64}} | style="text-align: center" | 07.09.2012 | | <ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VBl7oV6FdVg&t=256s Resumen de Argentina 3 - Paraguay 1 (FULL HD)]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 23 | ფერნანდო მუსლერა <br /> ''{{lang-es|Néstor Fernando Muslera Micol}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Fernando Muslera 2012.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|65||79}} <br /> {{გოლი|43}} <br /> {{გოლი|38}} | style="text-align: center" | 12.10.2012 <br /> 02.09.2016 <br /> 10.10.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iK7PnHHxajI QWC 2014 Argentina vs. Uruguay 3-0 (12.10.2012)]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=HGCd5rbp0EQ&t=2739s Argentina vs. Uruguay | Russia 2018 | FIFA World Cup Qualifier (2-9-2016)]</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=bEeR7tbNGT0&t=3302s Argentina v. Uruguay - Qualifiers FIFA World Cup Qatar 2022]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 24 | მიგელ პინტო <br /> ''{{lang-es|Miguel Ángel Pinto Jerez}}'' <br /> {{fb|CHI}} | [[ფაილი:Palestino - O'Higgins 20190405 19.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|28}} | style="text-align: center" | 16.10.2012 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=JGnC3Ip5en8&t=212s Chile vs Argentina Eliminatorias 2014 16 10 2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 25 | დანი ერნანდესი <br /> ''{{lang-es|Daniel Hernández Santos}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:Danihernandez.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|45|პენ.}} <br /> {{გოლი|60}} | style="text-align: center" | 22.03.2013 <br /> 18.06.2016 | | <ref>{{გოლი|45|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NdDCs-9LkHk&t=26s 2013 (March 22) Argentina 3-Venezuela 0 (World Cup Qualifier)]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|60}} / [https://www.youtube.com/watch?v=gF-36qo_7zE&t=4910s Argentina v. Venezuela - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 26 | რიკარდო ხერესი <br /> ''{{lang-es|Ricardo Antonio Jérez Figueroa}}'' <br /> {{fb|GUA}} | [[ფაილი:Ricardo-Jerez-II-2013-02-06.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|15||40|პენ.|49}} | style="text-align: center" | 14.06.2013 | | <ref>Guatemala 0–4 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2013/06/14/world/friendlies/guatemala/argentina/1468950/ Estadio Nacional Mateo Flores]. ''Soccerway''</ref><ref>{{გოლი|15}} / [https://www.youtube.com/watch?v=WGPoyJ7AX60&t=128s Guatemala 0 - 4 Argentina | Amistoso - 14/06/13]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|40|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vyQddjEpreY&t=208s Guatemala 0 Argentina 4 | Amistoso Internacional (14/6/2013)]</ref><ref>{{გოლი|49}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vyQddjEpreY&t=279s Guatemala 0 Argentina 4 | Amistoso Internacional (14/6/2013)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 27 | გატიტო ფერნანდესი <br /> ''{{lang-es|Roberto Júnior Fernández Torres}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:Gatito Fernández (Cerro Porteño).png|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12|პენ.|53|პენ.}} <br /> {{გოლი|57|პენ.}} | style="text-align: center" | 10.09.2013 <br /> 19.06.2019 | | <ref>{{გოლი|12|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=267s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - Fecha 16]</ref><ref>{{გოლი|53|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=979s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - Fecha 16]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|57|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=On2b3v4uj_I&t=5304s Argentina v. Paraguay - Copa America Brazil 2019]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 28 | ვიდ ბელეცი <br /> ''{{lang-sl|Vid Belec}}'' <br /> {{fb|SVN}} | [[ფაილი:Vid Belec (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|76}} | style="text-align: center" | 07.06.2014 | | <ref>Argentina 2–0 Slovenia / [https://int.soccerway.com/matches/2014/06/07/world/friendlies/argentina/slovenia/1630386/ Estadio Único Diego Armando Maradona (La Plata)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 29 | ასმირ ბეგოვიჩი <br /> ''{{lang-bs|Asmir Begović}}'' <br /> {{fb|BIH}} | [[ფაილი:20150331 2024 AUT BIH 2110.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|65}} | style="text-align: center" | 15.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kXIipC8hBOU&t=539s Argentina 2 x 1 Bosnia Herzegovina · 2014 World Cup Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 30 | ალირეზა ჰაღიღი <br /> ''{{lang-fa|علیرضا حقیقی}}'' <br /> {{fb|IRN}} | [[ფაილი:Iran vs. Montenegro 2014-05-26 (064).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+1}} | style="text-align: center" | 21.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EM8SuYBjjEY&t=739s Argentina 1 x 0 Iran · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 31 | ვინსენტ ენიეამა <br /> ''{{lang-en|Vincent Enyeama}}'' <br /> {{fb|NGA}} | [[ფაილი:Krasnodar-Lille (15).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|3||45+1}} | style="text-align: center" | 25.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9HpYZ5REbFc&t=148s Nigeria 2 x 3 Argentina · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 32 | იპ ჰუნფაი <br /> ''{{lang-en|Yapp Hung Fai}}'' <br /> {{fb|HKG}} | [[ფაილი:Yapp Hung Fai.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|66||84}} | style="text-align: center" | 14.10.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=64u_Q_fJi8c&t=55s Hong Kong 0 – 7 Argentina - Friendly - 14.10.2014]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 33 | ლოვრე კალინიჩი <br /> ''{{lang-hr|Lovre Kalinić}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Lovre Kalinić in 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|57|პენ.}} | style="text-align: center" | 12.11.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Su6Go8mTXUk&t=175s NLB Video Gol Argentina vs Kroasia 2-1 Friendly Match 12 November 2014]</ref> |- ! style="text-align: center" | 34 | ანტონი სილვა <br /> ''{{lang-es|Antony Domingo Silva Cano}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:Antony Silva France 2 juin 2017.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|36|პენ.}} | style="text-align: center" | 13.06.2015 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=zLQ2xwVclCU&t=439s Lionel Messi vs Paraguay (Copa America 2015) HD 720p (13/06/2015)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 35 | დანიელ ვაკა <br /> ''{{lang-es|Daniel Vaca Tasca}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Ecuador-Bolivia 2015 (16) - копия.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|67||75}} | style="text-align: center" | 04.09.2015 | | <ref>{{გოლი|67}} / [https://www.youtube.com/watch?v=6AaNIQaEp-U&t=5207s Argentina vs. Bolivia | Friendly | 4-9-2015]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|75}} / [https://www.youtube.com/watch?v=6AaNIQaEp-U&t=5725s Argentina vs. Bolivia | Friendly | 4-9-2015]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 36 | მოისეს მუნიოსი <br /> ''{{lang-es|Moisés Alberto Muñoz Rodríguez}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:America Mexico 2016 (1).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|89}} | style="text-align: center" | 08.09.2015 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nnsuinluFpw&t=229s Mexico vs Argentina 2-2 Resumen Goles Completo Partido Amistoso 2015]</ref> |- ! style="text-align: center" | 37 | კარლოს ლამპე <br /> ''{{lang-es|Carlos Emilio Lampe Porras}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Colo Colo - Huachipato, 2018-03-03 - Carlos Lampe - 03.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|30|პენ.}} <br /> {{გოლი|30|პენ.|42}} <br /> {{გოლი|14||64||88}} | style="text-align: center" | 29.03.2016 <br /> 28.06.2021 <br /> 09.09.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=U6cpJGB6W2I&t=1986s Argentina vs. Bolivia | Russia 2018 | FIFA World Cup Qualifier (29-3-2016)]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|30|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=r6MZZsQRAL4&t=2043s Argentina vs Bolivia Full Match]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|42}} / [https://www.youtube.com/watch?v=r6MZZsQRAL4&t=2583s Argentina vs Bolivia Full Match]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|14}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=1630s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=5443s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|88}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=6889s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 38 | ხაიმე პენედო <br /> ''{{lang-es|Jaime Manuel Penedo Cano}}'' <br /> {{fb|PAN}} | [[ფაილი:Jaime Penedo1 (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|68||78||87}} | style="text-align: center" | 10.06.2016 | | <ref>{{გოლი|68}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|78}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|87}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 39 | ბრედ გუზანი <br /> ''{{lang-en|Bradley Edwin «Brad» Guzan}}'' <br /> {{fb|USA}} | [[ფაილი:Brad Guzan vs Belgium 1.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|32}} | style="text-align: center" | 21.06.2016 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aFU1CbP8V_E&t=2034s Copa America Centenario - USA vs Argentina - June 21, 2016 - Semi Finals]</ref> |- ! style="text-align: center" | 40 | მაქსიმო ბანგერა <br /> ''{{lang-es|Máximo Orlando Banguera Valdivieso}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:Banguera Barcelona-Deportivo Cuenca (15613464830).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12||20||62}} | style="text-align: center" | 10.10.2017 | | <ref>{{გოლი|12}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=103s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=179s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|62}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=288s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 41 | ჯონი პლასიდი <br /> ''{{lang-en|Johny Placide}}'' <br /> {{fb|HAI}} | [[ფაილი:Johny Placide in Tsarsko selo.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|17|პენ.|58||66}} | style="text-align: center" | 30.05.2018 | | <ref>{{გოლი|17|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=dh2ZJEptrcY&t=40s Goles Argentina 4-0 Haití]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|58}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vlq9WlvT4_E&t=373s Lionel Messi vs Haiti (Friendly) 30/05/2018 HD 1080i by SH10]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|66}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vlq9WlvT4_E&t=439s Lionel Messi vs Haiti (Friendly) 30/05/2018 HD 1080i by SH10]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 42 | ფრენსის უზოჰო <br /> ''{{lang-en|Francis Odinaka Uzoho}}'' <br /> {{fb|NGA}} | [[ფაილი:Francis Uzoho.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|14}} | style="text-align: center" | 26.06.2018 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=dvpth1kNgmY&t=133s Argentina vs Nigeria World Cup 26 June 2018 Highlights HD]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 43 | ხუსტო ლორენტე <br /> ''{{lang-es|Justo Lorente Collado}}'' <br /> {{fb|NCA}} | [[ფაილი:Nicaragua vs Surinam 1-0 (10).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|37||38}} | style="text-align: center" | 07.06.2019 | | <ref>{{გოლი|37}} / [https://www.youtube.com/watch?v=GBT5r4rzUws&t=3516s Argentina vs Nicaragua 2019 Full Match]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|38}} / [https://www.youtube.com/watch?v=GBT5r4rzUws&t=3627s Argentina vs Nicaragua 2019 Full Match]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 44 | [[ალისონ ბეკერი]] <br /> ''{{lang-pt|Alisson Ramses Becker}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:20180610 FIFA Friendly Match Austria vs. Brazil 850 1625.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|14}} | style="text-align: center" | 15.11.2019 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kDbm9b0lcHc&t=168s Brаzil vs Argеntinа 0-1 - Highlights & Goals Resumen & Goles 2019 HD HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 45 | მარტინ კამპანია <br /> ''{{lang-es|Martín Nicolás Campaña Delgado}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Urug tren (4) - копия.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+2|პენ.}} | style="text-align: center" | 18.11.2019 | | <ref>{{გოლი|90+2|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VUYPGgsyZhA&t=834s Lionel Messi vs Uruguay | Friendly 2019 HD 1080i]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 46 | ერნან გალინდესი <br /> ''{{lang-es|Hernán Ismael Galíndez}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:HERNÁN GALÍNDEZ.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+3}}<br />{{გოლი|78}} | style="text-align: center" | 04.07.2021<br />07.09.2023 | | <ref>{{გოლი|90+3}} / [https://www.youtube.com/watch?v=UOnr7WnzZYU&t=6416s Argentina vs Ecuador | Full Match · Copa America 2021]. ''youtube''</ref><br /><ref>{{გოლი|78}} / [https://www.youtube.com/watch?v=LcExvg2Rp4A&t=406s&ab_channel=CONMEBOL Argentina vs Ecuador 1-0 | Resumen]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 47 | ვილკერ ფარინიესი <br /> ''{{lang-es|Wuilker Faríñez Aray}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:RC Lens - FC Metz (14-03-2021) 75.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|82}} | style="text-align: center" | 25.03.2022 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=15C93b2cdqw&t=447s Argentina vs Venezuela | 3-0 | Resumen All Goals Highlights 26/03/2022]</ref> |- ! style="text-align: center" | 48 | მატვეი იგონენი <br /> ''{{lang-et|Matvei Igonen}}'' <br /> {{fb|EST}} | [[ფაილი:Matvei Igonen (born 2 October 1996) — Estonia NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|9|პენ.|45||47||71||76}} | style="text-align: center" | 05.06.2022 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kMo1HF1k1mE Lionel Messi 5 Goals Vs Estonia Reaction]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 49 | [[ლუის ლოპეს ფერნანდესი]] <br /> ''{{lang-es|Luis Aurelio López Fernández}}'' <br /> {{fb|HON}} | [[ფაილი:Luis Aurelio López Fernández.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|45+2|პენ.|69}} | style="text-align: center" | 24.09.2022 | | <ref>{{გოლი|45+2|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NXIEw-NxTCE&t=219s Argentina 3-0 Honduras | Amistoso Internacional]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|69}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NXIEw-NxTCE&t=297s Argentina 3-0 Honduras | Amistoso Internacional]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.espn.in/football/match/_/gameId/652247 Messi double as Argentina beat Honduras in Miami]. ''espn.in''</ref> |- ! style="text-align: center" | 50 | ანდრე ბლეიკი <br /> ''{{lang-en|Andre Jason Blake}}'' <br /> {{fb|JAM}} | [[ფაილი:Andre Blake - Philadelphia Union (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|86||89}} | style="text-align: center" | 29.09.2022 | | <ref>{{გოლი|86}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aKqe4eVMy6E&t=5741s Argentina vs Jamaica · Full Match · International Friendly 2022]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|89}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aKqe4eVMy6E&t=5924s Argentina vs Jamaica · Full Match · International Friendly 2022]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 51 | ხალიდ ეისა <br /> ''{{lang-ar|خالد عيسى}}'' <br /> {{fb|UAE}} | [[ფაილი:Khalid Eisa 20191401.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|44}} | style="text-align: center" | 16.11.2022 | | <ref>{{გოლი|44}} / [https://www.youtube.com/watch?v=25YO-K0Cv68&t=365s Argentina VS Emiratos Árabes]. ''MundoBocaTV''</ref><ref>UAE 0–5 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2022/11/16/world/friendlies/united-arab-emirates/argentina/3958140/ Mohammed Bin Zayed Stadium]. ''soccerway''</ref> |- ! style="text-align: center" | 52 | მუჰამედ ალ-უვაისი <br /> ''{{lang-ar|محمد العويس}}'' <br /> {{fb|KSA}} | [[ფაილი:Mohammed Al-Owais 2018.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|10|პენ.}} | style="text-align: center" | 22.11.2022 | | <ref>{{გოლი|10|პენ.}} / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235461 Argentina 1–2 Saudi Arabia]. ''fifa.com''</ref> |- ! style="text-align: center" | 53 | [[გილიერმო ოჩოა]] <br /> ''{{lang-es|Francisco Guillermo Ochoa Magaña}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:Mex-Kor (1) (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|64}} | style="text-align: center" | 26.11.2022 | | <ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VahYNqWm8W4&t=432s Argentina vs Mexico 2-0 − All Gоals]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 54 | მეთიუ რაიანი <br /> ''{{lang-en|Mathew David Ryan}}'' <br /> {{fb|AUS}} | [[ფაილი:20180601 FIFA Friendly Match Czech Republic vs. Australia Matthew Ryan 850 0230.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|35}} <br /> {{გოლი|2}} | style="text-align: center" | 03.12.2022 <br /> 15.06.2023 | | <ref>{{გოლი|35}} / [https://www.youtube.com/watch?v=KvSiRNO1BTY&t=8s Messi magic! | Argentina v Australia | Round of 16 | FIFA WC Qatar 2022]</ref><br /><ref>{{გოლი|2}} / [https://www.youtube.com/watch?v=jJhA5rJ7K_w&t=66s Argentina vs Australia 2-0 Hіghlіghts & All Goals 2023 Messi Goal]</ref> |- ! style="text-align: center" | 55 | ანდრის ნოპერტი <br /> ''{{lang-nl|Andries Noppert}}'' <br /> {{fb|NED}} | [[ფაილი:Andries Noppert (born 7 April 1994) — Netherlands NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|73|პენ.}} | style="text-align: center" | 09.12.2022 | | <ref>{{გოლი|73|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=98oXq3yLtCo&t=326s Argentina vs Netherlands 2-2 Penalty 4-3 All Goal FIFA WC 2022]</ref><ref>Netherlands 2 (3-4) 2 Argentina / [https://www.besoccer.com/match/seleccion-holanda/seleccion-argentina/2022688422/lineups Lineups] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221210220053/https://www.besoccer.com/match/seleccion-holanda/seleccion-argentina/2022688422/lineups |date=2022-12-10 }}. ''BeSoccer''</ref> |- ! style="text-align: center" | 56 | დომინიკ ლივაკოვიჩი <br /> ''{{lang-hr|Dominik Livaković}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Dominik Livaković 2021.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|34|პენ.}} | style="text-align: center" | 13.12.2022 | | <ref>{{გოლი|34|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=dr3wqHqs6UA&t=164s Argentina vs Croatia 3-0 .. Full Match All Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 57 | [[უგო ლორისი]] <br /> ''{{lang-fr|Hugo Lloris}}'' <br /> {{fb|FRA}} | [[ფაილი:2020-03-10 Fußball, Männer, UEFA Champions League Achtelfinale, RB Leipzig - Tottenham Hotspur 1DX 3687 by Stepro (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|23|პენ.|108}} | style="text-align: center" | 18.12.2022 | | <ref>{{გოლი|23|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=zhEWqfP6V_w&t=10s The greatest final ever?! | Argentina v France]</ref><ref>{{გოლი|108}} / [https://www.youtube.com/watch?v=zhEWqfP6V_w&t=61s The greatest final ever?! | Argentina v France]</ref> |- ! style="text-align: center" | 58 | ხოსე კარლოს გერა <br /> ''{{lang-es|José Carlos Guerra}}'' <br /> {{fb|Panama}} | | style="text-align: center" | {{გოლი|89}} | style="text-align: center" | 23.03.2023 | | <ref>{{გოლი|89}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VogTPu2XrCk&t=70s Argentina 2-0 Panamá: Resumen del partido]</ref> |- ! style="text-align: center" | 59 | ელოი ვიქტორ რომი <br /> ''{{lang-nl|Eloy Victor Room}}'' <br /> {{fb|Curacao}} | [[ფაილი:Room Eloy Columbus Crew SC Meet the Team 2019.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|20||33||37}} | style="text-align: center" | 28.03.2023 | | <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k Argentina vs Curacao]</ref><ref>{{გოლი|33}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k&t=38s Argentina vs Curacao]</ref><ref>{{გოლი|37}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k&t=66s Argentina vs Curacao]</ref> |- ! style="text-align: center" | 60 | პედრო გალიესე <br /> ''{{lang-es|Pedro David Gallese Quiroz}}'' <br /> {{fb|PER}} | [[ფაილი:Palestino - Alianza Lima 20190204 01.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|32||42}} | style="text-align: center" | 18.10.2023 | | <ref>{{გოლი|32}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_jICVrlX8h8&t=180s&ab_channel=CONMEBOL Peru vs. Argentina]</ref><ref>{{გოლი|42}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_jICVrlX8h8&t=307s&ab_channel=CONMEBOL Peru vs. Argentina]</ref> |- ! style="text-align: center" | 61 | ნიკოლას ჯორჯ ჰაგენ გოდოი <br /> ''{{lang-es|Nicholas George Hagen Godoy}}'' <br /> {{fb|GUA}} | [[ფაილი:Nicholas Hagen in 2019.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12||77}} | style="text-align: center" | 15.06.2024 | | <ref>{{გოლი|12}} / [https://www.youtube.com/watch?v=QtjNdKPb_kE&t=79s Argentina 4-1 Guatemala]</ref><ref>{{გოლი|77}} / [https://www.youtube.com/watch?v=QtjNdKPb_kE&t=676s Argentina 4-1 Guatemala]</ref> |- ! style="text-align: center" | 62 | მაქსიმ კრეპო <br /> ''{{lang-fr|Maxime Crépeau}}'' <br /> {{fb|CAN}} | [[ფაილი:Maxime Crépeau, FC Cincinnati vs Ottawa Fury, 30 June 2018 (29180853357) (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|51}} | style="text-align: center" | 10.07.2024 | | <ref>{{გოლი|51}} / [https://www.youtube.com/watch?v=olFD70ssJ58&t=122s Argentina 2-0 Canadá | Copa América 2024]</ref> |- ! style="text-align: center" | 63 | გილიერმო ვისკარა <br /> ''{{lang-es|Guillermo Viscarra Bruckner}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Guillermo "Billy" Viscarra.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|19||84||86}} | style="text-align: center" | 15.10.2024 | | <ref>{{გოლი|19}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=81s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref><ref>{{გოლი|84}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=520s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref><ref>{{გოლი|86}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=565s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref> |- ! style="text-align: center" | 64 | რაფაელ რომო <br /> ''{{lang-es|Rafael Enrique Romo Pérez}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:USAvVEN 2019-06-09 - Rafael Romo (51170339541) (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|39||80}} | style="text-align: center" | 04.09.2025 | | <ref>{{გოლი|39}} / [https://www.youtube.com/watch?v=D6sgXdSkCn4&t=177s Argentina 3–0 Venezuela | Resumen | Eliminatorias Sudamericanas]</ref><ref>{{გოლი|80}} / [https://www.youtube.com/watch?v=D6sgXdSkCn4&t=494s Argentina 3–0 Venezuela | Resumen | Eliminatorias Sudamericanas]</ref> |- ! style="text-align: center" | 65 | უგო მარკეში <br /> ''{{lang-pt|Hugo Marques}}'' <br /> {{fb|ANG}} | | style="text-align: center" | {{გოლი|82}} | style="text-align: center" | 14.11.2025 | | <ref>{{გოლი|82}} / [https://www.youtube.com/watch?v=U4HQjDSVLxw&t=631s Argentina vs Angola 2-0 - All Goals]</ref> |} ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://messi.com/en/ ლიონელ მესის ოფიციალური საიტი] · [https://www.messistats.com/en MessiStats] * [https://www.rsssf.org/tablesw/wyc05.html World Youth Cup (U-20) 2005 (Netherlands)] * [https://web.archive.org/web/20111220071319/http://www.fifa.com/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/05/41/wyc_05_nether_tr_174.pdf FIFA World Youth Championship Netherlands 2005 Technical Report] * [https://www.thesoccerworldcups.com/players/lionel_messi.php Lionel Messi in the World Cups] * [https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_most_games.php Argentina Players with the Most Games Played in The World Cup] * [https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/lionel-messi-argentina-records-international-football-world-cup-qualifying The international football records Messi owns and is chasing] {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | სოციალური ქსელები |- ! scope=row |[https://instagram.com/leomessi/ Instagram] · [https://www.facebook.com/LeoMessi Facebook] · [https://x.com/fundacionmessi X] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | თემატური საიტები |- ! scope=row |[https://www.11v11.com/players/lionel-messi-42223/ AFS] · [https://resultados.as.com/resultados/ficha/deportista/messi/15167 AS.com] · [https://bdfa.com.ar/jugadores-34986.html BDFA] · [https://www.bdfutbol.com/en/j/j1753.html BDFutbol] · [https://global.espn.com/football/player/_/id/45843 ESPNFC.com] · [https://fbref.com/en/players/d70ce98e/ FBref.com] · [https://web.archive.org/web/20150629095408/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=229397/index.html FIFA.com] · [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/10973 FootballDatabase.eu] · [https://footballfacts.ru/person/53159 FootballFacts.ru] · [https://www.kicker.de/lionel-messi/spieler Kicker.de] · [https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur21740.html L’Équipe] · [https://web.archive.org/web/20220522193757/https://www.ligue1.fr/joueur?id=lionel-andres-messi-cuccittini League 1] · [https://www.national-football-teams.com/player/12066.html National Football Teams.com] · [https://www.olympedia.org/athletes/111386 Olympedia] · [https://olympics.com/en/athletes/lionel-messi Olympics.com] · [https://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=39850 Soccerbase] · [http://int.soccerway.com/players/lionel-andres-messi/119/ Soccerway] · [https://news.sportbox.ru/Vidy_sporta/Futbol/Lioneli-Messi-Futbol-24061987 Sportbox.ru] · [https://www.thefinalball.com/player.php?id=10592 playmarkerstats.com] · [https://www.transfermarkt.com/lionel-messi/profil/spieler/28003 Transfermarkt] · [https://www.worldfootball.net/player_summary/lionel-messi/ WorldFootball.net] · [https://www.allmovie.com/artist/p815708 AllMovie] · [https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=691614.html AlloCiné] · [https://www.csfd.cz/tvurce/207495 ČSFD] · [http://messi.starplayerstats.com/en/goals/91/0/all/1/0/0/t/all/all/0/0/0 Messi.StarPlayerStats.com] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |[https://www.tcdb.com/Person.cfm/pid/24855/ TCDb] · [https://youtube.com/channel/UCmkNr8WQC7zAC5TnYDI0wQw YouTube] · [https://www.youtube.com/watch?v=YKQluZU2Flg&t=184s USA vs Argentina | Copa America 2016] · [https://www.youtube.com/watch?v=qEuv2Y9GutE Mundo Maldini] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ფოტო |- ! scope=row |[https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Lionel_Messi_in_art Lionel Messi in art] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | მედია |- ! scope=row |[https://www.mediotiempo.com/futbol/copa-america/afa-rinde-homenaje-messi-kun-aguero-record-partidos MedioTiempo] |} ==კომენტარები== {{Reflist|group=კომ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:ლიონელ მესი]] [[კატეგორია:საფეხბურთო რეკორდები]] eahgvam282xy0p6dab1oibrgiz5sflb 5426802 5426800 2026-07-04T01:58:49Z Arkaitz1974 85446 5426802 wikitext text/x-wiki [[File:Rus-Arg 2017 (16).jpg|thumb|203 მატჩი და 124 გოლი<ref>[https://messi.com/en/#argentina Messi international stats]. ''messi.com''.</ref>]] [[ლიონელ მესი]] — ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში]] ჩატარებული მატჩებისა და გატანილი ბურთების რაოდენობის მიხედვით — [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|თავისი ქვეყნის ეროვნული გუნდის]] ღირსებას [[2005]] წლიდან იცავს. მას შემდეგ მან 2026 წლის 3 ივლისის მონაცემებით [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|„ალბისელესტეს“]] შემადგენლობაში 203 მატჩი ჩაატარა და 124 ბურთი გაიტანა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/messi-intlg.html Lionel Andrés Messi - Century of International Appearances]. ''rsssf.com''</ref><ref>[https://www.ole.com.ar/messi/todos-goles-messi-seleccion-argentina-golazo-venezuela_0_4hIJe61kLX.html 114 goles de Lionel Messi con la Selección Argentina]</ref><ref>[https://m.allfootballapp.com/news/EPL/%E2%9A%BD109-goals-Messi-becomes-second-highest-international-goalscorer/3428470 109 goals! Messi becomes second highest international goalscorer]</ref><ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/lionel-messi-becomes-second-highest-international-goalscorer-cristiano-ronaldo-ali-daei-canada-vs-argentina-copa-america-2024/article68333641.ece Messi takes his tally to 109 international goals.]</ref><ref>[https://www.ole.com.ar/messi/messi-goles-seleccion-argentina_0_PRzdKAJdNV.html 109 goles de Lionel Messi en la Selección Mayor de Argentina]</ref> მესი ეროვნულ ნაკრებში პირველად ხოსე პეკერმანმა მიიწვია, რომელიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|„ალბისელესტეს“]] 2004 წლის ოქტომბრიდან 2006 წლის ივნისის ჩათვლით ედგა სათავეში. მან ამ პოსტზე ცნობილი არგენტინელი ფეხბურთის სპეციალისტი მარსელო ბიელსა შეცვალა. პეკერმანის ხელმძღვანელობით არგენტინელებმა 27 შეხვედრა გამართეს, რომელთაგან 14 მოიგეს, 6 დათმეს და 7 ფრედ დაამთავრეს. მესის დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2005 წლის [[17 აგვისტო]]ს საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში [[უნგრეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უნგრეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ შედგა. მატჩი [[ბუდაპეშტი]]ს ფერენც პუშკაშის სტადიონზე გაიმართა და მას 27 ათასამდე მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: ლეო ფრანკო, რობერტო აიალა, გაბრიელ ჰაინცე, ლუკას ბერნარდი, ანდრეს დ'ალესანდრო,<ref group="კომ.">შეხვედრის 90-ე წუთზე ანდრეს დ'ალესანდრო მარიო სანტანამ შეცვალა.</ref> [[ლუჩო გონსალესი]],<ref group="კომ.">მატჩის 82-ე წუთზე [[ლუჩო გონსალესი]]ს ნაცვლად [[პაბლო საბალეტა]].</ref> [[მაქსი როდრიგესი]], ლიონელ სკალონი, ხუან პაბლო სორინი, [[ერნან კრესპო]], [[ლისანდრო ლოპესი]]. მესი შეხვედრის 64-ე წუთზე ლისანდრო ლოპესის ნაცვლად შემოვიდა მოედანზე, თუმცა თამაშში ჩართვიდან ნახევარ წუთში მეტოქესთან ორთაბრძოლისას წესების დარღვევისთვის შეხვედრის მსაჯისგან წითელი ბარათი მიიღო და მინდორი დატოვა.<ref group="კომ.">ფეხბურთის სპეციალისტების დიდი უმრავლესობის აზრით მსაჯის ასეთი გადაწყვეტილება არ იყო მართებული და არ გამომდინარეობდა სათამაშო ეპიზოდის ობიექტური და სამართლიანი შეფასებიდან.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=QCFQJdwNuNQ Lionel Messi red card vs Hungary]. ''youtube''</ref> შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 2–1 დამთავრდა.<ref>Hungary 1–2 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2005/08/17/world/friendlies/hungary/argentina/361846/ Puskás Ferenc Stadion (Budapest)]. ''soccerway''</ref> თავისი პირველი სანაკრებო გოლი 2006 წლის 1 მარტს საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მეკარე სტიპე პლეტიკოსას კარში მატჩის მეექვსე წუთზე გაიტანა. შეხვედრა [[ბაზელი]]ს „[[სანქტ-იაკობ პარკი]]ს“ სტადიონზე გაიმართა და მას 13 138 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, ნიკოლას ბურდისო, ვალტერ სამუელი, ფაბრისიო კოლოჩინი,<ref group="კომ.">შეხვედრის მე-60-ე წუთზე ფაბრისიო კოლოჩინი [[ლუჩო გონსალესი|ლუჩო გონსალესმა]] შეცვალა.</ref> [[მარტინ დემიკელისი]], ესტებან კამბიასო, ლეონარდო პონსიო, ხუან რომან რიკელმე, ლიონელ მესი, [[ერნან კრესპო]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 75-ე წუთზე [[ერნან კრესპო]]ს ნაცვლად [[დიეგო მილიტო]].</ref> [[კარლოს ტევესი]].<ref group="კომ.">მატჩის 68-ე წუთზე [[კარლოს ტევესი]]ს ნაცვლად თამაშში ჩაერთო პაბლო აიმარი.</ref> შეხვედრა ხორვატებმა 3–2 მოიგეს.<ref>Croatia 3–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/croatia-v-argentina-01-march-2006-273291/ St. Jakob-Park, Basel]. ''11v11.com''</ref> [[2006]] წლის 16 ივნისს სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნული ნაკრების<ref group="კომ.">სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები ({{lang-sr|Фудбалска репрезентација Србије и Црне Горе|Fudbalska reprezentacija Srbije i Crne Gore}}) — აღნიშნული ეროვნული გუნდი 2003–2006 წლებში ამ სახელწოდებით ასპარეზობდა საფეხბურთო ტურნირებზე. 2006 წლიდან სერბეთის ეროვნული ნაკრები და მონტენეგროს ეროვნული ნაკრები დამოუკიდებლად განაგრძობენ ასპარეზობას.</ref>კარში გატანილი ბურთის წყალობით, მესი გახდა არგენტინის ეროვნული ნაკრების ისტორიაში ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] გოლის გატანა შეძლო 18 წლის და 357 დღის ასაკში.<ref>[http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/world_cup_2006/4853028.stm Argentina 6-0 Serbia & Montenegro]. ''BBC Sport''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=ZtjaRHYOjy8&t=158s Lionel Messi vs Serbia & Montenegro (World Cup 2006)]. ''youtube''</ref> 1996 წლიდან 2016 წლამდე მეტოქეთა კარში გატანილი 54 ბურთით — არგენტინის ნაკრების ყველა დროის ბომბარდირის წოდებას [[გაბრიელ ბატისტუტა]] ფლობდა. 2016 წლის 21 ივნისს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] გამართულ [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ნახევარფინალში ლიონელ მესის მიერ [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასპინძელთა ეროვნული გუნდის]] კარში გატანილი ბურთით მან ოცი წლის განმავლობაში მოქმედი [[გაბრიელ ბატისტუტა|ბატისტუტას]] რეკორდი გააუმჯობესა და არგენტინის ეროვნული გუნდის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.<ref>{{Cite web |url=https://nesn.com/2016/06/lionel-messi-scores-argentina-record-tying-goal-in-copa-america-2016/ |title=Lionel Messi Scores Argentina Record-Tying Goal In Copa America 2016 |access-date=2022-07-09 |archive-date=2022-05-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220524044437/https://nesn.com/2016/06/lionel-messi-scores-argentina-record-tying-goal-in-copa-america-2016/ }}</ref><ref group="კომ.">აღნიშნული შეხვედრის 32-ე წუთზე საჯარიმო დარტყმით გატანილი ეს ბურთი იყო მატჩის რიგით მეორე, ხოლო მისი სანაკრებო გოლებიდან რიგით 55-ე გოლი.</ref><ref>[https://www.theguardian.com/football/live/2016/jun/21/copa-america-usa-argentina-semi-final-latest-score Lionel Messi scores Argentina’s second goal from a free-kick]</ref><ref>[https://www.goal.com/en-in/match/united-states-v-argentina/dxypf19tozmf3662x2txffft United States 0–4 Argentina]. ''goal.com''</ref> მესის სანაკრებო კარიერაში ეს ისტორიული მატჩი [[ჰიუსტონი]]ს ენ-არ-ჯი სტადიონზე<ref group="კომ.">ენ-არ-ჯი სტადიონი ({{lang-en|NRG Stadium}}) — მრავალფუნქციური სპორტული კომპლექსი [[ტეხასი]]ს უდიდეს ქალაქ ჰიუსტონში, გაიხსნა 2002 წლის 24 აგვისტოს.</ref> შედგა და მას 70 858 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: [[სერხიო რომერო]], რამირო ფუნეს მორი, გაბრიელ მერკადო, ნიკოლას ოტამენდი, [[მარკოს როხო]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 84-ე წუთზე [[მარკოს როხო]]ს ნაცვლად ვიქტორ კუესტა.</ref> [[ხავიერ მასკერანო]], ევერ ბანეგა, აუგუსტო ფერნანდესი,<ref group="კომ.">59-ე წუთზე აუგუსტო ფერნანდესის ნაცვლად [[ლუკას ბილია]].</ref> ლიონელ მესი, [[გონსალო იგუაინი]], ესეკიელ ლავესი.<ref group="კომ.">მატჩის 67-ე წუთზე ესეკიელ ლავესის ნაცვლად [[ერიკ ლამელა]].</ref> შეხვედრა არგენტინელთა უპირატესობით წარიმართა და მათივე გამარჯვებით — 4–0 დამთავრდა.<ref>USA 0–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-21-june-2016-319060/ NRG Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> 2021 წლის 9 სექტემბერს ბოლივიის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის მორიგ შეხვედრაში მესიმ ჰეთ-თრიკი შეასრულა და თავისი სანაკრებო გოლებიდან რიგით 77-ე, 78-ე და 79-ე ბურთი გაიტანა, რითაც 1971 წლის 11 ივლისიდან — 50 წლის განმავლობაში მოქმედი [[პელე]]ს რეკორდი მოხსნა და ისტორიაში ყველა დროის საუკეთესო სამხრეთამერიკელი სანაკრებო ბომბარდირის წოდება დაისაკუთრა.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/argentina-arg/story/4427665/argentinas-lionel-messi-breaks-brazil-legend-peles-south-american-mens-goals-record Lionel Messi breaks Brazil legend Pele's South American men's goals record]</ref> მატჩი [[ბუენოს-აირესი]]ს „ელ მონუმენტალზე“ გაიმართა და მას 17 ათასამდე მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: ხუან მუსო, ნიკოლას ოტამენდი,<ref group="კომ.">82-ე წუთზე ნიკოლას ოტამენდის ნაცვლად ლუკას მარტინესი.</ref> ხერმან პესელია, მარკოს აკუნია, როდრიგო დე პაული,<ref group="კომ.">82-ე წუთზე როდრიგო დე პაულის ნაცვლად ესეკიელ პალასიოსი.</ref> [[ანხელ დი მარია]],<ref group="კომ.">71-ე წუთზე ანხელ დი მარიას ნაცვლად ნიკოლას გონსალესი.</ref> ალეხანდრო გომესი,<ref group="კომ.">მატჩის 62-ე წუთზე ალეხანდრო გომესის ნაცვლად ხოაკინ კორეა.</ref> ლეანდრო პარედესი, ლიონელ მესი და [[ლაუტარო მარტინესი]].<ref group="კომ.">მატჩის 71-ე წუთზე ლაუტარო მარტინესის ნაცვლად ანხელ კორეა.</ref><ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-09-september-2021-371638/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> 2025 წლის 6 ივნისის მონაცემებით მესის ანგარიშზეა ცხრა სანაკრებო ჰეთ-თრიკი და ერთი პენტა-თრიკი (5 გოლი ერთ მატჩში).<ref>Argentina 5–0 Estonia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-estonia-05-june-2022-375350/ Estadio El Sadar, Pamplona]. ''11v11.com''</ref> ყველაზე მეტი ბურთი მას ბოლივიის ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გატანილი — 2015 (2), 2016 (1), 2021 (5), 2024 (3). საერთო ჯამში ბოლივიელთა კარის აღება მან 11-ჯერ შეძლო. ==მატჩები და გოლები== ===არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში=== {| width="990" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | წყარო ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |1||17.08.2005||[[ბუდაპეშტი]]||align=right|{{fb-rt|HUN}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||ამხანაგური||<ref>Hungary 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/hungary-v-argentina-17-august-2005-254793/ Ferenc Puskás Stadium, Budapest]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |2||03.09.2005||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|80}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-03-september-2005-254962/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |3||09.10.2005||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-09-october-2005-255028/ River Plate, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |4||12.10.2005||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-12-october-2005-255126/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |5||16.11.2005||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|QAT}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|81}}||ამხანაგური||<ref>Qatar 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/qatar-v-argentina-16-november-2005-273290/ International Friendly, Played in Doha]. ''11v11.com''</ref><ref>Qatar 0–3 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2005/11/16/world/friendlies/qatar/argentina/361922/ Jassim Bin Hamad Stadium (Doha)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |6||01.03.2006||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|CRO}}||bgcolor=Moccasin|3–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|6}}|| ||ამხანაგური||<ref>Croatia 3–2 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/03/01/world/friendlies/croatia/argentina/361556/ St. Jakob-Park (Basel)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |7||30.05.2006||[[სალერნო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|ANG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|68}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Angola / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-angola-30-may-2006-273785/ Stadio Arechi, Salerno]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 2–0 Angola / [https://int.soccerway.com/matches/2006/05/30/world/friendlies/argentina/angola/361644/ Stadio Arechi (Salerno)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |8||16.06.2006||[[გელზენკირხენი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|Serbia and Montenegro}}||{{გოლი|88}}||{{შეცვლაზე შესვლა|75}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#არგენტინა vs სერბეთი და მონტენეგრო|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Argentina 6–0 Serbia and Montenegro / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-serbia-and-montenegro-16-june-2006-273730/ Veltins-Arena, Gelsenkirchen]</ref>|| |- ! scope=row |9||21.06.2006||[[ფრანკფურტი]]||align=right|{{fb-rt|NED}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|70}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#ნიდერლანდები vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Netherlands 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/netherlands-v-argentina-21-june-2006-273746/ Commerzbank Arena, Frankfurt]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |10||24.06.2006||[[ლაიფციგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|MEX}}|| |||{{შეცვლაზე შესვლა|84}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006#მერვედფინალები|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Argentina 2–1 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-24-june-2006-274135/ Zentralstadion, Leipzig]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |11||03.09.2006||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-03-september-2006-274527/ Emirates Stadium, London]. ''11v11.com''</ref><ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/09/03/world/friendlies/brazil/argentina/401918/ Emirates Stadium (London)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |12||11.10.2006||[[მურსია]]||align=right|{{fb-rt|ESP}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|62}}||ამხანაგური||<ref>Spain 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/spain-v-argentina-11-october-2006-275215/ Estadio Nueva Condomina, Murcia]. ''11v11.com''</ref><ref>Spain 2–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/10/11/world/friendlies/spain/argentina/411454/ Estadio Enrique Roca de Murcia (Murcia)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |13||02.06.2007||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|88}}||ამხანაგური||<ref>Switzerland 1–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/02/world/friendlies/switzerland/argentina/457697/ St. Jakob-Park (Basel)]. ''soccerway''</ref><ref>Switzerland 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-argentina-02-june-2007-277876/ St. Jakob Park, Basel]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |14||05.06.2007||[[ბარსელონა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–3||align=left|{{fb|ALG}}||{{გოლი|54|პენ.|73}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–3 Algeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-algeria-05-june-2007-277893/ Nou Camp, Barcelona]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–3 Algeria / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/05/world/friendlies/algeria/argentina/546431/ Camp Nou (Barcelona)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |15||28.06.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|USA}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|79}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 USA / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-usa-28-june-2007-277898/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–1 USA / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/29/south-america/copa-america/argentina/united-states-of-america/441096/ Estadio José Encarnación Romero (Maracaibo)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=rPecpFY7_-k Argentina vs. U.S.A | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |16||02.07.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–2||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|84}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–2 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-02-july-2007-277899/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]</ref><ref>Argentina 4–2 Colombia / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/03/south-america/copa-america/argentina/colombia/441098/ Estadio José Encarnación Romero (Maracaibo)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=bKq6JvOKwQo Argentina vs. Colombia | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |17||05.07.2007||[[ბარკისიმეტო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|67}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-05-july-2007-277900/ Estadio Metropolitano, Barquisimeto]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/06/south-america/copa-america/argentina/paraguay/441100/ Estadio Metropolitano de Fútbol de Lara]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lxb2z5Omib4&t=4488s Argentina vs. Paraguay | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |18||08.07.2007||[[ბარკისიმეტო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|PER}}||{{გოლი|61}}||1/4 ფინ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-08-july-2007-277901/ Estadio Metropolitano, Barquisimeto]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–0 Peru / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/09/south-america/copa-america/argentina/peru/471574/ Estadio Metropolitano de Fútbol de Lara (Barquisimeto)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=IxLddehkplw Argentina vs. Peru | Copa América Venezuela 2007 | Quarter-Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |19||11.07.2007||[[სიუდად-გუაიანა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|61}}||1/2 ფინ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-11-july-2007-277902/ Polideportivo Cachamay, Guayana]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 3–0 Mexico / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/12/south-america/copa-america/mexico/argentina/475463/ CTE Cachamay (Ciudad Guayana)]. ''soccerway''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=3jXR26E5CKI ARG 19. Lionel Messi vs Mexico - Copa América 2007 (Semi-Final)]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=V9ezmpCOqj4 Argentina vs. Mexico | Copa América Venezuela 2007 | Semi-Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |20||15.07.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-15-july-2007-277903/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]. ''11v11.com''</ref><ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/15/south-america/copa-america/brazil/argentina/480788/ Estadio Olímpico José Encarnación Pachencho Romero]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=M5xY1rEtRjc Argentina vs. Brazil | Copa América Venezuela 2007 | Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |21||22.08.2007||[[ოსლო]]||align=right|{{fb-rt|NOR}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Norway 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/norway-v-argentina-22-august-2007-278279/ Ullevaal Stadion, Oslo]. ''11v11.com''</ref><ref>Norway 2–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/08/22/world/friendlies/norway/argentina/506969/ Ullevaal Stadion (Oslo)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |22||11.09.2007||[[მელბურნი]]||align=right|{{fb-rt|AUS}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|91}}||ამხანაგური||<ref>Australia 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/australia-v-argentina-11-september-2007-278403/ Melbourne Cricket Ground]. ''11v11.com''</ref><ref>Australia 0–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/09/11/world/friendlies/australia/argentina/511752/ Melbourne Cricket Ground]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |23||13.10.2007||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CHI}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|83}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-13-october-2007-278914/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=CrmLIadiYko Messi vs Chile (WCQ) (Home) 2007-08 English Commentary]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |24||16.10.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|42}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-16-october-2007-278918/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]</ref> || |- ! scope=row |25||17.11.2007||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BOL}}|| ||<ref group="კომ.">მატჩის 74-ე წუთზე ხუან რომან რიკელმემ შეხვედრის მესამე და თავისი მეორე ბურთი მესის სოლო რეიდისა და მისივე საგოლე გადაცემის შემდეგ გაიტანა. იხ. [https://www.youtube.com/watch?v=VhSSTzSqEy4&t=4484s ვიდეო]</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-17-november-2007-279477/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://gh.soccerway.com/matches/2007/11/17/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/524377/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''soccerway''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=hf4ZutabsHg 2007 (November 17) Argentina 3-Bolivia 0 (World Cup qualifier).mpg]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=MVMjDb9VBCM 2007.11.17 Argentina 3 - Bolivia 0 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=VhSSTzSqEy4 Argentina 3 Bolivia 0 Eliminatorias Sudáfrica 2010 Partido Completo]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |26||20.11.2007||[[ბოგოტა]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|36}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-20-november-2007-279483/ Estadio Nemesio Camacho El Campin, Bogota]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=2RK06NXhjxM&t=2787s 2007.11.21 Colombia 2 - Argentina 1 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref> |- ! scope=row |27||04.06.2008||[[სან-დიეგო]]||align=right|{{fb-rt|MEX}}||bgcolor=D0F0C0|1–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|17}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|84}}||ამხანაგური||<ref>Mexico 1–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/mexico-v-argentina-04-june-2008-281708/ Qualcomm Stadium, San Diego]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=XtMoRy2yOhc 2008 (June 4) Mexico 1-Argentina 4 (Friendly).mpg]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |28||08.06.2008||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||ამხანაგური||<ref>USA 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-08-june-2008-281750/ Giants Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |29||15.06.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ECU}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-15-june-2008-284343/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |30||18.06.2008||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|90}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-18-june-2008-281826/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |31||06.09.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-06-september-2008-284375/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |32||10.09.2008||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-10-september-2008-284346/ Estadio Monumental, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |33||11.10.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|6}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|88}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–1 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-11-october-2008-284345/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EWK6fKAG8VQ&t=347s Argentina 2 Uruguay 1 Eliminatorias Sudáfrica 2010]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |34||15.10.2008||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-15-october-2008-284344/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |35||11.02.2009||[[მარსელი]]||align=right|{{fb-rt|FRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|83}}|| ||ამხანაგური||<ref>France 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/france-v-argentina-11-february-2009-284376/ Stade Velodrome, Marseille]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |36||28.03.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|26}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-28-march-2009-288606/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EwFBzklnxmw&t=2027s Argentina vs. Venezuela | South Africa 2010 | FIFA WC Qualifier (28-3-2009)]</ref> |- ! scope=row |37||01.04.2009||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=Moccasin|6–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 6–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-01-april-2009-288644/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=ZUkF2ln6OcM 2009.04.01 Bolivia 6 - Argentina 1 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref> |- ! scope=row |38||06.06.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|COL}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-june-2009-288715/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |39||10.06.2009||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-10-june-2009-288761/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |40||05.09.2009||[[როსარიო (არგენტინა)|როსარიო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–3||align=left|{{fb|BRA}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-05-september-2009-288819/ Estadio Gigante de Arroyito, Rosario]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |41||05.09.2009||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-09-september-2009-288891/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |42||10.10.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–1 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-10-october-2009-288910/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=H28866jEHzY&t=326s Argentina vs. Peru | South Africa 2010 | FIFA World Cup Qualifier (10-10-2009)]</ref> |- ! scope=row |43||14.10.2009||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|85}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-14-october-2009-288989/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |44||14.11.2009||[[მადრიდი]]||align=right|{{fb-rt|ESP}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|61|პენ.}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|83}}||ამხანაგური||<ref>Spain 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/spain-v-argentina-14-november-2009-289051/ Wanda Metropolitano, Madrid]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |45||03.03.2010||[[მიუნხენი]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Germany 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-03-march-2010-289238/ Allianz Arena, Munich]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |46||12.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|NGA}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#არგენტინა vs ნიგერია|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 1–0 Nigeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nigeria-12-june-2010-287525/ FIFA World Cup 2010. Ellis Park, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |47||17.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|KOR}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#არგენტინა vs სამხრეთ კორეა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 4–1 Korea Rep. / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-korea-republic-17-june-2010-287539/ FIFA WC 2010. Soccer City, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |48||22.06.2010||[[ლიმპოპო (პროვინცია)|პოლოკვანე]]||align=right|{{fb-rt|GRE}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#საბერძნეთი vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/greece-v-argentina-22-june-2010-287556/ WC 2010. Peter Mokaba Stadium, Polokwane]</ref> || |- ! scope=row |49||27.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|MEX}}|| ||1/8 ფინალი||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs მექსიკა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 3–1 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-27-june-2010-290004/ FIFA World Cup 2010. Soccer City, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |50||03.07.2010||[[კეიპტაუნი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–4||align=left|{{fb|GER}}|| ||1/4 ფინალი||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 0–4 Germany / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-germany-03-july-2010-290013/ WC 2010. Green Point Stadium, Cape Town]</ref> || |- ! scope=row |51||11.08.2010||[[დუბლინი]]||align=right|{{fb-rt|IRL}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|58}}||ამხანაგური||<ref>Republic of Ireland 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/republic-of-ireland-v-argentina-11-august-2010-289362/ Aviva Stadium, Dublin]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |52||07.09.2010||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|ESP}}||{{გოლი|10}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–1 Spain / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-spain-07-september-2010-289413/ Antonio Vespucio Liberti, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |53||08.10.2010||[[საიტამის პრეფექტურა|საიტამა]]||align=right|{{fb-rt|JPN}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Japan 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/japan-v-argentina-08-october-2010-294767/ Saitama Stadium, Saitama]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |54||17.11.2010||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|BRA}}||{{გოლი|90+2}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-17-november-2010-294762/ Khalifa International Stadium, Doha]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |55||09.02.2011||[[ჟენევა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|POR}}||{{გოლი|90|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–1 Portugal / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-portugal-09-february-2011-294710/ Stade de Genève, Geneva]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |56||26.03.2011||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>USA 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-26-march-2011-294702/ New Meadowlands, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |57||20.06.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|ALB}}||{{გოლი|43}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–0 Albania / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-albania-20-june-2011-294775/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |58||01.07.2011||[[ლა-პლატა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|BOL}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-01-july-2011-294776/ Estadio Ciudad de La Plata, La Plata]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |59||06.07.2011||[[სანტა-ფე (არგენტინა)|სანტა-ფე]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-july-2011-294777/ Estadio Brigadier General Estanislao Lopez]</ref> || |- ! scope=row |60||11.07.2011||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|CRC}}||||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Costa Rica / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-costa-rica-11-july-2011-294778/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]</ref> || |- ! scope=row |61||16.07.2011||[[სანტა-ფე (არგენტინა)|სანტა-ფე]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|URU}}||bgcolor=Moccasin|4–5 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-16-july-2011-298273/ Estadio Brigadier General Estanislao Lopez]</ref> || |- ! scope=row |62||02.09.2011||[[კოლკატა]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Venezuela 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-02-september-2011-297006/ Salt Lake Stadium, Kolkota]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |63||06.09.2011||[[დაკა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|NGA}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–1 Nigeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nigeria-06-september-2011-297001/ Bangabandhu National Stadium, Dhaka]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |64||07.10.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|25}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-07-october-2011-297012/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |65||11.10.2011||[[პუერტო-ლა-კრუსი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-11-october-2011-297017/ José Antonio Anzoátegui, Puerto La Cruz]</ref> || |- ! scope=row |66||11.11.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|BOL}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-11-november-2011-297018/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |67||15.11.2011||[[ბარანკილია]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|61}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-15-november-2011-297022/ Estadio Metropolitano R. Meléndez, Barranquilla]</ref> || |- ! scope=row |68||29.02.2012||[[ბერნი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|20||88||90+3|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Switzerland 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-argentina-29-february-2012-297150/ Stade de Suisse, Berne]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |69||02.06.2012||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|31}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-02-june-2012-298220/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |70||09.06.2012||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–3||align=left|{{fb|BRA}}||{{გოლი|31||34||84}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-09-june-2012-298298/ MetLife Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=z0uhAUjWjn8&t=2884s International Friendly - Argentina vs Brazil June 9 2012]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |71||15.08.2012||[[ფრანკფურტი]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|52}}|| ||ამხანაგური||<ref>Germany 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-15-august-2012-299809/ Commerzbank Arena, Frankfurt]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=-fFDVeMZr98&t=445s Germany vs Argentina - Friendly 15.08.2012 (2nd Half)]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |72||07.09.2012||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|64}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-07-september-2012-303310/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i__W_menNRw&t=4234s Argentina vs. Paraguay | Brazil 2014 | FIFA World Cup Qualifier (7-9-2012)]</ref> |- ! scope=row |73||11.09.2012||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-11-september-2012-303356/ Estadio Nacional Jose Diaz, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |74||12.10.2012||[[მენდოსა (ქალაქი)|მენდოსა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|65||79}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-12-october-2012-303416/ Estadio Malvinas Argentinas, Mendoza]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |75||16.10.2012||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|28}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-16-october-2012-303472/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |76||14.11.2012||[[ერ-რიადი]]||align=right|{{fb-rt|KSA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Saudi Arabia 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/saudi-arabia-v-argentina-14-november-2012-303532/ King Fahd International Stadium, Riyadh]</ref> || |- ! scope=row |77||06.02.2013||[[სტოკჰოლმი]]||align=right|{{fb-rt|SWE}}||bgcolor=D0F0C0|2–3||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Sweden 2–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/sweden-v-argentina-06-february-2013-303782/ Friends Arena, Stockholm]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |78||22.03.2013||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|45|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-22-march-2013-303821/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |79||26.03.2013||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-26-march-2013-308749/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |80||07.06.2013||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|57}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-07-june-2013-303882/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |81||11.06.2013||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|60}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-11-june-2013-303924/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |82||14.06.2013||[[გვატემალა (ქალაქი)|გვატემალა]]||align=right|{{fb-rt|GUA}}||bgcolor=D0F0C0|0–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|15||40|პენ.|49}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|68}}||ამხანაგური||<ref>Guatemala 0–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/guatemala-v-argentina-14-june-2013-308973/ Estadio Nacional Mateo Flores]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |83||10.09.2013||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=D0F0C0|2–5||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|12|პენ.|53|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 2–5 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-10-september-2013-304227/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=975s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - HD FULL - Fecha 16]</ref> |- ! scope=row |84||05.03.2014||[[ბუქარესტი]]||align=right|{{fb-rt|ROM}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/romania-v-argentina-05-march-2014-307318/ Arena Națională, Bucharest]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |85||04.06.2014||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|TRI}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Trinidad and Tobago / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-trinidad-and-tobago-04-june-2014-308827/ Estadio Monumental, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |86||07.06.2014||[[ლა-პლატა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|SVN}}||{{გოლი|76}}||{{შეცვლაზე შესვლა|58}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Slovenia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-slovenia-07-june-2014-308847/ Estadio Ciudad de La Plata, La Plata]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Zb00PIoGOFA&t=142s 07/06/2016 Argentina - Slovenia 2:0 goals and full highlights HD]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |87||15.06.2014||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|BIH}}||{{გოლი|65}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ბოსნია და ჰერცეგოვინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 2–1 Bosnia and Herzegovina / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bosnia-and-herzegovina-15-june-2014-308663/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |88||21.06.2014||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|IRN}}||{{გოლი|90+1}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ირანი|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Iran / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-iran-21-june-2014-308679/ WC 2014. Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |89||25.06.2014||[[პორტუ-ალეგრი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|2–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|3||45+1}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Nigeria 2–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-25-june-2014-308694/ WC 2014. Estadio Beira-Rio, Porto Alegre]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9HpYZ5REbFc&t=478s Nigeria 2 x 3 Argentina · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! scope=row |90||01.07.2014||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|SUI}}|| ||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — შვეიცარია|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Switzerland / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-switzerland-01-july-2014-308707/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |91||05.07.2014||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|BEL}}|| ||1/4 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — ბელგია|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Belgium / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-belgium-05-july-2014-308711/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |92||09.07.2014||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|NED}}||bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/2 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#ნიდერლანდები — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 0–0 Netherlands / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-netherlands-09-july-2014-308714/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |93||13.07.2014||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Silver|ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Germany 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-13-july-2014-308716/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |94||11.10.2014||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-11-october-2014-313211/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |95||14.10.2014||[[ჰონგ-კონგი]]||align=right|{{fb-rt|HKG}}||bgcolor=D0F0C0|0–7||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|66||84}}|| ||ამხანაგური||<ref>Hong Kong 0–7 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/hong-kong-v-argentina-14-october-2014-313212/ Hong Kong Stadium, Hong Kong]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=64u_Q_fJi8c&t=85s Hong Kong 0 – 7 Argentina - Friendly - 14.10.2014]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |96||12.11.2014||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|CRO}}||{{გოლი|57|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–1 Croatia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-croatia-12-november-2014-313089/ Upton Park London, England]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |97||18.11.2014||[[მანჩესტერი]]||align=right|{{fb-rt|POR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||ამხანაგური||<ref>Portugal 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/portugal-v-argentina-18-november-2014-313059/ Old Trafford, Greater Manchester, England]</ref> || |- ! scope=row |98||13.06.2015||[[ლა-სერენა (ჩილე)|ლა-სერენა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|36|პენ.}}||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–2 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-13-june-2015-314390/ Estadio La Portada, La Serena, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |99||16.06.2015||[[ლა-სერენა (ჩილე)|ლა-სერენა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-16-june-2015-314391/ Estadio La Portada, La Serena, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |100||20.06.2015||[[ჩილე|ვინია-დელ-მარი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|JAM}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Jamaica / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-jamaica-20-june-2015-314430/ Estadio Sausalito, Vina del Mar, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |101||26.06.2015||[[ჩილე|ვინია-დელ-მარი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}||bgcolor=D0F0C0|5–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-26-june-2015-314431/ Estadio Sausalito, Vina del Mar, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |102||30.06.2015||[[კონსეფსიონი (ჩილე)|კონსეპსიონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–1||align=left|{{fb|PAR}}|| ||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 6–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-30-june-2015-314399/ Estadio Municipal de Concepcion, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |103||04.07.2015||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}||bgcolor=Moccasin|4–1 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Chile 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-04-july-2015-315166/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |104||04.09.2015||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|7–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|67||75}}||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 7–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-04-september-2015-317476/ BBVA Compass Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |105||08.09.2015||[[არლინგტონი (ტეხასი)|არლინგტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–2 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-08-september-2015-317492/ BBVA Compass Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |106||24.03.2016||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-24-march-2016-319019/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |107||29.03.2016||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|30|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-29-march-2016-318918/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |108||27.05.2016||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|HON}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Honduras / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-honduras-27-may-2016-319109/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |109||10.06.2016||[[ჩიკაგო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|PAN}}||{{გოლი|68||78||87}}||ჯგუფი D||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 5–0 Panama / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-panama-10-june-2016-319047/ Soldier Field, Chicago]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |110||14.06.2016||[[სიეტლი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი D||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Bolivia 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-14-june-2016-319054/ CenturyLink Field, Seattle]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |111||18.06.2016||[[მასაჩუსეტსი|ფოქსბორო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|60}}||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-18-june-2016-319058/ Gillette Stadium, Foxborough]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |112||21.06.2016||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=D0F0C0|0–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|32}}||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>USA v Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-21-june-2016-319060/ NRG Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |113||26.06.2016||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|CHI}}||bgcolor=Moccasin|2–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-26-june-2016-319063/ MetLife Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |114||02.09.2016||[[მენდოსა (ქალაქი)|მენდოსა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|43}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-02-september-2016-320386/ Estadio Malvinas Argentinas, Mendoza]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |115||10.11.2016||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-10-november-2016-350883/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |116||15.11.2016||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|COL}}||{{გოლი|10}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-15-november-2016-350888/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |117||24.03.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|16|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-24-march-2017-353160/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |118||09.06.2017||[[მელბურნი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-09-june-2017-353182/ Melbourne Cricket Ground, Melbourne]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |119||31.08.2017||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-31-august-2017-354423/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |120||05.09.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|VEN}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-05-september-2017-354491/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |121||05.10.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-05-october-2017-354524/ La Bombonera, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |122||10.10.2017||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|12||20||62}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-10-october-2017-358014/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |123||11.11.2017||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|RUS}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Russia 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/russia-v-argentina-11-november-2017-357699/ Luzhniki Stadium, Moscow]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |124||30.05.2018||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|HAI}}||{{გოლი|17|პენ.|58||66}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-haiti-30-may-2018-357622/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |125||16.06.2018||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ISL}}|| ||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Argentina 1–1 Iceland / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-iceland-16-june-2018-356141/ Spartak Stadium, Moscow]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |126||21.06.2018||[[ნიჟნი-ნოვგოროდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–3||align=left|{{fb|CRO}}|| ||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Argentina 0–3 Croatia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-croatia-21-june-2018-356158/ Nizhny Novograd Stadium, Nizhny Novgorod]</ref> || |- ! scope=row |127||26.06.2018||[[სანქტ-პეტერბურგი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|14}}||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Nigeria 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-26-june-2018-356176/ Saint Petersburg Stadium, Saint Petersburg]</ref> || |- ! scope=row |128||30.06.2018||[[ყაზანი]]||align=right|{{fb-rt|FRA}}||bgcolor=Moccasin|4–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>France 4–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/france-v-argentina-30-june-2018-358137/ Kazan Arena, Kazan]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |129||22.03.2019||[[მადრიდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–3||align=left|{{fb|VEN}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–3 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-22-march-2019-361614/ Wanda Metropolitano, Madrid]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |130||07.06.2019||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–1||align=left|{{fb|NCA}}||{{გოლი|37||38}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 5–1 Nicaragua / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nicaragua-07-june-2019-362559/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |131||15.06.2019||[[სალვადორი (ბრაზილია)|სალვადორი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–2||align=left|{{fb|COL}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–2 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-15-june-2019-361573/ Itaipava Arena Fonte Nova, Salvador]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |132||19.06.2019||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|57|პენ.}}||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-19-june-2019-361580/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |133||23.06.2019||[[პორტუ-ალეგრი]]||align=right|{{fb-rt|QAT}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Qatar 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/qatar-v-argentina-23-june-2019-361586/ Arena do Grêmio, Porto Alegre]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |134||28.06.2019||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Venezuela 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-28-june-2019-362642/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |135||02.07.2019||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-02-july-2019-362666/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |136||06.07.2019||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|CHI}}|| ||მე-3 ადგ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-06-july-2019-362680/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |137||15.11.2019||[[ერ-რიადი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|14}}|| ||ამხანაგური||<ref>Saudi Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-15-november-2019-364909/ King Fahd International Stadium, Riyadh]</ref> || |- ! scope=row |138||18.11.2019||[[თელ-ავივი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|90+2|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–2 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-18-november-2019-364915/ Bloomfield Stadium, Tel Aviv]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |139||08.10.2020||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|13|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-08-october-2020-367307/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |140||13.10.2020||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-13-october-2020-367310/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |141||12.11.2020||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-12-november-2020-368314/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |142||17.11.2020||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-17-november-2020-368322/ Estadio Nacional de Perú, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |143||03.06.2021||[[სანტიაგო-დელ-ესტერო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|24|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-03-june-2021-370580/ Estadio Único, Santiago del Estero]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |144||08.06.2021||[[ბარანკილია]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 2–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-08-june-2021-370585/ Estadio Metropolitano R. Meléndez, Barranquilla]</ref> || |- ! scope=row |145||14.06.2021||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|33}}||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-14-june-2021-370456/ Estádio Olímpico Nilton Santos, Rio de Janeiro]</ref> || |- ! scope=row |146||18.06.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-18-june-2021-370459/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |147||21.06.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-21-june-2021-370461/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |148||28.06.2021||[[კუიაბა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|33|პენ.|42}}||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-28-june-2021-370464/ Arena Pantanal, Cuiaba]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |149||04.07.2021||[[გოიანია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|90+3}}||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-03-july-2021-370742/ Estádio Olímpico Pedro Ludovico, Goiânia]</ref> || |- ! scope=row |150||06.07.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|COL}}||bgcolor=D0F0C0|3–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-july-2021-370751/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |151||10.07.2021||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-10-july-2021-370843/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |152||02.09.2021||[[კარაკასი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-02-september-2021-371637/ Estadio Olimpico de la Ciudad Universitaria, Caracas]</ref> || |- ! scope=row |153||09.09.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|14||64||88}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-09-september-2021-371638/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |154||07.10.2021||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-07-october-2021-372296/ Estadio Defensores del Chaco, Asunción]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |155||10.10.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|38}}||<ref group="კომ.">2021 წლის 10 ოქტომბერს ბუენოს-აირესში ურუგვაის ეროვნულ ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო შეხვედრაში გატანილი გოლით მესიმ გააუმჯობესა [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი და კონმებოლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი თამაშების ციკლში გატანილი ბურთების რაოდენობით საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-10-october-2021-372300/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |156||14.10.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-14-october-2021-372305/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |157||12.11.2021||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-12-november-2021-372878/ Estadio Campeón del Siglo, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |158||16.11.2021||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|BRA}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-16-november-2021-372882/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |159||25.03.2022||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|82}}||<ref group="კომ.">2022 წლის 25 მარტს მესიმ ვენესუელის ეროვნული გუნდის კარში თავისი 28-ე ბურთი გაიტანა მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი თამაშების ფარგლებში. ამავე წლის 29 მარტს ურუგვაი-ჩილეს შეხვედრაში [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესმა]] აღნიშნული ციკლის ფარგლებში 30-ე ბურთი შეაგდო და კვლავ სათავეში ჩაუდგა ბომბარდირთა სიას კონმებოლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო შეხვედრაში გატანილი ბურთების რაოდენობით.</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-25-march-2022-374472/ La Bombonera, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |160||29.03.2022||[[გუაიაკილი]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-29-march-2022-374477/ Estadio Monumental Isidro Romero Carbo, Guayaquil]</ref> || |- ! scope=row |161||01.06.2022||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|ITA}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||ფინალისიმა||<ref>Italy 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/italy-v-argentina-01-june-2022-375072/ Wembley Stadium, London]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |162||05.06.2022||[[პამპლონა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|EST}}||{{გოლი|9|პენ.|45||47}}||{{გოლი|71||76}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 5–0 Estonia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-estonia-05-june-2022-375350/ Estadio El Sadar, Pamplona]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |163||23.09.2022||[[ფლორიდა|მაიამი-გარდენსი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|HON}}||{{გოლი|45+2|პენ.|69}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Honduras / [https://messi.starplayerstats.com/en/detail/1260/02 Hard Rock Stadium]. ''messi.starplayerstats.com''</ref> || |- ! scope=row |164||27.09.2022||[[ნიუ-ჯერსი|ჰარისონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|JAM}}||{{გოლი|86||89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Jamaica / [https://messi.starplayerstats.com/en/detail/1261/02 Red Bull Arena]. ''messi.starplayerstats.com''</ref> |- ! scope=row |165||16.11.2022||[[აბუ-დაბი]]||align=right|[[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საამიროები]] {{დროშანიშანი|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}}||bgcolor=D0F0C0|0–5||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|44}}|| ||ამხანაგური||<ref>United Arab Emirates 0–5 Argentina / [https://sportmail.ru/football-national/315/match/367193/ Mohammed Bin Zayed Stadium]</ref> |- ! scope=row |166||22.11.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–2||align=left|{{fb|KSA}}||{{გოლი|10|პენ.}}||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 1–2 Saudi Arabia / [https://www.bbc.com/sport/football/63631779 Lusail Iconic Stadium]. ''bbc.com''</ref> |- ! scope=row |167||26.11.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|64}}||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 2–0 Mexico / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235462 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |168||30.11.2022||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|POL}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Poland 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235464 Stadium 974, Doha]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |169||03.12.2022||[[კატარი|ერ-რაიანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|AUS}}||{{გოლი|35}}||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 2–1 Australia / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285073/400128131 Ahmad Bin Ali Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |170||09.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|NED}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]]){{გოლი|73|პენ.}}||1/4 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Netherlands 2–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285074/400128139 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |171||13.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|CRO}}||{{გოლი|34|პენ.}}||1/2 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 3–0 Croatia / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285075/400128143 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |172||18.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–2||align=left|{{fb|FRA}}||{{გოლი|23|პენ.|108}}||bgcolor=Gold|ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina (4)3–3(2) France / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285077/400128145 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |173||23.03.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|PAN}}||{{გოლი|89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Panama / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-panama-23-march-2023-378867/ Estadio Más Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |174||28.03.2023||[[სანტიაგო-დელ-ესტერო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|7–0||align=left|{{fb|CUR}}||{{გოლი|20||33||37}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 7–0 Curaçao / [https://www.google.com/search?q=Argentina&sourceid=chrome&ie=UTF-8#sie=m;/g/11sk4pddqc;2;/g/11b66jrs60;ln;fp;1;;; El Estadio Único Madre de Ciudades]</ref> || |- ! scope=row |175||15.06.2023||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|AUS}}|| {{გოლი|2}}||||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Australia / [https://www.theguardian.com/football/live/2023/jun/15/argentina-vs-socceroos-australia-arg-aus-football-friendly-live-score-updates-kick-off-time-national-team-list-squad-soccer-china Workers' Stadium, Beijing]. ''theguardian.com''</ref> |- ! scope=row |176||07.09.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}|| {{გოლი|78}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|89}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017277 Estadio Monumental]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |177||12.10.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|53}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-12-october-2023-381913/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |178||18.10.2023||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|32||42}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017348 Estadio Nacional]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |179||17.11.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–2||align=left|{{fb|URU}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–2 Uruguay / [https://as.com/futbol/internacional/argentina-uruguay-en-vivo-eliminatorias-sudamericanas-en-directo-n/ Juan Lopesino]. ''AS.com''</ref> || |- ! scope=row |180||21.11.2023||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|78}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017648 Maracanã, Rio de Janeiro]. ''FIFA''</ref> || |- ! scope=row |181||09.06.2024||[[ჩიკაგო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|56}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-09-june-2024-384482/ Soldier Field, Chicago]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |182||15.06.2024||[[მერილენდი|ლენდოვერი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|GUA}}||{{გოლი|12||77}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–1 Guatemala / [https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/699278/guatemala-argentina Landover, Maryland]. ''espn.com''</ref> || |- ! scope=row |183||20.06.2024||[[ატლანტა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CAN}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–0 Canada / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726959 Mercedes-Benz Stadium, Atlanta]</ref> || |- ! scope=row |184||25.06.2024||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Chile 0–1 Argentina / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726967 MetLife Stadium, East Rutherford, New Jersey]</ref> || |- ! scope=row |185||04.07.2024||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ECU}}||bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Ecuador / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726983 NRG Stadium, Houston, Texas]</ref> || |- ! scope=row |186||10.07.2024||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CAN}}||{{გოლი|51}}||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–0 Canada / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726987 MetLife Stadium, East Rutherford, New Jersey]</ref> || |- ! scope=row |187||15.07.2024||[[მაიამი|მაიამი-გარდენსი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Colombia / [https://copaamerica.com/en/matches/match-32-argentina-colombia Hard Rock Stadium, Miami Gardens, Florida]</ref> || |- ! scope=row |188||10.10.2024||[[მატურინი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–1 Argentina / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/10/south-america/wc-qualifying-south-america/venezuela/argentina/4191307/ Estadio Monumental de Maturín]</ref> || |- ! scope=row |189||15.10.2024||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|19||84||86}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 6–0 Bolivia / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/16/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/4191313/ Estadio Mâs Monumental]</ref> || |- ! scope=row |190||14.11.2024||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-14-november-2024-386924/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]</ref> || |- ! scope=row |191||19.11.2024||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|Peru}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-19-november-2024-386930/ La Bombonera, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |192||06.06.2025||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|57}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 0–1 Argentina / [https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/2025/06/05/chile-vs-argentina-messi-time-highlights-results/84029148007/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |193||10.06.2025||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|78}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-10-june-2025-388946/ Estadio Monumental, Buenos Aires] / [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/520/288315/288316/400020078 FIFA.com]</ref> || |- ! scope=row |194||04.09.2025||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|39||80}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/messi-shines-his-final-home-world-cup-qualifier-paraguay-colombia-clinch-spots-2025-09-05/ Messi shines in his final home World Cup qualifier]. ''[[Reuters]]''.</ref> || |- ! scope=row |195||14.10.2025||[[მაიამი|ფორტ-ლოდერდეილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|PUR}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 6–0 Puerto Rico / [https://www.11v11.com/matches/puerto-rico-v-argentina-14-october-2025-390981/ Chase Stadium, Fort Lauderdale]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |196||14.11.2025||[[ლუანდა]]||align=right|{{fb-rt|ANG}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|82}}|| ||ამხანაგური||<ref>Angola 0–2 Argentina / [https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/760281 Estádio 11 de Novembro, Luanda]. ''espn.com''</ref> || |} ===არგენტინის ოლიმპიურ ნაკრებში=== {| width="990" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | წყარო ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |1||07.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|CIV}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|15}}||ჯგუფი A||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Côte d'Ivoire 1–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/mensolympic/beijing2008/match-center/300051788 Shanghai Stadium, Shanghai]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |2||10.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|AUS}}|| ||ჯგუფი A||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 1–0 Australia / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/mensolympic/beijing2008/match-center/300051787 Shanghai Stadium, Shanghai]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |3||16.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|NED}}||{{გოლი|14}}||1/4 ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 2–1 Netherlands / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-netherlands-16-august-2008-319587/ Shanghai Stadium, Shanghai]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Ab1Bf8oNyec Argentina 2-1 Netherlands #Olympic Games 2008 Quarter Finals]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |4||19.08.2008||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BRA}}|| ||1/2 ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 3–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-19-august-2008-319584/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=jskTM2HQPgA Argentina 3-0 Brazil #Olympic Games Semi-Final 2008]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |5||23.08.2008||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Nigeria 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-23-august-2008-319582/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=FizVUH-SyP4 Argentina vs Nigeria - Beijing 2008 Men's Football Final]. ''youtube''</ref> |} ===არგენტინის 20-წლამდელთა ნაკრებში=== == მსოფლიო ჩემპიონატზე == 2006 წლის 16 ივნისს პირველი მატჩი ჩაატარა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი| მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელსაც იმ წელს [[გერმანია]]მ უმასპინძლა. ეს იყო ჯგუფური ეტაპის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#არგენტინა vs სერბეთი და მონტენეგრო|მეორე შეხვედრა]], რომელშიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელები]] სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნულ ნაკრებს დაუპირისპირდნენ. მატჩი [[გელზენკირხენი]]ს „[[ფელტინს არენა]]ზე“ შედგა და მას 52 000 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, ნიკოლას ბურდისო, რობერტო აიალა, გაბრიელ ჰაინცე, ხუან პაბლო სორინი, [[ხავიერ მასკერანო]], [[ლუჩო გონსალესი]],<ref group="კომ.">მატჩის მე-17 წუთზე [[ლუჩო გონსალესი]]ს ნაცვლად ესტებან კამბიასო.</ref> ხუან რომან რიკელმე, [[მაქსი როდრიგესი]],<ref group="კომ.">75-ე წუთზე [[მაქსი როდრიგესი]]ს ნაცვლად [[ლიონელ მესი]].</ref> [[ხავიერ სავიოლა]]<ref group="კომ.">შეხვედრის 59-ე წუთზე [[ხავიერ სავიოლა]] [[კარლოს ტევესი|კარლოს ტევესმა]] შეცვალა.</ref> და [[ერნან კრესპო]]. შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 6–0 დამთავრდა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/games/2006_argentina_serbia_and_montenegro.php Argentina 6 vs. Serbia and Montenegro 0 in the 2006 WC]</ref><ref>[https://messi.com/una-fecha-especial-16-anos-del-debut-de-leo-messi-en-un-mundial/ Una fecha especial: 16 años del debut de Leo Messi en un Mundial]</ref> საერთო ჯამში მესიმ მსოფლიოს 5 ჩემპიონატის 26 შეხვედრაში 13 ბურთი გაიტანა და 8 საგოლე გადაცემა გააკეთა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/lionel_messi.php Lionel Messi in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> მსოფლიო ჩემპიონატების ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობით იგი მსოფლიოს ყველა დროის, ხოლო გატანილი ბურთების რაოდენობით კი არგენტინის ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენია. მესის შემდეგ არგენტინელთაგან 10 გატანილი ბურთით მოდის [[გაბრიელ ბატისტუტა]],<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/gabriel_batistuta.php Gabriel Batistuta in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> რვა-რვა ბურთი აქვთ გატანილი გილიერმო სტაბილეს<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/guillermo_stabile.php Guillermo Stabile in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> და [[დიეგო მარადონა]]ს.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/diego_maradona.php Diego Maradona in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_scorers.php Argentina National Team Scorers in the Soccer World Cups]</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_national_team.php Argentina in the World Cups: General Stats]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | {{Tooltip|ჩემპ.|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} ! scope=col | {{Tooltip|მასპინძელი|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} ! scope=col | {{Tooltip|№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|პოზიცია|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} ! scope=col | {{Tooltip|ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} ! scope=col | {{Tooltip|მ|მოგება}} ! scope=col | {{Tooltip|ფ|ფრე}} ! scope=col | {{Tooltip|წ|წაგება}} ! scope=col | {{Tooltip|შედეგი|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006]] || style="text-align:left"|{{GER}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|19]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 3 || 1 || 2 || 1 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: პლეი-ოფი#მეოთხედფინალები|მეოთხედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010]] || style="text-align:left"|{{RSA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 0 || 4 || 0 || 1 || [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მეოთხედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 4 || 5 || 1 || 1 || bgcolor=silver|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი|ვიცე-ჩემპიონი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018]] || style="text-align:left"|{{RUS}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 1 || 1 || 1 || 2 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მერვედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022]] || style="text-align:left"|{{QAT}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 7 || 4 || 2 || 1 || bgcolor=gold|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|ჩემპიონი]] |- |} ===მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელი=== [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატებზე]] ჩატარებულ 29 შეხვედრაში მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელად იგი 13-ჯერ დასახელდა, რაც ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდია ამ კატეგორიის ფარგლებში მინიჭებული ჯილდოების რაოდენობის მხრივ.<ref>[https://www.sportsmole.co.uk/football/argentina/world-cup-2022/feature/lionel-messis-world-cup-record_500205.html Lionel Messi's World Cup record]. ''sportsmole.co.uk''</ref> მესი პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ შეხვედრაში გოლიც გაიტანა და საგოლე გადაცემაც გააკეთა (2006 წლის მუნდიალზე სერბეთი-ჩერნოგორიასთან, 2022 წლის მუნდიალზე — მექსიკასთან, ნიდერლანდებთან და ხორვატიასთან). ქვემოთ მოყვანილია ის მატჩები, რომლებშიც საუკეთესო ფეხბურთელად მესი დასახელდა. {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეტოქე !გოლი (ასისტი) !ანგ. !შეხვედრის ადგილი !შეჯიბრება !თარიღი !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} !შენიშვნა |- ! style="text-align: center" | 1 | data-sort-value="Greece" | {{fb|GRE}} | style="text-align: center" | 0 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[ლიმპოპო (პროვინცია)|პოლოკვანე]] | [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#საბერძნეთი vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2010]] | 22.06.2010 | style="text-align: center" | <ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.youtube.com/watch?v=FU_lu2ZR7vg World Cup 2010]. ''youtube''</ref><ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/2010south-africa/match-center/300061455 Peter Mokaba Stadium]. ''fifa.com''</ref> | |- ! style="text-align: center" | 2 | data-sort-value="Bosnia and Herzegovina" | {{fb|BIH}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[რიო-დე-ჟანეირო]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ბოსნია და ჰერცეგოვინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 15.06.2014 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 2–1 Bosnia and Herzegovina / [https://www.youtube.com/watch?v=hYXjfHE-_Ow 2014 FIFA World Cup]. ''youtube''</ref><ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/2014brazil/match-center/300186477 Maracanã, Rio de Janeiro]. ''fifa.com''</ref> | |- ! style="text-align: center" | 3 | data-sort-value="Iran" | {{fb|IRN}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 1–0 | [[ბელუ-ორიზონტი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ირანი|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 21.06.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 4 | data-sort-value="Nigeria" | {{fb|NGA}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–2 | [[პორტუ-ალეგრი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 25.06.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 5 | data-sort-value="Ecuador" | {{fb|SUI}} | style="text-align: center" | 0 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 1–0 | [[სან-პაულუ]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — შვეიცარია|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 01.07.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 6 | data-sort-value="Nigeria" | {{fb|NGA}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[სანქტ-პეტერბურგი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]] | 26.06.2018 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 7 | data-sort-value="Mexico" | {{fb|MEX}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 26.11.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 8 | data-sort-value="Australia" | {{fb|AUS}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[კატარი|ერ-რაიანი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 03.12.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 9 | data-sort-value="Netherlands" | {{fb|NED}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=LightYellow|2–2 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 09.12.2022 | style="text-align: center" | | bgcolor=D0F0C0|4–3 ([[პენალტების სერია|პენ.]]) |- ! style="text-align: center" | 10 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|CRO}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–0 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 13.12.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 11 | data-sort-value="France" | {{fb|FRA}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=LightYellow|3–3 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 18.12.2022 | style="text-align: center" | | bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]]) |- ! style="text-align: center" | 12 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|ALG}} | style="text-align: center" | 3 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–0 | [[კანზას-სიტი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფ. ჩემპ. 2026]] | 16.06.2026 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 13 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|AUT}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[არლინგტონი (ტეხასი)|არლინგტონი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფ. ჩემპ. 2026]] | 22.06.2026 | style="text-align: center" | | |} == კოპა ამერიკაზე == [[2007]] წლის 28 ივნისს პირველი მატჩი ჩაატარა [[კოპა ამერიკა]]ზე, რომელსაც იმ წელს [[ვენესუელა]]მ უმასპინძლა. ეს იყო ჯგუფური ეტაპის პირველი შეხვედრა, რომელშიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელები]] [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შეერთებული შტატების ეროვნულ გუნდს]] დაუპირისპირდნენ. მატჩი [[მარაკაიბო]]ს „ესტადიო ხოსე პაჩენჩო რომეროზე“ შედგა და მას 34 500 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, გაბრიელ მილიტო, რობერტო აიალა, [[ხავიერ მასკერანო]], გაბრიელ ჰაინცე, ესტებან კამბიასო,<ref group="კომ.">მატჩის 58-ე წუთზე ესტებან კამბიასოს ნაცვლად პაბლო აიმარი.</ref> ხუან რომან რიკელმე, [[ხუან სებასტიან ვერონი]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 87-ე წუთზე [[ხუან სებასტიან ვერონი|ვერონის]] ნაცვლად [[ფერნანდო გაგო]].</ref> [[ხავიერ ძანეტი]], ლიონელ მესი,<ref group="კომ.">შეხვედრის 79-ე წუთზე [[ლიონელ მესი]]ს ნაცვლად [[კარლოს ტევესი]].</ref> [[ერნან კრესპო]]. შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 4–1 დამთავრდა.<ref>Argentina 4–1 Estados Unidos / [https://web.archive.org/web/20080603174738/http://www.conmebol.com/competiciones_evento_reporte.jsp?evento=1055&ano=2007&dv=1&flt=C&id=6&slangab=E José Encarnación Romero]. ''conmebol.com''</ref> 2007–2024 წლებში მესიმ [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] შვიდივე გათამაშებაში მიიღო მონაწილეობა და მის ფარგლებში გამართულ 39 შეხვედრაში 14 ბურთი გაიტანა და 18 საგოლე გადაცემა გააკეთა. არგენტინელი ფეხბურთელებიდან მესის შემდეგ ყველაზე მეტი შეხვედრა ამ ტურნირზე [[ხავიერ მასკერანო]]ს აქვს ჩატარებული, რომელმაც 2004–2016 წლებში ხუთ კოპა ამერიკაზე იასპარეზა და 26-ჯერ დაიცვა თავისი ქვეყნის ეროვნული გუნდის ღირსება. 2021 წლის კოპა ამერიკა იყო რიგით მეექვსე ტურნირი მის სანაკრებო კარიერაში, რომელში მონაწილეობის შემდეგაც იგი გახდა პირველი არგენტინელი ფეხბურთელი, რომელმაც ექვს კოპა ამერიკაზე იასპარეზა.<ref>[https://www.goal.com/en/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm Copa America 2021: All the records that Messi can break in the final]</ref> 2021 წლის 28 ივნისს, ამავე ტურნირზე, მესიმ თავის სანაკრებო კარიერაში რიგით 148-ე შეხვედრა ითამაშა და არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული მატჩების რაოდენობით ყველა დროის რეკორდსმენის წოდება დაისაკუთრა — ეს იყო ბოლივიის ნაკრებთან გამართული ჯგუფური ეტაპის დასკვნითი შეხვედრა, რომელშიც მან დუბლი შეასრულა. მატჩი [[კუიაბა]]ს [[არენა პანტანალი|„არენა პანტანალზე“]] გაიმართა და არგენტინელთა გამარჯვებით 4–1 დამთავრდა. 2021 წლის [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] გათამაშების შემდეგ იგი გახდა ისტორიაში ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ ტურნირზე ერთდროულად საუკეთესო ფეხბურთელის, ბომბარდირისა და ასისტენტის (საგოლე გადაცემის ავტორი) წოდება მოიპოვა და ამავე დროს ტურნირის გამარჯვებულიც გახდა.<ref>[https://rattibha.com/thread/1305173388072284161 Lionel Messi’s criminally underrated international career]. ''rattibha.com''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vf72LCMQeL4 Lionel Messi ● All Record Goals & Assists in Copa America 2021]</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | {{Tooltip|კოპა|კოპა ამერიკა}} ! scope=col | {{Tooltip|მასპინძელი|კოპა ამერიკის მასპინძელი ქვეყანა}} ! scope=col | {{Tooltip|№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე კოპა ამერიკაზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|პოზიცია|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე კოპა ამერიკაზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} ! scope=col | {{Tooltip|ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} ! scope=col | {{Tooltip|მ|მოგება}} ! scope=col | {{Tooltip|ფ|ფრე}} ! scope=col | {{Tooltip|წ|წაგება}} ! scope=col | {{Tooltip|შედეგი|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2007]] || style="text-align:left"|{{VEN}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|18]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 2 || 5 || 0 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2011]] || style="text-align:left"|{{ARG}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 0 || 1 || 2 || 1 || 1/4 ფინალი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2015]] || style="text-align:left"|{{CHI}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 1 || 3 || 2 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2016]] || style="text-align:left"|{{USA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 5 || 4 || 0 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2019]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 1 || 3 || 1 || 2 || bgcolor=#c96|მე-3 ადგილი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2021]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 4 || 6 || 1 || 0 || bgcolor=Gold|ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2024]] || style="text-align:left"|{{USA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 1 || 5 || 0 || 0 || bgcolor=Gold|ჩემპიონი |- |} ==მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩები== მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩების ექვსი ციკლის ფარგლებში მესიმ სულ 72 შეხვედრა ჩაატარა და 36 გოლი გაიტანა, მათ შორის: * 4 გოლი (2007–2009 წლების შესარჩევ ეტაპზე)<ref group="კომ.">არგენტინელთაგან ამ ციკლის ფარგლებში მესის მსგავსად ოთხ-ოთხი ბურთი გაიტანეს აგრეთვე [[სერხიო აგუერო]]მ და ხუან რომან რიკელმემ.</ref> * 10 გოლი (2011–2013)<ref group="კომ.">არგენტინელთაგან ამ ციკლის ფარგლებში მესის შემდეგ 9 გატანილი ბურთით ყველაზე შედეგიანი იყო [[გონსალო იგუაინი]], მესამე საუკეთესო შედეგი ჰქონდა [[სერხიო აგუერო]]ს, რომელმაც ხუთჯერ აიღო მეტოქეთა კარი.</ref> * 7 გოლი (2015–2017) * 7 გოლი (2020–2022)<ref group="კომ.">ამ ციკლის ფარგლებში 7 ბურთი გაიტანა [[ლაუტარო მარტინესი|ლაუტარო მარტინესმაც]].</ref> * 8 გოლი (2023–2025)<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=LcExvg2Rp4A&t=407s&ab_channel=CONMEBOL Argentina vs. Ecuador 1-0 | Resumen]. ''CONMEBOL''</ref><ref group="კომ.">ლიონელ მესიმ 2023 წლის 7 სექტემბერს ეკვადორის ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ შეხვედრაში გატანილი გოლით [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი გაიმეორა სამხრეთამერიკელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობის მიხედვით (29–29).</ref><ref>[https://www.mykhel.com/football/lionel-messi-equals-luis-suarez-record-for-most-goals-in-south-american-world-cup-qualifiers-231971.html Lionel Messi Equals Luis Suarez Record For Most Goals In South American WCQ]</ref><ref group="კომ.">ლიონელ მესიმ 2023 წლის 18 ოქტომბერს პერუს ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ შეხვედრაში გატანილი ორი გოლით [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი დაამხო სამხრეთამერიკელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობის მიხედვით (31–29) და სამხრეთ ამერიკის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა. ''იხ.'' [https://www.reuters.com/sports/soccer/messi-double-gives-argentina-2-0-win-over-peru-2023-10-18/ ''Reuters'']. ''Lionel Messi became the all-time top scorer in South American World Cup qualifying with both goals in Argentina's 2-0 win over Peru.''</ref><ref>[https://www.bbc.com/sport/football/67142608 Lionel Messi scores twice for Argentina against Peru]</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |+ '''მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩები და გოლები''' |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col |წელი ! scope=col |მატჩი ! scope=col |გოლი ! scope=col |პერიოდი ! scope=col |წყარო ! scope=col |შენიშვნა |- ! scope=row |2005||3|| 0 || 06.09.2003 – 12.10.2005 || || |- ! scope=row |2007||4|| 2 || rowspan="3" | 13.10.2007 – 14.10.2009 || <ref>[https://fbref.com/en/comps/4/2010/2010-WCQ----CONMEBOL-M-Stats 2010 WCQ — CONMEBOL (M) Stats]</ref> || |- ! scope=row |2008||6|| 1 || || |- ! scope=row |2009||8|| 1 || || |- ! scope=row |2011||4|| 2 || rowspan="3" | 07.10.2011 – 15.10.2013 || <ref>[https://fbref.com/en/comps/4/2014/2014-WCQ----CONMEBOL-M-Stats 2014 WCQ — CONMEBOL (M) Stats]</ref> || |- ! scope=row |2012||5|| 5 || || |- ! scope=row |2013||5|| 3 || || |- ! scope=row |2015||0|| 0 || rowspan="3" | 08.10.2015 – 10.10.2017 || <ref>[https://www.fotmob.com/leagues/10199/stats/season/17256/players/goals 2015/2017 World Cup Qualification CONMEBOL Top scorer Stats]</ref> || |- ! scope=row |2016||5|| 3 || || |- ! scope=row |2017||5|| 4 || || |- ! scope=row |2020||4|| 1 || rowspan="3" | 08.10.2020 – 29.03.2022 || <ref>[https://www.fotmob.com/leagues/10199/stats/season/17257/players/goals/world-cup-qualification-conmebol-players 2020/2022 World Cup Qualification CONMEBOL Top scorer Stats]</ref> || |- ! scope=row |2021||9|| 5 || || |- ! scope=row |2022||2|| 1 || || |- ! scope=row |2023||5|| 3 || rowspan="2" | 07.09.2023 – 07.09.2025 ||<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/south-america-conmebol-qualifying-fixtures-maches-results-world-cup-2026 South American qualifying results and fixtures for FIFA World Cup 26]</ref>|| |- ! scope=row |2024||4|| 3 || || |- ! scope=row |2025||3|| 2 || || |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=row |ჯამში|| 72 || 36 || || || |} ==ჰეთ-თრიკები== პირველი სანაკრებო ჰეთ-თრიკი მესიმ 2012 წლის 29 თებერვალს, [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის ეროვნულ ნაკრებთან]] გამართულ საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში შეასრულა. მატჩი [[ბერნი]]ს „სტად დე სუისზე“ გაიმართა და მას 30 250 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: [[სერხიო რომერო]], უგო კამპანიარო, ფედერიკო ფერნანდესი, ესეკიელ გარაი, [[პაბლო საბალეტა]], [[ხავიერ მასკერანო]], როდრიგო ბრანია,<ref group="კომ.">შეხვედრის 46-ე წუთზე როდრიგო ბრანია [[ფერნანდო გაგო]]მ შეცვალა.</ref> [[მაქსი როდრიგესი]],<ref group="კომ.">მატჩის 70-ე წუთზე [[მაქსი როდრიგესი]]ს ნაცვლად ედუარდო სალვიო.</ref> ხოსე სოსა, ლიონელ მესი და [[სერხიო აგუერო]].<ref group="კომ.">81-ე წუთზე [[სერხიო აგუერო]]ს ნაცვლად [[გონსალო იგუაინი]].</ref> შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით — 3–1 დამთავრდა. {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეტოქე !გოლები !ანგ. !შეხვედრის ადგილი !შეჯიბრება !თარიღი !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} |- ! style="text-align: center" | 1 | data-sort-value="Switzerland" | {{fb|SUI}} | data-sort-value="15" | '''3''' – (1–0', 2–1', 3–1') | style="text-align: center" data-sort-value="2" | 3–1 | [[ბერნი]] | rowspan="3" | ამხანაგური | 29.02.2012 | style="text-align: center" | <ref>Switzerland 1–3 Argentina / [http://www.skysports.com/football/switzerland-vs-argentina/252229 Stade de Suisse Wankdorf, Bern]. ''Sky Sports''</ref><ref>Switzerland 1–3 Argentina / [https://web.archive.org/web/20171013013045/http://www.skysports.com/football/switzerland-vs-argentina/252229 Stade de Suisse Wankdorf, Bern]. ''Sky Sports''</ref> |- ! style="text-align: center" | 2 | data-sort-value="Brazil" | {{fb|BRA}} | data-sort-value="29" | '''3''' – (1–1', 2–1', 4–3') | style="text-align: center" data-sort-value="1" | 4–3 | ისტ-რათერფორდი | 09.06.2012 | style="text-align: center" | <ref>[https://www.theguardian.com/football/2012/jun/10/argentina-brazil-lionel-messi-new-york-metlife Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–3 win over Brazil] // ''[[The Guardian]]''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20160921210139/https://www.theguardian.com/football/2012/jun/10/argentina-brazil-lionel-messi-new-york-metlife Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–3 win over Brazil] // ''[[The Guardian]]''</ref> |- ! style="text-align: center" | 3 | data-sort-value="Guatemala" | {{fb|GUA}} | data-sort-value="29" | '''3''' – (1–0', 3–0', 4–0') | style="text-align: center" data-sort-value="1" | 4–0 | [[გვატემალა (ქალაქი)|გვატემალა]] | 14.06.2013 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.skysports.com/football/guatemala-vs-argentina/286705 Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–0 friendly win in Guatemala]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171012202956/http://www.skysports.com/football/guatemala-vs-argentina/286705 Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–0 friendly win in Guatemala]</ref> |- ! style="text-align: center" | 4 | data-sort-value="Panama" | {{fb|PAN}} | data-sort-value="45" | '''3''' – (2–0', 3–0', 4–0') | style="text-align: center" data-sort-value="6" | 5–0 | [[ჩიკაგო]] | [[კოპა ამერიკა]] | 10.06.2016 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.espnfc.com/report?gameId=444713 Lionel Messi scores a hat trick off the bench in 5–0 win vs. Panama]. ''ESPN''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171012204735/http://www.espnfc.com/report?gameId=444713 Lionel Messi scores a hat trick off the bench in 5–0 win vs. Panama]. ''ESPN''</ref> |- ! style="text-align: center" | 5 | data-sort-value="Ecuador" | {{fb|ECU}} | data-sort-value="62" | '''3''' – (1–1', 2–1', 3–1') | style="text-align: center" data-sort-value="4" | 3–1 | [[კიტო]] | მსოფ. შესარჩევი | 10.10.2017 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.skysports.com/football/ecuador-vs-argentina/report/349983 Ecuador 1–3 Argentina: Lionel Messi masterclass drags his nation to WC finals]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171011042105/http://www.skysports.com/football/ecuador-vs-argentina/report/349983 Ecuador 1–3 Argentina: Lionel Messi masterclass drags his nation to WC finals]</ref> |- ! style="text-align: center" | 6 | data-sort-value="Haiti" | {{fb|HAI}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 4–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | ამხანაგური | 30.05.2018 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://www.bbc.com/sport/football/44299374 La Bombonera, Buenos Aires]. ''BBC Sport''</ref><ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://web.archive.org/web/20190914105902/https://www.bbc.com/sport/football/44299374 La Bombonera, Buenos Aires]. ''BBC Sport''</ref> |- ! style="text-align: center" | 7 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|BOL}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 3–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | მსოფ. შესარჩევი | 09.09.2021 | style="text-align: center" | <ref>{{Cite web |url=https://sports.ndtv.com/football/lionel-messi-breaks-peles-record-with-hat-trick-against-bolivia-2536013 |title=Lionel Messi Breaks Pele's Record With Hat-Trick Against Bolivia |access-date=2022-07-09 |archive-date=2022-05-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220524044637/https://sports.ndtv.com/football/lionel-messi-breaks-peles-record-with-hat-trick-against-bolivia-2536013 }}</ref> |- ! style="text-align: center" | 8 | data-sort-value="Estonia" | {{fb|EST}} | data-sort-value="84" | '''5''' – (1–0', 2–0', 3–0', 4–0', 5–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 5–0 | [[პამპლონა]] | ამხანაგური | 05.06.2022 | style="text-align: center" | <ref name="ArgVsEst22">[https://www.espn.in/football/match/_/gameId/636177 Argentina vs. Estonia – Football Match Summary – June 5, 2022]. ''ESPN''</ref> |- ! style="text-align: center" | 9 | data-sort-value="Curaçao" | {{fb|CUR}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 3–0', 5–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 7–0 | [[სანტიაგო-დელ-ესტერო]] | ამხანაგური | 28.03.2023 | style="text-align: center" |<ref name="Curacao">[https://www.espn.com/soccer/report/_/gameId/666851 Argentina thrash Curacao on another record night for Lionel Messi]</ref> |- ! style="text-align: center" | 10 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|BOL}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 5–0', 6–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 6–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | მსოფ. შესარჩევი | 15.10.2024 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 6–0 Bolivia / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/16/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/4191313/ World Cup Qualifiers]. ''Soccerway''</ref> |- ! style="text-align: center" | 11 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|ALG}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 3–0 | [[კანზას-სიტი]] | მსოფ. ჩემპიონატი | 16.06.2026 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 3–0 Algeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-algeria-16-june-2026-393587/ FIFA World Cup Group J]. ''11v11''</ref> |} ==გოლების სტატისტიკა== {{updated|27 ივნისი, 2026}} {{col-begin}} {{col-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;"" |+წლების მიხედვით !rowspan=2|ნაკრები !rowspan=2|წელი !colspan=2|შეჯიბრება !colspan=2|ამხანაგური !colspan=2|ჯამში |- !მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan=3|არგენტინა 20 |2004 |colspan=2|—||2||3||2||3 |- |2005 |16{{შენიშვნა|ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე, შვიდი მატჩი და ექვსი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა მსოფლიო ჩემპიონატზე}}||11||colspan=2|—||16||11 |- !ჯამში !16||11||2||3||18||14 |- |rowspan=2|არგენტინა 23 |2008 |5{{შენიშვნა|2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების საფეხბურთო ტურნირის მატჩები}}||2||colspan=2|—||5||2 |- !ჯამში !5||2||colspan=2|—||5||2 |- |rowspan=23|{{fb|ARG}}<br /><ref>[http://www.espnfc.com/player/45843/lionel-messi Lionel Messi: Player Profile]. ''ESPN''</ref> |2005 |3{{შენიშვნა|name=WCQ|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||0||2||0||5||0 |- |2006 |3{{შენიშვნა|name=WCF|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||1||4||1||7||2 |- |2007 |10{{შენიშვნა|ექვსი მატჩი და ორი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||4||2||14||6 |- |2008 |6{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||1||8||2 |- |2009 |8{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||2||10||3 |- |2010 |5{{შენიშვნა|name=WCF}}||0||5||2||10||2 |- |2011 |8{{შენიშვნა|ოთხი მატჩი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||5||2||13||4 |- |2012 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||5||4||7||9||12 |- |2013 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||3||2||3||7||6 |- |2014 |7{{შენიშვნა|name=WCF}}||4||7||4||14||8 |- |2015 |6{{შენიშვნა|name=CA|[[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებული მატჩები}}||1||2||3||8||4 |- |2016 |10{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[კოპა ამერიკა]] სენტენარიოზე ({{lang-es|Copa América Centenario}})}}||8||1||0||11||8 |- |2017 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||4||2||0||7||4 |- |2018 |4{{შენიშვნა|name=WCF}}||1||1||3||5||4 |- |2019 |6{{შენიშვნა|name=CA}}||1||4||4||10||5 |- |2020 |4{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||0||0||4||1 |- |2021 |14{{შენიშვნა|შვიდი მატჩი და ოთხი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||9||0||0||14||9 |- |2022 |10{{შენიშვნა|ორი მატჩი და ერთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ერთი მატჩი არტემიო ფრანკის თასზე, შვიდი მატჩი და შვიდი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]}}||8||4||10||14||18 |- |2023 |5{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||3||3||5||8||8 |- |2024 |9{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და ერთი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||2||2||11||6 |- |2025 |3{{შენიშვნა|სამი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||2||1||5||3 |- |2026 |3{{შენიშვნა|name=WCF}}||6||3||2||6||8 |- !სულ ! 141 || 69 || 61 || 54 || 202 || 123 |- !colspan=2|სულ ჯამში !162||80||63||57||225||139 |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+შეჯიბრებათა მიხედვით |- !scope="col"| შეჯიბრება !scope="col"| მატჩი !scope="col"| გოლი |- |style="text-align:left" scope=row| ამხანაგური ||61|| 54 |- |style="text-align:left" scope=row| [[კოპა ამერიკა]] ||39|| 14 |- |style="text-align:left" scope=row| მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპი ||72|| 36 |- |style="text-align:left" scope=row| [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის დასკვნითი ეტაპი]] ||29|| 19 |- |style="text-align:left" scope=row| არტემიო ფრანკის თასი ||1|| 0 |- !ჯამში|| 202 || 123 |} {{col-3}} {| class="wikitable sortable" |+ეროვნულ ნაკრებთა მიხედვით !ეროვნული ნაკრები !გოლი |- |{{fb|BOL}} |align=center|11 |- |{{fb|ECU}} |align=center|7 |- |{{fb|VEN}} |align=center|7 |- |{{fb|URU}} |align=center|6 |- |{{fb|BRA}} |align=center|5 |- |{{fb|CHI}} |align=center|5 |- |{{fb|EST}} |align=center|5 |- |{{fb|GUA}} |align=center|5 |- |{{fb|PAR}} |align=center|5 |- |{{fb|MEX}} |align=center|4 |- |{{fb|PAN}} |align=center|4 |- |{{fb|ALG}} |align=center|3 |- |{{fb|COL}} |align=center|3 |- |{{fb|CRO}} |align=center|3 |- | {{fb|CUR}} | align=center|3 |- |{{fb|FRA}} |align=center|3 |- |{{fb|HAI}} |align=center|3 |- |{{fb|NGA}} |align=center|3 |- |{{fb|PER}} |align=center|3 |- |{{fb|SUI}} |align=center|3 |- |{{fb|ALG}} |align=center|2 |- |{{fb|AUS}} |align=center|2 |- |{{fb|AUT}} |align=center|2 |- |{{fb|HKG}} |align=center|2 |- |{{fb|HON}} |align=center|2 |- |{{fb|JAM}} |align=center|2 |- |{{fb|NIC}} |align=center|2 |- |{{fb|ESP}} |align=center|2 |- |{{fb|ALB}} |align=center|1 |- |{{fb|ANG}} |align=center|1 |- |{{fb|BIH}} |align=center|1 |- |{{fb|CAN}} |align=center|1 |- |{{fb|GER}} |align=center|1 |- |{{fb|IRN}} |align=center|1 |- |{{fb|ISL}} |align=center|1 |- |{{fb|NED}} |align=center|1 |- |{{fb|POR}} |align=center|1 |- |{{fb|KSA}} |align=center|1 |- |{{fb|SCG}} |align=center|1 |- |{{fb|SLO}} |align=center|1 |- |{{დროშანიშანი|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}} [[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საამიროები]] |align=center|1 |- |{{fb|ANG}} |align=center|1 |- |{{fb|JOR}} |align=center|1 |- |{{fb|USA}} |align=center|1 |- |{{fb|ZAM}} |align=center|1 |- !scope=row|ჯამში !123 |} {{col-3}} {{col-end}} {{შენიშვნების სია}} ==გალერეა== <gallery mode="packed"> Argentina team in St. Petersburg.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">მესი ნაკრებში ნიგერიის ნაკრებთან თამაშის წინ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Messi after scoring against Nigeria.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">ნიგერიის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Messi vs Nigeria1.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">ნიგერიის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Iran vs. Argentina match, 2014 FIFA World Cup 37.jpg|21.06.2014<ref group="კომ.">მესის გოლი ირანის ნაკრების კარში. 21 ივნისი, 2014.</ref> Lionel Messi celebrating after scoring a goal against Iran at the 2014 FIFA World Cup.jpg|21.06.2014<ref group="კომ.">ირანის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 21 ივნისი, 2014.</ref> Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 03.jpg|13.07.2014<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2014 წლის მუნდიალის ფინალიდან.</ref> Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 04 crop.jpg|13.07.2014<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2014 წლის მუნდიალის ფინალიდან.</ref> Messi Khedira MaxiR 2010.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2010 წლის მუნდიალის მეოთხედფინალიდან.</ref> Lionel Messi, Lukas Podolski and Jerome Boeteng.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">მარცხნიდან: [[ჟერომ ბოატენგი]], მესი და [[ლუკას პოდოლსკი]]. ეპიზოდი 2010 წლის მუნდიალის არგენტინა-გერმანიის მეოთხედფინალიდან.</ref> Lionel Messi, Lukas Podolski and Ángel di María.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">მარცხნიდან: [[ლუკას პოდოლსკი]], მესი და [[ანხელ დი მარია]]. 3 ივლისი, 2010.</ref> Argentine - Portugal - Argentine.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი ნაკრებში [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ნაკრებთან]] თამაშის წინ. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011 (1).jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი პორტუგალიის ნაკრებთან თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (L), Bruno Alves (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი ბრუნუ ალვეშის წინააღმდეგ, [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიასთან]] თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (L), Rolando (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი პორტუგალიის ნაკრებთან თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Argentina vs Bolivia - 2011-07-01.jpg|01.07.2011<ref group="კომ.">[[კოპა ამერიკა]]ზე გამართული არგენტინა-ბოლივიის მატჩის ფრაგმენტი, 1 ივლ. 2011.</ref> Lionel Messi - Switzerland vs. Argentina, 29th February 2012.jpg|29.02.2012<ref group="კომ.">მესის პენალტი შვეიცარიის ნაკრების კარში. 29 თებერვალი, 2012.</ref> Sergio Agüero (L), Lionel Messi (R) - Switzerland vs. Argentina, 29th February 2012.jpg|29.02.2012<ref group="კომ.">[[სერხიო აგუერო]] და მესი [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის]] ნაკრებთან თამაშის დროს. 29 თებერვალი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (36956090233).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">ეკვადორის ეროვნულ ნაკრებთან თამაშის დაწყების წინ. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (23772910218).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">[[ხავიერ მასკერანო]] და მესი ეკვადორის ნაკრებთან თამაშის წინ. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (37368151260).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">მესი ეკვადორის ეროვნულ ნაკრებთან თამაშის დროს. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> </gallery> ==სანაკრებო მიღწევები და რეკორდები== * ყველაზე მეტი მატჩი არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში: 203<ref>[https://www.messivsronaldo.app/ Messi vs Ronaldo — All Time Stats].</ref> * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 124 გოლი * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ასისტენტი: 65 საგოლე გადაცემა<ref name="Colin Millar" /> * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი კოპა ამერიკაზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 39 მატჩი<ref name="Ritabrata Banerjee" /> * ნაკრებისა და მსოფლიოს ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 30 მატჩი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე გატანილი ბურთების რაოდენობით: 20 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 36 გოლი * სამხრეთ ამერიკის ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 36 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი საერთაშორისო ამხანაგურ მატჩებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 53 გოლი * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც კონმებოლში შემავალი ყველა ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გოლი გატანილი<ref>[https://web.archive.org/web/20190402174635/https://www.sport-english.com/en/news/futbol-internacional/messis-now-scored-every-south-american-country-except-argentina-4483886 Messi's now scored vs. EVERY South American country... except Argentina]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ექვს ფინალურ ეტაპზე აქვს მონაწილეობა მიღებული<ref name="Colin Millar" /> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელმაც შვიდ კოპა ამერიკაზე ითამაშა<ref name="Ritabrata Banerjee">[https://www.goal.com/en-in/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm What are the records Messi has already broken at the Copa America?]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ ფინალურ ეტაპზე აქვს გოლი გატანილი<ref name="Colin Millar">[https://www.mirror.co.uk/sport/football/news/lionel-messi-world-cup-records-28553822 Six records Lionel Messi can break at World Cup]</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე ითამაშა: 18 წლის და 357 დღის ასაკში * ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე გოლის გატანა შეძლო: 18 წლის და 357 დღის ასაკში<ref>[https://www.goal.com/en-au/news/messis-history-at-the-world-cup-2006-debut-2010-maradona-pairing-/1p2w5ivpnun6p1nmvez0jw8acn Messi's history at the WC: 2006, 2010 Maradona pairing & 2014 final heartbreak]</ref> * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ექვს მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე გადაცემა გააკეთა * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელიც მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო მოთამაშედ ორჯერ დასახელდა: 2014, 2022<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-argentina-wins-golden-ball-award-best-player-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi makes Golden Ball history]. ''fifa.com''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე ნაკრების კაპიტნის სამკლაურით ისაპარეზა: 22 წლის და 363 დღის ასაკში<ref>[https://www.reuters.com/article/us-soccer-world-greece-argentina-teams/messi-captains-argentina-for-first-time-idUSTRE65L4TE20100622 Messi captains Argentina for first time] // ''[[Reuters]]''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც ნაკრებში 100 მატჩი ითამაშა: 27 წლის და 361 დღის ასაკში * ყველაზე ასაკოვანი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ მსოფლიო ჩემპიონატზე 7 გოლი გაიტანა ==ფაქტები== 2022 წლის 22 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის პირველი ტურის მატჩში საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ მე-10 წუთზე თერთმეტმეტრიანიდან გატანილი გოლით მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატის უკვე მეოთხე ფინალურ ეტაპზე შეძლო მეტოქის კარის აღება, რაც არგენტინელ ფეხბურთელთა შორის ახალი რეკორდია. ამავე გოლით მესიმ კიდევ ერთი რეკორდი დაამყარა. მან პირველი გოლი მსოფლიო ჩემპიონატზე 2006 წლის 16 ივნისს გაიტანა, შესაბამისად, ამ ორ გატანილ გოლს შორის თექვსმეტ წელზე მეტი გავიდა, რაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ტურნირის]] აბსოლუტურ რეკორდს წარმოადგენს.<ref>[https://goal.ge/ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატის აბსოლუტური რეკორდი დაამყარა]</ref> 2022 წლის 26 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის მეორე ტურის მატჩში მექსიკის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 21-ე შეხვედრა ჩაატარა და ამ მაჩვენებლით [[დიეგო მარადონა]]ს გაუთანაბრდა. ამავე მატჩში მან მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი მერვე ბურთი გაიტანა, რითაც გილიერმო სტაბილესა და დიეგო მარადონას შედეგი გაიმეორა.<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/watch/2v4Kywu376wjM1NWZssi92 Argentina v Mexico | Group C]. ''fifa.com''</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_national_team.php All-Time Top Scorers]. ''thesoccerworldcups.com''</ref><ref group="კომ.">Messi drew level with Diego Maradona on eight World Cup goals and moved two behind national team record holder Gabriel Batistuta's haul of 10. ''იხ. Key stat'' / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/argentina-mexico-lionel-messi-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi inspires Argentina to crucial Mexico victory]</ref> ამავე შეხვედრაში ენცო ფერნანდესმა მისი გადაცემის შემდეგ მეორე გოლი შეაგდო, რის შემდეგაც მესი ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც ხუთ სხვადასხვა მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე პასის გაკეთება შეძლო — 2006 (1), 2010 (1), 2014 (1), 2018 (2), 2022 (1). ამავე შეხვედრის შემდეგ მესი მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში გახდა პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც ყველაზე ახალგაზრდულ ასაკში (18 წლის და 357 დღის) და შემდეგ უკვე ყველაზე ასაკოვანმა (35 წლის და 155 დღის) ერთ შეხვედრაში გოლიც გაიტანა და საგოლე პასიც გააკეთა. [[File:Lionel Messi close-up.jpg|thumb|ლიონელ მესი, 9 თებერვალი, 2011]] 2022 წლის 30 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის მესამე ტურის მატჩში [[პოლონეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პოლონეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 22-ე შეხვედრა ჩაატარა. შესაბამისად, ამ მაჩვენებლით [[დიეგო მარადონა]]ს ერთი მატჩით გაუსწრო და მსოფლიო ჩემპიონატებზე ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობით არგენტინელ ფეხბურთელთა შორის ერთპიროვნული ლიდერი და ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_most_games.php Argentina Players with the Most Games Played in The World Cup]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221130214702/https://sportmail.ru/football2022/news/54106454/?frommail=1 Очередной крутой рекорд Месси]. ''Спорт-Экспресс''</ref> ამავე შეხვედრაში მესიმ [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტი]] ვერ გაიტანა, რის შემდეგაც ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატებზე ორი პენალტის გატანა ვერ შეძლო,<ref group="კომ.">Lionel Messi is the first player in History to have 2 penalties saved in the World Cup. ''იხ. Key stat'' / [https://web.archive.org/web/20240622134223/https://www.101greatgoals.com/world-cup-2022/poland-vs-argentina-match-report-player-ratings-expert-analysis-fan-reaction-and-more/ World Cup 2022. Poland 0-2 Argentina: Match report, player ratings, expert analysis, fan reaction and more] ''By Ben Browning''</ref><ref>[https://www.yardbarker.com/soccer/articles/lionel_messi_sets_unfortunate_world_cup_record_with_missed_penalties/s1_13132_38187799 Lionel Messi sets unfortunate World Cup record with missed penalties]</ref><ref>[https://khelnow.com/football/2022-11-world-football-lionel-messi-first-player-miss-2-penalties-world-cup Lionel Messi becomes the first player to miss 2 penalties in the World Cup]</ref> — პირველად პენალტის გატანა მან წინა, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ვერ მოახერხა, როდესაც [[ისლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ისლანდიელთა]] მეკარე ჰანეს ჰალდოურსონის კარი ვერ აიღო.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=sqVsy7qnspc Lionel Messi Missed Penalty - FIFA World Cup 2018]</ref><ref>[https://en.as.com/en/2018/06/16/soccer/1529160732_555638.html Messi the first to miss a penalty at 2018 World Cup Russia]</ref> 2022 წლის 30 ნოემბერს ლიონელ მესი გახდა ყველაზე ასაკოვანი (35 წლის და 159 დღის) მოთამაშე (1966 წლიდან), რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ერთ მატჩში შექმნა ხუთზე მეტი (5+) საგოლე შესაძლებლობა და ხუთზე მეტი (5+) შედეგიანი დრიბლინგი განახორციელა. მანამდე რეკორდი ეკუთვნოდა [[დიეგო მარადონა]]ს, რომელმაც ასეთივე შედეგი [[ნიგერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიგერიის]] წინააღმდეგ 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შეხვედრაში დააფიქსირა.<ref>[https://en.as.com/soccer/poland-vs-argentina-live-updates-pregame-score-stats-and-highlights-qatar-world-cup-2022-n/ Poland 0-2 Argentina: as it happened]. ''as.com''</ref> 2022 წლის 3 დეკემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მერვედფინალურ მატჩში [[ავსტრალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ავსტრალიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 23-ე შეხვედრა ჩაატარა.<ref group="კომ.">ეს იყო მესის კარიერაში საიუბილეო მეათასე ოფიციალური მატჩი, როგორც საკლუბო, ასევე სანაკრებო დონეზე (778 მატჩი „ბარსელონაში“, 53 — „პსჟ“-ში, 169 — ეროვნულ ნაკრებში. საერთო ჯამში, ჩატარებულ ათას შეხვედრაში მის ანგარიშზეა 789 გოლი და 338 საგოლე გადაცემა). ამავე შეხვედრაში მან თავისი რიგით მეცხრე, ხოლო მუნდიალების პლეი-ოფში თავისი პირველი გოლი გაიტანა.</ref> 2022 წლის 18 დეკემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ მატჩში [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 26-ე შეხვედრა ჩაატარა, შესაბამისად ამ მაჩვენებლით [[ლოთარ მათეუსი|ლოთარ მათეუსს]] გაუსწრო და მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref name="WC records" /> ამ შეხვედრაში გაკეთებული დუბლით კი მან [[პელე]]ს 52-წლიანი რეკორდი (12 გოლი და 8 საგოლე პასი) მოხსნა და გოლი + საგოლე პასის სისტემით მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა (13 გოლი და 8 საგოლე პასი).<ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/fifa-world-cup/news/messi-fifa-world-cup-record-goal-contributions-pele-ronaldo-klose-muller-argentina-vs-france-final/article66268262.ece Most goal contributions in FIFA World Cup: Messi breaks Pele’s record]</ref> ამავე მატჩში მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატზე თამაშის წუთების რაოდენობით (2314 წუთი) [[პაოლო მალდინი]]ს 20-წლიანი რეკორდი (2217 წუთი) გააუმჯობესა და ამ მაჩვენებლითაც მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/fifa-world-cup/news/messi-argentina-vs-france-fifa-world-cup-final-qatar-2022-most-minutes-played-maldini-arg-fra/article66278021.ece#:~:text=Argentina%20captain%20Lionel%20Messi%20broke,defender%20Paolo%20Maldini%20(2%2C216). Messi overtakes Maldini for most FIFA WC minutes played during Qatar WC]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221218224807/https://sports.yahoo.com/lionel-messis-career-world-cup-184237779.html Lionel Messi's Career World Cup Stats for Argentina]</ref><ref name="WC records">[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-fifa-world-cup-records-milestones-argentina-appearances-assists-goals The World Cup records Messi owns]. ''fifa.com''</ref> 2022 წლის 18 დეკემბერს, მესი გახდა ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთი მსოფლიო ჩემპიონატის განმავლობაში მის ყველა ეტაპზე შეძლო გოლის გატანა (მან მეტოქეთა კარი ჯგუფურ ეტაპზე აიღო ორჯერ, მერვედფინალში, მეოთხედფინალში და ნახევარფინალში თითოჯერ და ფინალშიც ორჯერ), რაც მანამდე არავის არცერთ მუნდიალზე არ გაუკეთებია.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=PyYwR8nYtFM&t=206s Lionel Messi est-il désormais plus grand que Diego Maradona?]</ref> არგენტინის ნაკრებში 2022 წელს ჩატარებულ 14 მატჩში მესიმ 18 გოლის გატანა შეძლო, რაც მის სანაკრებო კარიერაში საუკეთესო შედეგია. ამ მაჩვენებლით აქამდე მისი საუკეთესო სანაკრებო კალენდარული წელი 2012 იყო, როდესაც 9 შეხვედრაში 12 გოლი გაიტანა. [[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებულ 34 შეხვედრაში მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელად იგი 10-ჯერ დასახელდა, რაც ყველა დროის საუკეთესო შედეგია ამ ტურნირის ისტორიაში. მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატზე კაპიტნის რანგში რეკორდული 19 მატჩი ჩაატარა. შემდეგ მოდიან [[რაფაელ მარკესი]] (17) და [[დიეგო მარადონა]] (16).<ref name="WC records" /> [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და 20-წლამდელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო ჩემპიონატის (FIFA U-20) საუკეთესო ფეხბურთელისათვის დაწესებული [[Adidas]]-ის ოქროს ბურთი ისტორიაში მხოლოდ ორ ფეხბურთელს — [[დიეგო მარადონა]]სა (1979, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]]) და [[ლიონელ მესი]]ს (2005, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]]) გადაეცათ.<ref group="კომ.">Maradona and Lionel Messi are the only players to have won the adidas Golden Ball at the FIFA U-20 World Cup™ and the World Cup. ''იხ. fifa.com'' / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/a-tribute-to-diego-maradona-argentina-napoli-legend-fifa-world-cup A tribute to Diego Maradona]</ref> მეტოქეთა კარში გატანილი 115 ბურთიდან მესიმ 2 ბურთი თავით, 11 ბურთი მარჯვენა ფეხით, ხოლო 102 ბურთი მარცხენა ფეხით შეაგდო; აქედან 11 ბურთი საჯარიმო დარტყმით, 24 ბურთი [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტით]], 6 ბურთი სოლო რეიდის შემდეგ, 9 — მეტოქის მეკარის ან მცველების მიერ მოგერიებულ ან ასხლეტილ ბურთზე დასწრებაზე თამაშის დროს, ხოლო დანარჩენ შემთხვევებში მეტოქეთა კარი თამაშიდან აიღო. მესიმ თავისი სანაკრებო 115 ბურთი მეტოქეთა 65 მეკარის კარში გაიტანა. აქედან ყველაზე მეტი (6 ბურთი სამ მატჩში) მან ბოლივიელთა მეკარე კარლოს ლამპეს კარში შეაგდო. 5 ბურთი (ერთ მატჩში) გაიტანა ესტონელთა მეკარე მატვეი იგონენის კარში. ოთხჯერ აიღო (სამ მატჩში) ურუგვაელთა მეკარე ფერნანდო მუსლერას კარი. ასევე, ოთხჯერ გაუტანა (ოთხ მატჩში) ჩილელთა მეკარე [[კლაუდიო ბრავო]]ს. სამ-სამჯერ აიღო რაფაელ კაბრალის (ბრაზილია), რიკარდო ხერესის (გვატემალა), გატიტო ფერნანდესის (პარაგვაი), მაქსიმო ბანგერას (ეკვადორი), ხაიმე პენედოს (პანამა), ჯონი პლასიდის (ჰაიტი), ელოი ვიქტორ რომის (კიურასაო) და გილიერმო ვისკარას (ბოლივია) კარები. ===მეკარეები, რომელთა კარის აღებაც მესიმ შეძლო=== {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეკარე, ნაკრები !სურათი !გოლი !თარიღი !შენიშვნა !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} |- ! style="text-align: center" | 1 | სტიპე პლეტიკოსა <br /> ''{{lang-hr|Stipe Pletikosa}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Rostov-Loco (4).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|6}} | style="text-align: center" | 01.03.2006 | | |- ! style="text-align: center" | 2 | დრაგოსლავ იევრიჩი <br /> ''{{lang-sr|Драгослав Јеврић}}'' <br /> {{fb|Serbia and Montenegro}} | [[ფაილი:Dragoslav Jevrić.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|88}} | style="text-align: center" | 16.06.2006 | | |- ! style="text-align: center" | 3 | სამირ ჰაჯაუი <br /> ''{{lang-en|Samir Hadjaoui}}'' <br /> {{fb|ALG}} | [[ფაილი:Samir Hadjaoui (1979–2021) — Algeria NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|54|პენ.|73}} | style="text-align: center" | 05.06.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 4 | ლეაო ბუტრონი <br /> ''{{lang-es|Leao Butrón Gotuzzo}}'' <br /> {{fb|PER}} | [[ფაილი:LeaoBG.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} | style="text-align: center" | 08.07.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 5 | ოსვალდო სანჩესი <br /> ''{{lang-es|Oswaldo Javier Sánchez Ibarra}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:Oswaldo Sanchez Santos.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} <br /> {{გოლი|17}} | style="text-align: center" | 11.07.2007 <br /> 04.06.2008 | | |- ! style="text-align: center" | 6 | რენი ვეგა <br /> ''{{lang-es|Renny Vicente Vega Hernández}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:Renny Vega (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|42}} <br /> {{გოლი|26}} | style="text-align: center" | 16.10.2007 <br /> 28.03.2009 | | |- ! style="text-align: center" | 7 | აგუსტინ ხულიო <br /> ''{{lang-es|Agustín Julio Castro}}'' <br /> {{fb|COL}} | [[ფაილი:AgustinJulio1 (cropped).JPG|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|36}} | style="text-align: center" | 20.11.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 8 | ხუან კასტილიო <br /> ''{{lang-es|Juan Guillermo Castillo Iriarte}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Juan Castillo 2.JPG|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|6}} | style="text-align: center" | 11.10.2008 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iIzdwdYE8r4&t=45s Messi vs Uruguay (WCQ) (Home) 2008-09 English Commentary]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 9 | [[სტივ მანდანდა]] <br /> ''{{lang-fr|Steve Mandanda Mpidi}}'' <br /> {{fb|FRA}} | [[ფაილი:Steve Mandanda 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|83}} | style="text-align: center" | 11.02.2009 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=L_UjuawNsX8&t=5685s France-Argentine Match Amical 2009 VF TF1]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 10 | [[იკერ კასილიასი]] <br /> ''{{lang-es|Iker Casillas Fernández}}'' <br /> {{fb|ESP}} | [[ფაილი:Iker Casillas 2.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61|პენ.}} | style="text-align: center" | 14.11.2009 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=sMCJvLX40C4&t=4544s Spain - Argentina Friendly 2009 Completo]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 11 | [[ხოსე მანუელ რეინა|პეპე რეინა]] <br /> ''{{lang-es|José Manuel Reina Páez}}'' <br /> {{fb|ESP}} | [[ფაილი:Pepe Reina 2017.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|10}} | style="text-align: center" | 07.09.2010 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iRjqOLpKar4&t=1336s Argentina vs. Spain | Friendly | 7-9-2010]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 12 | [[ვიქტორ ლეანდრო ბაჟი|ვიქტორი]] <br /> ''{{lang-pt|Victor Leandro Bagy}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:Victor 2012 01.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+2}} | style="text-align: center" | 17.11.2010 | <ref group="კომ.">ვიქტორ ლეანდრო ბაჟი ({{lang-pt|Victor Leandro Bagy}}) — [[ბრაზილიელები|ბრაზილიელი]] [[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]], [[ფეხბურთი]]ს გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც ვიქტორი. ბრაზილიის ნაკრების შემადგენლობაში 2010–2014 წლებში სულ 6 მატჩი ითამაშა, რომელთაგან გუნდთან ერთად 5 შეხვედრა მოიგო და მხოლოდ ერთ შეხვედრაში დამარცხდა [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელებთან]] [[ლიონელ მესი]]ს მიერ მატჩის 92-ე წუთზე გატანილი გოლით (0–1). ეს იყო ერთადერთი ბურთი, რომელიც მან ნაკრებში ჩატარებულ ექვს შეხვედრაში გაუშვა.</ref> | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Q7p4KfWggyo Argentina 1-0 Brazil International Friendly 18 November 2010 Lionel Messi Goal]</ref> |- ! style="text-align: center" | 13 | რუი პატრისიუ <br /> ''{{lang-pt|Rui Pedro dos Santos Patrício}}'' <br /> {{fb|POR}} | [[ფაილი:Rui Patrício 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90|პენ.}} | style="text-align: center" | 09.02.2011 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EZNyeCKRcG4&t=621s Argentina vs Portugal.2-1 All Goals & Highlights HD 09/02/2011]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 14 | არიან ბექაი <br /> ''{{lang-sq|Arjan Beqaj}}'' <br /> {{fb|ALB}} | [[ფაილი:Arjan Beqaj (born 25 August 1975) — Albania NFT Goalkeeper (1998–2010).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|43}} | style="text-align: center" | 20.06.2011 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=6C4LrngqJK0&t=3237s Amistoso Argentina 4 vs Albania 0]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 15 | [[კლაუდიო ბრავო]] <br /> ''{{lang-es|Claudio Andrés Bravo Muñoz}}'' <br /> {{fb|CHI}} | [[ფაილი:Claudio Bravo Footballteam of Chile - Spain vs. Chile, 10th September 2013 (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|25}} <br /> {{გოლი|16|პენ.}} <br /> {{გოლი|24|პენ.}} <br /> {{გოლი|33}} | style="text-align: center" | 07.10.2011 <br /> 24.03.2017 <br /> 03.06.2021 <br /> 14.06.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lDCx0gBw0FE&t=94s Argentina vs Chile 4-1 07/10/2011]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|16|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=YOLqwvaDYoQ&t=1363s Argentina vs Chile - Clasificatorias Rusia 2018]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|24|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_rpu8o1drMY&t=195s Argentina vs Chile 1 : 1 All Gоal & Hіghlіght 4-June-2021]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=SDrGeb6TfOU&t=64s Hіghlіghts Argentina 1 - 1 Chile | Copa América 2021 | 14-06-21]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 16 | [[დავიდ ოსპინა]] <br /> ''{{lang-es|David Ospina Ramírez}}'' <br /> {{fb|COL}} | [[ფაილი:Policía de Infancia y Adolescencia - David Ospina (cropped).jpeg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} <br /> {{გოლი|10}} | style="text-align: center" | 15.11.2011 <br /> 15.11.2016 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vbtfkEvAC2Y&t=67s Argentina 2-1 Colombia (World Cup qual) 15 11 2011]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=8azj3mHScqM&t=753s Argentina vs. Colombia | Russia 2018 | FIFA WC Qualifier (15-11-2016)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 17 | [[დიეგო ბენალიო]] <br /> ''{{lang-it|Diego Orlando Benaglio}}'' <br /> {{fb|SUI}} | [[ფაილი:Diego Benaglio (2021).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|20}} | style="text-align: center" | 29.02.2012 | | <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=6s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 18 | მარკო ვიოლფლი <br /> ''{{lang-de|Marco Wölfli}}'' <br /> {{fb|SUI}} | [[ფაილი:Marco Wölfli.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|88||90+3|პენ.}} | style="text-align: center" | 29.02.2012 | | <ref>{{გოლი|88}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=117s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref><br /><ref>{{გოლი|90+3|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=221s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 19 | ალექსანდერ დომინგესი <br /> ''{{lang-es|Alexander Domínguez Carabalí}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:Ecuador tren2015 (1).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|31}} <br /> {{გოლი|13|პენ.}} | style="text-align: center" | 02.06.2012 <br /> 08.10.2020 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Ni01DvAnavY&t=211s Argentina 4 Ecuador 0 Eliminatorias Brasil 2012 All Goals & Full Highlights]</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nitK-gehQHg&t=50s Argentina vs Ecuador 1-0 Gоals & Extеndеd Hіghlіghts - Oct 8 - 2020]</ref> |- ! style="text-align: center" | 20 | რაფაელ კაბრალი <br /> ''{{lang-pt|Rafael Cabral Barbosa}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:Naples vs Barcelone - Genève - aout 2014 - Rafael Cabral.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|31||34||84}} | style="text-align: center" | 09.06.2012 | | |- ! style="text-align: center" | 21 | [[მარკ-ანდრე ტერ შტეგენი]] <br /> ''{{lang-de|Marc-André ter Stegen}}'' <br /> {{fb|GER}} | [[ფაილი:Marc-André ter Stegen (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|52}} | style="text-align: center" | 15.08.2012 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=WKlsZYxcmfc&t=394s Germany 1–3 Argentina | All Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 22 | ხუსტო ვილიარი <br /> ''{{lang-es|Justo Wilmar Villar Viveros}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:NDEPENDIENTE vs COLO COLO (12).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|64}} | style="text-align: center" | 07.09.2012 | | <ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VBl7oV6FdVg&t=256s Resumen de Argentina 3 - Paraguay 1 (FULL HD)]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 23 | ფერნანდო მუსლერა <br /> ''{{lang-es|Néstor Fernando Muslera Micol}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Fernando Muslera 2012.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|65||79}} <br /> {{გოლი|43}} <br /> {{გოლი|38}} | style="text-align: center" | 12.10.2012 <br /> 02.09.2016 <br /> 10.10.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iK7PnHHxajI QWC 2014 Argentina vs. Uruguay 3-0 (12.10.2012)]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=HGCd5rbp0EQ&t=2739s Argentina vs. Uruguay | Russia 2018 | FIFA World Cup Qualifier (2-9-2016)]</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=bEeR7tbNGT0&t=3302s Argentina v. Uruguay - Qualifiers FIFA World Cup Qatar 2022]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 24 | მიგელ პინტო <br /> ''{{lang-es|Miguel Ángel Pinto Jerez}}'' <br /> {{fb|CHI}} | [[ფაილი:Palestino - O'Higgins 20190405 19.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|28}} | style="text-align: center" | 16.10.2012 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=JGnC3Ip5en8&t=212s Chile vs Argentina Eliminatorias 2014 16 10 2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 25 | დანი ერნანდესი <br /> ''{{lang-es|Daniel Hernández Santos}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:Danihernandez.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|45|პენ.}} <br /> {{გოლი|60}} | style="text-align: center" | 22.03.2013 <br /> 18.06.2016 | | <ref>{{გოლი|45|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NdDCs-9LkHk&t=26s 2013 (March 22) Argentina 3-Venezuela 0 (World Cup Qualifier)]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|60}} / [https://www.youtube.com/watch?v=gF-36qo_7zE&t=4910s Argentina v. Venezuela - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 26 | რიკარდო ხერესი <br /> ''{{lang-es|Ricardo Antonio Jérez Figueroa}}'' <br /> {{fb|GUA}} | [[ფაილი:Ricardo-Jerez-II-2013-02-06.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|15||40|პენ.|49}} | style="text-align: center" | 14.06.2013 | | <ref>Guatemala 0–4 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2013/06/14/world/friendlies/guatemala/argentina/1468950/ Estadio Nacional Mateo Flores]. ''Soccerway''</ref><ref>{{გოლი|15}} / [https://www.youtube.com/watch?v=WGPoyJ7AX60&t=128s Guatemala 0 - 4 Argentina | Amistoso - 14/06/13]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|40|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vyQddjEpreY&t=208s Guatemala 0 Argentina 4 | Amistoso Internacional (14/6/2013)]</ref><ref>{{გოლი|49}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vyQddjEpreY&t=279s Guatemala 0 Argentina 4 | Amistoso Internacional (14/6/2013)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 27 | გატიტო ფერნანდესი <br /> ''{{lang-es|Roberto Júnior Fernández Torres}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:Gatito Fernández (Cerro Porteño).png|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12|პენ.|53|პენ.}} <br /> {{გოლი|57|პენ.}} | style="text-align: center" | 10.09.2013 <br /> 19.06.2019 | | <ref>{{გოლი|12|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=267s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - Fecha 16]</ref><ref>{{გოლი|53|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=979s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - Fecha 16]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|57|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=On2b3v4uj_I&t=5304s Argentina v. Paraguay - Copa America Brazil 2019]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 28 | ვიდ ბელეცი <br /> ''{{lang-sl|Vid Belec}}'' <br /> {{fb|SVN}} | [[ფაილი:Vid Belec (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|76}} | style="text-align: center" | 07.06.2014 | | <ref>Argentina 2–0 Slovenia / [https://int.soccerway.com/matches/2014/06/07/world/friendlies/argentina/slovenia/1630386/ Estadio Único Diego Armando Maradona (La Plata)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 29 | ასმირ ბეგოვიჩი <br /> ''{{lang-bs|Asmir Begović}}'' <br /> {{fb|BIH}} | [[ფაილი:20150331 2024 AUT BIH 2110.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|65}} | style="text-align: center" | 15.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kXIipC8hBOU&t=539s Argentina 2 x 1 Bosnia Herzegovina · 2014 World Cup Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 30 | ალირეზა ჰაღიღი <br /> ''{{lang-fa|علیرضا حقیقی}}'' <br /> {{fb|IRN}} | [[ფაილი:Iran vs. Montenegro 2014-05-26 (064).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+1}} | style="text-align: center" | 21.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EM8SuYBjjEY&t=739s Argentina 1 x 0 Iran · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 31 | ვინსენტ ენიეამა <br /> ''{{lang-en|Vincent Enyeama}}'' <br /> {{fb|NGA}} | [[ფაილი:Krasnodar-Lille (15).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|3||45+1}} | style="text-align: center" | 25.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9HpYZ5REbFc&t=148s Nigeria 2 x 3 Argentina · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 32 | იპ ჰუნფაი <br /> ''{{lang-en|Yapp Hung Fai}}'' <br /> {{fb|HKG}} | [[ფაილი:Yapp Hung Fai.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|66||84}} | style="text-align: center" | 14.10.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=64u_Q_fJi8c&t=55s Hong Kong 0 – 7 Argentina - Friendly - 14.10.2014]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 33 | ლოვრე კალინიჩი <br /> ''{{lang-hr|Lovre Kalinić}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Lovre Kalinić in 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|57|პენ.}} | style="text-align: center" | 12.11.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Su6Go8mTXUk&t=175s NLB Video Gol Argentina vs Kroasia 2-1 Friendly Match 12 November 2014]</ref> |- ! style="text-align: center" | 34 | ანტონი სილვა <br /> ''{{lang-es|Antony Domingo Silva Cano}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:Antony Silva France 2 juin 2017.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|36|პენ.}} | style="text-align: center" | 13.06.2015 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=zLQ2xwVclCU&t=439s Lionel Messi vs Paraguay (Copa America 2015) HD 720p (13/06/2015)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 35 | დანიელ ვაკა <br /> ''{{lang-es|Daniel Vaca Tasca}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Ecuador-Bolivia 2015 (16) - копия.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|67||75}} | style="text-align: center" | 04.09.2015 | | <ref>{{გოლი|67}} / [https://www.youtube.com/watch?v=6AaNIQaEp-U&t=5207s Argentina vs. Bolivia | Friendly | 4-9-2015]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|75}} / [https://www.youtube.com/watch?v=6AaNIQaEp-U&t=5725s Argentina vs. Bolivia | Friendly | 4-9-2015]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 36 | მოისეს მუნიოსი <br /> ''{{lang-es|Moisés Alberto Muñoz Rodríguez}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:America Mexico 2016 (1).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|89}} | style="text-align: center" | 08.09.2015 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nnsuinluFpw&t=229s Mexico vs Argentina 2-2 Resumen Goles Completo Partido Amistoso 2015]</ref> |- ! style="text-align: center" | 37 | კარლოს ლამპე <br /> ''{{lang-es|Carlos Emilio Lampe Porras}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Colo Colo - Huachipato, 2018-03-03 - Carlos Lampe - 03.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|30|პენ.}} <br /> {{გოლი|30|პენ.|42}} <br /> {{გოლი|14||64||88}} | style="text-align: center" | 29.03.2016 <br /> 28.06.2021 <br /> 09.09.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=U6cpJGB6W2I&t=1986s Argentina vs. Bolivia | Russia 2018 | FIFA World Cup Qualifier (29-3-2016)]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|30|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=r6MZZsQRAL4&t=2043s Argentina vs Bolivia Full Match]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|42}} / [https://www.youtube.com/watch?v=r6MZZsQRAL4&t=2583s Argentina vs Bolivia Full Match]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|14}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=1630s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=5443s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|88}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=6889s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 38 | ხაიმე პენედო <br /> ''{{lang-es|Jaime Manuel Penedo Cano}}'' <br /> {{fb|PAN}} | [[ფაილი:Jaime Penedo1 (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|68||78||87}} | style="text-align: center" | 10.06.2016 | | <ref>{{გოლი|68}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|78}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|87}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 39 | ბრედ გუზანი <br /> ''{{lang-en|Bradley Edwin «Brad» Guzan}}'' <br /> {{fb|USA}} | [[ფაილი:Brad Guzan vs Belgium 1.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|32}} | style="text-align: center" | 21.06.2016 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aFU1CbP8V_E&t=2034s Copa America Centenario - USA vs Argentina - June 21, 2016 - Semi Finals]</ref> |- ! style="text-align: center" | 40 | მაქსიმო ბანგერა <br /> ''{{lang-es|Máximo Orlando Banguera Valdivieso}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:Banguera Barcelona-Deportivo Cuenca (15613464830).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12||20||62}} | style="text-align: center" | 10.10.2017 | | <ref>{{გოლი|12}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=103s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=179s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|62}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=288s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 41 | ჯონი პლასიდი <br /> ''{{lang-en|Johny Placide}}'' <br /> {{fb|HAI}} | [[ფაილი:Johny Placide in Tsarsko selo.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|17|პენ.|58||66}} | style="text-align: center" | 30.05.2018 | | <ref>{{გოლი|17|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=dh2ZJEptrcY&t=40s Goles Argentina 4-0 Haití]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|58}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vlq9WlvT4_E&t=373s Lionel Messi vs Haiti (Friendly) 30/05/2018 HD 1080i by SH10]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|66}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vlq9WlvT4_E&t=439s Lionel Messi vs Haiti (Friendly) 30/05/2018 HD 1080i by SH10]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 42 | ფრენსის უზოჰო <br /> ''{{lang-en|Francis Odinaka Uzoho}}'' <br /> {{fb|NGA}} | [[ფაილი:Francis Uzoho.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|14}} | style="text-align: center" | 26.06.2018 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=dvpth1kNgmY&t=133s Argentina vs Nigeria World Cup 26 June 2018 Highlights HD]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 43 | ხუსტო ლორენტე <br /> ''{{lang-es|Justo Lorente Collado}}'' <br /> {{fb|NCA}} | [[ფაილი:Nicaragua vs Surinam 1-0 (10).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|37||38}} | style="text-align: center" | 07.06.2019 | | <ref>{{გოლი|37}} / [https://www.youtube.com/watch?v=GBT5r4rzUws&t=3516s Argentina vs Nicaragua 2019 Full Match]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|38}} / [https://www.youtube.com/watch?v=GBT5r4rzUws&t=3627s Argentina vs Nicaragua 2019 Full Match]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 44 | [[ალისონ ბეკერი]] <br /> ''{{lang-pt|Alisson Ramses Becker}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:20180610 FIFA Friendly Match Austria vs. Brazil 850 1625.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|14}} | style="text-align: center" | 15.11.2019 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kDbm9b0lcHc&t=168s Brаzil vs Argеntinа 0-1 - Highlights & Goals Resumen & Goles 2019 HD HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 45 | მარტინ კამპანია <br /> ''{{lang-es|Martín Nicolás Campaña Delgado}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Urug tren (4) - копия.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+2|პენ.}} | style="text-align: center" | 18.11.2019 | | <ref>{{გოლი|90+2|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VUYPGgsyZhA&t=834s Lionel Messi vs Uruguay | Friendly 2019 HD 1080i]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 46 | ერნან გალინდესი <br /> ''{{lang-es|Hernán Ismael Galíndez}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:HERNÁN GALÍNDEZ.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+3}}<br />{{გოლი|78}} | style="text-align: center" | 04.07.2021<br />07.09.2023 | | <ref>{{გოლი|90+3}} / [https://www.youtube.com/watch?v=UOnr7WnzZYU&t=6416s Argentina vs Ecuador | Full Match · Copa America 2021]. ''youtube''</ref><br /><ref>{{გოლი|78}} / [https://www.youtube.com/watch?v=LcExvg2Rp4A&t=406s&ab_channel=CONMEBOL Argentina vs Ecuador 1-0 | Resumen]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 47 | ვილკერ ფარინიესი <br /> ''{{lang-es|Wuilker Faríñez Aray}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:RC Lens - FC Metz (14-03-2021) 75.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|82}} | style="text-align: center" | 25.03.2022 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=15C93b2cdqw&t=447s Argentina vs Venezuela | 3-0 | Resumen All Goals Highlights 26/03/2022]</ref> |- ! style="text-align: center" | 48 | მატვეი იგონენი <br /> ''{{lang-et|Matvei Igonen}}'' <br /> {{fb|EST}} | [[ფაილი:Matvei Igonen (born 2 October 1996) — Estonia NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|9|პენ.|45||47||71||76}} | style="text-align: center" | 05.06.2022 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kMo1HF1k1mE Lionel Messi 5 Goals Vs Estonia Reaction]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 49 | [[ლუის ლოპეს ფერნანდესი]] <br /> ''{{lang-es|Luis Aurelio López Fernández}}'' <br /> {{fb|HON}} | [[ფაილი:Luis Aurelio López Fernández.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|45+2|პენ.|69}} | style="text-align: center" | 24.09.2022 | | <ref>{{გოლი|45+2|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NXIEw-NxTCE&t=219s Argentina 3-0 Honduras | Amistoso Internacional]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|69}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NXIEw-NxTCE&t=297s Argentina 3-0 Honduras | Amistoso Internacional]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.espn.in/football/match/_/gameId/652247 Messi double as Argentina beat Honduras in Miami]. ''espn.in''</ref> |- ! style="text-align: center" | 50 | ანდრე ბლეიკი <br /> ''{{lang-en|Andre Jason Blake}}'' <br /> {{fb|JAM}} | [[ფაილი:Andre Blake - Philadelphia Union (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|86||89}} | style="text-align: center" | 29.09.2022 | | <ref>{{გოლი|86}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aKqe4eVMy6E&t=5741s Argentina vs Jamaica · Full Match · International Friendly 2022]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|89}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aKqe4eVMy6E&t=5924s Argentina vs Jamaica · Full Match · International Friendly 2022]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 51 | ხალიდ ეისა <br /> ''{{lang-ar|خالد عيسى}}'' <br /> {{fb|UAE}} | [[ფაილი:Khalid Eisa 20191401.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|44}} | style="text-align: center" | 16.11.2022 | | <ref>{{გოლი|44}} / [https://www.youtube.com/watch?v=25YO-K0Cv68&t=365s Argentina VS Emiratos Árabes]. ''MundoBocaTV''</ref><ref>UAE 0–5 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2022/11/16/world/friendlies/united-arab-emirates/argentina/3958140/ Mohammed Bin Zayed Stadium]. ''soccerway''</ref> |- ! style="text-align: center" | 52 | მუჰამედ ალ-უვაისი <br /> ''{{lang-ar|محمد العويس}}'' <br /> {{fb|KSA}} | [[ფაილი:Mohammed Al-Owais 2018.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|10|პენ.}} | style="text-align: center" | 22.11.2022 | | <ref>{{გოლი|10|პენ.}} / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235461 Argentina 1–2 Saudi Arabia]. ''fifa.com''</ref> |- ! style="text-align: center" | 53 | [[გილიერმო ოჩოა]] <br /> ''{{lang-es|Francisco Guillermo Ochoa Magaña}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:Mex-Kor (1) (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|64}} | style="text-align: center" | 26.11.2022 | | <ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VahYNqWm8W4&t=432s Argentina vs Mexico 2-0 − All Gоals]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 54 | მეთიუ რაიანი <br /> ''{{lang-en|Mathew David Ryan}}'' <br /> {{fb|AUS}} | [[ფაილი:20180601 FIFA Friendly Match Czech Republic vs. Australia Matthew Ryan 850 0230.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|35}} <br /> {{გოლი|2}} | style="text-align: center" | 03.12.2022 <br /> 15.06.2023 | | <ref>{{გოლი|35}} / [https://www.youtube.com/watch?v=KvSiRNO1BTY&t=8s Messi magic! | Argentina v Australia | Round of 16 | FIFA WC Qatar 2022]</ref><br /><ref>{{გოლი|2}} / [https://www.youtube.com/watch?v=jJhA5rJ7K_w&t=66s Argentina vs Australia 2-0 Hіghlіghts & All Goals 2023 Messi Goal]</ref> |- ! style="text-align: center" | 55 | ანდრის ნოპერტი <br /> ''{{lang-nl|Andries Noppert}}'' <br /> {{fb|NED}} | [[ფაილი:Andries Noppert (born 7 April 1994) — Netherlands NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|73|პენ.}} | style="text-align: center" | 09.12.2022 | | <ref>{{გოლი|73|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=98oXq3yLtCo&t=326s Argentina vs Netherlands 2-2 Penalty 4-3 All Goal FIFA WC 2022]</ref><ref>Netherlands 2 (3-4) 2 Argentina / [https://www.besoccer.com/match/seleccion-holanda/seleccion-argentina/2022688422/lineups Lineups] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221210220053/https://www.besoccer.com/match/seleccion-holanda/seleccion-argentina/2022688422/lineups |date=2022-12-10 }}. ''BeSoccer''</ref> |- ! style="text-align: center" | 56 | დომინიკ ლივაკოვიჩი <br /> ''{{lang-hr|Dominik Livaković}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Dominik Livaković 2021.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|34|პენ.}} | style="text-align: center" | 13.12.2022 | | <ref>{{გოლი|34|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=dr3wqHqs6UA&t=164s Argentina vs Croatia 3-0 .. Full Match All Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 57 | [[უგო ლორისი]] <br /> ''{{lang-fr|Hugo Lloris}}'' <br /> {{fb|FRA}} | [[ფაილი:2020-03-10 Fußball, Männer, UEFA Champions League Achtelfinale, RB Leipzig - Tottenham Hotspur 1DX 3687 by Stepro (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|23|პენ.|108}} | style="text-align: center" | 18.12.2022 | | <ref>{{გოლი|23|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=zhEWqfP6V_w&t=10s The greatest final ever?! | Argentina v France]</ref><ref>{{გოლი|108}} / [https://www.youtube.com/watch?v=zhEWqfP6V_w&t=61s The greatest final ever?! | Argentina v France]</ref> |- ! style="text-align: center" | 58 | ხოსე კარლოს გერა <br /> ''{{lang-es|José Carlos Guerra}}'' <br /> {{fb|Panama}} | | style="text-align: center" | {{გოლი|89}} | style="text-align: center" | 23.03.2023 | | <ref>{{გოლი|89}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VogTPu2XrCk&t=70s Argentina 2-0 Panamá: Resumen del partido]</ref> |- ! style="text-align: center" | 59 | ელოი ვიქტორ რომი <br /> ''{{lang-nl|Eloy Victor Room}}'' <br /> {{fb|Curacao}} | [[ფაილი:Room Eloy Columbus Crew SC Meet the Team 2019.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|20||33||37}} | style="text-align: center" | 28.03.2023 | | <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k Argentina vs Curacao]</ref><ref>{{გოლი|33}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k&t=38s Argentina vs Curacao]</ref><ref>{{გოლი|37}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k&t=66s Argentina vs Curacao]</ref> |- ! style="text-align: center" | 60 | პედრო გალიესე <br /> ''{{lang-es|Pedro David Gallese Quiroz}}'' <br /> {{fb|PER}} | [[ფაილი:Palestino - Alianza Lima 20190204 01.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|32||42}} | style="text-align: center" | 18.10.2023 | | <ref>{{გოლი|32}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_jICVrlX8h8&t=180s&ab_channel=CONMEBOL Peru vs. Argentina]</ref><ref>{{გოლი|42}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_jICVrlX8h8&t=307s&ab_channel=CONMEBOL Peru vs. Argentina]</ref> |- ! style="text-align: center" | 61 | ნიკოლას ჯორჯ ჰაგენ გოდოი <br /> ''{{lang-es|Nicholas George Hagen Godoy}}'' <br /> {{fb|GUA}} | [[ფაილი:Nicholas Hagen in 2019.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12||77}} | style="text-align: center" | 15.06.2024 | | <ref>{{გოლი|12}} / [https://www.youtube.com/watch?v=QtjNdKPb_kE&t=79s Argentina 4-1 Guatemala]</ref><ref>{{გოლი|77}} / [https://www.youtube.com/watch?v=QtjNdKPb_kE&t=676s Argentina 4-1 Guatemala]</ref> |- ! style="text-align: center" | 62 | მაქსიმ კრეპო <br /> ''{{lang-fr|Maxime Crépeau}}'' <br /> {{fb|CAN}} | [[ფაილი:Maxime Crépeau, FC Cincinnati vs Ottawa Fury, 30 June 2018 (29180853357) (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|51}} | style="text-align: center" | 10.07.2024 | | <ref>{{გოლი|51}} / [https://www.youtube.com/watch?v=olFD70ssJ58&t=122s Argentina 2-0 Canadá | Copa América 2024]</ref> |- ! style="text-align: center" | 63 | გილიერმო ვისკარა <br /> ''{{lang-es|Guillermo Viscarra Bruckner}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Guillermo "Billy" Viscarra.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|19||84||86}} | style="text-align: center" | 15.10.2024 | | <ref>{{გოლი|19}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=81s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref><ref>{{გოლი|84}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=520s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref><ref>{{გოლი|86}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=565s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref> |- ! style="text-align: center" | 64 | რაფაელ რომო <br /> ''{{lang-es|Rafael Enrique Romo Pérez}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:USAvVEN 2019-06-09 - Rafael Romo (51170339541) (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|39||80}} | style="text-align: center" | 04.09.2025 | | <ref>{{გოლი|39}} / [https://www.youtube.com/watch?v=D6sgXdSkCn4&t=177s Argentina 3–0 Venezuela | Resumen | Eliminatorias Sudamericanas]</ref><ref>{{გოლი|80}} / [https://www.youtube.com/watch?v=D6sgXdSkCn4&t=494s Argentina 3–0 Venezuela | Resumen | Eliminatorias Sudamericanas]</ref> |- ! style="text-align: center" | 65 | უგო მარკეში <br /> ''{{lang-pt|Hugo Marques}}'' <br /> {{fb|ANG}} | | style="text-align: center" | {{გოლი|82}} | style="text-align: center" | 14.11.2025 | | <ref>{{გოლი|82}} / [https://www.youtube.com/watch?v=U4HQjDSVLxw&t=631s Argentina vs Angola 2-0 - All Goals]</ref> |} ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://messi.com/en/ ლიონელ მესის ოფიციალური საიტი] · [https://www.messistats.com/en MessiStats] * [https://www.rsssf.org/tablesw/wyc05.html World Youth Cup (U-20) 2005 (Netherlands)] * [https://web.archive.org/web/20111220071319/http://www.fifa.com/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/05/41/wyc_05_nether_tr_174.pdf FIFA World Youth Championship Netherlands 2005 Technical Report] * [https://www.thesoccerworldcups.com/players/lionel_messi.php Lionel Messi in the World Cups] * [https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_most_games.php Argentina Players with the Most Games Played in The World Cup] * [https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/lionel-messi-argentina-records-international-football-world-cup-qualifying The international football records Messi owns and is chasing] {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | სოციალური ქსელები |- ! scope=row |[https://instagram.com/leomessi/ Instagram] · [https://www.facebook.com/LeoMessi Facebook] · [https://x.com/fundacionmessi X] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | თემატური საიტები |- ! scope=row |[https://www.11v11.com/players/lionel-messi-42223/ AFS] · [https://resultados.as.com/resultados/ficha/deportista/messi/15167 AS.com] · [https://bdfa.com.ar/jugadores-34986.html BDFA] · [https://www.bdfutbol.com/en/j/j1753.html BDFutbol] · [https://global.espn.com/football/player/_/id/45843 ESPNFC.com] · [https://fbref.com/en/players/d70ce98e/ FBref.com] · [https://web.archive.org/web/20150629095408/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=229397/index.html FIFA.com] · [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/10973 FootballDatabase.eu] · [https://footballfacts.ru/person/53159 FootballFacts.ru] · [https://www.kicker.de/lionel-messi/spieler Kicker.de] · [https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur21740.html L’Équipe] · [https://web.archive.org/web/20220522193757/https://www.ligue1.fr/joueur?id=lionel-andres-messi-cuccittini League 1] · [https://www.national-football-teams.com/player/12066.html National Football Teams.com] · [https://www.olympedia.org/athletes/111386 Olympedia] · [https://olympics.com/en/athletes/lionel-messi Olympics.com] · [https://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=39850 Soccerbase] · [http://int.soccerway.com/players/lionel-andres-messi/119/ Soccerway] · [https://news.sportbox.ru/Vidy_sporta/Futbol/Lioneli-Messi-Futbol-24061987 Sportbox.ru] · [https://www.thefinalball.com/player.php?id=10592 playmarkerstats.com] · [https://www.transfermarkt.com/lionel-messi/profil/spieler/28003 Transfermarkt] · [https://www.worldfootball.net/player_summary/lionel-messi/ WorldFootball.net] · [https://www.allmovie.com/artist/p815708 AllMovie] · [https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=691614.html AlloCiné] · [https://www.csfd.cz/tvurce/207495 ČSFD] · [http://messi.starplayerstats.com/en/goals/91/0/all/1/0/0/t/all/all/0/0/0 Messi.StarPlayerStats.com] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |[https://www.tcdb.com/Person.cfm/pid/24855/ TCDb] · [https://youtube.com/channel/UCmkNr8WQC7zAC5TnYDI0wQw YouTube] · [https://www.youtube.com/watch?v=YKQluZU2Flg&t=184s USA vs Argentina | Copa America 2016] · [https://www.youtube.com/watch?v=qEuv2Y9GutE Mundo Maldini] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ფოტო |- ! scope=row |[https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Lionel_Messi_in_art Lionel Messi in art] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | მედია |- ! scope=row |[https://www.mediotiempo.com/futbol/copa-america/afa-rinde-homenaje-messi-kun-aguero-record-partidos MedioTiempo] |} ==კომენტარები== {{Reflist|group=კომ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:ლიონელ მესი]] [[კატეგორია:საფეხბურთო რეკორდები]] 1ppi8jiqzajnw2magupo5afpp2x9ipq 5426803 5426802 2026-07-04T02:00:06Z Arkaitz1974 85446 5426803 wikitext text/x-wiki [[File:Rus-Arg 2017 (16).jpg|thumb|203 მატჩი და 124 გოლი<ref>[https://messi.com/en/#argentina Messi international stats]. ''messi.com''.</ref>]] [[ლიონელ მესი]] — ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში]] ჩატარებული მატჩებისა და გატანილი ბურთების რაოდენობის მიხედვით — [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|თავისი ქვეყნის ეროვნული გუნდის]] ღირსებას [[2005]] წლიდან იცავს. მას შემდეგ მან 2026 წლის 3 ივლისის მონაცემებით [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|„ალბისელესტეს“]] შემადგენლობაში 203 მატჩი ჩაატარა და 124 ბურთი გაიტანა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/messi-intlg.html Lionel Andrés Messi - Century of International Appearances]. ''rsssf.com''</ref><ref>[https://www.ole.com.ar/messi/todos-goles-messi-seleccion-argentina-golazo-venezuela_0_4hIJe61kLX.html 114 goles de Lionel Messi con la Selección Argentina]</ref><ref>[https://m.allfootballapp.com/news/EPL/%E2%9A%BD109-goals-Messi-becomes-second-highest-international-goalscorer/3428470 109 goals! Messi becomes second highest international goalscorer]</ref><ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/lionel-messi-becomes-second-highest-international-goalscorer-cristiano-ronaldo-ali-daei-canada-vs-argentina-copa-america-2024/article68333641.ece Messi takes his tally to 109 international goals.]</ref><ref>[https://www.ole.com.ar/messi/messi-goles-seleccion-argentina_0_PRzdKAJdNV.html 109 goles de Lionel Messi en la Selección Mayor de Argentina]</ref> მესი ეროვნულ ნაკრებში პირველად ხოსე პეკერმანმა მიიწვია, რომელიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|„ალბისელესტეს“]] 2004 წლის ოქტომბრიდან 2006 წლის ივნისის ჩათვლით ედგა სათავეში. მან ამ პოსტზე ცნობილი არგენტინელი ფეხბურთის სპეციალისტი მარსელო ბიელსა შეცვალა. პეკერმანის ხელმძღვანელობით არგენტინელებმა 27 შეხვედრა გამართეს, რომელთაგან 14 მოიგეს, 6 დათმეს და 7 ფრედ დაამთავრეს. მესის დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2005 წლის [[17 აგვისტო]]ს საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში [[უნგრეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უნგრეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ შედგა. მატჩი [[ბუდაპეშტი]]ს ფერენც პუშკაშის სტადიონზე გაიმართა და მას 27 ათასამდე მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: ლეო ფრანკო, რობერტო აიალა, გაბრიელ ჰაინცე, ლუკას ბერნარდი, ანდრეს დ'ალესანდრო,<ref group="კომ.">შეხვედრის 90-ე წუთზე ანდრეს დ'ალესანდრო მარიო სანტანამ შეცვალა.</ref> [[ლუჩო გონსალესი]],<ref group="კომ.">მატჩის 82-ე წუთზე [[ლუჩო გონსალესი]]ს ნაცვლად [[პაბლო საბალეტა]].</ref> [[მაქსი როდრიგესი]], ლიონელ სკალონი, ხუან პაბლო სორინი, [[ერნან კრესპო]], [[ლისანდრო ლოპესი]]. მესი შეხვედრის 64-ე წუთზე ლისანდრო ლოპესის ნაცვლად შემოვიდა მოედანზე, თუმცა თამაშში ჩართვიდან ნახევარ წუთში მეტოქესთან ორთაბრძოლისას წესების დარღვევისთვის შეხვედრის მსაჯისგან წითელი ბარათი მიიღო და მინდორი დატოვა.<ref group="კომ.">ფეხბურთის სპეციალისტების დიდი უმრავლესობის აზრით მსაჯის ასეთი გადაწყვეტილება არ იყო მართებული და არ გამომდინარეობდა სათამაშო ეპიზოდის ობიექტური და სამართლიანი შეფასებიდან.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=QCFQJdwNuNQ Lionel Messi red card vs Hungary]. ''youtube''</ref> შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 2–1 დამთავრდა.<ref>Hungary 1–2 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2005/08/17/world/friendlies/hungary/argentina/361846/ Puskás Ferenc Stadion (Budapest)]. ''soccerway''</ref> თავისი პირველი სანაკრებო გოლი 2006 წლის 1 მარტს საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მეკარე სტიპე პლეტიკოსას კარში მატჩის მეექვსე წუთზე გაიტანა. შეხვედრა [[ბაზელი]]ს „[[სანქტ-იაკობ პარკი]]ს“ სტადიონზე გაიმართა და მას 13 138 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, ნიკოლას ბურდისო, ვალტერ სამუელი, ფაბრისიო კოლოჩინი,<ref group="კომ.">შეხვედრის მე-60-ე წუთზე ფაბრისიო კოლოჩინი [[ლუჩო გონსალესი|ლუჩო გონსალესმა]] შეცვალა.</ref> [[მარტინ დემიკელისი]], ესტებან კამბიასო, ლეონარდო პონსიო, ხუან რომან რიკელმე, ლიონელ მესი, [[ერნან კრესპო]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 75-ე წუთზე [[ერნან კრესპო]]ს ნაცვლად [[დიეგო მილიტო]].</ref> [[კარლოს ტევესი]].<ref group="კომ.">მატჩის 68-ე წუთზე [[კარლოს ტევესი]]ს ნაცვლად თამაშში ჩაერთო პაბლო აიმარი.</ref> შეხვედრა ხორვატებმა 3–2 მოიგეს.<ref>Croatia 3–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/croatia-v-argentina-01-march-2006-273291/ St. Jakob-Park, Basel]. ''11v11.com''</ref> [[2006]] წლის 16 ივნისს სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნული ნაკრების<ref group="კომ.">სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები ({{lang-sr|Фудбалска репрезентација Србије и Црне Горе|Fudbalska reprezentacija Srbije i Crne Gore}}) — აღნიშნული ეროვნული გუნდი 2003–2006 წლებში ამ სახელწოდებით ასპარეზობდა საფეხბურთო ტურნირებზე. 2006 წლიდან სერბეთის ეროვნული ნაკრები და მონტენეგროს ეროვნული ნაკრები დამოუკიდებლად განაგრძობენ ასპარეზობას.</ref>კარში გატანილი ბურთის წყალობით, მესი გახდა არგენტინის ეროვნული ნაკრების ისტორიაში ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] გოლის გატანა შეძლო 18 წლის და 357 დღის ასაკში.<ref>[http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/world_cup_2006/4853028.stm Argentina 6-0 Serbia & Montenegro]. ''BBC Sport''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=ZtjaRHYOjy8&t=158s Lionel Messi vs Serbia & Montenegro (World Cup 2006)]. ''youtube''</ref> 1996 წლიდან 2016 წლამდე მეტოქეთა კარში გატანილი 54 ბურთით — არგენტინის ნაკრების ყველა დროის ბომბარდირის წოდებას [[გაბრიელ ბატისტუტა]] ფლობდა. 2016 წლის 21 ივნისს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] გამართულ [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] ნახევარფინალში ლიონელ მესის მიერ [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასპინძელთა ეროვნული გუნდის]] კარში გატანილი ბურთით მან ოცი წლის განმავლობაში მოქმედი [[გაბრიელ ბატისტუტა|ბატისტუტას]] რეკორდი გააუმჯობესა და არგენტინის ეროვნული გუნდის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.<ref>{{Cite web |url=https://nesn.com/2016/06/lionel-messi-scores-argentina-record-tying-goal-in-copa-america-2016/ |title=Lionel Messi Scores Argentina Record-Tying Goal In Copa America 2016 |access-date=2022-07-09 |archive-date=2022-05-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220524044437/https://nesn.com/2016/06/lionel-messi-scores-argentina-record-tying-goal-in-copa-america-2016/ }}</ref><ref group="კომ.">აღნიშნული შეხვედრის 32-ე წუთზე საჯარიმო დარტყმით გატანილი ეს ბურთი იყო მატჩის რიგით მეორე, ხოლო მისი სანაკრებო გოლებიდან რიგით 55-ე გოლი.</ref><ref>[https://www.theguardian.com/football/live/2016/jun/21/copa-america-usa-argentina-semi-final-latest-score Lionel Messi scores Argentina’s second goal from a free-kick]</ref><ref>[https://www.goal.com/en-in/match/united-states-v-argentina/dxypf19tozmf3662x2txffft United States 0–4 Argentina]. ''goal.com''</ref> მესის სანაკრებო კარიერაში ეს ისტორიული მატჩი [[ჰიუსტონი]]ს ენ-არ-ჯი სტადიონზე<ref group="კომ.">ენ-არ-ჯი სტადიონი ({{lang-en|NRG Stadium}}) — მრავალფუნქციური სპორტული კომპლექსი [[ტეხასი]]ს უდიდეს ქალაქ ჰიუსტონში, გაიხსნა 2002 წლის 24 აგვისტოს.</ref> შედგა და მას 70 858 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: [[სერხიო რომერო]], რამირო ფუნეს მორი, გაბრიელ მერკადო, ნიკოლას ოტამენდი, [[მარკოს როხო]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 84-ე წუთზე [[მარკოს როხო]]ს ნაცვლად ვიქტორ კუესტა.</ref> [[ხავიერ მასკერანო]], ევერ ბანეგა, აუგუსტო ფერნანდესი,<ref group="კომ.">59-ე წუთზე აუგუსტო ფერნანდესის ნაცვლად [[ლუკას ბილია]].</ref> ლიონელ მესი, [[გონსალო იგუაინი]], ესეკიელ ლავესი.<ref group="კომ.">მატჩის 67-ე წუთზე ესეკიელ ლავესის ნაცვლად [[ერიკ ლამელა]].</ref> შეხვედრა არგენტინელთა უპირატესობით წარიმართა და მათივე გამარჯვებით — 4–0 დამთავრდა.<ref>USA 0–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-21-june-2016-319060/ NRG Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> 2021 წლის 9 სექტემბერს ბოლივიის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის მორიგ შეხვედრაში მესიმ ჰეთ-თრიკი შეასრულა და თავისი სანაკრებო გოლებიდან რიგით 77-ე, 78-ე და 79-ე ბურთი გაიტანა, რითაც 1971 წლის 11 ივლისიდან — 50 წლის განმავლობაში მოქმედი [[პელე]]ს რეკორდი მოხსნა და ისტორიაში ყველა დროის საუკეთესო სამხრეთამერიკელი სანაკრებო ბომბარდირის წოდება დაისაკუთრა.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/argentina-arg/story/4427665/argentinas-lionel-messi-breaks-brazil-legend-peles-south-american-mens-goals-record Lionel Messi breaks Brazil legend Pele's South American men's goals record]</ref> მატჩი [[ბუენოს-აირესი]]ს „ელ მონუმენტალზე“ გაიმართა და მას 17 ათასამდე მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: ხუან მუსო, ნიკოლას ოტამენდი,<ref group="კომ.">82-ე წუთზე ნიკოლას ოტამენდის ნაცვლად ლუკას მარტინესი.</ref> ხერმან პესელია, მარკოს აკუნია, როდრიგო დე პაული,<ref group="კომ.">82-ე წუთზე როდრიგო დე პაულის ნაცვლად ესეკიელ პალასიოსი.</ref> [[ანხელ დი მარია]],<ref group="კომ.">71-ე წუთზე ანხელ დი მარიას ნაცვლად ნიკოლას გონსალესი.</ref> ალეხანდრო გომესი,<ref group="კომ.">მატჩის 62-ე წუთზე ალეხანდრო გომესის ნაცვლად ხოაკინ კორეა.</ref> ლეანდრო პარედესი, ლიონელ მესი და [[ლაუტარო მარტინესი]].<ref group="კომ.">მატჩის 71-ე წუთზე ლაუტარო მარტინესის ნაცვლად ანხელ კორეა.</ref><ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-09-september-2021-371638/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> 2025 წლის 6 ივნისის მონაცემებით მესის ანგარიშზეა ცხრა სანაკრებო ჰეთ-თრიკი და ერთი პენტა-თრიკი (5 გოლი ერთ მატჩში).<ref>Argentina 5–0 Estonia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-estonia-05-june-2022-375350/ Estadio El Sadar, Pamplona]. ''11v11.com''</ref> ყველაზე მეტი ბურთი მას ბოლივიის ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გატანილი — 2015 (2), 2016 (1), 2021 (5), 2024 (3). საერთო ჯამში ბოლივიელთა კარის აღება მან 11-ჯერ შეძლო. ==მატჩები და გოლები== ===არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში=== {| width="990" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | წყარო ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |1||17.08.2005||[[ბუდაპეშტი]]||align=right|{{fb-rt|HUN}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||ამხანაგური||<ref>Hungary 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/hungary-v-argentina-17-august-2005-254793/ Ferenc Puskás Stadium, Budapest]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |2||03.09.2005||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|80}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-03-september-2005-254962/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |3||09.10.2005||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-09-october-2005-255028/ River Plate, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |4||12.10.2005||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-12-october-2005-255126/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |5||16.11.2005||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|QAT}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|81}}||ამხანაგური||<ref>Qatar 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/qatar-v-argentina-16-november-2005-273290/ International Friendly, Played in Doha]. ''11v11.com''</ref><ref>Qatar 0–3 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2005/11/16/world/friendlies/qatar/argentina/361922/ Jassim Bin Hamad Stadium (Doha)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |6||01.03.2006||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|CRO}}||bgcolor=Moccasin|3–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|6}}|| ||ამხანაგური||<ref>Croatia 3–2 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/03/01/world/friendlies/croatia/argentina/361556/ St. Jakob-Park (Basel)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |7||30.05.2006||[[სალერნო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|ANG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|68}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Angola / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-angola-30-may-2006-273785/ Stadio Arechi, Salerno]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 2–0 Angola / [https://int.soccerway.com/matches/2006/05/30/world/friendlies/argentina/angola/361644/ Stadio Arechi (Salerno)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |8||16.06.2006||[[გელზენკირხენი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|Serbia and Montenegro}}||{{გოლი|88}}||{{შეცვლაზე შესვლა|75}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#არგენტინა vs სერბეთი და მონტენეგრო|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Argentina 6–0 Serbia and Montenegro / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-serbia-and-montenegro-16-june-2006-273730/ Veltins-Arena, Gelsenkirchen]</ref>|| |- ! scope=row |9||21.06.2006||[[ფრანკფურტი]]||align=right|{{fb-rt|NED}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|70}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#ნიდერლანდები vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Netherlands 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/netherlands-v-argentina-21-june-2006-273746/ Commerzbank Arena, Frankfurt]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |10||24.06.2006||[[ლაიფციგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|MEX}}|| |||{{შეცვლაზე შესვლა|84}}||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006#მერვედფინალები|მსოფ. ჩემპ. 2006]]||<ref>Argentina 2–1 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-24-june-2006-274135/ Zentralstadion, Leipzig]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |11||03.09.2006||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-03-september-2006-274527/ Emirates Stadium, London]. ''11v11.com''</ref><ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/09/03/world/friendlies/brazil/argentina/401918/ Emirates Stadium (London)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |12||11.10.2006||[[მურსია]]||align=right|{{fb-rt|ESP}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|62}}||ამხანაგური||<ref>Spain 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/spain-v-argentina-11-october-2006-275215/ Estadio Nueva Condomina, Murcia]. ''11v11.com''</ref><ref>Spain 2–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2006/10/11/world/friendlies/spain/argentina/411454/ Estadio Enrique Roca de Murcia (Murcia)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |13||02.06.2007||[[ბაზელი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|88}}||ამხანაგური||<ref>Switzerland 1–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/02/world/friendlies/switzerland/argentina/457697/ St. Jakob-Park (Basel)]. ''soccerway''</ref><ref>Switzerland 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-argentina-02-june-2007-277876/ St. Jakob Park, Basel]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |14||05.06.2007||[[ბარსელონა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–3||align=left|{{fb|ALG}}||{{გოლი|54|პენ.|73}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–3 Algeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-algeria-05-june-2007-277893/ Nou Camp, Barcelona]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–3 Algeria / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/05/world/friendlies/algeria/argentina/546431/ Camp Nou (Barcelona)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |15||28.06.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|USA}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|79}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 USA / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-usa-28-june-2007-277898/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–1 USA / [https://int.soccerway.com/matches/2007/06/29/south-america/copa-america/argentina/united-states-of-america/441096/ Estadio José Encarnación Romero (Maracaibo)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=rPecpFY7_-k Argentina vs. U.S.A | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |16||02.07.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–2||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|84}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–2 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-02-july-2007-277899/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]</ref><ref>Argentina 4–2 Colombia / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/03/south-america/copa-america/argentina/colombia/441098/ Estadio José Encarnación Romero (Maracaibo)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=bKq6JvOKwQo Argentina vs. Colombia | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |17||05.07.2007||[[ბარკისიმეტო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|67}}||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-05-july-2007-277900/ Estadio Metropolitano, Barquisimeto]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/06/south-america/copa-america/argentina/paraguay/441100/ Estadio Metropolitano de Fútbol de Lara]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lxb2z5Omib4&t=4488s Argentina vs. Paraguay | Copa América Venezuela 2007 | First-Round]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |18||08.07.2007||[[ბარკისიმეტო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|PER}}||{{გოლი|61}}||1/4 ფინ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-08-july-2007-277901/ Estadio Metropolitano, Barquisimeto]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 4–0 Peru / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/09/south-america/copa-america/argentina/peru/471574/ Estadio Metropolitano de Fútbol de Lara (Barquisimeto)]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=IxLddehkplw Argentina vs. Peru | Copa América Venezuela 2007 | Quarter-Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |19||11.07.2007||[[სიუდად-გუაიანა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|61}}||1/2 ფინ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-11-july-2007-277902/ Polideportivo Cachamay, Guayana]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 3–0 Mexico / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/12/south-america/copa-america/mexico/argentina/475463/ CTE Cachamay (Ciudad Guayana)]. ''soccerway''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=3jXR26E5CKI ARG 19. Lionel Messi vs Mexico - Copa América 2007 (Semi-Final)]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=V9ezmpCOqj4 Argentina vs. Mexico | Copa América Venezuela 2007 | Semi-Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |20||15.07.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-15-july-2007-277903/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]. ''11v11.com''</ref><ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/07/15/south-america/copa-america/brazil/argentina/480788/ Estadio Olímpico José Encarnación Pachencho Romero]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=M5xY1rEtRjc Argentina vs. Brazil | Copa América Venezuela 2007 | Final]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |21||22.08.2007||[[ოსლო]]||align=right|{{fb-rt|NOR}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Norway 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/norway-v-argentina-22-august-2007-278279/ Ullevaal Stadion, Oslo]. ''11v11.com''</ref><ref>Norway 2–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/08/22/world/friendlies/norway/argentina/506969/ Ullevaal Stadion (Oslo)]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |22||11.09.2007||[[მელბურნი]]||align=right|{{fb-rt|AUS}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|91}}||ამხანაგური||<ref>Australia 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/australia-v-argentina-11-september-2007-278403/ Melbourne Cricket Ground]. ''11v11.com''</ref><ref>Australia 0–1 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2007/09/11/world/friendlies/australia/argentina/511752/ Melbourne Cricket Ground]. ''soccerway''</ref> || |- ! scope=row |23||13.10.2007||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CHI}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|83}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-13-october-2007-278914/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=CrmLIadiYko Messi vs Chile (WCQ) (Home) 2007-08 English Commentary]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |24||16.10.2007||[[მარაკაიბო]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|42}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-16-october-2007-278918/ Estadio José Pachencho Romero, Maracaibo]</ref> || |- ! scope=row |25||17.11.2007||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BOL}}|| ||<ref group="კომ.">მატჩის 74-ე წუთზე ხუან რომან რიკელმემ შეხვედრის მესამე და თავისი მეორე ბურთი მესის სოლო რეიდისა და მისივე საგოლე გადაცემის შემდეგ გაიტანა. იხ. [https://www.youtube.com/watch?v=VhSSTzSqEy4&t=4484s ვიდეო]</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-17-november-2007-279477/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref><ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://gh.soccerway.com/matches/2007/11/17/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/524377/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''soccerway''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=hf4ZutabsHg 2007 (November 17) Argentina 3-Bolivia 0 (World Cup qualifier).mpg]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=MVMjDb9VBCM 2007.11.17 Argentina 3 - Bolivia 0 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=VhSSTzSqEy4 Argentina 3 Bolivia 0 Eliminatorias Sudáfrica 2010 Partido Completo]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |26||20.11.2007||[[ბოგოტა]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|36}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-20-november-2007-279483/ Estadio Nemesio Camacho El Campin, Bogota]</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=2RK06NXhjxM&t=2787s 2007.11.21 Colombia 2 - Argentina 1 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref> |- ! scope=row |27||04.06.2008||[[სან-დიეგო]]||align=right|{{fb-rt|MEX}}||bgcolor=D0F0C0|1–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|17}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|84}}||ამხანაგური||<ref>Mexico 1–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/mexico-v-argentina-04-june-2008-281708/ Qualcomm Stadium, San Diego]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=XtMoRy2yOhc 2008 (June 4) Mexico 1-Argentina 4 (Friendly).mpg]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |28||08.06.2008||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||ამხანაგური||<ref>USA 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-08-june-2008-281750/ Giants Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |29||15.06.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ECU}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-15-june-2008-284343/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |30||18.06.2008||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|90}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-18-june-2008-281826/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |31||06.09.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-06-september-2008-284375/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |32||10.09.2008||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-10-september-2008-284346/ Estadio Monumental, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |33||11.10.2008||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|6}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|88}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–1 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-11-october-2008-284345/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EWK6fKAG8VQ&t=347s Argentina 2 Uruguay 1 Eliminatorias Sudáfrica 2010]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |34||15.10.2008||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-15-october-2008-284344/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |35||11.02.2009||[[მარსელი]]||align=right|{{fb-rt|FRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|83}}|| ||ამხანაგური||<ref>France 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/france-v-argentina-11-february-2009-284376/ Stade Velodrome, Marseille]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |36||28.03.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|26}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-28-march-2009-288606/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EwFBzklnxmw&t=2027s Argentina vs. Venezuela | South Africa 2010 | FIFA WC Qualifier (28-3-2009)]</ref> |- ! scope=row |37||01.04.2009||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=Moccasin|6–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 6–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-01-april-2009-288644/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=ZUkF2ln6OcM 2009.04.01 Bolivia 6 - Argentina 1 (Partido Completo - Clasif. Sudáfrica 2010)]</ref> |- ! scope=row |38||06.06.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|COL}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-june-2009-288715/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |39||10.06.2009||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-10-june-2009-288761/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |40||05.09.2009||[[როსარიო (არგენტინა)|როსარიო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–3||align=left|{{fb|BRA}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-05-september-2009-288819/ Estadio Gigante de Arroyito, Rosario]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |41||05.09.2009||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-09-september-2009-288891/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |42||10.10.2009||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–1 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-10-october-2009-288910/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=H28866jEHzY&t=326s Argentina vs. Peru | South Africa 2010 | FIFA World Cup Qualifier (10-10-2009)]</ref> |- ! scope=row |43||14.10.2009||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|85}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-14-october-2009-288989/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |44||14.11.2009||[[მადრიდი]]||align=right|{{fb-rt|ESP}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|61|პენ.}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|83}}||ამხანაგური||<ref>Spain 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/spain-v-argentina-14-november-2009-289051/ Wanda Metropolitano, Madrid]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |45||03.03.2010||[[მიუნხენი]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Germany 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-03-march-2010-289238/ Allianz Arena, Munich]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |46||12.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|NGA}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#არგენტინა vs ნიგერია|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 1–0 Nigeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nigeria-12-june-2010-287525/ FIFA World Cup 2010. Ellis Park, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |47||17.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|KOR}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#არგენტინა vs სამხრეთ კორეა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 4–1 Korea Rep. / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-korea-republic-17-june-2010-287539/ FIFA WC 2010. Soccer City, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |48||22.06.2010||[[ლიმპოპო (პროვინცია)|პოლოკვანე]]||align=right|{{fb-rt|GRE}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი B||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#საბერძნეთი vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/greece-v-argentina-22-june-2010-287556/ WC 2010. Peter Mokaba Stadium, Polokwane]</ref> || |- ! scope=row |49||27.06.2010||[[იოჰანესბურგი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|MEX}}|| ||1/8 ფინალი||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs მექსიკა|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 3–1 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-27-june-2010-290004/ FIFA World Cup 2010. Soccer City, Johannesburg]</ref> || |- ! scope=row |50||03.07.2010||[[კეიპტაუნი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–4||align=left|{{fb|GER}}|| ||1/4 ფინალი||[[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მსოფ. ჩემპ. 2010]]||<ref>Argentina 0–4 Germany / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-germany-03-july-2010-290013/ WC 2010. Green Point Stadium, Cape Town]</ref> || |- ! scope=row |51||11.08.2010||[[დუბლინი]]||align=right|{{fb-rt|IRL}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|58}}||ამხანაგური||<ref>Republic of Ireland 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/republic-of-ireland-v-argentina-11-august-2010-289362/ Aviva Stadium, Dublin]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |52||07.09.2010||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|ESP}}||{{გოლი|10}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–1 Spain / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-spain-07-september-2010-289413/ Antonio Vespucio Liberti, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |53||08.10.2010||[[საიტამის პრეფექტურა|საიტამა]]||align=right|{{fb-rt|JPN}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Japan 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/japan-v-argentina-08-october-2010-294767/ Saitama Stadium, Saitama]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |54||17.11.2010||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|BRA}}||{{გოლი|90+2}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-17-november-2010-294762/ Khalifa International Stadium, Doha]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |55||09.02.2011||[[ჟენევა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|POR}}||{{გოლი|90|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–1 Portugal / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-portugal-09-february-2011-294710/ Stade de Genève, Geneva]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |56||26.03.2011||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>USA 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-26-march-2011-294702/ New Meadowlands, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |57||20.06.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|ALB}}||{{გოლი|43}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–0 Albania / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-albania-20-june-2011-294775/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |58||01.07.2011||[[ლა-პლატა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|BOL}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-01-july-2011-294776/ Estadio Ciudad de La Plata, La Plata]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |59||06.07.2011||[[სანტა-ფე (არგენტინა)|სანტა-ფე]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-july-2011-294777/ Estadio Brigadier General Estanislao Lopez]</ref> || |- ! scope=row |60||11.07.2011||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|CRC}}||||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Costa Rica / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-costa-rica-11-july-2011-294778/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]</ref> || |- ! scope=row |61||16.07.2011||[[სანტა-ფე (არგენტინა)|სანტა-ფე]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|URU}}||bgcolor=Moccasin|4–5 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-16-july-2011-298273/ Estadio Brigadier General Estanislao Lopez]</ref> || |- ! scope=row |62||02.09.2011||[[კოლკატა]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Venezuela 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-02-september-2011-297006/ Salt Lake Stadium, Kolkota]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |63||06.09.2011||[[დაკა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|NGA}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–1 Nigeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nigeria-06-september-2011-297001/ Bangabandhu National Stadium, Dhaka]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |64||07.10.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|25}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-07-october-2011-297012/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |65||11.10.2011||[[პუერტო-ლა-კრუსი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-11-october-2011-297017/ José Antonio Anzoátegui, Puerto La Cruz]</ref> || |- ! scope=row |66||11.11.2011||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|BOL}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-11-november-2011-297018/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |67||15.11.2011||[[ბარანკილია]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|61}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-15-november-2011-297022/ Estadio Metropolitano R. Meléndez, Barranquilla]</ref> || |- ! scope=row |68||29.02.2012||[[ბერნი]]||align=right|{{fb-rt|SUI}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|20||88||90+3|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Switzerland 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/switzerland-v-argentina-29-february-2012-297150/ Stade de Suisse, Berne]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |69||02.06.2012||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|31}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 4–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-02-june-2012-298220/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |70||09.06.2012||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–3||align=left|{{fb|BRA}}||{{გოლი|31||34||84}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–3 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-09-june-2012-298298/ MetLife Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=z0uhAUjWjn8&t=2884s International Friendly - Argentina vs Brazil June 9 2012]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |71||15.08.2012||[[ფრანკფურტი]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|52}}|| ||ამხანაგური||<ref>Germany 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-15-august-2012-299809/ Commerzbank Arena, Frankfurt]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=-fFDVeMZr98&t=445s Germany vs Argentina - Friendly 15.08.2012 (2nd Half)]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |72||07.09.2012||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–1||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|64}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-07-september-2012-303310/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i__W_menNRw&t=4234s Argentina vs. Paraguay | Brazil 2014 | FIFA World Cup Qualifier (7-9-2012)]</ref> |- ! scope=row |73||11.09.2012||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-11-september-2012-303356/ Estadio Nacional Jose Diaz, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |74||12.10.2012||[[მენდოსა (ქალაქი)|მენდოსა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|65||79}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-12-october-2012-303416/ Estadio Malvinas Argentinas, Mendoza]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |75||16.10.2012||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|28}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-16-october-2012-303472/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |76||14.11.2012||[[ერ-რიადი]]||align=right|{{fb-rt|KSA}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Saudi Arabia 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/saudi-arabia-v-argentina-14-november-2012-303532/ King Fahd International Stadium, Riyadh]</ref> || |- ! scope=row |77||06.02.2013||[[სტოკჰოლმი]]||align=right|{{fb-rt|SWE}}||bgcolor=D0F0C0|2–3||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Sweden 2–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/sweden-v-argentina-06-february-2013-303782/ Friends Arena, Stockholm]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |78||22.03.2013||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|45|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-22-march-2013-303821/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |79||26.03.2013||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-26-march-2013-308749/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |80||07.06.2013||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|57}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-07-june-2013-303882/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |81||11.06.2013||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|60}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-11-june-2013-303924/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |82||14.06.2013||[[გვატემალა (ქალაქი)|გვატემალა]]||align=right|{{fb-rt|GUA}}||bgcolor=D0F0C0|0–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|15||40|პენ.|49}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|68}}||ამხანაგური||<ref>Guatemala 0–4 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/guatemala-v-argentina-14-june-2013-308973/ Estadio Nacional Mateo Flores]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |83||10.09.2013||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=D0F0C0|2–5||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|12|პენ.|53|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 2–5 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-10-september-2013-304227/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=975s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - HD FULL - Fecha 16]</ref> |- ! scope=row |84||05.03.2014||[[ბუქარესტი]]||align=right|{{fb-rt|ROM}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/romania-v-argentina-05-march-2014-307318/ Arena Națională, Bucharest]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |85||04.06.2014||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|TRI}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Trinidad and Tobago / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-trinidad-and-tobago-04-june-2014-308827/ Estadio Monumental, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |86||07.06.2014||[[ლა-პლატა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|SVN}}||{{გოლი|76}}||{{შეცვლაზე შესვლა|58}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Slovenia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-slovenia-07-june-2014-308847/ Estadio Ciudad de La Plata, La Plata]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Zb00PIoGOFA&t=142s 07/06/2016 Argentina - Slovenia 2:0 goals and full highlights HD]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |87||15.06.2014||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|BIH}}||{{გოლი|65}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ბოსნია და ჰერცეგოვინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 2–1 Bosnia and Herzegovina / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bosnia-and-herzegovina-15-june-2014-308663/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |88||21.06.2014||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|IRN}}||{{გოლი|90+1}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ირანი|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Iran / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-iran-21-june-2014-308679/ WC 2014. Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |89||25.06.2014||[[პორტუ-ალეგრი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|2–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|3||45+1}}||ჯგუფი F||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Nigeria 2–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-25-june-2014-308694/ WC 2014. Estadio Beira-Rio, Porto Alegre]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9HpYZ5REbFc&t=478s Nigeria 2 x 3 Argentina · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! scope=row |90||01.07.2014||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|SUI}}|| ||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — შვეიცარია|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Switzerland / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-switzerland-01-july-2014-308707/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |91||05.07.2014||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|BEL}}|| ||1/4 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — ბელგია|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 1–0 Belgium / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-belgium-05-july-2014-308711/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |92||09.07.2014||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|NED}}||bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/2 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#ნიდერლანდები — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Argentina 0–0 Netherlands / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-netherlands-09-july-2014-308714/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |93||13.07.2014||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|GER}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Silver|ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი|მსოფ. ჩემპ. 2014]]||<ref>Germany 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/germany-v-argentina-13-july-2014-308716/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |94||11.10.2014||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-11-october-2014-313211/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |95||14.10.2014||[[ჰონგ-კონგი]]||align=right|{{fb-rt|HKG}}||bgcolor=D0F0C0|0–7||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|66||84}}|| ||ამხანაგური||<ref>Hong Kong 0–7 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/hong-kong-v-argentina-14-october-2014-313212/ Hong Kong Stadium, Hong Kong]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=64u_Q_fJi8c&t=85s Hong Kong 0 – 7 Argentina - Friendly - 14.10.2014]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |96||12.11.2014||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|CRO}}||{{გოლი|57|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–1 Croatia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-croatia-12-november-2014-313089/ Upton Park London, England]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |97||18.11.2014||[[მანჩესტერი]]||align=right|{{fb-rt|POR}}||bgcolor=Moccasin|1–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|46}}||ამხანაგური||<ref>Portugal 1–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/portugal-v-argentina-18-november-2014-313059/ Old Trafford, Greater Manchester, England]</ref> || |- ! scope=row |98||13.06.2015||[[ლა-სერენა (ჩილე)|ლა-სერენა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|36|პენ.}}||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–2 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-13-june-2015-314390/ Estadio La Portada, La Serena, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |99||16.06.2015||[[ლა-სერენა (ჩილე)|ლა-სერენა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-16-june-2015-314391/ Estadio La Portada, La Serena, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |100||20.06.2015||[[ჩილე|ვინია-დელ-მარი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|JAM}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Jamaica / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-jamaica-20-june-2015-314430/ Estadio Sausalito, Vina del Mar, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |101||26.06.2015||[[ჩილე|ვინია-დელ-მარი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|COL}}||bgcolor=D0F0C0|5–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-26-june-2015-314431/ Estadio Sausalito, Vina del Mar, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |102||30.06.2015||[[კონსეფსიონი (ჩილე)|კონსეპსიონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–1||align=left|{{fb|PAR}}|| ||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 6–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-30-june-2015-314399/ Estadio Municipal de Concepcion, Chile]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |103||04.07.2015||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}||bgcolor=Moccasin|4–1 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Chile 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-04-july-2015-315166/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |104||04.09.2015||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|7–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|67||75}}||{{შეცვლაზე შესვლა|65}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 7–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-04-september-2015-317476/ BBVA Compass Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |105||08.09.2015||[[არლინგტონი (ტეხასი)|არლინგტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–2 Mexico / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-mexico-08-september-2015-317492/ BBVA Compass Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |106||24.03.2016||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/chile-v-argentina-24-march-2016-319019/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |107||29.03.2016||[[კორდოვა (არგენტინა)|კორდოვა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|30|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 2–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-29-march-2016-318918/ Estadio Mario Alberto Kempes, Córdoba]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |108||27.05.2016||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|HON}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Honduras / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-honduras-27-may-2016-319109/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |109||10.06.2016||[[ჩიკაგო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|PAN}}||{{გოლი|68||78||87}}||ჯგუფი D||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 5–0 Panama / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-panama-10-june-2016-319047/ Soldier Field, Chicago]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |110||14.06.2016||[[სიეტლი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი D||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Bolivia 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-14-june-2016-319054/ CenturyLink Field, Seattle]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |111||18.06.2016||[[მასაჩუსეტსი|ფოქსბორო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|60}}||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-18-june-2016-319058/ Gillette Stadium, Foxborough]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |112||21.06.2016||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|USA}}||bgcolor=D0F0C0|0–4||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|32}}||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>USA v Argentina / [https://www.11v11.com/matches/usa-v-argentina-21-june-2016-319060/ NRG Stadium, Houston]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |113||26.06.2016||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|CHI}}||bgcolor=Moccasin|2–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||bgcolor=Silver|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-26-june-2016-319063/ MetLife Stadium, East Rutherford]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |114||02.09.2016||[[მენდოსა (ქალაქი)|მენდოსა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|43}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-02-september-2016-320386/ Estadio Malvinas Argentinas, Mendoza]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |115||10.11.2016||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|3–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 3–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-10-november-2016-350883/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |116||15.11.2016||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|COL}}||{{გოლი|10}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-15-november-2016-350888/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |117||24.03.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|16|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-24-march-2017-353160/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |118||09.06.2017||[[მელბურნი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-09-june-2017-353182/ Melbourne Cricket Ground, Melbourne]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |119||31.08.2017||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-31-august-2017-354423/ Estadio Centenario, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |120||05.09.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|VEN}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-05-september-2017-354491/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |121||05.10.2017||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-05-october-2017-354524/ La Bombonera, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |122||10.10.2017||[[კიტო]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|12||20||62}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-10-october-2017-358014/ Estadio Olímpico Atahualpa, Quito]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |123||11.11.2017||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|RUS}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Russia 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/russia-v-argentina-11-november-2017-357699/ Luzhniki Stadium, Moscow]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |124||30.05.2018||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–0||align=left|{{fb|HAI}}||{{გოლი|17|პენ.|58||66}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-haiti-30-may-2018-357622/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |125||16.06.2018||[[მოსკოვი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ISL}}|| ||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Argentina 1–1 Iceland / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-iceland-16-june-2018-356141/ Spartak Stadium, Moscow]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |126||21.06.2018||[[ნიჟნი-ნოვგოროდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–3||align=left|{{fb|CRO}}|| ||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Argentina 0–3 Croatia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-croatia-21-june-2018-356158/ Nizhny Novograd Stadium, Nizhny Novgorod]</ref> || |- ! scope=row |127||26.06.2018||[[სანქტ-პეტერბურგი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|14}}||ჯგუფი D||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>Nigeria 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-26-june-2018-356176/ Saint Petersburg Stadium, Saint Petersburg]</ref> || |- ! scope=row |128||30.06.2018||[[ყაზანი]]||align=right|{{fb-rt|FRA}}||bgcolor=Moccasin|4–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]]||<ref>France 4–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/france-v-argentina-30-june-2018-358137/ Kazan Arena, Kazan]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |129||22.03.2019||[[მადრიდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–3||align=left|{{fb|VEN}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–3 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-22-march-2019-361614/ Wanda Metropolitano, Madrid]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |130||07.06.2019||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–1||align=left|{{fb|NCA}}||{{გოლი|37||38}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 5–1 Nicaragua / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-nicaragua-07-june-2019-362559/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]</ref> || |- ! scope=row |131||15.06.2019||[[სალვადორი (ბრაზილია)|სალვადორი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–2||align=left|{{fb|COL}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 0–2 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-15-june-2019-361573/ Itaipava Arena Fonte Nova, Salvador]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |132||19.06.2019||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}||{{გოლი|57|პენ.}}||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-19-june-2019-361580/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |133||23.06.2019||[[პორტუ-ალეგრი]]||align=right|{{fb-rt|QAT}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი B||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Qatar 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/qatar-v-argentina-23-june-2019-361586/ Arena do Grêmio, Porto Alegre]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |134||28.06.2019||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Venezuela 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-28-june-2019-362642/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |135||02.07.2019||[[ბელუ-ორიზონტი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=Moccasin|2–0||align=left|{{fb|ARG}}|| ||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 2–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-02-july-2019-362666/ Estádio Mineirão, Belo Horizonte]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |136||06.07.2019||[[სან-პაულუ]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|CHI}}|| ||მე-3 ადგ.||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-06-july-2019-362680/ Arena Corinthians, São Paulo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |137||15.11.2019||[[ერ-რიადი]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|14}}|| ||ამხანაგური||<ref>Saudi Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-15-november-2019-364909/ King Fahd International Stadium, Riyadh]</ref> || |- ! scope=row |138||18.11.2019||[[თელ-ავივი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|90+2|პენ.}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–2 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-18-november-2019-364915/ Bloomfield Stadium, Tel Aviv]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |139||08.10.2020||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|13|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-08-october-2020-367307/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |140||13.10.2020||[[ლა-პასი]]||align=right|{{fb-rt|BOL}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Bolivia 1–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/bolivia-v-argentina-13-october-2020-367310/ Estadio Hernando Siles, La Paz]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |141||12.11.2020||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|PAR}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-12-november-2020-368314/ Estadio Alberto José Armando, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |142||17.11.2020||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 0–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/peru-v-argentina-17-november-2020-368322/ Estadio Nacional de Perú, Lima]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |143||03.06.2021||[[სანტიაგო-დელ-ესტერო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|24|პენ.}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-03-june-2021-370580/ Estadio Único, Santiago del Estero]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |144||08.06.2021||[[ბარანკილია]]||align=right|{{fb-rt|COL}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Colombia 2–2 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/colombia-v-argentina-08-june-2021-370585/ Estadio Metropolitano R. Meléndez, Barranquilla]</ref> || |- ! scope=row |145||14.06.2021||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|CHI}}||{{გოლი|33}}||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Chile / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-chile-14-june-2021-370456/ Estádio Olímpico Nilton Santos, Rio de Janeiro]</ref> || |- ! scope=row |146||18.06.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|URU}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-18-june-2021-370459/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |147||21.06.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-21-june-2021-370461/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |148||28.06.2021||[[კუიაბა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|33|პენ.|42}}||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 4–1 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-28-june-2021-370464/ Arena Pantanal, Cuiaba]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |149||04.07.2021||[[გოიანია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|ECU}}||{{გოლი|90+3}}||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 3–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-03-july-2021-370742/ Estádio Olímpico Pedro Ludovico, Goiânia]</ref> || |- ! scope=row |150||06.07.2021||[[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილია]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|COL}}||bgcolor=D0F0C0|3–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-06-july-2021-370751/ Estádio Nacional Mané Garrincha, Brasilia]</ref> || |- ! scope=row |151||10.07.2021||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/brazil-v-argentina-10-july-2021-370843/ Maracanã, Rio de Janeiro]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |152||02.09.2021||[[კარაკასი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=D0F0C0|1–3||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/venezuela-v-argentina-02-september-2021-371637/ Estadio Olimpico de la Ciudad Universitaria, Caracas]</ref> || |- ! scope=row |153||09.09.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|14||64||88}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Bolivia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-bolivia-09-september-2021-371638/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |154||07.10.2021||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 0–0 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-07-october-2021-372296/ Estadio Defensores del Chaco, Asunción]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |155||10.10.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|URU}}||{{გოლი|38}}||<ref group="კომ.">2021 წლის 10 ოქტომბერს ბუენოს-აირესში ურუგვაის ეროვნულ ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო შეხვედრაში გატანილი გოლით მესიმ გააუმჯობესა [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი და კონმებოლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი თამაშების ციკლში გატანილი ბურთების რაოდენობით საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Uruguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-uruguay-10-october-2021-372300/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |156||14.10.2021||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PER}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-14-october-2021-372305/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |157||12.11.2021||[[მონტევიდეო]]||align=right|{{fb-rt|URU}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Uruguay 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/uruguay-v-argentina-12-november-2021-372878/ Estadio Campeón del Siglo, Montevideo]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |158||16.11.2021||[[სან-ხუანი (არგენტინა)|სან-ხუანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|0–0||align=left|{{fb|BRA}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-16-november-2021-372882/ Estadio San Juan del Bicentenario, San Juan]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |159||25.03.2022||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|82}}||<ref group="კომ.">2022 წლის 25 მარტს მესიმ ვენესუელის ეროვნული გუნდის კარში თავისი 28-ე ბურთი გაიტანა მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი თამაშების ფარგლებში. ამავე წლის 29 მარტს ურუგვაი-ჩილეს შეხვედრაში [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესმა]] აღნიშნული ციკლის ფარგლებში 30-ე ბურთი შეაგდო და კვლავ სათავეში ჩაუდგა ბომბარდირთა სიას კონმებოლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო შეხვედრაში გატანილი ბურთების რაოდენობით.</ref>||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 3–0 Venezuela / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-venezuela-25-march-2022-374472/ La Bombonera, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |160||29.03.2022||[[გუაიაკილი]]||align=right|{{fb-rt|ECU}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Ecuador 1–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/ecuador-v-argentina-29-march-2022-374477/ Estadio Monumental Isidro Romero Carbo, Guayaquil]</ref> || |- ! scope=row |161||01.06.2022||[[ლონდონი]]||align=right|{{fb-rt|ITA}}||bgcolor=D0F0C0|0–3||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||ფინალისიმა||<ref>Italy 0–3 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/italy-v-argentina-01-june-2022-375072/ Wembley Stadium, London]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |162||05.06.2022||[[პამპლონა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|5–0||align=left|{{fb|EST}}||{{გოლი|9|პენ.|45||47}}||{{გოლი|71||76}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 5–0 Estonia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-estonia-05-june-2022-375350/ Estadio El Sadar, Pamplona]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |163||23.09.2022||[[ფლორიდა|მაიამი-გარდენსი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|HON}}||{{გოლი|45+2|პენ.|69}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Honduras / [https://messi.starplayerstats.com/en/detail/1260/02 Hard Rock Stadium]. ''messi.starplayerstats.com''</ref> || |- ! scope=row |164||27.09.2022||[[ნიუ-ჯერსი|ჰარისონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|JAM}}||{{გოლი|86||89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 3–0 Jamaica / [https://messi.starplayerstats.com/en/detail/1261/02 Red Bull Arena]. ''messi.starplayerstats.com''</ref> |- ! scope=row |165||16.11.2022||[[აბუ-დაბი]]||align=right|[[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საამიროები]] {{დროშანიშანი|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}}||bgcolor=D0F0C0|0–5||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|44}}|| ||ამხანაგური||<ref>United Arab Emirates 0–5 Argentina / [https://sportmail.ru/football-national/315/match/367193/ Mohammed Bin Zayed Stadium]</ref> |- ! scope=row |166||22.11.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|1–2||align=left|{{fb|KSA}}||{{გოლი|10|პენ.}}||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 1–2 Saudi Arabia / [https://www.bbc.com/sport/football/63631779 Lusail Iconic Stadium]. ''bbc.com''</ref> |- ! scope=row |167||26.11.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|MEX}}||{{გოლი|64}}||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 2–0 Mexico / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235462 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |168||30.11.2022||[[დოჰა]]||align=right|{{fb-rt|POL}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი C||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Poland 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235464 Stadium 974, Doha]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |169||03.12.2022||[[კატარი|ერ-რაიანი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|AUS}}||{{გოლი|35}}||1/8 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 2–1 Australia / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285073/400128131 Ahmad Bin Ali Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |170||09.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|NED}}||bgcolor=LightYellow|2–2||align=left|{{fb|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–4 ([[პენალტების სერია|პენ.]]){{გოლი|73|პენ.}}||1/4 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Netherlands 2–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285074/400128139 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |171||13.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|CRO}}||{{გოლი|34|პენ.}}||1/2 ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina 3–0 Croatia / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285075/400128143 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |172||18.12.2022||[[კატარი|ლუსაილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–2||align=left|{{fb|FRA}}||{{გოლი|23|პენ.|108}}||bgcolor=Gold|ფინალი||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]]||<ref>Argentina (4)3–3(2) France / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285077/400128145 Lusail Iconic Stadium]. ''fifa.com''</ref> |- ! scope=row |173||23.03.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|PAN}}||{{გოლი|89}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Panama / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-panama-23-march-2023-378867/ Estadio Más Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |174||28.03.2023||[[სანტიაგო-დელ-ესტერო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|7–0||align=left|{{fb|CUR}}||{{გოლი|20||33||37}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 7–0 Curaçao / [https://www.google.com/search?q=Argentina&sourceid=chrome&ie=UTF-8#sie=m;/g/11sk4pddqc;2;/g/11b66jrs60;ln;fp;1;;; El Estadio Único Madre de Ciudades]</ref> || |- ! scope=row |175||15.06.2023||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|AUS}}|| {{გოლი|2}}||||ამხანაგური||<ref>Argentina 2–0 Australia / [https://www.theguardian.com/football/live/2023/jun/15/argentina-vs-socceroos-australia-arg-aus-football-friendly-live-score-updates-kick-off-time-national-team-list-squad-soccer-china Workers' Stadium, Beijing]. ''theguardian.com''</ref> |- ! scope=row |176||07.09.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}|| {{გოლი|78}}||{{შეცვლაზე გამოყვანა|89}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017277 Estadio Monumental]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |177||12.10.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|PAR}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|53}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Paraguay / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-paraguay-12-october-2023-381913/ Estadio Monumental, Buenos Aires]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |178||18.10.2023||[[ლიმა]]||align=right|{{fb-rt|PER}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|32||42}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Peru 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017348 Estadio Nacional]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |179||17.11.2023||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=Moccasin|0–2||align=left|{{fb|URU}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 0–2 Uruguay / [https://as.com/futbol/internacional/argentina-uruguay-en-vivo-eliminatorias-sudamericanas-en-directo-n/ Juan Lopesino]. ''AS.com''</ref> || |- ! scope=row |180||21.11.2023||[[რიო-დე-ჟანეირო]]||align=right|{{fb-rt|BRA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|78}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Brazil 0–1 Argentina / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/520/288315/288316/400017648 Maracanã, Rio de Janeiro]. ''FIFA''</ref> || |- ! scope=row |181||09.06.2024||[[ჩიკაგო]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|ECU}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|56}}||ამხანაგური||<ref>Argentina 1–0 Ecuador / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-ecuador-09-june-2024-384482/ Soldier Field, Chicago]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |182||15.06.2024||[[მერილენდი|ლენდოვერი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|4–1||align=left|{{fb|GUA}}||{{გოლი|12||77}}|| ||ამხანაგური||<ref>Argentina 4–1 Guatemala / [https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/699278/guatemala-argentina Landover, Maryland]. ''espn.com''</ref> || |- ! scope=row |183||20.06.2024||[[ატლანტა]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CAN}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–0 Canada / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726959 Mercedes-Benz Stadium, Atlanta]</ref> || |- ! scope=row |184||25.06.2024||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||ჯგუფი A||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Chile 0–1 Argentina / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726967 MetLife Stadium, East Rutherford, New Jersey]</ref> || |- ! scope=row |185||04.07.2024||[[ჰიუსტონი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ECU}}||bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]])||1/4 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–1 Ecuador / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726983 NRG Stadium, Houston, Texas]</ref> || |- ! scope=row |186||10.07.2024||[[ნიუ-ჯერსი|ისტ-რათერფორდი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–0||align=left|{{fb|CAN}}||{{გოლი|51}}||1/2 ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 2–0 Canada / [https://www.concacaf.com/en/copa-america/game-details?matchid=726987 MetLife Stadium, East Rutherford, New Jersey]</ref> || |- ! scope=row |187||15.07.2024||[[მაიამი|მაიამი-გარდენსი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|COL}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[კოპა ამერიკა]]||<ref>Argentina 1–0 Colombia / [https://copaamerica.com/en/matches/match-32-argentina-colombia Hard Rock Stadium, Miami Gardens, Florida]</ref> || |- ! scope=row |188||10.10.2024||[[მატურინი]]||align=right|{{fb-rt|VEN}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Venezuela 1–1 Argentina / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/10/south-america/wc-qualifying-south-america/venezuela/argentina/4191307/ Estadio Monumental de Maturín]</ref> || |- ! scope=row |189||15.10.2024||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|BOL}}||{{გოლი|19||84||86}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 6–0 Bolivia / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/16/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/4191313/ Estadio Mâs Monumental]</ref> || |- ! scope=row |190||14.11.2024||[[ასუნსიონი]]||align=right|{{fb-rt|PAR}}||bgcolor=Moccasin|2–1||align=left|{{fb|ARG}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Paraguay 2–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/paraguay-v-argentina-14-november-2024-386924/ Los Defensores Del Chaco, Asuncion]</ref> || |- ! scope=row |191||19.11.2024||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|Peru}}|| || ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–0 Peru / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-peru-19-november-2024-386930/ La Bombonera, Buenos Aires]</ref> || |- ! scope=row |192||06.06.2025||[[სანტიაგო]]||align=right|{{fb-rt|CHI}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||{{შეცვლაზე შესვლა|57}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Chile 0–1 Argentina / [https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/2025/06/05/chile-vs-argentina-messi-time-highlights-results/84029148007/ Estadio Nacional Julio Martínez Prádanos, Santiago]</ref> || |- ! scope=row |193||10.06.2025||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=LightYellow|1–1||align=left|{{fb|COL}}|| ||{{შეცვლაზე გამოყვანა|78}}||მსოფ. შესარჩევი||<ref>Argentina 1–1 Colombia / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-colombia-10-june-2025-388946/ Estadio Monumental, Buenos Aires] / [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/520/288315/288316/400020078 FIFA.com]</ref> || |- ! scope=row |194||04.09.2025||[[ბუენოს-აირესი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|VEN}}||{{გოლი|39||80}}|| ||მსოფ. შესარჩევი||<ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/messi-shines-his-final-home-world-cup-qualifier-paraguay-colombia-clinch-spots-2025-09-05/ Messi shines in his final home World Cup qualifier]. ''[[Reuters]]''.</ref> || |- ! scope=row |195||14.10.2025||[[მაიამი|ფორტ-ლოდერდეილი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|6–0||align=left|{{fb|PUR}}|| || ||ამხანაგური||<ref>Argentina 6–0 Puerto Rico / [https://www.11v11.com/matches/puerto-rico-v-argentina-14-october-2025-390981/ Chase Stadium, Fort Lauderdale]. ''11v11.com''</ref> || |- ! scope=row |196||14.11.2025||[[ლუანდა]]||align=right|{{fb-rt|ANG}}||bgcolor=D0F0C0|0–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|82}}|| ||ამხანაგური||<ref>Angola 0–2 Argentina / [https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/760281 Estádio 11 de Novembro, Luanda]. ''espn.com''</ref> || |} ===არგენტინის ოლიმპიურ ნაკრებში=== {| width="990" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | № ! scope=col | თარიღი ! scope=col | შეხვედრის ადგილი ! scope=col | მასპინძელი ! scope=col | ანგ. ! scope=col | სტუმარი ! scope=col | გოლები ! scope=col | შენიშვნა ! scope=col | შეჯიბრება ! scope=col | წყარო ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |1||07.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|CIV}}||bgcolor=D0F0C0|1–2||align=left|{{fb|ARG}}||{{გოლი|15}}||ჯგუფი A||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Côte d'Ivoire 1–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/mensolympic/beijing2008/match-center/300051788 Shanghai Stadium, Shanghai]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |2||10.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|1–0||align=left|{{fb|AUS}}|| ||ჯგუფი A||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 1–0 Australia / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/mensolympic/beijing2008/match-center/300051787 Shanghai Stadium, Shanghai]. ''fifa.com''</ref> || |- ! scope=row |3||16.08.2008||[[შანხაი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|2–1||align=left|{{fb|NED}}||{{გოლი|14}}||1/4 ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 2–1 Netherlands / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-netherlands-16-august-2008-319587/ Shanghai Stadium, Shanghai]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Ab1Bf8oNyec Argentina 2-1 Netherlands #Olympic Games 2008 Quarter Finals]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |4||19.08.2008||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|ARG}}||bgcolor=D0F0C0|3–0||align=left|{{fb|BRA}}|| ||1/2 ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Argentina 3–0 Brazil / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-brazil-19-august-2008-319584/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=jskTM2HQPgA Argentina 3-0 Brazil #Olympic Games Semi-Final 2008]. ''youtube''</ref> |- ! scope=row |5||23.08.2008||[[პეკინი]]||align=right|{{fb-rt|NGA}}||bgcolor=D0F0C0|0–1||align=left|{{fb|ARG}}|| ||bgcolor=Gold|ფინალი||[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2008|ოლიმპ. თამ. 2008]]||<ref>Nigeria 0–1 Argentina / [https://www.11v11.com/matches/nigeria-v-argentina-23-august-2008-319582/ Beijing National Stadium, Beijing]. ''11v11.com''</ref> || <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=FizVUH-SyP4 Argentina vs Nigeria - Beijing 2008 Men's Football Final]. ''youtube''</ref> |} ===არგენტინის 20-წლამდელთა ნაკრებში=== == მსოფლიო ჩემპიონატზე == 2006 წლის 16 ივნისს პირველი მატჩი ჩაატარა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი| მსოფლიო ჩემპიონატზე]], რომელსაც იმ წელს [[გერმანია]]მ უმასპინძლა. ეს იყო ჯგუფური ეტაპის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C#არგენტინა vs სერბეთი და მონტენეგრო|მეორე შეხვედრა]], რომელშიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელები]] სერბეთისა და მონტენეგროს ეროვნულ ნაკრებს დაუპირისპირდნენ. მატჩი [[გელზენკირხენი]]ს „[[ფელტინს არენა]]ზე“ შედგა და მას 52 000 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, ნიკოლას ბურდისო, რობერტო აიალა, გაბრიელ ჰაინცე, ხუან პაბლო სორინი, [[ხავიერ მასკერანო]], [[ლუჩო გონსალესი]],<ref group="კომ.">მატჩის მე-17 წუთზე [[ლუჩო გონსალესი]]ს ნაცვლად ესტებან კამბიასო.</ref> ხუან რომან რიკელმე, [[მაქსი როდრიგესი]],<ref group="კომ.">75-ე წუთზე [[მაქსი როდრიგესი]]ს ნაცვლად [[ლიონელ მესი]].</ref> [[ხავიერ სავიოლა]]<ref group="კომ.">შეხვედრის 59-ე წუთზე [[ხავიერ სავიოლა]] [[კარლოს ტევესი|კარლოს ტევესმა]] შეცვალა.</ref> და [[ერნან კრესპო]]. შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 6–0 დამთავრდა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/games/2006_argentina_serbia_and_montenegro.php Argentina 6 vs. Serbia and Montenegro 0 in the 2006 WC]</ref><ref>[https://messi.com/una-fecha-especial-16-anos-del-debut-de-leo-messi-en-un-mundial/ Una fecha especial: 16 años del debut de Leo Messi en un Mundial]</ref> საერთო ჯამში მესიმ მსოფლიოს 5 ჩემპიონატის 26 შეხვედრაში 13 ბურთი გაიტანა და 8 საგოლე გადაცემა გააკეთა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/lionel_messi.php Lionel Messi in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> მსოფლიო ჩემპიონატების ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობით იგი მსოფლიოს ყველა დროის, ხოლო გატანილი ბურთების რაოდენობით კი არგენტინის ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენია. მესის შემდეგ არგენტინელთაგან 10 გატანილი ბურთით მოდის [[გაბრიელ ბატისტუტა]],<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/gabriel_batistuta.php Gabriel Batistuta in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> რვა-რვა ბურთი აქვთ გატანილი გილიერმო სტაბილეს<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/guillermo_stabile.php Guillermo Stabile in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> და [[დიეგო მარადონა]]ს.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/players/diego_maradona.php Diego Maradona in the World Cups]. ''thesoccerworldcups.com''</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_scorers.php Argentina National Team Scorers in the Soccer World Cups]</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_national_team.php Argentina in the World Cups: General Stats]. ''thesoccerworldcups.com''</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | {{Tooltip|ჩემპ.|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} ! scope=col | {{Tooltip|მასპინძელი|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} ! scope=col | {{Tooltip|№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|პოზიცია|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} ! scope=col | {{Tooltip|ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} ! scope=col | {{Tooltip|მ|მოგება}} ! scope=col | {{Tooltip|ფ|ფრე}} ! scope=col | {{Tooltip|წ|წაგება}} ! scope=col | {{Tooltip|შედეგი|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006]] || style="text-align:left"|{{GER}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|19]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 3 || 1 || 2 || 1 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: პლეი-ოფი#მეოთხედფინალები|მეოთხედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010]] || style="text-align:left"|{{RSA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 0 || 4 || 0 || 1 || [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მეოთხედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 4 || 5 || 1 || 1 || bgcolor=silver|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი|ვიცე-ჩემპიონი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018]] || style="text-align:left"|{{RUS}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 1 || 1 || 1 || 2 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მერვედფინალი]] |- ! scope=row | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022]] || style="text-align:left"|{{QAT}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 7 || 4 || 2 || 1 || bgcolor=gold|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|ჩემპიონი]] |- |} ===მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელი=== [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატებზე]] ჩატარებულ 29 შეხვედრაში მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელად იგი 13-ჯერ დასახელდა, რაც ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდია ამ კატეგორიის ფარგლებში მინიჭებული ჯილდოების რაოდენობის მხრივ.<ref>[https://www.sportsmole.co.uk/football/argentina/world-cup-2022/feature/lionel-messis-world-cup-record_500205.html Lionel Messi's World Cup record]. ''sportsmole.co.uk''</ref> მესი პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ შეხვედრაში გოლიც გაიტანა და საგოლე გადაცემაც გააკეთა (2006 წლის მუნდიალზე სერბეთი-ჩერნოგორიასთან, 2022 წლის მუნდიალზე — მექსიკასთან, ნიდერლანდებთან და ხორვატიასთან). ქვემოთ მოყვანილია ის მატჩები, რომლებშიც საუკეთესო ფეხბურთელად მესი დასახელდა. {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეტოქე !გოლი (ასისტი) !ანგ. !შეხვედრის ადგილი !შეჯიბრება !თარიღი !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} !შენიშვნა |- ! style="text-align: center" | 1 | data-sort-value="Greece" | {{fb|GRE}} | style="text-align: center" | 0 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[ლიმპოპო (პროვინცია)|პოლოკვანე]] | [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 ჯგუფი B#საბერძნეთი vs არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2010]] | 22.06.2010 | style="text-align: center" | <ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.youtube.com/watch?v=FU_lu2ZR7vg World Cup 2010]. ''youtube''</ref><ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/2010south-africa/match-center/300061455 Peter Mokaba Stadium]. ''fifa.com''</ref> | |- ! style="text-align: center" | 2 | data-sort-value="Bosnia and Herzegovina" | {{fb|BIH}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[რიო-დე-ჟანეირო]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ბოსნია და ჰერცეგოვინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 15.06.2014 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 2–1 Bosnia and Herzegovina / [https://www.youtube.com/watch?v=hYXjfHE-_Ow 2014 FIFA World Cup]. ''youtube''</ref><ref>Greece 0–2 Argentina / [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/2014brazil/match-center/300186477 Maracanã, Rio de Janeiro]. ''fifa.com''</ref> | |- ! style="text-align: center" | 3 | data-sort-value="Iran" | {{fb|IRN}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 1–0 | [[ბელუ-ორიზონტი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა — ირანი|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 21.06.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 4 | data-sort-value="Nigeria" | {{fb|NGA}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–2 | [[პორტუ-ალეგრი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია — არგენტინა|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 25.06.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 5 | data-sort-value="Ecuador" | {{fb|SUI}} | style="text-align: center" | 0 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 1–0 | [[სან-პაულუ]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა — შვეიცარია|მსოფ. ჩემპ. 2014]] | 01.07.2014 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 6 | data-sort-value="Nigeria" | {{fb|NGA}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[სანქტ-პეტერბურგი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|მსოფ. ჩემპ. 2018]] | 26.06.2018 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 7 | data-sort-value="Mexico" | {{fb|MEX}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 26.11.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 8 | data-sort-value="Australia" | {{fb|AUS}} | style="text-align: center" | 1 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–1 | [[კატარი|ერ-რაიანი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 03.12.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 9 | data-sort-value="Netherlands" | {{fb|NED}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=LightYellow|2–2 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 09.12.2022 | style="text-align: center" | | bgcolor=D0F0C0|4–3 ([[პენალტების სერია|პენ.]]) |- ! style="text-align: center" | 10 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|CRO}} | style="text-align: center" | 1 (1) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–0 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 13.12.2022 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 11 | data-sort-value="France" | {{fb|FRA}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=LightYellow|3–3 | [[კატარი|ლუსაილი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფ. ჩემპ. 2022]] | 18.12.2022 | style="text-align: center" | | bgcolor=D0F0C0|4–2 ([[პენალტების სერია|პენ.]]) |- ! style="text-align: center" | 12 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|ALG}} | style="text-align: center" | 3 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 3–0 | [[კანზას-სიტი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფ. ჩემპ. 2026]] | 16.06.2026 | style="text-align: center" | | |- ! style="text-align: center" | 13 | data-sort-value="Croatia" | {{fb|AUT}} | style="text-align: center" | 2 (0) | style="text-align: center" bgcolor=D0F0C0| 2–0 | [[არლინგტონი (ტეხასი)|არლინგტონი]] | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფ. ჩემპ. 2026]] | 22.06.2026 | style="text-align: center" | | |} == კოპა ამერიკაზე == [[2007]] წლის 28 ივნისს პირველი მატჩი ჩაატარა [[კოპა ამერიკა]]ზე, რომელსაც იმ წელს [[ვენესუელა]]მ უმასპინძლა. ეს იყო ჯგუფური ეტაპის პირველი შეხვედრა, რომელშიც [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელები]] [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შეერთებული შტატების ეროვნულ გუნდს]] დაუპირისპირდნენ. მატჩი [[მარაკაიბო]]ს „ესტადიო ხოსე პაჩენჩო რომეროზე“ შედგა და მას 34 500 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: რობერტო აბონდანსიერი, გაბრიელ მილიტო, რობერტო აიალა, [[ხავიერ მასკერანო]], გაბრიელ ჰაინცე, ესტებან კამბიასო,<ref group="კომ.">მატჩის 58-ე წუთზე ესტებან კამბიასოს ნაცვლად პაბლო აიმარი.</ref> ხუან რომან რიკელმე, [[ხუან სებასტიან ვერონი]],<ref group="კომ.">შეხვედრის 87-ე წუთზე [[ხუან სებასტიან ვერონი|ვერონის]] ნაცვლად [[ფერნანდო გაგო]].</ref> [[ხავიერ ძანეტი]], ლიონელ მესი,<ref group="კომ.">შეხვედრის 79-ე წუთზე [[ლიონელ მესი]]ს ნაცვლად [[კარლოს ტევესი]].</ref> [[ერნან კრესპო]]. შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით 4–1 დამთავრდა.<ref>Argentina 4–1 Estados Unidos / [https://web.archive.org/web/20080603174738/http://www.conmebol.com/competiciones_evento_reporte.jsp?evento=1055&ano=2007&dv=1&flt=C&id=6&slangab=E José Encarnación Romero]. ''conmebol.com''</ref> 2007–2024 წლებში მესიმ [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] შვიდივე გათამაშებაში მიიღო მონაწილეობა და მის ფარგლებში გამართულ 39 შეხვედრაში 14 ბურთი გაიტანა და 18 საგოლე გადაცემა გააკეთა. არგენტინელი ფეხბურთელებიდან მესის შემდეგ ყველაზე მეტი შეხვედრა ამ ტურნირზე [[ხავიერ მასკერანო]]ს აქვს ჩატარებული, რომელმაც 2004–2016 წლებში ხუთ კოპა ამერიკაზე იასპარეზა და 26-ჯერ დაიცვა თავისი ქვეყნის ეროვნული გუნდის ღირსება. 2021 წლის კოპა ამერიკა იყო რიგით მეექვსე ტურნირი მის სანაკრებო კარიერაში, რომელში მონაწილეობის შემდეგაც იგი გახდა პირველი არგენტინელი ფეხბურთელი, რომელმაც ექვს კოპა ამერიკაზე იასპარეზა.<ref>[https://www.goal.com/en/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm Copa America 2021: All the records that Messi can break in the final]</ref> 2021 წლის 28 ივნისს, ამავე ტურნირზე, მესიმ თავის სანაკრებო კარიერაში რიგით 148-ე შეხვედრა ითამაშა და არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული მატჩების რაოდენობით ყველა დროის რეკორდსმენის წოდება დაისაკუთრა — ეს იყო ბოლივიის ნაკრებთან გამართული ჯგუფური ეტაპის დასკვნითი შეხვედრა, რომელშიც მან დუბლი შეასრულა. მატჩი [[კუიაბა]]ს [[არენა პანტანალი|„არენა პანტანალზე“]] გაიმართა და არგენტინელთა გამარჯვებით 4–1 დამთავრდა. 2021 წლის [[კოპა ამერიკა|კოპა ამერიკის]] გათამაშების შემდეგ იგი გახდა ისტორიაში ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ ტურნირზე ერთდროულად საუკეთესო ფეხბურთელის, ბომბარდირისა და ასისტენტის (საგოლე გადაცემის ავტორი) წოდება მოიპოვა და ამავე დროს ტურნირის გამარჯვებულიც გახდა.<ref>[https://rattibha.com/thread/1305173388072284161 Lionel Messi’s criminally underrated international career]. ''rattibha.com''</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vf72LCMQeL4 Lionel Messi ● All Record Goals & Assists in Copa America 2021]</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | {{Tooltip|კოპა|კოპა ამერიკა}} ! scope=col | {{Tooltip|მასპინძელი|კოპა ამერიკის მასპინძელი ქვეყანა}} ! scope=col | {{Tooltip|№|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე კოპა ამერიკაზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|პოზიცია|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე კოპა ამერიკაზე ასპარეზობისას}} ! scope=col | {{Tooltip|შ|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} ! scope=col | {{Tooltip|ბ|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} ! scope=col | {{Tooltip|მ|მოგება}} ! scope=col | {{Tooltip|ფ|ფრე}} ! scope=col | {{Tooltip|წ|წაგება}} ! scope=col | {{Tooltip|შედეგი|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე კოპა ამერიკაზე}} |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2007]] || style="text-align:left"|{{VEN}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|18]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 2 || 5 || 0 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2011]] || style="text-align:left"|{{ARG}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 0 || 1 || 2 || 1 || 1/4 ფინალი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2015]] || style="text-align:left"|{{CHI}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 1 || 3 || 2 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2016]] || style="text-align:left"|{{USA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 5 || 4 || 0 || 1 || bgcolor=silver|ვიცე-ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2019]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 6 || 1 || 3 || 1 || 2 || bgcolor=#c96|მე-3 ადგილი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2021]] || style="text-align:left"|{{BRA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 7 || 4 || 6 || 1 || 0 || bgcolor=Gold|ჩემპიონი |- ! scope=row | [[კოპა ამერიკა|2024]] || style="text-align:left"|{{USA}} || {{დროშანიშანი|არგენტინა}} [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|10]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 1 || 5 || 0 || 0 || bgcolor=Gold|ჩემპიონი |- |} ==მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩები== მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩების ექვსი ციკლის ფარგლებში მესიმ სულ 72 შეხვედრა ჩაატარა და 36 გოლი გაიტანა, მათ შორის: * 4 გოლი (2007–2009 წლების შესარჩევ ეტაპზე)<ref group="კომ.">არგენტინელთაგან ამ ციკლის ფარგლებში მესის მსგავსად ოთხ-ოთხი ბურთი გაიტანეს აგრეთვე [[სერხიო აგუერო]]მ და ხუან რომან რიკელმემ.</ref> * 10 გოლი (2011–2013)<ref group="კომ.">არგენტინელთაგან ამ ციკლის ფარგლებში მესის შემდეგ 9 გატანილი ბურთით ყველაზე შედეგიანი იყო [[გონსალო იგუაინი]], მესამე საუკეთესო შედეგი ჰქონდა [[სერხიო აგუერო]]ს, რომელმაც ხუთჯერ აიღო მეტოქეთა კარი.</ref> * 7 გოლი (2015–2017) * 7 გოლი (2020–2022)<ref group="კომ.">ამ ციკლის ფარგლებში 7 ბურთი გაიტანა [[ლაუტარო მარტინესი|ლაუტარო მარტინესმაც]].</ref> * 8 გოლი (2023–2025)<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=LcExvg2Rp4A&t=407s&ab_channel=CONMEBOL Argentina vs. Ecuador 1-0 | Resumen]. ''CONMEBOL''</ref><ref group="კომ.">ლიონელ მესიმ 2023 წლის 7 სექტემბერს ეკვადორის ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ შეხვედრაში გატანილი გოლით [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი გაიმეორა სამხრეთამერიკელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობის მიხედვით (29–29).</ref><ref>[https://www.mykhel.com/football/lionel-messi-equals-luis-suarez-record-for-most-goals-in-south-american-world-cup-qualifiers-231971.html Lionel Messi Equals Luis Suarez Record For Most Goals In South American WCQ]</ref><ref group="კომ.">ლიონელ მესიმ 2023 წლის 18 ოქტომბერს პერუს ნაკრებთან გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ შეხვედრაში გატანილი ორი გოლით [[ლუის ალბერტო სუარესი|ლუის სუარესის]] რეკორდი დაამხო სამხრეთამერიკელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩებში გატანილი გოლების რაოდენობის მიხედვით (31–29) და სამხრეთ ამერიკის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა. ''იხ.'' [https://www.reuters.com/sports/soccer/messi-double-gives-argentina-2-0-win-over-peru-2023-10-18/ ''Reuters'']. ''Lionel Messi became the all-time top scorer in South American World Cup qualifying with both goals in Argentina's 2-0 win over Peru.''</ref><ref>[https://www.bbc.com/sport/football/67142608 Lionel Messi scores twice for Argentina against Peru]</ref> {| width="680" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 95%;" border="1" cellspacing="0" |+ '''მსოფლიო თასის საკვალიფიკაციო მატჩები და გოლები''' |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col |წელი ! scope=col |მატჩი ! scope=col |გოლი ! scope=col |პერიოდი ! scope=col |წყარო ! scope=col |შენიშვნა |- ! scope=row |2005||3|| 0 || 06.09.2003 – 12.10.2005 || || |- ! scope=row |2007||4|| 2 || rowspan="3" | 13.10.2007 – 14.10.2009 || <ref>[https://fbref.com/en/comps/4/2010/2010-WCQ----CONMEBOL-M-Stats 2010 WCQ — CONMEBOL (M) Stats]</ref> || |- ! scope=row |2008||6|| 1 || || |- ! scope=row |2009||8|| 1 || || |- ! scope=row |2011||4|| 2 || rowspan="3" | 07.10.2011 – 15.10.2013 || <ref>[https://fbref.com/en/comps/4/2014/2014-WCQ----CONMEBOL-M-Stats 2014 WCQ — CONMEBOL (M) Stats]</ref> || |- ! scope=row |2012||5|| 5 || || |- ! scope=row |2013||5|| 3 || || |- ! scope=row |2015||0|| 0 || rowspan="3" | 08.10.2015 – 10.10.2017 || <ref>[https://www.fotmob.com/leagues/10199/stats/season/17256/players/goals 2015/2017 World Cup Qualification CONMEBOL Top scorer Stats]</ref> || |- ! scope=row |2016||5|| 3 || || |- ! scope=row |2017||5|| 4 || || |- ! scope=row |2020||4|| 1 || rowspan="3" | 08.10.2020 – 29.03.2022 || <ref>[https://www.fotmob.com/leagues/10199/stats/season/17257/players/goals/world-cup-qualification-conmebol-players 2020/2022 World Cup Qualification CONMEBOL Top scorer Stats]</ref> || |- ! scope=row |2021||9|| 5 || || |- ! scope=row |2022||2|| 1 || || |- ! scope=row |2023||5|| 3 || rowspan="2" | 07.09.2023 – 07.09.2025 ||<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/south-america-conmebol-qualifying-fixtures-maches-results-world-cup-2026 South American qualifying results and fixtures for FIFA World Cup 26]</ref>|| |- ! scope=row |2024||4|| 3 || || |- ! scope=row |2025||3|| 2 || || |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=row |ჯამში|| 72 || 36 || || || |} ==ჰეთ-თრიკები== პირველი სანაკრებო ჰეთ-თრიკი მესიმ 2012 წლის 29 თებერვალს, [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის ეროვნულ ნაკრებთან]] გამართულ საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში შეასრულა. მატჩი [[ბერნი]]ს „სტად დე სუისზე“ გაიმართა და მას 30 250 მაყურებელი დაესწრო. არგენტინელთა ღირსებას იცავდნენ: [[სერხიო რომერო]], უგო კამპანიარო, ფედერიკო ფერნანდესი, ესეკიელ გარაი, [[პაბლო საბალეტა]], [[ხავიერ მასკერანო]], როდრიგო ბრანია,<ref group="კომ.">შეხვედრის 46-ე წუთზე როდრიგო ბრანია [[ფერნანდო გაგო]]მ შეცვალა.</ref> [[მაქსი როდრიგესი]],<ref group="კომ.">მატჩის 70-ე წუთზე [[მაქსი როდრიგესი]]ს ნაცვლად ედუარდო სალვიო.</ref> ხოსე სოსა, ლიონელ მესი და [[სერხიო აგუერო]].<ref group="კომ.">81-ე წუთზე [[სერხიო აგუერო]]ს ნაცვლად [[გონსალო იგუაინი]].</ref> შეხვედრა არგენტინელთა გამარჯვებით — 3–1 დამთავრდა. {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეტოქე !გოლები !ანგ. !შეხვედრის ადგილი !შეჯიბრება !თარიღი !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} |- ! style="text-align: center" | 1 | data-sort-value="Switzerland" | {{fb|SUI}} | data-sort-value="15" | '''3''' – (1–0', 2–1', 3–1') | style="text-align: center" data-sort-value="2" | 3–1 | [[ბერნი]] | rowspan="3" | ამხანაგური | 29.02.2012 | style="text-align: center" | <ref>Switzerland 1–3 Argentina / [http://www.skysports.com/football/switzerland-vs-argentina/252229 Stade de Suisse Wankdorf, Bern]. ''Sky Sports''</ref><ref>Switzerland 1–3 Argentina / [https://web.archive.org/web/20171013013045/http://www.skysports.com/football/switzerland-vs-argentina/252229 Stade de Suisse Wankdorf, Bern]. ''Sky Sports''</ref> |- ! style="text-align: center" | 2 | data-sort-value="Brazil" | {{fb|BRA}} | data-sort-value="29" | '''3''' – (1–1', 2–1', 4–3') | style="text-align: center" data-sort-value="1" | 4–3 | ისტ-რათერფორდი | 09.06.2012 | style="text-align: center" | <ref>[https://www.theguardian.com/football/2012/jun/10/argentina-brazil-lionel-messi-new-york-metlife Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–3 win over Brazil] // ''[[The Guardian]]''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20160921210139/https://www.theguardian.com/football/2012/jun/10/argentina-brazil-lionel-messi-new-york-metlife Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–3 win over Brazil] // ''[[The Guardian]]''</ref> |- ! style="text-align: center" | 3 | data-sort-value="Guatemala" | {{fb|GUA}} | data-sort-value="29" | '''3''' – (1–0', 3–0', 4–0') | style="text-align: center" data-sort-value="1" | 4–0 | [[გვატემალა (ქალაქი)|გვატემალა]] | 14.06.2013 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.skysports.com/football/guatemala-vs-argentina/286705 Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–0 friendly win in Guatemala]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171012202956/http://www.skysports.com/football/guatemala-vs-argentina/286705 Lionel Messi hat-trick leads Argentina to 4–0 friendly win in Guatemala]</ref> |- ! style="text-align: center" | 4 | data-sort-value="Panama" | {{fb|PAN}} | data-sort-value="45" | '''3''' – (2–0', 3–0', 4–0') | style="text-align: center" data-sort-value="6" | 5–0 | [[ჩიკაგო]] | [[კოპა ამერიკა]] | 10.06.2016 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.espnfc.com/report?gameId=444713 Lionel Messi scores a hat trick off the bench in 5–0 win vs. Panama]. ''ESPN''</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171012204735/http://www.espnfc.com/report?gameId=444713 Lionel Messi scores a hat trick off the bench in 5–0 win vs. Panama]. ''ESPN''</ref> |- ! style="text-align: center" | 5 | data-sort-value="Ecuador" | {{fb|ECU}} | data-sort-value="62" | '''3''' – (1–1', 2–1', 3–1') | style="text-align: center" data-sort-value="4" | 3–1 | [[კიტო]] | მსოფ. შესარჩევი | 10.10.2017 | style="text-align: center" | <ref>[http://www.skysports.com/football/ecuador-vs-argentina/report/349983 Ecuador 1–3 Argentina: Lionel Messi masterclass drags his nation to WC finals]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20171011042105/http://www.skysports.com/football/ecuador-vs-argentina/report/349983 Ecuador 1–3 Argentina: Lionel Messi masterclass drags his nation to WC finals]</ref> |- ! style="text-align: center" | 6 | data-sort-value="Haiti" | {{fb|HAI}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 4–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | ამხანაგური | 30.05.2018 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://www.bbc.com/sport/football/44299374 La Bombonera, Buenos Aires]. ''BBC Sport''</ref><ref>Argentina 4–0 Haiti / [https://web.archive.org/web/20190914105902/https://www.bbc.com/sport/football/44299374 La Bombonera, Buenos Aires]. ''BBC Sport''</ref> |- ! style="text-align: center" | 7 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|BOL}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 3–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | მსოფ. შესარჩევი | 09.09.2021 | style="text-align: center" | <ref>{{Cite web |url=https://sports.ndtv.com/football/lionel-messi-breaks-peles-record-with-hat-trick-against-bolivia-2536013 |title=Lionel Messi Breaks Pele's Record With Hat-Trick Against Bolivia |access-date=2022-07-09 |archive-date=2022-05-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220524044637/https://sports.ndtv.com/football/lionel-messi-breaks-peles-record-with-hat-trick-against-bolivia-2536013 }}</ref> |- ! style="text-align: center" | 8 | data-sort-value="Estonia" | {{fb|EST}} | data-sort-value="84" | '''5''' – (1–0', 2–0', 3–0', 4–0', 5–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 5–0 | [[პამპლონა]] | ამხანაგური | 05.06.2022 | style="text-align: center" | <ref name="ArgVsEst22">[https://www.espn.in/football/match/_/gameId/636177 Argentina vs. Estonia – Football Match Summary – June 5, 2022]. ''ESPN''</ref> |- ! style="text-align: center" | 9 | data-sort-value="Curaçao" | {{fb|CUR}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 3–0', 5–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 7–0 | [[სანტიაგო-დელ-ესტერო]] | ამხანაგური | 28.03.2023 | style="text-align: center" |<ref name="Curacao">[https://www.espn.com/soccer/report/_/gameId/666851 Argentina thrash Curacao on another record night for Lionel Messi]</ref> |- ! style="text-align: center" | 10 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|BOL}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 5–0', 6–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 6–0 | [[ბუენოს-აირესი]] | მსოფ. შესარჩევი | 15.10.2024 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 6–0 Bolivia / [https://us.soccerway.com/matches/2024/10/16/south-america/wc-qualifying-south-america/argentina/bolivia/4191313/ World Cup Qualifiers]. ''Soccerway''</ref> |- ! style="text-align: center" | 11 | data-sort-value="Boliva" | {{fb|ALG}} | data-sort-value="84" | '''3''' – (1–0', 2–0', 3–0') | style="text-align: center" data-sort-value="0" | 3–0 | [[კანზას-სიტი]] | მსოფ. ჩემპიონატი | 16.06.2026 | style="text-align: center" | <ref>Argentina 3–0 Algeria / [https://www.11v11.com/matches/argentina-v-algeria-16-june-2026-393587/ FIFA World Cup Group J]. ''11v11''</ref> |} ==გოლების სტატისტიკა== {{updated|27 ივნისი, 2026}} {{col-begin}} {{col-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;"" |+წლების მიხედვით !rowspan=2|ნაკრები !rowspan=2|წელი !colspan=2|შეჯიბრება !colspan=2|ამხანაგური !colspan=2|ჯამში |- !მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan=3|არგენტინა 20 |2004 |colspan=2|—||2||3||2||3 |- |2005 |16{{შენიშვნა|ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონატზე, შვიდი მატჩი და ექვსი გოლი 2005 წლის 20-წლამდე ფეხბურთელთა მსოფლიო ჩემპიონატზე}}||11||colspan=2|—||16||11 |- !ჯამში !16||11||2||3||18||14 |- |rowspan=2|არგენტინა 23 |2008 |5{{შენიშვნა|2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების საფეხბურთო ტურნირის მატჩები}}||2||colspan=2|—||5||2 |- !ჯამში !5||2||colspan=2|—||5||2 |- |rowspan=23|{{fb|ARG}}<br /><ref>[http://www.espnfc.com/player/45843/lionel-messi Lionel Messi: Player Profile]. ''ESPN''</ref> |2005 |3{{შენიშვნა|name=WCQ|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||0||2||0||5||0 |- |2006 |3{{შენიშვნა|name=WCF|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე ჩატარებული მატჩები}}||1||4||1||7||2 |- |2007 |10{{შენიშვნა|ექვსი მატჩი და ორი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||4||2||14||6 |- |2008 |6{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||1||8||2 |- |2009 |8{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||2||2||10||3 |- |2010 |5{{შენიშვნა|name=WCF}}||0||5||2||10||2 |- |2011 |8{{შენიშვნა|ოთხი მატჩი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||5||2||13||4 |- |2012 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||5||4||7||9||12 |- |2013 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||3||2||3||7||6 |- |2014 |7{{შენიშვნა|name=WCF}}||4||7||4||14||8 |- |2015 |6{{შენიშვნა|name=CA|[[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებული მატჩები}}||1||2||3||8||4 |- |2016 |10{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[კოპა ამერიკა]] სენტენარიოზე ({{lang-es|Copa América Centenario}})}}||8||1||0||11||8 |- |2017 |5{{შენიშვნა|name=WCQ}}||4||2||0||7||4 |- |2018 |4{{შენიშვნა|name=WCF}}||1||1||3||5||4 |- |2019 |6{{შენიშვნა|name=CA}}||1||4||4||10||5 |- |2020 |4{{შენიშვნა|name=WCQ}}||1||0||0||4||1 |- |2021 |14{{შენიშვნა|შვიდი მატჩი და ოთხი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ცხრა მატჩი და ხუთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||9||0||0||14||9 |- |2022 |10{{შენიშვნა|ორი მატჩი და ერთი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ერთი მატჩი არტემიო ფრანკის თასზე, შვიდი მატჩი და შვიდი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]}}||8||4||10||14||18 |- |2023 |5{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||3||3||5||8||8 |- |2024 |9{{შენიშვნა|ხუთი მატჩი და ერთი გოლი [[კოპა ამერიკა]]ზე, ოთხი მატჩი და სამი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||4||2||2||11||6 |- |2025 |3{{შენიშვნა|სამი მატჩი და ორი გოლი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო ეტაპზე}}||2||2||1||5||3 |- |2026 |3{{შენიშვნა|name=WCF}}||6||3||2||6||8 |- !სულ ! 141 || 69 || 61 || 54 || 202 || 123 |- !colspan=2|სულ ჯამში !162||80||63||57||225||139 |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+შეჯიბრებათა მიხედვით |- !scope="col"| შეჯიბრება !scope="col"| მატჩი !scope="col"| გოლი |- |style="text-align:left" scope=row| ამხანაგური ||61|| 54 |- |style="text-align:left" scope=row| [[კოპა ამერიკა]] ||39|| 14 |- |style="text-align:left" scope=row| მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპი ||72|| 36 |- |style="text-align:left" scope=row| [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის დასკვნითი ეტაპი]] ||29|| 19 |- |style="text-align:left" scope=row| არტემიო ფრანკის თასი ||1|| 0 |- !ჯამში|| 202 || 123 |} {{col-3}} {| class="wikitable sortable" |+ეროვნულ ნაკრებთა მიხედვით !ეროვნული ნაკრები !გოლი |- |{{fb|BOL}} |align=center|11 |- |{{fb|ECU}} |align=center|7 |- |{{fb|VEN}} |align=center|7 |- |{{fb|URU}} |align=center|6 |- |{{fb|BRA}} |align=center|5 |- |{{fb|CHI}} |align=center|5 |- |{{fb|EST}} |align=center|5 |- |{{fb|GUA}} |align=center|5 |- |{{fb|PAR}} |align=center|5 |- |{{fb|MEX}} |align=center|4 |- |{{fb|PAN}} |align=center|4 |- |{{fb|ALG}} |align=center|3 |- |{{fb|COL}} |align=center|3 |- |{{fb|CRO}} |align=center|3 |- | {{fb|CUR}} | align=center|3 |- |{{fb|FRA}} |align=center|3 |- |{{fb|HAI}} |align=center|3 |- |{{fb|NGA}} |align=center|3 |- |{{fb|PER}} |align=center|3 |- |{{fb|SUI}} |align=center|3 |- |{{fb|ALG}} |align=center|2 |- |{{fb|AUS}} |align=center|2 |- |{{fb|AUT}} |align=center|2 |- |{{fb|HKG}} |align=center|2 |- |{{fb|HON}} |align=center|2 |- |{{fb|JAM}} |align=center|2 |- |{{fb|NIC}} |align=center|2 |- |{{fb|ESP}} |align=center|2 |- |{{fb|ALB}} |align=center|1 |- |{{fb|ANG}} |align=center|1 |- |{{fb|BIH}} |align=center|1 |- |{{fb|CAN}} |align=center|1 |- |{{fb|GER}} |align=center|1 |- |{{fb|IRN}} |align=center|1 |- |{{fb|ISL}} |align=center|1 |- |{{fb|NED}} |align=center|1 |- |{{fb|POR}} |align=center|1 |- |{{fb|KSA}} |align=center|1 |- |{{fb|SCG}} |align=center|1 |- |{{fb|SLO}} |align=center|1 |- |{{დროშანიშანი|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}} [[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საამიროები]] |align=center|1 |- |{{fb|ANG}} |align=center|1 |- |{{fb|JOR}} |align=center|1 |- |{{fb|USA}} |align=center|1 |- |{{fb|ZAM}} |align=center|1 |- !scope=row|ჯამში !123 |} {{col-3}} {{col-end}} {{შენიშვნების სია}} ==გალერეა== <gallery mode="packed"> Argentina team in St. Petersburg.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">მესი ნაკრებში ნიგერიის ნაკრებთან თამაშის წინ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Messi after scoring against Nigeria.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">ნიგერიის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Messi vs Nigeria1.jpg|26.06.2018<ref group="კომ.">ნიგერიის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 26 ივნისი, 2018.</ref> Iran vs. Argentina match, 2014 FIFA World Cup 37.jpg|21.06.2014<ref group="კომ.">მესის გოლი ირანის ნაკრების კარში. 21 ივნისი, 2014.</ref> Lionel Messi celebrating after scoring a goal against Iran at the 2014 FIFA World Cup.jpg|21.06.2014<ref group="კომ.">ირანის ნაკრების კარში გოლის გატანის შემდეგ. 21 ივნისი, 2014.</ref> Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 03.jpg|13.07.2014<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2014 წლის მუნდიალის ფინალიდან.</ref> Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 04 crop.jpg|13.07.2014<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2014 წლის მუნდიალის ფინალიდან.</ref> Messi Khedira MaxiR 2010.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">ეპიზოდი 2010 წლის მუნდიალის მეოთხედფინალიდან.</ref> Lionel Messi, Lukas Podolski and Jerome Boeteng.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">მარცხნიდან: [[ჟერომ ბოატენგი]], მესი და [[ლუკას პოდოლსკი]]. ეპიზოდი 2010 წლის მუნდიალის არგენტინა-გერმანიის მეოთხედფინალიდან.</ref> Lionel Messi, Lukas Podolski and Ángel di María.jpg|03.07.2010<ref group="კომ.">მარცხნიდან: [[ლუკას პოდოლსკი]], მესი და [[ანხელ დი მარია]]. 3 ივლისი, 2010.</ref> Argentine - Portugal - Argentine.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი ნაკრებში [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ნაკრებთან]] თამაშის წინ. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011 (1).jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი პორტუგალიის ნაკრებთან თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (L), Bruno Alves (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი ბრუნუ ალვეშის წინააღმდეგ, [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიასთან]] თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Lionel Messi (L), Rolando (R) – Portugal vs. Argentina, 9th February 2011.jpg|09.02.2011<ref group="კომ.">მესი პორტუგალიის ნაკრებთან თამაშისას. 9 თებერვალი, 2011.</ref> Argentina vs Bolivia - 2011-07-01.jpg|01.07.2011<ref group="კომ.">[[კოპა ამერიკა]]ზე გამართული არგენტინა-ბოლივიის მატჩის ფრაგმენტი, 1 ივლ. 2011.</ref> Lionel Messi - Switzerland vs. Argentina, 29th February 2012.jpg|29.02.2012<ref group="კომ.">მესის პენალტი შვეიცარიის ნაკრების კარში. 29 თებერვალი, 2012.</ref> Sergio Agüero (L), Lionel Messi (R) - Switzerland vs. Argentina, 29th February 2012.jpg|29.02.2012<ref group="კომ.">[[სერხიო აგუერო]] და მესი [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის]] ნაკრებთან თამაშის დროს. 29 თებერვალი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (36956090233).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">ეკვადორის ეროვნულ ნაკრებთან თამაშის დაწყების წინ. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (23772910218).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">[[ხავიერ მასკერანო]] და მესი ეკვადორის ნაკრებთან თამაშის წინ. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> ECUADOR VS ARGENTINA (37368151260).jpg|10.10.2017<ref group="კომ.">მესი ეკვადორის ეროვნულ ნაკრებთან თამაშის დროს. 10 ოქტომბერი, 2012.</ref> </gallery> ==სანაკრებო მიღწევები და რეკორდები== * ყველაზე მეტი მატჩი არგენტინის ეროვნულ ნაკრებში: 203<ref>[https://www.messivsronaldo.app/ Messi vs Ronaldo — All Time Stats].</ref> * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 124 გოლი * ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ასისტენტი: 65 საგოლე გადაცემა<ref name="Colin Millar" /> * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი კოპა ამერიკაზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 39 მატჩი<ref name="Ritabrata Banerjee" /> * ნაკრებისა და მსოფლიოს ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე ჩატარებული მატჩების რაოდენობით: 30 მატჩი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატზე გატანილი ბურთების რაოდენობით: 20 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 36 გოლი * სამხრეთ ამერიკის ყველა დროის რეკორდსმენი მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო თამაშებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 36 გოლი * ნაკრების ყველა დროის რეკორდსმენი საერთაშორისო ამხანაგურ მატჩებში გატანილი ბურთების რაოდენობით: 53 გოლი * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც კონმებოლში შემავალი ყველა ეროვნული ნაკრების კარში აქვს გოლი გატანილი<ref>[https://web.archive.org/web/20190402174635/https://www.sport-english.com/en/news/futbol-internacional/messis-now-scored-every-south-american-country-except-argentina-4483886 Messi's now scored vs. EVERY South American country... except Argentina]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ექვს ფინალურ ეტაპზე აქვს მონაწილეობა მიღებული<ref name="Colin Millar" /> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელმაც შვიდ კოპა ამერიკაზე ითამაშა<ref name="Ritabrata Banerjee">[https://www.goal.com/en-in/news/copa-america-2021-final-records-lionel-messi-can-break-argentina-/a9v3pde85ysi1x35thqyg3lfm What are the records Messi has already broken at the Copa America?]</ref> * ერთადერთი არგენტინელი, რომელსაც მსოფლიო ჩემპიონატის ხუთ ფინალურ ეტაპზე აქვს გოლი გატანილი<ref name="Colin Millar">[https://www.mirror.co.uk/sport/football/news/lionel-messi-world-cup-records-28553822 Six records Lionel Messi can break at World Cup]</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე ითამაშა: 18 წლის და 357 დღის ასაკში * ყველაზე ახალგაზრდა არგენტინელი, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე გოლის გატანა შეძლო: 18 წლის და 357 დღის ასაკში<ref>[https://www.goal.com/en-au/news/messis-history-at-the-world-cup-2006-debut-2010-maradona-pairing-/1p2w5ivpnun6p1nmvez0jw8acn Messi's history at the WC: 2006, 2010 Maradona pairing & 2014 final heartbreak]</ref> * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელმაც ექვს მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე გადაცემა გააკეთა * ერთადერთი ფეხბურთელი, რომელიც მსოფლიო ჩემპიონატის საუკეთესო მოთამაშედ ორჯერ დასახელდა: 2014, 2022<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-argentina-wins-golden-ball-award-best-player-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi makes Golden Ball history]. ''fifa.com''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატზე ნაკრების კაპიტნის სამკლაურით ისაპარეზა: 22 წლის და 363 დღის ასაკში<ref>[https://www.reuters.com/article/us-soccer-world-greece-argentina-teams/messi-captains-argentina-for-first-time-idUSTRE65L4TE20100622 Messi captains Argentina for first time] // ''[[Reuters]]''</ref> * ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმაც ნაკრებში 100 მატჩი ითამაშა: 27 წლის და 361 დღის ასაკში * ყველაზე ასაკოვანი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთ მსოფლიო ჩემპიონატზე 7 გოლი გაიტანა ==ფაქტები== 2022 წლის 22 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის პირველი ტურის მატჩში საუდის არაბეთის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ მე-10 წუთზე თერთმეტმეტრიანიდან გატანილი გოლით მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატის უკვე მეოთხე ფინალურ ეტაპზე შეძლო მეტოქის კარის აღება, რაც არგენტინელ ფეხბურთელთა შორის ახალი რეკორდია. ამავე გოლით მესიმ კიდევ ერთი რეკორდი დაამყარა. მან პირველი გოლი მსოფლიო ჩემპიონატზე 2006 წლის 16 ივნისს გაიტანა, შესაბამისად, ამ ორ გატანილ გოლს შორის თექვსმეტ წელზე მეტი გავიდა, რაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ტურნირის]] აბსოლუტურ რეკორდს წარმოადგენს.<ref>[https://goal.ge/ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატის აბსოლუტური რეკორდი დაამყარა]</ref> 2022 წლის 26 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის მეორე ტურის მატჩში მექსიკის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 21-ე შეხვედრა ჩაატარა და ამ მაჩვენებლით [[დიეგო მარადონა]]ს გაუთანაბრდა. ამავე მატჩში მან მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი მერვე ბურთი გაიტანა, რითაც გილიერმო სტაბილესა და დიეგო მარადონას შედეგი გაიმეორა.<ref>[https://www.fifa.com/fifaplus/en/watch/2v4Kywu376wjM1NWZssi92 Argentina v Mexico | Group C]. ''fifa.com''</ref><ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_national_team.php All-Time Top Scorers]. ''thesoccerworldcups.com''</ref><ref group="კომ.">Messi drew level with Diego Maradona on eight World Cup goals and moved two behind national team record holder Gabriel Batistuta's haul of 10. ''იხ. Key stat'' / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/argentina-mexico-lionel-messi-fifa-world-cup-qatar-2022 Messi inspires Argentina to crucial Mexico victory]</ref> ამავე შეხვედრაში ენცო ფერნანდესმა მისი გადაცემის შემდეგ მეორე გოლი შეაგდო, რის შემდეგაც მესი ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც ხუთ სხვადასხვა მსოფლიო ჩემპიონატზე საგოლე პასის გაკეთება შეძლო — 2006 (1), 2010 (1), 2014 (1), 2018 (2), 2022 (1). ამავე შეხვედრის შემდეგ მესი მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში გახდა პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც ყველაზე ახალგაზრდულ ასაკში (18 წლის და 357 დღის) და შემდეგ უკვე ყველაზე ასაკოვანმა (35 წლის და 155 დღის) ერთ შეხვედრაში გოლიც გაიტანა და საგოლე პასიც გააკეთა. [[File:Lionel Messi close-up.jpg|thumb|ლიონელ მესი, 9 თებერვალი, 2011]] 2022 წლის 30 ნოემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ჯგუფური ეტაპის მესამე ტურის მატჩში [[პოლონეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პოლონეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 22-ე შეხვედრა ჩაატარა. შესაბამისად, ამ მაჩვენებლით [[დიეგო მარადონა]]ს ერთი მატჩით გაუსწრო და მსოფლიო ჩემპიონატებზე ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობით არგენტინელ ფეხბურთელთა შორის ერთპიროვნული ლიდერი და ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref>[https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_most_games.php Argentina Players with the Most Games Played in The World Cup]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221130214702/https://sportmail.ru/football2022/news/54106454/?frommail=1 Очередной крутой рекорд Месси]. ''Спорт-Экспресс''</ref> ამავე შეხვედრაში მესიმ [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტი]] ვერ გაიტანა, რის შემდეგაც ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატებზე ორი პენალტის გატანა ვერ შეძლო,<ref group="კომ.">Lionel Messi is the first player in History to have 2 penalties saved in the World Cup. ''იხ. Key stat'' / [https://web.archive.org/web/20240622134223/https://www.101greatgoals.com/world-cup-2022/poland-vs-argentina-match-report-player-ratings-expert-analysis-fan-reaction-and-more/ World Cup 2022. Poland 0-2 Argentina: Match report, player ratings, expert analysis, fan reaction and more] ''By Ben Browning''</ref><ref>[https://www.yardbarker.com/soccer/articles/lionel_messi_sets_unfortunate_world_cup_record_with_missed_penalties/s1_13132_38187799 Lionel Messi sets unfortunate World Cup record with missed penalties]</ref><ref>[https://khelnow.com/football/2022-11-world-football-lionel-messi-first-player-miss-2-penalties-world-cup Lionel Messi becomes the first player to miss 2 penalties in the World Cup]</ref> — პირველად პენალტის გატანა მან წინა, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ვერ მოახერხა, როდესაც [[ისლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ისლანდიელთა]] მეკარე ჰანეს ჰალდოურსონის კარი ვერ აიღო.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=sqVsy7qnspc Lionel Messi Missed Penalty - FIFA World Cup 2018]</ref><ref>[https://en.as.com/en/2018/06/16/soccer/1529160732_555638.html Messi the first to miss a penalty at 2018 World Cup Russia]</ref> 2022 წლის 30 ნოემბერს ლიონელ მესი გახდა ყველაზე ასაკოვანი (35 წლის და 159 დღის) მოთამაშე (1966 წლიდან), რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ერთ მატჩში შექმნა ხუთზე მეტი (5+) საგოლე შესაძლებლობა და ხუთზე მეტი (5+) შედეგიანი დრიბლინგი განახორციელა. მანამდე რეკორდი ეკუთვნოდა [[დიეგო მარადონა]]ს, რომელმაც ასეთივე შედეგი [[ნიგერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიგერიის]] წინააღმდეგ 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შეხვედრაში დააფიქსირა.<ref>[https://en.as.com/soccer/poland-vs-argentina-live-updates-pregame-score-stats-and-highlights-qatar-world-cup-2022-n/ Poland 0-2 Argentina: as it happened]. ''as.com''</ref> 2022 წლის 3 დეკემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მერვედფინალურ მატჩში [[ავსტრალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ავსტრალიის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 23-ე შეხვედრა ჩაატარა.<ref group="კომ.">ეს იყო მესის კარიერაში საიუბილეო მეათასე ოფიციალური მატჩი, როგორც საკლუბო, ასევე სანაკრებო დონეზე (778 მატჩი „ბარსელონაში“, 53 — „პსჟ“-ში, 169 — ეროვნულ ნაკრებში. საერთო ჯამში, ჩატარებულ ათას შეხვედრაში მის ანგარიშზეა 789 გოლი და 338 საგოლე გადაცემა). ამავე შეხვედრაში მან თავისი რიგით მეცხრე, ხოლო მუნდიალების პლეი-ოფში თავისი პირველი გოლი გაიტანა.</ref> 2022 წლის 18 დეკემბერს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|კატარის მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ მატჩში [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] წინააღმდეგ მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატებზე თავისი 26-ე შეხვედრა ჩაატარა, შესაბამისად ამ მაჩვენებლით [[ლოთარ მათეუსი|ლოთარ მათეუსს]] გაუსწრო და მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref name="WC records" /> ამ შეხვედრაში გაკეთებული დუბლით კი მან [[პელე]]ს 52-წლიანი რეკორდი (12 გოლი და 8 საგოლე პასი) მოხსნა და გოლი + საგოლე პასის სისტემით მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა (13 გოლი და 8 საგოლე პასი).<ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/fifa-world-cup/news/messi-fifa-world-cup-record-goal-contributions-pele-ronaldo-klose-muller-argentina-vs-france-final/article66268262.ece Most goal contributions in FIFA World Cup: Messi breaks Pele’s record]</ref> ამავე მატჩში მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატზე თამაშის წუთების რაოდენობით (2314 წუთი) [[პაოლო მალდინი]]ს 20-წლიანი რეკორდი (2217 წუთი) გააუმჯობესა და ამ მაჩვენებლითაც მსოფლიოს ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენი გახდა.<ref>[https://sportstar.thehindu.com/football/fifa-world-cup/news/messi-argentina-vs-france-fifa-world-cup-final-qatar-2022-most-minutes-played-maldini-arg-fra/article66278021.ece#:~:text=Argentina%20captain%20Lionel%20Messi%20broke,defender%20Paolo%20Maldini%20(2%2C216). Messi overtakes Maldini for most FIFA WC minutes played during Qatar WC]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221218224807/https://sports.yahoo.com/lionel-messis-career-world-cup-184237779.html Lionel Messi's Career World Cup Stats for Argentina]</ref><ref name="WC records">[https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/lionel-messi-fifa-world-cup-records-milestones-argentina-appearances-assists-goals The World Cup records Messi owns]. ''fifa.com''</ref> 2022 წლის 18 დეკემბერს, მესი გახდა ისტორიაში პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც ერთი მსოფლიო ჩემპიონატის განმავლობაში მის ყველა ეტაპზე შეძლო გოლის გატანა (მან მეტოქეთა კარი ჯგუფურ ეტაპზე აიღო ორჯერ, მერვედფინალში, მეოთხედფინალში და ნახევარფინალში თითოჯერ და ფინალშიც ორჯერ), რაც მანამდე არავის არცერთ მუნდიალზე არ გაუკეთებია.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=PyYwR8nYtFM&t=206s Lionel Messi est-il désormais plus grand que Diego Maradona?]</ref> არგენტინის ნაკრებში 2022 წელს ჩატარებულ 14 მატჩში მესიმ 18 გოლის გატანა შეძლო, რაც მის სანაკრებო კარიერაში საუკეთესო შედეგია. ამ მაჩვენებლით აქამდე მისი საუკეთესო სანაკრებო კალენდარული წელი 2012 იყო, როდესაც 9 შეხვედრაში 12 გოლი გაიტანა. [[კოპა ამერიკა]]ზე ჩატარებულ 34 შეხვედრაში მატჩის საუკეთესო ფეხბურთელად იგი 10-ჯერ დასახელდა, რაც ყველა დროის საუკეთესო შედეგია ამ ტურნირის ისტორიაში. მესიმ მსოფლიო ჩემპიონატზე კაპიტნის რანგში რეკორდული 19 მატჩი ჩაატარა. შემდეგ მოდიან [[რაფაელ მარკესი]] (17) და [[დიეგო მარადონა]] (16).<ref name="WC records" /> [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და 20-წლამდელ ფეხბურთელთა შორის მსოფლიო ჩემპიონატის (FIFA U-20) საუკეთესო ფეხბურთელისათვის დაწესებული [[Adidas]]-ის ოქროს ბურთი ისტორიაში მხოლოდ ორ ფეხბურთელს — [[დიეგო მარადონა]]სა (1979, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]]) და [[ლიონელ მესი]]ს (2005, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|2014]]) გადაეცათ.<ref group="კომ.">Maradona and Lionel Messi are the only players to have won the adidas Golden Ball at the FIFA U-20 World Cup™ and the World Cup. ''იხ. fifa.com'' / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/articles/a-tribute-to-diego-maradona-argentina-napoli-legend-fifa-world-cup A tribute to Diego Maradona]</ref> მეტოქეთა კარში გატანილი 115 ბურთიდან მესიმ 2 ბურთი თავით, 11 ბურთი მარჯვენა ფეხით, ხოლო 102 ბურთი მარცხენა ფეხით შეაგდო; აქედან 11 ბურთი საჯარიმო დარტყმით, 24 ბურთი [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტით]], 6 ბურთი სოლო რეიდის შემდეგ, 9 — მეტოქის მეკარის ან მცველების მიერ მოგერიებულ ან ასხლეტილ ბურთზე დასწრებაზე თამაშის დროს, ხოლო დანარჩენ შემთხვევებში მეტოქეთა კარი თამაშიდან აიღო. მესიმ თავისი სანაკრებო 115 ბურთი მეტოქეთა 65 მეკარის კარში გაიტანა. აქედან ყველაზე მეტი (6 ბურთი სამ მატჩში) მან ბოლივიელთა მეკარე კარლოს ლამპეს კარში შეაგდო. 5 ბურთი (ერთ მატჩში) გაიტანა ესტონელთა მეკარე მატვეი იგონენის კარში. ოთხჯერ აიღო (სამ მატჩში) ურუგვაელთა მეკარე ფერნანდო მუსლერას კარი. ასევე, ოთხჯერ გაუტანა (ოთხ მატჩში) ჩილელთა მეკარე [[კლაუდიო ბრავო]]ს. სამ-სამჯერ აიღო რაფაელ კაბრალის (ბრაზილია), რიკარდო ხერესის (გვატემალა), გატიტო ფერნანდესის (პარაგვაი), მაქსიმო ბანგერას (ეკვადორი), ხაიმე პენედოს (პანამა), ჯონი პლასიდის (ჰაიტი), ელოი ვიქტორ რომის (კიურასაო) და გილიერმო ვისკარას (ბოლივია) კარები. ===მეკარეები, რომელთა კარის აღებაც მესიმ შეძლო=== {| class="wikitable sortable" !{{Abbr|№|Number}} !მეკარე, ნაკრები !სურათი !გოლი !თარიღი !შენიშვნა !class="unsortable"|{{Abbr|წყარო|Reference}} |- ! style="text-align: center" | 1 | სტიპე პლეტიკოსა <br /> ''{{lang-hr|Stipe Pletikosa}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Rostov-Loco (4).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|6}} | style="text-align: center" | 01.03.2006 | | |- ! style="text-align: center" | 2 | დრაგოსლავ იევრიჩი <br /> ''{{lang-sr|Драгослав Јеврић}}'' <br /> {{fb|Serbia and Montenegro}} | [[ფაილი:Dragoslav Jevrić.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|88}} | style="text-align: center" | 16.06.2006 | | |- ! style="text-align: center" | 3 | სამირ ჰაჯაუი <br /> ''{{lang-en|Samir Hadjaoui}}'' <br /> {{fb|ALG}} | [[ფაილი:Samir Hadjaoui (1979–2021) — Algeria NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|54|პენ.|73}} | style="text-align: center" | 05.06.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 4 | ლეაო ბუტრონი <br /> ''{{lang-es|Leao Butrón Gotuzzo}}'' <br /> {{fb|PER}} | [[ფაილი:LeaoBG.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} | style="text-align: center" | 08.07.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 5 | ოსვალდო სანჩესი <br /> ''{{lang-es|Oswaldo Javier Sánchez Ibarra}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:Oswaldo Sanchez Santos.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} <br /> {{გოლი|17}} | style="text-align: center" | 11.07.2007 <br /> 04.06.2008 | | |- ! style="text-align: center" | 6 | რენი ვეგა <br /> ''{{lang-es|Renny Vicente Vega Hernández}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:Renny Vega (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|42}} <br /> {{გოლი|26}} | style="text-align: center" | 16.10.2007 <br /> 28.03.2009 | | |- ! style="text-align: center" | 7 | აგუსტინ ხულიო <br /> ''{{lang-es|Agustín Julio Castro}}'' <br /> {{fb|COL}} | [[ფაილი:AgustinJulio1 (cropped).JPG|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|36}} | style="text-align: center" | 20.11.2007 | | |- ! style="text-align: center" | 8 | ხუან კასტილიო <br /> ''{{lang-es|Juan Guillermo Castillo Iriarte}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Juan Castillo 2.JPG|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|6}} | style="text-align: center" | 11.10.2008 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iIzdwdYE8r4&t=45s Messi vs Uruguay (WCQ) (Home) 2008-09 English Commentary]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 9 | [[სტივ მანდანდა]] <br /> ''{{lang-fr|Steve Mandanda Mpidi}}'' <br /> {{fb|FRA}} | [[ფაილი:Steve Mandanda 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|83}} | style="text-align: center" | 11.02.2009 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=L_UjuawNsX8&t=5685s France-Argentine Match Amical 2009 VF TF1]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 10 | [[იკერ კასილიასი]] <br /> ''{{lang-es|Iker Casillas Fernández}}'' <br /> {{fb|ESP}} | [[ფაილი:Iker Casillas 2.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61|პენ.}} | style="text-align: center" | 14.11.2009 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=sMCJvLX40C4&t=4544s Spain - Argentina Friendly 2009 Completo]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 11 | [[ხოსე მანუელ რეინა|პეპე რეინა]] <br /> ''{{lang-es|José Manuel Reina Páez}}'' <br /> {{fb|ESP}} | [[ფაილი:Pepe Reina 2017.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|10}} | style="text-align: center" | 07.09.2010 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iRjqOLpKar4&t=1336s Argentina vs. Spain | Friendly | 7-9-2010]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 12 | [[ვიქტორ ლეანდრო ბაჟი|ვიქტორი]] <br /> ''{{lang-pt|Victor Leandro Bagy}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:Victor 2012 01.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+2}} | style="text-align: center" | 17.11.2010 | <ref group="კომ.">ვიქტორ ლეანდრო ბაჟი ({{lang-pt|Victor Leandro Bagy}}) — [[ბრაზილიელები|ბრაზილიელი]] [[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]], [[ფეხბურთი]]ს გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც ვიქტორი. ბრაზილიის ნაკრების შემადგენლობაში 2010–2014 წლებში სულ 6 მატჩი ითამაშა, რომელთაგან გუნდთან ერთად 5 შეხვედრა მოიგო და მხოლოდ ერთ შეხვედრაში დამარცხდა [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინელებთან]] [[ლიონელ მესი]]ს მიერ მატჩის 92-ე წუთზე გატანილი გოლით (0–1). ეს იყო ერთადერთი ბურთი, რომელიც მან ნაკრებში ჩატარებულ ექვს შეხვედრაში გაუშვა.</ref> | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Q7p4KfWggyo Argentina 1-0 Brazil International Friendly 18 November 2010 Lionel Messi Goal]</ref> |- ! style="text-align: center" | 13 | რუი პატრისიუ <br /> ''{{lang-pt|Rui Pedro dos Santos Patrício}}'' <br /> {{fb|POR}} | [[ფაილი:Rui Patrício 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90|პენ.}} | style="text-align: center" | 09.02.2011 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EZNyeCKRcG4&t=621s Argentina vs Portugal.2-1 All Goals & Highlights HD 09/02/2011]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 14 | არიან ბექაი <br /> ''{{lang-sq|Arjan Beqaj}}'' <br /> {{fb|ALB}} | [[ფაილი:Arjan Beqaj (born 25 August 1975) — Albania NFT Goalkeeper (1998–2010).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|43}} | style="text-align: center" | 20.06.2011 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=6C4LrngqJK0&t=3237s Amistoso Argentina 4 vs Albania 0]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 15 | [[კლაუდიო ბრავო]] <br /> ''{{lang-es|Claudio Andrés Bravo Muñoz}}'' <br /> {{fb|CHI}} | [[ფაილი:Claudio Bravo Footballteam of Chile - Spain vs. Chile, 10th September 2013 (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|25}} <br /> {{გოლი|16|პენ.}} <br /> {{გოლი|24|პენ.}} <br /> {{გოლი|33}} | style="text-align: center" | 07.10.2011 <br /> 24.03.2017 <br /> 03.06.2021 <br /> 14.06.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lDCx0gBw0FE&t=94s Argentina vs Chile 4-1 07/10/2011]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|16|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=YOLqwvaDYoQ&t=1363s Argentina vs Chile - Clasificatorias Rusia 2018]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|24|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_rpu8o1drMY&t=195s Argentina vs Chile 1 : 1 All Gоal & Hіghlіght 4-June-2021]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=SDrGeb6TfOU&t=64s Hіghlіghts Argentina 1 - 1 Chile | Copa América 2021 | 14-06-21]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 16 | [[დავიდ ოსპინა]] <br /> ''{{lang-es|David Ospina Ramírez}}'' <br /> {{fb|COL}} | [[ფაილი:Policía de Infancia y Adolescencia - David Ospina (cropped).jpeg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|61}} <br /> {{გოლი|10}} | style="text-align: center" | 15.11.2011 <br /> 15.11.2016 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vbtfkEvAC2Y&t=67s Argentina 2-1 Colombia (World Cup qual) 15 11 2011]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=8azj3mHScqM&t=753s Argentina vs. Colombia | Russia 2018 | FIFA WC Qualifier (15-11-2016)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 17 | [[დიეგო ბენალიო]] <br /> ''{{lang-it|Diego Orlando Benaglio}}'' <br /> {{fb|SUI}} | [[ფაილი:Diego Benaglio (2021).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|20}} | style="text-align: center" | 29.02.2012 | | <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=6s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 18 | მარკო ვიოლფლი <br /> ''{{lang-de|Marco Wölfli}}'' <br /> {{fb|SUI}} | [[ფაილი:Marco Wölfli.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|88||90+3|პენ.}} | style="text-align: center" | 29.02.2012 | | <ref>{{გოლი|88}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=117s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref><br /><ref>{{გოლი|90+3|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aBwB-1kDG_I&t=221s Switzerland 1 vs 3 Argentina - HD 29/02/2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 19 | ალექსანდერ დომინგესი <br /> ''{{lang-es|Alexander Domínguez Carabalí}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:Ecuador tren2015 (1).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|31}} <br /> {{გოლი|13|პენ.}} | style="text-align: center" | 02.06.2012 <br /> 08.10.2020 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Ni01DvAnavY&t=211s Argentina 4 Ecuador 0 Eliminatorias Brasil 2012 All Goals & Full Highlights]</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nitK-gehQHg&t=50s Argentina vs Ecuador 1-0 Gоals & Extеndеd Hіghlіghts - Oct 8 - 2020]</ref> |- ! style="text-align: center" | 20 | რაფაელ კაბრალი <br /> ''{{lang-pt|Rafael Cabral Barbosa}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:Naples vs Barcelone - Genève - aout 2014 - Rafael Cabral.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|31||34||84}} | style="text-align: center" | 09.06.2012 | | |- ! style="text-align: center" | 21 | [[მარკ-ანდრე ტერ შტეგენი]] <br /> ''{{lang-de|Marc-André ter Stegen}}'' <br /> {{fb|GER}} | [[ფაილი:Marc-André ter Stegen (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|52}} | style="text-align: center" | 15.08.2012 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=WKlsZYxcmfc&t=394s Germany 1–3 Argentina | All Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 22 | ხუსტო ვილიარი <br /> ''{{lang-es|Justo Wilmar Villar Viveros}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:NDEPENDIENTE vs COLO COLO (12).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|64}} | style="text-align: center" | 07.09.2012 | | <ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VBl7oV6FdVg&t=256s Resumen de Argentina 3 - Paraguay 1 (FULL HD)]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 23 | ფერნანდო მუსლერა <br /> ''{{lang-es|Néstor Fernando Muslera Micol}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Fernando Muslera 2012.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|65||79}} <br /> {{გოლი|43}} <br /> {{გოლი|38}} | style="text-align: center" | 12.10.2012 <br /> 02.09.2016 <br /> 10.10.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=iK7PnHHxajI QWC 2014 Argentina vs. Uruguay 3-0 (12.10.2012)]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=HGCd5rbp0EQ&t=2739s Argentina vs. Uruguay | Russia 2018 | FIFA World Cup Qualifier (2-9-2016)]</ref> <br /> <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=bEeR7tbNGT0&t=3302s Argentina v. Uruguay - Qualifiers FIFA World Cup Qatar 2022]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 24 | მიგელ პინტო <br /> ''{{lang-es|Miguel Ángel Pinto Jerez}}'' <br /> {{fb|CHI}} | [[ფაილი:Palestino - O'Higgins 20190405 19.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|28}} | style="text-align: center" | 16.10.2012 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=JGnC3Ip5en8&t=212s Chile vs Argentina Eliminatorias 2014 16 10 2012]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 25 | დანი ერნანდესი <br /> ''{{lang-es|Daniel Hernández Santos}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:Danihernandez.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|45|პენ.}} <br /> {{გოლი|60}} | style="text-align: center" | 22.03.2013 <br /> 18.06.2016 | | <ref>{{გოლი|45|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NdDCs-9LkHk&t=26s 2013 (March 22) Argentina 3-Venezuela 0 (World Cup Qualifier)]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|60}} / [https://www.youtube.com/watch?v=gF-36qo_7zE&t=4910s Argentina v. Venezuela - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 26 | რიკარდო ხერესი <br /> ''{{lang-es|Ricardo Antonio Jérez Figueroa}}'' <br /> {{fb|GUA}} | [[ფაილი:Ricardo-Jerez-II-2013-02-06.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|15||40|პენ.|49}} | style="text-align: center" | 14.06.2013 | | <ref>Guatemala 0–4 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2013/06/14/world/friendlies/guatemala/argentina/1468950/ Estadio Nacional Mateo Flores]. ''Soccerway''</ref><ref>{{გოლი|15}} / [https://www.youtube.com/watch?v=WGPoyJ7AX60&t=128s Guatemala 0 - 4 Argentina | Amistoso - 14/06/13]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|40|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vyQddjEpreY&t=208s Guatemala 0 Argentina 4 | Amistoso Internacional (14/6/2013)]</ref><ref>{{გოლი|49}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vyQddjEpreY&t=279s Guatemala 0 Argentina 4 | Amistoso Internacional (14/6/2013)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 27 | გატიტო ფერნანდესი <br /> ''{{lang-es|Roberto Júnior Fernández Torres}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:Gatito Fernández (Cerro Porteño).png|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12|პენ.|53|პენ.}} <br /> {{გოლი|57|პენ.}} | style="text-align: center" | 10.09.2013 <br /> 19.06.2019 | | <ref>{{გოლი|12|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=267s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - Fecha 16]</ref><ref>{{გოლი|53|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=EpfmnF-5yjk&t=979s Paraguay 2 vs Argentina 5 - Eliminatorias Brasil 2014 - Fecha 16]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|57|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=On2b3v4uj_I&t=5304s Argentina v. Paraguay - Copa America Brazil 2019]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 28 | ვიდ ბელეცი <br /> ''{{lang-sl|Vid Belec}}'' <br /> {{fb|SVN}} | [[ფაილი:Vid Belec (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|76}} | style="text-align: center" | 07.06.2014 | | <ref>Argentina 2–0 Slovenia / [https://int.soccerway.com/matches/2014/06/07/world/friendlies/argentina/slovenia/1630386/ Estadio Único Diego Armando Maradona (La Plata)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 29 | ასმირ ბეგოვიჩი <br /> ''{{lang-bs|Asmir Begović}}'' <br /> {{fb|BIH}} | [[ფაილი:20150331 2024 AUT BIH 2110.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|65}} | style="text-align: center" | 15.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kXIipC8hBOU&t=539s Argentina 2 x 1 Bosnia Herzegovina · 2014 World Cup Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 30 | ალირეზა ჰაღიღი <br /> ''{{lang-fa|علیرضا حقیقی}}'' <br /> {{fb|IRN}} | [[ფაილი:Iran vs. Montenegro 2014-05-26 (064).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+1}} | style="text-align: center" | 21.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=EM8SuYBjjEY&t=739s Argentina 1 x 0 Iran · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 31 | ვინსენტ ენიეამა <br /> ''{{lang-en|Vincent Enyeama}}'' <br /> {{fb|NGA}} | [[ფაილი:Krasnodar-Lille (15).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|3||45+1}} | style="text-align: center" | 25.06.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9HpYZ5REbFc&t=148s Nigeria 2 x 3 Argentina · 2014 World Cup Extended Goals & Highlights HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 32 | იპ ჰუნფაი <br /> ''{{lang-en|Yapp Hung Fai}}'' <br /> {{fb|HKG}} | [[ფაილი:Yapp Hung Fai.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|66||84}} | style="text-align: center" | 14.10.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=64u_Q_fJi8c&t=55s Hong Kong 0 – 7 Argentina - Friendly - 14.10.2014]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 33 | ლოვრე კალინიჩი <br /> ''{{lang-hr|Lovre Kalinić}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Lovre Kalinić in 2018.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|57|პენ.}} | style="text-align: center" | 12.11.2014 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Su6Go8mTXUk&t=175s NLB Video Gol Argentina vs Kroasia 2-1 Friendly Match 12 November 2014]</ref> |- ! style="text-align: center" | 34 | ანტონი სილვა <br /> ''{{lang-es|Antony Domingo Silva Cano}}'' <br /> {{fb|PAR}} | [[ფაილი:Antony Silva France 2 juin 2017.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|36|პენ.}} | style="text-align: center" | 13.06.2015 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=zLQ2xwVclCU&t=439s Lionel Messi vs Paraguay (Copa America 2015) HD 720p (13/06/2015)]</ref> |- ! style="text-align: center" | 35 | დანიელ ვაკა <br /> ''{{lang-es|Daniel Vaca Tasca}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Ecuador-Bolivia 2015 (16) - копия.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|67||75}} | style="text-align: center" | 04.09.2015 | | <ref>{{გოლი|67}} / [https://www.youtube.com/watch?v=6AaNIQaEp-U&t=5207s Argentina vs. Bolivia | Friendly | 4-9-2015]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|75}} / [https://www.youtube.com/watch?v=6AaNIQaEp-U&t=5725s Argentina vs. Bolivia | Friendly | 4-9-2015]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 36 | მოისეს მუნიოსი <br /> ''{{lang-es|Moisés Alberto Muñoz Rodríguez}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:America Mexico 2016 (1).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|89}} | style="text-align: center" | 08.09.2015 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nnsuinluFpw&t=229s Mexico vs Argentina 2-2 Resumen Goles Completo Partido Amistoso 2015]</ref> |- ! style="text-align: center" | 37 | კარლოს ლამპე <br /> ''{{lang-es|Carlos Emilio Lampe Porras}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Colo Colo - Huachipato, 2018-03-03 - Carlos Lampe - 03.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|30|პენ.}} <br /> {{გოლი|30|პენ.|42}} <br /> {{გოლი|14||64||88}} | style="text-align: center" | 29.03.2016 <br /> 28.06.2021 <br /> 09.09.2021 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=U6cpJGB6W2I&t=1986s Argentina vs. Bolivia | Russia 2018 | FIFA World Cup Qualifier (29-3-2016)]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|30|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=r6MZZsQRAL4&t=2043s Argentina vs Bolivia Full Match]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|42}} / [https://www.youtube.com/watch?v=r6MZZsQRAL4&t=2583s Argentina vs Bolivia Full Match]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|14}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=1630s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=5443s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|88}} / [https://www.youtube.com/watch?v=5BosMtTY6jk&t=6889s Argentina v. Bolivia - FIFA World Cup Qatar 2022 Qualifiers]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 38 | ხაიმე პენედო <br /> ''{{lang-es|Jaime Manuel Penedo Cano}}'' <br /> {{fb|PAN}} | [[ფაილი:Jaime Penedo1 (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|68||78||87}} | style="text-align: center" | 10.06.2016 | | <ref>{{გოლი|68}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|78}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|87}} / [https://www.youtube.com/watch?v=rHka90kRuwE&t=4818s Argentina v. Panama - Copa America Centenario USA 2016]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 39 | ბრედ გუზანი <br /> ''{{lang-en|Bradley Edwin «Brad» Guzan}}'' <br /> {{fb|USA}} | [[ფაილი:Brad Guzan vs Belgium 1.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|32}} | style="text-align: center" | 21.06.2016 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aFU1CbP8V_E&t=2034s Copa America Centenario - USA vs Argentina - June 21, 2016 - Semi Finals]</ref> |- ! style="text-align: center" | 40 | მაქსიმო ბანგერა <br /> ''{{lang-es|Máximo Orlando Banguera Valdivieso}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:Banguera Barcelona-Deportivo Cuenca (15613464830).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12||20||62}} | style="text-align: center" | 10.10.2017 | | <ref>{{გოლი|12}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=103s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=179s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|62}} / [https://www.youtube.com/watch?v=C7XfL5myGgY&t=288s Ecuador vs Argentina - Highlights & Goals - 10 October 2017]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 41 | ჯონი პლასიდი <br /> ''{{lang-en|Johny Placide}}'' <br /> {{fb|HAI}} | [[ფაილი:Johny Placide in Tsarsko selo.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|17|პენ.|58||66}} | style="text-align: center" | 30.05.2018 | | <ref>{{გოლი|17|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=dh2ZJEptrcY&t=40s Goles Argentina 4-0 Haití]</ref> <br /> <ref>{{გოლი|58}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vlq9WlvT4_E&t=373s Lionel Messi vs Haiti (Friendly) 30/05/2018 HD 1080i by SH10]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|66}} / [https://www.youtube.com/watch?v=vlq9WlvT4_E&t=439s Lionel Messi vs Haiti (Friendly) 30/05/2018 HD 1080i by SH10]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 42 | ფრენსის უზოჰო <br /> ''{{lang-en|Francis Odinaka Uzoho}}'' <br /> {{fb|NGA}} | [[ფაილი:Francis Uzoho.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|14}} | style="text-align: center" | 26.06.2018 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=dvpth1kNgmY&t=133s Argentina vs Nigeria World Cup 26 June 2018 Highlights HD]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 43 | ხუსტო ლორენტე <br /> ''{{lang-es|Justo Lorente Collado}}'' <br /> {{fb|NCA}} | [[ფაილი:Nicaragua vs Surinam 1-0 (10).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|37||38}} | style="text-align: center" | 07.06.2019 | | <ref>{{გოლი|37}} / [https://www.youtube.com/watch?v=GBT5r4rzUws&t=3516s Argentina vs Nicaragua 2019 Full Match]. ''youtube''</ref> <br /> <ref>{{გოლი|38}} / [https://www.youtube.com/watch?v=GBT5r4rzUws&t=3627s Argentina vs Nicaragua 2019 Full Match]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 44 | [[ალისონ ბეკერი]] <br /> ''{{lang-pt|Alisson Ramses Becker}}'' <br /> {{fb|BRA}} | [[ფაილი:20180610 FIFA Friendly Match Austria vs. Brazil 850 1625.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|14}} | style="text-align: center" | 15.11.2019 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kDbm9b0lcHc&t=168s Brаzil vs Argеntinа 0-1 - Highlights & Goals Resumen & Goles 2019 HD HD]</ref> |- ! style="text-align: center" | 45 | მარტინ კამპანია <br /> ''{{lang-es|Martín Nicolás Campaña Delgado}}'' <br /> {{fb|URU}} | [[ფაილი:Urug tren (4) - копия.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+2|პენ.}} | style="text-align: center" | 18.11.2019 | | <ref>{{გოლი|90+2|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VUYPGgsyZhA&t=834s Lionel Messi vs Uruguay | Friendly 2019 HD 1080i]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 46 | ერნან გალინდესი <br /> ''{{lang-es|Hernán Ismael Galíndez}}'' <br /> {{fb|ECU}} | [[ფაილი:HERNÁN GALÍNDEZ.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|90+3}}<br />{{გოლი|78}} | style="text-align: center" | 04.07.2021<br />07.09.2023 | | <ref>{{გოლი|90+3}} / [https://www.youtube.com/watch?v=UOnr7WnzZYU&t=6416s Argentina vs Ecuador | Full Match · Copa America 2021]. ''youtube''</ref><br /><ref>{{გოლი|78}} / [https://www.youtube.com/watch?v=LcExvg2Rp4A&t=406s&ab_channel=CONMEBOL Argentina vs Ecuador 1-0 | Resumen]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 47 | ვილკერ ფარინიესი <br /> ''{{lang-es|Wuilker Faríñez Aray}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:RC Lens - FC Metz (14-03-2021) 75.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|82}} | style="text-align: center" | 25.03.2022 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=15C93b2cdqw&t=447s Argentina vs Venezuela | 3-0 | Resumen All Goals Highlights 26/03/2022]</ref> |- ! style="text-align: center" | 48 | მატვეი იგონენი <br /> ''{{lang-et|Matvei Igonen}}'' <br /> {{fb|EST}} | [[ფაილი:Matvei Igonen (born 2 October 1996) — Estonia NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|9|პენ.|45||47||71||76}} | style="text-align: center" | 05.06.2022 | | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=kMo1HF1k1mE Lionel Messi 5 Goals Vs Estonia Reaction]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 49 | [[ლუის ლოპეს ფერნანდესი]] <br /> ''{{lang-es|Luis Aurelio López Fernández}}'' <br /> {{fb|HON}} | [[ფაილი:Luis Aurelio López Fernández.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|45+2|პენ.|69}} | style="text-align: center" | 24.09.2022 | | <ref>{{გოლი|45+2|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NXIEw-NxTCE&t=219s Argentina 3-0 Honduras | Amistoso Internacional]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|69}} / [https://www.youtube.com/watch?v=NXIEw-NxTCE&t=297s Argentina 3-0 Honduras | Amistoso Internacional]. ''youtube''</ref><ref>[https://www.espn.in/football/match/_/gameId/652247 Messi double as Argentina beat Honduras in Miami]. ''espn.in''</ref> |- ! style="text-align: center" | 50 | ანდრე ბლეიკი <br /> ''{{lang-en|Andre Jason Blake}}'' <br /> {{fb|JAM}} | [[ფაილი:Andre Blake - Philadelphia Union (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|86||89}} | style="text-align: center" | 29.09.2022 | | <ref>{{გოლი|86}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aKqe4eVMy6E&t=5741s Argentina vs Jamaica · Full Match · International Friendly 2022]. ''youtube''</ref><ref>{{გოლი|89}} / [https://www.youtube.com/watch?v=aKqe4eVMy6E&t=5924s Argentina vs Jamaica · Full Match · International Friendly 2022]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 51 | ხალიდ ეისა <br /> ''{{lang-ar|خالد عيسى}}'' <br /> {{fb|UAE}} | [[ფაილი:Khalid Eisa 20191401.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|44}} | style="text-align: center" | 16.11.2022 | | <ref>{{გოლი|44}} / [https://www.youtube.com/watch?v=25YO-K0Cv68&t=365s Argentina VS Emiratos Árabes]. ''MundoBocaTV''</ref><ref>UAE 0–5 Argentina / [https://int.soccerway.com/matches/2022/11/16/world/friendlies/united-arab-emirates/argentina/3958140/ Mohammed Bin Zayed Stadium]. ''soccerway''</ref> |- ! style="text-align: center" | 52 | მუჰამედ ალ-უვაისი <br /> ''{{lang-ar|محمد العويس}}'' <br /> {{fb|KSA}} | [[ფაილი:Mohammed Al-Owais 2018.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|10|პენ.}} | style="text-align: center" | 22.11.2022 | | <ref>{{გოლი|10|პენ.}} / [https://www.fifa.com/fifaplus/en/match-centre/match/17/255711/285063/400235461 Argentina 1–2 Saudi Arabia]. ''fifa.com''</ref> |- ! style="text-align: center" | 53 | [[გილიერმო ოჩოა]] <br /> ''{{lang-es|Francisco Guillermo Ochoa Magaña}}'' <br /> {{fb|MEX}} | [[ფაილი:Mex-Kor (1) (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|64}} | style="text-align: center" | 26.11.2022 | | <ref>{{გოლი|64}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VahYNqWm8W4&t=432s Argentina vs Mexico 2-0 − All Gоals]. ''youtube''</ref> |- ! style="text-align: center" | 54 | მეთიუ რაიანი <br /> ''{{lang-en|Mathew David Ryan}}'' <br /> {{fb|AUS}} | [[ფაილი:20180601 FIFA Friendly Match Czech Republic vs. Australia Matthew Ryan 850 0230.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|35}} <br /> {{გოლი|2}} | style="text-align: center" | 03.12.2022 <br /> 15.06.2023 | | <ref>{{გოლი|35}} / [https://www.youtube.com/watch?v=KvSiRNO1BTY&t=8s Messi magic! | Argentina v Australia | Round of 16 | FIFA WC Qatar 2022]</ref><br /><ref>{{გოლი|2}} / [https://www.youtube.com/watch?v=jJhA5rJ7K_w&t=66s Argentina vs Australia 2-0 Hіghlіghts & All Goals 2023 Messi Goal]</ref> |- ! style="text-align: center" | 55 | ანდრის ნოპერტი <br /> ''{{lang-nl|Andries Noppert}}'' <br /> {{fb|NED}} | [[ფაილი:Andries Noppert (born 7 April 1994) — Netherlands NFT Goalkeeper.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|73|პენ.}} | style="text-align: center" | 09.12.2022 | | <ref>{{გოლი|73|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=98oXq3yLtCo&t=326s Argentina vs Netherlands 2-2 Penalty 4-3 All Goal FIFA WC 2022]</ref><ref>Netherlands 2 (3-4) 2 Argentina / [https://www.besoccer.com/match/seleccion-holanda/seleccion-argentina/2022688422/lineups Lineups] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221210220053/https://www.besoccer.com/match/seleccion-holanda/seleccion-argentina/2022688422/lineups |date=2022-12-10 }}. ''BeSoccer''</ref> |- ! style="text-align: center" | 56 | დომინიკ ლივაკოვიჩი <br /> ''{{lang-hr|Dominik Livaković}}'' <br /> {{fb|CRO}} | [[ფაილი:Dominik Livaković 2021.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|34|პენ.}} | style="text-align: center" | 13.12.2022 | | <ref>{{გოლი|34|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=dr3wqHqs6UA&t=164s Argentina vs Croatia 3-0 .. Full Match All Goals & Highlights]</ref> |- ! style="text-align: center" | 57 | [[უგო ლორისი]] <br /> ''{{lang-fr|Hugo Lloris}}'' <br /> {{fb|FRA}} | [[ფაილი:2020-03-10 Fußball, Männer, UEFA Champions League Achtelfinale, RB Leipzig - Tottenham Hotspur 1DX 3687 by Stepro (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|23|პენ.|108}} | style="text-align: center" | 18.12.2022 | | <ref>{{გოლი|23|პენ.}} / [https://www.youtube.com/watch?v=zhEWqfP6V_w&t=10s The greatest final ever?! | Argentina v France]</ref><ref>{{გოლი|108}} / [https://www.youtube.com/watch?v=zhEWqfP6V_w&t=61s The greatest final ever?! | Argentina v France]</ref> |- ! style="text-align: center" | 58 | ხოსე კარლოს გერა <br /> ''{{lang-es|José Carlos Guerra}}'' <br /> {{fb|Panama}} | | style="text-align: center" | {{გოლი|89}} | style="text-align: center" | 23.03.2023 | | <ref>{{გოლი|89}} / [https://www.youtube.com/watch?v=VogTPu2XrCk&t=70s Argentina 2-0 Panamá: Resumen del partido]</ref> |- ! style="text-align: center" | 59 | ელოი ვიქტორ რომი <br /> ''{{lang-nl|Eloy Victor Room}}'' <br /> {{fb|Curacao}} | [[ფაილი:Room Eloy Columbus Crew SC Meet the Team 2019.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|20||33||37}} | style="text-align: center" | 28.03.2023 | | <ref>{{გოლი|20}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k Argentina vs Curacao]</ref><ref>{{გოლი|33}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k&t=38s Argentina vs Curacao]</ref><ref>{{გოლი|37}} / [https://www.youtube.com/watch?v=ArkApP7r9-k&t=66s Argentina vs Curacao]</ref> |- ! style="text-align: center" | 60 | პედრო გალიესე <br /> ''{{lang-es|Pedro David Gallese Quiroz}}'' <br /> {{fb|PER}} | [[ფაილი:Palestino - Alianza Lima 20190204 01.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|32||42}} | style="text-align: center" | 18.10.2023 | | <ref>{{გოლი|32}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_jICVrlX8h8&t=180s&ab_channel=CONMEBOL Peru vs. Argentina]</ref><ref>{{გოლი|42}} / [https://www.youtube.com/watch?v=_jICVrlX8h8&t=307s&ab_channel=CONMEBOL Peru vs. Argentina]</ref> |- ! style="text-align: center" | 61 | ნიკოლას ჯორჯ ჰაგენ გოდოი <br /> ''{{lang-es|Nicholas George Hagen Godoy}}'' <br /> {{fb|GUA}} | [[ფაილი:Nicholas Hagen in 2019.jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|12||77}} | style="text-align: center" | 15.06.2024 | | <ref>{{გოლი|12}} / [https://www.youtube.com/watch?v=QtjNdKPb_kE&t=79s Argentina 4-1 Guatemala]</ref><ref>{{გოლი|77}} / [https://www.youtube.com/watch?v=QtjNdKPb_kE&t=676s Argentina 4-1 Guatemala]</ref> |- ! style="text-align: center" | 62 | მაქსიმ კრეპო <br /> ''{{lang-fr|Maxime Crépeau}}'' <br /> {{fb|CAN}} | [[ფაილი:Maxime Crépeau, FC Cincinnati vs Ottawa Fury, 30 June 2018 (29180853357) (cropped).jpg|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|51}} | style="text-align: center" | 10.07.2024 | | <ref>{{გოლი|51}} / [https://www.youtube.com/watch?v=olFD70ssJ58&t=122s Argentina 2-0 Canadá | Copa América 2024]</ref> |- ! style="text-align: center" | 63 | გილიერმო ვისკარა <br /> ''{{lang-es|Guillermo Viscarra Bruckner}}'' <br /> {{fb|BOL}} | [[ფაილი:Guillermo "Billy" Viscarra.jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|19||84||86}} | style="text-align: center" | 15.10.2024 | | <ref>{{გოლი|19}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=81s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref><ref>{{გოლი|84}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=520s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref><ref>{{გოლი|86}} / [https://www.youtube.com/watch?v=-1RPcpaJsYg&t=565s Argentina 6–0 Bolivia | Eliminatorias Sudamericanas al Mundial 2026]</ref> |- ! style="text-align: center" | 64 | რაფაელ რომო <br /> ''{{lang-es|Rafael Enrique Romo Pérez}}'' <br /> {{fb|VEN}} | [[ფაილი:USAvVEN 2019-06-09 - Rafael Romo (51170339541) (cropped).jpg|frameless|70 პქ]] | style="text-align: center" | {{გოლი|39||80}} | style="text-align: center" | 04.09.2025 | | <ref>{{გოლი|39}} / [https://www.youtube.com/watch?v=D6sgXdSkCn4&t=177s Argentina 3–0 Venezuela | Resumen | Eliminatorias Sudamericanas]</ref><ref>{{გოლი|80}} / [https://www.youtube.com/watch?v=D6sgXdSkCn4&t=494s Argentina 3–0 Venezuela | Resumen | Eliminatorias Sudamericanas]</ref> |- ! style="text-align: center" | 65 | უგო მარკეში <br /> ''{{lang-pt|Hugo Marques}}'' <br /> {{fb|ANG}} | | style="text-align: center" | {{გოლი|82}} | style="text-align: center" | 14.11.2025 | | <ref>{{გოლი|82}} / [https://www.youtube.com/watch?v=U4HQjDSVLxw&t=631s Argentina vs Angola 2-0 - All Goals]</ref> |} ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://messi.com/en/ ლიონელ მესის ოფიციალური საიტი] · [https://www.messistats.com/en MessiStats] * [https://www.rsssf.org/tablesw/wyc05.html World Youth Cup (U-20) 2005 (Netherlands)] * [https://web.archive.org/web/20111220071319/http://www.fifa.com/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/50/05/41/wyc_05_nether_tr_174.pdf FIFA World Youth Championship Netherlands 2005 Technical Report] * [https://www.thesoccerworldcups.com/players/lionel_messi.php Lionel Messi in the World Cups] * [https://www.thesoccerworldcups.com/national_teams/argentina_most_games.php Argentina Players with the Most Games Played in The World Cup] * [https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/lionel-messi-argentina-records-international-football-world-cup-qualifying The international football records Messi owns and is chasing] {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | სოციალური ქსელები |- ! scope=row |[https://instagram.com/leomessi/ Instagram] · [https://www.facebook.com/LeoMessi Facebook] · [https://x.com/fundacionmessi X] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | თემატური საიტები |- ! scope=row |[https://www.11v11.com/players/lionel-messi-42223/ AFS] · [https://resultados.as.com/resultados/ficha/deportista/messi/15167 AS.com] · [https://bdfa.com.ar/jugadores-34986.html BDFA] · [https://www.bdfutbol.com/en/j/j1753.html BDFutbol] · [https://global.espn.com/football/player/_/id/45843 ESPNFC.com] · [https://fbref.com/en/players/d70ce98e/ FBref.com] · [https://web.archive.org/web/20150629095408/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=229397/index.html FIFA.com] · [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/10973 FootballDatabase.eu] · [https://footballfacts.ru/person/53159 FootballFacts.ru] · [https://www.kicker.de/lionel-messi/spieler Kicker.de] · [https://www.lequipe.fr/Football/FootballFicheJoueur21740.html L’Équipe] · [https://web.archive.org/web/20220522193757/https://www.ligue1.fr/joueur?id=lionel-andres-messi-cuccittini League 1] · [https://www.national-football-teams.com/player/12066.html National Football Teams.com] · [https://www.olympedia.org/athletes/111386 Olympedia] · [https://olympics.com/en/athletes/lionel-messi Olympics.com] · [https://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=39850 Soccerbase] · [http://int.soccerway.com/players/lionel-andres-messi/119/ Soccerway] · [https://news.sportbox.ru/Vidy_sporta/Futbol/Lioneli-Messi-Futbol-24061987 Sportbox.ru] · [https://www.thefinalball.com/player.php?id=10592 playmarkerstats.com] · [https://www.transfermarkt.com/lionel-messi/profil/spieler/28003 Transfermarkt] · [https://www.worldfootball.net/player_summary/lionel-messi/ WorldFootball.net] · [https://www.allmovie.com/artist/p815708 AllMovie] · [https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=691614.html AlloCiné] · [https://www.csfd.cz/tvurce/207495 ČSFD] · [http://messi.starplayerstats.com/en/goals/91/0/all/1/0/0/t/all/all/0/0/0 Messi.StarPlayerStats.com] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ვიდეო |- ! scope=row |[https://www.tcdb.com/Person.cfm/pid/24855/ TCDb] · [https://youtube.com/channel/UCmkNr8WQC7zAC5TnYDI0wQw YouTube] · [https://www.youtube.com/watch?v=YKQluZU2Flg&t=184s USA vs Argentina | Copa America 2016] · [https://www.youtube.com/watch?v=qEuv2Y9GutE Mundo Maldini] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | ფოტო |- ! scope=row |[https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Lionel_Messi_in_art Lionel Messi in art] |} {| width="800" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | მედია |- ! scope=row |[https://www.mediotiempo.com/futbol/copa-america/afa-rinde-homenaje-messi-kun-aguero-record-partidos MedioTiempo] |} ==კომენტარები== {{Reflist|group=კომ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:ლიონელ მესი]] [[კატეგორია:საფეხბურთო რეკორდები]] jd92rixv1e11l2sv7hk6vht5oandcng სოფია ჟოზეფი 0 543643 5426835 4472688 2026-07-04T05:09:45Z ნანა1962 171202 5426835 wikitext text/x-wiki '''სოფია ჟოზეფი''' ნამდვილი სახელი '''სოფია ლიპკინა''' ({{lang-ru|София Львовна Липкина}}; დ. [[1906]], [[კლინცი]], ([[ბელარუსი]]) ― გ. [[1997]], [[ჰიუსტონი]], ([[აშშ]])) ― ბელორუსული წარმოშობის [[ქართველები|ქართველი]] საბჭოთა კინოსა და ცირკის მსახიობი. ==ბიოგრაფია== დაიბადა ცირკის მსახიობთა ოჯახში. 1909 წლიდან, 3 წლის ასაკიდან გამოდიოდა ცირკის არენაზე როგორც აკრობატი, ეკვილიბრისტი და ბალერინა. 1923 წელს რეჟისორმა [[ივანე პერესტიანი|ივანე პერესტიანმა]] მიიწვია მთავარ როლზე ფილმში „[[წითელი ეშმაკუნები]]“. პერესტიანთან მუშაობის შემდეგ იქცა პოპულარულ სახედ [[ქართული კინო|ქართულ კინოში]]. 1923-1933 წლებში მონაწილეობა მიიღო ათამდე ფილმში. მათ შორის ამ ფილმის გაგრძელებებში: „სავურ სამარე“, „შირვანდსკაიას დანაშაული“, „სასჯელი“, „ილან-დილი“ (1926). მონაწილეობდა ფილმებში: „[[დაკარგული საუნჯე]]“, [[ხანუმა (ფილმი)|„ხანუმა“]], „ქალწულის კოშკის ლეგენდა“ (აზერბაიჯანის ფოტოკინოსამმართველო, 1924, გულნარა და ჯავარა), „[[ვინ არის დამნაშავე?]]“ ([[ალექსანდრე წუწუნავა|ა. წუწუნავა]], 1926, საიდუმლო მრჩეველის ქალიშვილი), „გაფლანგვა“ (ი. პერესტიანი, 1927, ელენ ფონ ბოლი), „[[ნამდვილი კავკასიელი]]“ ([[მიხეილ გელოვანი|მ. გელოვანი]], 1931, სოფოჩკა). 1932 წელს გაემგზავრა აზერბაიჯანში, მაგრამ ბაქოს კინოსტუდიაში ვერ იშოვა სამუშაო. 1937 წელს მისი მეუღლის, რეჟისორ ვახნინსკის დაპატიმრების შემდეგ მას აღარ იღებდნენ ფილმებში, ამიტომ იძულებული გახდა მკერავად და მემანიკურედ ემუშავა. საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ, 1992 წელს, ქალიშვილთან ერთად საცხოვრებლად გადავიდა [[აშშ]]-ში. გარდაიცვალა 1997 წელს. დაკრძალულია [[ჰიუსტონი|ჰიუსტონში]], ([[ტეხასის შტატი]]). ==ლიტერატურა== *ქართული კინო, 1896-2011.- თბ., 2011.- გვ. 152; ==რესურსები ინტერნეტში== {{nplg ბიოგრაფია|00012990}} * {{imdb|id=0430771|name=სოფია ჟოზეფი}} {{DEFAULTSORT:სოფია ჟოზეფი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1906]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1997]] [[კატეგორია:ქართველი მსახიობები]] [[კატეგორია:ქართველი ქალები]] at04va1k6oiuwcwtpr92acve0mn12e7 მდინარეზე (ფილმი) 0 545147 5426765 4591737 2026-07-03T21:07:56Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426765 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = მდინარეზე | სურათი = Axınla aşağı (film, 2014)(afişa).jpg | სურათის ზომა = | ჩარჩო = | წარწერა = | ჟანრი = [[დრამა]] | კინოსტუდია = [[აზერბაიჯანფილმი]] | კომპანია = | დისტრიბუტორი = | სცენარის ავტორი = [[ასიფ რუსტამოვი]], [[ოთარ პერტახია]] | ნაწარმოები = | ეფუძნება = | ისტორია = | ტექსტს კითხულობს = | დამდგმელი რეჟისორი = | მონტაჟი = | როლებში = ნამიგ აღაევი; მეჰრიბან ზექი; ალექსანდრა ანდრეევსკა; ელმინ იმამვერდიევი | ოპერატორი = აიჰან სალარი | რეჟისორი = ასიფ რუსტამოვი | მხატვარი = რაფიზ ისმაილოვი | კომპოზიტორი = ხაიამ მირზაზადე | მუსიკა = | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი = | პროდიუსერი = მუშფიგ ჰათამოვი | გამოსვლის თარიღი = [[19 დეკემბერი]], [[2014]] | ხანგრძლივობა = 90 წთ | ქვეყანა = [[აზერბაიჯანი]] | ენა = [[აზერბაიჯანული ენა|აზერბაიჯანული]] | ბიუჯეტი = | შემოსავალი = | წინა = | შემდეგი = | საიტი = }} '''მდინარეზე''' ({{Lang-az|Axınla aşağı}}) — აზერბაიჯანული მხატვრული ფილმი, რომლის ეკრანიზაცია 2014 წელს შედგა. ფილმი აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს დაკვეთით ჯაფარ ჯაბარლის სახელობის კინოსტუდიის „აზერბაიჯანფილმის“ მეშვეობით იქნა გადაღებული. „მდინარეზე“ რეჟისორ [[ასიფ რუსტამოვი|ასიფ რუსტამოვის]] სრულმეტრაჟიანი სადებიუტო ფილმია. == სიუჟეტი == ალი (ნამიგ აღაევი) ნიჩბოსნობის მასწავლებელია, რომელიც ცხოვრობს [[მინგეჩაური|მინგეჩაურში]]. მას დაძაბული ურთიერთობა აქვს, როგორც ცოლთან, ასევე შვილთან. მას ჰყავს პოლონელი მეგობარი გოგონა (ალექსანდრა ანდრეევსკა), რომელიც ალის საზღვარგარეთ წასვლას სთავაზობს. თუმცა ეს უკანასკნელი ყოყმანობს ამ გადაწყვეტილების მიღებაზე. ალი შინაგანად მარტოსულად გრძნობს თავს. ის არის სუსტი ნებისყოფის ადამიანი, რომელიც ბედნიერებას ეძებს არა საკუთარ ოჯახში, არამედ სხვებში. ეს პერსონაჟი ოჯახშიც ქმნის პრობლემებს. მეზობელი ქალი (გულშად ბახშიევა) მის ცოლს ლეილას (მეჰრიბან ზექი) ეუბნება, რომ მისი ქმარი სხვას ხვდება. ლეილას კი ამისი არ სჯერა. ალის პრობლემები შვილთან - რუსლანთან (ელმინ იმამვერდიევი) ფილმის ერთ-ერთი მთავარი თემაა. ეს ფილმის პირველივე სცენიდან ჩანს. მამა სხვების თვალწინ შეურაცხყოფას აყენებს შვილს და ამცირებს. მიუხედავად იმისა, რომ ალიმ შვილი ნიჩბოსნთა კაპიტანი გახადა, მოგვიანებით, სპორტულ შეჯიბრებამდე ცოტა ხნით ადრე, რუსლანს კაპიტნის „წოდება“ ჩამოართვა და სხვას გადასცა. ამ შემთხვევით შეძრწუნებული ბიჭი წყალში საცურაოდ მიდის და უჩინარდება. ალისა და ლეილას დაკარგული შვილის ძებნა ფილმის მთავარი ნაწილი ხდება. ეს უბედურება თითქოს მათ აერთიანებს. ისინი ერთიანდებიან შვილის მოსაძებნად. == ჯილდოები == * 2014 წ - აბრეშუმის გზის პირველი საერთაშორისო კინოფესტივალის აუდიტორიის ჯილდო<ref>[https://azertag.az/xeber/Azerbaycanin_iki_filmi_Ipek_Yolu_Beynelxalq_film_festivalinin_mukafatina_layiq_gorulub_VIDEO-805871 Azərbaycanın iki filmi İpək Yolu Beynəlxalq film festivalının mükafatına layiq görülüb]</ref> - ჩინეთი; * 2015 წ - ჰიუსტონის მსოფლიო ფესტივალის „ვერცხლის რემის“ ჯილდო - ჰიუსტონი, აშშ; * 2015 წ - „ოქროს ფერის“ ჯილდო ნომინაციაში  „საუკეთესო სადებიუტო მხატვრული ფილმი“<ref>[https://report.az/incesenet-xeberleri/qizil-peri-mukafatlari-teqdim-olunub/ "Qızıl Pəri" mükafatları təqdim olunub]</ref> - ბაქო, აზერბაიჯანი; * 2015 წ - Let'sCee საერთაშორისო კინოფესტივალი „Special Highlight Award“<ref>[http://ek.anl.az/lib/item?id=chamo:454850&theme=e-kataloq {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230126152742/http://ek.anl.az/lib/item?id=chamo:454850&theme=e-kataloq |date=2023-01-26 }} <nowiki>Azərbaycan beynəlxalq film festivalında [Mətn]</nowiki>]</ref> - ვენა, ავსტრია; * 2015 წ - SEEfest საერთაშორისო კინოფესტივალის ჯილდო „საუკეთესო დებიუტი“<ref>[https://web.archive.org/web/20161115132315/http://seefilmla.org/2015-program/festival-awards-and-jury/ 2015 Festival Awards And Jury]</ref> - ლოს ანჯელესი, აშშ == როლებში == * ნამიგ აღაევი — ალი; * მეჰრიბან ზექი — ლეილა; * ალექსანდრა ანდრეევსკა — პოლონელი გოგონა; * ელმინ იმამვერდიევი — რუსლანი; * თეიმურ მამედოვი — არიფი; * ულვი ფაშაბეილი — ილგარი; * გულშად ბახშიევა - მეზობელი ქალი; * თელმან ალიევი — აჰადი; * ფარვიზ ბაგიროვი - მეთევზე; * ელდარ ბაგირბეოვი - ვალერა; * შამილ სულეიმანლი — მცველი. == რესურსები ინტერნეტში == * [[imdbtitle:3826790|Down the River]] - IMDB == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აზერბაიჯანული ფილმები]] jtxo0zwsa9hdfrjzpfagfnm8buen3vb მეიბელი (მომღერალი) 0 546343 5426770 4963385 2026-07-03T22:20:37Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426770 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი |ორიგინალური სახელი= |სურათი = Mabel-42317.jpg |ლანდშაფტი = |სათაური = |სურათისზომა = |ფონი = solo_singer |ნამდვილისახელი = მეიბელ ალაბამა-პერლ მაკვეი |მეტსახელი = |დაიბადა = {{Birth date and age|df=y|1996|2|19}} |დაბადების ადგილი = [[ალაურინ-ელ-გრანდე]], [[მალაგა]], [[ესპანეთი]] |გარდ = |გარდ ადგილი = |წარმოშობა = [[ინგლისელები|ბრიტანელი]] |ინსტრუმენტი = [[ვოკალისტი|ვოკალი]], [[ფორტეპიანო]] |მიმართულება = |ჟანრი = [[რიტმ-ენდ-ბლუზი|R&B]], [[პოპ-მუსიკა|პოპი]] |საქმიანობა = |აქტიურობის წლები = [[2015]] - დღემდე |ლეიბლი = * [[Polydor Records|Polydor]] * [[Capitol Records]] |ასოციაციები = |საიტი = http://www.mabelofficial.com/ |წევრები = |ყოფილი წევრები = |აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = |ჯილდოები = }} '''მეიბელ ალაბამა-პერლ მაკვეი''', იგივე '''მეიბელი''' ({{lang-en|Mabel Alabama-Pearl McVey}}; დ. [[19 თებერვალი]], [[1996]], [[ალაურინ-ელ-გრანდე]], [[მალაგა]], [[ესპანეთი]]) — [[ინგლისელები|ბრიტანელი]] მომღერალი და სიმღერების ავტორი. მან პოპულარობა მოიპოვა [[2017]] წელს გამოშვებული სინგლით „Finders Keepers", რომელიც მერვე ადგილზე გავიდა გაერთიანებული სამეფოს სინგლების ჩარტში. მისი სადებიუტო სტუდიური ალბომი High Expectations დიდი ბრიტანეთის ალბომების ჩარტში მესამე ადგილზე გავიდა და მიიღო პლატინის სერტიფიკატი გაყიდვებისათვის. ალბომში შედის გაერთიანებული სამეფოს ტოპ 10 სინგლები: „Don't Call Me Up", „Mad Love" და „Boyfriend". მუსიკოსმა [[2020]] წელს [[Brit Awards]]-ზე მოიგო საუკეთესო ბრიტანელი ქალი სოლო შემსრულებლის ჯილდო. == ადრეული ცხოვრება == '''მეიბელ ალაბამა-პერლ მაკვეი''' დაიბადა [[1996]] წლის [[19 თებერვალი|19 თებერვალს]] [[ალაურინ-ელ-გრანდე|ალაურინ-ელ-გრანდეში]], [[მალაგა]], [[ესპანეთი]].<ref>{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/music/concerts/mabel-review-eventim-apollo-neneh-cherrys-daughter-proves-pop/|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/music/concerts/mabel-review-eventim-apollo-neneh-cherrys-daughter-proves-pop/|archive-date=12 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Mabel, Eventim Apollo, review: Neneh Cherry's daughter proves she's a pop queen in her own right|last=Haider|first=Arwa|website=[[The Daily Telegraph]]|date=13 February 2020|accessdate=16 June 2021}}{{cbignore}}</ref><ref name="Vogue">{{cite web|url=https://www.vogue.com/article/neneh-cherry-throwback-tbt-instagram-international-womens-day-daughter-tyson-mabel-mcvey|title=Why Neneh Cherry's International Women's Day Is Extra Special|last=Hahn|first=Rachel|website=[[Vogue (magazine)|Vogue]]|date=8 March 2019|accessdate=16 June 2021}}</ref><ref name="The Guardian">{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2017/jun/11/neneh-cherry-on-my-radar-cultural-highlights-tribe-called-quest|title=On my radar: Neneh Cherry's cultural highlights|last=Bromwich|first=Kathryn|website=[[The Guardian]]|date=11 June 2017|accessdate=15 June 2021}}</ref> ის ინგლისელი მუსიკის პროდიუსერის - კამერონ მაკვეისა და შვედი მომღერლის [[ნენე ჩერი|ნენე ჩერის]] უმცროსი შვილია.<ref name="The Times">{{cite web|url=https://www.thetimes.co.uk/article/mabel-mcvey-another-bite-of-the-cherry-pfqq7h3dz|title=Mabel McVey: another bite of the Cherry|last=Potton|first=Ed|website=[[The Times]]|date=19 February 2019|accessdate=16 June 2021|url-access=subscription}}</ref> ასევე მეიბელი არის ამერიკელი [[ჯაზი|ჯაზ]]-მუსიკოსის [[დონ ჩერი|დონ ჩერის]] შვილიშვილი და მომღერლის - [[Eagle-Eye Cherry]] დისშვილი.<ref>{{cite web|url=https://www.vogue.com/article/mabel-us-tour-second-album|title=Mabel on Her U.S. Tour, Her Second Album, and Finding Time for Love|last=Fitch Little|first=Harriet|website=Vogue|date=24 September 2019|accessdate=20 June 2021}}</ref> ასევე მისი და ტაისონი, ნახევარდა ნაიმა და ნახევარძმა მარლონ რუდეტი მუსიკოსები არიან.<ref>{{cite web|url=https://theface.com/music/mabel-musician-pop-artist-interview-let-them-know|title=Mabel: 'I was living my dream. But I didn't know how to deal with some of it'|last=Ochefu|first=Christine|website=[[The Face (magazine)|The Face]]|date=25 June 2021|accessdate=27 June 2021|archive-date=27 ივნისი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210627164645/https://theface.com/music/mabel-musician-pop-artist-interview-let-them-know}}</ref> ოჯახი ცხოვრობდა [[ალაურინ-ელ-გრანდე|ალაურინ-ელ-გრანდეში]] მეიბელის დაბადებამდე. შემდეგ ისინი საცხოვრებლად გადავიდნენ [[ნოტინგ ჰილი|ნოტინგ ჰილში]], [[ლონდონი|დასავლეთ ლონდონი]], [[ინგლისი]].<ref name="i-D">{{cite web|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/d3vamm/meet-mabel-mcvey-british-r-n-bs-next-big-thing|title=meet mabel mcvey: british r&b's next big thing|last=Nylander|first=Lynette|website=[[i-D]]|date=26 September 2016|accessdate=16 June 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210624200228/https://i-d.vice.com/en_uk/article/d3vamm/meet-mabel-mcvey-british-r-n-bs-next-big-thing|archivedate=24 ივნისი 2021}}</ref> ოთხი წლის ასაკში მან დაიწყო [[ფონეტიკა|ფონეტიკისა]] და აუდიო წიგნების კითხვის სწავლა. მუსიკოსს მალევე დაეწყო [[შფოთვა]] გარემოსადმი მგრძნობელობისა და რასობრივი წარმომავლობის ბულინგის გამო.<ref name="The Guardian 2">{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2019/aug/24/mabel-interview-boris-johnson-its-not-a-world-that-i-want-to-be-a-part-of|title=Mabel: 'Boris Johnson? It's not a world that I want to be a part of'|last=Collins|first=Hattie|website=The Guardian|date=24 August 2019|accessdate=20 June 2021}}</ref> მისმა მშობლებმა მეიბელი შეიყვანეს [[ფორტეპიანო|ფორტეპიანოზე]] და სწორედ ამ დროს დაწერა მან თავისი პირველი სიმღერა.<ref>{{cite web|url=https://www.stylist.co.uk/people/mabel-mcvey-interview-british-artist-next-big-thing/33537|title=The sound of summer: Stylist meets Mabel McVey|last=Lothian-McLean|first=Moya|website=[[Stylist (magazine)|Stylist]]|date=2 February 2017|accessdate=30 June 2021}}</ref><ref name="Evening Standard">{{cite web|url=https://www.standard.co.uk/lifestyle/esmagazine/why-neneh-cherry-s-daughter-mabel-mcvey-is-making-her-own-way-in-the-music-world-a3612131.html|title=Why Mabel McVey is making her own way in the music world|last=Macbain|first=Hamish|website=[[Evening Standard]]|date=17 August 2017|accessdate=30 June 2021}}</ref> მისი [[შფოთვითი აშლილობები|შფოთვითი აშლილობის]] ჩასაცხრომად ოჯახი საცხოვრებლად [[შვედეთი|შვედეთში]] გადავიდა, როდესაც ის რვა წლის იყო. მუსიკოსი ცხოვრობდა დედამისის მშობლიურ სოფელში, ქალაქ [[ჰესლეჰოლმი|ჰესლეჰოლმთან]] ახლოს.<ref>{{cite web|url=https://www.gulf-times.com/story/571146/Mabel-s-Finders-Keepers-single-hits-UK-top-ten|title=Mabel's Finders Keepers single hits UK top ten|last=Rowlands|first=Geoffrey|website=[[Gulf Times]]|date=14 November 2017|accessdate=1 July 2021}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2017/may/03/one-to-watch-mabel-r-and-b-singer-bedroom-ep-neneh-cherry|title=One to watch: Mabel|last=Snapes|first=Laura|website=The Guardian|date=6 May 2017|accessdate=27 June 2021}}</ref> 15 წლის ასაკში მეიბელი ჩაირიცხა სტოკჰოლმის მუსიკალურ სკოლაში Rytmus Musikergymnasiet, სადაც გაიარა სამწლიანი კურსი სიმღერების წერის, პროდიუსერობისა და მუსიკის თეორიაში.<ref>{{cite web|url=https://www.heraldscotland.com/life_style/arts_ents/15560655.growing-felt-wasnt-black-enough-black-not-white-enough-white---rnb-starlet-mabel/|title='Growing up, I felt I wasn't black enough to be black, but not white enough to be white' - RnB starlet Mabel|last=Ferla|first=Lisa-Marie|website=[[The Herald (Glasgow)|The Herald]]|date=24 September 2017|accessdate=1 July 2021}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.thefader.com/2016/06/09/mabel-neneh-cherry-interview|title=Mabel Is Neneh Cherry's Daughter, But She's Finding Her Own R&B Groove|last=Haidari|first=Niloufar|website=[[The Fader]]|date=9 June 2016|accessdate=1 July 2021}}</ref><ref name="BBC News">{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-41844858|title=Mabel: 'I wrote a hit song on my way to the gym'|last=Savage|first=Mark|publisher=BBC News|date=3 November 2017|accessdate=20 June 2021}}</ref> == კარიერა == [[ლონდონი|ლონდონში]] გადასვლის შემდეგ, მეიბელმა გამოუშვა თავისი სადებიუტო სინგლი „Know Me Better" [[2015]] წლის ივლისში.<ref>{{cite web|url=https://www.thefader.com/2015/07/13/mabel-know-me-better|title=Listen To Mabel's Tender, Truth-Telling Debut Single, Know Me Better|website=The FADER}}</ref> რამდენიმე კვირაში მეიბელმა ხელი მოაწერა კონტრაქტს [[Universal Music Group|Universal]]-თან. [[2017]] წლის მარტში, [[2015]] და [[2016]] წლების სინგლების „My Boy My Town" და „Thinking Of You" გამოშვების შემდეგ, მან გამოუშვა „Finders Keepers" ბრიტანელ რეპერ Kojo Funds-თან ერთად.<ref>{{cite web|url=https://www.nme.com/blogs/nme-radar/mabel-finders-keepers-listen-2162817|title=Mabel breaks down her breakout chart hit 'Finders Keepers'|first=Thomas|last=Smith|date=23 November 2017|website=NME}}</ref> კომპოზიცია გაერთიანებული სამეფოს სინგლების ჩარტის ტოპ 10-ში მოხვდა. [[2017]] წლის მაისში მუსიკოსმა გამოუშვა სადებიუტო [[EP|E.P]] „Bedroom“. [[2017]] წლის ოქტომბერში მეიბელმა გამოუშვა ახალი კომპოზიცია „Begging", რომელიც იყო წამყვანი სინგლი თავისი სადებიუტო მიქსტეიპიდან Ivy to Roses. [[2019]] წლის იანვარში, მეიბელი იყო ნომინირებული British Breakthrough Act-ის ნომინაციაში [[2019]] წლის [[Brit Awards]]-ზე.<ref>{{cite web|url=https://www.brits.co.uk/news/2018-critics-choice-shortlist-announced|title=2018 Critics' Choice shortlist announced|website=BRIT Awards|language=en|access-date=1 February 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201031201803/https://www.brits.co.uk/news/2018-critics-choice-shortlist-announced|archivedate=31 ოქტომბერი 2020}}</ref> მან ხელახლა გამოუშვა Ivy to Roses ახალი გარეკანით. ამასთან, მეიბელმა გამოუშვა ახალი ჩანაწერი „Don't Call Me Up". სიმღერა გაერთიანებული სამეფოს სინგლების ჩარტში მესამე ადგილზე გავიდა. [[2019]] წლის [[7 ივნისი|7 ივნისს]] მუსიკოსმა გამოუშვა „Mad Love", მეორე სინგლი თავისი სადებიუტო სტუდიური ალბომიდან „High Expectations", რომელიც გამოვიდა იმავე წლის [[2 აგვისტო|2 აგვისტოს]]. სიმღერა პირველ კვირაში [[გაერთიანებული სამეფო|ბრიტანეთში]] მე-18 ადგილზე გავიდა, მოგვიანებით კი მე-8 ადგილს მიაღწია.<ref name="UK2">{{cite web|url=http://www.officialcharts.com/artist/52386/mabel/|title=Mabel {{!}} full Official Chart history|publisher=[[Official Charts Company]]|access-date=30 June 2018}}</ref> [[2020]] წლის თებერვალში მან გამოუშვა ახალი სიმღერა „Boyfriend".<ref>{{cite news|date=26 February 2020|title=Mabel delivers powerful message of self empowerment on new single 'Boyfriend'|work=[[NME]]|url=https://www.nme.com/news/music/mabel-new-single-boyfriend-self-empowerment-2614811|access-date=19 March 2021}}</ref> შემდეგ მუსიკოსმა მონაწილეობა მიიღო [[BBC რადიო 1|BBC Radio 1]] Live Lounge-ის დაკვეთით [[Foo Fighters]]-ის სიმღერის „Times Like These" ქავერში. ეს ქავერი მუსიკოსებმა შექმნეს მიმდინარე [[COVID-19]]-ის პანდემიის საპასუხოდ. იმავე წლის ივლისში, მეიბელმა ითანამშრომლა [[AJ Tracey]]-ისთან კომპოზიციაზე „West Ten"-ზე და გამოუშვა High Expectations-ის აკუსტიკური ვერსია. მომდევნო თვეში [[Clean Bandit]]-მა გამოუშვა „Tick Tock", რომელშიც ასევე მღეროდნენ მეიბელი და [[24kGoldn]]. მუსიკოსის კიდევ ერთი ახალი სინგლი „Let Them Know“ გამოვიდა [[2021]] წლის [[18 ივნისი|18 ივნისს]].<ref name="OCC">{{cite web|url=https://www.officialcharts.com/chart-news/mabel-announces-new-single-let-them-know__33325/|title=Mabel announces new single Let Them Know|last=White|first=Jack|website=[[Official Charts Company]]|date=10 June 2021|accessdate=10 June 2021}}</ref><ref name="The Line of Best Fit">{{cite web|url=https://www.thelineofbestfit.com/news/latest-news/mabel-announces-new-single-let-them-know|title=Mabel announces new single 'Let Them Know'|last=Kenneally|first=Cerys|website=[[The Line of Best Fit]]|date=10 June 2021|accessdate=10 June 2021}}</ref> [[2021]] წლის [[16 ივლისი|16 ივლისს]] მეიბელმა გამოუშვა სიმღერა „Take It Home“. [[2021 წლის თვითმმართველობის არჩევნები|2021]] წლის [[29 ოქტომბერი|29 ოქტომბერს]] მეიბელმა და ჯოელ კორიმ გამოუშვეს სიმღერა „I Wish". ამას მოჰყვა [[სინდი ლოპერი|სინდი ლოპერის]] სიმღერის „Time After Time“ ქავერი, რომელიც მან ჩაწერა [[2021]] წლის [[McDonald's|მაკდონალდსის]] საშობაო სატელევიზიო რეკლამისთვის. ახალი ალბომის მეორე სინგლი „Good Luck" გამოვიდა [[2022]] წლის [[18 მარტი|18 მარტს]]. მუსიკოსის მეორე ალბომო „About Last Night...“ მეორე ადგილზე გავიდა ბრიტანეთის ალბომების ჩარტში.<ref>{{cite web|url=https://www.hotpress.com/culture/mabel-will-perform-in-dublins-fairview-park-this-june-22897325|title=Mabel to perform outdoor show at Dublin's Fairview Park this June|last=Brayden|first=Kate|website=[[Hot Press]]|date=21 March 2022|access-date=18 April 2022}}</ref> == დისკოგრაფია == * ''[[High Expectations]]'' (2019) * ''[[About Last Night... (ალბომი)|About Last Night...]]'' (2022) == რესურსები ინტერნეტში == * [https://www.mabelofficial.com/ ოფიციალური საიტი] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 19 თებერვალი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1996]] [[კატეგორია:ბრიტანელი მუსიკოსები]] [[კატეგორია:ინგლისელი მუსიკოსები]] [[კატეგორია:ბრიტანელი მომღერლები]] [[კატეგორია:ინგლისელი მომღერლები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ესპანეთში დაბადებულები]] {{DEFAULTSORT:Mabel, (მუსიკოსი)}} e3pl0wo31iqj2fuo2b889cxvosawfiz მარიან ნორთი 0 547403 5426542 5421621 2026-07-03T13:19:01Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426542 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = მარიან ნორთი | ფოტო = Marianne North01.jpg | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = მარიან ნორთი საკუთარ სახლში, [[ცეილონი|ცეილონზე]], [[1879]] | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი|df=yes|1830|10|24}} | დაბადგილი = ჰასტინგსი, [[ინგლისი]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|df=yes|1890|08|30|1830|10|24}} | გარდადგილი = ალდერლეი, [[ინგლისი]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = ფრედერიკ ნორთი | დედა = ჯანეტ მარჯორიბენქსი | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''მარიან ნორთი''' (დ. [[24 ოქტომბერი]], [[1830]] – [[30 აგვისტო]], [[1890]]) — [[ვიქტორიანული ეპოქა|ვიქტორიანული]] პერიოდის ინგლისელი [[ბიოლოგი]] და [[ბოტანიკა|ბოტანიკოსი]] მხატვარი, გამორჩეული მისი მცენარეებისა და პეიზაჟების ნახატებით, მისი ფართო მოგზაურობით საზღვარგარეთ, ნაწერებით, მცენარეული აღმოჩენებითა და სამეფო ბოტანიკურ ბაღში, კიუში, საკუთარი გალერეის შექმნით. == ადრეული ცხოვრება და განათლება == ნორთი დაიბადა ჰასტინგსში, [[ინგლისი|ინგლისში]], მიწის მესაკუთრის ოჯახში. მარიანი უფროსი ქალიშვილი იყო, როჯერ ნორთის შთამომავალი, (დადლი ნორთის, მე-4 ბარონ ნორთის უმცროსი ვაჟი). მისი მამა იყო ფრედერიკ ნორთი, ნორფოლკის ლეიტენანტი და მშვიდობის არბიტრი და ჰასტინგსის [[ლიბერალური პარტია (გაერთიანებული სამეფო)|ლიბერალური პარტიის]] დეპუტატი. მისი დედა, ჯანეტი, იყო სერ ჯონ მარჯორიბენქსის, ბერვიკის საგრაფოში ლის პირველი ბარონეტის ქალიშვილი.{{Sfn|Chisholm|1911}} ის სამი შვილიდან ყველაზე უფროსი იყო.<ref name="biography">{{Cite web|title=Marianne North Facts|url=http://biography.yourdictionary.com/marianne-north|access-date=13 November 2017|language=en|archive-date=15 აპრილი 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180415090231/http://biography.yourdictionary.com/marianne-north}}</ref> ნორთი ვოკალში ვარჯიშობდა შარლოტა ჰელენ სენტონ-დოლბის ხელმძღვანელობით, მაგრამ მისი ხმა შეიცვალა, რის შემდეგაც მან დრო მიუძღვნა ყვავილების ხატვას. [[1855]] წელს დედის გარდაცვალების შემდეგ იგი გამუდმებით მოგზაურობდა მამასთან ერთად, რომელიც მაშინ პარლამენტის წევრი იყო ჰასტინგსიდან; და [[1869]] წელს მისი გარდაცვალების შემდეგ მან გადაწყვიტა განეხორციელებინა თავისი ადრეული ამბიცია და დაიწყო შორეული ქვეყნების [[ფლორა|ფლორის]] ხატვა.{{Sfn|Chisholm|1911}} მან ყვავილების ხატვა დედის გარდაცვალების შემდეგ, [[1855]] წელს დაიწყო. ამ პერიოდში ოჯახს ჰასტინგსსა და ლონდონში ჰქონდა სახლები. მისი ინტერესი ბოტანიკის მიმართ შესაძლოა წარმოიშვა მამის მეგობრის, [[ჯოზეფ დოლტონ ჰუკერი|ჯოზეფ დალტონ ჰუკერის]], სამეფო ბოტანიკური ბაღის დირექტორის გაცნობის შემდეგ. მისი აკვარელში შესრულებული პირველი პეიზაჟები ევროპაში დასთან და მამასთან ერთად მოგზაურობის პერიოდში შეიქმნა. == კარიერა == [[ფაილი:Marianne_North_in_Mrs_Cameron's_house_in_Ceylon,_by_Julia_Margaret_Cameron.jpg|მინი| ''მარიან ნორთი კამერონის სახლში, [[შრი-ლანკა|ცეილონში]]'' ([[1877]]), ჯულია მარგარეტ კამერონი]] მას შემდეგ, რაც მისი და 1864 წელს დაქორწინდა, ხოლო მამამ დაკარგა ადგილი პარლამენტში, მათ კიდევ უფრო მეტი დრო დაუთმეს მოგზაურობას, ეწვივნენ [[შვეიცარია]]სა და [[სამხრეთ ტიროლი|სამხრეთ ტიროლს]] (დღევანდელი ბოლცანოს ავტონომიური პროვინცია [[იტალია]]ში). ისინი მოგზაურობდნენ [[სირია|სირიაში]] და [[ნილოსი]]ს გასწვრივ [[1865]]–[[1867]] წლებში. მისი მამა ავად გახდა [[ალპები|ალპებში]] [[1869]] წელს და დაბრუნდნენ ჰასტინგსში, სადაც მამა გარდაიცვალა. მან განაგრძო ხატვა ტრავმის შესამსუბუქებლად. [[1869]] წელს მამის გარდაცვალების შემდეგ, მან იმოგზაურა და ნახატები შექმნა [[სიცილია]]ში.<ref name="biography" /><ref>{{Cite news|date=3 January 1891|title=The Late Miss Marianne North. Her travels and paintings.|page=6|work=Hastings and St Leonards Observer|url=http://www.britishnewspaperarchive.co.uk/viewer/bl/0000293/18910103/027/0006|via=[[British Newspaper Archive]]}}</ref> [[1871]]–[[1872]] წლებში იმოგზაურა [[კანადა]]ში, [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებსა]] და [[იამაიკა|იამაიკაში]] და ერთი წელი გაატარა [[ბრაზილია|ბრაზილიაში]], სადაც თავისი სამუშაოს უმეტესი ნაწილი ტყის სიღრმეში მდებარე ქოხში დაჰყო. ნორთს [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთ ამერიკაში]] ვიზიტი ურჩია ფრედერიკ ედვინ ჩარჩმა, რომელსაც იგი მიიჩნევდა „ცოცხალ პეიზაჟისტთა შორის უდიდეს მხატვრად“ და რომლის სახლს [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]], ოლანაში, ორჯერ ეწვია. [[1875]] წელს, რამდენიმე თვის შემდეგ [[ტენერიფე|ტენერიფეში]], მან დაიწყო მოგზაურობა მსოფლიოს გარშემო და ორი წლის განმავლობაში ხატავდა [[კალიფორნია|კალიფორნიის]], [[იაპონია|იაპონიის]], [[კალიმანტანი|ბორნეოს]], [[იავა|ჯავის]] და [[შრი-ლანკა|ცეილონის]] ფლორას. კალიფორნიაში ვიზიტის დროს იგი შეშფოთდა წითელი ტყის განადგურებასთან დაკავშირებით.{{Sfn|Riley|1999}} მან მთელი 1878 წელი გაატარა [[ინდოეთი|ინდოეთის]] სხვადასხვა კუთხეში.{{Sfn|Chisholm|1911}} 1878 წელს ''The Graphic-მა'' გააშუქა მარიან ნორთის ნამუშევრების გამოფენა კენსინგტონში, სადაც მისი 512 ზეთის ნახატი გამოიფინა საჯარო გამოფენაზე. ვრცელ სტატიაში კრიტიკოსმა შეაქო ნორთი „ხელის თავისუფლებისთვის, ფერების სიწმინდის, ბრწყინვალების, სრულყოფილებისა და სიზუსტის გამო“. ბრიტანეთში დაბრუნებისას, ნორთმა ლონდონში გამოფინა თავისი ნახატები. მან შესთავაზა კოლექციის გადაცემა სამეფო ბოტანიკურ ბაღებს კიუში და გალერეის აშენება მათ დასაბინავებლად. ეს შეთავაზება მიიღეს და იმ წელს დაიწყო ჯეიმზ ფერგიუსონის მიერ დაპროექტებული ახალი შენობების აშენება. {{Sfn|Chisholm|1911}} [[ფაილი:Kew_Gardens_Marian_North_Gallery.jpg|მინი| ბოტანიკური ხელოვნების მარიან ნორთის გალერეა [[კიუს სამეფო ბოტანიკური ბაღები|კიუს ბაღში]]]] [[ფაილი:Marianne_North_Gallery_821.JPG|მინი|მარიან ნორთის გალერეა, ინტერიერი]] [[ჩარლზ დარვინი|ჩარლზ დარვინის]] რჩევით, ნორთი წავიდა ავსტრალიაში 1880 წელს და ერთი წლის განმავლობაში ხატავდა იქ და [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]].<ref name="DCP">{{Cite web|url=http://www.darwinproject.ac.uk/entry-13269a|title=Letter 13269A: Darwin, C. R. to North, Marianne (2 August 1881)|access-date=11 March 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160126093319/http://www.darwinproject.ac.uk/entry-13269A|archivedate=26 იანვარი 2016}}</ref> დაბრუნებისას მან საჩუქრად დარვინს „ავსტრალიური ცხვარი“ (''Raulia eximia'') გადასცა და აჩვენა თავისი ავსტრალიური ნამუშევრები.<ref name="DCP" /> მისმა ნახატებმა ''Banksia attenuata'', ''B. grandis'' და ''B. robur'' დიდი მოწონება დაიმსახურა.{{Sfn|Collins|Collins|George|2008}} მისი გალერეა კიუში გაიხსნა 1882 წელს. გალერეის გახსნაზე გამოფენილი იყო 800 ზეთი ნახატი მუყაოზე, რომელიც ასახავდა ნორთის ცხოვრებისა და მოგზაურობის ოც წელს.{{Sfn|Duncan|2002}} [[1883]] წელს, სამხრეთ აფრიკაში ვიზიტის შემდეგ, რომლის დროსაც იგი ბოტანიკოს მხატვარ კატრინ სანდერსს ეწვია, დამატებითი ოთახი გაიხსნა კიუს გალერეაში, ხოლო [[1884]]–[[1885]] წლებში ნორთი მუშაობდა [[სეიშელის კუნძულები|სეიშელის კუნძულებსა]] და [[ჩილე|ჩილეში]]. თუმცა ავადმყოფობამ შეაჩერა მისი მოგზაურობა, იგი გადავიდა ოლდერლიში, გლოსტერშირში, სადაც გარდაიცვალა [[1890]] წლის [[30 აგვისტო]]ს.{{Sfn|Chisholm|1911}} დაკრძალულია ადგილობრივი ეკლესიის ეზოში. == მემკვიდრეობა == მეცნიერული სიზუსტე, რომლითაც მან დააფიქსირა მცენარეები მსოფლიოს ყველა კუთხეში, სანამ ფოტოგრაფია პრაქტიკულ ვარიანტად იქცეოდა, მის ნამუშევრებს მუდმივ მნიშვნელობას ანიჭებს.<ref>{{Cite web|url=http://www.darwinproject.ac.uk/women-and-science|title=Women and Science|publisher=Darwin Correspondence Project|access-date=11 March 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130330173735/http://www.darwinproject.ac.uk/women-and-science|archivedate=30 მარტი 2013}}</ref> მის პატივსაცემად დასახელებულ მცენარეთა სახეობებს შორისაა ''Areca northiana'', ''Chassalia northiana'',<ref>{{Cite web|title=A Botanical Mystery Solved, After 146 Years|url=https://www.atlasobscura.com/articles/marianne-north-chassalia-northiana|access-date=8 Apr 2022}}</ref> ''Crinum northianum'', ''Kniphofia northiae'', ''Nepenthes northiana'',<ref>{{Cite web|title=Things you should know about Marianne North {{!}} Kew|url=https://www.kew.org/read-and-watch/marianne-north-botanical-artist|access-date=15 May 2020}}</ref> და ფლორის გვარის სახელი ''Northia''. ნორთის გალერეა, რომელიც მდებარეობს კიუს ბაღების აღმოსავლეთ ნაწილში არის „ერთადერთი მუდმივი პერსონალური გამოფენა ქალი მხატვრის მიერ ბრიტანეთში“. [[2008]] წელს კიუმ მოიპოვა მნიშვნელოვანი გრანტი ეროვნული ლატარიისგან, რამაც საშუალება მისცა მას ჩაეტარებინა როგორც გალერეის, ასევე შიგნით არსებული ნახატების ძირითადი რესტავრაცია. [[2016]] წლის 26 სექტემბერს ტელეარხმა [[BBC]] Four-მა გააკეთა სიუჟეტი ''კიუს დავიწყებული დედოფლის შესახებ''. დოკუმენტური ფილმი ნორთის ცხოვრების ამბავს მოგვითხრობდა.<ref>{{Cite news|last=O'Donovan|first=Gerard|date=26 September 2016|title=Kew's Forgotten Queen: Emilia Fox saves look at adventurer Marianne North|work=The Telegraph|url=https://www.telegraph.co.uk/tv/2016/09/26/kews-forgotten-queen-emilia-fox-saves-look-at-adventurer-mariann/|access-date=5 October 2016}}</ref> == გალერეა == <gallery mode="packed" heights="150px" style="text-align:left"> ფაილი:MN561 A New Pitcher Plant from the Limestone Mountains of Sarawak, Borneo.jpg|''[[Nepenthes northiana|Nepenthes Northiana]]'' (დაახლოებით [[1876]]), მარიან ნორთის გალერია. ფაილი:Leaf Insects and Stick Insects Marianne North.jpg|''ფოთლოვანი მწერები და [[მოჩვენებისებრნი]]'', [[1870]] ფაილი:Marianne North04.jpg|''Olearia argophylla'' ფაილი:Marianne North02.jpg|''წყლის სასახლე - ჩითორე. ინდოეთი, [[1878]], ბრიტანეთის ბიბლიოთეკა ფაილი:Flowers and fruit of the mangosteen, and Singapore monkey, by Marianne North.jpg|''მანგოსტინის ყვავილები და ნაყოფი და სინგაპურის მაიმუნი'' ფაილი:The Taj Mahal at Agra, North West India by Marianne North.jpg|''ტაჯ მაჰალი აგრაში, ჩრდილო-დასავლეთ ინდოეთი'', მარიან ნორთის გალერეა. ფაილი:Marianne North 1886.jpg|thumb|მარიანა ნორთი [[1886]] წელს ფაილი:Marianne North Hodgson.jpg|ნორთი, [[1867]], გადაღებულია სიუზან ჰოჯსონის მიერ </gallery> == ბიბლიოგრაფია == * {{cite EB1911|wstitle=North, Marianne }} * {{cite book |last1=Collins |first1=Kevin |last2=Collins |first2=Kathy |last3=George |first3=Alex S. |title=Banksias |publisher=Bloomings Books |location=Melbourne, Victoria |year=2008 |isbn=978-1-876473-68-6 }} * {{cite book |last=Duncan |first= Joyce |title=Ahead of their time: a biographical dictionary of risk-taking women|url=https://archive.org/details/aheadoftheirtime0000dunc |date=2002|publisher=Greenwood Press |isbn=0313316600 |location=Westport, CT }} * {{cite book |last1=Riley |first1=Glenda |title=Women and nature: saving the Wild West |date=1999 |publisher=University of Nebraska Press |location=Lincoln |url=https://archive.org/details/womennaturesavin0000rile |isbn=0-8032-8975-8}} ==ლიტერატურა== * {{cite journal |last=Dickins |first=M. |title=Marianne North |journal=The Cornhill Magazine |date=1962 |issue=1031, Spring 1962 |pages=319–329 |oclc=1565148 }} * {{cite journal |author=Hughes, Reginald |title=Review of "Some Further Reflections of a Happy Life", by Marianne North. Edited by Mrs. John Addington Symonds. (MacMilllans.) |journal=The Academy |date=12 August 1893 |volume=44 |url=https://archive.org/details/TheAcademy44/page/n117}} * {{cite journal |last=Lees-Milne |first=A. |title=Marianne North |journal=Journal of the Royal Horticultural Society |volume=98 |issue=6 |date=June 1964 |pages=231–240}} * {{cite book |last=Middleton |first=Dorothy |title=Victorian lady travellers |url=https://archive.org/details/victorianladytra00doro_1 |year=1965 |location=Chicago |publisher=Academy Chicago |isbn=978-0-89733-063-3 |author-link=Dorothy Middleton}} * {{cite journal |last=Middleton |first=Dorothy |title=Flowers in a landscape |url=https://archive.org/details/geographical-magazine_1962-12_35_8/page/445 |journal=Geographical Magazine |volume=35 |issue=8 |date=December 1962 |pages=445–462 |author-link=Dorothy Middleton}} * {{cite book |last=North |first=Marianne |editor-last=Symonds |editor-first=Janet Catherine |title=Recollection and Further Recollection of a Happy Life: being the Autobiography of Marianne North |volume=1 |url=https://archive.org/details/recollectionsofh01nortuoft |year=1894 |publisher=MacMillan |location=New York}} * {{cite book |last=North |first=Marianne |editor-last=Symonds |editor-first=Janet Catherine |title=Recollection and Further Recollection of a Happy Life: being the Autobiography of Marianne North |volume=2 |url=https://archive.org/details/recollectionsofh02nortuoft |year=1894 |publisher=MacMillan |location=New York}} * {{cite book |last=North |first=Marianne |editor-last=Symonds |editor-first=Janet Catherine |title=Some Further Recollections of a Happy Life selected from the Journals of Marianne North |url=https://archive.org/details/somefurtherrecol00nortiala |year=1893 |publisher=MacMillan |location=New York}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Wikiquote}} {{Commons category|Marianne North}} * Information about the [http://www.kew.org/visit-kew-gardens/explore/attractions/marianne-north-gallery Marianne North Gallery at the Royal Botanic Gardens at Kew] * The [http://www.kew.org/mng/gallery/index.html Online gallery] of paintings in the Marianne North Gallery, Kew Gardens * [https://artuk.org/discover/artists/north-marianne-18301890 1043 artworks by Marianne North] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230301224655/https://artuk.org/discover/artists/north-marianne-18301890 |date=2023-03-01 }} at Art UK == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ნორთი, მარიან}} [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1890]] [[კატეგორია:დაბადებული 1830]] [[კატეგორია:დაბადებული 24 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 30 აგვისტო]] [[კატეგორია:ინგლისელი ქალები]] [[კატეგორია:ბრიტანელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] 8ghb494ztvsvfse4omvzmrpkz1mu2w9 მეჰდი-ბეგ ჰაჯინსკი 0 548763 5426824 5404794 2026-07-04T03:40:42Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426824 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = მეჰდი-ბეგ ჰაჯინსკი {{Lang-az|Mehdi bəy Hacınski}} | ფოტო =File:Mehdi bey Hajinski 2.jpg | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = {{Lang-az|Mehdi bəy Süleyman oğlu Hacınski}} | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი =[[24 მაისი]], [[1879]] | დაბადგილი =[[ყუბა]], [[ბაქოს გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი =[[ივნისი]], [[1941]] (62 წლის) | გარდადგილი =[[ბაქო]], [[აზერბაიჯანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა| აზერბაიჯანის სსრ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება =[[აზერბაიჯანელები| აზერბაიჯანელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა =[[პოლიტიკოსი]], პუბლიცისტი, [[მსახიობი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''მეჰდი-ბეგ ჰაჯინსკი''' ({{Lang-az|Mehdi bəy Süleyman oğlu Hacınski}}; [[24 მაისი]], [[1879]], [[ყუბა]], [[ბაქოს გუბერნია]] — [[1941]], [[ივნისი]], [[ბაქო]], [[აზერბაიჯანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|აზერბაიანის სსრ]]) — აზერბაიჯანელი თეატრისა და სახელმწიფო მოღვაწე, მსახიობი, პუბლიცისტი. [[ამიერკავკასიის სეიმი|ამიერკავკასიის სეიმის]] და აზერბაიჯანის ეროვნული საბჭოს მუსლიმთა ფრაქციის წევრი. [[აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის]] პარლამენტის წევრი<ref>{{Cite web |url=http://www.anl.az/down/meqale/edebiyyat/2018/may/592662.htm |title='''“Sovqat” və  Ceyhun Hacıbəyli yaradıcılığının 10 illiyi''' |access-date=2023-03-24 |archive-date=2024-12-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241204153630/http://www.anl.az/down/meqale/edebiyyat/2018/may/592662.htm }}</ref>. == ბიოგრაფია == მეჰდი-ბეგ ჰაჯინსკი დაიბადა [[1879]] წლის [[24 მაისი|24 მაისს]] ქალაქ ყუბაში. 1906 წლიდან ხელმძღვანელობდა ბაქოს მუსულმანური საგანმანათლებლო საზოგადოების თეატრალურ განყოფილებას „ნიჯათი“. 1914 წელს ჰაჯინსკი აირჩიეს „საფას“ საზოგადოების თეატრალური განყოფილების თავმჯდომარის მოადგილედ<ref name=":0">{{Cite web |url=http://www.anl.az/down/meqale/hurriyyet/2019/may/655326.htm |title='''Mehdi bəy Hacınski - 140''' |access-date=2023-03-24 |archive-date=2023-01-12 |archiveurl=https://archive.today/20230112121427/http://www.anl.az/down/meqale/hurriyyet/2019/may/655326.htm }}</ref>. მეჰდი ბეი აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის დროს აზერბაიჯანის ახლად დაარსებული სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე სწავლობდა. საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის სასამართლო მოხელეთა I ყრილობაზე აირჩიეს სახალხო მოსამართლეთა საბჭოს მრჩეველთა საბჭოს წევრად<ref name=":0" />. ჰაჯინსკი ასევე პოლიტიკოსიც იყო. იყო აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის პარლამენტისა და პარტია „მუსავატის“ წევრი<ref name=":0" />. ფსევდონიმებით „ურფუზადე“, „დამდამაკი“, „ავარა“ და სხვა გაზეთებში აქვეყნებდა სტატიებს, ესეებს, მოთხრობებსა და ფელეტონებს აზერბაიჯანული თეატრის შესახებ<ref name=":0" />. ჰაჯინსკი ასევე დაკავებული იყო აზერბაიჯანული ზეპირი ხალხური ხელოვნების ნიმუშების შეგროვებითა და გამოცემით. მეგობრობდა [[მირზა ალექპერ საბირი|მირზა ალექპერ საბირთან]], რომლის გარდაცვალების შემდეგ აქტიური მონაწილეობა მიიღო მისი ნაწარმოებების გამოცემაში<ref>[http://sabirmuseum.az/h%C9%99yat-v%C9%99-yaradiciligi/ '''MİRZƏ ƏLƏKBƏR SABİR''' (1862-1911)]</ref>. [[1906]]-[[1907]] წლებში იყო გაზეთ „თაქამულის“ რედაქტორი, რომელიც იყო პარტია „<nowiki/>[[ჰუმეთი|ჰუმეთის]]<nowiki/>“ პრეს ორგანო. საბჭოთა ხელისუფლების წლებში თანამშრომლობდა [[თბილისი|ტფილისის]] აზერბაიჯანულენოვან გაზეთებთან „იენი ფიქირ“, „იენი ქენდ“ და ჟურნალთან „დან ულდუზუ“. 1906 წლიდან ჰაჯინსკი სცენაზე გამოდიოდა და ბაქოს სცენაზე რამდენიმე პერსონაჟის როლიც მოირგო. მეჰდი ბეგ ჰაჯინსკი გარდაიცვალა 1941 წლის ივნისში ბაქოში<ref name=":0" />. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://az.baku-art.com/az/bu-gun-mehdi-bey-s-leyman-oglu-hacinskinin-do-um-g-n-d-r Bu gün Mehdi bəy Süleyman oğlu Hacınskinin doğum günüdür] * [http://anl.az/down/meqale/express/2015/aprel/431370.htm '''Cümhuriyyət tələbələri'''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230324172214/http://anl.az/down/meqale/express/2015/aprel/431370.htm |date=2023-03-24 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჰაჯინსკი, მეჰდი-ბეგ}} [[კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1879]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1941]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანელი მსახიობები]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები]] axbotvvm2cb2xorfeye90eunzsx2j3w მასმედია ყაზახეთში 0 550400 5426669 5325236 2026-07-03T18:10:08Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426669 wikitext text/x-wiki '''მასმედია ყაზახეთში''' ([[ყაზახური ენა|ყაზახურად]]: Қазақстанның республикасы бұқаралық ақпарат құралдары, ''Qazaqstannyń respýblıkasy buqaralyq aqparat quraldary'') წარმოადგენს მასმედიის საშუალებების ერთობლიობას, რომელიც დაფუძნებულია ყაზახეთის რესპუბლიკაში. ყაზახეთის მედია არის საჯარო ინფორმაციის გადმომცემი სააგენტოების ნაკრები. ყაზახეთის კონსტიტუცია იძლევა პრესის თავისუფლების გარანტიას, თუმცა, კერძო და ოპოზიციური მედია ექვემდებარება ცენზურას. 2004 წელს "ჟურნალისტების საერთაშორისო ფედერაციამ" მედიისადმი მუქარის შემცველი მზარდი შემთხვევების იდენტიფიცირება შეძლო, ხოლო 2012 წელს ხელისუფლებამ ბრძანება გასცა, რომ რამდენიმე ოპოზიციური მედია საშუალება დახურულიყო "ექსტრემიზმის" ხელშეწყობის ბრალდებით. ყველა მედია საშუალება ვალდებულია დარეგისტრირდეს "კულტურის, საინფორმაციო და სპორტის სამინისტროში", ვებ-გვერდების გამოკლებით. == გაზეთები == ხელმისაწვდომია მრავალფეროვანი პუბლიკაციები, რომლებიც უმეტესად მთავრობის მხარდაჭერით შემოფარგლებიან. ხელისუფლების წარმომადგენლები მართავენ ეროვნულ ენაზე (ყაზახურად) დაბეჭდილ გაზეთებს და, ასევე, ერთადერთ რეგულარულ ეროვნულ რუსულ ენაზე მოქმედ გაზეთს (რუსული არის თურქი ხალხების საერთაშორისო ენა საბჭოთა კავშირის ყოფილ ტერიტორიებზე). ქვეყანაში ფუნქციონირებს 990 კერძო გაზეთი და 418 კერძო ჟურნალი. ოპოზიციის მხარდამჭერი გაზეთები კი აწყდებიან შეურაცხყოფასა და სასამართლო დავებს. ონლაინ ახალი ამბების ვებ-გვერდებია: * Nursultan News * Aikyn * Liter (newspaper) * Kapital (website) * Tengri News (Kazakh news) * Young Alash * Business.kz * Kazakhstan Trust * [https://www.nur.kz/ Nur.kz] === დაშინება და ხელისუფლების დაკვეთით მედია-საშუალებების დახურვა === "რესპუბლიკა", ალბათ, არის მთავარი ოპოზიციური გამოცემა. მისი ნომრების ნაწილი იბეჭდებოდა, როგორც "რესპუბლიკის ხმა". ბეჭდური პრესის მფლობელებმა უარი თქვეს თავიანთი გაზეთის გამოცემაზე მას შემდეგ, რაც 2001 წლის ნოემბერში მთავრობის წარმომადგენელი წარუმატებლად ეცადა "რესპუბლიკის" საკონტროლო პაკეტის შეძენას<ref name=":0">[https://www.nytimes.com/2002/07/13/world/the-saturday-profile-bruised-but-still-jabbing-kazakh-heavyweights.html?pagewanted=all&src=pm Wines 2012].</ref> (გამოცემის ერთ-ერთმა მფლობელმა ადამიანის ჩონჩხი იპოვა თავისი კარის ზღურბლზე).<ref name=":0" /> 2002 წლის მარტის შუა რიცხვებში, სასამართლომ გამოსცა ბრძანება, რომ ამ გაზეთის გამოცემა შეწყვეტილიყო სამი თვით, რაც თავიდან აიცილა კომპანიამ გაზეთის სხვა სახელწოდებით გამოცემის წყალობით, როგორიცაა "არა ეს რესპუბლიკა".<ref name=":0" /> სხვა ვითარებაში, "რესპუბლიკის" შენობაზე იპოვეს ჩამოკიდებული თავმოჭრილი ძაღლი, რომელსაც მიმაგრებული ჰქონდა სახრახნისი და ეწერა, რომ "აღარ იქნებოდა შემდეგი ჯერი",<ref name=":1">Hiatt, Fred (25 November, 2012). "Truth-Tellers in a Time of Terror". ''The Washington Post''.  – via HighBeam Research (subscription required). [https://web.archive.org/web/20140611091525/http://www.highbeam.com/doc/1P2-408047.html დაარქივებული] ორიგინალიდან. - 11 June, 2014. ციტირების თარიღი: 21 September, 2012.</ref> ხოლო ძაღლის თავი მიტოვებული იყო ირინა პეტრუშოვას სახლთან.<ref>Taukina, Rozlana (11 July, 2012). "Police make arrests in firebombing attack on Kazakh newspaper office". Associated Press  – via HighBeam Research (subscription required). [https://web.archive.org/web/20140611091529/http://www.highbeam.com/doc/1P1-54298250.html დაარქივებული] ორიგინალიდან. - 11 June, 2014. ციტირების თარიღი: 21 September, 2012.</ref> სამი დღის შემდეგ, გაზეთების ოფისებს ცეცხლი წაუკიდეს და მთლიანად დაწვეს.<ref name=":2">[https://cpj.org/awards/petrushova/ "2002 Awardee: Irina Petrushova"]. Committee to Protect Journalists. ციტირების თარიღი: 9 June, 2011.</ref> ივლისში, პეტრუშოვას მიუსაჯეს 18 თვიანი პატიმრობა გადასახადების საქმეზე, მაგრამ მას არ დაუწყია სასჯელის მოხდა, რადგან მოსამართლემ განაცხადა, რომ ამ საქმეს ამნისტია შეეხო<ref>[https://web.archive.org/web/20140611091520/http://www.highbeam.com/doc/1P1-54085477.html "Editor of independent Kazakh newspaper sentenced to prison, then amnestied, for alleged business violations"]. Associated Press  – via HighBeam Research (subscription required). 4 July, 2002. დაარქივებული ორიგინალიდან. - 11 June 2014. ციტირების თარიღი: 21 September, 2012.</ref> (პეტრუშოვამ საბოლოოდ დატოვა ქვეყანა და გაემგზავრა რუსეთში, სადაც ინტერნეტის საშუალებით განაგრძო თავისი საქმიანობა. მან ეს გააკეთა თავისი ოჯახის უსაფრთხოებისთვის).<ref name=":1" /> მას, თავისი საქმიანობის აღიარებისთვის, 2002 წელს აშშ-ში დაფუძნებულმა არასამთავრობო ორგანიზაციამ გადასცა "საერთაშორისო პრესის თავისუფლების ჯილდო".<ref name=":2" /> 2005 წლის მაისში, ყაზახეთის ინფორმაციის მინისტრმა ბრძანება გამოსცა გაზეთის დახურვის შესახებ იმ ბრალდებით, რომ ის აღვივებდა ეთნიკურ შუღლს, რადგან გამოაქვეყნა ინტერვიუ რუს პოლიტიკოსთან, სადაც ეს უკანასკნელი დამამცირებლად მოიხსენიებდა ეთნიკურ ყაზახებს. გაზეთის რედაქტორის მოადგილე, გალინა დირდინა ამტკიცებდა, რომ გამოცემის დახურვა პოლიტიკურად იყო მოტივირებული და ფიცი დადო, რომ გადაწყვეტილებას გაასაჩივრებდა.<ref>"Kazakhstan: country profile. Recent developments". European commission, external relations. 2005. [https://web.archive.org/web/20060805002246/http://ec.europa.eu/comm/external_relations/kazakhstan/intro/ დაარქივებული] ორიგინალიდან. - 5 August, 2006. ციტირების თარიღი: 21 March, 2006.</ref> გაზეთმა განაგრძო თავისი საქმიანობა სხვადასხვა სახელწოდების ქვეშ.<ref>[https://eurasianet.org/kazakhstan-the-news-weekly-that-wont-be-silenced "Kazakhstan: The News Weekly That Won't Be Silenced"]. Eurasianet. 29 March, 2011. [https://web.archive.org/web/20130125001347/http://www.eurasianet.org/node/63176 დაარქივებული] ორიგინალიდან. - 25 January, 2013. ციტირების თარიღი: 21 September, 2012.</ref> 2012 წლის ნოემბერში, "მანგისტაუს გამოსვლების" თარიღის აღნიშვნამდე გარკვეული პერიოდით ადრე, ყაზახი ხელისუფლების წარმომადგენელბი კიდევ ერთხელ შევიდნენ და შეამოწმეს "რესპუბლიკის" ოფისი და შეაჩერეს მისი გამოცემა იმ დროს, როცა კრიმინალურ საქმეზე ვერდიქტი ჯერ კიდევ არ იყო გამოცხადებული.<ref>"Opposition newspapers convicted before court rules on case". Reporters Without Borders. (Link is not available at the moment). 4 December, 2012. ციტირების თარიღი: 17 December, 2012.</ref> <ref>Al Jazeera English: [https://www.youtube.com/watch?v=3Fyv5oI1LYk Kazakh media fights against new restrictions] on YouTube.</ref> 21 ნოემბერს, პროკურორებმა "ექსტრემიზმის პროპაგანდის" ბრალდებით მოითხოვეს "რესპუბლიკის" აკრძალვა, რომელიც, ამავდროულად, მოიცავდა მისი ქოლგის ქვეშ მოქმედ 8 გაზეთსა და 23 ინტერნეტ ვებ-გვერდს. აკრძალვა, აგრეთვე, შეეხო გაზეთს "ვზგლიად" და მის ინტერნეტ ვებ-საიტს.<ref name=":3">Solovyov, Dmitry; paxton, Robin (21 November, 2012). "Kazakhstan in move to ban opposition parties and media". ''Reuters''. ციტირების თარიღი: 14 November, 2020.<sup>[''dead link'']</sup></ref> "რეპორტიორები საზღვრებს გარეთ" ამბობდა, რომ ეს იყო "საბაბი" და ის დაასრულებდა პლურალიზმს ყაზახეთში.<ref name=":3" /> ერთი თვის შემდეგ, აკრძალვის ბრძანება გაიცა.<ref>Lillis, Joanna (25 December, 2012). [https://eurasianet.org/kazakhstan-court-bans-outspoken-newspaper-amid-political-crackdown "Kazakhstan: Court Bans Outspoken Newspaper amid Political Crackdown"]. ''Eurasianet''. ციტირების თარიღი: 14 November, 2020.</ref> ==== ჟურნალი და ორი სხვა გაზეთი ==== სხვა მედია-საშუალებებმა, ასევე, გამოსცადეს სირთულეები 2012 წლის ნოემბერში, ყაზახეთში მედიის წინააღმდეგ დაწყებული საქმის დროს; ''Altyn Tamyr'', ''Tortinshi Bilik'' და ''DAT'' (თავისი ვებ-გვერდით - dat.kz) მიუწვდომელი გახდა 2012 წლის დეკემბრისთვის. ==== საერთაშორისო რეაქცია ჟურნალისტებზე თავდასხმის შესახებ ==== 2012 წელს "საერთაშორისო პრესის ინსტიტუტმა" მთავრობას მოუწოდა გამოეძიებინა ულარბეკ ბაითაილაქზე თავდასხმა, რომელიც იყო ოპოზიციური მედიის ''DAT''-სა და ''Tortinshi Bilik''-ში მომუშავე ჟურნალისტი და "ყაზახეთის ეროვნული არქივის" თანამშრომელი.<ref>"Kazakh journalist hospitalised after attack". International Press Institute. 9 August, 2012. [https://web.archive.org/web/20120818031708/http://www.freemedia.at/home/singleview/article/kazakh-journalist-hospitalised-after-attack.html დაარქივებული] ორიგინალიდან. - 18 August, 2012. ციტირების თარიღი: 28 December, 2012.</ref> "ჟურნალისტთა დაცვის კომიტეტმა" მოწოდება გააკეთა მაქსიმ კარტაშოვისა და ულარბეკ ბაითაილაქზე თავდასხმების გამოძიების დაწყების შესახებ.<ref>[https://cpj.org/2012/08/two-journalists-brutally-beaten-in-kazakh-capital/ "Two journalists brutally beaten in Kazakh capital"]. Committee to Protect Journalists. 14 August, 2012. ციტირების თარიღი: 28 December, 2012.</ref> == ტელევიზია == Qazaqstan არის ყაზახეთის სახელმწიფო სატელევიზიო არხი. სახელმწიფო მასშტაბის სხვა სატელევიზიო სადგურები არის Khabar და Yel Arna. Gakku TV და Toi Duman არის მუსიკალური არხები, რომლებიც მიძღვნილია მხოლოდ მუსიკალური პროდუქციის გაშუქებაზე ყაზახეთში. ფუნქციონირებს 116 კერძო სატელევიზიო არხი, მათ შორის, Channel 31, KTK და "ევრაზიის პირველი არხი". == რადიო == სახელმწიფო მფლობელობაში არსებული "ყაზახეთის რადიო" მაუწყებლობს ოფიციალურ და რუსულ ენებზე. კერძო სადგურების დიდი რაოდენობა, ასევე, არის ხელმისაწვდომი, მათ შორის, "ევროპა პლუსი", (რუსული რადიო), Hit FM, Radio Azattyq და Radio Karavan. == მედია ვებ-გვერდები == ქვეყანას 2011 წელს ჰყავდა 5,4 მილიონი ინტერნეტ-მომხმარებელი.<ref name=":4">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/country_profiles/1298071.stm#media Kazakhstan country profile].</ref> აქედან "Twitter-ის, Facebook-ის და Youtube-ის აუდიტორიის წილი არის 0,4%-ზე ნაკლები",<ref name=":4" /> როგორც 2012 წელს BBC-მ განაცხადა. ონლაინ გამოცემების ცენზურა გახდა რუტინული და თვითნებური. 2003 წელს,<ref>[https://www.osce.org/files/f/documents/b/c/13871.pdf "Spreading the Word on the Internet" (PDF).]</ref> მთავრობამ სახელმწიფო სატელეკომუნიკაციო კომპანიას "ყაზახეთის ტელეკომი" უბრძანა, რომ შეეზღუდა წვდომა რამდენიმე ათეულ "ექსტრემისტულ" ვებ-გვერდთან. ეს ვებ-საიტები, ან მხარს უჭერდნენ ოპოზიციას, ან ნეიტრალურად აშუქებდნენ ახალ ამბებს. 2009 წლის ივლისში, მთავრობამ ცვლილებები შეიტანა ინტერნეტის შესახებ კანონში, რომელიც, ზოგიერთი კრიტიკოსის მტკიცებით, მეტისმეტად მკაცრი იყო. კანონმა ინტერნეტი დაუქვემდებარა გამოხატვის შესახებ არსებულ კანონებს, როგორც სამართალდარღვევას. მან, ასევე, გააფართოვა "აკრძალული მედია საკითხების" ფარგლები, როგორიცაა, მაგალითად, საარჩევნო კამპანიის გაშუქება.<ref name=":5">"Konrad Adenauer Stiftung Asia". [https://web.archive.org/web/20160305191229/http://www.kas.de/medien-asien/en/pages/10123/ დაარქივებული] ორიგინალიდან. - 5 March, 2016. ციტირების თარიღი: 5 January, 2013.</ref> 2011 წელს შემუშავებული სამაუწყებლო კანონის მიზანი იყო ნაციონალური მედიის შიგთავსის გაუმჯობესება და მისი "დაცვა" გარეშე ზეგავლენისგან. მთავრობის აზრით, კანონი "აღმოფხვრიდა შიგთავსის დაბალ ხარისხს, რომელიც ფსიქოლოგიურ და ემოციურ ზიანს აყენებდა მაყურებელს".<ref name=":5" /> 2011 წლის მონაცემებით, ქვეყანას ჰყავს 5,4 მილიონი ინტერნეტ-მომხმარებელი, საიდანაც 362 000 პიროვნება იყენებს Facebook-ს. === ყოფილი მედია ვებ-გვერდები === * Guljan.org == სასამართლო დავები მთავრობის მოსარჩელეებისა და მედიის დამცველების მონაწილეობით == 2012 წლის ნოემბერში, [[Google]]-ის, [[Facebook]]-ის, [[Twitter]]-ისა და LiveJournal-ის წინააღმდეგ ყაზახმა პროკურორებმა სარჩელი შეიტანეს სასამართლოში იმ მიზნით, რომ დაეხურათ ოპოზიციური მედია-საშუალებები. პროკურორები მოითხოვდნენ, რომ ამ ვებ-საიტებს შეეწყვიტათ ყაზახური ოპოზიციური წყაროებიდან მასალების გამოქვეყნება. მომდევნო თვეში, ქალაქ ალმათიში გამართულმა სასამართლომ გამოსცა განკარგულება, რომ სატელევიზიო არხები Stan TV და K+ და გაზეთები, როგორებიცაა Vzglyad და "რესპუბლიკა", უნდა დახურულიყო მათი "ექსტრემისტული" ხედვების გამო. ეს ის მედია-საშუალებები იყვნენ, რომლებიც რეპორტაჟებს აკეთებდნენ 2011 წლის "მანგისტაუს გამოსვლების" შესახებ.<ref>Mukhametrakhimova, Saule (February 28, 2013), "Kazakstan: Free Speech in Danger", ''Institute for War and Peace Reporting.'' (Link is not available at the moment).</ref> === სასჯელი საინფორმაციო სააგენტოს ცილისწამებისთვის === სულ უფრო და უფრო მეტი [[ცენზურა]] წესდება სამოქალაქო სამართლებრივი ქმედებების თვალსაზრისით, როგორიცაა ცილისწამებლური სარჩელები. 2005 წლის 13 ივნისს ქალაქ [[ალმათი|ალმათის]] სასამართლომ ყოფილი ინფორმაციის მინისტრი, ალტინბეკ სარსენბაევი (ოპოზიციური ლიდერი, რომელიც მოკლეს 2006 წლის იანვარში) დაავალდებულა, რომ გადაეხადა 1 მილიონი [[ყაზახური ტენგე]] (7 500$) იმ ზიანისთვის, რაც ცილისწამებით მიაყენა Khabar-ის საინფორმაციო სააგენტოს. სარსენბაევს, ასევე, დააკისრეს უკან წაეღო ის კომენტარები, რომელიც გააკეთა ოპოზიციური გაზეთისთვის "რესპუბლიკა" მიცემულ ინტერვიუში. მან გამოთქვა ვარაუდი, რომ Khabar-ი იყო დარიგა ნაზარბაევის კონტროლის ქვეშ მყოფი მონოპოლისტური მედია-ჰოლდინგი. ეს საქმე 2004 წლის არჩევნების შემდეგ სარსენბაევის გადადგომას მოჰყვა, როცა მან განაცხადა, რომ "არჩევნები იყო არასამართლიანი, სამარცხვინო და გაუმჭვირვალე; ხელისუფლებამ აჩვენა, რომ მათ დასაწყისიდანვე არ სურდათ წესიერი არჩევნების ჩატარება". == მედიასთან დაკავშირებული სამართლებრივი კოდექსი == მედია-მონიტორინგის ჯგუფებმა, როგორიცაა Article 19, შეშფოთება გამოთქვეს მთავრობის სვლების გამო, რომელიც უკანასკნელ ათწლეულებში მიმართული იყო ოპოზიციის გაჩუმებისკენ.<ref name=":6">''[http://www.adilsoz.kz/wp-content/uploads/2012/10/12-08-22-LA-kazakhstan-Full-analisis.pdf Kazakhstan: Civil Code Restrictions on Freedom of Expressions] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230419185916/http://www.adilsoz.kz/wp-content/uploads/2012/10/12-08-22-LA-kazakhstan-Full-analisis.pdf |date=2023-04-19 }}'' (PDF), ARTICLE 19, July 2012.</ref> ყაზახეთში მედიასთან დაკავშირებულ კანონებში ბოლოს შეტანილი ცვლილებების სამიზნე იყო არასამთავრობო მედია-საშუალებები. მთავრობის წარმომადგენლების კრიტიკა იწვევდა საჩივრის შეტანას სასამართლოში, ხოლო ახალი კანონები "ექსტრემიზმის" წინააღმდეგ გამოიყენებოდა ოპოზიციური მედია-საშუალებების დასახურად. ოპოზიციური წყაროს Adil Soz თანახმად, ყაზახეთის სამართლებრივი კოდექსი მკაცრია, როცა საქმე ეხება ცილისწამებას და ზოგიერთ შემთხვევაში, ცილისწამებას მართებულადაც კი მიიჩნევს. "პიროვნებამ უნდა მიიღოს კომპენსაცია მის მიმართ გამოთქმული მოსაზრების გამო, რომელიც სწორია, თუმცა მის რეპუტაციას ზიანს აყენებს - მაგალითად, მთავრობის წარმომადგენელი, რომელიც ბრალდებულია ძალადობაში, კომპენსაციას მიიღებს მაშინაც კი, თუ მის მიმართ გამოთქმული ზიანის მომტანი მოსაზრება სწორია". ეს, ასევე, ნიშნავს, რომ "ინტერნეტ სერვის პროვაიდერს" შეიძლება დაეკისროს პასუხისმგებლობა "უნებლიედ ინტერნეტში გამოქვეყნებულ შეურაცხმყოფელ და ცილისმწამებლურ ინფორმაციასთან წვდომის უზრუნველყოფის გამო".<ref name=":6" /> == ევრაზიული მედია-ფორუმი == "ევრაზიული მედია-ფორუმი" არის ყოველწლიური სადისკუსიო პლატფორმა, რომელიც თავს უყრის 60 ქვეყნიდან წამოსულ 600-ზე მეტ დელეგატს. პირველი "ევრაზიული მედია-ფორუმი" ჩატარდა 2002 წელს [[ასტანა|ასტანაში]] და მისი მიზანი იყო ყველაზე კრიტიკული პოლიტიკური, ეკონომიკური და სოციალური საკითხების შესახებ დისკუსიების დაწყება.<ref>[https://eamedia.org/en/ "Eurasian Media Forum"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230419185916/https://eamedia.org/en/ |date=2023-04-19 }}. ''eamedia.org''.</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20050425011418/http://www.rsf.org/article.php3?id_article=9963 Reporters Without Borders report, 2004] * [https://web.archive.org/web/20051123163245/http://www.ifex.org/en/content/view/full/181/ IFEX: Monitoring Media Freedom Violations in Kazakhstan] * [http://www.inform.kz/index.php?lang=eng KAZINFORM: National Information Agency] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180405232533/http://www.inform.kz/index.php?lang=eng |date=2018-04-05 }} * [https://web.archive.org/web/20130319020237/http://www.kidon.com/media-link/kz.php Newspapers and news sources from Kazakhstan] * [http://www.kaztrk.kz/ Radio and Television of Kazakhstan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190826010332/https://kaztrk.kz/ |date=2019-08-26 }} * [http://www.kaztrk.kz/rus/online/#go Radio and Television of Kazakhstan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140404184206/http://kaztrk.kz/rus/online/#go |date=2014-04-04 }} live watch online * [http://www.ktk-tv.kz/kz/ Kommerceskiyi Televizioniyi Kanal] in Kazakhs * [http://www.ktk-tv.kz/ru/ Kommerceskiyi Televizioniyi Kanal] in Russian * [http://www.ktk-tv.kz/ru/live/ Kommerceskiyi Televizioniyi Kanal] live watch online * [http://en.ca-news.org/ Central Asian News Service] News in English * [http://www.ca-news.org/ Central Asian News Service] News in Russian * [http://en.tengrinews.kz/ Tengrinews.kz] News in English 24/7 == სქოლიო == <references /> [[კატეგორია:ევროპული მასმედია ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:მასმედია აზიაში ქვეყნის მიხედვით]] [[კატეგორია:მასმედია ქვეყნების მიხედვით]] 8idn0um7b1kuov3z8j0zkx5iszx6crd მდიდარი, ღარიბი... 0 552262 5426762 4654413 2026-07-03T21:04:00Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426762 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = მდიდარი, ღარიბი… | სურათი = მდიდარი, ღარიბი.jpg | წარწერა = ფილმის პოსტერი | კინოსტუდია = „ლიტვის კინოსტუდია“ | სცენარის ავტორი = საულიუს კონდროტასი | დამდგმელი რეჟისორი = არუნას ჟებრიუნასი | როლებში = [[ლიუბომირას ლაუციავიჩიუსი]],<br>[[იუოზას ბუდრაიტისი]],<br>[[რეგიმანტას ადომაიტისი]],<br>[[არნის ლიციტისი]] | ოპერატორი = | რეჟისორი = | მხატვარი = ალგირდას შიუგჯა | კომპოზიტორი = ლაიმის ვილკონციუსი | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი = | პროდიუსერი = | გამოსვლის თარიღი = [[1982]] | ხანგრძლივობა = 304 წუთი / 4 სერია | ქვეყანა = {{USSR}} | ენა = [[რუსული ენა|რუსული]] | ბიუჯეტი = | საიტი = | imdb_id = 0173684 }} '''„მდიდარი, ღარიბი…“''' — სატელევიზიო მხატვრული ფილმი [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] [[გერმანელები|გერმანელი]] ემიგრანტების ბედზე. ფილმი გადაღებულია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკელი]] მწერლის [[ირვინ შოუ]]ს ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით. რუსულ ენაზე რომანი პირველად 1980 წელს დაიბეჭდა ჟურნალში „უცხოური ლიტერატურა“ („Иностранная литература“), ცალკე წიგნად კი 1986 წელს გამოიცა. პუბლიკაციებს შორის საბჭოთა ეკრანებზე ბალტიისპირელი კინემატოგრაფისტების მიერ გადაღებული მრავალსერიანი სატელევიზიო ფილმის — „მდიდარი, ღარიბი…“ პრემიერა შედგა.<ref>[https://dzen.ru/a/YgtRJbYVgSVGTc_D Советский фильм об Америке, где "всё равно убьют". "Богач, бедняк"]</ref> სატელევიზიო რომანი ჯორდახების კლანის ცხოვრებაზე XX საუკუნის მოვლენების ფონზე ვითარდება. ფილმი 4 ნაწილიანია და თითოეულ სერიას თავისი დასახელება აქვს: „ოჯახი“, „გრეტჰენი“, „რუდოლფი“ და „თომასი“. ==სიუჟეტი== ტრაგიკული, თითქმის დეტექტიური ისტორია გერმანელი ემიგრანტების ოჯახის შესახებ ამერიკაში 1944 წლიდან 1960-იანი წლების ბოლომდე. რომანი XX საუკუნის ამერიკული ლიტერატურის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი და პოპულარული ნაწარმოებია. ჯორდახების ოჯახის რამდენიმე თაობის ცხოვრების ისტორია გადაზრდილია მთელი ამერიკული საზოგადოების პანორამამდე. მწერალი კვალს უხსნის „ტიპიურ ამერიკელებს“, ადამიანებს წინაპართა ფესვების გარეშე, რომლებიც ცდილობენ გარღვევას ცხოვრებაში, წარმატების და სიმდიდრის მიღწევას. ამერიკულ პატარა ქალაქ პორტ-ფილიპში, საცხობის მფლობელი აქსელ ჯორდახი მეუღლესთან და სამ შვილთან ერთად ცხოვრობს. უფროსი ვაჟი რუდოლფი მშობლებს თონეში ეხმარება, პურს აწვდის მომხმარებლებს. უმცროსი ვაჟი - თომასი ხელიდან წავიდა და ქუჩის ბიჭია, რისთვისაც პოლიციაში არაერთხელ მოხვდა. ქალიშვილი გრეტჰენი საავადმყოფოში მედდად მუშაობს. ერთ დღეს გრეტჰენი ქუჩაში ხვდება აგურის ქარხნის მფლობელს, თეოდორ ბოილანს და მას შემდეგ ის ხშირად დადის მასთან სასახლეში. თომასს ეს არ მოსწონს და გერმანიაზე გამარჯვების დღეს, ის გადაწყვეტს გაკვეთილი ასწავლოს მაცდუნებელს. მეგობართან ერთად თეოდორის მამულში ჯვარს წვავს. მაგრამ მეგობარი პოლიციაში დაასმენს და მას აკავებენ. უფროსი ჯორდახი ბოილანს 5000 დოლარს აძლევს სისხლის სამართლებრივი დევნის შეწყვეტისთვის. ეს მთელი მისი დანაზოგია, რომელიც რუდოლფის კოლეჯში სწავლისთვის უნდა დახარჯულიყო. პოლიციის განყოფილებიდან თომასის გადარჩენის შემდეგ მამამისი სახლიდან აძევებს. ცოტა ხანში ოჯახიდან გრეტჰენიც მიდის, საცხობს კი დანგრევას უპირებენ. აქსელ ჯორდახი თვიმკვლელობით ამთავრებს სიცოცხლეს. ოჯახი იშლება. გრეტჰენი მეორეხარისხოვანი მსახიობი ხდება ნიუ-იორკში, მალე მას ვაჟი შეეძინება დაქორწინებული მთვრალი და მხიარული უილი ებოტისაგან, შემდეგ კი ხვდება თავის პირველ და უკანასკნელ სიყვარულს — რეჟისორ კოლინ ბიორკს. მაგრამ კოლინი მალევე იღუპება ავტოკატასტროფაში და, ზუსტად ისე, როგორც ეს მისი ბოლო ფილმის სცენარში ეწერა. სახლიდან გამოსული თომასი კრივის კლუბში მუშაობს და ერთ-ერთი კლიენტის შანტაჟით იღებს 5000 დოლარს, რომელიც მამას უნდა რომ დაუბრუნოს. რუდოლფი კი მოულოდნელად იღებს ბოილანის დახმარებას 5000 დოლარის ოდენობით, რომელიც მას კოლეჯში მოსახვედრად სჭირდება. კოლეჯის დამთავრების შემდეგ რუდოლფი იწყებს მუშაობას ბოილანთან და აფართოებს თავის იმპერიას. ბოილანი თავის ერთადერთ (თუმცა უკანონო) ქალიშვილ ჯინას რუდოლფს მიათხოვებს ცოლად და ხელს უწყობს მის პოლიტიკურ კიბეზე ასვლას. რუდოლფი ხდება პორტ-ფილიპის მერი. მაგრამ მან თავისი ძალაუფლება სათანადოდ ვერ გამოიყენა და პროტესტანტ სტუდენტებთან პირველი შეტაკების შემდეგ თანამდებობა დატოვა. თომასი როდესაც გაიგებს, რომ მამამისი გარდაიცვალა, ნაშოვნ 5000 დოლარს რუდოლფს აძლევს, რომელიც ფულს აქციებში დებს თომასის სახელზე. გადის კიდევ ათი წელი. თომასი კარგავს სამსახურს კრივის კლუბში. რუდოლფი აცნობებს თომასს, რომ მის სახელზე ნაყიდი აქციები ახლა 60 000 დოლარი ღირს და თომასი შვილ ვესლისთან (პირველი ქორწინებიდან) და მეგობარ დუაიერთან ერთად იახტას ყიდულობს საფრანგეთის ანტიბის პორტში. იახტაზე ის ხვდება ქალს, სახელად ქეითს, რომელიც ადრე ამ იახტაზე ცხოვრობდა. მალე ის ცოლად მოიყვანს და რუდოლფსა და გრეტჰენს ქორწილში ეპატიჟება. თუმცა რუდოლფის ცოლი ჯინა ბარში დათვრა და ადგილობრივი მაფიოზის ხელყოფის ობიექტი ხდება. ამის შემხედვარე თომასს მაფიოზთან შეტაკება უხდება… ==განსხვავებები რომანისგან== * რომანში რუდოლფის ცოლი ჯინა არ იყო თეოდორ ბოილანის ქალიშვილი, როგორც ეს ფილმშია ნაჩვენები. * რომანში აქსელ ჯორდახმა 5000 დოლარი არ გადაუხდია ბოილანისთვის და არც ჯვარის დაწვისთვის; ბოილანს არ მიუცია 5000 დოლარი რუდოლფისთვის; რუდოლფს არ უმუშავია ბოილანთან. * რომანში ჯინას შეეძინება ქალიშვილი, იდენი და მხოლოდ მეორე შვილი დაიბადება მკვდარი. ფილმში კი პირველი შვილი საერთოდ არ ჩანს. ==როლებში== * [[ლიუბომირას ლაუციავიჩუსი]] — <small>აქსელ ჯორდახი, მამა</small> * რუთა სტალილიუნაიტე — <small>მერი ჯორდახი, დედა</small> * ნელე სავიჩენკო — <small>გრეტჰენ ჯორდახი</small> * [[გიორგი ტარატორკინი]] — <small>რუდოლფ ჯორდახი</small> * იგორ როგაჩოვი — <small>რუდოლფ ჯორდახი ახალგაზრდობაში</small> * რემიგიუს საბულისი — <small>თომას ჯორდახი</small> * საულიუს ბალანდისი — <small>თომას ჯორდახი ახალგაზრდობაში</small> * [[რეგიმანტას ადომაიტისი]] — <small>თეოდორ ბოილანი</small> * იურატე ონაიტიტე — <small>ჯინა, რუდოლფის ცოლი</small> * [[იუოზას ბუდრაიტისი]] — <small>დენტონი</small> * გედიმინას გირდვაინისი — <small>დუაიერი</small> * მირზა მარტინსონე — <small>ქეითი, თომასის ცოლი</small> * [[არნის ლიციტისი]] — <small>კოლინ ბიორკი, გრეტჰენის ქმარი</small> * ვიტაუტას ტომკუსი — <small>ჯო, პოლიციელი</small> * რომუალდას რამანაუსკასი — <small>ვილი ებოტი</small> * ძიდრა რიტენბერგა — <small>მისის ლუჩია</small> * აუდრის ჰადარავიჩიუსი — <small>გინეკოლოგი</small> * ვაივა მაინელიტე — <small>ფრანგულის მასწავლებელი</small> ==Საინტერესო ფაქტები== ფილმის მთავარ თემას — „მშვენიერი ამერიკა“ — ასრულებს [[ელვის პრესლი]].<ref>[https://www.domkino.tv/announce/7838 Богач, бедняк...]</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * {{Imdb სათაური|id=0173684|title=მდიდარი, ღარიბი…}} * [https://www.kinopoisk.ru/series/77250/?utm_referrer=www.google.ge „მდიდარი, ღარიბი…“ kinopoisk.ru-ზე] * [https://www.themoviedb.org/movie/324521 „მდიდარი, ღარიბი…“ themoviedb.org-ზე] * [https://kinocccp.net/3293-bogach-bednjak.html „მდიდარი, ღარიბი…“ kinocccp.net-ზე] * [https://www.movielib.ru/movie/80966 „მდიდარი, ღარიბი…“ movielib.ru-ზე] * [https://kinodv.ru/viewtopic.php?id=3815 „მდიდარი, ღარიბი…“ kinodv.ru-ზე] * https://www.b17.ru/blog/bogachbednyak/{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები]] [[კატეგორია:1982 წლის ფილმები]] [[კატეგორია:ლიტვის კინოსტუდიის ფილმები]] [[კატეგორია:ამერიკულ რომანებზე დაფუძნებული ფილმები]] [[კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:სსრკ-ის ტელესერიალები]] m14d4egrjbpb5qnxqj1cqq1wxq2bcja მენაჰემ პრესლერი 0 553807 5426778 4849673 2026-07-03T23:32:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426778 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი |სახელი = მენაჰემ პრესლერი |ორიგინალური სახელი={{Lang-he|מנחם פרסלר}} |სურათი = Menahem_Pressler_2009_(cropped).jpg |ლანდშაფტი = |სათაური = |სურათისზომა = 220 პქ |ფონი = non_vocal_instrumentalist |ნამდვილისახელი = მაქს იაკობ პრესლერი |მეტსახელი = |დაიბადა = [[16 დეკემბერი]], [[1923]] |დაბადების ადგილი = [[მაგდებურგი]] |გარდ = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2023|5|6|1923|12|16}} |გარდ ადგილი = [[ლონდონი]] |წარმოშობა = გერმანელი |ინსტრუმენტი = |მიმართულება = |ჟანრი = |საქმიანობა = |აქტიურობის წლები = |ლეიბლი = MGM Records |ასოციაციები = Beaux Arts Trio |საიტი = |წევრები = |ყოფილი წევრები = |აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = |ჯილდოები = }} '''მენაჰემ პრესლერი''' ({{lang-he|מנחם פרסלר}}) ([[16 დეკემბერი]], [[1923]], [[მაგდებურგი]] — [[6 მაისი]], [[2023]], [[ლონდონი]]) — გერმანული წარმოშობის ისრაელელ-ამერიკელი [[პიანისტი]] და აკადემიური მასწავლებელი. იგი ცნობილი იყო საფორტეპიანო ტრიოთი „Beaux Arts Trio“, რომელიც 1955 წელს დააარსა მევიოლინე დანიელ გილესთან ერთად და იყო მისი უცვლელი წევრი დაშლამდე (2008). ის ასწავლიდა ინდიანას უნივერსიტეტში ბლუმინგტონში. მის დაკვრას აფასებდნენ, როგორც ელეგანტურობაზე, დელიკატურობაზე და სიცხადეზე ორიენტირებულს. ==ადრეული წლები== მაქს იაკობ პრესლერი დაიბადა [[მაგდებურგი|მაგდებურგში]] 1923 წლის 16 დეკემბერს.<ref>{{Cite news|date=15 December 2017|title=Jewish Insider's Daily Kickoff: December 15, 2017|work=Haaretz|url=https://www.haaretz.com/us-news/jewish-insider-s-daily-kickoff-december-15-2017-1.5628773|access-date=7 May 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220509222855/https://www.haaretz.com/us-news/jewish-insider-s-daily-kickoff-december-15-2017-1.5628773|archivedate=9 მაისი 2022}}</ref> მის ებრაელ მშობლებს ჰქონდათ მამაკაცების ტანსაცმლის მაღაზია, რომელიც განადგურდა 1938 წლის 9–10 ნოემბრის [[ბროლის ღამე]]ს. ოჯახი [[მესამე რაიხი|ნაცისტური გერმანიიდან]] გაიქცა 1939 წელს, თავდაპირველად [[იტალია]]ში, შემდეგ კი [[პალესტინა]]ში. პრესლერს ჰქონდა კვებითი დარღვევები და შიმშილის საფრთხე ემუქრებოდა, მაგრამ მოგვიანებით თქვა, რომ ფორტეპიანოზე დაკვრამ განკურნა. მისი ბებია-ბაბუა, ბიძა, დეიდა და ბიძაშვილები საკონცენტრაციო ბანაკებში დაიღუპნენ. პრესლერმა, რომელმაც მიიღო სახელი მენაჰემი, მონაწილეობა მიიღო დებიუსის საერთაშორისო საფორტეპიანო კონკურსში სან-ფრანცისკოში 1946 წელს. ამ კონკურსში პირველი პრიზის მოპოვებით დაიწყო მისი კარიერა და შემდეგ [[აშშ]]-ში გადავიდა. მის დებიუტს [[კარნეგი-ჰოლი|კარნეგი ჰოლში]] მოჰყვა [[შუმანი]]ს საფორტეპიანო კონცერტი, რომელიც შეასრულა [[ფილადელფიის ორკესტრი|ფილადელფიის ორკესტრთან]] ერთად [[იუჯინ ორმანდი]]ს დირიჟორობით. [[ფაილი:PresslerSalomon001.jpg|მინი| პალესტინის სამაუწყებლო სამსახურის სტუდია იერუსალიმში, 1947 წლის ივლისი, შუმანის საფორტეპიანო კონცერტის შესრულების შემდეგ.]] ==კარიერა== პრესლერმა სოლისტის კარიერა განაგრძო. მან დაკვრა წამყვან ორკესტრებთან ერთად დაიწყო გასტოლებზე ჩრდილოეთ ამერიკასა და ევროპაში. უკრავდა [[ჩიკაგო]]ში, [[კლივლენდი|კლივლენდში]], [[დალასი|დალასში]], [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]], პიტსბურგში, [[სან-ფრანცისკო]]ში, [[ბრიუსელი|ბრიუსელში]], [[ჰელსინკი|ჰელსინკში]], [[ლონდონი|ლონდონში]], [[ოსლო]]ში და [[პარიზი|პარიზში]]. 1955 წლიდან პრესლერი ასწავლიდა ფორტეპიანოს ფაკულტეტზე ინდიანას უნივერსიტეტის ჯეიკობსის სახელობის მუსიკალურ სკოლაში, სადაც მას ეკავა მუსიკის გამორჩეული პროფესორის წოდება ჩარლზ ვების კათედრაზე. მისი დებიუტი, როგორც კამერული მუსიკოსისა, შედგა 1955 წელს ბერკშირის ფესტივალზე, სადაც იგი პიანისტად გამოვიდა მევიოლინე დანიელ გილესთან და ჩელისტ ბერნარ გრინჰაუსთან ერთად. ისინი შეხვდნენ მოცარტის საფორტეპიანო ტრიოს ციკლის ჩაწერისას. ეს შეხვედრა იმდენად წარმატებული აღმოჩნდა, რომ ისინი ერთად დარჩნენ როგორც საფორტეპიანო ტრიო „Beaux Arts Trio“. ჯგუფმა თავისი არსებობის მანძილზე ცვლილება განიცადა. პრესლერი იყო ერთადერთი უცვლელი წევრი, რომელიც ჯგუფთან ერთად გამოდიოდა მთელი მისი არსებობის მანძილზე დაშლამდე (2008). ტრიომ ასობით ჩანაწერი და ათასობით კონცერტი შეასრულა. მათ დაიწყეს [[მორის რაველი]]სა და გაბრიელ ფორეს საფორტეპიანო ტრიოს ციკლის ჩაწერა. მათ რეპერტუარში ასევე შედიოდა [[ჩარლზ აივზი]]სა და ნედ რორემის თანამედროვე მუსიკა. 2008 წელს პრესლერი გერმანიაში დაბრუნდა [[ბროლის ღამე]]ს 70 წლის იუბილესთან დაკავშირებით. 2010 წელს მან დაუკრა რეინჰაუს საერთაშორისო საზაფხულო მუსიკის ფესტივალზე ანტონიო მენეზესთან ერთად (Beaux Arts Trio-ს ბოლო ვიოლონჩელისტი). 2013 წლის დეკემბერში, 90 წლის ასაკში, მისი დებიუტი შედგა [[ბერლინის ფილარმონიული ორკესტრი]]ს საახალწლო კონცერტზე. კონცერტი პირდაპირ ეთერში გადაიცემოდა მთელ მსოფლიოში. 1950-იანი წლების დასაწყისში პრესლერმა ჩაწერა მნიშვნელოვანი რაოდენობის სოლო საფორტეპიანო მუსიკა, და მუსიკა ფორტეპიანოსა და ორკესტრისათვის სხვადასხვა კომპოზიტორების მიერ ამერიკული ლეიბლისთვის MGM. Beaux Arts-ის ტრიომ „[[ფილიპსი]]სთვის“ ჩანაწერების ვრცელი სერია გააკეთა. გარდა ამისა, პრესლერმა ჩაწერა სოლო ფორტეპიანოს მუსიკა კომერციულად La Dolce Volta-სა და Deutsche Grammophon-ზე. 2018 წელს ფრანგული მუსიკის ჩანაწერი მიეძღვნა მის მუდმივ კომპანიონს ანაბელ უაითსტონს, ლედი ვაიდენფელდს. ==პირადი ცხოვრება== პრესლერი დაქორწინებული იყო სარა შერჩენზე 1949 წლიდან მის გარდაცვალებამდე — 2014 წლამდე და მათ ორი შვილი შეეძინათ. 2016 წლიდან ურთიერთობა ჰქონდა ანაბელ უაითსტონთან, ბარონესა ვაიდენფელდთან, რომელსაც 1966 წლიდან იცნობდა. გარდაიცვალა ლონდონში 2023 წლის 6 მაისს, 99 წლის ასაკში. ==ჯილდოები და აღიარება== პრესლერი იყო ნებრასკას უნივერსიტეტის, სან-ფრანცისკოს მუსიკის კონსერვატორიის, ლონდონის მუსიკის სამეფო აკადემიის, ჩრდილოეთ კაროლინას ხელოვნების სკოლისა და ბენ გურიონის უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორი. 2005 წელს პრესლერმა მიიღო გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის ღირსების ორდენი და დასახელდა ხელოვნებისა და ლიტერატურის ორდენის კომანდორად. 2007 წელს იგი აირჩიეს იერუსალიმის მუსიკისა და ცეკვის აკადემიის საპატიო წევრად. ის ხუთჯერ იყო ნომინირებული [[გრემის ჯილდო]]ზე. მან მიიღო ჯილდო ამერიკული კამერული მუსიკისადმი გამორჩეული სამსახურისათვის, ოქროს მედალი „დამსახურებისათვის“ ხელოვნებისა და ლიტერატურის ეროვნული საზოგადოებისგან. ის ასევე იყო ამერიკის ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის წევრი. ==ლიტერატურა== *Pressler, Menahem; Noltze, Holger; Körber-Stiftung edition Körber-Stiftung (2016). Dieses Verlangen nach Schönheit Gespräche über Musik (in German). Hamburg. ISBN 978-3-89684-177-3. OCLC 932720628. *"Magdeburg trauert um Ehrenbürger Menahem Pressler – neue musikzeitung". nmz (in German). Retrieved 9 May 2023. *"Remembering Menahem Pressler". Experience the Chicago Symphony Orchestra. 6 May 2023. Retrieved 9 May 2023. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://menahempressler.org/ ოფიციალური ვებ-გვერდი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170709032122/https://menahempressler.org/ |date=2017-07-09 }} * [http://www.indiana.edu/~alldrp/members/pressler.html Indiana University Alliance of Distinguished and Titled Professors – Menahem Pressler] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081211181712/http://www.indiana.edu/~alldrp/members/pressler.html |date=2008-12-11 }} * [http://www.bruceduffie.com/pressler.html Interview with Menahem Pressler], 8 June 1996 ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{იდენტიფიკატორები}} {{DEFAULTSORT:პრესლერი, მენაჰემ}} [[კატეგორია:დაბადებული 16 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1923]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 6 მაისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2023]] [[კატეგორია:მამაკაცი კლასიკური პიანისტები]] [[კატეგორია:ხელოვნებისა და მეცნიერების ამერიკული აკადემიის წევრები]] [[კატეგორია:Deutsche Grammophon-ის შემსრულებლები]] [[კატეგორია:ხელოვნებისა და ლიტერატურის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:საფრანგეთის ღირსების ორდენის კომანდორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი კლასიკური პიანისტები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის კლასიკური პიანისტები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი პიანისტები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის კლასიკური პიანისტები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი პიანისტები]] qe6ohk9phzpzzai7uk0rt5ryieicovd მირზა ხაზარი 0 554290 5426878 4957573 2026-07-04T08:43:04Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426878 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = მირზა ხაზარი | ფოტო = Mirza Khazar 0013.jpg | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = მირზა მიქაილოვი; {{Lang-he|מנחם מיכאלי‎}} (მენაჰემ მიქაელი) | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = [[29 ოქტომბერი]], [[1947]] | დაბადგილი = [[გოქჩაი]], [[აზერბაიჯანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა| აზერბაიჯანის სსრ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[31 იანვარი]], [[2020]] | გარდადგილი = [[მიუნხენი]], [[გერმანია]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = [[ებრაელები| ებრაელი]] | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = [[ჟურნალისტი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''მირზა ხაზარი''' (''მირზა მიქაილოვი'', {{Lang-he|מנחם מיכאלי‎}} (მენაჰემ მიქაელი); [[29 ოქტომბერი]], [[1947]], [[გოქჩაი]] — [[31 იანვარი]], [[2020]]<ref>[https://report.az/hadise/mirze-xezer-vefat-edib/ Mirzə Xəzər vəfat edib]</ref>, [[მიუნხენი]]) — ცნობილი რადიოჟურნალისტი, პუბლიცისტი, [[ბიბლია|ბიბლიის]] მთარგმნელი აზერბაიჯანულ ენაზე<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20110202041913/http://gorskie.ru/personalii/person24.htm '''ГОЛОС МИРЗЫ ХАЗАРА''']</ref>. == ბიოგრაფია == მირზა ხაზარი დაიბადა [[1947]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] აზერბაიჯანის ქალაქ [[გოქჩაი|გოქჩაიში]]. 1973 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 1973 წლის ივლისიდან 1974 წლის იანვრამდე მუშაობდა ადვოკატად აზერბაიჯანში, სუმგაითში. 1974 წლის ივნისში ის ემიგრაციაში წავიდა [[ისრაელი|ისრაელში]]. 1975 წლის ივნისიდან 1976 წლის იანვრამდე მსახურობდა ისრაელის თავდაცვის ძალებში. 1976 წლის აგვისტოში სამუშაოდ მიიწვიეს „<nowiki/>[[რადიო თავისუფლება|რადიო თავისუფლების]]<nowiki/>“ აზერბაიჯანულ რედაქციაში<ref name=":0" />. 1979-1985 წლებში იყო აზერბაიჯანის „რადიო თავისუფლების“ მთავარი რედაქტორის მოადგილე. 1985 წლის ოქტომბერში გადავიდა აშშ-ში. 1985-1987 წლებში იყო ვაშინგტონის რადიოსადგურ „ამერიკის ხმის“ აზერბაიჯანული რედაქციის დირექტორი. 1987-2003 წლებში იყო „<nowiki/>[[რადიო თავისუფალი ევროპა/რადიო თავისუფლება|რადიო თავისუფალი ევროპა/რადიო თავისუფლების]]<nowiki/>“ აზერბაიჯანული რედაქციის დირექტორი [[მიუნხენი|მიუნხენში]], შემდეგ კი [[პრაღა|პრაღაში]]. ბიბლიის თარგმანთა ინსტიტუტის (სტოკჰოლმი, შვედეთი) დაკვეთით მირზა ხაზარმა თარგმნა ბიბლია - „ახალი აღთქმა“ (სახარება) და „ძველი აღთქმა“ აზერბაიჯანულ ენაზე. მირზა ხაზარის თარგმანში „ახალი აღთქმა“ პირველად 1982 წელს გამოიცა. „ძველი აღთქმა“ არ დაბეჭდილა. 2004 წლის იანვარში ხაზარმა ბაქოში დააარსა გაზეთი „მირზა ხაზარის ხმა“. მართავდა საკუთარ პორტალს სამ ენაზე: [[აზერბაიჯანული ენა|აზერბაიჯანულ]], [[ინგლისური ენა|ინგლისურ]] და [[რუსული ენა|რუსულ]] ენებზე. 2005 წლის დეკემბერში მან დააარსა ინტერნეტ რადიო „მირზა ხაზის ხმა“<ref>[http://cqcounter.com/site/mirzexezerinsesi.net.html Mirzə Xəzərin Səsi]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref>. გარდაიცვალა 2020 წლის 31 იანვარს მიუნხენში. == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ხაზარი, მირზა}} [[კატეგორია:დაბადებული 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1947]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 31 იანვარი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2020]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანელი ჟურნალისტები]] 0rcyldizv3gb9lu0fmum6zddnku18qq მირვარიდ დილბაზი 0 554924 5426868 4948944 2026-07-04T08:27:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426868 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი | სახელი = მირვარიდ დილბაზი | მშობლიური სახელი = {{Lang-az|Mirvarid Paşa qızı Dilbazi}} | სურათი= | ტიტრი = | ჩარჩო = | ფსევდონიმი = | სრული სახელი = | დაბადების თარიღი = | დაბადების ადგილი = | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი = | საქმიანობა = | ეროვნება = | პერიოდი = | ჟანრი = | ენა = | მოქალაქეობა = | alma_mater = | თემატიკა = | მიმდინარეობა = | დებიუტი = | magnum_opus = | მეუღლე = | პარტნიორი = | შვილები = | ნათესავები = | გავლენა მოახდინეს = | გავლენა მოახდინა = | საიტი = | ხელმოწერა = | სქოლიო = }} '''მირვარიდ ფაშა ყიზი დილბაზი''' ({{Lang-az|Mirvarid Paşa qızı Dilbazi}}; დ. [[1912]], [[ყაზახი]] — გ. [[2001]], [[ბაქო]], [[აზერბაიჯანი]]) — აზერბაიჯანელი პოეტი. == ბიოგრაფია == მირვარიდ დილბაზი დაიბადა [[1912]] წლის [[19 აგვისტო|19 აგვისტოს]] სოფელ მუსაქოიში ([[ყაზახის რაიონი]]). 1921 წელს პოეტი ქალის ოჯახი საცხოვრებლად ბაქოში გადავიდა, სადაც მირვარიდი ქალთა სემინარიაში მოეწყო. სემინარიის დამთავრების შემდეგ დილბაზი [[ბაქო|ბაქოსა]] და [[ყუბა|ყუბაში]] დაწყებითი კლასების მასწავლებლად მუშაობდა. რამდენიმე წლის შემდეგ მირვარიდი მოეწყო [[აზერბაიჯანის სახელმწიფო პედაგოგიური უნივერსიტეტი|აზერბაიჯანის პედაგოგიურ ინსტიტუტში]]. დილბაზი 1934-1938 წლებში აზერბაიჯანის სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ხელნაწერთა ფონდში და 1938-1940 წლებში გამომცემლობა „აზერნეშრში“ მუშაობდა. მირვარიდ დილბაზიმ ლიტერატურული მოღვაწეობა 1920-იანი წლების მეორე ნახევრიდან დაიწყო. 1927 წელს ჟურნალ „ოქტომბრის ცეცხლში“ გამოქვეყნებულ მირვარიდის პირველ ლექსს ეწოდა „ქალთა თავისუფლება“, რომელიც გამოქვეყნდა ქალთა დღესასწაულთან დაკავშირებით, 8 მარტს. პოეტი ქალის პირველი წიგნი [[1934]] წელს გამოიცა. 1937 წელს გამოიცა მეორე წიგნი, სახელწოდებით „ადრეული შემოდგომა“. მეორე მსოფლიო ომის დროს გამოიცა მირვარიდ დილბაზის 7 წიგნი. ყველა სამხედრო-პატრიოტულ თემატიკას მიეძღვნა. დილბაზის ლექსების თემა მრავალმხრივია: საზოგადოებაში შემოქმედებითი მოღვაწეობის პათოსი, ადამიანთა ცხოვრება და ყოფა, მშობლიური მიწის ბუნებით გატაცება. აკრიტიკებდა მათ ვინც არღვევდა ცხოვრების ჰარმონიას. მირვარიდი ბუნებაზე შეყვარებული პოეტია. მის ლექსებში აზერბაიჯანის ბუნება მთელი თავისი მრავალფეროვნებით ვლინდება. მირვარიდ დილბაზი გარდაიცვალა 2001 წლის 12 ივლისს ბაქოში. == რესურსები ინტრნეტში == * [http://www.anl.az/el/d/dm_se.pdf Mirvarid Dilbazi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230828060149/http://www.anl.az/el/d/dm_se.pdf |date=2023-08-28 }} - აზერბაიჯანის ეროვნული ბიბლიოთეკა * [https://dilbazi.org/famous/10 Mirvarid Dilbazi] * [http://azcongress.ru/2009/08/23/zhemchuzhina_azerbaydzhanskoy_poezii/ Жемчужина азербайджанской поэзии] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230415080647/http://azcongress.ru/2009/08/23/zhemchuzhina_azerbaydzhanskoy_poezii/ |date=2023-04-15 }} {{DEFAULTSORT:დილბაზი, მირვარიდ }} [[კატეგორია:დაბადებული 1912]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2001]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანელი ქალი პოეტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 19 აგვისტო]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 12 ივლისი]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები]] 8ucjw2sz5s3kcwzydrmlts4rdsypn0u მინდი კალინგი 0 563281 5426860 4910054 2026-07-04T07:34:30Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426860 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი}} '''ვერა მინდი ჩოკალინგამი''' <ref name="biography.com" /> (დ. [[24 ივნისი]], [[1979]] ), <ref name="biography.com">{{Cite web|url=https://www.biography.com/people/mindy-kaling|title=Mindy Kaling: Television Actress, Writer (1979–)|publisher=[[Biography.com]] ([[FYI (TV network)|FYI]] / [[A&E Networks]])|access-date=April 19, 2018|url-status=dead|archiveurl=https://archive.today/20150625160148/http://www.biography.com/people/mindy-kaling|archivedate=ივნისი 25, 2015}}Additional archive on June 25, 2015.</ref> <ref>{{Cite web|title=Mindy Kaling celebrates birthday with new photo of daughter Katherine|url=https://www.today.com/parents/mindy-kaling-celebrates-birthday-photo-daughter-katherine-t185251|access-date=May 7, 2021|url-status=live}}</ref> — პროფესიონალურად ცნობილი როგორც '''მინდი კალინგი''', ამერიკელი მსახიობი, სცენარისტი და პროდიუსერი. <ref>{{Cite news|last=Christensen|first=Lauren|date=October 6, 2020|title=Mindy Kaling Doesn't Want Your Pity|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2020/10/06/books/review/mindy-kaling-nothing-like-i-imagined.html|url-status=live|access-date=June 4, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211216095257/https://www.nytimes.com/2020/10/06/books/review/mindy-kaling-nothing-like-i-imagined.html|archive-date=December 16, 2021|quote=Kaling may be an A-list actor and television producer, but her genuineness and vulnerability make her struggle to balance being at the top of her career with being a single working mom ...}}</ref> ცნობილია თავისი მრავალწლიანი გამოცდილებით ტელევიზიაში. მან მიიღო მრავალი ჯილდო, მათ შორის [[კინომსახიობთა გილდიის ჯილდო|კინომსახიობთა გილდიის ორი ჯილდო]], [[ტონი (ჯილდო)|ტონის ჯილდო]], და ექვსი პრაიმტაიმ ემის პრემიის ნომინაცია. ის 2013 წელს ჟურნალ ''[[ტაიმი (ჟურნალი)|ტაიმმა]]'' აღიარა მსოფლიოს 100 ყველაზე გავლენიან ადამიანთა შორის და 2022 წელს პრეზიდენტმა [[ჯო ბაიდენი|ჯო ბაიდენმა]] დააჯილდოვა ხელოვნების ეროვნული მედლით. <ref>{{Cite web|title=Mindy Kaling to Be Lauded With Norman Lear Award at PGA Awards|url=https://deadline.com/2022/11/mindy-kaling-pga-awards-norman-lear-award-1235174022/|access-date=December 8, 2022}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.npr.org/2023/03/20/1164828331/springsteen-kaling-biden-arts-medals|title=Biden hints he'll run for president again in 2024 in a quip at an awards ceremony|access-date=March 22, 2023}}</ref> მან პირველად მოიპოვა აღიარება კელი კაპურის როლით [[National Broadcasting Company|NBC-ის]] [[სიტკომი|სიტკომში]] ''ოფისი'' (2005–2013), რომლისთვისაც იგი ასევე მუშაობდა როგორც მწერალი, აღმასრულებელი პროდიუსერი და რეჟისორი. <ref name="NYTimes-Office-20112">{{Cite news|last=Sittenfeld|first=Curtis|date=September 25, 2011|title=A Long Day at 'The Office' With Mindy Kaling|work=[[The New York Times Magazine]]|url=https://www.nytimes.com/2011/09/25/magazine/a-long-day-at-the-office-with-mindy-kaling.html?hp|url-status=live|access-date=September 23, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20200502141839/https://www.nytimes.com/2011/09/25/magazine/a-long-day-at-the-office-with-mindy-kaling.html?hp|archive-date=May 2, 2020}}</ref> სერიალზე მუშაობისთვის იგი ნომინირებული იყო პრაიმტაიმის ემის ჯილდოზე კომედიურ სერიალში გამორჩეული წერისთვის . მან უფრო ფართო ყურადღება მიიპყრო [[Fox Broadcasting Company|ფოქსის]] კომედიური სერიალის ''მინდის პროექტის'' (2012–2017) შექმნის, პროდიუსერის საქმიანობისა და დოქტორი მინდი ლაჰირის როლის შესრულებისთვის. შემდეგ მან გააფართოვა თავისი კარიერა და შექმნა მრავალი შოუ, მაგალითად [[National Broadcasting Company|NBC]] სიტკომი ''ჩემპიონები'' (2018), ჰულუს მინი სერიალი ''ოთხი ქორწილი და ერთი დაკრძალვა'' (2019), [[Netflix|Netflix-ის]] კომედიური სერიალი ''მე არასოდეს'' (2020–2023) და HBO Max-ის კომედიური სერიალი ''კოლეჯის გოგონების სექსუალური ცხოვრება'' (2021–დღემდე). <ref name="auto">{{Cite news|title=Mindy Kaling Has a New Show Coming to NBC|language=en|work=Time|url=http://time.com/4778338/mindy-kaling-champions-nbc/|url-status=live|access-date=March 9, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20201129071515/https://time.com/4778338/mindy-kaling-champions-nbc/|archive-date=November 29, 2020}}</ref> მისი კინოკარიერა მოიცავს ხმოვან როლებს ფილმებში ''[[საზიზღარი მე]]'' (2010), ''[[გამანადგურებელი რალფი]]'' (2012) და ''[[თავდაყირა (2015 წლის ფილმი)|თავდაყირა]]'' (2015), ასევე ცოცხალი მოქმედების როლები ფილმებში ''No Strings Attached'' (2011), ''ხუთწლიანი ნიშნობა'' (2012), ''ნაოჭი დროში'' და ''[[ოუშენის რვა მეგობარი]]'' (ორივე 2018) და ''გვიანი ღამე'' (2019), რომელთაგანაც ბოლო ფილმის სცენარი მინდიმ დაწერა და შექმნა. მან დაწერა ორი მემუარი, ორივემ მიაღწია The New York Times-ის საუკეთესოდ გაყიდულთა სიას . <ref>{{Cite news|date=April 7, 2016|title="I am literally living the dream": Mindy Kaling on overcoming prejudice and finding success|work=Women in the World in Association with The New York Times - WITW|url=http://nytlive.nytimes.com/womenintheworld/2016/04/07/i-am-literally-living-the-dream-mindy-kaling-on-overcoming-prejudice-and-finding-success/?mcubz=1|url-status=dead|access-date=September 27, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170927113757/http://nytlive.nytimes.com/womenintheworld/2016/04/07/i-am-literally-living-the-dream-mindy-kaling-on-overcoming-prejudice-and-finding-success/?mcubz=1|archive-date=September 27, 2017}}</ref> ასევე მიიღო ტონის ჯილდო საუკეთესო მიუზიკლისთვის . <ref>{{Cite news|last=Jacobs|first=Julia|date=June 12, 2022|title=Tony Awards 2022 Live Updates: 'A Strange Loop' Wins Best Musical|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/live/2022/06/12/theater/tony-awards|url-status=live|access-date=June 13, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220613033252/https://www.nytimes.com/live/2022/06/12/theater/tony-awards|archive-date=June 13, 2022|issn=0362-4331}}</ref> 2012 წელს კალინგიმ დააარსა საწარმოო კომპანია Kaling International . == ბიოგრაფია == კალინგი დაიბადა კემბრიჯში, მასაჩუსეტსი. მამა არის ავუდაიპან ჩოკალინგამი, [[არქიტექტორი]] და დედა სვატი ჩოკალინგამი, მეან -გინეკოლოგი . <ref name="Parade">{{Cite news|last=Malcolm|first=Shawna|date=September 28, 2013|title=Thoroughly Modern Mindy Kaling|work=[[Parade (magazine)|Parade]]|url=https://parade.com/167806/shawnamalcom/thoroughly-modern-mindy-kalings-house-rules|url-status=live|access-date=August 15, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20160417081001/http://parade.com/167806/shawnamalcom/thoroughly-modern-mindy-kalings-house-rules|archive-date=April 17, 2016}}</ref> <ref name="BostonGlobe-TMP-20122">{{Cite web|url-status=live}}</ref> მას ჰყავს უფროსი ძმა, ვიჯაი. მისი მშობლები ინდოეთიდან არიან <ref name="Jezebel-Q&A-20112">{{Cite news|last=Coen|first=Jessica|date=December 12, 2011|title=Mindy Kaling Visits Jezebel, Takes Your Questions|work=[[Jezebel (website)|Jezebel]]|url=http://jezebel.com/5861783/interview-with-mindy-kaling|url-status=live|access-date=January 28, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20170903234434/http://jezebel.com/5861783/interview-with-mindy-kaling|archive-date=September 3, 2017}}</ref> და გაიცნეს ერთმანეთი [[ნიგერია|ნიგერიის]] საავადმყოფოში მუშაობის დროს. მისი მამა, [[ჩენაი|ჩენაიში]] გაზრდილი [[ტამილები|ტამილელი]], მეთვალყურეობდა საავადმყოფოს ფრთის მშენებლობას. მისი დედა, [[ბენგალელები|ბენგალი]] [[მუმბაი|მუმბაიდან]], <ref name="Kaling eth 1">{{Cite web}}</ref> <ref name="Kaling eth 2">{{Cite web}}</ref> მუშაობდა გინეკოლოგად. ოჯახი ემიგრაციაში წავიდა შეერთებულ შტატებში 1979 წელს. იმავე წელს დაიბადა კალინგი. <ref name="NYTimes-Office-20112"/> კალინგის დედა გარდაიცვალა პანკრეასის სიმსივნით 2012 წელს. <ref name="BostonGlobe-Mom-Obit-20122">{{Cite news|date=February 2, 2012|title=Swati Chokalingam M.D.: Obituary|work=[[The Boston Globe]]|url=http://www.legacy.com/obituaries/bostonglobe/obituary.aspx?pid=155735053|access-date=January 28, 2015}}</ref> კალინგმა თქვა, რომ მას ეძახდნენ მინდის, იმ დროიდან როდესაც დედა ორსულად იყო მასზე. იმ დროისათვის მისი მშობლები ბენგალში ცხოვრობდნენ. ისინი უკვე გეგმავდნენ შეერთებულ შტატებში გადასვლას და სურდათ, კალინგის თქმით, „საყვარელი ამერიკული სახელი“ მათი ქალიშვილისთვის და მოეწონათ სახელი მინდი სატელევიზიო შოუდან ''Mork &amp;amp; Mindy'' . <ref name="ImproperBost-Office-20112">{{Cite web}}</ref> კალინგმა დაამთავრა Buckingham Browne &amp;amp; Nichols, კერძო სკოლა კემბრიჯში, 1997 წელს. მომდევნო წელს იგი შევიდა [[დართმუზის კოლეჯი|დართმუზის კოლეჯში]], სადაც იყო იმპროვიზაციული კომედიის ჯგუფის The Dog Day Players-ისა და [[ა კაპელა|კაპელა]] ჯგუფის The Rockapellas-ის წევრი, დაამზადა კომიქსები კოლეჯის ყოველდღიური გაზეთისათვის და წერდა კოლეჯის იუმორისტული ჟურნალში. <ref>{{Cite news|date=January 14, 2014|title=Here Are Mindy Kaling's Dartmouth Comic Strips|work=[[The Huffington Post]]|url=https://www.huffpost.com/entry/mindy-kaling-dartmouth-comic-strips_n_4598077|access-date=October 23, 2023}}</ref> <ref>{{Cite web|date=April 3, 2011}}</ref> კალინგმა დაამთავრა დათმუზი 2001 წელს <ref name="Dartmouth-Graduation-20012">{{Cite news|last=Dartmouth Staff|date=June 10, 2001|title=List of Graduates|work=[[The Dartmouth]]|url=http://thedartmouth.com/2001/06/10/list-of-graduates|url-status=dead|access-date=January 28, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160529093906/http://thedartmouth.com/2001/06/10/list-of-graduates/|archive-date=May 29, 2016|quote=As "Vera Chokalingam"}}</ref> ბაკალავრის ხარისხით დრამატურგიაში. <ref name="Dartmouth-Office-20062">{{Cite web|url-status=dead}}</ref> ის იყო კლასიკური საგნების ფაკულტეტის სტუდენტი და სწავლობდა ლათინურს, საგანს, რომელსაც მეშვიდე კლასიდან ეცნობოდა. <ref>{{Cite news|last=Marchese|first=David|date=June 10, 2019|title=Mindy Kaling on Not Being the Long-Suffering Indian Woman|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/interactive/2019/06/10/magazine/mindy-kaling-late-night-diversity-comedy.html,%20https://www.nytimes.com/interactive/2019/06/10/magazine/mindy-kaling-late-night-diversity-comedy.html|access-date=June 16, 2019|issn=0362-4331}}</ref> === მომავალი პროექტები === კალინგი დენ გორთან ერთად წერდა მესამე ნაწილს ფილმისათვის Legally Blonde. ფილმის გამოშვება იგეგმებოდა 2022 წლის მაისში, მაგრამ განუსაზღვრელი ვადით გადაიდო სცენარის გამო. იგი ასევე მზადაა ხელახლა შეუერთდეს დენ გორს, რათა დაწეროს და ითამაშოს პრიანკა ჩოპრასთან ერთად კომედიაში ინდო-ამერიკული ქორწილის შესახებ Universal-ის პროექტის ქვეშ. == პირადი ცხოვრება == კალინგის ორი შვილი ჰყავს: 2017 წლის დეკემბერში დაბადებული ქალიშვილი და 2020 წლის სექტემბერში დაბადებული ვაჟი. მან შვილების მამის ვინაობა საიდუმლოდ შეინახა. ის [[ინდუიზმი|ინდუიზმის]] მიმდევარია და გამოთქვა სურვილი, აღეზარდა შვილები ინდუისტური წესით. <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/binge-watch/story/mindy-kaling-maitreyi-ramakrishnan-devi-she-was-perfect-choice-never-have-i-ever-1674318-2020-05-04|title=Mindy Kaling on Maitreyi Ramakrishnan: She was the perfect choice for Never Have I Ever}}</ref> <ref>{{Cite news|date=April 24, 2020|title=Mindy Kaling on 'Never Have I Ever', growing up Hindu, and showing relatable Indian women on screen|work=The Hindu|url=https://www.thehindu.com/entertainment/mindy-kaling-on-never-have-i-ever-growing-up-hindu-and-showing-relatable-indian-women-on-screen/article61448676.ece&ved=2ahUKEwjg4JKS7bX_AhXhiv0HHU2cAhwQFnoECBgQBQ&usg=AOvVaw2xj1Ix2a-JsZXxRBGbSB_N}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://americankahani.com/entertainment/no-church-for-my-daughter-the-significance-of-mindy-kalings-kind-of-hindu-identity/|title=No Church for My Daughter: The Significance of Mindy Kaling's 'Kind of Hindu' Identity}}</ref> 2012 წელს კალინგი მოხვდა ''[[ტაიმი (ჟურნალი)|ტაიმის]]'' 100-ის სიაში - მსოფლიოს ყველაზე გავლენიანი ადამიანების სიაში. <ref>{{Citation|title=The 2013 TIME 100|publisher=Time Inc.|url=http://time100.time.com/2013/04/18/time-100/slide/mindy-kaling/|access-date=August 30, 2017}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170818035132/http://time100.time.com/2013/04/18/time-100/slide/mindy-kaling/ |date=აგვისტო 18, 2017 }}</ref> 2014 წელს იგი დასახელდა ''გლამურის'' ქალთა შორის. <ref>{{Cite web|title=The Lady Boss: Mindy Kaling|url=https://www.glamour.com/story/mindy-kaling|url-status=live|access-date=October 9, 2020}}</ref> 2018 წლის 10 ივნისს მან მიიღო ჰუმანური წერილების დოქტორის საპატიო ხარისხი ჰანოვერის [[დართმუზის კოლეჯი|დართმუზის კოლეჯში]] , ნიუ ჰემფშირი . <ref>{{Cite web|title=Mindy Kaling (Doctor of Humane Letters) - Dartmouth News|url=https://news.dartmouth.edu/news/2018/06/mindy-kaling-doctor-humane-letters|url-status=live|access-date=October 9, 2020}}</ref> კალინგი ფლობს უელსის საფეხბურთო გუნდის [[სუონსი სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|სუონსი სიტის]] 1 პროცენტს. <ref>{{Cite news|last=Pritchard|first=Dafydd|date=December 17, 2017|title=Mindy Kaling: US Office star is among Swansea City owners|work=BBC|url=https://www.bbc.com/sport/football/42379755|url-status=live|access-date=December 18, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171218103604/http://www.bbc.com/sport/football/42379755|archive-date=December 18, 2017}}</ref> == ლიტერატურა == * Kaling, Mindy, and Brenda Withers. ''[http://www.worldcat.org/oclc/56892993 Matt & Ben: A New Play.]'' Woodstock, NY: Overlook Press, 2004; {{ISBN|978-1-585-67571-5}} * Kaling, Mindy. ''[https://www.nytimes.com/2009/12/20/fashion/20kaling.html Unbelievable Holiday Tales: Scripting a Fantasy of a Family]'', ''The New York Times,'' December 18, 2009.<ref name="NYTimes-FantasyFamily-20092">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2009/12/20/fashion/20kaling.html|title=Unbelievable Holiday Tales: Scripting a Fantasy of a Family|date=December 18, 2009|work=[[The New York Times]]|last1=Kaling|first1=Mindy|access-date=January 28, 2015}}</ref> * Kaling, Mindy. ''[[Is Everyone Hanging Out Without Me?|Is Everyone Hanging Out Without Me? (And Other Concerns)]]'', New York: Crown Archetype, 2011; {{ISBN|978-0-307-88627-9}}; {{OCLC|698332696}} * Kaling, Mindy. ''[http://www.worldcat.org/oclc/806016207 Questions I Ask When I Want to Talk About Myself: 50 Topics to Share With Friends]'', Clarkson Potter, 2013; {{ISBN|978-0-449-81988-3}} * Kaling, Mindy. ''[[Why Not Me? (book)|Why Not Me?]]'', New York : Crown Archetype, 2015; {{ISBN|978-0-804-13814-7}}; {{OCLC|910914690}} * Kaling, Mindy. ''[[Nothing Like I Imagined|Nothing Like I Imagined (Except for Sometimes)]]'', Amazon Original Stories, 2020 == რესურსები ინტერნეტში == * {{Imdb სახელი|1411676|Mindy Kaling}} == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{DEFAULTSORT:კალინგი, მინდი}} [[კატეგორია:ტონის ჯილდოს მფლობელები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი სცენარისტები]] [[კატეგორია:ამერიკის სცენარისტთა გილდიის ჯილდოს მფლობელები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი ტელეპროდიუსერები]] [[კატეგორია:შოურანერები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი კომიკოსები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი გამხმოვანებლები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელესცენარისტები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელერეჟისორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი კომიკოსები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1979]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] o0pyjqe5o3rfhoixy8qq8k13qln1ded მიშელ აფლაკი 0 570009 5426921 5416361 2026-07-04T09:59:14Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426921 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = მიშელ აფლაკი | სურათი= Michel Aflaq 1963.jpg | სურათის ზომა = 220px | წარწერა სურათის ქვეშ= მიშელ აფლაკი 1963 წელს | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[9 იანვარი]], [[1910]] | დაბადების ადგილი= [[დამასკო]], [[სირიის ვილაიეთი]], [[ოსმალეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1989|6|23|1910|1|9}} | გარდაცვალების ადგილი= [[პარიზი]], [[საფრანგეთი]] | მოქალაქეობა = {{დროშა|ოსმალეთის იმპერია}}<br />{{დროშა|სირია|1932}}<br />{{დროშა|არაბთა გაერთიანებული რესპუბლიკა}}<br />{{დროშა|ერაყი|1963}} | ეროვნება = [[არაბი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = [[ბაღდადი]], [[ერაყი]] | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = იუსრა აფლაკი | შვილები= | ნათესავები = | განათლება = [[პარიზის უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[ფილოსოფოსი]], [[სოციოლოგია|სოციოლოგი]] | საქმიანობა = საზოგადო და პოლიტიკური მოღვაწე | რელიგია = [[მართლმადიდებლობა]] | ჯილდოები = | პარტია = [[ბაასი]] | საიტი= | რიგი = ერაყის ბაასისტური პატრიის გენერალური მდივანი | თანამდებობა დაიკავა = 8 თებერვალი, 1968 | თანამდებობა დატოვა = 23 ივნისი 1989 | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = | წინამორბედი = თანამდებობა შეიქმნა | მემკვიდრე = [[სადამ ჰუსეინი]] | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= }} '''მიშელ აფლაკი''' ({{Lang-ar|ميشيل عفلق}}; დ. [[9 იანვარი]], [[1910]], [[დამასკო]], [[ოსმალეთის იმპერია]] — გ. [[23 ივნისი]], [[1989]], [[პარიზი]], [[საფრანგეთი]]) — [[სირია|სირიელი]] და [[ერაყი|ერაყელი]] პოლიტიკოსი, ფილოსოფოსი, სოციოლოგი. [[არაბული სოციალიზმი]]ს მხარდამჭერი, თეორეტიკოსი, [[ბაასიზმი|ბაასიზმისა]] და [[ბაასი|ბაასის]] პარტიის იდეოლოგიის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. იგი მხარს უჭერდა არაბთა საყოველთაო გაერთიანებას ერთ ერად და [[პანარაბიზმი|ერთიანი არაბული სახელმწიფოს შექმნას]] სოციალური სამართლიანობის პრინციპების საფუძველზე. [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებელი]] ქრისტიანი. == ბიოგრაფია == დაიბადა [[1910]] წლის 9 იანვარს [[დამასკო]]ში, საშუალო კლასის [[ანტიოქიის მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებელ ქრისტიანულ]] ოჯახში. მისი მამა, იოსები, მარცვლეულით ვაჭრობდა. აფლაკმა პირველად მიიღო განათლება [[საფრანგეთის მანდატი სირიასა და ლიბანში|საფრანგეთის სირიის]] ვესტერნიზებულ სკოლებში. [[1929]] წელს მან დატოვა სირია და ფილოსოფიის შესასწავლად საფრანგეთში გაემგზავრა. [[პარიზის უნივერსიტეტი|პარიზის უნივერსიტეტში]] სწავლისას მან განიცადა [[ანრი ბერგსონი|ჰენრი ბერგსონის]] ნამუშევრების გავლენა და გაიცნო მისი მომავალი კოლეგა სირიელი ნაციონალისტი [[სალაჰ ად-დინ ბიტარი|სალაჰ ად-დინ ალ-ბიტარი]]. აფლაკმა დააარსა არაბული სტუდენტური კავშირი სორბონაში, გაეცნო [[კარლ მარქსი|კარლ მარქსის]] ნამუშევრებს. დაბრუნდა სირიაში [[1932]] წელს და აქტიურად ჩაერთო კომუნისტურ მოძრაობაში, მაგრამ დატოვა იგი, როდესაც ლეონ ბლუმის მთავრობამ, [[საფრანგეთის კომუნისტური პარტია|საფრანგეთის კომუნისტური პარტიის]] მხარდაჭერით, გააგრძელა [[საფრანგეთი]]ს ძველი პოლიტიკა თავისი კოლონიების მიმართ. აფლაკი და სხვები თვლიდნენ, რომ საფრანგეთის კომუნისტური პარტია ახორციელებდა პოლიტიკას, რომელიც მიზნად ისახავდა საფრანგეთის კოლონიების დამოუკიდებლობის უზრუნველყოფას. სირია-ლიბანის კომუნისტური პარტია მხარს უჭერდა საფრანგეთის კომპარტიის გადაწყვეტილებებს. მას შემდეგ აფლაკი კომუნისტურ მოძრაობას [[სსრკ]]-ის გავლენის ინსტრუმენტად განიხილავდა. აფლაკზე შთაბეჭდილება მოახდინა [[ანტუნ საადა|ანტუნ საადას]] სირიის სოციალ-ნაციონალისტური პარტიის ორგანიზაციამ და იდეოლოგიამ. პოლიტიკოსზე დიდი გავლენა მოახდინა სატი ალ-ხუსრიმ. გამოდიოდა უცხო ქვეყნების მიერ არაბული ხალხების ჩაგვრისგან გათავისუფლებისა და მათი „ერთ სოციალისტურ ერად“ გაერთიანებისთვის. შექმნა კონცეფცია, რომელიც აერთიანებდა [[პანარაბიზმი|პანარაბიზმისა]] და [[სოციალიზმი|სოციალიზმის]] იდეებს. „არაბიზმს“ სახელმწიფოზე, რელიგიასა და სოციალური ფასეულობებზე მაღლა აყენებდა. წინასწარმეტყველ მუჰამადს არაბული ერთობის ჭეშმარიტ დამაარსებლად თვლიდა. ძლიერი გავლენა მოახდინა მრავალ არაბ პოლიტიკოსზე. 1943 წელს შექმნა ორგანიზაცია „არაბული აღორძინება“.<ref name=":0">{{დრე წიგნი|ავტორი=Орлов В. В.|სათაური=Афлак Мишель|ტომი=2|გვ=522|id=1841134}}</ref> [[1947]] წელს [[სუნიზმი|სუნიტ]] მუსლიმ [[სალაჰ ად-დინ ბიტარი|სალაჰ ალ-დინ ალ-ბიტართან]] და [[ალავიტები|ალავიტ]] [[ზაქი ალ-არსუზი|ზაკი ალ-არსუზისთან]] ერთად აფლაკმა დააარსა [[ბაასი|არაბული სოციალისტური აღორძინების პარტია (ბაასი)]] „არაბული აღორძინების“ ორგანიზაციის ბაზაზე. აქტიურად მონაწილეობდა სირიისა და ეგვიპტის ერთ სახელმწიფოდ გაერთიანებაში — [[გაერთიანებული არაბული რესპუბლიკა]] (1958–1961). ქვეყნის პრეზიდენტ [[გამალ აბდელ ნასერი|გამალ აბდელ ნასერთან]] იდეური უთანხმოების გამო სირიაში აქტიურ პოლიტიკურ მოღვაწეობას ჩამოშორდა. 1966 წელს გადავიდა [[ლიბანი|ლიბანში]]. 1968 წელს, [[ერაყი|ერაყში]] ბაასის პარტიის ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ, დაფუძნდა [[ბაღდადი|ბაღდადში]], სადაც პარტიის იდეოლოგიური პლატფორმის შემუშავებით იყო დაკავებული. გარდაიცვალა პარიზში, დაკრძალულია ბაღდადში.<ref name=":0" /> სიცოცხლეშივე გამოსცა სხვადასხვა წიგნი, როგორიცაა „გზა აღორძინებისკენ“ (1940), „ბრძოლა ერთი ბედისწერისთვის“ (1958) და „ბრძოლა არაბული რევოლუციის მოძრაობის დამახინჯების წინააღმდეგ“ (1975).<ref name=":0" /> ზოგიერთი წყაროს მიხედვით, გარდაცვალებამდე მან ისლამი მიიღო, ვინაიდან დაკრძალეს მუსლიმური წეს-ჩვეულების მიხედვით ერაყში.<ref>{{Cite web|url=http://biography.yourdictionary.com/michel-aflaq|title=Michel 'Aflaq Facts|access-date=2016-03-26|archive-date=2016-04-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160413170818/http://biography.yourdictionary.com/michel-aflaq}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://carnegieendowment.org/syriaincrisis/?fa=54844|title=The Miserable Afterlife of Michel Aflaq|access-date=2016-03-26}}</ref> მის ცხედარს სხვებთან ერთად [[სადამ ჰუსეინი|სადამ ჰუსეინიც]] მიასვენებდა. თავად [[სადამ ჰუსეინი]] ამტკიცებდა, რომ აფლაკმა [[ისლამი]] გარდაცვალებამდე მიიღო. ანონიმური დასავლელი დიპლომატების თქმით, აფლაკის ოჯახი არ ეთანხმებოდა ამ პრეტენზიას, თუმცა აფლაკის ვაჟმა, იადმა, დაადასტურა, რომ მისი მამა ფიქრობდა რელიგიის შეცვლაზე 1980 წელს. მისი სადავო მოქცევის შემდეგ, მან, სავარაუდოდ, მიიღო სახელი აჰმადი. გერმანელი აღმოსავლეთმცოდნეების მარტინ რობისა და გერჰარდ ჰოპის თქმით, მოქცევა [[1988]] წლამდე მოხდა.ბერკლის ცენტრის თანახმად, მიშელ აფლაკის ოჯახის ანონიმური წევრები აცხადებდნენ, რომ რელიგიის შეცვლა იყო [[სადამ ჰუსეინი|სადამ ჰუსეინის]] მიერ მოგონილი სიცრუე, რომელიც მან გამოიყენა, როგორც [[ბაასიზმი|ბაასიზმის]] ქრისტიანობისგან დისტანცირების საშუალება. ჰუსეინის ბრძანებით აშენებული საფლავი მოგვიანებით გამოიყენეს ამერიკელმა ჯარისკაცებმა სამხედრო ყაზარმად [[2003]] წელს [[ერაყი|ერაყში]] ამერიკელების შეჭრის შემდეგ მწვანე ზონაში განლაგებული ჯარისკაცებისთვის. გარდაცვლილი პოლიტიკოსის ოჯახმა განაცხადა, რომ საფლავი ძლიერ დაზიანდა ამერიკელების შეჭრის დროს. == ლიტერატურა == * {{Cite book|author=Abdulghani, Jasim|ref=CITEREFAbdulghani1984|title=Iraq & Iran: The Years of Crisis|url=https://archive.org/details/iraqiranyearsofc0000abdu|publisher=Taylor & Francis|year=1984|isbn=978-0801825194}} * {{Cite book|author=Ali, Tariq|ref=Ali|title=The Clash of Fundamentalisms: Crusades, Jihads and Modernity|url=https://archive.org/details/clashoffundament00alit|publisher=Verso Paper|Verso|year=2003|isbn=978-1859844571}} * {{Cite book|author=Benewick, Robert|ref=Benewick, Green|title=The Routledge Dictionary of Twentieth-century Political Thinkers|publisher=Routledge|year=1988|isbn=978-0415096232|url=https://archive.org/details/routledgediction0000unse_v6p4}} * {{Cite book|author=Bengio, Ofra|title=Saddam's Word: Political Discourse in Iraq|url=https://archive.org/details/saddamswordpolit0000beng|publisher=Oxford University Press|year=1998|isbn=978-0195151855|ref=CITEREFBengio1998}} * {{Cite book|author=Commins, Dean|title=Historical Dictionary of Syria|url=https://archive.org/details/historicaldictio0000comm_t5x7|publisher=Rowman & Littlefield|Scarecrow Press|year=2004|isbn=978-0810849341|ref=CITEREFCommins2004}} * {{Cite book|author=Curtis, Michel|ref=CITEREFCurtis1971|title=People and Politics in the Middle East: The Arab-Israeli Conflict-Its Background and the Prognosis for Peace|url=https://archive.org/details/peoplepoliticsin00amer_0|publisher=Transaction Publishers|year=1971|isbn=978-0878550005}} * {{Cite book|author=George, Alan|ref=CITEREFGeorge2003|title=Syria: Neither Bread nor Freedom|publisher=Zed Books|year=2003|isbn=978-1842772133}} * {{Cite book|author=Ginat, Rami|title=Syria and the Doctrine of Arab Neutralism: From Independence to Dependence|url=https://archive.org/details/syriadoctrineofa0000gina|ref=CITEREFGinat2010|publisher=Sussex Academic Press|year=2010|isbn=978-1845190088}} * {{Cite book|author=Harris, William|ref=CITEREFHarris1997|title=Challenges to Democracy in the Middle East|url=https://archive.org/details/challengestodemo0000unse|publisher=Markus Wiener Publishers|year=1997|isbn=978-1-55876-149-0}} * {{Cite book|author=Helms, Christine Moss|ref=Helms|title=Iraq: Eastern Flank of the Arab World|url=https://archive.org/details/iraqeasternflank0000helm|publisher=Brookings Institution Press|year=1984|isbn=978-0815735557}} * {{Cite book|author=Hopwood, Derek|title=Syria 1945–1986: Politics and Society|ref=CITEREFHopwood1988|publisher=Routledge|year=1988|isbn=978-0044450467|url=https://archive.org/details/syria19451986pol0000hopw}} * {{Cite book|author=Jabel, Kamel Abu|ref=CITEREFJabel1966|title=The Arab Baʻth Socialist Party: History, Ideology, and Organization|publisher=Syracuse University Press|year=1966}} * {{Cite book|author=Kostiner, Joseph|title=Conflict and Cooperation in the Gulf Region|publisher=VS Verlag|year=1998|isbn=978-3531162058|ref=CITEREFKostiner1998}} * {{Cite book|author=Makiya, Kanan|title=Republic of Fear: The Politics of Modern Iraq|ref=CITEREFMakiya1998|publisher=University of California Press|year=1998|isbn=978-0520214392|url=https://archive.org/details/republicoffearpo00maki}} * {{Cite book|author=Moubayed, Sami M.|ref=CITEREFMoubayed2006|title=Steel & Silk: Men and Women who shaped Syria 1900–2000|url=https://archive.org/details/steelsilkmenwome0000moub|publisher=Cune Press|year=2006|isbn=978-1885942418}} * {{Cite book|author=Nohlen, Grotz|ref=CITEREFNohlenFlorianHartmann2001|title=Elections in Asia and the Pacific: a Data Handbook|url=https://archive.org/details/electionsinasiap0000unse|publisher=University of California Press|year=2001|isbn=978-0199249589}} * {{Cite book|author=Seale, Patrick|ref=CITEREFSeale1990|title=Asad: The Struggle for the Middle East|publisher=University of California Press|year=1990|isbn=978-0520069763|url=https://archive.org/details/asadofsyriastrug00seal}} * {{Cite book|author=Shair, Kamal|ref=CITEREFShair2006|title=Out of the Middle East: The Emergence of an Arab Global Business|publisher=I.B. Tauris|year=2006|isbn=978-1845112714}} * {{Cite book|author=Rabil, Robert|ref=CITEREFRabil2006|title=Syria, the United States, and the War on Terror in the Middle East|url=https://archive.org/details/syriaunitedstate0000rabi|publisher=Greenwood Publishing Group|year=2006|isbn=978-0275990152}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:აფლაკი, მიშელ}} [[კატეგორია:დაბადებული 9 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1910]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 23 ივნისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1989]] [[კატეგორია:სირიელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:ერაყელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:არაბი ნაციონალისტები]] [[კატეგორია:ათეიზმის კრიტიკოსები]] [[კატეგორია:პოლიტიკური ფილოსოფოსები]] [[კატეგორია:სოციალური ფილოსოფოსები]] [[კატეგორია:პარიზის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები]] [[კატეგორია:ფაბიანური საზოგადოების წევრები]] ltraxjjpzc8bx0yoc5ltotc9xoionz8 მექსიკის მუნიციპალიტეტები 0 571582 5426820 5404756 2026-07-04T02:59:46Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426820 wikitext text/x-wiki [[File:Municipalities of México (black borders).svg|thumb|right|250px|მექსიკის მუნიციპალიტეტები]] {| class="wikitable sortable floatright" ! შტატი ! მუნიციპალიტეტები |- | {{flag|აგუასკალიენტესი}} | style="text-align:center" |[[აგუასკალიენტესის მუნიციპალიტეტები|11]] |- | {{flag|ქვემო კალიფორნია}} | style="text-align:center" |[[ქვემო კალიფორნიის მუნიციპალიტეტები|7]] |- | {{flag|ქვემო კალიფორნია (სამხრეთი)}} | style="text-align:center" |[[სამხრეთ ქვემო კალიფორნიის მუნიციპალიტეტები|5]] |- | {{flag|კამპეჩე}} | style="text-align:center" |[[კამპეჩეს მუნიციპალიტეტები|13]] |- | {{flag|ჩიაპასი}} | style="text-align:center" |[[ჩიაპასის მუნიციპალიტეტები|124]] |- | {{flag|ჩიუაუა}} | style="text-align:center" |[[ჩიუაუის მუნიციპალიტეტები|67]] |- | {{flag|კოაუილა}} | style="text-align:center" |[[კოაუილის მუნიციპალიტეტები|38]] |- | {{flag|კოლიმა}} | style="text-align:center" |[[კოლიმის მუნიციპალიტეტები|10]] |- | {{flag|დურანგო}} | style="text-align:center" |[[დურანგოს მუნიციპალიტეტები|39]] |- | {{flag|გუანახუატო}} | style="text-align:center" |[[გუანახატოს მუნიციპალიტეტები|46]] |- | {{flag|გერერო}} | style="text-align:center" |[[გერეროს მუნიციპალიტეტები|81]] |- | {{flag|იდალგო}} | style="text-align:center" |[[იდალგოს მუნიციპალიტეტები|84]] |- | {{flag|ხალისკო}} | style="text-align:center" |[[ხალისკოს მუნიციპალიტეტები|125]] |- | {{flag|მეხიკოს შტატი|name=მეხიკო}} | style="text-align:center" |[[მეხიკოს შტატის მუნიციპალიტეტები|125]] |- | {{flag|მიჩოაკანი}} | style="text-align:center" |[[მიჩოაკანის მუნიციპალიტეტები|113]] |- | {{flag|მორელოსი}} | style="text-align:center" |[[მორელოსის მუნიციპალიტეტები|36]] |- | {{flag|ნაიარიტი}} | style="text-align:center" |[[ნაიარიტის მუნიციპალიტეტები|20]] |- | {{flag|ნუევო-ლეონი}} | style="text-align:center" |[[ნუევო-ლეონის მუნიციპალიტეტები|51]] |- | {{flag|ოახაკა}} | style="text-align:center" |[[ოახაკის მუნიციპალიტეტები|570]] |- | {{flag|პუებლა}} | style="text-align:center" |[[პუებლის მუნიციპალიტეტები|217]] |- | {{flag|კერეტარო}} | style="text-align:center" |[[კერეტაროს მუნიციპალიტეტები|18]] |- | {{flag|კინტანა-როო}} | style="text-align:center" |[[კინტანა-როოს მუნიციპალიტეტები|11]] |- | {{flag|სან-ლუის-პოტოსი}} | style="text-align:center" |[[სან-ლუის-პოტოსის მუნიციპალიტეტები|58]] |- | {{flag|სინალოა}} | style="text-align:center" |[[სინალოის მუნიციპალიტეტები|18]] |- | {{flag|სონორა}} | style="text-align:center" |[[სონორის მუნიციპალიტეტები|72]] |- | {{flag|ტაბასკო}} | style="text-align:center" |[[ტაბასკოს მუნიციპალიტეტები|17]] |- | {{flag|ტამაულიპასი}} | style="text-align:center" |[[ტამაულიპასის მუნიციპალიტეტები|43]] |- | {{flag|ტლასკალა}} | style="text-align:center" |[[ტლასკალის მუნიციპალიტეტები|60]] |- | {{flag|ვერაკრუსი}} | style="text-align:center" |[[ვერაკრუსის მუნიციპალიტეტები|212]] |- | {{flag|იუკატანი}} | style="text-align:center" |[[იუკატანის მუნიციპალიტეტები|106]] |- | {{flag|საკატეკასი}} | style="text-align:center" |[[საკატეკასის მუნიციპალიტეტები|58]] |} '''მუნიციპალიტეტები''' ({{lang-es|municipios}}) — მეორე დონის ადმინისტრაციული დანაყოფები [[მექსიკა]]ში. პირველი დონის ადმინისტრაციულ ერთეულს [[მექსიკის შტატები|შტატები]] ({{lang-es|estado}}) წარმოადგენენ. მუნიციპალიტეტები არ უნდა აირიოს დიდ და პატარა [[მექსიკის ქალაქების სია|ქალაქებში]], რომელთაც შეიძლება იგივე სახელი ჰქონდეთ, მაგრამ განსხვავებული ერთეულები არიან და გეოგრაფიული საზღვრებითაც არ ემთხვევიან მუნიციპალიტეტებს. [[2024]] წლის მარტის მდგომარეობით, მექსიკაში 2 476 მუნიციპალიტეტია, ქალაქ [[მეხიკო]]ს 16 რაიონის გამოკლებით. [[2015]] წლის შემდეგ ორი მუნიციპალიტეტი შეიქმნა [[კამპეჩეს შტატი|კამპეჩეში]],<ref name=campeche>{{cite news |date=26 April 2019 |title=Decreto Número 45 |url=http://periodicooficial.campeche.gob.mx/sipoec/public/periodicos/201904/PO0919SS26042019.pdf |language=es |work=Periódico Oficial del Estado de Campeche, Segunda Sección |pages=3–4 |access-date=17 October 2020}}</ref> სამი ― [[ჩიაპასი|ჩიაპასში]], სამი ― [[მორელოსის შტატი|მორელოსში]],<ref name=morelos>{{cite news |url=https://www.diariodemorelos.com/noticias/habr%C3%A1-partir-de-2019-4-municipios-ind%C3%ADgenas-en-morelos |title=Habrá a partir de 2019 4 municipios indígenas en Morelos |language=es |newspaper=Diario de Morelos |date=November 9, 2017 |access-date=January 2, 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180103072612/https://www.diariodemorelos.com/noticias/habr%C3%A1-partir-de-2019-4-municipios-ind%C3%ADgenas-en-morelos |archivedate=იანვარი 3, 2018 }}</ref> ერთი ― [[კინტანა-როოს შტატი|კინტანა-როოში]]<ref>{{cite news|author=Norma Anaya|title=Puerto Morelos nuevo municipio de Quintana Roo |url=http://www.elfinanciero.com.mx/nacional/puerto-morelos-nuevo-municipio-de-quintana-roo.html |publisher= El Financiero |language=es|date=November 5, 2015|access-date=December 21, 2015}}</ref> და ორი ― [[ქვემო კალიფორნია (ჩრდილოეთი)|ჩრდილოეთ ქვემო კალიფორნიაში]].<ref name="SanQuintin">{{Cite web|url=https://www.congresobc.gob.mx/Documentos/ProcesoParlamentario/Dictamenes/20200212_29_GOBERNACION.pdf|title=Decreto de Creación municipio San Quintín|access-date=February 2, 2021|website=www.congresobc.gob.mx}}</ref> შიდა პოლიტიკური ორგანიზაცია და მათი პასუხისმგებლობები მექსიკსი 1917 წლის კონსტიტუციის 115-ე მუხლშია ხაზგასმული და დეტალურადაა გაწერილი იმ შტატების კონსტიტუციებში, რომელთაც მუნიციპალიტეტები ეკუთვნის. ==სტრუქტურა== მექსიკის ყველა შტატი იყოფა მუნიციპალიტეტებად. ყოველი მუნიციპალიტეტი ავტონომიურია. მოქალაქეები ირჩევენ „მუნიციპალურ პრეზიდენტს“ ({{lang-es|presidente municipal}}), რომელიც მუნიციპალური საბჭოს ({{lang-es|ayuntamiento}}) ხელმძღვანელობს, ეს უკანასკნელი კი მუნიციპალიტეტის ფარგლებში ყველა საჯარო სერვისზეა პასუხისმგებელი. ეს პრინციპი, რომელიც [[მექსიკის რევოლუცია|მექსიკის რევოლუციის]] შემდეგ წარმოიშვა, ცნობილია როგორც „თავისუფალი მუნიციპალიტეტი ({{lang-es|municipio libre}}). ==სტატისტიკა== {| class="wikitable sortable" ! კოდი !! შტატი !! მუიციპალიტეტები !! სიები |- |align=center| {{mono|01}} || {{flag|აგუასკალიენტესი}} ||align=center| 11 || [[აგუასკალიენტესის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|02}} || {{flag|ქვემო კალიფორნია}} ||align=center| 7 || [[ქვემო კალიფორნიის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|03}} || {{flag|ქვემო კალიფორნია (სამხრეთი)}} ||align=center| 5 || [[სამხრეთ ქვემო კალიფორნიის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|04}} || {{flag|კამპეჩე}} ||align=center| 13 || [[კამპეჩეს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|05}} || {{flag|კოაუილა}} ||align=center| 38 || [[კოაულის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|06}} || {{flag|კოლიმა}} ||align=center| 10 || [[კოლიმის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|07}} || {{flag|ჩიაპასი}} ||align=center| 124 || [[ჩიაპასის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|08}} || {{flag|ჩიუაუა}} ||align=center| 67 || [[ჩიუაუის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|10}} || {{flag|დურანგო}} ||align=center| 39 || [[დურანგოს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|11}} || {{flag|გუანახუატო}} ||align=center| 46 || [[გუანახატოს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|12}} || {{flag|გერერო}} ||align=center| 85 || [[გერეროს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|13}} || {{flag|იდალგო}} ||align=center| 84 || [[იდალგოს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|14}} || {{flag|ხალისკო}} ||align=center| 125 || [[ხალისკოს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|15}} || {{flag|მეხიკო (შტატი)|name=México}} ||align=center| 125 || [[მეხიკოს შტატის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|16}} || {{flag|მიჩოაკანი}} ||align=center| 113 || [[მიჩოაკანის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|17}} || {{flag|მორელოსი}} ||align=center| 36 || [[მორელოსის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|18}} || {{flag|ნაიარიტი}} ||align=center| 20 || [[ნაიარიტის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|19}} || {{flag|ნუევო-ლეონი}} ||align=center| 51 || [[ნუევო-ლეონის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|20}} || {{flag|ოახაკა}} ||align=center| 570 || [[ოახაკის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|21}} || {{flag|პუებლა}} ||align=center| 217 || [[პუებლის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|22}} || {{flag|კერეტარო}} ||align=center| 18 || [[კერეტაროს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|23}} || {{flag|კინტანა-როო}} ||align=center| 11 || [[კინტანა-როოს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|24}} || {{flag|სან-ლუის-პოტოსი}} ||align=center| 59 || [[სან-ლუის-პოტოსის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|25}} || {{flag|სინალოა}} ||align=center| 20 || [[სინალოის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|26}} || {{flag|სონორა}} ||align=center| 72 || [[სონორის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|27}} || {{flag|ტაბასკო}} ||align=center| 17 || [[ტაბასკოს მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|28}} || {{flag|ტამაულიპასი}} ||align=center| 43 || [[ტამაულიპასის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|29}} || {{flag|ტლასკალა}} ||align=center| 60 || [[ტლასკალის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|30}} || {{flag|ვერაკრუსი}} ||align=center| 212 || [[ვერაკრუსის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|31}} || {{flag|იუკატანი}} ||align=center| 106 || [[იუკატანის მუნიციპალიტეტები]] |- |align=center| {{mono|32}} || {{flag|საკატეკასი}} ||align=center| 58 || [[საკატეკასის მუნიციპალიტეტები]] |} ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.country-studies.com/mexico/government-structure.html Mexican government structure] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181215223316/http://www.country-studies.com/mexico/government-structure.html |date=2018-12-15 }} *[https://web.archive.org/web/20061018120443/http://constitucion.presidencia.gob.mx/index.php?idseccion=210 History] {{in lang|es}} of the Mexican constitution *[https://web.archive.org/web/20070209231450/http://www.e-local.gob.mx/ Mexico Portal de Información Municipal] {{in lang|es}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მექსიკის მუნიციპალიტეტები}} {{ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნების მეორე დონის ადმინისტრაციული დანაყოფები}} [[კატეგორია:მექსიკის მუნიციპალიტეტები]] [[კატეგორია:მექსიკის ადმინისტრაციული დაყოფა]] [[კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნების ადმინისტრაციული დანაყოფები]] [[კატეგორია:მეორე დონის ადმინისტრაციული ერთეულები ქვეყნის მიხედვით]] [[კატეგორია:ურბანული დაგეგმარება მექსიკაში]] 4zirh19nhhvqf2bflj8vhsixfms1baq მარუჯა მალო 0 579653 5426636 4826442 2026-07-03T17:21:32Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426636 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მხატვარი}} '''მარუჯა მალო''' ({{lang-es|Maruja Mallo}}, სრული სახელი ანა მარია გონსალეს მალო ({{lang-es|}}Ana María González Mallo), დ. [[5 იანვარი]], [[1902]], [[ვივერო]], [[ლუგო]] — გ. [[6 თებერვალი]], [[1995]], [[მადრიდი]]) — [[ესპანელი]] [[მხატვარი]], ჯგუფის „Generation of '27“-ის წევრი. ==ბიოგრაფია== მარუჯა მალო დაიბადა [[გალიცია|გალიციაში]], ის იყო თოთხმეტი შვილიდან მეოთხე და მოქანდაკე კრისტინ მალოს უფროსი და. ბავშვობიდან უყვარდა ჟურნალებიდან ილუსტრაციების გადახატვა. [[1922]] წელს იგი ჩაირიცხა [[მადრიდი|მადრიდის]] სახვითი ხელოვნების სამეფო აკადემიაში და სწავლობდა [[1926]] წლამდე. მადრიდში იგი შეუერთდა შემოქმედებით ჯგუფს „Generation of '27“, რომელშიც შედიოდნენ [[სალვადორ დალი]], გრეგორიო პრიეტო, [[ფედერიკო გარსია ლორკა]], [[მარგარიტა მანსო]], [[ლუის ბუნიუელი]], [[მარია სამბრანო|მარია სამბრანო]], რაფაელ ალბერტი და სხვები. [[1927]] წელს იგი შეუერთდა მხატვრებისა და მოქანდაკეების ჯგუფს, რომელიც ჩამოყალიბდა ალბერტო სანჩესის და ბენჯამინ პალენსიის გარშემო. გაიცნო მიგელ ერნანდესი და ილუსტრაცია გაუკეთა მის წიგნს „ჩაუქრობელი სხივი“. ორტეგა ი გასეტმა, რომელმაც [[1928]] წელს ნახა მისი ნამუშევრები, მოაწყო მხატვრის ნამუშევრების გამოფენა თავის ჟურნალ „Revista de Occidente“ რედაქციაში. მალიოს ამ პერიოდის ნახატები მიჰყვებოდა ახალი ობიექტურობისა და მაგიური რეალიზმის მიმდინარეობას (როგორც ეს განსაზღვრა ფრანც როხმა [[1925]] წელს).<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.ciudaddemujeres.com/mujeres/Pintura/MalloMaruja.htm|title=Mujeres en la Pintura. Maruja Mallo|author=|website=Ciudad de Mujeres|date=2007-01-29|publisher=|lang=es|access-date=2019-08-24|archive-date=2007-01-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20070129050722/http://www.ciudaddemujeres.com/mujeres/Pintura/MalloMaruja.htm|deadlink=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180402082317/http://www.ciudaddemujeres.com/mujeres/Pintura/MalloMaruja.htm|archivedate=2018-04-02}}</ref> [[1932]] წელს იგი სტიპენდიით ჩავიდა [[პარიზი|პარიზში]], სადაც გაიცნო [[ანდრე ბრეტონი|ანდრე ბრეტონის]] ([[პოლ ელუარი|ელუარ]], [[რენე მაგრიტი|მაგრიტი]], [[მაქს ერნსტი]], მირო) და [[პაბლო ნერუდა|პაბლო ნერუდას]] სიურრეალისტების წრის წარმომადგენლები. მალოს პირველი გამოფენა 1932 წელს პარიზში, პიერ ლოების გალერეაში გაიმართა. ეს იყო მხატვრის სიურეალისტური პერიოდის დასაწყისი. მალოს სტილი იმდენად შეიცვალა და ისეთ ოსტატობას მიაღწია, რომ თავად ბრეტონმა 1932 წელს იყიდა ნახატი სახელწოდებით „საფრთხობელა“. მხატვრებს შორის მეგობრობა იზრდება, ბრეტონი მალოს აცნობს ჟან კასოუს, [[პაბლო პიკასო|პაბლო პიკასოს]], ჯოან მიროს, არაგონს, ჟან არპს და შემოქმედებით ჯგუფს „აბსტრაქცია-კრეატიულობა“. [[მადრიდი|მადრიდში]] დაბრუნებულმა მალომ მასწავლებლობა დაიწყო და დაინტერესდა [[კერამიკა|კერამიკით]]. სიურრეალისტებთან ერთად მონაწილეობას იღებდა გამოფენებში [[ლონდონი|ლონდონსა]] და [[ბარსელონა|ბარსელონაში]]. მხატვრის შემოქმედებაში იწყება ეტაპი, როდესაც იგი ინტერესდება ბუნების გეომეტრიული და შინაგანი წესრიგით. ის აყალიბებს ისეთ ცნებებს, როგორიცაა ცოცხალი ჩონჩხის მათემატიკა და დაინტერესებულია გეომეტრიის პრინციპებზე დაფუძნებული უნივერსალური ენის შექმნათ, რომელიც შეესაბამება [[ხოაკინ ტორეს-გარსია|ხოაკინ ტორეს-გარსიას]] კონსტრუქციულ პრინციპებს.<ref name=":0" /><ref>Ruben Tani (2009). «Joaquín Torres-García: Constructivismo, semiología y mitología»</ref> ამ დროისთვის მალიო იმდენად ცნობილი გახდა, რომ საფრანგეთის მთავრობამ მისი ერთ-ერთი ნახატი [[თანამედროვე ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი (პარიზი)|თანამედროვე ხელოვნების ეროვნული მუზეუმის]] კოლექციისთვის იყიდა. სამოქალაქო ომმა მას [[გალიცია|გალიციაში]] მოუსწრო, საიდანაც გადავიდა [[პორტუგალია|პორტუგალიაში]] (ამ პერიოდის მისი კერამიკული ნამუშევრების უმეტესობა განადგურდა). მას დაეხმარა მისი მეგობარი გაბრიელა მისტრალი [[ბუენოს-აირესი|ბუენოს-აირესში]] ჩასვლაში, რომელმაც მიიღო მოწვევა ხელოვნების მეგობართა ასოციაციისგან ლექციების სერიის წასაკითხად ესპანური ხელოვნების პოპულარულ თემაზე. არგენტინაში მარუჯა მალო დაუახლოვდა ჟურნალ „Sur“-ის წრეს, გაიცნო [[ხორხე ლუის ბორხესი|ბორხესი]] და მისი და ნორა, მეგობრობდა [[რამონ გომეს დე ლა სერნა|რამონ გომეს დე ლა სერნასთან]] ([[1942]] წელს მან დაწერა მალოს გამოფენის კატალოგის წინასიტყვაობა). მხატვარი ცხოვრობდა [[ურუგვაი|ურუგვაის]] და არგენტინას შორის და გამოფენილი იყო პარიზსა და [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]].<ref>{{Cite web|url=https://elpais.com/elpais/2017/09/02/eps/1504303519_150430.html|title=La vida vanguardista de Maruja Mallo|author=Estrella de Diego|website=EL PAÍS|date=2017-09-02|publisher=|lang=es|access-date=2019-08-24|archive-date=2019-08-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20190824233141/https://elpais.com/elpais/2017/09/02/eps/1504303519_150430.html|deadlink=no}}</ref> [[ხუან პერონი|ხუან პერონის]] ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ ([[1943]]), მალო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] გადავიდა, იქიდან კი [[1965]] წელს დაბრუნდა ესპანეთში და დასახლდა მადრიდში. ოდესღაც ომამდელი სიურეალიზმის ერთ-ერთმა მთავარმა ფიგურამ, მალომ დაკარგა მთელი პოპულარობა სამშობლოში და მისი საზოგადოებრივი ცხოვრება თითქოს სადღაც გაქრა. მაგრამ მხატვარს ეს არ ადარდებს, იგი მადრიდში Calle Nuñez de Balboa-ზე დასახლდება და სიმბოლურად კიდევ ერთხელ ხატავს „Revista de Occidente“-ს გარეკანს. [[1979]] წელს მალომ თავისი ბოლო ფერწერული პერიოდი, Los moradores del vacío („სიცარიელის მკვიდრნი“), დაიწყო. მხატვარი იმ დროს სამოცდაჩვიდმეტი წლის იყო, მაგრამ ის მაინც ინარჩუნებდა სიცოცხლისუნარიანობა, რაც მას მთელი ცხოვრების მანძილზე ახლდა. ==აღიარება== [[1980]]-იან წლებში მალოს ჰქონდა რამდენიმე გამოფენა და დაჯილდოვდა ოქროს მედლით სახვით ხელოვნებაში მიღწეული დამსახურებისთვის ([[1982]]) და მადრიდის პრიზით [[პლასტიკური ხელოვნება|პლასტიკური ხელოვნებისთვის]]. [[1990]] წელს მან მიიღო მადრიდის საზოგადოების ოქროს მედალი, ხოლო [[1991]] წელს — გალიციის მედალი. [[1992]] წელს, მხატვრის 90 წლის იუბილესთან დაკავშირებით, მადრიდის გილერმო დე ოსმას გალერეამ გამოფენა გამართა, რომელშიც პირველად იყო წარმოდგენილი მისი გადასახლების დროს დახატული ნახატების სერია. [[1993]] წელს [[სანტიაგო-დე-კომპოსტელა|სანტიაგო-დე-კომპოსტელაში]] გაიმართა დიდი რეტროსპექტიული გამოფენა, რომლითაც გაიხსნა ახალი გალისიური თანამედროვე ხელოვნების ცენტრი. მოგვიანებით გამოფენა [[ბუენოს-აირესი|ბუენოს-აირესის]] სახვითი ხელოვნების ეროვნულ მუზეუმს გადაეცა. 1995 წლის 6 თებერვალს მარუჯა მალო მადრიდში, ოთხმოცდასამი წლის ასაკში გარდაიცვალა. [[2018]] წელს მალოს ნამუშევრები გამოიფინა ნიუ-იორკში MARUJA MALLO PAINTINGS 1926-1952 პროექტის ფარგლებში Ortuzar Projects-ში [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]], ნიუ-იორკში. ==ხსოვნა== [[ვივერო|ვივეროში]], მხატვრის მშობლიურ ქალაქში, იგეგმება მუდმივი მუზეუმისა და ცენტრის აშენება მისი ნამუშევრების შესასწავლად.<ref>{{Cite web|url=https://www.lavozdegalicia.es/noticia/amarina/2009/08/09/viveiro-modifica-pepri-poder-crear-museo-maruja-mallo-pazo-malates/0003_7897083.htm|title=Viveiro modifica el Pepri para poder crear el museo de Maruja Mallo en el pazo de Malates|author=|website=La Voz de Galicia|date=|publisher=|lang=es|access-date=2019-08-24|archive-date=2019-01-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20190105043413/https://www.lavozdegalicia.es/noticia/amarina/2009/08/09/viveiro-modifica-pepri-poder-crear-museo-maruja-mallo-pazo-malates/0003_7897083.htm|deadlink=no}}</ref> მარუჯა მალოს სახელს ატარებს გამზირი მადრიდის რაიონში, ჰორტალეზაში. ქუჩები ქალაქებში, როგორიცაა [[ალმერია]],<ref>{{Cite web|url=https://www.streetdir.es/ES/Andalucia/Provincia-De-Almeria/Almeria/Strassen/Calle-Maruja-Mallo/|title=Calle Maruja Mallo|author=|website=|date=|publisher=|access-date=2019-08-24|archive-date=2019-08-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20190824233142/https://www.streetdir.es/ES/Andalucia/Provincia-De-Almeria/Almeria/Strassen/Calle-Maruja-Mallo/|deadlink=no}}</ref> [[ესტეპონა]] და [[მერიდა (ესპანეთი)|მერიდა]] ასევე ატარებს მხატვრის სახელს. ==ლიტერატურა== * Corredoira Lopez P. Maruja Mallo. Santiago de Compostela: Centro de arte contemporanea de Galicia, 1993. * Fuera de orden: mujeres de la vanguardia española: Madrid, 10 de febrero — 18 de abril de 1999: María Blanchard, Norah Borjes, Maruja Mallo, Olga Sacharoff, Ángeles Santos, Remedios Varo. Madrid: Fundación Cultural MAPFRE Vida, 1999 * Congreso sobre Maruja Mallo. Santiago de Compostela: Xunta de Galicia, Consellería de Cultura, Comunicación Social e Turismo, 2003 * Ferris J.L.V. Maruja Mallo: la gran transgresora del 27. Madrid: Temas de Hoy, 2004 * Zanetta M.A. La otra cara de la vanguardia : estudio comparativo de la obra artística de Maruja Mallo, Ángeles Santos y Remedios Varo. Lewiston: Edwin Mellen Press, 2006. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.arteseleccion.com/ventanas/autor/autor.php?idioma=es&id=167&autor= Maruja Mallo: biografía y análisis crítico] * [https://web.archive.org/web/20120622095303/http://www.wellesley.edu/Spanish/Span324/Mujeres/frame2_mujeres.html На сайте ''Женщины модерной эпохи'']{{ref-es}} * [http://mujeresenelarte.blogspot.com/2009/04/maruja-mallo-1902-1995.html Биография, фотографии]{{ref-es}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:მალო, მარუკა}} [[კატეგორია:ქალები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] 71n4lyu66oyk67abrxkegv7ppvjxf5x მარია ტელკესი 0 580717 5426540 5404368 2026-07-03T12:53:25Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426540 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''მარია ტელკესი''' ({{lang-en|Maria Telkes;}} დ. [[12 დეკემბერი]], [[1900]] — გ. [[2 დეკემბერი]], [[1995]]) — უნგრულ-ამერიკელი ბიოფიზიკოსი, ინჟინერი და გამომგონებელი, რომელიც მუშაობდა მზის ენერგიის ტექნოლოგიებზე.<ref name="NIFH" /> 1925 წელს გადავიდა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] ბიოფიზიკოსად სამუშაოდ. 1937 წელს გახდა ამერიკის მოქალაქე და 1939 წელს დაიწყო მუშაობა [[მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტი|მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტში (MIT)]], რათა შეექმნა მზის ენერგიის პრაქტიკული გამოყენების მეთოდები.<ref name="NIFH">{{Cite web |title=NIHF Inductee Maria Telkes Invented Solar Power Storage |url=https://www.invent.org/inductees/maria-telkes |access-date=2022-12-06 |website=www.invent.org |language=en}}</ref> [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს დროს მან შექმნა მზის ენერგიაზე მომუშავე წყლის გამოხდის მოწყობილობა, რომელიც ომის ბოლოს გამოიყენეს და რომელმაც გადაარჩინა ჩამოგდებული მფრინავების და ტორპედირებული მეზღვაურების სიცოცხლე.<ref name="NIFH"/><ref name=Britannica>{{cite web |title=Mária Telkes {{!}} American physical chemist and biophysicist {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/biography/Maria-Telkes |access-date=2022-12-06 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref><ref name="Rinde2">{{cite journal |last1=Rinde |first1=Meir |date=July 14, 2020 |title=The Sun Queen and the Skeptic: Building the World's First Solar Houses |url=https://www.sciencehistory.org/distillations/the-sun-queen-and-the-skeptic-building-the-worlds-first-solar-houses |journal=Distillations |access-date=5 July 2021}}</ref> მისი მიზანი იყო შეექმნა ვერსია ღარიბი და მშრალი რეგიონების სოფლებისთვის.<ref name="Saxon">{{Cite news |last=Saxon |first=Wolfgang |date=1996-08-13 |title=Maria Telkes, 95, an Innovator Of Varied Uses for Solar Power |language=en-US |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1996/08/13/us/maria-telkes-95-an-innovator-of-varied-uses-for-solar-power.html |access-date=2022-12-06 |issn=0362-4331}}</ref> ტელკესი, რომელსაც კოლეგები ხშირად ''მზის დედოფალს'' უწოდებდნენ,<ref name="INVHoF">{{cite news |title=How Mária Telkes Became 'The Sun Queen' {{!}} National Inventors Hall of Fame |url=https://www.invent.org/blog/inventors/maria-telkes-the-sun-queen |access-date=14 March 2022 |work=www.invent.org |language=en}}</ref><ref name="Oakes">{{cite encyclopedia |encyclopedia=Encyclopedia of World Scientists|author-first=Elizabeth H. |author-last= Oakes |title=Maria Telkes |page=714 |publisher=Infobase Publishing |year=2007 |isbn=978-1-4381-1882-6 |url={{google books |plainurl=y |id=uPRB-OED1bcC |page=714}}}}</ref> მიიჩნევა მზის თერმული შენახვის სისტემების ერთ-ერთ ფუძემდებლად. ომის შემდეგ ის გახდა [[მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტი|MIT-]]<nowiki/>ის ასოცირებული კვლევითი პროფესორი. [[1940-იანები|1940-იან წლებში]] მან და არქიტექტორმა [[ელეანორ რეიმონდი|ელეანორ რეიმონდმა]] შექმნეს ერთ-ერთი პირველი მზის ენერგიით გათბობილი სახლი, „Dover Sun House“, ყოველდღიური ენერგიის შენახვის გზით.<ref name="Lemelson"/><ref name="auto2">{{Cite web |title=Maria Telkes {{!}} Lemelson |url=https://lemelson.mit.edu/resources/maria-telkes |access-date=2022-12-06 |website=lemelson.mit.edu}}</ref> 1953 წელს მათ შექმნეს მზის ღუმელი სხვადასხვა განედზე მცხოვრები ადამიანებისთვის, რომელიც ბავშვებსაც კი შეეძლოთ გამოეყენებინათ.<ref name="auto2"/> 1952 წელს ტელკესი გახდა ქალ ინჟინერთა საზოგადოების მიღწევის ჯილდოს პირველი მფლობელი. მას მიენიჭა სამეცნიერო აკადემიის ცხოვრების მიღწევის ჯილდო, შემდეგ კი 1977 წელს მიიღო შენობების კვლევის საკონსულტაციო საბჭოს ჯილდო. ტელკესს დარეგისტრირებული ჰქონდა 20-ზე მეტი პატენტი.<ref name="Weerts">{{cite news |last1=Weerts |first1=Gwen |title=Mária Telkes: All hail the Sun Queen |url=https://spie.org/news/photonics-focus/julyaugust-2021/maria-telkes_all-hail-the-sun-queen?SSO=1 |access-date=14 March 2022 |work=SPIE - The International Society of Optics and Photonics |date=1 July 2021}}</ref><ref name="Lemelson" /> = ადრეული ცხოვრება და განათლება = ტელკესი დაიბადა ბუდაპეშტში, უნგრეთში, 1900 წელს, ალადარ და მარია (ქალიშვილობის გვარი ლაბანი) დე ტელკესის ოჯახში. მისი ბაბუა, [[სიმონ ტელკესი]], ებრაული ოჯახიდან იყო.<ref>{{Cite web |date=1963<!-- death notice from Bibliotheca Nationalis Hungariae--> |title=Telkes Aladárné Lábán Mária gyászjelentése |url=https://dspace.oszk.hu/handle/20.500.12346/514270}}(Death notice for Aladárné Telkes)</ref><ref>{{Cite web |title=Jewish Naming Customs |url=https://www.jewishgen.org/hungary/2003nameskinga.html |access-date=2022-12-13 |website=www.jewishgen.org}}</ref><ref>1879 végén [[Budapest|Budapesten]] mozgalmat indított a [[névmagyarosítás]] tömeges terjesztése érdekében és 1881-ban megalakította a Központi Névmagyarosító Társaságot, amelynek elnöke is lett. Rubin családi nevét 1881-ben változtatta Telkesre. Két évvel később belépett az [[Unitarizmus|unitárius egyházba]].Keresztény Magvető (1883) 1907. szeptember 17-én ''kelenföldi'' előnévvel magyar [[Nemesség|nemességet]] kapott.</ref> 1881 წელს მამამისმა გვარი უნგრულად გადაკეთა და “ტელკესი“ გახდა. 1883 წელს უნიტარულ რწმენაზე გადავიდა. 1907 წელს უნგრეთის თავადაზნაურთა წოდებაში აიყვანეს, წინსართით “კელენფოლდი“. ადრეული ასაკიდან ტელკესი დაინტერესებული იყო ქიმიით და 10 წლის ასაკში საკუთარი ქიმიური ნაკრები შექმნა. მამამისი ტელკესის ექსპერიმენტებს მხარს უჭერდა.<ref name=Fields>{{cite web |last1=Fields |first1=Simon |title=Only Human: Harnessing the Sun |url=https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |website=Society of Women Engineers Records, LR001539. Walter P. Reuther Library |publisher=Daily News |access-date=July 20, 2024 |date=June 19, 1964 |archive-date=ივლისი 20, 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240720184235/https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 }}</ref> ბუდაპეშტში გაზრდილმა დაიწყო სწავლა ფიზიკურ ქიმიაში [[ბუდაპეშტის უნივერსიტეტი|ბუდაპეშტის უნივერსიტეტში]] და 1920 წელს მიიღო ბაკალავრის ხარისხი.<ref name="NIFH" /> პირველ კურსზე სწავლისას წაიკითხა გავლენიანი წიგნი "მომავლის ენერგიის წყაროები", ავტორი [[კორნელ ზელოვიჩი]]. მისი თქმით, ამ წიგნმა გავლენა მოახდინა მის გადაწყვეტილებაზე, წასულიყო ამერიკის შეერთებულ შტატებში, რადგან იმ დროს მზის ენერგიაზე მუშაობა ძირითადად იქ მიმდინარეობდა. მისი აკადემიური საქმიანობა გაგრძელდა, როდესაც დაიწყო დოქტორანტურა ფიზიკურ ქიმიაში ბუდაპეშტის უნივერსიტეტში,<ref>{{cite news |last1=Saxon |first1=Wolfgang |title=Maria Telkes, 95, an Innovator Of Varied Uses for Solar Power |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1996/08/13/us/maria-telkes-95-an-innovator-of-varied-uses-for-solar-power.html?searchResultPosition=1 |access-date=July 20, 2024 |agency=New York Times |date=August 13, 1996}}</ref> სადაც 1924 წელს დაასრულა სადოქტორო სწავლება.<ref name="NIFH" /> განათლების მიღების შემდეგ, ტელკესი 1924 წელს [[ჟენევის უნივერსიტეტი|ჟენევის უნივერსიტეტის]] ინსტრუქტორი გახდა. თუმცა, მისი ცხოვრება შეიცვალა, როდესაც, ნათესავის მონახულების შემდეგ, რომელიც უნგრეთის კონსული იყო კლივლენდში, ოჰაიო, გადაწყვიტა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] [[იმიგრაცია|იმიგრირება]]. = კარიერა = ტელკესი [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] 1924 წელს გადავიდა,<ref name="Rinde2"/> და მოინახულა ნათესავი, რომელიც უნგრეთის კონსული იყო კლივლენდში, ოჰაიო. იქ დაიქირავეს [[კლივლენდის კლინიკის ფონდი|კლივლენდის კლინიკის ფონდში]] სამუშაოდ, სადაც იკვლევდა ცოცხალი ორგანიზმების მიერ გამომუშავებულ ენერგიას. ტელკესმა ჩაატარა კვლევა ფონდში მუშაობის დროს და [[ჯორჯ ვაშინგტონ კრაილი|ჯორჯ ვაშინგტონ კრაილის]] ხელმძღვანელობით, მათ გამოიგონეს ფოტოელექტრული მექანიზმი, რომელსაც შეეძლო ტვინის ტალღების ჩაწერა.<ref name="Rinde2"/> ასევე, ერთად იმუშავეს წიგნზე სახელწოდებით „<nowiki/>[[სიცოცხლის ფენომენი]]<nowiki/>“.<ref name=":0">{{Cite web |title=Telkes, Maria {{!}} Encyclopedia.com |url=https://www.encyclopedia.com/history/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/telkes-maria |access-date=2019-04-03 |website=www.encyclopedia.com}}</ref> ტელკესი 1937-1939 წლამდე მუშაობდა როგორც ფიზიკოსი „Westinghouse Electrical and Manufacturing Company“-ში [[პიტსბურგი|პიტსბურგში]], [[პენსილვანია]].<ref name=SWE>{{cite web |last1=Telkes |first1=Maria |title=Biography |url=https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |website=Society of Women Engineers Records, LR001539. Walter P. Reuther Library. |access-date=July 20, 2024 |location=File: Box 193, Folder 9 |archive-date=ივლისი 20, 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240720184235/https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 }}</ref> მან შექმნა ლითონის შენადნობები თერმოწყვილებისთვის სითბოს ელექტროენერგიად გარდასაქმნელად.<ref name="Rinde2"/> 1937 წელს ამერიკის მოქალაქეობის მიღება გახდა გარდამტეხი მომენტი ტელკესის ცხოვრებაში. იმავე წელს იგი გადავიდა კვლევით ინჟინრის როლზე Westinghouse Electric-ში, სადაც თავდაპირველად ფოკუსირებული იყო სითბოს ელექტროენერგიად გარდამქმნელი ინსტრუმენტების შექმნაზე. მზის ენერგიის კვლევაში მისი საქმიანობა 1939 წელს დაიწყო. როგორც MIT-ის მზის ენერგიის კონვერსიის პროექტის ნაწილი, იგი იკვლევდა მზის სინათლით მართულ თერმოელექტრულ მოწყობილობებს.<ref name="NIFH" /> ის იყო MIT-ში 13 წლის განმავლობაში, შემდეგ კი [[ნიუ-იორკის უნივერსიტეტი|ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში]] 5 წლის განმავლობაში. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დროს ის მუშაობდა როგორც სამოქალაქო მრჩეველი სამეცნიერო კვლევისა და განვითარების ოფისისთვის (OSRD). მისი ყველაზე აღსანიშნავი ინოვაცია იყო მზის გამოხდის აპარატის გამოგონება და საცხოვრებელი სახლისთვის შექმნილი პირველი მზის ენერგიით მართული გათბობის სისტემის შექმნა.<ref name="Rinde2"/> გარდა ამისა, ტელკესმა ასევე შექმნა სხვადასხვა მოწყობილობები, რომლებსაც შეეძლო მზის სინათლიდან შენახული ენერგიის გამოყენება. ტელკესის მიზანი იყო ტრადიციულ გათბობის მეთოდებზე დამოკიდებულების პრობლემის გადაჭრა, რომლებიც ხშირად არაგანახლებადი ენერგიის წყაროებით იმართებოდა. მისი ნამუშევარი ცდილობდა მდგრადი და გარემოსთვის მეგობრული ალტერნატივების შეთავაზებას, განსაკუთრებით საცხოვრებელი გათბობის კონტექსტში. ===გამტკნარება=== [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის დროს]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები]]<nowiki/>ს მთავრობამ, ტელკესის ექსპერტიზის გათვალისწინებით, დაიქირავა სამეცნიერო კვლევისა და განვითარების ოფისის (OSRD) სამოქალაქო მრჩევლად.<ref name=":0" /> იქ მან შექმნა მზის ენერგიაზე მომუშავე წყლის გამტკნარების აპარატი, რომლის პროტოტიპიც 1942 წელს დაასრულა.<ref name="Rinde2"/> ეს გახდა მისი ერთ-ერთი ყველაზე აღსანიშნავი გამოგონება, რადგან დაეხმარა ჯარისკაცებს სუფთა წყლის მიღებაში რთულ სიტუაციებში და ასევე დაეხმარა აშშ [[ვირჯინიის კუნძულები|ვირჯინიის კუნძულებზე]] წყლის პრობლემების გადაჭრაში.<ref>{{Cite web |url=https://www.britannica.com/biography/Maria-Telkes |title=Mária Telkes {{!}} American physical chemist and biophysicist|website=Encyclopedia Britannica|language=en|access-date=2019-04-03}}</ref> თუმცა, მისი თავდაპირველი დანერგვა გადაიდო ომის ბოლომდე, რადგან [[ჰოიტ ც. ჰოტელმა]] მრავალჯერ გადააწყო მანქანის წარმოების კონტრაქტები.<ref name="Rinde2"/> ამ სამუშაოსთვის მან 1945 წელს მიიღო დამსახურების სერტიფიკატი OSRD და 1952 წლის 15 მარტს ქალი ინჟინერთა საზოგადოებამ გადასცა პირველი მიღწევის ჯილდო “მარილიანი წყლიდან მზის სითბოთი წყლის გამოხდის მისი საომარი მეთოდისთვის“.<ref>{{cite news |title=MIT Woman Wins Sea Still Award |url=https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |agency=Associated Press |publisher=Christian Science Monitor |date=March 17, 1952 |access-date=მარტი 14, 2025 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250224224420/https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |archivedate=თებერვალი 24, 2025 }}</ref> ===სითბოს შენახვა=== ტელკესმა თერმული ენერგიის შენახვა განსაზღვრა როგორც „ყველაზე კრიტიკული პრობლემა“ მზის ენერგიით გათბობილი სახლის დიზაინერებისთვის.<ref name="Rinde2"/> ერთ-ერთი მისი სპეციალობა იყო ფაზის ცვლილების მასალები, რომლებიც შთანთქავს ან გამოყოფს სითბოს, როდესაც ისინი მყარი მდგომარეობიდან თხევად მდგომარეობაში გადადიან. მას სურდა გამოეყენებინა ფაზის ცვლილების მასალები, როგორიცაა გამდნარი მარილები, თერმული ენერგიის შესანახად აქტიურ გათბობის სისტემებში. მისი ერთ-ერთი არჩეული მასალა იყო [[გლაუბერის მარილი]] ([[ნატრიუმის სულფატი]]).<ref name="Rinde2"/> ჰოტელი, როგორც MIT-ში მზის ენერგიის ფონდის თავმჯდომარე, თავდაპირველად მხარს უჭერდა ტელკესის მიდგომას. მან დაწერა, რომ "დოქტორ ტელკესის წვლილმა შეიძლება დიდი გავლენა მოახდინოს ჩვენი პროექტის შედეგზე".<ref name="Rinde2"/> თუმცა, ის ტელკესთან შედარებით ნაკლებად დაინტერესებული და უფრო სკეპტიკური იყო მზის ენერგიის მიმართ. ტელკესი, ისევე როგორც პროექტის დამფინანსებელი [[გოდფრი ლოუელ კაბოტი]], იყო “მზის ენერგიის მგზნებარე მორწმუნე“.<ref name="Rinde2"/> ჰოტელსა და ტელკესს შორის პიროვნული კონფლიქტები არსებობდა.<ref name="Rinde2"/> 1946 წელს ჯგუფმა სცადა გლაუბერის მარილის გამოყენება მათი მეორე მზის სახლის დიზაინში. ჰოტელმა და სხვებმა ტელკესს დააბრალეს მასალასთან დაკავშირებული პრობლემებში. უნივერსიტეტის პრეზიდენტის, [[კარლ კომპტონი|კარლ კომპტონის]] მხარდაჭერის მიუხედავად, ტელკესი მეტალურგიის დეპარტამენტში გადაიყვანეს, სადაც ის თერმოწყვილებზე მუშაობას განაგრძობდა. მიუხედავად იმისა, რომ ის აღარ იყო ჩართული MIT-ის მზის ენერგიის ფონდში, კაბოტს სურდა მისი დაბრუნება. მან წაახალისა ტელკესი, დამოუკიდებლად გაეგრძელებინა პრობლემაზე მუშაობა.<ref name="Rinde2"/> ===„Dover Sun House“=== 1948 წელს ტელკესმა დაიწყო მუშაობა „Dover Sun House“ ზე; იგი გუნდში შეუერთდა არქიტექტორ [[ელეანორ რეიმონდ|ელეანორ რეიმონდს]],<ref>{{Cite web |last=NEWS |first=SA |date=2022-12-16 |title=Google Doodle Pays Tribute to Mária Telkes — "The Sun Queen" |url=https://news.jagatgururampalji.org/maria-telkes-google-doodle/ |access-date=2022-12-18 |website=SA News Channel |language=en-US}}</ref> პროექტი კი დააფინანსა ფილანტროპმა და მოქანდაკე ამელია პიბოდიმ.<ref name="SCI">{{cite journal |last1=Mayer, J., Hafner, K. & The Lost Women of Science Initiative |title=This Biophysicist 'Sun Queen' Harnessed Solar Power |journal=Scientific American |date=November 16, 2023 |url=https://www.scientificamerican.com/article/maria-telkes-the-biophysicist-who-harnessed-solar-power/}}</ref> სისტემა ისე იყო დაპროექტებული, რომ გლაუბერის მარილი გამდნარიყო მზეზე, შეენახა სითბო, შემდეგ კი გამოეყო გაცივებისა და გამყარების დროს.<ref name="Rinde2"/> სისტემა მუშაობდა ისე, რომ მზის სინათლე გადიოდა მინის ფანჯრებში, რაც ათბობდა ჰაერს მინის შიგნით. ეს გათბობილი ჰაერი შემდეგ გადადიოდა ლითონის ფურცელში სხვა ჰაერის სივრცეში. აქედან, ვენტილატორები გადაადგილებდნენ ჰაერს შენახვის ნაკვეთურში, რომელიც სავსე იყო მარილით (ნატრიუმის სულფატი). ეს ნაკვეთურები კედლებს შორის იყო მოთავსებული და ათბობდა სახლს, როცა მარილი ცივდებოდა.<ref name=SCI/> პირველი ორი წლის განმავლობაში სახლი წარმატებული იყო, იღებდა უზარმაზარ პუბლიციტეტს და იზიდავდა ვიზიტორების თვალებს. „Popular Science“-მა მას უწოდა შესაძლოა უფრო მნიშვნელოვანი, მეცნიერულად, ვიდრე ატომური ბომბი. მესამე ზამთარში პრობლემები გაჩნდა გლაუბერის მარილთან: ის დაშრევდა თხევად და მყარ ფენებად, და მისი კონტეინერები კოროზირებული და გაჟონვადი იყო. მფლობელებმა ამოიღეს მზის გათბობის სისტემა თავიანთი სახლიდან და ჩაანაცვლეს ნავთობის ღუმელით.<ref name="Rinde2"/> 1953 წელს ჯორჯ რასელ ჰარისონმა, [[მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტი|MIT]]-ის მეცნიერების დეკანმა, მოითხოვა მზის ფონდის მიმოხილვა [[მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტში|MIT]]-ში, მისი პროდუქტიულობის ნაკლებობის გამო. შედეგად მიღებული ანგარიში მხარს უჭერდა ჰოტელის შეხედულებებს და უარყოფდა როგორც კაბოტს, ასევე ტელკესს. ტელკესი [[მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტი|MIT]]-მ გაათავისუფლა 1953 წელს, ანგარიშის გამოქვეყნების შემდეგ.<ref name="Rinde2"/> კიდევ ერთი მზის სახლი აშენდა [[პრინსტონი|პრინსტონში]], [[ნიუ-ჯერსი]], ტელკესის მიერ შემუშავებული მზის ენერგიისა და თერმული შენახვის სისტემის გამოყენებით.<ref name=SWE/> ===მზის ენერგიაზე მომუშავე ღუმელი=== 1953 წლისთვის ტელკესი მუშაობდა [[ნიუ-იორკის უნივერსიტეტი|ნიუ-იორკის უნივერსიტეტის]] ინჟინერიის კოლეჯში, სადაც განაგრძობდა მზის ენერგიის კვლევას. ტელკესმა მიიღო გრანტი ფორდის ფონდიდან 45,000 დოლარის ოდენობით, რათა შეექმნა მზის ენერგიაზე მომუშავე ღუმელი, ისე რომ მსოფლიოში ტექნოლოგიის არმქონე ადამიანებს შეძლებოდათ საგნების გათბობა.<ref name=Lemelson>{{Cite web |url=https://lemelson.mit.edu/resources/maria-telkes |title=Maria Telkes {{!}} Lemelson-MIT Program|website=lemelson.mit.edu|access-date=2019-04-03}}</ref> პროექტის კრიტერიუმები მოიცავდა: „მას უნდა შეძლებოდა საჭმლის მომზადება, ადუღება და გამოცხობა ნებისმიერი ადგილობრივი ჩვეულების შესაბამისად“, „გამძლე, პორტატული და მარტივი გამოსაყენებლად და გასაწმენდად“, იაფი, და მას უნდა შეძლებოდა საღამოს ადრეულ საათებში გამოყენება (პარაგრაფი 39).<ref>{{cite web |last1=Hernandez |first1=A. A. |title=A solar life |url=https://www.uspto.gov/learning-and-resources/journeys-innovation/historical-stories/solar-life |website=United States Patent and Trademark Office. |access-date=June 17, 2024 |pages=21}}</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ეს არ იყო ამ ტიპის პირველი გამოგონებული მზის ღუმელი (ინდოეთში ერთი გამოიყენებოდა მცირე რაოდენობით 14 დოლარად), მისი „სიმარტივე და სიიაფე“<ref name=Ubell>{{cite news |last1=Ubell |first1=E. |title=$5 Stove Traps Sun's Rays to Bake, Broil, and Cook |url=https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |access-date=June 25, 2024 |agency=Society of Women Engineers Records, LR001539. Walter P. Reuther Library |publisher=N.Y. Herald |date=March 8, 1954 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240720184235/https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |archivedate=ივლისი 20, 2024 }}</ref> (პარა. 3) იყო მისი მთავარი მახასიათებელი, პროგნოზირებული ღირებულებით 5 დოლარი 1954 წელს. მჭიდროდ იზოლირებული ყუთის, ოთხი სარკის, მინის ფანჯრის და „სპეციალური სითბოს შთანმთქმელი ქიმიური ნივთიერების“ (პარა. 3) გამოყენებით, ის აღწევდა 350 გრადუს ფარენჰაიტს (177 გრადუს ცელსიუსს) 30 წუთის განმავლობაში. 1958 წელს ის დაინიშნა მზის ენერგიის კვლევის დირექტორად „Curtis-Wright Corp.“-ში და ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში, ერთობლივი და ცალკეული მზის ენერგიის პროექტებისთვის.<ref name="Newsletter">{{cite web |last1=Newsletter |title=Dr. Maria Telkes appointed Solar Research Director |url=https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |publisher=Society of Women Engineers |date=November 1958 |access-date=2025-03-14 |archive-date=2025-02-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250224224420/https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 }}</ref> ტელკესმა რამდენიმე წელი გაატარა ინდუსტრიაში. თავდაპირველად, ის იყო მზის ენერგიის დირექტორი „Curtiss-Wright Company“-ში. შემდეგ, ის მუშაობდა მასალებზე ექსტრემალურ პირობებში გამოსაყენებლად, როგორიცაა კოსმოსი, „Cryo-Therm-ში (1961-1963) როგორც კვლევისა და განვითარების დირექტორი (პარა. 5). ეს მუშაობა მოიცავდა მასალების შექმნას აპოლოს მისიისა და პოლარისის რაკეტებისათვის, კონკრეტულად, რათა დახმარებოდა მუდმივი ტემპერატურების შენარჩუნებას რაკეტების ოპტიმალური ფუნქციონირებისთვის.<ref name="Oakes"/><ref name=Fields/> 1963-1969 წლებში ის მუშაობდა მზის ენერგიის დირექტორად „Melpar, Inc.“-ში.<ref name="Lemelson"/><ref name="Conference">{{cite web |title=Contribution of Dr. Maria Telkes |date=1964 |url=https://uihistories.library.illinois.edu/REPOSITORYCACHE/156/d5ne15BSVY0hV4ogbAmN6p592koYodSl607Z2in6km8aHI1y4S15vb3R58qwP34ra4tJ4nx1TJgHk55V7f17K3l8FSw6XNK5mjz39ERv2o9_3409.pdf |website=Proceedings of the First International Conference of Women Engineers and Scientists |access-date=14 March 2022}}</ref> 1964 წელს მან სიტყვით გამოვიდა ქალ ინჟინერთა და მეცნიერთა პირველ საერთაშორისო კონფერენციაზე ნიუ-იორკში.<ref>{{Cite web |title=First International Conference of Women Engineers and Scientists. (program) |url=https://uihistories.library.illinois.edu/REPOSITORYCACHE/156/d5ne15BSVY0hV4ogbAmN6p592koYodSl607Z2in6km8aHI1y4S15vb3R58qwP34ra4tJ4nx1TJgHk55V7f17K3l8FSw6XNK5mjz39ERv2o9_3409.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20141105184418/http://uihistories.library.illinois.edu/REPOSITORYCACHE/156/d5ne15BSVY0hV4ogbAmN6p592koYodSl607Z2in6km8aHI1y4S15vb3R58qwP34ra4tJ4nx1TJgHk55V7f17K3l8FSw6XNK5mjz39ERv2o9_3409.pdf |archive-date=2014-11-05 |access-date=2021-11-27}}</ref> {{ციტატა| "მე მაინტერესებს ის საგნები, რომლებიც შეუძლებლად ითვლება. მე მიყვარს იმ საქმეების კეთება, რომელთა შესახებაც ამბობენ, რომ შეუძლებელია." მარია ტელკესი, 1942.<ref name="Rinde2"/>}} 1969 წელს ტელკესი შეუერთდა ენერგიის გარდაქმნის ინსტიტუტს დელავერის უნივერსიტეტში<ref name="Lemelson" /> როგორც ენერგიის გარდაქმნის ადიუნქტ-პროფესორი, მიზნით, რომ ჩაენაცვლებინა სუფთა მზის ენერგია „ზოგიერთი დამაბინძურებელი საწვავისთვის“.<ref name="SWE" /> მან დაიწყო ელექტროენერგიის გენერირების ფოტოელექტრული უჯრედების შესწავლა. 1971 წელს მან დაეხმარა პირველი სახლის აშენებას, რომელიც როგორც სითბოს, ასევე ელექტროენერგიას გამოიმუშავებდა მზიდან.<ref name="Rinde2"/> 1977 წლის იანვარში, [[ტეხასი|ტეხასში]] გადასვლისას, ის შეუერთდა ამერიკის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტის მზის ენერგიის დეპარტამენტს. შემდეგ, 1980 წელს, ის გადავიდა [[ტეხასი|ტეხასიდან]] მერილენდში Monegon, Ltd.-სთან ერთად. 1981 წელს მან დაეხმარა აშშ-ის ენერგეტიკის დეპარტამენტს პირველი სრულად მზის ენერგიაზე მომუშავე სახლის, კარლაილის სახლის, შექმნასა და აშენებაში, [[კარლაილი (ინგლისი)|კარლაილში]], [[მასაჩუსეტსი]].<ref>{{cite book |editor1-last=Regents of the University of California |title=Earth and Sun Science Resources -- FOSS Next Generation |date=2016 |publisher=Delta Education |location=Madison WI |pages=117 |chapter=Maria Telkes}}</ref> ის განაგრძობდა გამოგონებას და პატენტების შეტანას 80 წლის ასაკშიც კი და გარდაიცვალა 1995 წლის 2 დეკემბერს, 94 წლის ასაკში, მშობლიურ [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]], [[უნგრეთი|უნგრეთში]].<ref name="Saxon" /> = ჯილდოები, მიღწევები, პატივი, პროფესიული ჯგუფები = ტელკესი მრავალჯერ აღიარეს თავისი სამუშაოსთვის.<ref name="Lemelson"/> 1945 – OSRD-ის დამსახურების სერტიფიკატი გამტკნარების მოწყობილობისთვის<ref name=":0" /> 1952 – ქალი ინჟინერთა საზოგადოების პირველი მიღწევის ჯილდო<ref name="Lemelson"/> 1977 – ჩარლზ გრილი აბოტის ჯილდო, საერთაშორისო მზის ენერგიის საზოგადოების ამერიკული სექცია<ref name="Lemelson"/> „მზის ენერგიის კაცობრიობისთვის გამოყენებაში შეტანილი გამორჩეული წვლილის აღიარებით“<ref name="LTR to Krohn">{{cite web |last1=Telkes |first1=Marie |title=Letter to B. Krohn, SWE Newsletter Editor |url=https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |publisher=Society of Women Engineers Records, Box 193, Folder 9. Walter P. Reuther Library |access-date=June 25, 2024 |date=August 19, 1977 |archive-date=ივლისი 20, 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240720184235/https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 }}</ref> 1977 – შენობების კვლევის საკონსულტაციო საბჭოს ჯილდო "შენობების მეცნიერებასა და ტექნოლოგიაში მნიშვნელოვანი წვლილისთვის<ref name="BRAB 1977">{{cite web |title=BRAB honors Telkes for significant contributions |url=https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |website=Society of Women Engineers Records, LR001539. Walter P. Reuther Library. |publisher=Society of Women Engineers |access-date=June 25, 2024 |pages=14 |date=May–June 1977 |archive-date=ივლისი 20, 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240720184235/https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 }}</ref> 2012 – შეყვანა ეროვნულ გამომგონებელთა დიდების დარბაზში<ref>{{Cite web |title=NIHF Inductee Maria Telkes Invented Solar Power Storage |url=https://www.invent.org/inductees/maria-telkes |access-date=2023-04-13 |website=www.invent.org |language=en}}</ref> ასტეროიდი 390743 ტელკესმარია მის პატივსაცემად არის დასახელებული.<ref>{{Cite journal |date=14 May 2021 |title=WGSBN Bulletin |url=https://www.wgsbn-iau.org/files/Bulletins/V001/WGSBNBull_V001_001.pdf |journal=International Astronomical Union - WG Small Bodies Nomenclature Bulletin |volume=1 |issue=1 |pages=29}}</ref> ტელკესის სამუშაო აღიარებულ იქნა Google Doodle-ში 2022 წლის 12 დეკემბერს.<ref>{{Citation |title=Celebrating Mária Telkes |url=http://www.google.com/logos/doodles/2022/celebrating-maria-telkes-6753651837109453-2xa.gif |access-date=2023-04-13 |language=en}}</ref> მას ეძღვნება დოკუმენტური ფილმი მზის დედოფალი, რომელიც პირველად გავიდა ეთერში American Experience-ზე 2023 წლის 4 აპრილს.<ref>{{cite news |url= https://www.abqjournal.com/2587072/pbs-documentary-looks-at-the-life-of-solar-power-pioneer-maacuteria-t.html |author= Gomez, Adrian. |title= PBS documentary looks at the life of solar power pioneer Mária Telkes |newspaper= Albuquerque Journal |date= April 2, 2023 |accessdate= April 4, 2023 }}</ref> ის იყო ქიმიური საზოგადოების, ელექტროქიმიური საზოგადოების, მზის ენერგიის საზოგადოების (დირექტორთა საბჭო), „Sigma Xi“-ს, ბიზნესისა და პროფესიონალ ქალთა კლუბის, ქალი ინჟინერთა საზოგადოების წევრი.<ref name=SWE/> == პატენტები და სტატიები == * რადიაციული ენერგიის სითბოს გადაცემის მოწყობილობა: № 2,595,905. 1952 წლის 6 მაისი * სითბოს შენახვის ერთეული: № 2,677,367. 1954 წლის 4 მაისი * სითბოს შენახვისთვის განკუთვნილი ნივთიერების შემადგენლობა: № 2,677,664. 1954 წლის 4 მაისი * სითბოს შენახვის მეთოდი და აპარატურა: № 2,677,243. 1954 წლის 4 მაისი * სითბოს შენახვისა და გამოყოფის მეთოდი და აპარატურა: № 2,808,494. 1957 წლის 1 ოქტომბერი. * დამატებით ათი პატენტი.<ref name=SWE/> ტელკესის ნაშრომები ინახება არიზონას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკის, დიზაინისა და ხელოვნების სპეციალურ კოლექციებში, ტემპეში, არიზონა.<ref>{{cite web |title=Preliminary Inventory of the Maria Telkes Papers 1893-2000 (Bulk 1950s-1980s) Telkes, (Maria) Papers |url=http://www.azarchivesonline.org/xtf/view?docId=ead/asu/telkes_acc.xml;query=;brand=default |website=Arizona State University Library Archives |access-date=14 March 2022}}</ref> ტელკესმა გამოაქვეყნა 100-ზე მეტი სტატია, დაწერა წიგნის სათაურები და საბოლოოდ დაახლოებით 50 პატენტი.<ref name=SWE/><ref name=Killeen/> თელკეს ნაშრომები დაცულია არიზონას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკის, დიზაინისა და ხელოვნების სპეციალურ კოლექციებში, ტემპეში, არიზონაში. თელკეს აქვს გამოქვეყნებული 100-ზე მეტი ნაშრომი,დაწერილი წიგნის სათაურები და საბოლოოდ დაახლოებით 50 პატენტი. == მემკვიდრეობა == თავისი ბრწყინვალე კარიერის განმავლობაში, მარია ტელკესმა დააგროვა შთამბეჭდავი კოლექცია ოცი პატენტისა (ზოგიერთი წყარო ამბობს 50),<ref name="Killeen">{{cite news |last1=Duncan |first1=Gra'Delle |title=Research to Join CTC Staff |url=https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |agency=Society of Women Engineers Records, LR001539. Walter P. Reuther Library. |publisher=Killeen Daily Herald |date=December 18, 1977 |access-date=მარტი 14, 2025 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250224224420/https://archives.wayne.edu/repositories/2/archival_objects/748689 |archivedate=თებერვალი 24, 2025 }}</ref> რომლებიც მოიცავს სხვადასხვა მეთოდებს, დაკავშირებულს გათბობასთან, გაგრილებასთან და სითბოს შენახვის ტექნოლოგიებთან. მისმა ნოვატორულმა წვლილმა მზის ენერგიის სფეროში მოუტანა სათუთი მეტსახელი "მზის დედოფალი", წოდება, რომელიც ასახავდა მის უპრეცედენტო თავდადებასა და ლიდერობას მზის ენერგიის გამოყენებაში. მისმა გამომგონებლურმა ნიჭმა და მდგრადი გადაწყვეტილებების განვითარებისადმი თავდადებამ მას ამ სფეროში ნოვატორის სახელი მოუტანა. {{ციტატა|„მე ინტენსიურად ვიყავი დაინტერესებული ქიმიითა და ფიზიკით საშუალო სკოლის დღეებში. ჩემი მიზანი იყო ახალი ენერგიის წყაროების განვითარება, განსაკუთრებით მზის ენერგიის გამოყენება. მე ვსწავლობდი ამ მიზნით და არაფერს შეეძლო ჩემი შეჩერება ამ სფეროში მუშაობისგან. თუ მე გარკვეულწილად წარმატებას მივაღწიე, ვგრძნობ, რომ ჩემი სამეცნიერო საქმიანობით უფრო მეტად ვტკბებოდი, ვიდრე ნებისმიერი სხვა აქტივობით.“ <ref name=SWE/>}} ტელკესი ცნობილი იყო თავისი გამონათქვამით: {{ციტატა|“ხედავთ, მზის სინათლე არ არის სასიკვდილო - გარდა შესაძლოა მზის დამწვრობის ფორმისა“ <ref name=SWE/>}} ტელკესის გამორჩეული წვლილი აღიარეს მრავალი ჯილდოთი, მათ შორის პრესტიჟული ქალ ინჟინერთა საზოგადოების მიღწევის ჯილდოთი და ჩარლზ გრილი აბოტის ჯილდოთი საერთაშორისო მზის ენერგიის საზოგადოებისგან.<ref name=Saxon/> კარიერის ბოლოს, 77 წლის ასაკში, ტელკესმა მიიღო სამეცნიერო აკადემიისა და ეროვნული კვლევითი საბჭოს ცხოვრების მიღწევის ჯილდო, ასევე შენობების კვლევის საკონსულტაციო საბჭოს ჯილდო.<ref name="INVHoF"/> ==ლიტერატურა== *{{cite web |title=Maria Telkes Resources |date=17 April 2023 |publisher=solarhousehistory.com |url=http://solarhousehistory.com/resources/#Maria-Telkes}} * {{cite journal |last1=Tietjen |first1=Jill S. |last2=Bailey |first2=Margaret |title=Energetic Trailblazers: Kate Gleason, Edith Clarke, and Mária Telkes |journal=Women in Mechanical Engineering |series=Women in Engineering and Science |date=2022 |pages=3–23 |doi=10.1007/978-3-030-91546-9_1|isbn=978-3-030-91545-2 ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ბუდაპეშტში დაბადებულები]] otnj1jofgi4zwzkd2dh4gt8pmh85uec მიხაილ ვოლობუევი 0 584896 5426936 4855133 2026-07-04T10:30:17Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426936 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''მიხაილ სიმონის ძე ვოლობუევი''' ({{Lang-uk|Михайло Симонович Волобуєв}}, დ. 11 (24) იანვარი, [[1903]], [[ნიკოლაევი]] — გ. [[20 ივნისი]], [[1972]], [[დონის როსტოვი]]) — [[1930]]-იანი წლების [[უკრაინელი]] ეკონომისტი. ვუანის (უკრაინის მეცნიერებათა აკადემიის) [[ხარკივი|ხარკოვის]] სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის [[მეცნიერი|მეცნიერ]] თანამშრომელი. ეკონომიკური თვითკმარობის კონცეფციის ავტორი უკრაინის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის ([[უსსრ|უესსრ]]) ფარგლებში. სტალინური ტერორის მსხვერპლი. ==ბიოგრაფია== მიხაილ ვოლობუევი დაიბადა ნიკოლაევში. ის სწავლობდა [[გიმნაზია|გიმნაზიაში]], თუმცა მამის გარდაცვალების შემდეგ, [[1918]] წელს, მუშაობა დაიწყო, რათა დედას ოჯახის შენახვაში დახმარებოდა. ექსტერნად დაასრულა ხარკოვის პროფსაგანმანათლებლო ინსტიტუტის ეკონომიკური ფაკულტეტი. [[1921]]-[[1922]] წლებში იყო ნიკოლაევის, ხოლო [[1922]] წელს — [[ვინიციის ოლქი|ვინიცის]] გუბერნიის განათლების განყოფილების გამგის მოადგილე. [[1923]] წლიდან მუშაობდა ხარკოვში მთავარ პოლიტგანათლებაში, ასწავლიდა ხარკოვის ფარმაცევტულ ტექნიკუმში, სახალხო განათლების ინსტიტუტსა და ფინანსურ-ეკონომიკურ ტექნიკუმში. შემდგომში იყო პოლიტიკური ეკონომიის პროფესორი ხარკოვის მექანიკა-მეშენებელთა ინსტიტუტში, სადაც [[1930]]-[[1933]] წლებში კათედრას ხელმძღვანელობდა. [[1928]] წელს ჟურნალ „უკრაინის ბოლშევიკში“ (№ 2–3) გამოქვეყნდა მიხაილ ვოლობუევის სტატია სათაურით „უკრაინული ეკონომიკის პრობლემის შესახებ“. სტატიას სადისკუსიო ხასიათი ჰქონდა და მასში გაანალიზებული იყო [[ცარიზმი|ცარიზმის]] კოლონიური პოლიტიკის განვითარების ეტაპები უკრაინაში [[1917]] წლის [[ოქტომბრის რევოლუცია|ოქტომბრის რევოლუციამდე]]. ვოლობუევი უარყოფდა გავრცელებულ მოსაზრებას, თითქოს [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] [[ეკონომიკა]] რევოლუციამდე მთლიანად ერთიანი ყოფილიყო. მისი აზრით, ეს ეკონომიკა ერთიანდებოდა ანტაგონისტურ იმპერიალისტურ საფუძველზე, თუმცა იმპერიის მიერ ჩაგრული კოლონიების პოზიციიდან, ის ეროვნული ეკონომიკების ერთობლიობას წარმოადგენდა. ვოლობუევის აზრით, ერთიან სამეურნეო კომპლექსს სწორედ [[უკრაინა]] წარმოადგენდა, თუმცა ამას არ აღიარებდნენ არც [[რუსი]] ეკონომისტები და არც [[მოსკოვი|მოსკოვის]] ცენტრალური სტრუქტურები (მათ შორის, [[სსსრ]]-ის სახელმწიფო გეგმარების კომიტეტი — {{lang-ru|Госплан}}). ისინი ხშირად თავს არიდებდნენ თავად სახელწოდება „უკრაინის“ გამოყენებასაც კი და ამჯობინებდნენ ტერმინებს, როგორიცაა „სამხრეთი“, „სამხრეთის რაიონი“, „სამხრეთ-დასავლეთი“, „ევროპული რუსეთის სამხრეთი“, „სამხრეთრუსული მეურნეობა“. ისინი უკრაინას განიხილავდნენ როგორც ევროპული ტიპის [[კოლონია|კოლონიას]], რომელიც სსსრ-ის შემადგენლობაში აღმოჩნდა. ვოლობუევი აცხადებდა, რომ უკრაინა ყველა ნიშნით იყო რუსეთის კოლონია და მისი ეკონომიკური ექსპლუატაციის ობიექტს წარმოადგენდა. ვოლობუევი ამტკიცებდა, რომ უკრაინას გააჩნია განვითარების საკუთარი გზა და ის უნდა მოემზადოს მსოფლიო სამეურნეო სისტემაში შესასვლელად იმ შემთხვევაში, თუ რევოლუცია გამარჯვებას მიაღწევს „არა მხოლოდ ყოფილ რუსეთში, არამედ მთელი მსოფლიოს მასშტაბით“. ამ შემთხვევაში უკრაინა ამ მსოფლიო სისტემის თანასწორი ნაწილი უნდა გახდეს. [[1933]] წლის [[7 დეკემბერი|7 დეკემბერს]] ვოლობუევი დააკავეს ბრალდებით, თითქოს მონაწილეობდა „უკრაინულ კონტრრევოლუციურ ორგანიზაციაში“, რომელიც საბჭოთა ხელისუფლების ძალადობრივ გზით დამხობას ისახავდა მიზნად. [[1934]] წლის [[8 მაისი|8 მაისს]] სსრ უკრაინის სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველოს (ГПУ УССР) კოლეგიის [[ლევ ტროცკი|ტროცკის]] გადაწყვეტილებით, მას მიესაჯა ხუთწლიანი შრომით-გასწორებითი ბანაკი (სასჯელი შემდეგ შეიცვალა [[ყაზახეთი|ყაზახეთში]] გადასახლებით). სასჯელის მოხდის შემდეგ ვოლობუევი ცხოვრობდა [[კრასნოდარის მხარე|კრასნოდარის მხარეში]]. ომის პერიოდში [[ნაცისტური გერმანია|ნაცისტურ გერმანიასთან]], ვოლობუევი ასრულებდა სპეციალურ დავალებებს საბჭოთა დაზვერვის სამსახურში. [[1948]] წელს გადავიდა საცხოვრებლად დონის როსტოვში, სადაც მუშაობდა როსტოვის ფინანსურ-ეკონომიკური ინსტიტუტის კათედრის გამგედ. [[1957]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] ოფიციალურად რეაბილიტირდა. [[1961]] წელს დასახლდა [[დონეცკი|დონეცკში]], სადაც ასწავლიდა დონეცკის სავაჭრო ინსტიტუტში. ცხოვრების ბოლო წლებში კვლავ ასწავლიდა დონის როსტოვში. ==ნაშრომები და კრიტიკა== [[1928]] წელს მიხაილ ვოლობუევმა გამოაქვეყნა სტატია „უკრაინის ეკონომიკის პრობლემის შესახებ“, რომელშიც ის ეწინააღმდეგებოდა საბჭოთა იდეოლოგთა მოსაზრებას რევოლუციამდელი რუსეთის ეკონომიკის სრულ ერთიანობაზე. ვოლობუევის რწმენით, თავად უკრაინა წარმოადგენს ერთიან სამეურნეო კომპლექსს და ამიტომ, მსოფლიო რევოლუციის გამარჯვების შემთხვევაში, ის უნდა მოემზადოს მსოფლიო სამეურნეო სისტემაში თანასწორად ინტეგრაციისთვის. ამასთან, ვოლობუევი კონკრეტულ მაგალითებზე დაყრდნობით აკრიტიკებდა ცენტრალური დაგეგმარების სტრუქტურების მიერ უკრაინის ბუნებრივი და ეკონომიკური რესურსების არარაციონალურ გამოყენებას. მისი მოსაზრებით, სსსრ-ის ეკონომიკას უნდა ვუყუროთ როგორც ეროვნული ეკონომიკების ერთობლიობას, ხოლო თითოეულ ეროვნულ ეკონომიკას — როგორც გარკვეულ მთლიანობას: პოტენციურს (ყოფილი აზიური კოლონიების შემთხვევაში) ან რეალურს (უკრაინისა და რუსეთის შემთხვევაში). ამ თვალსაზრისიდან გამომდინარე, ვოლობუევი მოითხოვდა უკრაინული ეკონომიკური ცენტრების უფლებამოსილების გაფართოებას, ცენტრალური გეგმარების ორგანოსთვის ({{lang-ru|Госплан}}) მხოლოდ ზოგადი დირექტიული ფუნქციების შენარჩუნებით. ის უარყოფითად აფასებდა უკრაინის ფარგლებს გარეთ სამეურნეო შემოსავლების გადატანას, ითხოვდა [[ინდუსტრიალიზაცია|ინდუსტრიალიზაციის]] გეგმების გადახედვას და რუსული ეკონომიკის დომინანტად განხილვის ტენდენციის უარყოფას. ასევე, ის მოითხოვდა მთელი უკრაინის მასშტაბით შრომითი რესურსების ნაკადების რეგულირების სისტემის შექმნას, რათა უკრაინის ქარხნებში სამუშაო ადგილების განაწილება უკრაინასა და რუსეთს შორის პროპორციულად განხორციელებულიყო. ვოლობუევი იცავდა უკრაინის უფლებას, ჰქონოდა რეალური კონტროლი იმდროინდელი საკავშირო სტრუქტურების საქმიანობაზე. მიუხედავად იმისა, რომ ვოლობუევი ხაზგასმით აღნიშნავდა, თითქოს სტატია არ იყო მიმართული რუსეთისა და უკრაინის შორის განსხვავებების გამწვავებაზე, სწორედ ეს შინაარსი მიიჩნიეს მის მთავარ შეცდომად. მისი შეხედულებები შეფასდა როგორც „ნაციონალ-უკლონიზმის“ ეკონომიკური პლატფორმა და გახდა საჯარო დაპირისპირებისა და ოსტრაკიზმის საგანი. ვოლობუევის წინააღმდეგ გამოვიდნენ ა. რეჩიცკი, ე. გორეცი, ნ. სკრიპნიკი და სხვა მოღვაწეები, რომლებმაც აიძულეს იგი საჯაროდ მოენანიებინა. მიხაილ ვოლობუევი გამოდიოდა კონკრეტული წინადადებებით უკრაინის უფლებამოსილების გაფართოების შესახებ. სწორედ ამ შეხედულებების გამო ის გახდა საბჭოთა [[ტოტალიტარიზმი|ტოტალიტარული]] რეჟიმის [[რეპრესიები საბჭოთა კავშირში|რეპრესიების]] მსხვერპლი. მიუხედავად იმისა, რომ ვოლობუევმა 1928 წელს ჟურნალ „უკრაინის ბოლშევიკში“ გამოაქვეყნა წერილი, რომელშიც საკუთარ პოზიციას შეცდომად აღიარებდა, ხოლო [[1930]] წელს იმავე გამოცემაში განათავსა „თვითკრიტიკული“ სტატია სათაურით „ნაციონალიზმის ეკონომიკური პლატფორმის წინააღმდეგ (ვოლობუევშჩინის კრიტიკისკენ)“, მის მიმართ მძიმე ბრალდებები მაინც არ შეწყვეტილა. ==ოჯახი== მან აღზარდა ქალიშვილი, ნატალია ვოლობუევა, რომელიც დღეს ხელოვანი და ხატმწერია. ==ლიტერატურა== *Анатолій Доценко. Михайло Волобуєв (Волобуєв—Артемов) (1903—1972).— Часопис соціально-економічної географії. Випуск 1. Харків: Харківський національний університет імені В. Н. Каразіна, 2006.— С. 161—163. *Енциклопедія історії України: У 10 т. / Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. — К. : Наук. думка, 2003.— ISBN 966-00-0632-2 Т. 1 : А—В. — 2003. — С. 614. : іл. ISBN 966-00-0734-5 *Віталій Абліцов «Галактика „Україна“. Українська діаспора: видатні постаті» — К.: КИТ, 2007. — 436 с. *Гай-Нижник П. Від імперіялізму царського до імперіялізму радянського. Українські радянські економісти про фінансову експлуатацію України СРСР у другій половині 20-х років // Розбудова держави. — 1997. — № 5. — С.43-45. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.geograf.com.ua/famousgeographers/29-ukrainian-geographers/856-volobuev-mikhajlo-simonovich Відомі географи, географічні персоналії: Волобуєв Михайло Симонович] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230234243/http://www.geograf.com.ua/famousgeographers/29-ukrainian-geographers/856-volobuev-mikhajlo-simonovich |date=2013-12-30 }} * [http://vpered.wordpress.com/2013/02/04/volobuev-ukrainian-economy/ М. Волобуєв. До проблеми української економіки (1928)] {{DEFAULTSORT:ვოლობუევი, მიხაილი}} [[კატეგორია:ეკონომისტები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:უკრაინელი ეკონომისტები]] bsagtyqltkdtz9h88j0novs10fcp7hg მიხეილ გლუზსკი 0 588601 5426943 5381466 2026-07-04T10:58:59Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426943 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = მიხეილ გლუზსკი | ფოტო = Mikhail Gluzsky 1948.JPG | ფოტოს სიგანე = | წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი|1918|11|21}} | დაბადგილი = [[კიევი]] | გარდთარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2001|6|15|1918|11|21}} | გარდადგილი = [[მოსკოვი]], [[რუსეთი]] | გარდაცვალების მიზეზი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა = {{დროშა|სსრკ}}<br />[[რუსეთი]] | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = [[მსახიობი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | წლები = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | ჯილდოები = [[სსრკ-ის სახალხო არტისტი]] ([[1983]]) | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''მიხეილ ანდრეის ძე გლუზსკი''' (დ. [[21 ნოემბერი]], [[1918]], [[კიევი]] — გ. [[15 ივნისი]], [[2001]], [[მოსკოვი]]) – [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] და [[რუსეთი|რუსი]] [[თეატრი|თეატრის]], კინოსა და დუბლირების მსახიობი, მხატვრული კითხვის ოსტატი, თეატრალური პედაგოგი. [[სსრკ სახალხო არტისტი|სსრკ-ის სახალხო არტისტი]] ([[1983]]). რსფსრ-ის ძმები ვასილიევების სახელობის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი ([[1973]]). ==ბიოგრაფია== მიხეილ გლუზსკი დაიბადა 1918 წლის 21 ნოემბერს (სხვა წყაროების მიხედვით, 20 ნოემბერს<ref>В XX веке 7 ноября по юлианскому, «старому» календарю соответствует 20 ноября по [[გრიგორიანული კალენდარი|григорианскому, «новому»]]. Первоисточник: {{Cite web|url=https://cdiak.archives.gov.ua/images/arxiv_cetera/ac_2016_09_20/0127_1080_0497_0388zv-0389.jpg|title=ЦГИАК Украины|access-date=2022-06-04|archive-date=2022-06-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220604232459/https://cdiak.archives.gov.ua/images/arxiv_cetera/ac_2016_09_20/0127_1080_0497_0388zv-0389.jpg}}</ref>) კიევში, პოეტისა და სოციალისტ-რევოლუციონერის, ჟურნალისტის ანდრეი მიხეილის ძე გმირიოვის (რომელიც კიევში [[სანქტ-პეტერბურგი|პეტროგრადიდან]] 1917 წლის შუა პერიოდში გადავიდა) და ეფროსინია კონდრატის ასულ გლუზსკაიას <ref>{{Cite web|url=http://www.segodnya.ua/oldarchive/c2256713004f33f5c2256a920030d851.html|title=Архив|access-date=2013-01-12|archive-date=2015-06-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150621172823/http://www.segodnya.ua/oldarchive/c2256713004f33f5c2256a920030d851.html}}</ref> ოჯახში. მსახიობის მამამ კარავაევის რაიონში პატარა სახლი ააშენა და ხეხილით სავსე ბაღი გააშენა. 1922 წელს, მამის გარდაცვალების შემდეგ, ოჯახი მოსკოვში გადავიდა საცხოვრებლად. მომავალი მსახიობი [[ბაქო|ბაქოში]] სწავლობდა, სადაც ორი წლის განმავლობაში (1926-1928) მამინაცვალთან ერთად ცხოვრების შესაძლებლობა მიეცა. 1929 წელს ის მოსკოვში დაბრუნდა. თავდაპირველად მუშაობდა მექანიკოსის შეგირდად სამეცნიერო-კვლევითი საავტომობილო ინსტიტუტის (НАТИ) სახელოსნოებში, შემდეგ კი ელექტრიკოსის შეგირდად და ელექტრიკოსად „მოსვაჭრობის“ ცენტრალურ უნივერმაღში (1933-1936). მან დაამთავრა მუშა- ახალგაზრდების საღამოს სკოლა და მონაწილეობდა სამოყვარულო წარმოდგენებში „მოსვაჭრობის“ კლუბში, მოსკოვის სამხატვრო თეატრ-2-ის მსახიობების - ბ. ვასილიევის, კ. რატომსკის და ა. პოტოცკის ხელმძღვანელობით. თამაშობდა მუშა-ახალგაზრდობის თეატრში. 1936-დან 1940 წლამდე სწავლობდა კინოსტუდია [[მოსფილმი|„მოსფილმის“]] კინომსახიობთა სკოლაში; 1940 წლის ივლისიდან ოქტომბრამდე იყო კინოსტუდიის მსახიობი. მისი კინოდებიუტი [[1938]] წელს შედგა ფილმში „ოპენჰაიმების ოჯახი“. 1940 წელს იგი [[წითელი არმია|ჯარში]] გაიწვიეს და წითელი არმიის ცენტრალური თეატრის დასში მსახურობდა. [[დიდი სამამულო ომი|დიდი სამამულო ომის]] დროს მუშაობდა ფრონტის ხაზზე მყოფ ბრიგადებში. 1946 წლიდან 1995 წლამდე გლუზსკი კინომსახიობთა თეატრ-სტუდიის (ამჟამად – ნიკიტა მიხალკოვის სახელოსნო „12“) მსახიობი იყო. 1949-1950 წლებში იყო გერმანიაში საბჭოთა ჯარების ჯგუფის დრამატული თეატრის მსახიობი. ის მოწვევით მუშაობდა მოსკოვის „სოვრემენნიკის“ თეატრსა და მ. ერმოლოვას სახელობის დრამატულ თეატრში. [[ფაილი:Mikhail_Gluzsky_1947.JPG|მინი|257x257პქ|მ. გლუზსკი ტარაპატას როლში ფილმში „ამბავი „დაუდგრომელზე““ (1947)]] რეჟისორები მოუთმენლად ელოდნენ მის ფილმებში მონაწილეობას, მაგრამ ძირითადად მცირე როლებისთვის. მან 150-ზე მეტ ფილმში ითამაშა, მათ შორის: „ამბავი ნამდვილ ადამიანზე“, „ორი ოკეანის საიდუმლო“, „[[წყნარი დონი (ფილმი)|წყნარი დონი]]“, „[[კავკასიელი ტყვე ქალი, ანუ შურიკის ახალი თავგადასავლები]]“, „ზღაპარი იმაზე, თუ როგორ დააქორწინა მეფე პეტრემ არაბი“, „[[ოქროს ნაღმი]]“, „სავოის გატაცება“, „სკსს უფლებამოსილია განაცხადოს…“ და მრავალი სხვა. მსახიობის ერთ-ერთი საუკეთესო როლი კინოში იყო აკადემიკოს სრეტენსკის როლი [[ილია ავერბახი]]ს ფილმში „მონოლოგი“ ([[1972]]), სადაც მსახიობის პირით, ხანდაზმული, მაღალკვალიფიციური მეცნიერი, რომელმაც ბრწყინვალე სამეცნიერო კარიერა გააკეთა, გამჭოლი აღსარების ინტონაციით მოგვითხრობს მეგობრებისა და კოლეგებისგან დამალული მარტოსული ცხოვრების დრამაზე, შემოდგომის პარკში ის ხვდება თავისი წარუმატებელი ახალგაზრდული სიყვარულის აჩრდილს, ცხადში კი განიცდის რთულ ურთიერთობებს, ყოველდღიური პრობლემებით დამძიმებულს, თავის გზასაცდენილ ქალიშვილთან ([[მარგარიტა ტერეხოვა|მ. ტერეხოვა]]) და სიძესთან, ასევე შვილიშვილთან (მ. ნეიოლოვა), რომელიც პირველ რომანტიკულ გამოცდილებას იძენს. სტანდარტული ფრაზა „ფილმი ცხოვრების არსზე“ ყველაზე მეტად ამ ფილმს მიესადაგება, აღნიშნა კინომცოდნე ნატალია ბასინამ ჟურნალ „[[საბჭოთა ეკრანი|საბჭოთა ეკრანში]]“ 1973 წელს.<ref>Советский экран. — 1973. — № 2.</ref> <ref>{{Cite web|url=https://yagazeta.com/lichnost/mihail-gluzskij-v-akterstve-ya-rabochaya-loshad/|title=Михаил Глузский: «В актёрстве я — рабочая лошадь»|date=2018-11-22|access-date=2022-07-31}}</ref> გლუზსკი მუშაობდა რადიოსა და [[ტელევიზია|ტელევიზიაში]]. მისი ხმით ლაპარაკობს უცხოური, დუბლირებული ფილმების მრავალი პერსონაჟი. მან პირველმა შეასრულა რუსი პოეტის, [[ნიკოლოზ ზაბოლოცკი|ნ. ა. ზაბოლოცკის]] ლექსები, რომლებიც სსრკ-ში მრავალი წლის განმავლობაში აკრძალული იყო. 1986 წლიდან 1991 წლამდე იყო სსრკ კინემატოგრაფისტთა კავშირის საბჭოს მდივანი, ხელმძღვანელობდა სსრკ კინემატოგრაფისტთა კავშირში კინოს ვეტერანთა კომისიას, ასევე სსრკ შეიარაღებული ძალებზე კულტურული მფარველობის მოსკოვის საქალაქო კომისიას. მისი ბოლო საზოგადოებრივი საქმიანობა ამ კომისიების ხელმძღვანელობა იყო. 1989 წლიდან 1996 წლამდე ასწავლიდა [[გერასიმოვის სახელობის კინემატოგრაფიის ინსტიტუტი]]ს (ВГИК) სამსახიობო განყოფილებაში (1994 წლიდან - პროფესორი). 1987-1998 წლებში ხელმძღვანელობდა ორ სახელოსნოს ВГИК-ის სამსახიობო განყოფილებაში და გამოუშვა ორი კურსი (ტაჯიკური და რუსული). [[ფაილი:Могила_актёра_Михаила_Глузского.JPG|მინი|200x200პქ|მ. გლუზსკის საფლავი ვაგანკოვოს სასაფლაოზე]] 1995 წლიდან ის „თანამედროვე პიესის სკოლის“ თეატრის მსახიობია, სადაც ითამაშა სპექტაკლებში: იანუშ გლოვაცკის „ანტიგონე ნიუ-იორკში“, ა. პ. ჩეხოვის [[თოლია (პიესა)|„თოლია“]], [[ბორის აკუნინი]]ს „თოლია“ და სხვა. მისი ბოლო როლი ტელევიზიაში იყო სერიალ „სატვირთო მანქანის მძღოლების“ ({{lang-ru|„Дальнобойщики“}}) მე-14 ეპიზოდში, რომელიც მსახიობის გარდაცვალების შემდეგ გამოვიდა. 2001 წლის 13 მაისს ის უკანასკნელად გამოჩნდა თეატრის სცენაზე სპექტაკლში „[[თოლია (პიესა)|თოლია]]“, სორინის როლში. ის ინვალიდის ეტლში მოათავსეს (პიესის სიუჟეტის მიხედვით, პერსონაჟი მთელ მოქმედებას ინვალიდის ეტლში ატარებს). სპექტაკლის დასრულებისთანავე მსახიობი საავადმყოფოში გადაიყვანეს. იმავე ღამეს მას ფეხის ამპუტაციის ოპერაცია ჩაუტარდა.<ref>[https://www.kp.ru/daily/22559/9730/ Михаилу Глузскому ампутировали ногу]</ref> მ. გლუზსკი გარდაიცვალა 2001 წლის 15 ივნისს, 83 წლის ასაკში, [[მოსკოვი|მოსკოვში]], გულის შეტევით. დაკრძალულია მოსკოვში, ვაგანკოვოს სასაფლაოზე (ნაკვეთი № 12-ა). ==ოჯახი== მეუღლე – ეკატერინა პერეგუდოვა (1927-2003), თეატრის კრიტიკოსი, [[რუსეთის თეატრალური ხელოვნების ინსტიტუტი]]ს კურსდამთავრებული, ხელოვნების კვლევების სახელმწიფო ინსტიტუტის უფროსი მკვლევარი, ა. კ. ჯიველეღოვის გერი. დაკრძალულია მოსკოვში, ვაგანკოვოს სასაფლაოზე (ნაკვეთი № 12-ა), მეუღლის გვერდით. ვაჟი – ანდრეი გლუზსკი (1951-2011). დაამთავრა მოსკოვის სამხატვრო თეატრის სკოლა-სტუდიის სამხატვრო განყოფილება და მუშაობდა კინომსახიობთა სტუდიის თეატრის სამხატვრო-სადადგმო განყოფილებაში. დაკრძალულია მოსკოვში, ვაგანკოვოს სასაფლაოზე, მშობლების გვერდით. ქალიშვილი – მარია გლუზსკაია (დ. 1954; ქორწინების გვარი ფედოტოვა). ენათმეცნიერი-მთარგმნელი. დაქორწინებულია რუს უფლებადამცველ მიხეილ ფედოტოვზე. ==ჯილდოები და აღიარება== * 1969 : რსფსრ დამსახურებული არტისტი * 1977 : რსფსრ სახალხო არტისტი * 1983 : [[სსრკ სახალხო არტისტი]] * 1973 : რსფსრ-ის ძმები ვასილიევების სახელობის სახელმწიფო პრემია * 1989 : [[შრომის წითელი დროშის ორდენი]] * 1998 : ორდენი „მამულის წინაშე დამსახურებისათვის“ * 1945 : მედალი „1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის“ * 1948 : მედალი „მოსკოვის 800 წლისთავის ხსოვნისადმი“ * 1999 : ეროვნული კინემატოგრაფიის პრემია „ნიკა“ ==ლიტერატურა== #Лотис Т. Михаил Глузский. — М.: СК СССР, 1979. — 20 с. — 50 000 экз. #Демин В. П. Михаил Глузский. — М.: Союз кинематографистов СССР, 1989. ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat-inline|Mikhail Gluzsky}} {{imdb|id=0323311|name=მიხეილ გლუზსკი}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:გლუზსკი, მიხეილ}} [[კატეგორია:დაბადებული 20 ნოემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1918]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 15 ივნისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2001]] [[კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:საბჭოთა მსახიობები]] [[კატეგორია:რუსი მსახიობები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის მსახიობები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:რსფსრ-ის დამსახურებული არტისტები]] [[კატეგორია:რსფსრ-ის სახალხო არტისტები]] [[კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები]] [[კატეგორია:1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის მედლით დაჯილდოებულები]] [[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:III ხარისხის მამულის წინაშე დამსახურებისათვის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:ვაგანკოვოს სასაფლაოზე დაკრძალულები]] [[კატეგორია:კიევში დაბადებულები]] 9ziaah83zmei6tt20x5l7eyoo3mw25u იტალიური ტვინლპობა 0 590514 5426901 4814817 2026-07-04T09:50:11Z Túrelio 5879 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:Duplicate|Duplicate]]: [[File:Tung tung tung sahur (cropped).webp]] → [[File:Full image of Tung Tung Tung Sahur.png]] Exact or scaled-down duplicate: [[c::File:Full image of Tung Tung Tung Sahur.png]] 5426901 wikitext text/x-wiki {{გასწორება}}{{ვიკი}} [[ფაილი:Tralalero_Tralala.webp|მინი| ''ტრალალერო ტრალალა'', ზვიგენი ფეხებით და ლურჯი [[Nike|Nike-ის]] სპორტული ფეხსაცმელით]] '''იტალიური ტვინლპობა''' [[სიურრეალიზმი|სიურეალისტური]] ინტერნეტ მიმების სერიაა რომელიც ადრეულ 2025 წელს აღმოცენდა და ხასიათდება [[ხელოვნური ინტელექტი|ხელოვნური ინტელექტის]] მიერ გენერირებული არსებების აბსურდული ფოტოებით, რომლებსაც ფსევდო-იტალიური სახელები აქვთ.<ref>{{Cite web|url=https://daily.afisha.ru/infoporn/29087-apogey-breynrota-bombardino-krokodilo-i-drugie-boevye-ii-zhivotnye-zahvatili-socseti/|title="Апогей брейнрота: Бомбардиро Крокодило и другие боевые ИИ-животные захватили соцсети" [Brainrot's Apogee: Bombardiro Crocodilo and Other AI-Battle Animals Take Over Social Media]. Afisha (in Russian). 27 March 2025. Archived from the original on 29 April 2025. Retrieved 20 April 2025.}}</ref> ფენომენი სწრაფად გავრცელდა სოციალური მედიის პლატფორმებზე, როგორიცაა [[TikTok]]-ი და [[Instagram]]-ი. პერსონაჟები სინთეზირებული არიან იტალიური გახმოვანებით, გროტესკული და იუმორისტული ვიზუალით, აბსტრაქტიზმით და აბსურდული ნარატივით. <ref name=":0">{{Cite web|url=https://cybernews.com/entertainment/italian-brainrot-viral-trend-instagram-tiktok/|title="Italian brainrot has taken over social media". Cybernews. 28 March 2025. Archived from the original on 18 April 2025. Retrieved 20 April 2025.}}</ref> == აღწერა == იტალიური [[ტვინლპობა]] ხასიათდება გენერაციული [[ხელოვნური ინტელექტი|ხელოვნური ინტელექტის]] მიერ შექმნილი აბსურდული სურათებით ან ვიდეოებით. მათში წარმოდგენილია ცხოველების ჰიბრიდები ყოველდღიური ნივთებით, საკვებითა და იარაღით. <ref>{{Cite web|url=https://www.news.com.au/technology/online/social/is-italian-brainrot-the-stupidest-internet-trend-yet/news-story/b3cdc5e5ffb370ef184aa72e2cff7e34|title=White, Robert (18 April 2025). "Is 'Italian brainrot' the stupidest internet trend yet?". News.com.au. Archived from the original on 20 April 2025. Retrieved 29 April 2025.}}</ref> მათ არქმევენ [[იტალიური ენა|იტალიურ]] სახელებს ან იყენებენ სტერეოტიპულ კულტურულ ნიშნებს რასაც თან ახლავს ხელოვნური ინტელექტის მიერ გენერირებული აუდიოჩანაწერი იტალიელი მამაკაცის ხმით, რომელიც ხშირად აბსურდულია. პერსონაჟებს ხშირად აქვთ იტალიური სუფიქსები, როგორიცაა „ini“ ან „ello“.<ref>{{Cite web|url=https://www.gazeta.ru/style/20903450/bombardiro-krokodilo-mem.shtml|title="Кто такие Бомбардиро Крокодило и Тралалело Тралала и почему TikTok сошел по ним с ума". Gazeta.ru. 21 April 2025. Archived from the original on 2 May 2025. Retrieved 6 June 2025.}}</ref> ეს პერსონაჟები აერთიანებენ სიურეალიზმის, ვიზუალური შფოთვის ([[საზარელი ხეობის ფენომენი]]) და ინტერნეტ ირონიის ელემენტებს, რაც ახასიათებს [[თაობა Z|Z თაობის]] [[Word|პოსტირონიულ]] იუმორს. <ref name=":0" /> ტერმინი [[ტვინლპობა]] 2024 წელს ოქსფორდის წლის სიტყვად დასახელდა და ეხება ონლაინში დაბალი ხარისხის ან დაბალი ღირებულების მქონე, არაჯანსაღი კონტენტის მოხმარების გამო ადამიანის ფსიქიკურ მდგომარეობაზე უარყოფითი გავლენის მოხდენას. <ref>{{Cite web|url=https://corp.oup.com/news/brain-rot-named-oxford-word-of-the-year-2024/|title="'Brain rot' named Oxford Word of the Year 2024". corp.oup.com. Oxford: Oxford University Press. 2 December 2024. Archived from the original on 2 December 2024. Retrieved 2 December 2024.}}</ref>ონლაინ მომხმარებლები ხშირად იყენებენ ამ იარლიყს იტალიური ტვინლპობის აბსურდულობის აღიარების მიზნით და ამავდროულად აღიარებენ ონლაინში [[Word|"AI სლოპის"]] მზარდი რაოდენობის არსებობას. ფანებმა შექმნეს სხვადასხვა ისტორია იტალიური [[ტვინლპობა|ტვინლპობის]] პერსონაჟების შესახებ,<ref name="nss">{{Cite web|title=Italian brainrot on TikTok: Ballerina Cappuccina explained|url=https://www.nssgclub.com/en/lifestyle/40805/italian-brainrot-tiktok-meme-ballerina-cappuccina-explained|access-date=2025-04-30|url-status=live}}</ref> რითაც შექმნეს ერთგვარი „ინტერნეტ [[ფოლკლორი]] “ ზედმეტად დრამატული სიუჟეტური ხაზებითა და ხმებით. == ისტორია == 2023 წლის ოქტომბერში, ინტერნეტის მომხმარებლემმა შექმნეს სხვადასხვა იტალიური მიმები, მსახიობსა და მოჭიდავეს [[დუეინ ჯონსონი|დუეინ ჯონსონის]] შესახებ, სადაც ის აბსურდულ თემებზე რითმავს. ერთ-ერთ ვიდეოში, ჯონსონი იყენებს უაზრო სიტყვას “ტრალალერო ტრალალა” რომელიც მოგვიანებით  გახდა იტალიური ტვინლპობის საფუძველი.<ref name="vulture" /> === შექმნა === მიუხედავად იმისა, რომ იტალიური ტვინლპობის ზუსტი წარმოშობა უცნობია, პერსონაჟი “ტრალალერო ტრალალა” ტრენდის პირველ მაგალითად ითვლება. <ref name="Gupta-2025">{{Cite news|last=Gupta|first=Alisha Haridasani|date=2025-04-30|title=Meet Ballerina Cappuccina and the Italian Brain Rot Crew|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html|url-status=live|access-date=2025-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20250502204055/https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html|archive-date=2 May 2025|issn=0362-4331}}</ref> პერსონაჟის შექმნას ხშირად [[TikTok|TikTok-ის]] მომხმარებელს @eZburger401-ს მიაწერენ, რომელმაც, როგორც ამბობენ, 2025 წლის იანვარში პერსონაჟის მონაწილეობით ვიდეო გამოაქვეყნა. მომხმარებელს გამოქვეყნების შემდეგ ბანი დაედო, შესაძლოა, თანმხლები აუდიოჩანაწერის გამო, რომელიც იტალიურ ენაზე შეიცავდა ღმერთისა და ალაჰის მიმართ უხამსობას და გმობას . <ref name="dailydot1">{{Cite web|last=Good|first=Anna|date=2025-04-28|title=The bizarre rise of Ballerina Cappuccina, TikTok's surreal new Italian brainrot star|url=https://www.dailydot.com/memes/ballerina-cappuccina-meme-italian-brainrot/|access-date=2025-04-29|url-status=live}}</ref> ალტერნატიულად, ამერიკულმა ვებსაიტმა ''Vulture-მა'' განაცხადა, რომ TikTok-ის მომხმარებელმა @burgermerda-მ აუდიო 2024 წლის სექტემბერში შექმნა, შემდეგ ხელახლა ატვირთა @Ezburger401-მა და შემდეგ 2025 წელს მომხმარებელმა @elchino1246-მა ფოტოშოპით დამუშავებული ზვიგენისა და თოლიას ჰიბრიდის გამოსახულებასთან დააკავშირა. <ref name="vulture">{{Cite news|last=Zhan|first=Jennifer|date=29 May 2025|title=The Italian Brain Rot Ren-AI-ssance, Explained|publisher=Vulture|url=https://www.vulture.com/article/italian-brain-rot-ai-characters-explained.html|access-date=1 June 2025}}</ref> ''Vulture'' ასევე აცხადებს, რომ სწორედ მომხმარებელმა @iamtralalelotralalahot-მა დააკავშირა აუდიო ხელოვნური ინტელექტით გენერირებულ ფეხსაცმლიან ზვიგენთან.<ref name="vulture" /> იტალიურ ტვინლპობის ტალღამ პოპულარობა მოიპოვა მრავალ ადგილას, როგორიცაა [[ინდონეზია]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებული შტატები]], [[სამხრეთი კორეა|სამხრეთ კორეა]], ესპანურენოვანი ქვეყნების უმეტესობა და ევროპის დიდი ნაწილი. <ref name="LLpost">{{Cite news|date=15 April 2025|title=I meme nati in Italia che stanno avendo un enorme successo su TikTok|language=it|trans-title=The memes born in Italy that are having huge success on TikTok|publisher=Ilpost|url=https://www.ilpost.it/2025/04/15/meme-italian-brainrot/#google_vignette|url-status=live|access-date=29 April 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250504020208/https://www.ilpost.it/2025/04/15/meme-italian-brainrot/#google_vignette|archive-date=4 May 2025}}</ref> სხვადასხვა ბრენდმა [[მიმი|მიმები]] სოციალურ მედიაში პერსონაჟები მარკეტინგული მიდგომით გამოიყენა. <ref name="nss">{{Cite web|title=Italian brainrot on TikTok: Ballerina Cappuccina explained|url=https://www.nssgclub.com/en/lifestyle/40805/italian-brainrot-tiktok-meme-ballerina-cappuccina-explained|access-date=2025-04-30|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.nssgclub.com/en/lifestyle/40805/italian-brainrot-tiktok-meme-ballerina-cappuccina-explained "Italian brainrot on TikTok: Ballerina Cappuccina explained"]. ''nss g-club''. [https://web.archive.org/web/20250502124108/https://www.nssgclub.com/en/lifestyle/40805/italian-brainrot-tiktok-meme-ballerina-cappuccina-explained Archived] from the original on 2 May 2025<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">30 April</span> 2025</span>.</cite></ref> <ref name="LLpost" /> == პერსონაჟები == [[ფაილი:Full image of Tung Tung Tung Sahur.png|მინი| ''თუნგ თუნგ თუნგ საჰური'', ანთროპომორფული ხის ობიექტი, რომელიც წააგავს ბეისბოლის ბიტას.]] === ტრალალერო ტრალალა === ჟანრის პირველი ვირუსული პერსონაჟი იყო ტრალალერო ტრალალა, სამფეხა [[ზვიგენები|ზვიგენი]] [[Nike|Nike-ის]] სპორტულ ფეხსაცმელში. <ref name="Gupta-2025">{{Cite news|last=Gupta|first=Alisha Haridasani|date=2025-04-30|title=Meet Ballerina Cappuccina and the Italian Brain Rot Crew|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html|url-status=live|access-date=2025-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20250502204055/https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html|archive-date=2 May 2025|issn=0362-4331}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFGupta2025">Gupta, Alisha Haridasani (30 April 2025). [https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html "Meet Ballerina Cappuccina and the Italian Brain Rot Crew"]. ''The New York Times''. [[ISSN]]&nbsp;[https://search.worldcat.org/issn/0362-4331 0362-4331]. [https://web.archive.org/web/20250502204055/https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html Archived] from the original on 2 May 2025<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">30 April</span> 2025</span>.</cite></ref> ტრალალერო ტრალალა ათლეტურია, შეუძლია ზებუნებრივი სიჩქარით სირბილი და დიდი ნახტომების გაკეთება. <ref name="excelsior">{{Cite news|last=Y|first=Esquivel|date=11 April 2025|title=¡Tralalero Tralala! Qué es el Brainrot italiano y cuáles son los animales con poderes|publisher=Excélsior|url=https://www.excelsior.com.mx/trending/brainrot-italiano-que-es-animales-poderes-chatgpt/1710288|access-date=1 June 2025}}</ref> === ბომბარდირო კროკოდილო === ბომბარდირო კროკოდილო ჰიბრიდული არსებაა [[ნამდვილი ნიანგები|ნიანგის]] თავით და [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დროინდელი ორძრავიანი ბომბდამშენის სხეულით. <ref name="Афиша">{{Cite web|date=2025-03-27|title=Апогей брейнрота: Бомбардиро Крокодило и другие боевые ИИ-животные захватили соцсети|url=https://daily.afisha.ru/infoporn/29087-apogey-breynrota-bombardino-krokodilo-i-drugie-boevye-ii-zhivotnye-zahvatili-socseti/|access-date=2025-04-20|language=ru|url-status=live}}</ref> <ref name="Gupta-2025">{{Cite news|last=Gupta|first=Alisha Haridasani|date=2025-04-30|title=Meet Ballerina Cappuccina and the Italian Brain Rot Crew|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html|url-status=live|access-date=2025-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20250502204055/https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html|archive-date=2 May 2025|issn=0362-4331}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFGupta2025">Gupta, Alisha Haridasani (30 April 2025). [https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html "Meet Ballerina Cappuccina and the Italian Brain Rot Crew"]. ''The New York Times''. [[ISSN]]&nbsp;[https://search.worldcat.org/issn/0362-4331 0362-4331]. [https://web.archive.org/web/20250502204055/https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html Archived] from the original on 2 May 2025<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">30 April</span> 2025</span>.</cite></ref> ბომბარდირო კროკოდილო გამოსახულია, როგორც მეთაური, რომელსაც მჭიდრო კავშირები აქვს ბატთან, სახელად ''ბომბომბინი გუსინი''. <ref name="gazeta">{{Cite news|date=21 April 2025|title=Кто такие Бомбардиро Крокодило и Тралалело Тралала и почему TikTok сошел по ним с ума|agency=Gazeta.ru|url=https://www.gazeta.ru/style/20903450/bombardiro-krokodilo-mem.shtml|url-status=live|access-date=6 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250502102508/https://www.gazeta.ru/style/20903450/bombardiro-krokodilo-mem.shtml|archive-date=2 May 2025}}</ref> === თუნგ თუნგ თუნგ საჰური === თუნგ თუნგ თუნგ საჰური არის ანთროპომორფული ხის ობიექტი, რომელსაც უჭირავს ბეისბოლის ბიტა. <ref name="economic" /> მიუხედავად იმისა, რომ ის ''იტალიური ტვინლპობის'' ნაწილია, მას ინდონეზიური წარმოშობა აქვს - მის სახელწოდებაში „თუნგ თუნგ თუნგი“ [[სუნდური ენა|სუნდური]] <ref name="Tribune" /> [[ონომატოპეა|ონომატოპეაა,]] რომელიც აღწერს, თუ როგორ ურტყამენ ინდონეზიელები ტრადიციულად დასარტყამ ინსტრუმენტებს, გამთენიისას კერძის მირთმევამდე, რომელსაც მუსლიმები მიირთმევენ [[რამადანი|რამადანის]] დროს მარხვის წინ. <ref name="economic">{{Cite news|date=2025-04-21|title=Tung Tung Tung Sahur meme explained: Know the origin story behind Ramadan's viral wake-up call|work=[[The Economic Times]]|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/international/us/tung-tung-tung-sahur-meme-explained-know-the-origin-story-behind-ramadans-viral-wake-up-call/articleshow/120493740.cms?from=mdr|url-status=live|access-date=2025-04-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20250421185710/https://economictimes.indiatimes.com/news/international/us/tung-tung-tung-sahur-meme-explained-know-the-origin-story-behind-ramadans-viral-wake-up-call/articleshow/120493740.cms?from=mdr|archive-date=21 April 2025|issn=0013-0389}}</ref> @noxaasht-მა პერსონაჟი თავდაპირველად 2025 წლის თებერვალში შექმნა.<ref name="Tribune">{{Cite news|date=21 April 2025|title=Has the viral 'Tung Tung Tung Sahur' meme crossed your feed yet? Here's all about the TikTok trend|publisher=Tribune|url=https://tribune.com.pk/story/2541331/has-the-viral-tung-tung-tung-sahur-meme-crossed-your-feed-yet-heres-all-about-the-trend|url-status=live|access-date=28 April 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250429091759/https://tribune.com.pk/story/2541331/has-the-viral-tung-tung-tung-sahur-meme-crossed-your-feed-yet-heres-all-about-the-trend|archive-date=29 April 2025}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Vaishnavi|first=Arya|date=2025-04-23|title=Tung Tung Tung Sahur: What is the new TikTok meme and why is it trending?|work=[[Hindustan Times]]|url=https://www.hindustantimes.com/world-news/us-news/tung-tung-tung-sahur-what-is-the-new-tiktok-meme-and-why-is-it-trending-101745345341732.html|url-status=live|access-date=2025-05-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20250513171411/https://www.hindustantimes.com/world-news/us-news/tung-tung-tung-sahur-what-is-the-new-tiktok-meme-and-why-is-it-trending-101745345341732.html|archive-date=13 May 2025}}</ref> 2025 წლის მაისში, ინდონეზიურმა საპროდიუსერო სახლმა {{Ill|Dee Company|id|Dee Company}} ინტერესი გამოთქვა მასზე დაფუძნებული ფილმის გადაღების შესახებ.<ref>{{Cite web|url=https://www.kompas.com/hype/read/2025/05/12/104147466/viral-di-medsos-meme-tung-tung-tung-sahur-dikabarkan-akan-dibuatkan-film|title= Rantung, Revi C. (12 May 2025). "Viral di Medsos, Meme Tung Tung Tung Sahur Dikabarkan Akan Dibuatkan Film" [Viral on Social Media, Tung Tung Tung Sahur Meme Reportedly to be Made into a Film]. KOMPAS.com (in Indonesian). Archived from the original on 14 May 2025. Retrieved 14 May 2025.}}</ref> === ბალერინა კაპუჩინა === ბალერინა კაპუჩინა - ბალერინაა, რომელსაც აცვია [[Word|ტუტუ]] და [[Word|პუანტები]] თუმცა თავზე [[კაპუჩინო|კაპუჩინოს]] ჭიქა აქვს. ის დაქორწინებულია ნინძაზე, ''სახელად კაპუჩინო ასასინო''. <ref name="dailydot1" /> სხვა პერსონაჟებს შორისაა ლირილი ლარილა, ორფეხა [[კაქტუსისებრნი|კაქტუსისა]] და სპილოს ჰიბრიდი, რომელსაც სანდლები აცვია და დროის კონტროლი შეუძლია. <ref name="Вечерняя Москва">{{Cite web|date=2025-04-16|title="Итальянский брейнрот": что это за мемы и почему они так популярны|url=https://vm.ru/society/1221972-bombardiro-krokodilo-i-bobrito-bandito-chto-takoe-italyanskij-brejnrot-i-pochemu-on-tak-populyaren|access-date=2025-04-20|language=ru}}</ref> <ref name="excelsior">{{Cite news|last=Y|first=Esquivel|date=11 April 2025|title=¡Tralalero Tralala! Qué es el Brainrot italiano y cuáles son los animales con poderes|publisher=Excélsior|url=https://www.excelsior.com.mx/trending/brainrot-italiano-que-es-animales-poderes-chatgpt/1710288|access-date=1 June 2025}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFY2025">Y, Esquivel (11 April 2025). [https://www.excelsior.com.mx/trending/brainrot-italiano-que-es-animales-poderes-chatgpt/1710288 "¡Tralalero Tralala! Qué es el Brainrot italiano y cuáles son los animales con poderes"]. Excélsior<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">1 June</span> 2025</span>.</cite></ref> ფანებმა ონლაინ ენციკლოპედიაც კი შექმნეს, რომელიც იტალიური ტვინლპობის პესრონაჟების დოკუმენტაციას ეძღვნება.<ref name="nss" /> ზოგმა იტალიური ტვინლპობის პერსონაჟები სათამაშოებისა და NFT-ს გასაყიდად გამოიყენა. <ref name="vulture" />იტალიური ტვინლპობა ასევე იყო “მიმ ქოინის” “Italianrot”-ის  შექმნის ინსპირაცია რომელიც 2025 წლის მარტში გაეშვა.<ref>{{Cite web|url=https://biz.chosun.com/en/en-industry/2025/04/29/EYHQBWYTJRFQRHCUBIU5R3ZCDE/?outputType=amp|title="Meme coin trapralaleo tralala surges 17000%, experts caution investors on volatility". CHOSUNBIZ. 29 April 2025. Retrieved 29 April 2025.}}</ref> პოლონურმა რადიო სადგურმა [[Polskie Radio]]-მ აღნიშნა, რომ მიმი [[Word|თაობა ალფა]]-შია პოპულარული “რადგამ ის სასაცილოა, უცნაური და დამოკიდებულებას იწვევს” [[Polskie Radio]]-მ გააშუქა, თუ როგორ იქნა მიმი სხვადასხვა მედიაში ადაპტირებული, როგორიცაა [[Roblox]]-ის თამაშები, მუსიკალური რემიქსები და ვიქტორინები. <ref name="czworka">{{Cite web|title=Czym jest brainrot? Trippi Troppi i Ballerina Cappuccina - tego nie ogarniają nawet zetki|url=https://www.polskieradio.pl/10/216/Artykul/3523538,Czym-jest-brainrot-Trippi-Troppi-i-Ballerina-Cappuccina-tego-nie-ogarniaja-nawet-zetki|publisher=Polskieradio.pl|access-date=3 June 2025|url-status=live}}</ref> Radio France Internationale-ს პერსონაჟებს შორის ფსევდოიტალიური სახელების გამოყენებას „ცოტა პრობლემური“ უწოდა. <ref name="radiofrance">{{Cite web|title=Le phénomène "italian brainrot" : génie de l'absurde ou signe que l'humanité est vraiment perdue ?|url=https://www.radiofrance.fr/franceinter/podcasts/un-monde-nouveau/un-monde-nouveau-du-mercredi-23-avril-2025-7634798|publisher=[[Radio France Internationale]]|access-date=3 June 2025}}</ref> გერმანულმა ყოველდღიურმა გაზეთმა ''Die Tageszeitung-მა'' იტალიური იტალიურ ტვინლპობის ტენდენცია „ [[ტექნოლოგია|ტექნოლოგიის]], ენისა და [[მასობრივი კულტურა|პოპ კულტურისადმი]] შემოქმედებით მიდგომად“ მოიხსენია. === დაპირისპირება === [[ფაილი:Bombardiro_Crocodillo.jpg|მინი| ''ბომბარდირო კროკოდილო'', ბომბდამშენი ნიანგის თავით]] ''Tralalero Tralala-სა'' და ''Bombardiro Crocodilo-ს'' მემები [[ისლამოფობია|ისლამოფობიურობაში]] დაადანაშაულეს, რადგან ზოგიერთი ძველი ვიდეოს ტექსტი იტალიურად [[ალაჰი|ალაჰს]] დასცინის, თუმცა ზოგიერთმა იტალიელმა მომხმარებელმა აღნიშნა, რომ სიტყვა „ღვთისმგმობა“ ხშირად გამოიყენება იტალიურ ენაში, როგორც შემავსებელი სიტყვა და რომ ვიდეოს მიზანი ისლამოფობიური არ იყო. <ref name="Ferraris-2025">{{Cite news|last=Ferraris|first=Matilda|date=2025-04-26|title=From Ballerina Cappuccina to Tralalero Tralalà, we unpack the darker undertones of Italian brainrot|publisher=SCREENSHOT Media|url=https://screenshot-media.com/culture/internet-culture/italian-brainrot-dark-origin/|access-date=28 April 2025}}</ref> ამასობაში, ''„ბომბარდირო კროკოდილო“'' გააკრიტიკეს ღაზაში გენოციდის დაკნინების გამო, რადგან ზოგიერთ ვიდეოში მისი იტალიური თხრობის გამოყენებით აღწერილია პერსონაჟი, რომელიც ბავშვებს ბომბავს [[ღაზის სექტორი|ღაზასა]] და [[პალესტინის სახელმწიფო|პალესტინის]] დანარჩენ ნაწილში. <ref name="Gupta-2025">{{Cite news|last=Gupta|first=Alisha Haridasani|date=2025-04-30|title=Meet Ballerina Cappuccina and the Italian Brain Rot Crew|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html|url-status=live|access-date=2025-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20250502204055/https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html|archive-date=2 May 2025|issn=0362-4331}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFGupta2025">Gupta, Alisha Haridasani (30 April 2025). [https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html "Meet Ballerina Cappuccina and the Italian Brain Rot Crew"]. ''The New York Times''. [[ISSN]]&nbsp;[https://search.worldcat.org/issn/0362-4331 0362-4331]. [https://web.archive.org/web/20250502204055/https://www.nytimes.com/2025/04/30/style/italian-brain-rot-ballerina-cappuccina.html Archived] from the original on 2 May 2025<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">30 April</span> 2025</span>.</cite></ref> <ref name="Ferraris-2025" /> ამან შეშფოთება გამოიწვია ისეთ თემებთან დაკავშირებით, როგორიცაა შემთხვევითი სისასტიკე და დესენსიბილიზაცია . <ref name="neonmusic">{{Cite news|last=Darla|first=Alice|date=4 June 2025|title=Italian Brainrot: Why Gen Alpha Is Obsessed with Gibberish Sharks and Cappuccino Ballerinas|agency=Neon Music|url=https://neonmusic.co.uk/italian-brainrot-why-gen-alpha-is-obsessed-with-gibberish-sharks-and-cappuccino-ballerinas#google_vignette|access-date=5 June 2025}}</ref> ერთ-ერთი თხრობის ვარიანტი იტალიურად ამბობს:  {{Quote|quote=ბომბარდირო კროკოდილო მფრინავი ალიგატორია, რომელიც ღაზაში და პალესტინაში ბავშვების თავზე ბომბებს ყრის. მას ალაჰის არ სწამს და ბომბები უყვარს, ის დედათქვენის სულით ნაყრდება და თუ ეს ყველაფერი გადათარგმე შენ ძუკნა ხარ.<ref name="taz">{{cite news |last1=Grimaldi |first1=Giorgia |title=Der verführerische Charme der Sinnlosigkeit [The seductive charm of meaninglessness] |url=https://taz.de/Italian-Brainrot-Meme/!6079191/ |access-date=3 June 2025 |agency=[[Die Tageszeitung]] |date=15 April 2025}}</ref>}} == იხილეთ აგრეთვე == * [[Word|შიტპოსტინგი]] * [[Word|AI სლოპი]] * [[ტვინლპობა]] == სქოლიო == [[კატეგორია:ისლამოფობია]] 8pudfw3mmvwhjht8gtz2ufd5acxeyyk კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით 14 599199 5426818 4866938 2026-07-04T02:59:04Z Jaba1977 3604 5426818 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|1912 by country}} [[კატეგორია:1912]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] o082mtrp54u40xh27xe1q3c7rike9ev მიკულოვი 0 600132 5426849 5404864 2026-07-04T06:22:43Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426849 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = მიკულოვი |წარწერა = წმინდა ჯვრის ამაღლების ეკლესია |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = სამხრეთ მორავიის მხარე |პირველი ხსენება = 1249 |ფართობი = 45,32 |რაიონის ტიპი=ქაუნთი }} '''ლანჟჰოტი''' ({{lang-cs|Mikulov}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[სამხრეთ მორავიის მხარე|სამხრეთ მორავიის მხარეში]]. ის [[ბრჟეცლავის რაიონი|ბრჟეცლავის რაიონში]] მდებარეობს. ქალაქის ისტორიული ცენტრი კარგად არის შემონახული და [[ჩეხეთის კულტურული ძეგლი|ჩეხეთის კულტურული ძეგლის]] სტატუსი აქვს. ==სახელწოდება== ქალაქის სახელწოდება პირად სახელ მიკულიდან მომდინარეობს და მიკულაშის შემოკლებული ფორმაა. მიკულაში კი ნიკოლოზის ჩეხური ვარიანტია. თავდაპირველად ქალაქს გერმანული სახელი ნიკოლსბურგი ეწოდებოდა, შემდეგ ის ჩეხურ ნიკლშპურკად გადაკეთდა, ხოლო დღევანდელი სახელი მიკულოვი XIX საუკუნიდან არსებობს.<ref name=psk>{{cite web |title=Etymologie: Mikulov, Boskovice, Žďár nad Sázavou|url=https://www.ptejteseknihovny.cz/dotazy/etymologie-mikulov-boskovice-zdar-nad-sazavou|work=Ptejte se knihovny|publisher=[[National Library of the Czech Republic]]|language=cs|access-date=2024-06-14}}</ref> ==გეოგრაფია== მიკულოვი ქალაქ [[ბრჟეცლავი|ბრჟეცლავიდან]] ჩრდილოე-აღმოსავლეთით, დაახლოებით 18 კილომეტრში მდებარეობს. ის სასაზღვრო ქალაქია და [[ავსტრია|ავსტრიის]] [[დრაზენჰოფენი|დრაზენჰოფენის]] მუნიციპალიტეტს ესაზღვრება. მიკულოვის ტერიტორიის ძირითადი ნაწილი [[მიკულოვის მთიანეთი|მიკულოვის მთიანეთში]] მდებარეობს, მცირე ნაწილები კი [[ქვემო მორავის ხეობა|ქვემო მორავის ხეობასა]] და [[დიე-სვრატკას ხეობა|დიე-სვრატკას ხეობაში]] ვრცელდება. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მდებარე ყველაზე მაღალი წერტილია ტუროლდის გორა, მისი სიმაღლე 385 მეტრია ზღვის დონიდან. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე [[მუშლოვსკი|მუშლოვსკისა]] და ვჩელინეკის ღელეები მიედინება, რომლებიც ქალაქში არსებულ სათევზაო ტბორებს ამარაგებს წყლით. ტბორებიდან ყველაზე დიდია ნოვის ტბორი 31 ჰექტარი ფართობით, მნიშვნელოვანი ტბორია შიბენიკი, მისი ფართობი 23 ჰექტარია.<ref>{{cite web |title=Včelínek|url=http://moravske-karpaty.cz/prirodni-pomery/hydrografie/vcelinek/|publisher=Moravské Karpaty|language=cs|access-date=2022-05-23}}</ref> აღსანიშნავი წყლის ობიექტია იანიჩუვ-ვრხის ხელოვნური ტბა, რომელიც ქვიშაქვის ყოფილ კარიერშია დაგუბებული. მას ბუნების ძეგლის სტატუსი აქვს და ცხელ ამინდებში საცურაოდ გამოიყენება.<ref>{{cite web |title=Lom U Mariánského mlýna nedaleko Mikulova|url=https://www.kudyznudy.cz/aktivity/lom-u-marianskeho-mlyna-nedaleko-mikulova|publisher=CzechTourism|language=cs|access-date=2022-05-23}}</ref> [[ფაილი:Mikulov zámek od nádraží 4.jpg|მინი|მიკულოვის ციხესიმაგრე]] [[ფაილი:Kaple sv Šebestiána Svatý kopeček.jpg|მინი|წმინდა სებასტიანის სალოცავი]] [[ფაილი:Mikulov chrám sv. Mikuláše 5.jpg|მინი|წმინდა ნიკოლოზის მართლმადიდებლური ტაძარი]] [[ფაილი:Mikulov náměstí sloup 5.jpg|მინი|ისტორიული მოედანი და წმინდა სამების სვეტი]] [[ფაილი:Mikulov synagoga 3.jpg|მინი|მიკულოვის სინაგოგა]] [[ფაილი:Mikulov Ditrichštejnská hrobka čelo 2.jpg|მინი|დიტრიხშტაინების სამარხი]] ==ისტორია== მიკულოვი ისტორიულ წყაროებში პირველად 1249 წელს არის მოხსენიებული. ეს ისტორიული წყარო მაკგრაფ [[პრჟემისლ II ოტოკარი|ოტოკარ II]]-ის მიერ გამოცემული სიგელია. ამ სიგელის მიხედვით ოტოკარ II-მ [[მიკულოვის ციხესიმაგრე]] და მიმდებარე ტერიტორია ავსტრიელ დიდგვაროვან ჰენრი I ლიხტენშტაინს გადასცა. 1279 წელს ქალაქმა სავაჭრო ქალაქის უფლებები მოიპოვა.<ref name=castle>{{Cite web|title=Chateau in Mikulov|url=https://www.rmm.cz/czech/historie_zamek_en.html|publisher=Regional Museum in Mikulov|access-date=2021-11-08}}</ref> 1526 წელს მიკულოვს თავი შეაფარა [[შვეიცარია|შვეიცარიის]] ქალაქ [[ციურიხი|ციურიხიდან]] გაქცეულმა [[ანაბაპტისტები|ანაბაპტისტების]] ლიდერმა [[ბალთაზარ ჰუბმაიერი|ბალთაზარ ჰუბმაიერმა]]. მომდევნო წელს მეფე [[ფერდინანდ I (სრი)|ფერდინანდ I]]-ის ძალებმა ის შეიპყრეს და დააპატიმრეს. [[ლიხტენშტაინები|ლიხტენშტაინების]] საგვარეულო მიკულოვის მამულს 1560 წლამდე ფლობდა. 1572 წელს იმპერატორმა [[მაქსიმილიან II (სრი)|მაქსიმილიან II]]-მ ეს მიკულოვი [[ესპანეთი|ესპანეთის სამეფოს]] კარზე თავის ელჩ ადამ დიტრიხშტაინს აჩუქა. ამ პერიოდიდან XX საუკუნემდე მიკულოვს სწორედ [[დიტრიხშტაინები]] ფლობდნენ.<ref name=history>{{cite web |title=Historie města|url=https://www.mikulov.cz/turista/historie-mesta|publisher=Město Mikulov|language=cs|access-date=2022-05-23}}</ref> 1575 წლის შემდეგ ქალაქის [[რენესანსი|რენესანსულ]] სტილში აღმშენებლობა დაიწყო. კარდინალ [[ფრანც ფონ დიტრიხშტაინი|ფრანც ფონ დიტრიხშტაინის]] მმართველობის დროს ქალაქი ეკონომიკურ, არქიტექტურულ და კულტურულ ცენტრად გადაიქცა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში [[მორავია|მორავიის]] ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ქალაქად ითვლებოდა.<ref name=history/> 1621 წელს, [[ოცდაათწლიანი ომი|ოცდაათწლიანი ომის]] დროს, [[ფრანც ფონ დიტრიხშტაინი|ფრანც ფონ დიტრიხშტაინმა]] [[მიკულოვის ციხესიმაგრე|მიკულოვის ციხესიმაგრეში]] [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] უფლისწულ [[გაბრიელ ბეთლენი|გაბრიელ ბეთლენთან]] [[ნიკოლსბურგის ზავი]] დადო. მიკულოვის ციხეში საკუთარ შეხვედრებს მართავდნენ ისეთი მნიშვნელოვანი ფიგურები, როგორებიცაა [[საღვთო რომის იმპერია|საღვთო რომის იმპერიის]] იმპერატორი [[ფერდინანდ II შტირიელი|ფერდინანდ II]] და [[ნაპოლეონ ბონაპარტი|ნაპოლეონი]]. ქალაქის ისტორიაში მნიშვნელოვანი მომენტი იყო ფრანც ფონ დიტრიხშტაინის მიერ [[პიარისტები|პიარისტთა]] ორდენის მოწვევა. მათ აქ დააარსეს სასწავლებელი, აღადგინეს შუა საუკუნეების ეკლესია და საავადმყოფო. 1719 წელს ხანძარმა მიკულოვის ციხესიმაგრე დააზიანა, ამის შემდეგ დიტრიხშტაინების ოჯახმა ციხე ამჟამინდელი სახით აღადგინა. [[ავსტრია-პრუსიის ომი|ავსტრია-პრუსიის ომის]] შემდეგ გრაფმა [[ალაიოს კაროლი|ალაიოს კაროლიმ]] ქალაქში საზავო ხელშეკრულებაზე დაიწყო მუშაობა, რაც საფუძვლად დაედო 1866 წლის [[პრაღის ზავი (1866)|პრაღის ზავს]] [[ავსტრიის იმპერია|ავსტრიის იმპერიასა]] და [[პრუსიის სამეფო|პრუსიის სამეფოს]] შორის. 1945 წლამდე ქალაქში [[გერმანელები]] უმრავლესობაში იყვნენ. 1890 წლის მონაცემებით გერმანელთა რაოდენობა საერთო მოსახლეობაში 98%-ს შეადგენდა, ხოლო 1930 წლის მონაცემებით 82%-ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] შემდეგ, პრეზიდენტ [[ედუარდ ბენეში|ბენეშის]] ბრძანებულებების თანახმად მიკულოვიდან გერმანელები გააძევეს და მოსახლეობა ჩეხი ახალმოსახლეებით ჩაანაცვლეს.<ref>{{cite web |title=Na mikulovský zámek se provdala Perchta, Napoleon v něm roztrhal pohovku|url=https://www.idnes.cz/brno/zpravy/zamek-mikulov-perchta-napoleon-pruzkumnik-jizni-moravy.A200707_557804_brno-zpravy_krut|publisher=iDNES.cz|language=cs|date=2020-07-09|access-date=2024-06-14}}</ref> ==ეკონომიკა== მიკულოვი ხელსაყრელი გეოგრაფიული მდებარეობის, კლიმატის და უნიკალური ისტორიის გამო [[ჩეხური ღვინო|ჩეხური მეღვინეობის]] ცენტრია. ქალაქი მორავიის [[მიკულოვსკას ღვინის ქვერეგიონი|მიკულოვსკას ღვინის ქვერეგიონში]] მდებარეობს. ჩეხეთის მევენახეობის შესახებ კანონის თანახმად, მიკულოვის შემოგარენში თორმეტი რეგისტრირებული დიდი საკადასტრო ვენახია.<ref>{{cite web|title=Zákon č. 321/2004 Sb. o vinohradnictví a vinařství a o změně některých souvisejících zákonů (zákon o vinohradnictví a vinařství)|url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2004-321|website=zakonyprolidi.cz|language=cs|access-date=2020-09-29|archive-date=2020-10-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201027003035/https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2004-321}}</ref> მიკულოვში მდებარე შტაბ-ბინის მქონე უმსხვილესი დამსაქმებელია ელექტროსადენების მწარმოებელი კომპანია „Gebauer a Griller Kabeltechnik“, კომპანიაში 500-ზე მეტი ადამიანია დასაქმებული. მეორე აღსანიშნავი სამრეწველო კომპანიაა „Copeland Czech“, ეს კომპანია დგუშიან კომპრესორებსა და კონდესატორებს აწარმოებს, მას 200-ზე მეტი თანამშრომელი ჰყავს.<ref>{{cite web |title=Registr ekonomických subjektů|url=https://csu.gov.cz/registr_ekonomickych_subjektu|work=Business Register|publisher=Czech Statistical Office|language=cs|access-date=2025-03-14}}</ref> ==ღირსშესანიშნაობები== ქალაქის მთავარი ღირსშესანიშნაობა [[მიკულოვის ციხესიმაგრე|მიკულოვის ციხესიმაგრეა]], რომელიც თავდაპირველად [[რომანული არქიტექტურა|რომანულ]] სტილში ააგეს. XVI-XVII საუკუნეების მიჯნაზე ის [[რენესანსი|რენესანსის]] სტილში გადააკეთეს, ხოლო XVII საუკუნის ბოლოს - ბაროკოს სტილში. ბოლო მნიშვნელოვანი რეკონსტრუქცია 1719 წლის ხანძრის შემდეგ განხორციელდა. დღეს ციხესიმაგრის შენობაში მიკულოვის რეგიონალური მუზეუმია განთავსებული.<ref name=castle/> ქალაქის ისტორიული მოედანი XVI საუკუნის ბოლოს, ციხესიმაგრის მახლობლად დაარსდა. მის გარშემო XVII საუკუნის პირველ ნახევარში აგებული [[რენესანსი|რენესანსის]] სტილის სახლებია. ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი სახლია „უ-რიტირჟუ“, რომელიც [[სგრაფიტო|სგრაფიტოს]] დეკორატიული ტექნიკითაა მორთული. მოედნის შუაგულში მდებარეობს 1700 წელს აგებული შადრევანი და 1723–1724 წლების მონუმენტური [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის წმინდა სამების სვეტი.<ref>{{cite web |title=Historické náměstí|url=https://www.mikulov.cz/turista/sluzby/turisticke-cile/zajimavosti/historicke-namesti|publisher=Město Mikulov|language=cs|access-date=2022-05-23}}</ref> მიკულოვში რამდენიმე ძველი ტაძარია. [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] სტილის [[მიკულოვის წმინდა ვაცლავის ეკლესია|წმინდა ვაცლავის ეკლესია]] XV საუკუნის პირველ ნახევარში აშენდა და მასში საძვალეა განთავსებული. ჯერ კიდევ მშენებარე ეკლესია 1426 წელს აქ შემოჭრილმა [[ჰუსიტები|ჰუსიტებმა]] დაარბიეს და დაწვეს, სწორედ ამიტომ მისი მშენებლობა დიდ ხანს გაგრძელდა. ამ ტაძრის ადგილზე არსებული ძველი ეკლესიის შესახებ პირველი ისტორიული ცნობა 1276 წლით თარიღდება. [[მიკულოვის წმინდა იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია|წმინდა იოანე ნათლისმცემლის]] ბაროკოს სტილის ეკლესია 1679 წელს აკურთხეს და ის [[პიარისტები|პიარისტების]] სასწავლებელს ეკუთვნოდა. ტაძრის შიდა სივრცე [[ავსტრიელები|ავსტრიელმა]] მხატვარმა [[ფრანც ანტონ მაულბერჩი|ფრანც ანტონ მაულბერჩმა]] მოხატა. [[მიკულოვის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია|წმინდა ნიკოლოზის მართლმადიდებლური ეკლესია]] ნეოგოთურ სტილში 1903 წელს აშენდა. სვატი-კოპეჩეკის ბორცვზე [[მიკულოვის წმინდა სებასტიანის სამლოცველო|წმინდა სებასტიანის სამლოცველო]] მდებარეობს. სამლოცველოსკენ ჯვრის გზა მიემართება. ამ სამლოცველოს საძირკველში პირველი ქვა 1623 წელს მიკულოვის მამულების მაშინდელმა მფლობელმა ფრანტიშეკ დიტრიხშტაინმა სიმბოლურად დადო, სალოცავი ღვთისადმი მადლიერების ნიშნად აიგო და 1622 წელს მიკულოვზე თავს დამტყდარი [[შავი ჭირი|შავი ჭირის]] ეპიდემიისგან გადარჩენას მიეძღვნა.<ref>{{cite web |title=Církevní památky|url=https://www.mikulov.cz/turista/sluzby/turisticke-cile/cirkevni-pamatky|publisher=Město Mikulov|language=cs|access-date=2022-05-23}}</ref> მიკულოვის [[ებრაელები|ებრაული]] თემის ისტორიის დათვალიერება ძველ ებრაულ კვარტალში მოწყობილ სპეციალურ ბილიკზეა შესაძლებელი. [[მიკულოვის სინაგოგა]] თავდაპირველად XVI საუკუნეში აშენდა და 1719 წლის ხანძრის შემდეგ [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილში აღადგინეს, ის ე.წ. პოლონური ტიპის ერთადერთი შემონახული სინაგოგაა [[მორავია|მორავიაში]].<ref>{{cite web |title=Synagoga|url=https://www.mikulov.cz/turista/sluzby/turisticke-cile/pamatky-zidovske-komunity/synagoga|publisher=Město Mikulov|language=cs|access-date=2024-06-14}}</ref> სინაგოგაში რაბინ ლევისა და მორავიაში ებრაული განათლების შესახებ ექსპოზიციებია წარმოდგენილი. მიკულოვის დიდი ებრაული სასაფლაო ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ებრაული სასაფლაოა [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. ის XV საუკუნის შუა ხანებში დაარსდა. სასაფლაოზე დაახლოებით 4 000 საფლავია. საფლავებთაგან უძველესი 1605 წლით თარიღდება.<ref>{{cite web |title=Židovský hřbitov a obřadní síň|url=https://www.mikulov.cz/turista/sluzby/turisticke-cile/pamatky-zidovske-komunity/zidovsky-hrbitov-a-obradni-sin|publisher=Město Mikulov|language=cs|access-date=2022-05-23}}</ref> მიკულოვის კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ღირსშესანიშნაობა დიტრიხშტეინების სამარხია. ამ სამარხის ადგილზე თავდაპირველად წმინდა ანას ეკლესია იყო, 1623–1656 წლებში მის ადგილზე ლორეტოს წმინდა სახლის სახელით ცნობილი შენობა აშენდა. XIX საუკუნის შუა ხანებში აქ მიკულოვის მფლობელმა დიტრიხშტაინებმა საკუთარი მიცვალებულების დაკრძალვა დაიწყეს.<ref>{{cite web |title=Dietrichsteinská hrobka|url=https://www.mikulov.cz/turista/sluzby/turisticke-cile/prohlidkovy-objekt/dietrichsteinska-hrobka|publisher=Město Mikulov|language=cs|access-date=2024-06-14}}</ref> მიკულოვში იწყება და მთელ მიკულოვსკას ღვინის ქვერეგიონში გრძელდება ღვინის გზა, მისი სიგრძე 62 კილომეტრია და ღვინის ტურიზმის მთავარ ღირსშესანიშნაობებს მოიცავს.<ref>{{cite web|title=Mikulovská vinařská stezka|url=https://www.vinarske.stezky.cz/stezka/Mikulovska-vinarska-stezka|work=Moravské vinařské stezky|language=cs|access-date=2024-06-14|archive-date=2024-06-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240614183635/https://www.vinarske.stezky.cz/stezka/Mikulovska-vinarska-stezka}}</ref> ==ცნობილი ადამიანები== {{div col|colwidth=30em}} *[[იოჰან ფერდინანდ ჰერტოდტი]] (1645–1722) — ფიზიკოსი და მწერალი *[[მოსე ბენ ავრაჰამ ავინუ]] (?–1733) — მხატვარი და მწერალი *[[იაკუბ ფელნერი]] (1722–1780) — ბაროკოს სტილის არქიტექტორი *[[იოზეფ ანტონი ადოლფი]] (1729–1771) — მხატვარი *[[იოზეფ ფონ სონენფელსი]] (1732–1817) — იურისტი და ნოველისტი *[[ანტონ იოზეფ ლეები]] (1769–1837) — [[ვენა|ვენის]] მერი (1835–1837) *[[რომეო სელიგმანი]] (1808–1892) — ექიმი და მედიცინის ისტორიკოსი *[[ჰეინრიხ ლანდესმანი]] (1821–1902) — პოეტი და ფისოსოფიის ჟანრის მწერალი *[[ჰეინრიხ აუსპიტცი]] (1835–1886) — დერმატოლოგი *[[ლეოპოლდ ოსერი]] (1839–1910) — ფიზიკოსი *[[ელკან ბაუერი]] (1852–1942) — კომპოზიტორი *[[მაქს პოჰლი]] (1855–1935) — მსახიობი *[[ერიხ ფრიტც შვეინბურგი]] (1890–1959) — მწერალი და ადვოკატი *[[ადოლფ შარფი]] (1890–1965) — პოლიტიკოსი, ავსტრიის პრეზიდენტი (1957–1965) *[[მანფრედ აკერმანი]] (1898–1991) — პოლიტიკოსი *[[კარელ კრაუტგარტნერი]] (1922–1982) — მუსიკოსი {{div col end}} ==დაძმობილებული ქალაქები== *{{flagicon|SVK}} [[ბარდეიოვი]], [[სლოვაკეთი]] *{{flagicon|AUT}} [[დრაზენჰოფენი]], [[ავსტრია]] *{{flagicon|SVK}} [[გალანტა]], [[სლოვაკეთი]] *{{flagicon|CRO}} [[ნოვალია]], [[ხორვატია]] *{{flagicon|CZE}} [[შუმპერკი]], [[ჩეხეთი]] *{{flagicon|POL}} [[ტუხუვის გმინა]], [[პოლონეთი]]<ref>{{cite web |title=Partnerská města|url=https://www.mikulov.cz/obcan/partnerska-mesta|publisher=Město Mikulov|language=cs|access-date=2025-03-14}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Mikulov}} *{{official|www.mikulov.cz}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სამხრეთ მორავიის მხარის ქალაქები]] o1ptoqhrycaibvtw8dlozpanpccsj8t მემორიალი (ორგანიზაცია) 0 607321 5426776 5404615 2026-07-03T23:29:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 3 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426776 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ორგანიზაცია |სახელი=მემორიალი |ორგანიზაციის სახელი მშობლიური=Мемориал |ლოგო=Memorial Society Logo Latin.png |ლოგოს წარწერა= |შეიქმნა=[[28 იანვარი]], [[1989]] |ტიპი=არკომერციული ორგანიზაცია |მიზანი=ადამიანის უფლებების დაცვა |შტაბ-ბინა=[[მოსკოვი]], [[რუსეთი]] |მდივანი=იენ რაჩინსკი,<br /> ოლეგ ორლოვი |მნიშვნელოვანი პირები=ანდრეი სახაროვი (1921–1989)<br /> არსენ როგინსკი (1946–2017)<br /> სერგეი კოვალევი (1930–2021) |თავმჯდომარე=ალექსანდერ ჩერკასოვი |საიტი=[https://memo.site/ Memorial International Association]; [https://memorialcenter.org/en/ Human Rights Defence Centre] }} '''საერთაშორისო ისტორიული-საგანმანათლებლო, უფლებადაცვითი და საქველმოქმედო საზოგადოება „მემორიალი“''' — არასამთვრობო ორგანიზაცია, რომლის ძირითად მიზანს წარმოადგენს [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირში]] არსებული [[პოლიტიკური რეპრესიები საბჭოთა კავშირში|პოლიტიკური რეპრესიების]] კვლევა. "მემორიალი" შვიდი ქვეყნის ([[რუსეთი]], [[უკრაინა]], [[ყაზახეთი]] და ა.შ) 86 ნაციონალური და რეგიონალური [[არასამთავრობო ორგანიზაცია|არასამთავრობო ორგანიზაციის]] გაერთიანებაა, რომელიც იკვლევს [[ტოტალიტარიზმი|ტოტალიტარიზმის ისტორიას]], ემსახურება პოლიტიკური რეპრესიების მსხვერპლთა ხსოვნის უკვდავყოფას, ადამიანთა უფლებების დაცვას და დახმარებას უწევს ყოფილ პოლიტპატიმრებს. ორგანიზაციის მისიაა სამოქალაქო მოღვაწეობა, რომელიც ეფუძნება [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] ისტორიული გამოცდილების გააზრებასა და გათვალისწინებას და მიზნად ისახავს საზოგადოებრივ ცნობიერებასა და სახელმწიფო პრაქტიკაში ისეთი ღირებულებების განმტკიცებას, როგორიცაა ადამიანის სიცოცხლე, თავისუფლება, [[დემოკრატია]], სამართლიანობა და საზოგადოებაში სამოქალაქო აქტივობის გაზრდა. ორგანიზაცია [[2015]] წელს [[რუსეთი|რუსეთში]] [[უცხოური აგენტების კანონი|უცხოურ აგენტად]] მიიჩნიეს.<ref name="jurist_friedman">{{cite news |last1=Friedman |first1=Ingrid Burke |title=As Russia shutters respected NGOs, European Court of Human Rights intervenes |url=https://www.jurist.org/news/2021/12/as-russia-shutters-respected-ngos-european-court-of-human-rights-intervenes/ |access-date=30 December 2021 |work=Jurist |date=30 December 2021}}</ref> == ორგანიზაციის ისტორია == '''საინიციატივო ჯგუფი „მემორიალი“''' (ადრე „პამიატნიკ“) — დაარსდა [[1987|1987 წელს]], [[მოსკოვი|მოსკოვის]] კლუბ „პერესტროიკას“ მუშაობის ფარგლებში. მისი მიზანი გახლდათ პოლიტიკური რეპრესიების შედეგად დაზარებულთა შესახებ ზუსტი ინფორმაციის მოძიება და მათი ხსოვნის პატივსაცემად მემორიალების აღმართვა. [[1989]] წლის [[26 იანვარი|26]]-[[28 იანვარი|28 იანვარს]],  [[მოსკოვის საავიაციო ინსტიტუტი|მოსკოვის საავიაციო ინსტიტუტის]] კულტურის სახლში გამართულ, დამფუძნებელ კონფერენციაზე დაარსდა, როგორც ორგანიზაცია „მემორიალი“.<ref name="memo.ru">{{Cite web |url=https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/memorial-international-aims/ |title=დაარქივებული ასლი |access-date=2025-11-09 |archive-date=2021-11-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211129233233/https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/memorial-international-aims/ }}</ref> [[ფაილი:Memorial Logo.png|მინი|ორგანიზაცია "მემორიალის" ადრეული ლოგო]] '''1987 წლის აგვისტო''' — [[მოსკოვი|მოსკოვში]] შეიქმნა საინიციატივო ჯგუფი "''რეპრესიების მსხვერპლთა ხსოვნის სამუდამოდ შენარჩუნებისათვის"'' ("მემორიალი"). მალე მსგავსი ჯგუფები გამოჩნდნენ [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირის სხვა რეგიონებში]]. '''1988 წელი''' * '''მარტი''' - შეიქმნა კრასნოიარსკის „მემორიალი“, რომლის ხელმძღვანელი ჯერ იყო [[ვლადიმერ ბირგერი]], [[ვლადიმერ სიროტინინი]], შემდეგ კი [[ალექსეი ბაბიი]]. * '''ივლისი-აგვისტო''' - ჩატარდა „მემორიალის“ საზოგადოებრივი კომიტეტის არჩევნები, კომიტეტის პირველი თავმჯდომარე გახდა [[ანდრია სახაროვი|ანდრეი სახაროვი]]. * '''სექტემბერი''' - დაარსდა ხიბინსკის „მემორიალი“, რომელსაც ხელმძღვანელობდა - [[ლეონიდ ლაზუტინი]]. * '''ოქტომბერი''' - შეიქმნა [[ნოვოსიბირსკი|ნოვოსიბირსკის]] „მემორიალი“, რომლის ხელმძღვანელი იყო [[ლეონიდ ტრუსი]].  ასევე ოქტომბერში ჩატარდა „ბელორუსიის მარტიროლოგიის“ საზოგადოებრივი გაერთიანების დამფუძნებელი კონფერენცია, თავმჯდომარედ აირჩიეს [[ზენონ პოზნიაკი]]. * '''19-25 ნოემბერი''' - [[მოსკოვი|მოსკოვში]] ჩატარდა გამოფენა „სინდისის კვირეული“ (МЭЛЗ). '''1988 წელი, ნოემბერი:''' * დაარსდა „ხარკოვის მემორიალი“, თანათავმჯდომარეები - ვალერიი მეშერიაკოვი, ევგენი ზახაროვი (1990 წლიდან). * გაიხსნა „ომსკის მემორიალი“, ხელმძღვანელები: მ.ნ. ბერმანი, ა.ვ. მინჟურენკო, ი.ი. პოლუიკოვი, ე.პ. ოტტენი. '''1988 წლის დეკემბერი -''' დაარსდა: * ვორონეჟის მემორიალი. თავმჯდომარე - [[ვიაჩესლავ ბიტუუცკი]]; * უხტინსკის მემორიალი. თავმჯდომარე - [[არკადი გალკინი]]; * ტომსკის მემორიალი. თანათავმჯდომარეები - [[ვილჰელმ ფასტი]] და [[ნიკოლაი კასჩეევი]], შემდეგ თავმჯდომარე - [[ვასილი ხანევიჩი]]. * პერმის მემორიალი. თავმჯდომარე - [[ალექსანდრე კალიხი]]. '''1988 წელი:''' დაარსდა: * [[ყაზახეთი|ყაზახეთის]] მემორიალი. თავმჯდომარე - [[ვიქტორ სნიტკოვსკი]] ([[1992]] წლამდე).<ref>[http://old.memo.ru/history/diss/chr/index.htm Khronika tekushchikh sobyty] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181111102458/http://old.memo.ru/history/diss/chr/index.htm |date=2018-11-11 }} (Хроника текущих событий, ''"Chronicle of current events"''), ''old.memo.ru''</ref> * ჩისტოპოლსკის მემორიალი. თავმჯდომარე - [[რაფაილ ხისამოვი]]. * იაგოდნინსკაიას ორგანიზაცია "უკანონოდ რეპრესირებულების ძებნა". ხელმძღვანელი - [[ივან პანიკაროვი]]. '''1989 წელი''' * '''14 იანვარი''' - ჩატარდა საზოგადოება „მემორიალის“ [[მოსკოვი|მოსკოვის]] ფილიალის დამფუძნებელი კონფერენცია. საბჭოს თავმჯდომარედ აირჩიეს - [[იური აფანასიევი]], რომელიც გახლდათ მოსკოვის ისტორიისა და არქიტექტურის ინსტიტუტის რექტორი. * '''28-30 იანვარი''' - საკავშირო ნებაყოფლობითი ისტორიულ-საგანმანათლებლო საზოგადოება „მემორიალის“ დამფუძნებელი კონფერენცია. * '''4 მარტი''' - უკრაინული საზოგადოება „მემორიალის“ დამფუძნებელი კონფერენცია. * '''23-30 აგვისტო''' - [[მოლოტოვ-რიბენტროპის პაქტი|მოლოტოვ-რიბენტროპის პაქტის]] 50 წლის იუბილესთან დაკავშირებით ჩატარდა გამოფენა „სისხლის გადაჯაჭვული, მეგობრობა...“ '''1989 წლის შემოდგომა:''' * [[ივანო-ფრანკივსკის ოლქი|ივანო-ფრანკოვსკის „მემორიალის“]] აქტივისტებმა აღმოაჩინეს მასობრივი სამარხი [[დემიანოვ ლაზის ტყე|დემიანოვ ლაზის ტყეში]]. სექტემბერი: * ჩელიაბინსკის „მემორიალმა“ აღმოაჩნია სიკვდილით დასჯის ადგილი [[ოქროს მთა|„ოქროს მთა“]] („Золотая гора“) და ამავე პერიოდში განხორციელდა დაკრძალვის ცერემონიალი (რომელსაც ესწრებოდა [[ანდრია სახაროვი|ანდრეი სახაროვი]]). * ვორონეჟის „მემორიალმა“ სოფელ დუბოვკაში პოლიტიკური რეპრესიების მსხვერპლთა მასობრივი საფლავის ადგილზე დაამონტაჟა მემორიალი. 30 ოქტომბერი - „მემორიალი“ ორგანიზებას უწევდა ლუბლიანსკაიას მოედანზე [[სსრკ-ის სახელმწიფო უშიშროების კომიტეტი|კგბ-ს]] შენობის გარშემო ცოცხალ ჯაჭვს. '''1990 წელი''' * '''აპრილი''' - ჟურნალ-გაზეთ [[გაზეთი კვირა|„კვირაში“ („Неделя“)]] გამოქვეყნდა სტატია ოსტარბაიტერების შესახებ. შემდეგ რამდენიმე კვირის განმავლობში ორგანიზაცია „მემორიალი“ იღებს დაახლოებით 400 ათას წერილს. * '''30 ოქტომბერი''' - ორგანიზაცია „მემორიალის“ ინიციატივით ლუბიანსკის მოედანზე გაიხსნა სოლოვეცკის მემორიალური ქვა-დაფა, რომელიც მიეძღვნა რეპრესიების მსხვერპლებს. * ამავე წელს დაფუძნდა მუზეუმი „მემორიალი“, რომლის პირველი ხელმძღვანელი იყო [[ვალენტინა ტიხანოვა]].<ref name="memo.ru"/> '''1991 წელი''' * საზოგადოება „მემორიალის“ ადამიანის უფლებათა დაცვის მიმართულებით ორგანიზებული და კოორდინირებული მუშაობისთვის შეიქმნა უფლებატადამცველი ცენტრი „მემორიალი“.<ref>https://web.archive.org/web/20070305235922/http://www.memo.ru/hr/index.htm</ref> '''1991 წლის ზამთარი''' * „საერთაშორისო მემორიალის“ ბიბლიოთეკას გამოეყო ოთახი „მემორიალის“ ოფისში, სადაც მან სრულფასოვანი ფუნქციონირება დაიწყო. '''1991 წლის გაზაფხული''' * საბჭოთა კავშირის განსხვავებული ისტორიის არქივმა (Архив Истории инакомыслия в СССР) მიიღო ლუდმილა ალექსეევას ფონდი და დაიწყო მუშაობა. '''1991 წლის 18 ოქტომბერი''' * „პოლიტიკური რეპრესიების მსხვერპლთა რეაბილიტაციის შესახებ კანონის“ მიღება, რომლის შემუშავებაშიც მონაწილეობა მიიღო „მემორიალმა“. '''1991 წლის 7-8 დეკემბერი''' * „ლენინგრადის მემორილმა“ მოაწყო რიგით მე-2 შეხვედრა 50-80-იანი წლების პოლიტპატიმრებთან. '''1991-1992 წლები''' * „მემორიალის“ წევრები ნიკიტა პეტროვი, ნიკიტა ოხოტინი და არსენი როგინსკი ექსპერების სახით მონაწილეობას იღებდნენ „კეპეესესის საქმეში“ (“Дело КПСС”). '''1992 წელი''' * „მოსკოვის მემორიალმა“ დააფუძნა ადამიანის უფლებათა და იურიდიული კულტურის ახალგაზრდული ცენტრი. '''1992 წლის ნოემბერი''' * [[რიაზანის მემორიალი|რიაზანის მემორიალმა]] (პოლონურ ჟურნალ "კარტასთან" ერთად) დააარსა ისტორიული ჟურნალი "კარტა". ის 2007 წლამდე გამოდიოდა. '''1992 წლის 12 დეკემბერი''' * „მემორიალის ადამიანის უფლებათა ცენტრის“ დამფუძნებელი შეხვედრა. '''1992-1993წწ.''' * ორგანიზაცია ახორციელებდა [[ტაჯიკეთის სამოქალაქო ომი|ტაჯიკეთში სამოქალაქო ომის]] შედეგების მონიტორინგს. '''1993 წლის ოქტომბერი''' * „ადამიანის უფლებათა ცენტრის“ თანამშრომლები მონაწილეობენ სანიტარულ საქმიანობაში, რომელიც ეხმარებოდა ორივე მხრიდან დაჭრილებს. შემდეგომში მონაწილეობას იღებენ კონფლიქტისა და [[1993]] წლის 3-4 ოქტომებერს გარდაცვლილი ადამიანების საქმეების გამოძიებაში. '''1993-1994 წწ.''' * [[ოსეთ–ინგუშეთის კონფლიქტი|ოსეთ-ინგუშეთის კონფლიქტის]] შედეგების საგამოძიებო საქმიანობაში ჩართული იყო „მემორიალის“ „ადამიანის უფლებათა ცენტრიც“, რომლის საქმიანობის ერთ-ერთ მთავარ თემად იქცა [[ჩრდილოეთი კავკასია|ჩრდილოეთ კავკასიაში]] მიმდინარე მოვლენები.<ref name="ReferenceA">https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/history/{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} Хроника «Мемориала» ნანახია: 27.09.2020</ref> '''1994-1996 წწ.''' * [[ჩეჩნეთის პირველი ომი]]. ორგანიზაცია „მემორიალის“ წევრები, მათ შორის ყოფილი პოლიტ პატიმრები: [[სერგეი კოროლიოვი]], [[ალექსანდრ ლავუტი]], იულიი რიბაკოვი, იღებდნენ აქტიურ მონაწილეობას ადამიანის უფლებების და საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლის დარღვევის ფაქტების მონიტორინგში. '''1995 წელი''' * ორგანიზაცია „მემორიალის“ წევრები მონაწილეობდნენ სამაშკახში მიმდინარე საომარი ოპერაციის გამოძიებაში, რომლის დროსაც გარდაიცვალა 100-ზე მეტი მშვიდობიანი მოქალაქე. '''1995 წლის ივნისი''' * [[სერგეი კოროლიოვი|სერგეი კოვალიოვის]] ჯგუფი შუამდგომლობდა ბუდენოვსკში მძევლად აყვანილების განსათავისუფლებლად მოლაპარაკებებში. მათ შორის, თავი მძევლად გაცვალეს „მემორიალის“ „ადამიანის უფლებათა ცენტის“ წევრებმა სერგეი კოვალიოვმა და ოლეგ ორლოვმა.<ref name="ReferenceA"/> '''1996 წელი''' * გამოიცა წიგნი [[მაიაკოვსკის ძეგლთან (წიგნი)|მაიაკოვსკის ძეგლთან]] (1958–1961) პოეტური შეკრებების შესახებ. * ორგანიზაციამ დაიწყო მუშაობა "ცენტრალური და აღმოსავლეთ ევროპის დისიდენტების ლექსიკონზე" (ის გამოქვეყნდა პოლონურ ენაზე 2007 წელს). * შექმნა სამართლებრივი კონსულტაციების ქსელის თემაზე "მიგრაცია და სამართალი". * „რიაზანის მემორიალი“ ქმნის ახალ ამბების პორტალს „ადამიანის უფლებები რუსეთში“ (მან არსებობა შეწყვიტა 2017 წლის დეკემბერში). '''1997 წელი''' * "მემორიალის"  „ადამიანის უფლებათა ცენტრის“ წევრები ოლგა ტრუსევიჩი და ალექსანდრე ჩერკასოვი გამოსცემენ წიგნს "კავკასიის ომის უცნობი ჯარისკაცი, 1994-1996". წიგნში მოცემულია დაღუპული, უგზოუკვლოდ დაკარგული და ტყვედ ჩავარდნილი რუსი ჯარისკაცების სახელები. '''1998  წელი''' * გამოიცა წიგნი ცნობარი „გამოსასწორებელი-შრომითი ბანაკების სისტემა“. * წიგნის გამოცემა "გულაგის შემოქმედება და ცხოვრება: საზოგადოება" მემორიალის "მუზეუმის კოლექციის კატალოგი". * წიგნის გამოცემა „მონობის დაძლევა. ფოლკლორი და ოსტარბეიტერების ენა”, რომელიც შექმნილია” მემორიალის ”არქივზე. * წიგნის გამოცემა ”რუსეთი - ჩეჩნეთი: შეცდომებისა და დანაშაულთა ჯაჭვი. 1994-1996”, რომელშიც მოცემულია კონფლიქტის დეტალური ქრონოლოგია და ადამიანის უფლებათა დარღვევების აღწერა.[https://web.archive.org/web/20210724021925/https://urokiistorii.ru/school_competition "Results of 22nd annual schools competition", Lessons of History] (in Russian) ''urokiistorii.ru''</ref> '''1999 წელი''' * გამოქვეყნდა სტატიების კრებული "რეპრესიები რუსი გერმანელების წინააღმდეგ". '''1999 წლიდან -''' „მემორიალი“ ატარებს ყოველწლიურ კონკურსებს მთელი რუსეთის მასშტაბით, რომლის ფარგლებშიც ხდება სკოლის მაღალი საფეხურის მოსწავლეების მიერ შესრულებული ისტორიული ხასიათის ანალიტიკური ნაშრომების შეფასება, თემაზე: „ადამიანი ისტორიაში. რუსეთი- XX საუკუნე“. '''1999-2000 წწ.''' * მილანში ჩატარდა გამოფენა  "გულაგი: ბანაკების სისტემა სსრკ-ში". '''1999 წელი''' * ორგანიზაციის მიერ შუა აზიაში (პირველ რიგში, უზბეკეთში) შეიქმნა ადამიანის უფლებების დარღვევების მონიტორინგის პროგრამა. '''1999 წლის 9 დეკემბერი''' * „საერთაშორისო მემორიალის“ მიერ დაიწერა 12 თეზისი, რომლებშიც გადმოცემული იყო ჩრდილოეთ კავკასიაში მიმდინარე შეიარაღებული კონფლიქტი. '''1999 წლიდან დღემდე -'''  ორგანიზაცია ახორციელებს ჩრდილოეთ კავკასიაში მიმდინარე კონფლიქტის დროს ადმაიანის უფლებათა დარღვევების მონიტორინგს. ასევე 2000 წლის ივლისიდან- 2010 წლის დეკემბრის ჩათვლით ყოველდღიური ქრონიკა ამ მოვლენებთან დაკავშირებით გამოიცა 5 ტომეულად სათაურით „აქ ცხოვრობს ხალხი“. '''2000 წელი''' * "მემორიალის" „ადამიანის უფლებათა ცენტრმა“ დაიწყო  გამოძიება ჩეჩნეთის სოფელ ნოვიე ალდიში 50-ზე მეტი მშვიდობიანი მოქალაქის მკვლელობის ფაქტზე. * ორგანიზაცია „მემორიალის“ ადამიანის უფლებათა ცენტრის  მიერ შეიქმნა პროგრამა "ადამიანის უფლებების დაცვა საერთაშორისო მექანიზმების გამოყენებით".<ref name="ft_polina_2">{{cite news|last1=Ivanova|first1=Polina|date=14 December 2021|title='Russia's conscience' on trial as civil rights group faces closure|work=Financial Times|url=https://www.ft.com/content/5c64a174-ad92-4d3f-8f92-db2e116e4cd7 |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221210/https://www.ft.com/content/5c64a174-ad92-4d3f-8f92-db2e116e4cd7 |archive-date=10 December 2022 |url-access=subscription|access-date=29 December 2021}}</ref> '''2001 წელი''' * საზოგადოება „მემორიალის“ მიერ დაწყებულმა სასკოლო კონკურმა თან დაირთო ისტორიული კონკურსების ქსელი „Eustory“. * 1930-იან წლებში რეპრესირებული სკოლის მოსწავლე ნინა ლუგოოვსკაიას  დღიურების პირველი გამოცემა დაიბეჭდა „მემორიალის“ მიერ. * „საერთაშორისო მემორიალი“ ქმნის ინტერნეტ-საიტს „კავკასიის კვანძი“. '''2003''' '''წელი''' * ორგანიზაცია „მემორიალი“ იწყებს სამეცნიერო გამოცემის მომზადებას, სახელმწოდებით „მიმდინარე მოვლენების ქრონიკები“. '''2004 წელი''' * სანქტ-პეტერბურგში დაიწყო მუშაობა ორგანიზაცია „მემორიალის“ ახალმა პროექტმა სახელმწოდებით „გულაგ-ის ვირტუალური მუზეუმი“. 2010 წელს კი გაიხსნა ამ ინტერნეტ საიტის მესამე ვერსია.<ref>[http://www.memorialitalia.it/ Memorial Italia] ''www.memorialitalia.it'', accessed 31 December 2021</ref> '''თებერვალი''' * „მემორიალი“ ფონდის „სახალხო ვერდიქტი“ ერთ-ერთი თანადამფუძნებელია. '''24 მარტი''' * გაიმართა „საბჭოთა კავშირში პოლიტიკური ტერორის მსხვერპლები“ დისკის პრეზენტაცია. მონაცემთა ბაზა მოიცავს დაახლოებით 1 მლნ 340 ათას სახელს, ამასთანავე ცალკე დისკზე მოცემულია სხვადასხვა საცნობარო მონაცემები. '''9 ივნისი''' * გავრცელდა „საერთაშორისო მემორიალის“ განცხადება „რეაბილიტციის შესახებ“ კანონის ახალ რედაქციაზე, ორგანიზაცია პროტესტს გამოხატავდა კანონიდან მორალური ზიანის არსებობის გამორიცხვასა და სოციალური შეღავათების მდგომარეობის გაუარესებასთან დაკავშირებით.<ref>[http://memorial-france.org/ Association Mémorial France] ''memorial-france.org'', accessed 31 December 2021</ref> '''2005 წელი''' * ორგანიზაციის მიერ გამოიცა წიგნი, რომელიც მიუძღვნეს [[1965]] წლის 5 დეკემბერს ჩატარებულ პირველ ადამიანის უფლებათა დამცველ დემონსტრაციას. * შეიქმნა პროგრამა „ისლამური ექსტრემიზმის წინააღმდეგ სისხლის სამართლის საქმეების შეთხზვის წინააღმდეგ ბრძოლა“. '''2005-2006 წლები''' * ჩატარდა რამდენიმე გამოფენა, რომელიც ეძღვნებოდა ოსტარბეიტერებს. '''2006 წელი''' *გაიხსნა ინტერნეტ საიტი „რუსი სოციალისტები და ანარქისტები 1917 წლის ოქტომბრის შემდეგ“. *ორგანიზაციამ დაიწყო მუშაობა მოსკოვისა და ჰელსინკის  ჯგუფების მიერ შეგროვებული დოკუმენტების  კრებულის მოსამზადებლად.<ref name=Times1>{{cite web|url=https://www.thetimes.com/comment/register/article/gulag-files-seized-during-police-raid-on-rights-group-7tpdfrsm2rm|title=Gulag files seized during police raid on rights group |work=[[The Times]] |url-access=registration}}{{cbignore|bot=medic}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.opendemocracy.net/russia/article/russia-raid-on-Memorial-HQ|title=Russia: raid on Memorial HQ|website=[[openDemocracy]]|access-date=11 January 2018|archive-date=15 April 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120415100123/http://www.opendemocracy.net/russia/article/russia-raid-on-Memorial-HQ|url-status=dead}}</ref> '''2007 წელი''' * '''5 აპრილი''' - გამოიცა ორგანიზაცია „მემორიალის“ მიერ მომზადებული თეზისები „1937 წელი და თანამედროვეობა“. * '''21 ოქტომბერი -''' „რიაზანის მემორიალის“ პორტალი სახელმწოფებით „ადამიანის უფლებები რუსეთში“ (www.hro.org) მასობრივი DDoS კიბერ შეტევის მსხვერპლი გახდა.<ref name="auto2">{{cite web|url=http://www.memo.ru/eng/about/charter.htm|title=MEMORIAL Charter|access-date=11 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20060906060630/http://www.memo.ru/eng/about/charter.htm|archive-date=6 September 2006|url-status=dead}}</ref> * '''25 ოქტომბერი''' - გაიმართა დისკის „პოლიტიკური ტერორის მსხვერპლები საბჭოთა კავშირში“ პრეზენტაცია. მონაცემთა ბაზაში მოცემულია 2 614 978 ადამიანის მონაცემები. * '''29 ოქტომბერი -''' სოლოვეცკის მემორიალურ ქვასთან ჩატარდა პირველი აქცია „სახელების დაბრუნება“. * '''24 ნოემბერი -'''   [[ინგუშეთი|ინგუშეთში]] მოხდა თავდასხვა „მემორიალის“ „უფლებადამცელი ცენტრის“ წარმომადგენლებზე ოლეგ ორლოვზე და რამდენიმე ჟურნალისტზე.<ref name=komm2>{{cite web|url=http://www.kommersant.ru/doc.aspx?DocsID=1142280|title='Мемориал' повернул обыск вспять |trans-title='Memorial' reverted the searches|work=[[Kommersant]]|date=21 March 2008|language=ru}}</ref><ref>[http://www.fontanka.ru/2009/03/27/116/ HDDs will be returned to "Memorial" in presence of the Ombudsman], ''Fontanka.Ru'', 27 March 2009 (in Russian)</ref><ref>[http://seansrussiablog.org/2009/03/31/memorial-vindicated-again/ Memorial Vindicated Again] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190428143509/https://seansrussiablog.org/2009/03/31/memorial-vindicated-again/ |date=2019-04-28 }}, by Sean Guillory, 31 March 2009</ref> '''2007-2011 წლები''' * მიმდინარეობდა სასამართლო დავა მთავარ სამხედრო პროკურატურასთან „კატინსკის მსხვერპლების“ რეაბილიტაციის მოთხოვნით და ამასთანავე ორგანიზაცია მოითხოვდა გასაიდუმლოებული საგამოძიებო მასალებს. '''2008 წელი''' * შეიქმნა პროგრამა „პოტილპატიმრების და სხვა პოლიტიკური რეპრესიების მსხვერპლების მხარდაჭერა“. '''18-19 მარტი''' * ორგანიზაციამ, პოლონეთის კულტურული ცენტრის მხარდაჭერით, მოაწყო ანდჟეი ვაიდას ფილმის „კატინის“ ჩვენება მოსკოვში. * '''მარტი''' — გამოქვეყნდა ორგანიზაცია „მემორიალის“ მიმართვა „წარსულის ეროვნული სურათების შესახებ“ (XX საუკუნე და „მოგონებების ომი“). * '''4 დეკემბერი -''' განხორციელდა ორგანიზაცია „მემორიალის“ სანქტ-პეტერბურგის ფილიალის ჩრხრეკა. * '''5-7 დეკემბერი -''' „საერთაშორისო მემორიალის“ ინიციატივითა და თანამონაწილეობით ჩატარდა პირველი საერთაშორისო კონფერენცია თემაზე „სტალინიზმის ისტორია. კვლევის შედეგები და პრობლემები“. '''2009 წელი''' * გამოქვეყნდა ელექტორნული კრებული დოკუმენტებისა „ადამიანის უფლებათა დაცვის საინიციატივო ჯგუფები საბჭოთა კავშირში“. * გაიხსნა პორტალი „ისტორიის გაკვეთილები“. * '''5 ივლისი -''' მოხდა „გროზნის მემორიალის“ ერთ-ერთი თანამშრომლის ნატალია ესტემიროვას მკვლელობა, რის შემდეგაც „გროზნის მემორიალის“ რამდენიმე თანამშრომელი იძულებით მიგრაციაშია და ფილიალმა ფუნქციონირება ნახევარი წლით შეწყვიტა. * '''დეკემბერი -''' საზოგადოება „მემორიალმა“ გამოაცხადა ორმხრივი შეთანხმება რუსეთის ლგბტ ქსელთან ერთად სსრკ-ში ნასამართლევი ჰომოსექსუალების პოლიტიკური რეპრესიების მსხვერპლად აღიარებასთან დაკავშირებით, რომელიც ამავე სახელწოდების ინიციატივით გაფორმდა. თუმცა ინიციატივას შედეგი არ ჰქონია. '''2007-2011 წწ.''' * მიმდინარეობდა ოლეგ ორლოვისა და რამზან კადიროვის სასამართლო პროცესი. '''2010 წელი''' * გამოიცა წიგნი „ვინ ხელმძღვნალობდა სახელმწიფო უსაფრთხოების ორგანოებს: 1941-1954 წლებში“. '''2011 წელი''' * გაიხსნა ახალი ოფისი, რომელშიც ერთიანად მოთავსდა ორგანიზაციის არქივი, მუზეუმი და ბიბლიოთეკა. '''2012  წელი''' * '''13 მარტი -''' გაიხსნა საიტი „ძალაუფლებით დადაღულები“ („Заклейменные властью“), რომელიც მიეძღვნა პოლიტიკური წითელი ჯვრისა და პომპოლიტის საქმიანობას. * '''ივლისი -''' მემორიალის ხელმძღვანელმა ო. ორლოვმა განაცხადა, რომ მემორიალი უარს არ იტყვის უცხოური დახმარების მიღებაზე, მაგრამ ამავე დროს არ აპირებს შეასრულოს კანონის მოთხოვნა „არაკომერციული ორგანიზაციების შესახებ“ და დარეგისტრირდეს როგორც უცხოელი აგენტი. 2012 წლის 21 ნოემბერს ძალაში შევიდა კანონი "არაკომერციული ორგანიზაციების შესახებ", მაგრამ „მემორიალი“ მაინც არ აკმაყოფილებს კანონით დადგენილ სარეგისტრაციო მოთხოვნებს.<ref>[http://unro.minjust.ru/NKOForeignAgent.aspx "The Register of foreign agent NGOs", Russian Federation Ministry of Justice] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221006200630/http://unro.minjust.ru/NKOForeignAgent.aspx |date=6 October 2022 }} (in Russian), ''unro.minjust.ru''</ref> * '''30 ოქტომბერი -''' გაიხსნა საიტი „რიაზანის მარტიროლოგი“, რომელიც ეძღვნება საბჭოთა სახელმწიფო ტერორის პრობლემებს რიაზანის რეგიონში. '''2013 წელი''' * '''თებერვალი -''' „უფლებადამცველი ცენტრი მემორიალი“  ხდება პროექტი „ოვდ-იფნო“-ს მთავარი პარტნიორი. * '''25 აპრილი -''' „მამის წერილები“ გამოფენის გახსნა, შემდგომში ამავე თემაზე გამოიცემა  წიგნი, ხოლო გამოფენა კი მობილური, მოძრავი ხდება. * '''21 მაისი -''' ჩატარდა ლუტცი ნიტხამერის ლექცია თემაზე „ბუჰენვალდის მითი. კითხვები გერმანული მეხსიერებისთვის“. * '''მაისი -''' „უფლებადამცველი ენტრი „მემორიალი“ უცხოელ აგენტად იქნა აღიარებული. ორგანიზაციას დაუწესდა ჯარიმები ქვეყანაში „უცხოელი აგენტების საქმიანობის“ წესების დარღვევის გამო. 2020 წლის 10 დეკემბერს საზოგადოება „მემორიალმა“ დაიწყო ფონდისთვის თანხების მოძიება, რათა 28 ოქმით გათვალისწინებული ჯარიმები გადაეხადა. ამ ჯარიმების საერთო ღირებულება შეადგენს 5,6 მილიონ რუბლს. პირველივე კვირის განმავლობაში 1,602 ადამიანმა მემორიალს 2,008,791 რუბლი შესწირა. * '''დეკემბერი -'''  „ მემორიალის უფლებადამცველი ცენტრის“ იურისტი კირილ კოროტეევი იცავს „ბესლანელ დედებს“  ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში. '''2014 წელი''' * '''24 მაისი -''' სლოვიანსკში (უკრაინა) გაირდაიცვალა „მემორიალის უფლებადამცველი ცენტრის“ წევრი ანდრეი მირონოვი. * '''24 ოქტომბერი -''' ჩატარდა იანა ტომაშ გროსის ლექცია თემაზე „რთულ წარსულთან შეჯახება. პოლონეთში ედვაბნეში ებრალების მკვლელობის აღქმადობა“. '''2015 წელი''' * '''5 ივნისი -''' კარლო გინზბურგის ლექცია თემაზე „არქივების ირიბი კითხვა (Reading the archives, obliquely)/ არქივების შესწავლა: საუბარი სასამართლო ინკვიზიცებსა და ფაშისტურ ციხეებზე“. * გამოიცა წიგნი „კატინში მოკლულები“. * '''29 ოქტომბერი -''' ჩამოყალიბდა ინტერნეტ საიტი „ტერორის ტოპოგრაფია“.<ref>{{cite web|url=https://themoscowtimes.com/news/masked-arsonists-torch-memorial-human-rights-office-in-north-caucasus-60201|title=Arsonists Torch Memorial Human Rights Office in North Caucasus |work=[[The Moscow Times]] |date=17 January 2018|access-date=17 January 2018}}</ref> '''2016 წელი''' * ორგანიზაცია „მემორიალი“ რუსეთის მთავრობამ „უცხოელ აგენტად“ გამოაცხადა და 2012 წელს მიღებული კანონის მიხედვით, ყოველ სამ თვეში ერთხელ ფინანსური დოკუმენტაციის წარდგენა დაავალა სხვა ორგანიზაციების მსგავსად, რომელთაც საერთაშორისო დაფინანსების გამო იგივე სტატუსი მიიღეს. * '''18 თებერვალი -''' მოხდა საიტის „კათოლიკური ეკლესიის დევნის ისტორიიდან. 1918 - 1950-იანი წლების დასაწყისი” პრეზენტაცია. * '''8 ივნისი -''' ჩატარდა ლექცია თემაზე „პარაგვაის სპეცსამსახურების არქივების ძიებაში. მარტინ ალმადა თავის დასკვნებზე“. * გამოიცა წიგნი „ნიშანი არ წაიშლება: ოსტარბერიტერების ბედი წერილებში, მოთხრობებში და ზეპირსიტყვიერ მოგონებებში“, ასევე გაჩნდა ციფრული არქივი „ის მხარე. ოსტარბერიტებისა და სამხედრო ტყვეების ზეპირსიტყვიერი ისტორია“.<ref>[http://unro.minjust.ru/NKOForeignAgent.aspx "The Register of foreign agent NGOs"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221006200630/http://unro.minjust.ru/NKOForeignAgent.aspx |date=6 October 2022 }} ''unro.minjust.ru'', Russian Federation Ministry of Justice (in Russian), accessed 28 December 2021</ref> * '''13 დეკემბერი -''' დააპატიმრეს „კარელიის მემორიალის“ ხელმძღვანელი იური დმიდრიევი.<ref name="auto">{{cite news |last1=Nechepurenko |first1=Ivan |title=Russian Court Orders Prominent Human Rights Group to Shut |url=https://www.nytimes.com/2021/12/28/world/europe/russia-memorial-human-rights.html |access-date=28 December 2021 |work=The New York Times |date=28 December 2021}}</ref><ref name="auto1">{{cite news |title=Russian court shuts down human rights group Memorial International |url=https://edition.cnn.com/2021/12/28/europe/memorial-international-russia-intl/index.html |access-date=28 December 2021 |work=CNN}}</ref> '''2017 წელი''' * '''13 აპრილი -''' ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ ბესლანის მკვიდრთა საჩივრების საფუძველზე რუსეთის ადამიანის უფლებათა დარღვევაში ბრალდებულად სცნო. მოსარჩელეთა ნაწილს ევროპულ სასამართლოში წარმოადგენდა ორგანიზაცია „მემორიალის“ იურისტი კირილ კოროტეევი. * '''1 ივლისი -''' ჩატარდა მარიანა ხირშის ლექცია პოსტ მეხსიერებისა და მომავლის შესახებ. * '''23 სექტემბერი -''' ჩატარდა ბ.მარტინისა და ა.სვეშნიკოვას წიგნის „ისტორიული კრებული „მეხსიერება“. კვლევები და მასალები“ პრეზენტაცია. * '''17 ოქტომბერი -''' ჟაკლინ მუდეინის ლექცია თემაზე „გარდამავალი პერიოდის სამართალწარმოება და საერთაშორისო სამართალი. ჰისენ ჰაბრეს საქმე.“ * '''16 ნოემბერი -''' წიგნს „ნიშანი არ წაიშლება“ ოსტარბეიტერების შესახებ მიენიჭა ჯილდო „გამნანათლებელი“. * '''5 დეკემბერი -''' გამოქვეყნდა ბაზის „პოლიტიკური ტერორის მსხვერპლნი სსრკ-ში” მეხუთე ვერსია. * '''18 დეკემბერი -''' გარდაიცვალა „საერთაშორისო მემორიალის“ თავმჯდომარე არსენი როგინსკი. '''2018 წელი''' * '''9 იანვარი -''' დააკავეს „მემორიალის უფლებადამცველი ცენტრის“ ხელმძღვანელი იური ტიტიევი. * '''17 იანვარი -''' ინგუშეთში, ნაზრანში დაწვეს „უფლებადამცველი ცენტრის“ ოფისი. * '''22 მარტი -''' „საერთაშორისო მემორიალის“ თავმდჯომარედ აირჩიეს იან რაჩინსკი. * '''5 აპრილი -''' იური დმიტრიევი უდანაშაულოდ სცნეს სამიდან ორი პუნქტში, 14 ივნისს კი კარელიის უმაღლესმა სასამართლომ გააუქმა პეტროზავოდსკის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება. * '''12 მაისი -''' ოიუბ ტიტიევი და იური დმიტრიევი გახდნენ მოსკოვისა და ჰელსინკის პრემიის ლაურიატები. '''ივნისი:''' * არსენი როგინსკი დაჯილდოვდა ორდენის ვარსკვლავით, პოლონეთის რესპუბლიკისთვის გაწეული სამსახურისთვის. * ორგანიზაცია „მემეროალის“ პროექტი „უკანასკნელი მისამართი“ დააჯილდოვეს კარლ-ბილჰელმ ფრიკეს სახელობის პრემიით. * ფუნქციონირება დაიწყო საიტმა spartak.memo.ru, რომელიც სპორტული საზოგადოება „სპარტაკის“ 1937-1939 წლების ისტორიაზეა. '''ოქტომბერი:''' * საზოგადოება „მემორიალი“ მოსკოვში, ლუბიანკის მოედანზე, ყოველი წლის 29 ოქტომბერს ატარებს 12 საათიან ცერემონიას. ღონისძიებაზე შეკრებილი ასობით ადამიანი იმ პიროვნებების სახელებს კითხულობს, რომლებიც 30-იანი წლების რეპრესიებს შეეწირნენ. 19 ოქტომბერს კი ცერემონიამდე 10 დღით ადრე მოსკოვის მთავრობამ ღონისძიების ჩატარებაზე ნებართვა არ გასცა. * ქსელში ჩაეშვა ვებ-გვერდი fond21.memo.ru, რომელიც აერთიანებს „საერთაშორისო მომერიალის“ მიერ მოძიებული დოკუმენტების კოლექციას იძულებითი შრომის თემატიკაზე. * ოიუბ ტიტიევი დააჯილდოვეს ვაცლავ ჰაველის პრემიით. * კომუნარკაში გაიხსნა მემორიალური დაფა. '''ნოემბერი -''' დაიბეჭდა სამაგიდო თამაშის რამდენიმე ტირაჟი, რომელიც საბჭოთა ისტორიის თემატიკაზეა სახელწოდებით „74“. '''2019 წელი''' * '''მაისი -''' ფუნქციონირება დაიწყო „საერთაშორისო მემორიალის“ საიტმა. * '''17 მაისი -''' მოსკოვისა და ჰელსინკის ჯგუფის ადამიანის უფლებათა პრიზი გადაეცა ალექსანდრე ჩერკასოვს, რომელიც "მემორიალის უფლებადამცველი ცენტრის“ საბჭოს თავმჯდომარეა და საერთაშორისო მემორიალის საბჭოს წევრი. * '''ივნისი -''' გამოიცა მარია იაკოვენკოს წიგნი „აგნესა. სტალინელი ჩეკისტის მეუღლის აღსარება“. * '''21 ივნისი -''' ოიუბ ტიტიევი გაათავისუფლეს. * '''27 ივნისი -''' ვარშავაში დაამონტაჟეს მემორიალური დაფა და დარგეს ხე არსენი როგინსკის ხსოვნას მიეძღვნა. * '''აგვისტო -''' დაიწყო საქმე ტყის უკანონოდ გაჩეხვისა (სისხლის სამართლებრივი საქმე) და „ტყის ფონდის დაკავებისთვის“ (ადმისნისტრაციული) „პერმის მემორიალის“ და ასევე პროექტ „მეხსიერების მდინარეებზე“ საერთაშორისო მოხალისეების წინააღმდეგ. სისხლის სამართლის საქმე შეაჩერეს 2019 წლის დეკემბერში, ხოლო ადმინისტრაციული დასრულდა 2020 წლის იანვარში.<ref>[https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/departments/intermemorial/news/470 "Memorial faces the courts; an appeal to the ECHR", International Memorial News, 29 October 2020] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20260109192140/https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/departments/intermemorial/news/470 |date=9 იანვარი 2026 }} (in Russian) ''www.memo.ru''</ref><ref>{{Cite web|date=19 October 2020|title=Мемориал – Суды над «Мемориалами». Подана жалоба в ЕСПЧ|trans-title=Memorial – Trials over Memorials. A complaint was filed with the ECHR|url=https://memo.ru/ru-ru/memorial/departments/intermemorial/news/470|access-date=1 January 2022|website=memo.ru|language=ru|archive-date=1 იანვარი 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220101112847/https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/departments/intermemorial/news/470}}</ref><ref>{{Cite web|date=20 October 2020|title="Мемориал" пожаловался в ЕСПЧ на штрафы по закону об иноагентах|trans-title=Memorial complained to the ECHR about fines under the law on foreign agents|url=https://www.interfax.ru/world/732207|access-date=1 January 2022|website=[[Interfax.ru]]|location=Moscow|language=ru}}</ref> * '''სექტემბერი:''' გამოვიდა რამდენიმე წიგნი „მოკლეს კალინინში, დაკრძალეს მედნომში“ (ავტორი ალექსანდრ გურიანოვი) და ირინა ფლიგეს წიგნი „სანდორმოხი. მნიშვნელობების დრამატურგია“. „როსკომნადზორმა“ შეადგინა პირველი რამდენიმე პროტოკოლი „მემორიალის უფლებადამცველი ცენტრის“, „საერთაშორისო მემორიალის“ და მათი ხელმძღვნალეობის წინააღმდეგ, ვინაიდან „საერთაშორისო აგენტების რეესტრში“ არ იყო შეტანილი შესაბამისი მარკირება ორგანიზაციის ბაზაზე არსებული ინტერნეტ-რესურსების შესახებ. 2019 წლის ბოლომდე შედგენილი იყო ჯამში 28 პროტოკოლი, მათგან 20 განიხილა ტვერის საქალაქო სასამართლომ (2019 წელს დანიშნული ჯარიმების საერთო ღირებულებამ შეადგინა 3,9 მლნ რუბლი). 2019 წლის დეკემბერში მსგავსი სახის 6 პროტოკოლი შეადგინეს „ეკატერინბურგის მემორიალისთვის“.<ref>{{Cite web |title=Russia: Dissolution of Human Rights Center "Memorial" confirmed in… |url=https://www.omct.org/en/resources/statements/russia-dissolution-of-human-rights-center-memorial-confirmed-in-appeal |access-date=2023-01-06 |website=OMCT |language=en}}</ref> * '''ოქტომბერი''' - გამოვიდა მემუარების კრებული „საერთაშორისო მემორიალის“ არქივებიდან სახელწოდებით „ყველა მწუხარება გულში ჩაგვივარდა“. * '''9 ნოემბერი -''' ხელი მოეწერა რუსეთის მთავრობის ბრძანებას კომპენსაციის გადახდის შესახებ სოფელ ვრემენის (დაღესტანი) მაცხოვრებლებისთვის, რომლებიც 2014 წელს სპეცოპერაციის დროს დაშავდნენ. 128 ადამიანის ინტერესებს რუსულ სასამართლოებში და ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში იცავდა ორგანიზაცია „მემორიალის“ იურისტი მარინა აგალცოვა. * '''15 ნოემბერი -''' ეგორ გაიდარის სახელობის პრემია ნომინაციაში ”სამოქალაქო საზოგადოების ჩამოყალიბებაში შეტანილი წვლილისთვის“ გადაეცა „სანდარმოხის“ პროექტს (იური დმიტრიევი, მაქსიმ ლიალინი, ანატოლი რაზუმოვი და ირინა ფლიგე). * '''21 ნოემბერი -''' “საერთაშორისო მემორიალმა“ და რადიო „გლაგოლევ FM“-მა ერთობლივი პოდკასტ-პროექტისთვის „ოსტარბეიტერები“ მიიღო გრან-პრი პრემია „განმანათლებელი. დიჯითალი“. * '''დეკმბერი -''' „საერთაშორისო მემორიალმა“ რუსეთის საკონსტიტუციო სასამართლოს გადასცა ექსპერტიზის დასკვნა amicus curiae-თან შესაბამისობაში, რის შემდეგაც საკონსტიტუციო სასამართლოს დადგენილებით სავალდებულო გახდა რეპრესირებული ბავშვებისათვის საცხოვრებლის უფლებით უზრუნველყოფა. '''2020 წელი''' * '''იანვარი -''' „საერთაშორისო მემორიალმა“ გამართა იური დიმიტრიევის წიგნის „მეხსიერების ადგილი სანდარმოხი“. * '''17 მარტი -''' მოსკოვში არსებული ეპიდემიოლოგიური მდგომარეობიდან გამომდინარე, „საერთაშორისო მემორიალის“ არქივი და ბიბლიოთეკა დროებით აჩერებენ ვიზიტორთა მიღებას, ასევე გამოფენების მუშაობაც შეჩერებულია. * '''აპრილი -''' „საერთაშორისო მემორიალის“ შემადგენლობაში შემოდის ახალი ორგანიზაცია- „მემორიალის ასოციაცია საფრანგეთში“ (ხელმძღვანელი - ნიკოლა ვერტი). * '''7 მაისი -''' ტვერში სამედიცინო უნივერსიტეტის (ყოფილი რეგიონალური შინაგან საქმეთა კომისარიატი) შენობიდან ჩამოხსნეს რეპრესირებულთა ხსოვნის მიმართ მიძღვნილი მემორიალური დაფები. * '''მაისი -''' „საერთაშორისო მემორიალი“ გზავნის შეფასების ფურცელს რეაბილიტაციის შესახებ კანონში შესწორებებთან დაკავშრებით. * '''ივნისი:''' „მემორიალის ადამიანის უფლებათა დამცველი ცენტრის“ ინიციატივით 12 უფლებადამცველმა ორგანომ გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის ადამიანის უფლებათა კომიტეტში გაგზავნა ანგარიში რუსეთში ადამიანის უფლებათა კუთხით არსებული მდგომარეობის შესახებ. „მემორიალის  ადამიანის უფლებათა დამცველი ცენტრი“ აქტიურად მონაწილეობს 1995 წელს ბუდენოვსკში მომხდარი მოვლენების შესახებ საჯარო დისკუსიებში. * '''ივლისი:''' ამოქმედდა ვებ-გვერდი backhome.memo.ru - სამართლისა და საზოგადოებრივი პოლიტიკის ინსტიტუტისა და „საერთაშორისო მემორიალის“ ერთობლივი პროექტი, რომელიც რეპრესირებულთა უფლებების აღდგენას ეძღვნება.<ref name="ft_polina_2"/> == სტრუქტურა და ორგანიზაციები == ორგანიზაცია „მემორიალის“ თითოეული დანაყოფი მუშაობს ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად. ისტორიულად „მემორიალი“ იყო დაფუძნებული, როგორც ქსელური ორგანიზაცია, რომელსაც ცენტრალური ოფისი [[მოსკოვი|მოსკოვში]] უნდა ჰქონოდა. „მემორიალის“ რუსული და უცხოური განყოფილებები გაერთიანებულები არიან „ისტორიულ-საგანმანათლებლო, ადამიანის უფლებების დაცვისა და საქველმოქმედო საზოგადოება „მემორიალში“. შესაბამისად „საერთაშორისო საზოგადოება მემორიალი“ ერთდროულად წარმოადგენს ქოლგა ორგანიზაციას მთელი „მემორიალისთვის“ და ამასთანავე დამოუკიდებელი კვლევითი და საგანმანათლებლო ცენტრია [[მოსკოვი|მოსკოვში.]] ორგანიზაცია „მემორიალს“ გააჩნია უფლებათა დამცველი ცენტრი, რომელსაც გააჩნია რამდენიმე განყოფილება [[რუსეთი|რუსეთის]] 4 სხვადასხვა რეგიონში, ამასთანავე ქვეყნის 39 რეგიონში აქვს საზოგადოებრივი მიმღები ცენტრი. მთლიანი ორგანიზაციის კოორდინაციაში უდიდესი როლი მიუძღვის „საერთაშორისო მემორიალის“ ხელმძღვანელობას. მასში შედის 20 ადამიანი. ხელმძღვანელობა რეგულარულად იკრიბება მოსკოვის ფილიალში, შეკრებებზე განიხილება ორგანიზაციის შემდგომი დღის წესრიგი და სამომავლო პოზიციები. ამჟამად ფუნქციონირებს „მემორიალის“ 50-მდე წარმომადგენლობა [[რუსეთი|რუსეთში]], 6 [[უკრაინა|უკრაინაში]] და თითო ფილიალი [[ბელგია|ბელგიაში]], [[გერმანია|გერმანიაში]], [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]], [[იტალია|იტალიასა]] და [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]].<ref>https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/departments/#list {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211129232129/https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/departments/#list |date=2021-11-29 }} Структура и организации, ნანახია: 11.10.2020.</ref> {| class="wikitable" |+ |- ! '''დაარსების თარიღი'''!! '''ადგილმდებარეობა'''!! '''ორგანიზაციის დასახელება'''!! ხელმძღვანელობა !! ელექტრონული მისამართი |- | '''1993 წელი, თებერვალი'''|| ბერლინი, გერმანია || MEMORIAL Deutschland (МЕМОРИАЛ Германия) || ანკე გიზენი, ხრისტინა რიკი, ზაბინე ერდმან-კუტნევიჩი || https://www.memorial.de |- | '''2004 წელი, აპრილი'''|| მილანი, იტალია || Мемориал Италия (Memorial Italia) || ფრანჩესკა გორი (Francesca Gori) || |- | '''1989 წელი, მარტი'''|| დონეცკი, უკრაინა || დონეცკის საქალაქო ორგანიზაცია „დონეცკის მემორიალი“ || პაველ ბუკალოვი || |- | '''1989 წელი, აპრილი'''|| მარიუპოლი, უკრაინა || მარიუპოლის საზოგადოება „მემორიალი“ || გალინა ზახაროვა || |- | '''2017 წელი, მარტი'''|| ნიკოლაევი, უკრაინა || ნიკოლაევის რეგიონალური ორგანიზაცია "მემორიალი" || იური ზაიცევი || |- | '''1995 წელი, ივნისი'''|| ოდესა, უკრაინა || ოდესის საზოგადოებრივი ორგანიზაცია "პოლიტიკური რეპრესიების მსხვერპლები“ || იგორი კომაროვსკი || |- | '''1988 წელი, ოქტომბერი'''|| ოდესა, უკრაინა || ოდესის მემორიალი || იგორი კომაროვსკი || |- | '''1989 წელი, თებერვალი'''|| ხარკოვი, უკრაინა || ხარკოვის ადამიანის უფლებათა დაცვის ჯგუფი || ევგენი ზახაროვი || http://khpg.org/ |- | '''2016 წელი, აპრილი'''|| პრაღა, ჩეხეთი || მემორიალი ჩეხეთის რესპუბლიკა || შტეპან ჩერნოუშეკ || |- | '''2007 წელი, იანვარი'''|| ბრიუსელი, ბელგია || ანტიდისკრიმინაციული ცენტრი „მემორიალი“ || სტეფანია კულაევა || |- | '''2011 წელი, აპრილი'''|| მინსკი, ბელარუსი || ბელარუსული „მემორიალი“ || ვლადიმირ რომანოვსკი || |- | '''2020 წელი, აპრილი'''|| პარიზი, საფრანგეთი || ასოციაცია „მემორიალი“ საფრანგეთი || ნიკოლა ვერტი || http://memorial-france.org/ |} === ხელმძღვანელობა === ორგანიზაცია მემორიალის ხელმძღვანელობა აირჩევა 4 წლის ვადით. 2018 წლის 23 ნომებრიდან ორნგაზაციის ხელმძღვანელობაში წარმოდგენილები არიან: * ''ამმერ ვერა (გერმანია, კიოლნი);'' * ''პაველ ანდრეევი (რუსეთი, სიკტიკვარი);'' * ''ბორის ბელენკინი (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''ანდრეი ბლინუშოვი (რუსეთი, რიაზანი);'' * ''სვეტლანა განნუშკინა (რუსეთი მოსკოვი);'' * ''ანკე გიზენი (გერმანია, ბერლინი);'' * ''ფრანჩესკა გორი (იტალია, მილანი);'' * ''ალექსანდრ დანიელი (რუსეთი, სანქტ-პეტერბურგი);'' * ''ელენა ჟემკოვა (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''ევგენი ზახაროვი (უკრაინა, ხარკივი);'' * ''სერგეი კოვალიოვი (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''სერგეი კრივენკო (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''რობერტ ლაპიტოვი (რუსეთი, პერმი);'' * ''ოლეგ ორლოვი (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''ანა პასტუხოვა (რუსეთი, ეკატერენბურგი);'' * ''ნიკიტა პეტროვი (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''ალექსანდრა პოლივანოვა (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''დმირტი პრიტიკინი (რუსეთი, სანქტ-პეტერბურგი);'' * ''იან რატიჩინსკი (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''მიჰეილ როგაჩევი (რუსეთი, სიკტიკვარი);'' * ''იგორ საჟინი (რუსეთი, სიკტიკვარი);'' * ''იულა სერედა (რუსეთი, რიაზანი);'' * ''ირინა ფლიგე (რუსეთი, სანქტ-პეტერბურგი);'' * ''ვასილიი ხანევიჩი (რუსეთი, ტომსკი);'' * ''შტეპან ჩერნოუშეკ (ჩეხეთი, პრაღა);'' * ''ალექსანდრ ჩერკასოვი (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''გრიგორი შვედოვი (რუსეთი, მოსკოვი);'' * ''ირინა შერბაკოვა (რუსეთი, მოსკოვი).''<ref>https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/pravlenie/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180307151018/https://www.memo.ru/ru-ru/memorial/pravlenie/ |date=2018-03-07 }} Правление Международного Мемориала, ნანახია: 12.10.2020.</ref> „საერთაშორისო მემორიალის“ თავმჯდომარე ამჟამად არის - [[იან ზბიგნევიჩი.]] სხვადასხვა წლებში „მემორიალის“ თავმჯდომარეები იყვნენ: ა.ბ. როგინსკი, ვ.ლ. გლაზიჩევი, ა.დ. სახაროვი, ს.ა. კოვალიოვი. [[ფაილი:Last Address sign - Moscow, 1st Aeroportovskaya Street, 6 (2019-10-13) 06 (cropped).jpg|მინი|261x261პქ|იან რაჩინსკი]] === იან რაჩინსკი === იან რაჩინსკი დაიბადა 1958 წლის 6 დეკემბერს.<ref>https://tass.ru/obschestvo/5056854 22 МАР 2018, Председателем правления общества "Мемориал" избран Ян Рачинский, ნანახია: 12.10.2020 </ref> ის გახლავთ, [[რუსეთი|რუსი]] რევოლუციონერი, პარტია „<nowiki/>[[ესერები|ესერების]]<nowiki/>“ წევრისა და ნერჩინსკის კატორღის ტუსაღის [[რებეკა ფიალკა|რებეკა ფიალკას]] შვილიშვილი.<ref>https://magazines.gorky.media/znamia/2016/7/konec-prekrasnoj-epohi-pr.html{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} ნანახია: 12.10.2020.</ref> 1982 წელს მან დაამთავრდა [[მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის]] მათემატიკური ფაკულტეტი. 1982-1996 წლებში მუშაობდა პროგრამისტად.<ref>http://old.memo.ru/d/3140.html Рачинский Ян Збигневич, ნანახია:12.10.2020.</ref> 1988 წელს დაიწყო მუშაობა ორგანიზაცია „მემორიალში“. 1990-1995 წლებში მონაწილეობა მიიღო რეგიონალური კონფლიქტების მისიებში, მათ შორის [[ყარაბაღის ომი|ყარაბაღის]], [[დნესტრისპირეთის ომი|დნესტრისპირეთისა]] და [[ჩრდილოეთი ოსეთი|ჩრდილოეთ ოსეთის]] პრიგოროდის რაიონის ადამიანის უფლებათა დაცვის მისიებში.<ref>http://old.memo.ru/d/3140.html Рачинский Ян Збигневич, ნანახია: 12.10.2020</ref><ref name="svoboda.org">https://www.svoboda.org/a/29117182.html Правление Международного "Мемориала" возглавил Ян Рачинский, 23 марта 2018, ნანახია: 12.10.2020.</ref> 2018 წლის 22 მარტს, არსენი როგინსკის გარდაცვალების შემდეგ აირჩიეს „საერთაშორისო საზოგადოება მემორიალის“ თავმჯდომარედ.<ref name="svoboda.org"/> == ორგანიზაციის შემადგენლობა == === სამეცნიერო-ისტორიული და საგანმანათლებლო ცენტრი „მემორიალი“ === სამეცნიერო-ისტორიული და საგანმანათლებლო ცენტრი „მემორიალი“ (НИПЦ «Мемориал») — საზოგადოება "მემორიალის" სამეცნიერო და საგანმანათლებლო განყოფილება. ამ დროისთვის იგი მუშაობს შემდეგ კვლევით პროგრამებზე:<ref>http://old.memo.ru/s/319.html СССР. История репрессий: 1917-1991, ნანახია:13.10.2020.</ref> * გულაგის ისტორია; * რეპრესირესებული ორგანოების ისტორია; * რეჟიმის მიმართ სოციალისტური წინააღმდეგობის ისტორია; * პოლიტპატიმრების ბედი; * პოლონური პროგრამა; * ორი დიქტატურის მსხვერპლები; * ტერორის ტოპოგრაფია; * განსხვავებული აზრის ისტორია საბჭოთა კავშირში. „მემორიალის“ მიერ შემუშავებული იყო საცნობარო გამოცემები: „ვინ ხელმძღვანელობდა შინაგან საქმეთა ეროვნულ კომისარიატს (НКВД): 1933-1941 წლები“;<ref>http://old.memo.ru/history/nkvd/kto/index.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191223210358/http://old.memo.ru/history/nkvd/kto/index.htm |date=2019-12-23 }} Н.В.Петров, К.В.Скоркин КТО РУКОВОДИЛ НКВД: 1934–1941., ნანახია:13.10.2020.</ref> „შრომითი-გამოსასწორებელი ბანაკების სისტემა საბჭოთა კავშირში“;<ref>https://www.memo.ru/ru-ru/HISTORY/NKVD/GULAG/index.htm/{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} История Гулага, ნანახია:13.10.2020.</ref> ელექტრონული ალბომი „პოლიტიკური ტერორის მსხვერპლები საბჭოთა კავშირში“. რუსეთის სახელმწიფო პუბლიცისტურ ბიბლიოთეკასთან ერთად გამოიცა „Acta Samizdatica / Zapiski o Samizdate“.<ref>http://www.shpl.ru/publishing_shpl/directory_publishers/history_russia_research_publications_reprints/zapiski_o_samizdate_almanah_vyp23/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170619111512/http://www.shpl.ru/publishing_shpl/directory_publishers/history_russia_research_publications_reprints/zapiski_o_samizdate_almanah_vyp23/ |date=2017-06-19 }} Записки о самиздате в алманах, ნანახია:13.10.2020.</ref> პროგრამა „განსხვავებული აზრის ისტორია საბჭოთა კავშირში: 1954-1987“ ხდება „არსებული მოვლენების ქრონიკა“ საინფორმაციო ბიულიტენის შედგენა და განთავსება ინტერაქციულ ვიკი-პლატფორმაზე.<ref>http://hr2.memo.ru/w/index.php?title=%D0%A5%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%83%D1%89%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9&oldid=22511{{Dead link|date=თებერვალი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} Хроника текущих событий, ნანახია:13.10.2020.</ref> [[ფაილი:Nie damy zgasic Memorialu.jpg|მინი|მემორიალის დასაცავად გამართული საპროტესტო აქცია ვარშავაში, პოლონეთი, 2021 წლის 21 ნოემბერი]] === ადამიანის უფლება დამცველი ცენტრი „მემორიალი“ === ისტორიული-საგანმანათლებლო, უფლებადაცვითი და საქველმოქმედო საზოგადოება „მემორიალის“ ერთ-ერთი შემადგენელი ნაწილი. „მემორიალის“ უფლებადამცველი ცენტრის საბჭოს თავმჯდომარე 2012 წლიდან - [[ალექსანდრ ჩერკასოვი]].<ref>https://hro.org/node/14242 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221127083744/https://hro.org/node/14242 |date=2022-11-27 }} Председателем Правозащитного Центра "Мемориал" избран Александр Черкасов</ref> ადამიანის უფლებათა დაცვის მიმართულებით მუშაობის ფარგლებში, „მემორიალი“ ახორციელებს მასობრივი კონფლიქტის ზონებში ადამიანის უფლებათა დარღვევისა და [[საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართალი|საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლის]] ნორმების შესწავლას, იურიდიულად ეხმარება ლტოლვილებსა და იძულებით გადაადგილებულ პირებს. 2014 წელს „უფლებადამცველმა ცენტრმა“ გამოაქვეყნა რუსეთში პოლიტპატიმრების სია, რომელშიც ათობით რუსი იყო. 2013 წლის 30 აპრილი - რუსეთის პროკურატურის შემოწმების შედეგად გაიცა ბრძნება, რომლის მიხედვითაც „ადამინის უფლებადამცველი ცენტრი“ უცხოელ აგენტად უნდა დარეგისტრირებულიყო. 2014 წლის 23 მაისს მოსკოვის ზამოსკვორეცკის სასამართლომ უარყო ცენტრის საჩივარი ამ გადაწყვეტილებასთან მიმართებით და პროკურატურის მოთხოვნა კანონიერად სცნო.<ref>https://www.colta.ru/news/3325-memorial-priznan-inostrannym-agentom «Мемориал» признан «иностранным агентом»17:53 23 МАЯ 2014</ref> === არქივი, ბიბლიოთეკა და მუზეუმი === საერთაშორისო საზოგადოება „მემორიალის“ არქივი, ბიბლიოთეკა და მუზეუმი მდებარეობს მოსკოვში. ეს არის ყველაზე დიდი ღია სპეციალიზებული დოკუმენტაციის კოლექცია, სადაც მოთავსებული წიგნები და პერიოდული გამოცემები, სამუზეუმო მასალები (საგნები, ხელოვნების ნიმუშები და სხვ.) ეხება რეპრესიების ისტორიას, რეჟიმის წინააღმდეგობას და სსრკ-ში არსებულ განსხვავებულ აზრს.<ref>http://old.memo.ru/s/70.html Архивные, книжные и музейные фонды «Мемориала» </ref> ბრიტანელმა ისტორიკოსმა ორლანდო ფაიჯესმა წიგნის „The Whisperers: Private Life in Stalin’s Russia“ (2007) წერის დროს გამოიყენა „მემორიალის“ არქივში არსებული მასალები.<ref>http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7798497.stm Stalin's new status in Russia, By Richard Galpin, 27 December 2008</ref> === ისტორიული კონკურსი მოსწავლეებისთვის === 1999 წლიდან საზოგადოება „მემორიალი“ ატარებს კონკურსს მაღალი საფეხურის მოსაწავლეებისთვის ისტორიული კვლევებისთვის თემაზე "ადამიანი ისტორიაში. რუსეთი - XX საუკუნე”. ღონისძიებას მხარს უჭერს პრეზიდენტის გრანტი.<ref>https://www.bbc.com/russian/news/2016/04/160428_moscow_memorial_attack</ref> კონკურსმა უკმაყოფილება გამოიწვია რუსეთის ადმინისტრაციულ სტრუქტურებში: * 2016 წელი: კონკურსის შედეგების გამოცხადების დღეს ჟიურის წევრებს თავს დაესხნენ უცნობი პირები. * 2017 წელი: ორგანიზაცია „მემორიალის“ განცხადებით კონკურსის ორგანიზატორებზე საკმაოდ დიდი ზეწოლაა.<ref>https://novayagazeta.ru/articles/2017/04/25/72291-ugrozy-uchitelyam-i-roditelyam-otkaz-v-arende-pomescheniya-vzlom-pochty-ohrana-mvd</ref> ორგანიზაციის წარმომადგენლების ცნობით, განათლების სამინისტროს რეგიონალური წარმომადგენლები უკრძალავდნენ მოსწავლეებს და მათ ხელმძღვანელებს დაჯილდოების ცერემონიაზე მოსვლას. „მემორიალი“ ასევე აცხადებს იმასაც, რომ მსგავსი სახის აკრძალვები ასევე სხვა გზებითაც ვრცელდებოდა, რაშიც გულისხმობენ ორგანიზაციის ელექტრონული ფოსტის გატეხვას და ცრუ წერილების დაგზავნას.<ref>https://www.bbc.com/russian/news-39681774 Глава СПЧ Федотов попросил министра образования защитить конкурс "Мемориала", 22 апреля 2017, ნანახია:14.10.2020.</ref> == „საერთაშორისო აგენტის“ სტატუსი == ორგანიზაცია „მემორიალის“ ადამიანის უფლებათა დაცვის ცენტრს მიენიჭა „უცხოეთის აგენტის“ სტატუსი მას შემდეგ, რაც შემოღებულ იქნა კანონი არაკომერციული ორგანიზაციების რეგისტრაციის შესახებ. კანონის შესაბამისად უნდა დარეგისტრირდნენ ის ორგანიზაციები, რომლებიც იღებენ დაფინანსებას უცხოეთიდან და ახორციელებენ პოლიტიკურ საქმიანობას. 2013 წლის აპრილში რუსეთის ფედერაციის გენერალური პროკურატურის მიერ ჩატარებული შემოწმების შედეგების შემდეგ, პროკურატურის წარმომადგენლების განცხადების თანახმად: „ორგანიზაცია „მემორიალის“ „ადამიანის უფლებათა დაცვის ცენტრი“ ეწევა პოლიტიკურ საქმიანობას, რომლის მიზანია, როგორც ორგანიზაციის წესდებაშია განცხადებული „გავლენა მოახდინოს საზოგადოებრივ აზრზე ქვეყნის შიგნით“, ამასთანავე ორგანიზაციის დაფინანსება ხდება ამერიკის შეერთებული შტატებიდან“.<ref>https://www.interfax.ru/russia/308503 Прокурор: "Мемориал" финансируется из-за рубежа и занимается политикой11:12, 24 мая 2013, ნანახია:14.10.2020.</ref> === სასამართლო შედეგების ისტორია=== * 2013 წლის 21 აპრილი - პროკურატურის წარმომადგენლების, იუსტიციის სამინისტროს და საგადასახადო სამსახურის მიერ დაიწყო ორგანიზაციის საქმიანობის კომპლექსური შემოწმება, ფინანსური წყაროების დასადგენად.<ref>https://www.ntv.ru/novosti/526936/ 21.03.2013, 16:38 «Мемориал» прячет доходы от прокуратуры: видео, ნანახია:14.10.2020. </ref> ამავე დღეს ორგანიზაცია „მემორიალის“ თავმდჯომარემ ა.როგინსკიმ განაცხადა, რომ არ აპირებენ უარის თქმას უცხოურ დაფინანსებაზე, ამასთანავე არც უცხოურ აგენტად არ დარეგისტრირდებიან.<ref>https://www.ntv.ru/novosti/527277/ 21.03.2013, 22:48 Сотрудники прокуратуры ушли из «Мемориала» с копиями документов, ნანახია:14.10.2020</ref> * 2013 წლის 30 აპრილი - რუსეთის პროკურატურის შემოწმებების შემდეგ ორგანიზაცია „მემორიალს“ წარედგინა დადგენილება უცხოურ აგენტად დასარეგისტრირებლად.<ref>https://tvrain.ru/teleshow/novosti_sajta/memorial_poluchil_predpisanie_zaregistrirovatsja_inostrannym_agentom-342443/ «Мемориал» получил предписание зарегистрироваться иностранным агентом 30 апреля 2013, ნანახია:14.10.2020. </ref> * 2014 წლის 23 მაისი - ზამოსკვორეცკის სასამართლომ სცნო, რომ „ადამიანის უფლებათა დამცველი ცენტრი“ ახორციელებს პოლიტიკურ საქმიანობას უცხოური დაფინანსებით და დაავალდებულობა „მემორიალი“ უცხოურ აგენტად დარეგისტრირება.<ref>https://www.interfax.ru/russia/377695 23 мая 2014 Суд обязал "Мемориал" зарегистрироваться в качестве "иностранного агента", ნანახია:15.10.2020.</ref> * 2014 წლის 12 სექტემბერი - საჩივრის განხილვისას დადგინდა, რომ  „მემორიალის ადამიანის უფლებათა ცენტრის“ საქმიანობა შეესაბამება უცხოური აგენტის საქმიანობას და მოსკოვის საქალაქო სასამართლოს სააპელაციო კოლეგიამ არ დააკმაყოფილა ორგანიზაციის საჩივარი. მან სცნო ზამოსკოვრეცკის სასამართლოს გადაწყვეტილება, რომ მემორიალის ცენტრის უცხოური აგენტი სტატუსი იყო კანონიერი და დასაბუთებული.<ref>https://tass.ru/politika/1437926 12 СЕН 2014, Мосгорсуд нашел в деятельности "Мемориала" признаки иностранного агента, ნანახია:15.10.2020.</ref> * 2014 წლის 10 ოქტომბერი - იუსტიციის სამინისტრომ მიმართა უზენაეს სასამართლოს საზოგადოებრივი ორგანიზაცია „მემორიალის“ ლიკვიდაციის სარჩელით.<ref>https://lenta.ru/news/2014/10/10/memorial/ 10 октября 2014 Минюст подал иск о ликвидации «Мемориала», ნანახია:15.10.2020.</ref> * 2015 წლის 28 იანვარი - უზენაესმა სასამართლომ უარყო სარჩელი.<ref>https://www.bbc.com/russian/russia/2015/01/150128_memorial_court_elimination_suit Верховный суд отказался ликвидировать "Мемориал" 28 января 2015, ნანახია:15.10.2020.</ref> * 2016 წლის 7 დეკემბერი - [[მოსკოვის რაიონული სასამართლო|მოსკოვის რაიონულმა სასამართლომ]] დააჯარიმა „საერთაშორისო მემორიალი“ 300 ათასი რუბლით "უცხოურ აგენტად" რეგისტრაციაზე უარის თქმის გამო.<ref>http://old.memo.ru/d/281417.html 7 декабря 2016 г. Суд оштрафовал Международный Мемориал на 300 тысяч рублей, ნანახია:15.10.2020.</ref> * 2017 წელი - [[ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო|ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ]] თხოვნით მიმართა იუსტიციის სამინისტროს განემარტა „უცხოური აგენტის შესახებ“ კანონის გამოყენების ლეგიტიმურობა და ამ ორგანიზაციების ფინანსურ მდგომაროებასთან მიმართებით გამოწერილი ჯარიმების ადეკვატურობა. = პარტნიორები = ორგანიზაცია „მემორიალს“ ინფორმაციულ მხარდაჭერას უწევებენ: * ინტერნეტ გამოცემა Colta.ru * საინფორმაციო სააგენტო МЕМО.РУ * „ოვფ-ინფო“ * საზოგადოებრივი მოძრაობა „რუსეთი ზის“ („Русь Сидящая“) * რადიო სადგური „თავისუფალი ევროპა“ და „თავისუფლება“. * ორგანიზაცია „მემორიალის“ მუდმივი პარტნიორია „საინფორმაციო სააგენტო МЕМО.РУ“ (ხელმძღვნაელი- გრიგორი შვედოვი), რომელიც ახორციელებს მუშაობას ორი მიმართულებით: # მედია მასალების გამოშვება - სააგენტოს მიერ შექმნილ ონლაინ გამოცემებს შორის, ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარულია რეგიონალური ონლაინ მედიასაშუალება "კავკასიური კვანძი", რომელიც გთავაზობთ ინფორმაციას კავკასიის მოვლენების შესახებ; ბეჭდურ მედიას შორის - გაზეთი "30 ოქტომბერი". # სოციალური მარკეტინგის ტექნოლოგიების გამოყენებით სამოქალაქო საკომუნიკაციო კამპანიების შემუშავება და განხორციელება. 2017 წელს „მემორიალმა“ დაიწყო თანამშრომლობა ადამიანის უფლებათა მედია პროექტ „ოვდ-ინფოსა“ სა და საზოგადოებრივ მოძრაობასთან „რუსეთი ზის“. ორგანიზაციებმა გადაწყვიტეს, რომ „ოვდ-იფნო“ პასუხისმგებელი იქნებოდა ნებისმიერი დაკავებულის შესახებ შეტყობინების გაგზავნაზე, ხოლო „მემორიალი“ და „რუსეთი ზის“ ერთობლივად იძიებდნენ იურისტებს, ადვოკატებსა და თანხებს მათი მომსახურებისთვის.<ref>https://novayagazeta.ru/articles/2017/04/28/72317-nakazat-vseh «Наказать всех» 28 апреля 2017 Юлия Полухина, ნანახია:15.10.2020.</ref> == დაფინანსება == ორგანიზაცია ძირითად დაფინანსებას იღებს შემდეგი დონორებისაგან: * [[კონფლიქტების პრევენციისთვის გლობალური ფონდი]] (დიდი ბრიტანეთის საელჩო); * [[ევროკომისია]]; * [[ადამიანის უფლებათა დაცვის ევროპული ცენტრი]]; * ნორვეგიის ჰელსინკის კომიტეტი; * საფრანგეთის საელჩო; * [[Amnesty International|საერთაშორისო ამნისტია]]; * სამხრეთ კორეის საელჩო; * Civil Rights Defenders (სტოკჰოლმი); * People in Need; * Front Line Defenders == „მემორიალი“ და საქართველო == 2014 წლის 25 თებერვალს საზოგადოება „მემორიალმა“ პარლამენტის შენობის წინ მოაწყო გამოფენა საბჭოური პერიოდის პოლიტპატიმარ ქალთა შესახებ. გამოიფინა სიები; სატუსაღოებში პოლიტპატიმარ ქალების მიერ შესრულებული ნაკეთობები, გამოგზავნილი წერილები და მათი ფოტოსურათები. 2012 წლის 9 ივლისს შინაგან საქმეთა სამინისტროს არქივს სტუმრად ეწვიენ საზოგადოება „მემორიალის“ წარმომადგენლები - ირინა ოსიპოვა (ადამიანის უფლებათა დამცველი, კვლევითი ცენტრი „მემორიალი“), [[ვალენტინ გეფტერი]] (ადამიანის უფლებების ინსტიტუტი/რუსეთის ფედერაციის პრეზიდენტთან არსებული სამოქალაქო საზოგადოების განვითარებისა და ადამიანის უფლებების საბჭოს წევრი) და [[ფრენსის გრინი]] (ინგლისელი ფიზიკოსი, ცნობილი ინგლისელი მწერლის, გრემ გრინის შვილი). ვიზიტის მიზანი იყო შსს არქივების გაცნობა და კვლევების განხორციელება. შეხვედრაზე ასევე განხილულ იქნა ურთიერთთანამშრომლობის საკითხები. განსაკუთრებული ინტერესი გამოიწვია გასული საუკუნის 1920-იანი წლების სისხლის სამართლის საქმეებმა. საზოგადოება „მემორიალმა“ შსს არქივს გადმოსცა 1920-იან წლებში გადასახლებაში მყოფი ქართველი პატიმრების წერილები და განცხადებები.<ref>http://archive.security.gov.ge/09-07-2012.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130121055210/http://archive.security.gov.ge/09-07-2012.html |date=21-01-2013 }} ორგანიზაცია "მემორიალი" სტუმრად შსს არქივში, ნანახია:15..10.2020.</ref> 2000 წელს არასამთავრობო ორგანიზაცია „მემორიალმა“ თავისი ინიციატივით [[საქართველოს პარლამენტი|საქართველოს პარლამენტს]] წარუდგინა რეპრესირებულთა შესახებ 1997 წლის კანონის მე-8 და მე-9 მუხლების რეალიზაციის კანონპროექტის ვარიანტი. ამას შედეგი არ გამოუღია. [[ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო|სტარასბურგის სასამარლოს]] მიერ მიღებული გადაწყვეტილებების შემდეგ, როდესაც [[საქართველო|საქართველოს სახელმწიფოს]] რეპრესირებული ოჯახებისთვის კომპენსაციის სახით 4000-4000 ევროს გადახდა დაევალა, „მემორიალმა“ საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციასთან (საია) ერთად 2011 წლის გაზაფხულზე შეიმუშავა კანონპროექტის სრულყოფილი ვატიანტი. ეს კანონპროექტი ასევე წარედგინა პალმანეტს, თუმცა უშედეგოდ.<ref>http://www.humanrights.ge/index.php?a=main&pid=14132&lang=geo საქართველოს არასამთავრობო ორგანიზაციებმა ევროკავშირის მინისტრთა კომიტეტს მიმართეს 21.11.2011, ნანახია:15..10.2020.</ref> ==ლიტერატურა== * {{cite book|author=Adler, Nanci|title=Victims of Soviet terror: the story of the Memorial movement|url=https://archive.org/details/victimsofsoviett0000adle|date=1993|publisher=Praeger|isbn=0275945022}} * Cathy Merridale (2000), ''Night of Stone: Death and Memory in Russia'', Granta publishers: London * Anne Applebaum (2003), ''Gulag: A History of the Soviet camps'', Allen Lane: London ==რესურსები ინტერნეტში== * {{Commonscatinline}} * [https://base.memo.ru/ Victims of Political Terror in the USSR] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191230223924/https://www.base.memo.ru/ |date=2019-12-30 }} (Memorial). Online database with over 3 million entries (in Russian) * [https://en.mapofmemory.org/ Russia's Necropolis of Terror and the Gulag] (Joffe Foundation). A select directory of burial grounds and commemorative sites (in English) * [https://openlist.wiki/ Open List of the Victims of the Soviet Regime, 1917–1991] Moscow (in Russian, Ukrainian, Georgian and Belarusian) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:1989 წელს დაარსებული ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:პოლიტიკური რეპრესიები საბჭოთა კავშირში]] [[კატეგორია:სახაროვის პრემიის ლაურეატები]] jgjt12m144qk52ohqsn9t7db0xtijv6 მარია კაროლინა ავსტრიელი (1740-1741) 0 609958 5426535 5158579 2026-07-03T12:33:31Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426535 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მმართველი |სახელი = მარია კაროლინა ავსტრიელი |ორიგინალური სახელი = |ზედაწარწერა = |სურათი = MariaKarolinadeHasburgo-Lorena.jpg |წარწერა =[[ფრანც ანტონ მაულბერჩი|ფრანც ანტონ მაულბერჩის]] კედლის მხატვრობა ჰოფბურგში ([[ინსბრუკი|ინსბრუკში]]); ნამუშევარი გამოსახავს მარია ტერეზიას დაღუპულ ოთხ პატარა ქალიშვილს. <!-- პირველი თანამდებობა --> |ქვეყანა = |თანამდებობა = |რიგი = |კორონაცია = |მმართველობის წლები = |მმართველობის დასაწყისი = |მმართველობის დასასრული = |პრეზიდენტი = |ვიცე-პრეზიდენტი = |პრემიერ-მინისტრი = |წინამორბედი = |მემკვიდრე = <!-- პირადი მონაცემები --> |სხვა წოდებები = |რეგენტი = |მონარქი = |სულთანი = |პრემიერ-მინისტრები = |პარტია = |დაბადების თარიღი = 12 იანვარი, 1740 წ. |დაბადების ადგილი = [[შენბრუნის სასახლე]], [[ვენა]], [[ავსტრიის საერჰერცოგო]], [[საღვთო რომის იმპერია]]. |გარდაცვალების თარიღი = 25 იანვარი, 1741 წ. (1 წლის) |გარდაცვალების ადგილი = ვენა, ავსტრიის საერჰერცოგო, საღვთო რომის იმპერია. |დაკრძალვის ადგილი =[[საიმპერატორო საძვალე]] |ქორწინება = |შვილები = |სრული სახელი =მარია კაროლინა ერნესტინ ანტუანეტ ჟანა ჟოზეფინა |დინასტია = [[ჰაბსბურგ-ლოთარინგიის დინასტია|ჰაბსბურგ-ლოთარინგიის]] |მამა = [[ფრანც I შტეფანი]] |დედა = [[მარია ტერეზია]] |რელიგია = |ხელმოწერა = <!-- სამხედრო კარიერა --> |მეტსახელი = |ეროვნება = |კუთვნილება = |სამხედრო წლები = |წოდება = |ჯარის სახეობა = |მეთაურობდა = |ნაწილი = |ბრძოლები/ომები = |ჯილდოები = |კავშირი = |სამსახურიდან გადადგომა = }} '''ერჰერცოგინია მარია კაროლინა ავსტრიელი''' (''მარია კაროლინა ერნესტინ ანტუანეტ ჟანა ჟოზეფინა''; დ. [[12 იანვარი]], [[1740]] — გ. [[25 იანვარი]], [[1741]]) — [[მარია ტერეზია|მარია ტერეზიასა]] და [[ფრანც I შტეფანი|ფრანც I შტეფანის]], საღვთო რომის იმპერატორის, მესამე ქალიშვილი. ==ბიოგრაფია== მარია ტერეზიას მესამე ორსულობისას, ყველა ვაჟის დაბადებას ელოდა. ამას მოჰყვა დიდი იმედგაცრუება, რომელიც, 1740 წლის 12 იანვარს, გოგონას გაჩენამ განაპირობა.<ref>[http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?apm=0&aid=wrz&datum=17400113&seite=6 ''Dienstag/den 12. Januarii''] in: ''[[Wiener_Zeitung]]'', 13 January 1740, p. 38. (online via [[ANNO (Austrian Newspapers Online)|ANNO]])</ref> მარია კაროლინა დაბადებისთანავე, იმავე საღამოს მონათლეს. უფროსი დის, [[მარია ელიზაბეთ ავსტრიელი (1737-1740)|მარია ელიზაბეთის]] 7 ივნისს გარდაცვალების შემდეგ, გოგონა მეორე მემკვიდრედ იქცა (მას [[მარია ანა ავსტრიელი (1738-1789)|მარია ანა]], უფროსი და, უსწრებდა ასაკით, შესაბამისად, პირველ მემკვიდრედაც ის მიიჩნეოდა). მოგვიანებით, 20 ოქტომბერს, ბაბუამისი, იმპერატორი [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]] გარდაიცვალა და დედამისს მემკვიდრეობით ავსტრიისა და ბოჰემიის მიწები ერგო, რამაც [[ომი ავსტრიული მემკვიდრეობისათვის|ავსტრიული მემკვიდრეობის ომები]] გამოიწვია. 1741 წლის 24 იანვარს პრინცესა უეცრად დაავადდა, მძაფრი კრუნჩხვები დაეწყო და მეორე დღეს, შუადღისას გარდაიცვალა.<ref>[http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?apm=0&aid=wrz&datum=17410128&seite=7 ''Dito Vor – mittag''] in: ''[[Wiener_Zeitung]]'', 28 January 1741, p. 83. (online via [[ANNO (Austrian Newspapers Online)|ANNO]])</ref> გარდაცვალების მიზეზად [[ტეტანია]] ან სპაზმოფილია მიიჩნიეს; გვამი გამოკვლეულ იქნა, მაგრამ ამ გამოკვლევას არავითარი დიაგნოზი არ მოჰყოლია.<ref>[https://web.archive.org/web/20121004023559/http://imperial-austria.at/2010/03/01/maria-theresia-und-ihre-kinder-3/ ''Maria Theresia und ihre Kinder – Teil 3: Maria Karoline und die Fraisen''] in: imperial-austria.at (archive) [retrieved 7 January 2016].</ref> დაკრძალეს [[საიმპერატორო საძვალე|საიმპერატორო საძვალეში]], [[ვენა|ვენაში]], მარია ტერეზიას განყოფილებაში. მარია კაროლინას პატივსაცემად მის ორ დას დაარქვეს იგივე სახელი: პირველი მათგანი 1748 წელს დაიბადა და გარდაიცვალა, ხოლო [[მარია კაროლინა ავსტრიელი|მეორე]], 1752 წელს დაბადებული, ნეპალისა და სიცილიის დედოფალი გახდა. ==ლიტერატურა== *Elfriede Iby: "''Marie-Thérèse, biographie d'une souveraine''". ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1740]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1741]] [[კატეგორია:ჰაბსბურგ-ლოთარინგიელები]] [[კატეგორია:ავსტრიის პრინცესები]] [[კატეგორია:ვენაში დაბადებულები]] msemyo55dt6p8air65ll2sw25a2gd0f მირტემირ ტურსუნოვი 0 611551 5426883 5326038 2026-07-04T09:09:00Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426883 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი | სახელი = მირტემირ ტურსუნოვი | მშობლიური სახელი = Mirtemir Umarbekovich Tursunov | ფსევდონიმი = მირტემირი | სრული სახელი = Mirtemir Umarbekovich Tursunov | დაბადების თარიღი = [[30 მაისი]] [[1910]] | დაბადების ადგილი = იკანი, [[თურქისტანი (ქალაქი)|თურქისტანი]], [[რუსეთის თურქესტანი]] | გარდაცვალების თარიღი = [[იანვარი]] [[1978]] | გარდაცვალების ადგილი = [[ტაშკენტი]], [[უზბეკეთის სსრ]] | საქმიანობა = პოეტი, ლიტერატურული მთარგმნელი | ეროვნება = უზბეკი | ენა = [[უზბეკური ენა]] | alma_mater = [[სამარყანდის პედაგოგიური უნივერსიტეტი]] }} '''მირტემირ ტურსუნოვი''' — ({{Lang-uz|Mirtemir Tursunov|Миртемир Турсунов}}); (დ. [[30 მაისი]] [[1910]], იკანი, [[თურქესტანი|თურქესტანი]], [[რუსეთის თურქესტანი]] — გ. [[იანვარი]] [[1978]], [[ტაშკენტი]], [[უზბეკეთის სსრ]]) — [[უზბეკები|უზბეკი]] [[პოეტი]] და ლიტერატურული [[მთარგმნელი]], რომელიც ფართოდ არის ცნობილი ფსევდონიმით „მირტემირი“.<ref name="EL">{{cite encyclopedia | year = 1988 | title = Mirtemir | encyclopedia = Ensiklopedik lugʻat | publisher = Oʻzbek sovet ensiklopediyasi | location = Toshkent | language = Uzbek | id = 5-89890-002-0 | pages = 525 | volume = 1}}</ref><ref name="OʻzME">{{cite encyclopedia | last = Karimov | first = Naim | year= 2005 | title = Mirtemir | encyclopedia = Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi | location = Toshkent | language = Uzbek | id = | pages = | volume = }}</ref> საკუთარი პოეზიის შექმნასთან ერთად, მირტემირი თარგმნიდა მრავალ ცნობილი უცხოელი პოეტის ნაწარმოებებს, მათ შორის [[აბაი კუნანბაევი|აბაი კუნანბაევის]], [[ალექსანდრე პუშკინი|ალექსანდრე პუშკინის]], [[ჰაინრიხ ჰაინე|ჰაინრიხ ჰაინეს]], [[მაქთიმყული|მაქთიმყულის]], [[მაქსიმ გორკი|მაქსიმ გორკის]], [[მიხაილ ლერმონტოვი|მიხაილ ლერმონტოვის]], [[ნაზიმ ჰიქმეთი|ნაზიმ ჰიქმეთის]], [[ნიკოლაი ნეკრასოვი|ნიკოლაი ნეკრასოვის]], [[პაბლო ნერუდა|პაბლო ნერუდას]], სამად ვურგუნის და [[შოთა რუსთაველი|შოთა რუსთაველის]] ტექსტებს, რომლებსაც [[უზბეკური ენა|უზბეკურ ენაზე]] გადმოსცემდა.<ref>{{cite web|title=Mirtemir|url=http://www.ziyouz.com/index.php?option=com_content&task=view&id=477&Itemid=49|work=Ziyouz|access-date=18 February 2012|language=Uzbek}}</ref> [[1971]] წელს მირტემირს მიენიჭა უზბეკეთის სსრ-ის „ხალხის პოეტის“ წოდება.<ref>{{cite encyclopedia | last = Rozenblyum| first = Y. B.| authorlink = | editor = A. M. Prokhorov | encyclopedia = [[Great Soviet Encyclopedia]] | title = Mirtemir | language = Russian | edition = | date = | year = | publisher = Soviet Encyclopedia | volume = | location = [[Moscow]] | id = | doi = | pages = }}</ref> ცხოვრების განმავლობაში იგი მრავალი სხვა ჯილდოთიც დაფასდა, მათ შორის — სახელმწიფო ბერდაყის პრემიით ([[1977]]) და [[State Hamza Prize|ხამზას სახელობის სახელმწიფო პრემიით]] ([[1979]]).<ref>{{cite news |date=11 November 1979 |title=Адабиёт, санъат ва архитектура соҳасида Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР давлат мукофотларини бериш тўғрисида |trans-title=On awarding the State Prizes of the Uzbekistan SSR named after Hamza in the field of literature, art and architecture |url=https://press.natlib.uz/ru/editions/99784|work=Sovet Oʻzbekistoni |page=2 |language=uz |issue=259}}</ref> [[2002]] წელს მირტემირი გარდაცვალების შემდეგ დაჯილდოვდა „Buyuk xizmatlari uchun“-ის სახელით ცნობილ „განსაკუთრებული დამსახურებისთვის“ ეროვნული ორდენით, რომელიც დამოუკიდებელი უზბეკეთის ერთ-ერთ ყველაზე პრესტიჟულ სახელმწიფო ჯილდოდ ითვლება. == ცხოვრება და შემოქმედება == მირტემირ უმარბეკოვიჩ ტურსუნოვი დაიბადა [[1910]] წლის [[30 მაისი|30 მაისს]] იკანის სოფელში, თურქისტანთან ახლოს, რუსეთის თურქესტანის ტერიტორიაზე.<ref name="EL" /> [[1932]] წელს მირტემირმა დაამთავრა სამარყანდის პედაგოგიური უნივერსიტეტი [[ლიტერატურა|ლიტერატურის]] სპეციალობით.<ref name="OʻzME" /> მირტემირის პირველი პოეტური კრებული — ''Shuʼlalar qoʻynida'' („შუʼლалар ქვაინიდა“, „ნათებების ქვეშ“) [[1928]] წელს გამოიცა. შემდგომ წლებში გამოვიდა მისი სხვა პოეტური კრებულებიც: ''Zafar'' („ზაფარ“, „გამარჯვება“, [[1929]]), ''Qaynashlarim'' („ქაინაშლარიმ“, „ჩემი დუღილი/აღელვება“), ''Bong'' („ბონგ“, „ზარი“, [[1932]]) და ''Poytaxt'' („პოიტახტ“, „დედაქალაქი“, [[1936]]). მირტემირი აქტიურად იყო ჩართული თარგმნით საქმიანობაში. მან უზბეკურად გადმოსცა მრავალი უცხოელი პოეტის შემოქმედება, მათ შორის [[აბაი კუნანბაევი|აბაი კუნანბაევის]], [[ალექსანდრე პუშკინი|ალექსანდრე პუშკინის]], [[ბერდაყი|ბერდაყის]], [[ჰაინრიხ ჰაინე|ჰაინრიხ ჰაინეს]], [[მაქთიმყული|მაქთიმყულის]], [[მაქსიმ გორკი|მაქსიმ გორკის]], [[მიხაილ ლერმონტოვი|მიხაილ ლერმონტოვის]], [[ნაზიმ ჰიქმეთი|ნაზიმ ჰიქმეთის]], [[ნიკოლაი ნეკრასოვი|ნიკოლაი ნეკრასოვის]], [[პაბლო ნერუდა|პაბლო ნერუდას]], სამად ვურგუნის და [[შოთა რუსთაველი|შოთა რუსთაველის]] ლექსები და პოემები.<ref name="OʻzME" /> განსაკუთრებით აღსანიშნავია მისი უზბეკური თარგმანები ნეკრასოვის პოემაზე ''Who is Happy in Russia?'' („ვინაა ბედნიერი რუსეთში?“) და რუსთაველის ეპიკურ პოემაზე ''ვეფხისტყაოსანი'' („The Man in the Panther's Skin“), რომლებიც უზბეკურ ლიტერატურაში კლასიკურ თარგმანებად არის აღიარებული. გარდა ამისა, მირტემირმა თარგმნა [[ყირგიზები|ყირგიზული]] [[ეპოსი|ეპოსი]] ''[[მანასი (ეპოსი)|„მანასი“]]'', რითაც ხელი შეუწყო ცენტრალური აზიის ხალხურ ეპიკურ ტრადიციათა გავრცელებას უზბეკურ კულტურაში. მირტემირი [[ტაშკენტი|ტაშკენტში]] გარდაიცვალა [[1978]] წლის იანვარში, 67 წლის ასაკში.<ref>{{Cite news |date=25 January 1978 |title=Миртемир |url=https://newspaperarchive.com/toshkent-sovet-uzbekistoni-jan-25-1978-p-3/ |work=Sovet Oʻzbekistoni |pages=3 |language=uz |issue=21}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |date=25 January 1978 |title=Миртемир |url=http://press.natlib.uz/ru/editions/71972 |work=Pravda Vostoka |page=3 |language=ru |issue=21}}</ref> == ჯილდოები == *უზბეკეთის სსრ-ის „ხალხის პოეტი“ ([[1971]])<ref name=":1">[[National Encyclopedia of Uzbekistan|OʻzME]]</ref> *[[Order of the Red Banner of Labour|შრომის წითელი დროშის ორდენი]]<ref name=":0" /> *[[Order of the Badge of Honor|„საპატიო ნიშნის“ ორდენი]] ([[18 მარტი]] [[1959]])<ref>{{cite news |date=19 March 1959 |title=Указ Президиума Верховного Совета СССР О награждении орденами и медалями СССР работников искусства и литературы Узбекской ССР |trans-title=Decree of the Presidium of the Supreme Soviet of the USSR On awarding orders and medals of the USSR to workers of art and literature of the Uzbek SSR |url=https://press.natlib.uz/ru/editions/88908 |work=Pravda Vostoka |page=2 |language=ru |issue=65}}</ref> *[[State Hamza Prize|ხამზას სახელობის სახელმწიფო პრემია]] ([[1979]])<ref>{{cite news |date=11 November 1979 |title=Адабиёт, санъат ва архитектура соҳасида Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР давлат мукофотларини бериш тўғрисида |trans-title=On awarding the State Prizes of the Uzbekistan SSR named after Hamza in the field of literature, art and architecture |url=https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-11-1979-4654759/ |work=Sovet Oʻzbekistoni |page=2 |language=uz |issue=259}}</ref> *სახელმწიფო ბერდაყის პრემია ([[1977]])<ref name=":1" /> *[[Order of Outstanding Merit|„განსაკუთრებული დამსახურებისთვის“ ორდენი]] ([[22 აგვისტო]] [[2001]])<ref name=":17">{{Cite news |date=23 August 2001 |title=Указ Президента Республики Узбекистан О награждении посмертно мастеров литературы и искусства, внесших огромный вклад в развитие узбекской национальной культуры |url=http://press.natlib.uz/ru/editions/18771 |work=Narodnoe slovo |pages=1 |language=ru |issue=165 }}{{Dead link|date=თებერვალი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> == შემოქმედებითი სტილი, თარგმანები და მემკვიდრეობა == მირტემირი [[უზბეკური პოეზია|უზბეკური პოეზიის]] იმ თაობას ეკუთვნის, რომელმაც ტრადიციული ლირიკა გარდაქმნა [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] ინდუსტრიულ-ურბანული ეპოქისათვის შესატყვის ახალ პოეტურ ენად. იგი ერთდროულად იყო საბჭოთა პერიოდის ახალგაზრდა ლირიკოსი და [[1960-იანი წლები|1960–70-იან]] წლებში უკვე აღიარებული ოსტატი, „უზბეკეთის სახალხო პოეტი“ [[1971]] წლიდან.<ref name="Qomus">{{cite web |title=MIRTEMIR |url=https://qomus.info/oz/encyclopedia/m/mirtemir/ |website=Qomus.INFO |language=uz |date=23 ივნისი 2024 |access-date=10 დეკემბერი 2025 |archive-date=11 იანვარი 2026 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260111030949/https://qomus.info/oz/encyclopedia/m/mirtemir/ }}</ref> კრიტიკოსთა აზრით, სწორედ ამ თაობის მუშაობამ შექმნა ის „ს桥ო“, რომელმაც კლასიკური აღმოსავლური ლირიკა და თანამედროვე ეროვნული პოეტური კულტურა ერთმანეთთან დააკავშირა.<ref name="FDU">{{cite journal |title=On Mirtemir's poetic skills |journal=Scientific journal of the Fergana State University |year=2022 |language=en |url=https://journal.fdu.uz/index.php/sjfsu/article/view/2148 |access-date=10 დეკემბერი 2025}}</ref> მირტემირის პირველივე კრებული — „''Shuʼlalar qoʻynida''“ („ნაპერწკლების შუქში“, [[1928]]) — დაწერილია zogenaamde „sochma“-ში, ანუ პროზაული ლექსის ჟანრში, რაც იმდროინდელი უზბეკური პოეზიისათვის სიახლეს წარმოადგენდა.<ref name="Qomus" /> კრებულში წარმოჩინებულია [[სამშობლო (მრავალმნიშვნელოვანი)|სამშობლო]]ს, შრომისა და „ახალი ადამიანის“ თემატიკა; ავტორი განსაკუთრებულ ყურადღებას აქცევს ახალგაზრდა მუშების შინაგან სამყაროსა და სულიერ ძვრებს, რაც უკვე მიუთითებს მის მომავალ, სოციალური ნიშნით დატვირთულ ლირიკაზე.<ref name="Kutubxonachi">{{cite web |title=Mirtemirning tarjimai holi |url=https://kutubxonachi.uz/authors/mirtemir/autobiography/ |website=Kutubxonachi.uz |language=uz |access-date=10 დეკემბერი 2025}}</ref> მოგვიანებით გამოცემულ კრებულებში — „''Zafar''“ („ზაფარი“, [[1929]]), „''Qaynashlarim''“ და „''Bong''“ („ზარი“, [[1932]]) — პოეტი კიდევ უფრო ღრმად ცდილობს ეპოქის სოციალურ-პოლიტიკური გარდაქმნების პოეტურ გააზრებას და მუშათა ყოველდღიური ცხოვრების ლირიკულ გამზიურებას.<ref name="Qomus" /> [[1930-იანი წლები|1930-იან წლებში]] მირტემირი განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს დრამატულ-ნარატიულ ფორმებს და ქმნის რიგ დსტონებს: „Barot“ ([[1930]]), „Xidir“ ([[1932]]), „Dilkusho“, „Suv qizi“ ([[1937]]), „Oysanamning toʻyida“ ([[1938]]), „Qoʻzi“ ([[1939]]) და სხვ.<ref name="Qomus" /><ref name="Kutubxonachi" /> ამ ნაწარმოებებში ძირითადი ადგილი უჭირავთ ჩვეულებრივი შრომითი ადამიანების, კოლმეურნეების, მშენებლების, მეზურნეების სახეებს; მათი ყოველდღიური შრომა და ყოფითი სიტუაციები გარდაიქმნება პოეტურ სიმბოლოებად, რაც ავტორს საშუალებას აძლევს, „დიდი ისტორიის“ თემები გადმოსცეს „პატარა კაცის“ პერსპექტივიდან. სწორედ ამ ხაზის გამო მრავალი მკვლევარი მირტემირს უწოდებს „ხალხურ“ და „ეროვნულ“ პოეტს სიტყვის უშუალო მნიშვნელობით.<ref name="Qomus" /> მეორე მსოფლიო ომის წლებისათვის შექმნილი ლექსების ციკლი („''Vabo''“, „''Oʻch''“, „''Bu – mening Vatanim''“, „''Ona shahrim''“ და სხვა) სამხედრო დღის წესრიგს ასახავს, თუმცა ავტორი არ შემოიფარგლება მოწოდებითი, აგიტაციური ტექსტებით. მასში თანაარსებობს სამშობლოს დაცვის პათოსი და მტკივნეული ლირიზმი, რომელიც ომის განცდას კონკრეტული ადამიანის — ჯარისკაცის, დედის, მეუღლის — ემოციური მეხსიერების პრიზმაში ატარებს.<ref name="Kutubxonachi" /> ამავე პერიოდში პოეტის ლექსების მნიშვნელოვანი ნაწილი მუსიკალურ კულტურაშიც გადადის: „Yali-yali“, „Meni yod et“, „Deydilar-ki shahrimda bir guzal bor emish“, „Bitta oʻzim bilaman“ და სხვა რჩება პოპულარულ სიმღერებად, სადაც, კრიტიკოსთა შეფასებით, ადამიანის სულიერი სამყაროს მრავალფეროვნება განსაკუთრებული სიფაქიზითაა ნაჩვენები.<ref name="Ziyouz-en">{{cite web |title=Mirtemir (1910–1978) |url=https://www.ziyouz.uz/en/uzbek-literature/41-literature-of-30-80s-of-xx-century/121-mirtemir-1910-1978 |website=Ziyouz.uz |language=en |date=29 სექტემბერი 2013 |access-date=10 დეკემბერი 2025}}</ref> [[1950-იანი წლები|1950-იან]] და განსაკუთრებით [[1960-იანი წლები|1960–70-იან]] წლებში მირტემირის შემოქმედებაში მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს „Qoraqalpoq daftari“-ს ციკლს და ლირიკულ დსტონს „Surat“ („სურათი“), რომელიც მრავალი მკვლევრის მიერ [[უზბეკური პოეზია|უზბეკური დსტონჩულობის]] ერთ-ერთ ყველაზე გამორჩეულ მაგალითად ითვლება.<ref name="Qomus" /><ref name="Kutubxonachi" /> ამ ტექსტებში ძლიერდება ხალხთა მეგობრობის, კულტურათა დიალოგისა და მრავალეთნიკური სივრცის საერთო ისტორიული ბედის მოტივი; ავტორი მხატვრულად ერთ მთლიან ქსოვილად აერთიანებს ყარაქალპაკეთის, ყაზახეთის, ყირგიზეთისა და თურქმენეთის რეალიებს.<ref name="Qomus" /> მირტემირის პოეზიის ერთ-ერთ მთავარ თავისებურებად მკვლევრები ასახელებენ სიუჟეტურობას, სივრცისა და დროის სიზუსტეს, ლირიკული გმირის შინაგანი სამყაროს ცხოველ სურათებს, ასევე სიტყვიერ „მელოდიას“, რითმულ-სინტაქსურ თამაშებს და ეროვნულ ფოლკლორთან ორგანულ კავშირს.<ref name="FDU" /> იგი გამორჩეულად სენსიტიურია ჩვეულებრივი ადამიანების ყოველდღიური ენის, დიალექტური ფერადოვნებისა და მეტყველების მოულოდნელი სილამაზისადმი, რის გამოც მისი ტექსტები ხშირად იქცევა ციტატებად არა მხოლოდ ლიტერატურულ, არამედ ყოველდღიურ კონტექსტშიც.<ref name="Qomus" /> ბრალხად მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია მირტემირის თარგმანებს. იგი უზბეკურ ენაზე ახლებურად ახმოვანებს [[აბაი კუნანბაევი|აბაის]], [[მაქთიმყული|მაქთუმყულის]], [[ბერდაქი|ბერდაქის]] ტექსტებს, [[ალექსანდრე პუშკინი|ალექსანდრე პუშკინის]] დსტონებს („რუსლან და ლიუდმილა“ და სხვ.), [[მიხაილ ლერმონტოვი|მიხაილ ლერმონტოვის]] ნარატიულ ლექსებს, [[ნიკოლაი ნეკრასოვი|ნიკოლაი ნეკრასოვის]] პოემას „რუსეთში ვის უტკბილესად ცხოვრობს“ და სხვათა ნაწარმოებებს.<ref name="Qomus" /><ref name="Kutubxonachi" /> მირტემირი ასევე არის [[მანასი (ეპოსი)|„მანასის“ ეპოსის]] პირველი წიგნის უზბეკურ თარგმნის ავტორი ([[1964]]), რითაც დიდი წვლილი შეჰქონდა [[ყირგიზეთი|ყირგიზული]] ეპიკური ტრადიციის პოპულარიზაციაში შუა აზიის ბუნებრივ კულტურულ სივრცეში.<ref>{{cite web |title=Manas epic translated into Uzbek |url=https://en.archive.kabar.kg/news/manas-epic-translated-into-uzbek/ |website=Kabar |language=en |date=5 ოქტომბერი 2017 |access-date=10 დეკემბერი 2025}}</ref><ref>{{cite web |title=Epic of Manas |url=https://stansofcentralasia.files.wordpress.com/2014/05/epic-of-manas-wikipedia.pdf |website=Wikipedia (PDF reprint) |language=en |access-date=10 დეკემბერი 2025}}</ref> მისი მონაწილეობით უზბეკურად დაიდგა ოპერები „Carmen“, „Ulugʻbek“ და მუსიკალური დრამები „Natalka-poltavka“, „Bayadera“, „Keto da Kote“ და სხვ.<ref name="Qomus" /> პოეტის მიმართ ინტერესი [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] მეორე ნახევრიდან მოყოლებული არ ჩამცხრალა. მისი ოთხტომეული „Asarlar“ [[1980-იანი წლები|1980–83]] წლებში გამოიცა ტაშკენტში და დღესაც ერთ-ერთ ძირითად კორპუსად ითვლება მირტემირის ტექსტების შესწავლისათვის.<ref name="Qomus" /><ref name="Ziyouz-en" /> მის შემოქმედებას ეძღვნება სპეციალური მონოგრაფიები („Mirtemir“ — Q. Azizov, [[1969]]; „Mirtemir mahorati“ — T. Halilov, [[1980]]; ასევე კრებული „Mirtemir zamondoshlari xotirasida“ და სხვა), სადაც დეტალურადაა გაანალიზებული როგორც თემატური დიაპაზონი, ისე პოეტური ტექნიკა.<ref name="Qomus" /><ref name="Ziyouz-en" /> მირტემირის სახელის ინსტიტუციონალიზებული მეხსიერება დღესაც ძალზე მნიშვნელოვანი ნაწილია უზბეკეთის კულტურული ლანდშაფტის. ტაშკენტში ერთ-ერთ ქუჩასა და ანდიჟანის ოლქის ბოზის რაიონის სკოლას მისი სახელი ჰქვია, ხოლო მშობლიურ სოფელ ესკი იქონში მოქმედებს მირტემირის სახლ-მუზეუმი, რომლის ექსპოზიციაც მოიცავს ფოტომასალებს, ხელნაწერებს, პოემების გამოცემებსა და პირად ნივთებს.<ref name="Qomus" /><ref name="VisitTurkistan">{{cite web |title=Mirtemir literature museum |url=https://tmatic.travel/en/view/story/mirtemir-literature-museum_Pyytvfo/en |website=Visit Turkistan |language=en |access-date=10 დეკემბერი 2025}}</ref> ამგვარად, მირტემირი აღიქმება არა მხოლოდ როგორც კონკრეტული ეპოქის პოეტი, არამედ როგორც ფიგურა, რომელმაც უზბეკური ლიტერატურის [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] განვითარებას ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი მიმართულება მისცა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:ტურსუნოვი, მირტემირ}} [[კატეგორია:უზბეკი პოეტები]] [[კატეგორია:საბჭოთა პოეტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1910]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1978]] a88hp34e888dc6tqiy91vjm2c9thy5e მიშელ მაიორი 0 613160 5426926 5404891 2026-07-04T10:05:15Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426926 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''მიშელ გუსტავ ედუარდ მაიორი''' (დ. [[12 იანვარი]], [[1942]]) — [[შვეიცარიელი]] <ref name="Cercle">{{cite web|url=http://cercleamitiesinternationales.blogspot.com/2007/09/conference-du-mercredi-26-septembre.html |title=Conference du 26 Septembre 2007 |publisher=Cercle des amities internationales, Geneve |date=September 2007|access-date=9 October 2019 | archive-url=http://archive.wikiwix.com/cache/20200804162729/http://cercleamitiesinternationales.blogspot.ch/2007/09/conference-du-mercredi-26-septembre.html |archive-date=4 August 2020 |language=fr}}</ref> [[ასტროფიზიკა|ასტროფიზიკოსი]] და [[ჟენევის უნივერსიტეტი]]ს [[ასტრონომია|ასტრონომი]]ის დეპარტამენტის დამსახურებული პროფესორი. მაიორი ოფიციალურად პენსიაზე გავიდა 2007 წელს, მაგრამ აგრძელებს მუშაობას როგორც მკვლევარი [[ჟენევის ობსერვატორია]]ში. მაიორი არის 2019 წლის [[ნობელის პრემია ფიზიკაში|ნობელის პრემიის]] თანა-ლაურატი ფიზიკაში [[ჯიმ პიბლზი|ჯიმ პიბლზთან]] და [[დიდიე კელო]]სთან ერთად<ref name="NYT-20191008">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2019/10/08/science/nobel-prize-physics.html|title=Nobel Prize in Physics Awarded for Cosmic Discoveries|last1=Chang|first1=Kenneth|date=8 October 2019|work=[[The New York Times]]|access-date=8 October 2019|url-status=live|archive-url=https://archive.today/20191008141856/https://www.nytimes.com/2019/10/08/science/nobel-physics.html|archive-date=8 October 2019|last2=Specia|first2=Megan}}</ref> , ასევე 2010 წლის [[ვიქტორ ამბარცუმიანის სახელობის საერთაშორისო პრემი]]ისა<ref>{{cite web|url=http://vaprize.sci.am/win2010.html|title=Viktor Ambartsumian International Prize|website=Vaprize.sci.am|date=18 July 2014|access-date=26 March 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20160914003737/http://vaprize.sci.am/win2010.html|archive-date=14 September 2016|url-status=dead}}</ref> და 2015 წლის [[კიოტოს პრემია|კიოტოს პრემიი]]ს მფლობელი. 1995 წელს [[დიდიე კელო]]სთან ერთად მან აღმოაჩინა [[51 Pegasi b]], მზისებრი ვარსკვლავის, 51 Pegasi-ს, გარშემო მოძრავი პირველი [[ეგზოპლანეტა]]. <ref>{{cite journal |last1=Mayor |first1=Michel |last2=Queloz |first2=Didier |author-link2=Didier Queloz |date=November 1995 |title=A Jupiter-mass companion to a solar-type star |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1995-11-23_378_6555/page/354 |journal=[[Nature (journal)|Nature]] |volume=378 |issue=6555 |pages=355–359 |bibcode=1995Natur.378..355M |doi=10.1038/378355a0 |s2cid=4339201}}</ref> ამ მიღწევისთვის მათ მიენიჭათ 2019 წლის [[ნობელის პრემია ფიზიკაში]] "მზისებრი ვარსკვლავის გარშემო მოძრავი ეგზოპლანეტის აღმოჩენისთვის",<ref>{{cite web |url=https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2019/summary/ |title=The Nobel Prize in Physics 2019 |publisher=[[Nobel Media AB]] |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191010162437/https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2019/summary/ |archive-date=10 October 2019 |access-date=8 October 2019}}</ref> რამაც გამოიწვია "წვლილის შეტანა სამყაროს ევოლუციისა და დედამიწის ადგილის ზუსტი ადგილის გაგებაში ".<ref name="Wenz">{{cite journal |last1=Wenz |first1=John |title=Lessons from scorching hot weirdo-planets |journal=Knowable Magazine |publisher= Annual Reviews |date=10 October 2019 |doi=10.1146/knowable-101019-2|doi-access=free |url=https://knowablemagazine.org/article/physical-world/2019/hot-jupiter-formation-theories |access-date=4 April 2022 |language=en}}</ref> აღმოჩენასთან დაკავშირებით მაიორმა აღნიშნა, რომ ადამიანები არასოდეს მიგრირდებიან ასეთ [[ეგზოპლანეტა|ეგზოპლანეტე]]ბზე, რადგან ისინი არიან "ძალიან, ძალიან შორს... [და ამას დასჭირდებოდა] ასობით მილიონი დღე იმ საშუალებების გამოყენებით, რაც დღეს გვაქვს". თუმცა, მაიორის აღმოჩენების წყალობით, [[ეგზოპლანეტა|ეგზოპლანეტებ]]იდან [[უცხოპლანეტელი|უცხოპლანეტელებ]]თან კომუნიკაციის დამყარება ახლა უფრო პრაქტიკული შესაძლებლობა შეიძლება იყოს, ვიდრე ადრე ფიქრობდნენ. ==განათლება და კარიერა== მაიორმა მიიღო [[მაგისტრის ხარისხი]] ფიზიკაში [[ლოზანას უნივერსიტეტ]]ში (1966) და [[ფილოსოფიის დოქტორი|ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი]] [[ასტრონომია|ასტრონომიაში]] [[ჟენევის ობსერვატორია]]ში 1971 წელს. მაიორი იყო მკვლევარი [[კემბრიჯის უნივერსიტეტი|კემბრიჯის უნივერსიტეტის]] [[ასტრონომიის ინსტიტუტ]]ში 1971 წელს. შემდგომში მან შვებულების ფარგლებში გაატარა სემესტრები [[ჩილე|ჩრდილოეთ ჩილ]]ეში, [[სამხრეთ ევროპული ობსერვატორია|სამხრეთ ევროპულ ობსერვატორია]]ში (ESO) და [[ჰავაის უნივერსიტეტი]]ს [[ასტრონომიის ინსტიტუტი|ასტრონომიის ინსტიტუტ]]ში.<ref>{{cite web|url=http://www.planetary.org/connect/our-experts/profiles/michel-mayor.html|title=Michel Mayor|publisher=[[The Planetary Society]]|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190808070521/http://www.planetary.org/connect/our-experts/profiles/michel-mayor.html|archive-date=8 August 2019|access-date=8 August 2019}}</ref> 1971-დან 1984 წლამდე მაიორი მუშაობდა როგორც კვლევითი თანამშრომელი ჟ[[ენევის ობსერვატორია|ენევის ობსერვატორიაში]], რომელიც არის [[ჟენევის უნივერსიტეტი]]ს ასტრონომიის დეპარტამენტი. მაიორი გახდა უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი 1984 წელს. 1988 წელს უნივერსიტეტმა დაასახელა მაიორი სრულუფლებლიან პროფესორად. ეს იყო თანამდებობა, რომელიც მან დაიკავა 2007 წელს პენსიაზე გასვლამდე. მაიორი იყო ჟენევის ობსერვატორიის დირექტორი 1998-დან 2004 წლამდე. მაიორი არის ჟენევის უნივერსიტეტის დამსახურებული პროფესორი.<ref>{{cite web|url=http://www.planetary.org/connect/our-experts/profiles/michel-mayor.html |title=Michel Mayor|publisher=The Planetary Society |access-date=9 October 2019}}</ref> ==კვლევები== [[File:Didier Queloz and Michel Mayor at La Silla (6812451755).jpg|thumb|[[Didier Queloz]] and Michel Mayor at the [[La Silla Observatory]] (2012)]] [[File:Video News Release 28 - 32 New Exoplanets Found (eso0939c).webm|thumb|Video: Michel Mayor speaks about the discovery of exoplanets (after 2:07)]]მაიორის კვლევითი ინტერესები მოიცავს [[ეგზოპლანეტა|ეგზოპლანეტებ]]ს, [[ორმაგი ვარსკვლავები]]ს სტატისტიკურ თვისებებს, [[გლობულური გროვა|გლობულური ვარსკვლავური გროვის]] დინამიკას, გალაქტიკურ სტრუქტურას და [[კინემატიკა]]ს. მაიორის [[სადოქტორო დისერტაცია]] ჟენევის უნივერსიტეტში ეძღვნებოდა გალაქტიკების სპირალურ სტრუქტურას. კვლევითი თანამშრომლის პერიოდში მაიორი ძლიერ დაინტერესებული იყო [[ფოტოეფექტი|ფოტოეფექტური]] [[დოპლერის სპექტრომეტრი|დოპლერის სპექტრომეტრების]] შემუშავებაში, რათა მიეღოთ ვარსკვლავური ობიექტების [[რადიალური სიჩქარე]]ების უფრო ზუსტი მონაცემები. [[როჯერ გრიფინი]]ს 1967 წელს გაკეთებული წინასამუშაოს შემდეგ, რომელმაც აჩვენა რადიალური სიჩქარეების ფოტოეფექტური გაზომვების განხორციელების შესაძლებლობა, მაიორი მუშაობდა ანდრე ბარანთან ერთად [[მარსელის ობსერვატორია]]ში CORAVEL-ის შესაქმნელად. CORAVEL არის ფოტოეფექტური სპექტრომეტრი, რომელსაც შეუძლია რადიალური სიჩქარის ძალიან ზუსტი გაზომვა, რაც საშუალებას აძლევს გაზომოს ვარსკვლავების მოძრაობა, [[ორმაგი ვარსკვლავები]]ს ორბიტალური პერიოდები და თუნდაც ვარსკვლავების ბრუნვის სიჩქარე.<ref>{{cite book | title = The Analysis of Starlight: Two Centuries of Astronomical Spectroscopy | first= John B. | last = Hearnshaw | pages = 114–116 | publisher = [[Cambridge University Press]] | year = 2014 | isbn = 978-1107031746}}</ref> ამ კვლევამ გამოიწვია ინტერესი სხვადასხვა სფეროებში მათ შორის მზისებრი ორმაგი ვარსკვლავების სტატისტიკური მახასიათებლების შესწავლაში. თანამშრომელ მკვლევართან, ანტუან დუკენოისთან ერთად, მან შეისწავლა რამდენიმე სისტემის [[რადიალური სიჩქარე]]ები, რომლებიც ითვლებოდა ორმაგ ვარსკვლავებად 1991 წელს. ამ კვლევამ აჩვენა, რომ მათგან ნაწილი შეიძლება სინამდვილეში იყოს ერთვარსკვლავიანი სისტემები სუბვარსკვლავური მეორადი ობიექტებით. <ref>{{cite journal |last1=Duquennoy |first1=Antoine |last2=Mayor |first2=Michel |date=August 1991 |title=Multiplicity among solar-type stars in the solar neighbourhood. II. Distribution of the orbital elements in an unbiased sample |url=http://articles.adsabs.harvard.edu/pdf/1991A%26A...248..485D |format=PDF |journal=[[Astronomy & Astrophysics]]|volume=248|pages=485–524|bibcode=1991A&A...248..485D}}</ref> რადიალური სიჩქარის უფრო ზუსტად გაზომვის მიზნით, მაიორმა მარსელში ბარანთან და სტუდენტ [[დიდიე კელო]]სთან ერთად შეიმუშავა [[ELODIE]], ახალი სპექტროგრაფი CORAVEL-ის მუშაობის საფუძველზე, რომლის სიზუსტეც შეფასებული იყო 15 მ/წმ-ზე ნათელი ვარსკვლავებისთვის, რაც აუმჯობესებდა CORAVEL-ის 1 კმ/წმ სიზუსტეს. ELODIE შეიქმნა სპეციფიკური მიზნით, რათა დადგინდეს იყო თუ არა სუბვარსკვლავური მეორადი ობიექტები [[ყავისფერი ჯუჯა]] ვარსკვლავები თუ პოტენციურად გიგანტური პლანეტები.<ref>{{cite journal |last1=Baranne |first1=A. |last2=Queloz |first2=D. |last3=Mayor |first3=M. |last4=Adrianzyk |first4=G. |last5=Knispel |first5=G. |last6=Kohler |first6=D. |last7=Lacroix |first7=D. |last8=Meunier |first8=J.-P. |last9=Rimbaud |first9=G. |last10=Vin |first10=A. |display-authors=1 |date=11 October 1996 |title=ELODIE: A spectrograph for accurate radial velocity measurements |url=https://aas.aanda.org/articles/aas/pdf/1996/14/ds1106.pdf |url-status=live |journal=Astronomy & Astrophysics Supplement Series |volume=119 |issue=2 |pages=373–390 |bibcode=1996A&AS..119..373B |doi=10.1051/aas:1996251 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170809140134/https://aas.aanda.org/articles/aas/pdf/1996/14/ds1106.pdf |archive-date=9 August 2017 |access-date=9 October 2019 |doi-access=free}}</ref> 1994 წლისთვის ELODIE ოპერაციული იყო ჟენევაში და მაიორმა და კელომ დაიწყეს მზისებრი სისტემების კვლევა სუბვარსკვლავური მეორადი ობიექტებით.<ref>{{cite web|url=https://www.sciencedaily.com/releases/2018/04/180416121621.htm|title=Once upon a time, an exoplanet was discovered|last=Springer|date=16 April 2018|work=[[Science Daily]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20190402075744/https://www.sciencedaily.com/releases/2018/04/180416121621.htm|archive-date=2 April 2019|access-date=9 October 2019}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.sciencedaily.com/releases/2018/04/180416121621.htm|title=Once upon a time, an exoplanet was discovered|last=Springer|date=16 April 2018|work=[[Science Daily]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20190402075744/https://www.sciencedaily.com/releases/2018/04/180416121621.htm|archive-date=2 April 2019|access-date=9 October 2019}}</ref> 1995 წლის ივლისში, წყვილის [[51 Pegasi]]-ს კვლევამ დაადასტურა, რომ მის გარშემო ტრიალებდა [[ეგზოპლანეტა]], რომელიც იდენტიფიცირდა როგორც [[51 Pegasi b]] და მოგვიანებით კლასიფიცირდა როგორც [[ცხელი იუპიტერი]]ს ტიპის პლანეტა. ეს იყო პირველი ეგზოპლანეტა, რომელიც ნაპოვნი იქნა [[მთავარი მიმდევრობა|მთავარი მიმდევრობ]]ის ვარსკვლავის გარშემო, განსხვავებით იმ პლანეტებისგან, რომლებიც ტრიალებდნენ ვარსკვლავის ნარჩენების გარშემო.<ref name=nature378_6555_355>{{cite journal | last1=Mayor | first1=Michael | last2=Queloz | first2=Didier | title=A Jupiter-mass companion to a solar-type star | url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1995-11-23_378_6555/page/354 | journal=[[Nature (journal)|Nature]] | date=1995 | volume=378 | issue=6555 | pages=355–359 | doi=10.1038/378355a0 | bibcode = 1995Natur.378..355M | s2cid=4339201}}</ref> მაიორისა და კელოს მიერ ეგზოპლანეტის აღმოჩენამ გამოიწვია დიდი ინტერესი სხვა ეგზოპლანეტების ძიებაში.<ref name="gibn">{{cite journal |last1=Gibney |first1=Elizabeth |date=18 December 2013 |title=Michael Mayor: In search of sister earths |journal=[[Nature (journal)|Nature]] |volume=504 |issue=7480 |pages=357–365 |bibcode=2013Natur.504..357. |doi=10.1038/504357a |pmid=24352276 |doi-access=free}}</ref> 2022 წლის 21 მარტს დადასტურდა [[მზის სისტემა|მზის სისტემ]]ის მიღმა მე-5000 ეგზოპლანეტის არსებობა.<ref>{{cite web |url= https://www.jpl.nasa.gov/news/cosmic-milestone-nasa-confirms-5000-exoplanets|title= Cosmic Milestone: NASA Confirms 5,000 Exoplanets|author= |date= 21 March 2022|publisher= NASA|accessdate=5 April 2022}}</ref> მაიორის სამუშაო უფრო ფოკუსირებული იყო რადიალური სიჩქარის საზომი ინსტრუმენტების გაუმჯობესებაზე [[ეგზოპლანეტა|ეგზოპლანეტე]]ბის აღმოჩენისა და მათი თვისებების უფრო ზუსტად შესწავლის მიზნით. მაიორმა უხელმძვანელა გუნდს ELODIE-ს გასაუმჯობესებლად და სიჩქარის გაზომვის სიზუსტის 1 მ/წმ-მდე გასაზრდელად [[მაღალი სიზუსტის რადიალური სიჩქარის პლანეტების მაძიებლის]] (HARPS) საშუალებით, რომელიც დამონტაჟდა [[ESO 3.6 m ტელესკოპი|ESO 3.6 m ტელესკოპ]]ზე [[ჩილე]]ში, [[ლა-სილიის ობსერვატორია|ლა-სილიისს ობსერვატორია]]ში 2003 წელს.<ref>{{cite magazine |last1=Queloz |first1=D. |author-link=Didier Queloz |last2=Mayor |first2=M. |display-authors=etal |date=September 2001 |title=From CORALIE to HARPS. The way towards 1&nbsp;m&nbsp;s<sup>−1</sup> precision Doppler measurements |url=https://www.eso.org/sci/publications/messenger/archive/no.105-sep01/messenger-no105-1-7.pdf |magazine=[[The Messenger (astronomy magazine)|The Messenger]] |issue=105 |pages=1–7 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180130091548/https://www.eso.org/sci/publications/messenger/archive/no.105-sep01/messenger-no105-1-7.pdf |archive-date=30 January 2018 |access-date=10 October 2019 |url-status=live}}</ref> მაიორი ასევე ხელმძღვანელობდა გუნდს, რომელმაც გამოიყენა HARPS სხვა [[ეგზოპლანეტა|ეგზოპლანეტე]]ბის მოსაძებნად. 2007 წელს მაიორი იყო 11 ევროპელი მეცნიერიდდან ერთ-ერთი, რომელმაც ESO ტელესკოპის დახმარებით აღმოაჩინა [[Gliese 581c]], პირველი ეგზოპლანეტა ვარსკვლავის საცხოვრებელ ზონაში.<ref>{{cite news|url=https://www.smh.com.au/national/red-dwarf-is-mother-to-an-earth-like-planet-20070425-gdpzrd.html|title=Red dwarf is mother to an Earth-like planet|last=Borenstein|first=Seth|date=25 April 2007|work=[[The Sydney Morning Herald]]|access-date=17 March 2009|url-status=live|archive-url=https://archive.today/20191010160050/https://www.smh.com.au/national/red-dwarf-is-mother-to-an-earth-like-planet-20070425-gdpzrd.html|archive-date=10 October 2019|agency=[[Associated Press]]}}</ref> 2009 წელს მაიორმა და მისმა გუნდმა აღმოაჩინა ყველაზე მსუბუქი ეგზოპლანეტა [[მთავარი მიმდევრობა|მთავარი მიმდევრობი]]ს ვარსკვლავის გარშემო: [[გლიზე 581 e|Gliese 581e]]. <ref>{{cite journal |doi=10.1051/0004-6361/200912172 |bibcode=2009A&A...507..487M |journal=[[Astronomy and Astrophysics]] |volume=507 |issue=1 |year=2009 |pages=487–494 |last1=Mayor |first1=Michel |last2=Bonfils |first2=Xavier |last3=Forveille |first3=Thierry |last4=Delfosse |first4=Xavier |last5=Udry |first5=Stéphane |last6=Bertaux |first6=Jean-Loup |last7=Beust |first7=Hervé |last8=Bouchy |first8=François |last9=Lovis |first9=Christophe |last10=Pepe |first10=Francesco |last11=Perrier |first11=Christian |last12=Queloz |first12=Didier |last13=Santos |first13=Nuno C. |title=The HARPS search for southern extra-solar planets, XVIII. An Earth-mass planet in the GJ 581 planetary system |arxiv=0906.2780 |display-authors=3 |url=http://obswww.unige.ch/~udry/Gl581_preprint.pdf |s2cid=2983930 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090521052641/http://obswww.unige.ch/~udry/Gl581_preprint.pdf |archive-date=21 May 2009}}</ref> მიუხედავად ამისა, მაიორმა აღნიშნა, რომ ადამიანები არასოდეს მიგრირდებიან ასეთ ეგზოპლანეტებზე, რადგან ისინი არიან "ძალიან, ძალიან შორს... [და ამას დასჭირდებოდა] ასობით მილიონი დღე იმ საშუალებების გამოყენებით, რაც დღეს გვაქვს".<ref name="PHY-20191009">{{cite news|url=https://phys.org/news/2019-10-humans-migrate-planets-nobel-winner.html|title=Humans will not 'migrate' to other planets, Nobel winner says|author=Staff|date=9 October 2019|work=[[Phys.org]]|access-date=9 October 2019|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191010030153/https://phys.org/news/2019-10-humans-migrate-planets-nobel-winner.html|archive-date=10 October 2019}}</ref> მაიორის აღმოჩენების წყალობით, ეგზოპლანეტებიდან უცხოპლანეტელებთან კომუნიკაციის დამყარება ახლა უფრო პრაქტიკული შესაძლებლობა შეიძლება იყოს, ვიდრე ადრე ფიქრობდნენ.<ref name="NBC-20191009">{{cite news|url=https://www.nbcnews.com/mach/science/how-discovery-earned-nobel-prize-physics-transformed-hunt-alien-life-ncna1064171|title=How a discovery that earned the Nobel Prize in Physics transformed the hunt for alien life|last=Shostak|first=Seth|date=9 October 2019|access-date=9 October 2019|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191010155620/https://www.nbcnews.com/mach/science/how-discovery-earned-nobel-prize-physics-transformed-hunt-alien-life-ncna1064171|archive-date=10 October 2019|publisher=[[NBC News]]|author-link=Seth Shostak}}</ref> ==ჯილდოები და აღიარებები== 1998 წელს მაიორს მიენიჭა შვეიცარული [[მარსელ ბენუას პრემია]] <ref name="Cercle" />მისი საქმიანობის მნიშვნელობის ასაღიარებლად ადამიანის ცხოვრებაში. 2003 წლიდან ის იყო მარწმუნებელთა საბჭოს წევრი. მან მიიღო [[ჟიულ ჟანსენის პრემია]] [[ფრანგული ასტრონომიული საზოგადოება|ფრანგული ასტრონომიული საზოგადოები]]სგან 1998 წელს.<ref>{{cite web | url = https://saf-astronomie.fr/prix-janssen/ | title= Prix Janssen | publisher = [[Société astronomique de France]] | access-date = 9 October 2019 | language = fr}}</ref> 2000 წელს მას მიენიჭა [[ბალზანის პრემია]].<ref name="Cercle" /> ოთხი წლის შემდეგ მას მიენიჭა [[ალბერტ აინშტაინის მედალი|ალბერტ აინშტაინის მედალ]]ი.<ref name="Cercle" /> 2005 წელს მან მიიღო [[შოუს პრემია]] ასტრონომიაში, ამერიკელ ასტროფიზიკოს [[ჯეფრი მარსი]]სთან ერთად. <ref name="NYT-20140512">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2014/05/13/science/finder-of-new-worlds.html|title=Finder of New Worlds|last=Overbye|first=Dennis|date=12 May 2013|work=[[The New York Times]]|access-date=13 May 2014|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140517030523/https://www.nytimes.com/2014/05/13/science/finder-of-new-worlds.html|archive-date=17 May 2014|author-link=Dennis Overbye}}</ref> 2004 წელს მაიორი გახდა ფრანგული [[საპატიო ლეგიონის ორდენი]]ს რაინდი. პიერ-ივ ფრეისთან თანამშრომლობით, მაიორმა დაწერა წიგნი ფრანგულ ენაზე სახელწოდებით ''Les Nouveaux mondes du Cosmos'' (Seuil, 260 გვერდი), რომელსაც მიენიჭა ''Livre de l'astronomie 2001'' პრემია მე-17 ასტრონომიის ფესტივალ Haute Maurienne-ზე.<ref name="cv fr acad sci">{{cite web|url=https://www.academie-sciences.fr/pdf/membre/MayorM_bio0510.pdf|title=Michel Mayor|date=3 May 2010|publisher=[[French Academy of Sciences]]|language=fr|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191010154752/https://www.academie-sciences.fr/pdf/membre/MayorM_bio0510.pdf|archive-date=10 October 2019|access-date=9 October 2019}}</ref> მაიორს აქვს საპატიო დოქტორის ხარისხები რვა უნივერსიტეტისგან: [[ლეუვენის კათოლიკური უნივერსიტეტი]] ([[ბელგია]]), 2001; [[ლოზანის ფედერალური პოლიტექნიკური სკოლა|ლოზანის ფედრალური პოლიტექნიკური სკოლა]] (EPFL) ([[ლოზანა]], [[შვეიცარია]]) (2002); [[რიო გრანდე დო ნორტეს ფედერალური უნივერსიტეტი]] ([[ბრაზილია]]), 2006; [[უფსალის უნივერსიტეტი]] ([[შვედეთი]]), 2007; [[პარიზის ობსერვატორია]] ([[საფრანგეთი]]), 2008; [[ბრიუსელის თავისუფალი უნივერსიტეტი]] ([[ბელგია]]), 2009; [[პროვანსის უნივერსიტეტი]] ([[მარსელი]], [[საფრანგეთი]]), 2011, და [[ჟოზეფ ფურიეს უნივერსიტეტი]]([[გრენობლი]], [[საფრანგეთი]]), 2014.<ref name="cv fr acad sci"/> მაიორმა მიიღო 2011 წლის [[BBVA ფონდის ცოდნის ჯილდო]] ძირითად მეცნიერებებში (მის ყოფილ სტუდენტ [[დიდიე კელო]]სთან ერთად) ახალი ასტრონომიული ინსტრუმენტებისა და ექსპერიმენტული ტექნიკების შემუშავებისთვის, რამაც გამოიწვია კვლევები და დაკვირვებები მზისებრი ვარსკვლავების გარშემო არსებულ პლანეტებზე. <ref>{{cite web | url = https://www.frontiersofknowledgeawards-fbbva.es/version/edition_2011/ | title= The BBVA Foundation presents its Frontiers of Knowledge Awards at a ceremony enthroning science and culture as motors of development | date = 12 June 2012 | access-date =9 October 2019 | publisher = [[BBVA Foundation]]}}</ref> ასტეროიდ [[125076 Michelmayor]]-ს, რომელიც აღმოჩენილი იქნა შვეიცარიელი მოყვარული ასტრონომის [[მიშელ ორი]]ს მიერ [[ჯურას ობსერვატორიაში|ჯურას ობსერვატორიაშ]]ი 2001 წელს, ეს სახელი მაიორის პატივსაცემად დაერქვა. ოფიციალური სახელწოდების ციტატა გამოქვეყნებულ იქნა [[მცირე პლანეტების ცენტრი|მცირე პლანეტების ცენტრ]]ის მიერ 2013 წლის 21 აგვისტოს (M.P.C. 84674). 2015 წელს მას მიენიჭა [[სამეფო ასტრონომიული საზოგადოების ოქროს მედალი]] <ref>{{cite web|url=https://www.ras.org.uk/awards-and-grants/awards/2553-winners-of-the-2015-awards-medals-and-prizes|title=Winners of the 2015 awards, medals and prizes - full details|publisher=[[Royal Astronomical Society]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20170320054200/https://www.ras.org.uk/awards-and-grants/awards/2553-winners-of-the-2015-awards-medals-and-prizes|archive-date=20 March 2017|access-date=26 March 2017}}</ref> და [[კიოტოს პრემია]] ძირითად მეცნიერებებში. 2017 წელს მან მიიღო [[ვოლფის პრემია ფიზიკაში|ვოლფის პრემია]] ფიზიკაში.<ref>[https://www.jpost.com/Israel-News/Culture/Wolf-Prize-to-be-awarded-to-eight-laureates-from-US-UK-and-Switzerland-477364 Jerusalempost Wolf Prizes 2017], jpost.com; accessed 26 March 2017.</ref> მას და [[დიდიე კელო|დიდიე კელოს]] 2019 წელს მიენიჭათ [[ნობელის პრემია ფიზიკაში|ნობელის პრემია ფიზიკაშ]]ი ეგზოპლანეტა [[51 Pegasi b|51 Pegasi b-]]ის აღმოჩენისთვის.<ref>{{cite web|url=https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2019/summary/|title=The Nobel Prize in Physics 2019|publisher= [[Nobel Media AB]]|access-date= 8 October 2019}}</ref> ==მონაწილეობა პროფესიულ ასოციაციებში== * შვეიცარიის ასტროფიზიკისა და ასტრონომიის საზოგადოების ცხრა Saas-Fee გაფართოებული კურსების გამომცემელი და ორგანიზატორი.<ref name="cv fr acad sci"/> * E''urophysics News''-ის სარედაქციო საბჭოს წევრი, 1985–1990 წწ.<ref name="cv fr acad sci"/> * შვეიცარიის დელეგატი [[ევროპული კოსმოსური სააგენტო|ევროპული კოსმოსური სააგენტოს]] (ESA) ასტრონომიულ სამუშაო ჯგუფში, 1985–1987 წწ.<ref name="cv fr acad sci"/> * [[საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი]]ს (IAU) 33-ე კომისიის პრეზიდენტი, რომელიც ეხებოდა „გალაქტიკური სისტემის სტრუქტურასა და დინამიკას“, 1988–1991 წწ.<ref name="cv fr acad sci"/> * [[ევროპული სამხრეთ ობსერვატორია|ევროპული სამხრეთ ობსერვატორი]]ის სამეცნიერო ტექნიკური კომიტეტის თავმჯდომარე, 1990–1992 წწ.<ref name="cv fr acad sci"/> * შვეიცარიის ასტროფიზიკისა და ასტრონომიის საზოგადოების (SAAS) პრეზიდენტი, 1990–1993 წწ.<ref name="cv fr acad sci"/> * IAU ბიოასტრონომიის კომისიის ორგანიზაციული კომიტეტის წევრი, 1997–2003 წწ.<ref name="cv fr acad sci"/> * შვეიცარიის დელეგატი ევროპის სამხრეთ ობსერვატორიის (ESO) საბჭოში, 2003–2007 წწ.<ref name="cv fr acad sci"/> * მზის მიღმა პლანეტების საერთაშორისო კავშირის კომისიის პრეზიდენტი, 2006–2009 წწ.<ref name="cv fr acad sci"/> *[[საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემია|საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემი]]ის (Académie des sciences) უცხოელი წევრი, 2003 წ.<ref name="cv fr acad sci"/> *[[სამეფო ასტრონომიული საზოგადოება|სამეფო ასტრონომიული საზოგადოებ]]ის (დიდი ბრიტანეთი) საპატიო წევრი, 2008 წ.<ref name="cv fr acad sci"/> *[[მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|მეცნიერებათა ეროვნული აკადემი]]ის (აშშ) უცხოელი წევრი, 2010 წ.<ref name="cv fr acad sci"/> *[[ამერიკის მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემია|ამერიკის მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემი]]ის უცხოელი წევრი, 2010 წ. ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://exoplanets.ch/team/faculty-members/michel-mayor/ მიშელ მაიორის პროფილი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200809032559/https://exoplanets.ch/team/faculty-members/michel-mayor/ |date=2020-08-09 }} [[ჟენევის უნივერსიტეტი]]ს ვებგვერდზე * [https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2019/mayor/facts/ მიშელ მაიორი] ნობელის პრემიის ოფიციალურ ვებგვერდზე * [https://www.kyotoprize.org/en/laureates/michel%20mayor/ მიშელ მაიორის პროფილი]{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} კიოტოს პრემიის ვებგვერდზე ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:}} [[კატეგორია:დაბადებული 1942]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:შვეიცარიაში დაბადებულები]] [[კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ფიზიკაში]] [[კატეგორია:დაბადებული 12 იანვარი]] ci95y8917byyny8q4q0n8ek5po3dhas მიგელ გარსია გრანადოს სავალა 0 859261 5426839 5321667 2026-07-04T05:25:22Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426839 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი}} '''მიგელ გარსია გრანადოს სავალა''' (დ. [[29 სექტემბერი]], [[1809]] — გ. [[8 სექტემბერი]], [[1878]]) — [[ესპანეთი|ესპანეთში]] დაბადებული გვატემალელი პოლიტიკოსი და გენერალი, რომელიც 1871-1873 წლებში გვატემალის პრეზიდენტის თანამდებობას იკავებდა. ==ადრეული ცხოვრება== გარსია გრანადოსი დაიბადა [[ელ-პუერტო-დე-სანტა-მარია]]ში, ესპანეთში. მოზარდობისას ის ცენტრალურ [[ამერიკა]]ში ჩაიყვანეს. იგი მდიდარი სამხედრო ოჯახის წევრი იყო. ოცდასამი წლის ასაკში გრანადოსი ეწვია [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთ ამერიკა]]ს, [[ევროპა]]ს, ასევე [[აშშ]]-ის ქალაქებს — [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკ]]სა და [[ფილადელფია]]ს. განათლება მან [[ლონდონი|ლონდონში]] მიიღო.<ref name=museoejercito>[http://museo.mil.gt/v1/index.php/miguel-garcia-granados Guatemalan Military Museum: Miguel García Granados] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160306172502/http://museo.mil.gt/v1/index.php/miguel-garcia-granados |date=2016-03-06 }} Reviewed on August 7th 2014.</ref> იგი იყო ცნობილი გვატემალელი მწერლის, მარია ხოსეფა გარსია გრანადოსის ძმა. ==კარიერა== გარსია გრანადოსი ცნობილი იყო, როგორც ზომიერი ლიბერალი. იგი კომპრომისზე მიდიოდა რაფაელ კარერასთან და ცდილობდა საერთო ენის გამონახვას მის მემკვიდრესთან, ვისენტე სერნასთან. მთავრობის წინააღმდეგ მიმართული ამბოხისადმი სიმპათიების გამო, გრანადოსი იძულებული გახდა ემიგრაციაში წასულიყო, სადაც მას მხარს გვატემალელი ლიბერალები უჭერდნენ. გვატემალაში დაბრუნების შემდეგ, გარსია გრანადოსი სერნას წინააღმდეგ დაწყებული რევოლუციის ლიდერი გახდა; მოგვიანებით მას ამ მოძრაობის "ფილოსოფოსი" უწოდეს. გრანადოსმა გადამწყვეტი როლი ითამაშა ხუსტო რუფინო ბარიოსის რეჟიმში. ლიბერალების მიერ გვატემალა-სითის დაკავების შემდეგ, 1871-1873 წლებში, იგი დროებითი პრეზიდენტის მოვალეობას ასრულებდა. გარსია გრანადოსს სურდა მთავრობის მუშაობის მოწესრიგება კანონიერი რეჟიმის ჩამოყალიბების გზით. [[1872]] წელს გვატემალა [[ჰონდურასი|ჰონდურასში]] შეიჭრა. პრეზიდენტობის პერიოდში გრანადოსმა გამოსცა დეკრეტი პრესის თავისუფლების შესახებ და ქვეყნიდან გააძევა [[იეზუიტები]]. გარსია გრანადოსი და მისი მემკვიდრე ბარიოსი მხარს უჭერდნენ მრავალ ლიბერალურ აჯანყებას. თავისი პრეზიდენტობის დროს გრანადოსმა დეკრეტით შექმნა გვატემალის დროშა, რომელიც დღემდე თითქმის მისი [[1871]] წლის ვერსიის იდენტურია.<ref>{{cite web|last=Amerlinck|first=Teodoro|title=Histoires des insignes du Guatemala|url=http://flagspot.net/flags/gt.html|work=Flags and South Africa and the World|publisher=Proceedings of the XVIIth International Congress of Vexillology|access-date=13 September 2011}}</ref> გრანადოსი ხელს უწყობდა განათლებასა და ხელოვნებას. [[1871]] წელს მან გვატემალაში მოიწვია იტალიელი დირიჟორი პიეტრო ვიზონი, რათა იგი მთავარი სამხედრო ორკესტრის ხელმძღვანელი გამხდარიყო. მოგვიანებით ვიზონიმ დააარსა "სამხედრო სიმფონიური ორკესტრი" და "შემცვლელთა სკოლა" (Escuela de Substitutos) — პირველი ოფიციალური მუსიკალური კონსერვატორია [[ცენტრალური ამერიკა|ცენტრალურ ამერიკაში]]. მას შემდეგ, რაც გარსია გრანადოსი გადადგა, პრეზიდენტის თანამდებობა ბარიოსმა დაიკავა. ==გადადგომა== გარსია გრანადოსი საზოგადოებრივი ცხოვრებიდან გადადგა, რათა დაეწერა სტატიები გვატემალური ჟურნალ-გაზეთებისთვის; მოგონებები იმ პერიოდზე, როდესაც ის ლიბერალურ ძალებსა და პრეზიდენტის თანამდებობას ხელმძღვანელობდა; ნარკვევი მონეტარული პოლიტიკის შესახებ და მემუარების ორი ტომი.<ref name="museoejercito" /> [[ფაილი:Monumento MG Granados.jpg|250px|მინი]] [[1877]] წელს გვატემალაში ჩავიდა [[ხოსე მარტი]], რომელმაც სწავლება დაიწყო ახლად დაარსებულ ვაჟთა ცენტრალურ ეროვნულ ინსტიტუტსა და ვაჟთა ნორმალურ სკოლაში. იმ პერიოდში საშუალო სკოლების ფაკულტეტის შემადგენლობაში იყვნენ ესპანელი პოლიტიკოსი ვალერო პუხოლი, გერმანელი ინჟინერი ედვინ როკსტრო და კუბელი პოეტი ხოსე ხოაკინ პალმა, რომლებიც ხშირად იკრიბებოდნენ ინტელექტუალური საუბრებისთვის. ერთ-ერთ ასეთ შეხვედრაზე მარტიმ გაიცნო მარია გარსია გრანადოს ი საბორიო, გენერალ გარსია გრანადოსის ქალიშვილი. მიუხედავად იმისა, რომ მარტი კუბელ ქალზე იყო დანიშნული, მან დაიწყო გარსია გრანადოსის რეზიდენციაში სტუმრობა, სადაც ხშირად თამაშობდა ჭადრაკს გენერალთან და ყურადღებას უთმობდა მარიას. მარიას შეუყვარდა მარტი, თუმცა [[1878]] წლის დასაწყისში, [[მექსიკა]]ში მოულოდნელი გამგზავრების შემდეგ, მარტი გვატემალაში უკვე დაქორწინებული დაბრუნდა. მას შემდეგ, რაც მარტიმ ქვეყანა საბოლოოდ დატოვა, რამდენიმე კვირაში მარია გარდაიცვალა, მალევე კი — მამამისიც. [[1891]] წელს მარტიმ მის ხსოვნას მიუძღვნა ლექსი სახელწოდებით „გვატემალელი გოგონა“ (La Niña de Guatemala), რომელშიც მიანიშნებს, რომ გოგონა სიყვარულისგან გარდაიცვალა. ==გარდაცვალება== გარსია გრანადოსი [[1878]] წლის 8 სექტემბერს, 69 წლის ასაკში გარდაიცვალა. იგი დაკრძალეს სან-ხუან დე დიოსის ძველ სასაფლაოზე. [[1894]] წელს მისი ნეშტი გადაასვენეს მისსავე პატივსაცემად აღმართულ მონუმენტში, ახალ გენერალურ სასაფლაოზე. მისი პორტრეტი გამოსახულია 10 კეცალის ნომინალის მქონე ბანკნოტზე. ==ლიტერატურა== * Jones, Christopher L. Guatemala: Past and Present. Russell & Russell, 1966 * Rosenthal, Mario. Guatemala: The story of an emergent Latin American Democracy. Twayne, 1962 ==რესურსები ინტერნეტში== * In Spanish: [https://web.archive.org/web/20121118030728/http://www.deguate.com/personajes/article_760.shtml Perfil biográfico] * In Spanish: [https://web.archive.org/web/20081201201413/http://www.lexenesis.com/lexenesis/Paginas/historia/liberal.htm La Reforma Liberal de 1871] ==იხილეთ აგრეთვე== *[[გვატემალის პრეზიდენტი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{გვატემალის პრეზიდენტები}} {{DEFAULTSORT:კანტერა, ხოსე ანტონიო რემონ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1809]] [[კატეგორია:დაბადებული 11 აპრილი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1878]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 8 იანვარი]] [[კატეგორია:გვატემალის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:გვატემალელი პოლიტიკოსები]] jmw3yaog8rj5n07kmq41pn7bx6njat1 მიგელ დომინგესი 0 874256 5426841 5377813 2026-07-04T05:27:39Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426841 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი | სახელი= | მშობლიური სახელი= | სურათი= | სურათის ზომა= | წარწერა= | დაბადების სახელი= | ფსევდონიმი= | დაბადების თარიღი= | დაბადების ადგილი= | გარდაცვალების თარიღი= | გარდაცვალების ადგილი= | მოქალაქეობა= | განათლება= | სამეცნიერო ხარისხი= | ეროვნება= | რელიგია= | პარტია= | ძირითადი იდეები= | საქმიანობა= | მამა= | დედა= | მეუღლე= | შვილები= | ნათესავები = | ჯილდოები= | ხელმოწერა= | საიტი= }} '''ხოსე მიგელ დომინგეს ალემანი''' (დ. [[14 იანვარი]], [[1756]], სავარაუდოდ, [[მეხიკო]] - გ. [[22 აპრილი]], [[1830]], მეხიკო) — [[ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფო|ახალი ესპანეთის]] კოლონიური თანამდებობის პირი, რომელმაც მონაწილეობა მიიღო [[მექსიკა|მექსიკის]] დამოუკიდებლობის მოძრაობაში. იგი ასევე იყო გარდამავალი მმართველი კომიტეტის წევრი იმ პერიოდში, როდესაც მექსიკის [[იმპერატორი]] [[აგუსტინ დე იტურბიდე]] გადადგა და დამოუკიდებელი მექსიკის პირველ [[პრეზიდენტი|პრეზიდენტად]] [[გვადალუპე ვიქტორია]] დაინიშნა. მიგელის მეუღლე, [[ხოსეფა ორტის დე დომინგესი]], იგივე ''ლა კორეგიდარა'', მექსიკის დამოუკიდებლობის გმირი იყო. ==ზოგადი ინფორმაცია== დომინგესი კრეოლი იყო ([[ესპანელი]], რომელიც [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკაში]] იყო დაბადებული). მან [[სამართალი]] შეისწავლა სან ილდეფონსოს კოლეჯში და სწავლის დამთავრების შემდეგ იურიდიულ საქმიანობას შეუდგა. [[1791]] წელს ის ვიზკაინების კოლეჯში შეხვდა ხოსეფა ორტისს და იმავე წელს იქორწინა მასზე. ორტისი მასზე 12 წლით პატარა იყო. დომინგესი სხვადასხვა თანამდებობას იკავებდა ხაზინაში და ვიცე-სამეფოს მთავრობის სხვა უწყებებში. ვიცე-მეფე [[ფელიქს ბერენგერ დე მარკინა|ფელიქს ბერენგერ დე მარკინამ]] იგი ქალაქ [[კერეტაროს შტატი|კერეტაროს]] მმართველად დანიშნა. დომინგესი ეწინააღმდეგებოდა ვიცე-მეფე [[ხოსე დე იტურგარაი|ხოსე დე იტურგარაის]] მიერ [[1805]] წელს საეკლესიო მამულების მითვისებას. 1808 წელს მან კერეტაროს ქალაქის ხელისუფლებას შესთავაზა, რომ შეერთებოდნენ მეხიკოს მთავრობას კოლონიისთვის [[ხუნტა|ხუნტის]] ჩამოყალიბებაში, რათა ახალი ესპანეთი ემართათ გადაყენებული მეფის, [[ფერდინანდ VII]]-ის სახელით. ==დამოუკიდებლობის შეთქმულება== კერეტაროში როგორც დომინგესი, ისე მისი მეუღლე, ჩართულნი იყვნენ დამოუკიდებლობისთვის შეთქმულებაში, რომელიც ესპანეთის ფრანგული ოკუპაციის შემდეგ დაიგეგმა. შეხვედრები ლიტერატურული საზოგადოების საფარქვეშ, [[მღვდელი|მღვდელ]] ხოსე მარია სანჩესის სახლში იმართებოდა და თავად კორეხიდორის მფარველობის ქვეშ იმყოფებოდა. დომინგესებისა და სანჩესის გარდა, სხვა შეთქმულებს შორის იყვნენ იურისტები პარა, ლასო და ალტამირანო, ასევე სამხედრო ოფიცრები: ხოაკინ არიასი, ფრანცისკო ლანსაგორტა ინჩაურერი, იგნასიო ალიენდე და ხუან ალდამა. კერეტაროში შეთქმულების მონაწილეები ასევე იყვნენ ძმები ემეტერიო და ეპიგმენიო გონსალესი, რომლებიც აჯანყებულებისთვის იარაღის მწარმოებლები იყვნენ. გარდა ამისა, ორგანიზებული შეთქმულებები იყო სან მიგელში, [[სელაია|სელაიაში]], [[გუანახუატო|გუანახუატოში]], სან ფელიპეში, სან ლუის პოტოსიში და მეხიკოში. მამა იდალგო აირჩიეს ლიდერად. აჯანყების თარიღად [[1810]] წლის [[1 დეკემბერი]] აირჩიეს, თუმცა მოგვიანებით ეს თარიღი [[2 ოქტომბერი|2 ოქტომბრამდე]] გადაიდო. თუმცა, [[10 სექტემბერი|10 სექტემბერს]] კერეტაროში არიასის, ხოლო [[13 სექტემბერი|13 სექტემბერს]] გუანახუატოში ხუან გარიდოს დასმენამ შეთქმულები აიძულა, უფრო სწრაფად ემოქმედათ. კორეგიდორს შეთქმულების მონაწილეების დაპატიმრება უბრძანეს. მან ეპიგმენიო გონსალესის სახლი დაარბია. იარაღის აღმოჩენის შემდეგ მან გონსალესი დააპატიმრა. თავისი მეუღლის ერთგულების შესახებ ინფორმირებულმა, იგი ზედა სართულზე მდებარე ოთახში ჩაკეტა, ხოლო თავად მილიციის გასაფრთხილებლად წავიდა. ხოსეფა ორტისმა მოახერხა, მეზობელ სახლში მყოფი თანაშეთქმულისთვის, იგნასიო პერესისთვის, ნიშანი მიეცა. [[1810]] წლის [[15 სექტემბერი|15 სექტემბერს]] პერესი ცხენით ჯერ სან-მიგელში გაეშურა, იქიდან კი დოლორესში, რათა სხვები მოსალოდნელი საფრთხის შესახებ გაეფრთხილებინა. მომდევნო დღის გამთენიისას, 1810 წლის [[16 სექტემბერი|16 სექტემბერს]], იდალგომ წარმოთქვა გრიტო დე დოლორესი, რაც მექსიკის დამოუკიდებლობისთვის ომის დაწყების სიგნალად იქცა. ამან გამოიწვია როგორც კორეგიდორი, ისე კორეგიდორას დაპატიმრება. ისინი კერეტაროს ლა კრუსის მონასტერში დააკავეს. სამი წლის შემდეგ, [[1813]] წელს, კორეგიდორა მექსიკის ქალაქში გადაიყვანეს, სადაც ის კიდევ რამდენიმე წლის განმავლობაში სანტა კლარას მონასტერში იმყოფებოდა. დომინგესი, რომელიც უკვე აღარ იყო პატიმარი, მაგრამ აღარც თანამდებობა ეკავა, ცოლთან სიახლოვის მიზნით მეხიკოში გადავიდა. მას დროდადრო ცოლის მონახულების უფლება ჰქონდა. მისი წარსული სამსახურის გათვალისწინებით, ვიცე-მეფემ [[ხუან რუის დე აპოდაკა|ხუან რუის დე აპოდაკამ]] მოგვიანებით მას მცირე პენსია დაუნიშნა. ==რესპუბლიკის აღმასრულებელი ხელისუფლება== [[1823]] წელს იგი მსახურობდა შემცვლელ წევრად [[ტრიუმვირატი|ტრიუმვირატში]], რომელიც აღმასრულებელ ხელისუფლებას ახორციელებდა მექსიკაში იმ პერიოდში, როდესაც ტახტიდან გადადგა იმპერატორი აგუსტინ დე იტურბიდე და სანამ [[1824]] წლის [[კონსტიტუცია|კონსტიტუციის]] საფუძველზე [[პრეზიდენტი|პრეზიდენტად]] აირჩეოდა გუადალუპე ვიქტორია. [[1825]] წლიდან [[1827]] წლამდე იგი უზენაესი სასამართლოს პრეზიდენტად დაინიშნა. [[1830]] წელს ის დეპუტატთა პალატის პრეზიდენტი იყო.<ref name="senado.gob.mx">{{cite book |title=Enciclopedia Política de México 9 Tomo V. |publisher=Senado de la República - Instituto Belisario Domínguez |date=2010 |url= http://www.senado.gob.mx/BMO/pdfs/enciclopedia/NUMERO_9.pdf}}</ref> ის გარდაიცვალა [[მეხიკო|მეხიკოში]] 1830 წელს, 74 წლის ასაკში, მეუღლის გარდაცვალებიდან ერთი წლის შემდეგ. ==იხილეთ აგრეთვე== * [[მექსიკის პრეზიდენტი]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.rice.edu/fondren/woodson/exhibits/carlota/dominguez.html Short biography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070912203606/http://www.rice.edu/fondren/woodson/exhibits/carlota/dominguez.html |date=2007-09-12 }} *{{in lang|es}} {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070313120208/http://mx.geocities.com/yaimemx/feso54.html |date=March 13, 2007 |title=Short biography }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:დომინგესი, მიგელ}} [[კატეგორია:მექსიკის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:მექსიკის პოლიტიკა]] [[კატეგორია:მოსამართლეები]] gj19jwonl7vfc49g4pto9un7e2au6ro მესინის მიწისძვრა (1908) 0 874436 5426798 5381004 2026-07-04T01:56:11Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426798 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Underwood & Underwood © 1906 No. 10495 - Messina - The once beautiful Water-front after the earthquake dett.jpg|მინი|მესინის ნანგრევები მიწისძვრისა და ცუნამის შემდეგ. გადაღებულია ნავსადგურთან.]] '''მესინის მიწიძვრა''' — [[1908]] წლის [[28 დეკემბერი|28 დეკემბერს]] სამხრეთ [[იტალია]]ში, [[სიცილია|სიცილიასა]] და [[კალაბრია|კალაბრიაში]] მომხდარი დამანგრეველი [[მიწისძვრა]], რომლის [[მაგნიტუდა]] 7.1 იყო, მაქსიმალური მერკალის ინტენსივობა კი XI (''ექსტრემალური''). ეპიცენტრი [[მესინის სრუტე|მესინას სრუტეში]] იყო, რომელიც სიცილიას იტალიის მატერიკისგან ჰყოფს. [[მესინა|მესინასა]] და [[რეჯო-დი-კალაბრია|რეჯო-დი-კალაბრიას]] ქალაქები თითქმის განადგურდა და დაახლოებით 120 000 ადამიანი დაიღუპა, რაც მას ევროპის ისტორიაში ყველაზე დამანგრეველ მიწისძვრად აქცევს. ==მიწისძვრის გამომწვევი მიზეზი== იტალიის გეოფიზიკისა და ვულკანოლოგიის ეროვნული ინსტიტუტის თანახმად, მიწისძვრა გამოიწვია დიდმა, დაბალი კუთხით სამხრეთ-აღმოსავლეთით დახრილმა, ბრმა ნორმალურმა ნაპრალმა, რომელიც ძირითადად მესინის სრუტის ოფშორულ ზონაში, [[ფილების ტექტონიკა|ტექტონიკურ ფილებს]] შორის მდებარეობს.<ref name="Bonini_etal_2011">{{Cite journal |last1=Bonini |first1=L. |last2=Di Bucci |first2=D. |last3=Toscani |first3=G. |last4=Seno |first4=S. |last5=Valensise |first5=G. |date=2011 |title=Reconciling deep seismogenic and shallow active faults through analogue modelling: the case of the Messina Straits (southern Italy) |journal=Journal of the Geological Society |volume=168 |issue=1 |pages=191–199 |doi=10.1144/0016-76492010-055|bibcode=2011JGSoc.168..191B }}</ref> მისი ზედა პროექცია დედამიწის ზედაპირს სრუტის დასავლეთ, სიცილიურ მხარეს კვეთს.<ref name="Aloisi_etal_2013">{{Cite journal |last1=Aloisi |first1=M. |last2=Bruno |first2=V. |last3=Cannavò |first3=F. |last4=Ferranti |first4=L. |last5=Mattia |first5=M. |last6=Monaco |first6=C. |last7=Palano |first7=M. |date=2013 |title=Are the source models of the M 7.1 1908 Messina Straits earthquake reliable? Insights from a novel inversion and a sensitivity analysis of levelling data |journal=Geophysical Journal International |volume=192 |issue=3 |pages=1025–1041 |doi=10.1093/gji/ggs062|doi-access=free |hdl=10447/636472 |hdl-access=free }}</ref> [[2019]] წელს ლონდონის ბირკბეკის უნივერსიტეტის მკვლევრებმა აღმოაჩინეს მიწისძვრაზე პასუხისმგებელი აქტიური ნაპრალი. კვლევის დროს, რომელსაც მარკო მეშისი ხელმძღვანელობდა, ნაპრალი იდენტიფიცირებული იქნა როგორც მანამდე რუკაზე დატანილი, მაგრამ ნაკლებად შესწავლილი [[მესინა]]-[[ტაორმინა]]ს ნაპრალი, რომელიც სიცილიის სანაპიროსთან მდებარეობს და მესინის სრუტის გასწვრივ მიყვება. გუნდმა გამოიყენა [[1907]]–[[1908]] წლების მონაცემები მესინისა და კალაბრიის რეგიონში დაფიქსირებული ფილების მოძრაობის გამოსაკვლევად, რომლებიც ძლიერ ჰგავდა ნორმალური ნაპრალებით გამოწვეული სხვა ძლიერი მიწისძვრების შედეგებს. ცნობილ ნაპრალებზე მოძრაობის მიმართულებისა და მასშტაბის შედარების შემდეგ მესინასა და კალაბრიაში დაფიქსირებულ ზედაპირულ მოძრაობებთან, მკვლევრებმა დაადგინეს სავარაუდო აქტიური ნაპრალი, რომელმაც კატასტროფული მიწისძვრა გამოიწვია, ასევე მოძრაობების მიმართულება და ზომა.<ref name="Birkbeck">Birkbeck University of London "Birkbeck Researchers Discover Source of Historic  Italian Earthquake That Killed 80,000" 8 May 2019. http://www.bbc.ac.uk{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}.</ref> იტალია მდებარეობს აფრიკის ფილის სასაზღვრო ზონაში და ეს ფილა 25მმ/წელიწადში სიჩქარით აწვება ევროპის ქვეშ არსებულ ზღვის ფსკერს. ეს იწვევს ვერტიკალურ გადაადგილებას, რამაც შესაძლოა მიწისძვრები გამოიწვიოს.<ref>{{Cite web |url=http://www.sicilianculture.com/news/earthquake.htm |title=Sicilian culture: 1908 Messina – Reggio Earthquake & Earthquake Prone Italy |access-date=2007-07-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070609024541/http://www.sicilianculture.com/news/earthquake.htm |archive-date=2007-06-09 }}</ref> მიწისძვრა მსოფლიოს მასშტაბით 110-მა სეისმოგრაფიულმა სადგურმა დააფიქსირა,{{sfn|RMS report|2008|p=3}} და ერთ-ერთი პირველი იყო, რომელიც ინსტრუმენტულად ჩაიწერა. მესინის სრუტე წარმოადგენს რეგიონული ტექტონიკური სტრუქტურის, ე.წ. კალაბრიის რკალის ნაწილს. ეს არის დიფერენცირებული აზევების არეალი, რომელიც გამომდინარეობს იონიისა და სამხრეთ ტირენიის ტექტონიკური ერთეულების დინამიკიდან — ეს უკანასკნელნი წარმოადგენენ [[ლითოსფერო|ლითოსფერული]] მიკროფილების ბლოკებს, რომლებიც იდენტიფიცირებულია აფრიკა-ევრაზიის კონტაქტის ძლიერ ფრაგმენტირებულ იტალიურ ნაწილში.<ref name="geo">{{Cite journal |last1=Amoruso |first1=A. |last2=Crescentini |first2=L. |last3=Neri |first3=G. |last4=Orecchio |first4=B. |last5=Scarpa |first5=R. |year=2006 |title=Spatial relation between the 1908 Messina Straits earthquake slip and recent earthquake distribution |journal=Geophysical Research Letters |volume=33 |issue=17 |pages=L17309 |doi=10.1029/2006GL027227|bibcode=2006GeoRL..3317309A |s2cid=140613349 }}</ref> ბოლო საუკუნეების ზოგიერთი უძლიერესი მიწისძვრა სწორედ კალაბრიის რკალში მოხდა, მაგალითად, [[1783]] და [[1905]] წლების კალაბრიის მიწისძვრები.<ref name=geo/> ჩანაწერები მოწმობს, რომ 28 დეკემბრამდე რამდენიმე თვით ადრე მესინის სრუტის მიმდებარე ტერიტორიებზე მნიშვნელოვანი სეისმური აქტივობა შეინიშნებოდა; ინტენსივობა გაიზარდა 1 ნოემბრიდან. 10 დეკემბერს 4 მაგნიტუდის სიმძლავრის მიწისძვრამ დააზიანა რამდენიმე შენობა ნოვარა-დი-სიცილიასა და მონტალბანო-ელიკონაში, ორივე მესინის პროვინციაში მდებარეობს.{{sfn|RMS report|2008|pp=2–3}} 1908 წლის 28 დეკემბრიდან 1909 წლის 11 მარტამდე პერიოდში სულ 293 განმეორებითი ბიძგი დაფიქსირდა.{{sfn|RMS report|2008|p=4}} [[2008]] წელს გაჟღერდა მოსაზრება, რომ თანმხლები ცუნამი არა უშუალოდ მიწისძვრამ, არამედ მის მიერ გამოწვეულმა დიდმა წყალქვშა მეწყერმა წარმოქმნა. ცუნამის სავარაუდო წყარო იყო ჯარდინი-ნაქსოსთან (მესინიდან 40 კმ სამხრეთით), სიცილიის სანაპიროზე, სადაც [[იონიის ზღვა|იონიის ზღვის]] ფსკერის ბათიმეტრიულ რუკაზე აშკარად ჩანდა დიდი წყალქვეშა მეწყერული სხეული.<ref name="Billi et al 2008">{{cite journal | title=On the cause of the 1908 Messina tsunami, southern Italy |vauthors=Billi A, Funiciello R, Minelli L, Faccenna C, Neri G, Orecchio B, Presti D | journal=Geophysical Research Letters | year=2008 | volume=35 | issue=6 | pages=L06301 |article-number=2008GL033251 | doi=10.1029/2008GL033251| bibcode=2008GeoRL..35.6301B | doi-access=free }}</ref> სხვა კვლევამ [[ცუნამი]]ს წყაროდ მიიჩნია მეწყერი, რომელიც ჩამოწვა ჩრდილო-აღმოსავლეთ სიცილიისა და სამხრეთ კალაბრიის სანაპიროებთან, სავარაუდოდ, კალაბრიაში, სან-ლეოსა და ბოკალეს შორის.<ref>{{Cite journal |last1=Schulten |first1=I. |last2=Micallef |first2=A. |last3=Krastel |first3=S. |last4=Urlaub |first4=M. |last5=Gutscher |first5=M. -A. |last6=Kopp |first6=H. |date=2023-05-01 |title=Reconstruction of the 1908 Messina gravity flow (central Mediterranean Sea) from geophysical and sedimentological data |url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0025322723000592?fbclid=IwZXh0bgNhZW0CMTAAAR3GQW8vTVAKwb27-vcQDeltWXA3azToN60TVQnYd4oDzHDEFssdFxBV6q8_aem_ra6sT_x9Ts6JqTkXijWrrQ |journal=Marine Geology |volume=459 |article-number=107047 |doi=10.1016/j.margeo.2023.107047 |bibcode=2023MGeol.45907047S |issn=0025-3227}}</ref> ==მიწისძვრა== [[File:Sismograma.jpg|thumb|მესინის მიწისძვრის სეისმოგრამა]] [[File:Porto di Messina (1900 ca).jpg|thumb|მესინის პორტი დაახლოებით [[1900]] წელს, მიწისძვრამდე და ცუნამამდე]] ორშაბათს, [[1908]] წლის 28 დეკემბერს, 5:20:27 საათზე<ref name=pasquale>"Le Mani su Messina". Dario De Pasquale.2006.Sikelia</ref> მოხდა 7.1 მაგნიტუდის მიწისძვრა.<ref name="INGV">{{cite web | url=https://emidius.mi.ingv.it/CPTI15-DBMI15/eq/19081228_0420_000 | title=1908 December 28 04:20:27.00 Stretto di Messina | publisher=[[National Institute of Geophysics and Volcanology]] | journal=CPTI15 V4.0 Parametric Catalogue of Italian Earthquakes | year=2016 | doi=10.6092/INGV.IT-CPTI15 | access-date=9 March 2022| last1=Rovida | first1=Andrea | last2=Locati | first2=Mario | last3=Camassi | first3=Romano | last4=Lolli | first4=Barbara | last5=Gasperini | first5=Paolo }}</ref> მისი ეპიცენტრი [[მესინის სრუტე]]ში მდებარეობდა, რომელიც აცალკევებს დატვირთულ [[სიცილია|სიცილიურ]] საპორტო ქალაქ [[მესინა]]ს კონტინენტურ იტალიაში მდებარე რეჯო-კალაბრიისგან. მისი ზუსტი ეპიცენტრი დაფიქსირდა იონიის ზღვის ჩრდილოეთ ნაწილში, სრუტის ყველაზე ვიწრო სექციასთან ახლოს, მესინასთან.<ref name="Billi et al 2008"/> მისი სიღრმე დაახლოებით 9 კილომეტრს შეადგენდა.<ref name="Pino" /> მიწისძვრამ მესინა თითქმის მიწასთან გაასწორა. მესინაში ნაგებობების სულ მცირე 91% განადგურდა ან გამოუსწორებლად დაზიანდა, ხოლო ქალაქსა და მის გარეუბნებში 75,000 ადამიანი დაიღუპა.{{sfn|RMS report|2008|p=7}}<ref name="Mowbray1909">{{cite web|url=http://www.grifasi-sicilia.com/messina_terremoto_1908_gbr.html|title=Sicily – The Messina 1908 earthquake|first=A.|last=Grifasi|access-date=25 August 2016}}</ref> რეჯო-კალაბრიამ და კალაბრიის სხვა დასახლებებმა ასევე მძიმე ზარალი განიცადეს, სადაც დაახლოებით 25,000 ადამიანი დაიღუპა.{{sfn|RMS report|2008|p=7}} რეჯოს ისტორიული ცენტრი თითქმის მთლიანად განადგურდა. მსხვერპლის რაოდენობა ეფუძნება [[1901]] და [[1911]] წლების აღწერის მონაცემებს. ეს იყო ყველაზე დამანგრეველი მიწისძვრა ევროპის ისტორიაში.<ref>Encyclopædia Britannica</ref><ref>{{Cite book |last=Clancey |first=Greg |url=https://books.google.com/books?id=m0eUSUtm0iMC |title=Earthquake Nation: The Cultural Politics of Japanese Seismicity, 1868-1930 |date=2006-05-01 |publisher=University of California Press |isbn=978-0-520-93229-6 |page=172}}</ref> მიწა 37 წამის განმავლობაში ირყეოდა,{{sfn|RMS report|2008|p=3}} ხოლო ნგრევა მასშტაბური იყო და გავრცელდა 4300 კმ² ფართობზე.{{sfn|RMS report|2008|p=4}} კალაბრიაში მიწა ძლიერ ირყეოდა [[შილა]]დან რეჯოს სამხრეთით,{{sfn|RMS report|2008|p=4}} რამაც გამოიწვია მეწყერები რეჯოს მიმდებარე ტერიტორიებსა და ზღვისპირა კლდეებზე შილადან [[ბანიარა]]მდე. კალაბრიის კომუნაში, [[პალმი]]ში, ტირენიის სანაპიროზე, ნგრევამ 600 ადამიანი იმსხვერპლა. ზიანი მიადგა სიცილიის აღმოსავლეთ სანაპიროსაც, თუმცა მხოლოდ მესინა დაზარალდა ისევე მძიმედ, როგორც კალაბრია. მეზოსეისმური ზონა შემოიფარგლებოდა სანაპიროს გასწვრივ 4 კილომეტრიანი ზოლით, რომელმაც დაანგრია მესინა და მიმდებარე სოფლები. [[კატანია]]ს, აღმოსავლეთ სიცილიის უდიდეს ქალაქს, მნიშვნელოვანი ზიანი არ მიუღია.{{sfn|RMS report|2008|p=4}} ახალგაზრდა ექიმი, რომელიც გადარჩა, მოგვიანებით იხსენებდა: „ღრმა სიჩუმე გაკვეთა არაჩვეულებრივმა ხმაურმა, რომელიც ათასი ბომბის აფეთქებას ჰგავდა, რასაც მოჰყვა ნიაღვარი და თავსხმა წვიმა“. შემდეგ მან გაიგო „საზარელი სტვენის ხმა“, რომელიც შეადარა „ათასობით გახურებული რკინის შიშხინს წყალში“.{{sfn|Mowbray|1909|p=56}}<ref name="nyt010109">{{cite journal |title=Stories Told By Survivors; Terrible Experiences in Messina and Reggio Following the Earthquake |journal=The New York Times |date=January 1, 1909 |url=https://www.nytimes.com/1909/01/01/archives/stories-told-by-survivors-terrible-experiences-in-messina-and.html?searchResultPosition=3}}</ref> სხვა გადარჩენილები აღნიშნავდნენ, რომ 37-წამიანი მთავარი ბიძგის დროს სამი ცალკეული და განსხვავებული მოძრაობა იგრძნობოდა: პირველი წინ და უკან რყევა, მეორე — ძლიერი ვერტიკალური დარტყმა ზემოთ, ხოლო მესამე — წრიული მოძრაობა. ანგარიშების უმეტესობა თანხმდება, რომ სწორედ მეორე, ზემოთ მიმართულმა ბიძგმა გამოიწვია მასობრივი ნგრევა მესინაში; თანმხლები ხმაური აღწერილი იყო, როგორც „ზუსტად ისეთი, როგორსაც გვირაბში სწრაფი მატარებელი გამოსცემს“.<ref name=Hitchens_1909>{{cite journal |last=Hitchens |first=Robert |date=April 1909 |title=After the Earthquake |journal=The Century Illustrated Monthly Magazine  |others=November 1908 to April 1909 |volume=New Series, vol. LV | page=932 |place=New York City |url=https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=mdp.39076002641236;view=1up;seq=944}}</ref> მსხვერპლის დიდი რაოდენობა განპირობებული იყო იმით, რომ ადამიანების უმეტესობას ეძინა და ისინი ან მყისიერად დაიღუპნენ, ან ცოცხლად ჩაიმარხნენ საკუთარ საწოლებში, როდესაც სახლები თავზე ჩამოენგრათ.<ref name=history/> ათასობით ადამიანი ნანგრევებში აღმოჩნდა მოყოლილი და მიღებული დაზიანებებისგან გარდაიცვალა.{{sfn|Mowbray|1909|p=34}} მიწისძვრამდე ერთი კვირით ადრე, მესინის მთელ კომუნაში 160,000 მცხოვრები იყო დათვლილი.<ref name=restifo>"Local administrative sources on population movements after the Messina earthquake of 1908". Giuseppe Restifo. Dipartimento di Studi sulla Civilità Moderno, Università di Messina, 1995 PDF file</ref> 28 დეკემბერს მესინა ჩვეულებრივზე მეტად იყო გადატვირთული, რადგან ქალაქში უამრავი სტუმარი ჩამოვიდა მეზობელი რაიონებიდან [[ჯუზეპე ვერდი]]ს ოპერის, „[[აიდა (ოპერა)|აიდა]]“ სანახავად, რომელიც წინა საღამოს [[ვიტორიო ემანუელე II]]-ის თეატრში დაიდგა.{{sfn|Mowbray|1909|p=}}<ref name="Stretto">"L'Aida, la scossa,111 nome di vittime:il filo della memoria mai spezzato". Video. Tempo Stretto. 28 Dicembre 2019</ref> === ცუნამი === [[File:Reggio terremoto via marina fontana nuova.jpg|thumb|left|რეჯო-კალაბრიის განადგურებული სანაპირო]] მიწისძვრიდან დაახლოებით ათ წუთში, სრუტის ორივე მხარეს ზღვამ მოულოდნელად უკან დაიხია, რასაც მოჰყვა 12 მეტრი სიმაღლის [[ცუნამი]], რომლის სამმა ტალღამ მეზობელ სანაპიროებს დაარტყა. ყველაზე ძლიერი დარტყმა კალაბრიის სანაპირომ მიიღო — მას შემდეგ, რაც ზღვამ ნაპირიდან 70 მეტრით დაიხია და მხარე დატბორა. რეჯოს მთელი სანაპირო ზოლი განადგურდა და იქ შეკრებილი ხალხი დაიღუპა. ასევე მძიმედ დაზარალდა ახლოს მდებარე [[ვილა-სან-ჯოვანი]]. [[ლაზარო]]სა და [[პელარო]]ს შორის სანაპიროზე სახლები და სარკინიგზო ხიდი წყალმა წაიღო.{{sfn|RMS report|2008|p=5}} == ნგრევის მასშტაბები == [[File:Comerio, Luca (1878-1940) - Vittime del terremoto di Messina (dicembre 1908).jpg|thumb|მსხვერპლთა ცხედრები მძიმედ დაზიანებული და ნაწილობრივ დანგრეული „პალაცატას“ წინ, კორსო ვიტორიო ემანუელეზე, რომელიც მესინის პორტს გადაჰყურებს]] მესინამ მოსახლეობის თითქმის ნახევარი დაკარგა, ხოლო ქალაქის მთელი ისტორიული ცენტრი განადგურდა, მათ შორის მისი [[ნორმანები|ნორმანული]] ტაძარი, რომელმაც გაუძლო წინა მიწისძვრებს, მაგალითად [[1783]] წლის ძლიერ მიწისძვრას; მხოლოდ მისი პერიმეტრის კედლები და აფსიდები დარჩა.{{sfn|Mowbray|1909|p=}} მესინის სანაპირო ზოლი შეუქცევადად შეიცვალა, რადგან სანაპიროს დიდი სექციები რამდენიმე მეტრით ზღვაში ჩაიძირა.<ref name=history>28 December 1908 Worst European Earthquake in History". Retrieved 30 October 2016</ref> სახლები, ეკლესიები, სასახლეები და მონუმენტები, სამხედრო ყაზარმები, კომერციული, მუნიციპალური და საზოგადოებრივი შენობები ან მთლიანად ჩამოინგრა, ან სერიოზულად დაზიანდა. ბევრი ნაგებობისგან ნანგრევები დარჩა.{{sfn|Mowbray|1909|p=}} [[ფრანჩესკო მაუროლიკო|მაუროლიკოს]] პანსიონი კორსო კავურზე დაინგრა და სტუდენტები ნანგრევებში მოიყოლა. სულ 348 რკინიგზის თანამშრომელი დაიღუპა ორი რკინიგზის სადგურის ჩამონგრევისას. ამერიკის საკონსულო, რომელიც ნავსადგურს გადაჰყურებდა, ნანგრევების გროვად იქცა;{{sfn|Mowbray|1909|pp=38, 62, 67, 111}} ბრიტანეთის საკონსულომ გარედან მცირე დაზიანება მიიღო (მისი დროშა კვლავ ფრიალებდა), მაგრამ მისი ინტერიერი განადგურდა.{{sfn|Mowbray|1909|pp=59, 116}} ამერიკელი კონსული არტურ ს. ჩენი და მისი მეუღლე ლორა დაიღუპნენ.<ref name="nyt010109" />{{sfn|Mowbray|1909|pp= 67, 112}} საფრანგეთის კონსული და მისი შვილებიც გარდაიცვალნენ, ხოლო მისმა მეუღლემ გადარჩენა მოახერხა.{{sfn|Mowbray|1909|p=42}} ეთელ ოგსტონი, ბრიტანეთის ვიცე-კონსულის მეუღლე, მყისიერად დაიღუპა ჩამოვარდნილი აივნის დაცემის შედეგად, როდესაც ის ქმართან, ალფრედთან და ქალიშვილთან ერთად ქუჩაში გაქცევას ცდილობდა; ორივე მათგანი გადარჩა.{{sfn|Mowbray|1909|p=68}} აშშ-ის ყოფილი ვიცე-კონსული ჯოზეფ პირსი, რომელიც Associated Press-ის მესინის კორესპონდენტი იყო, და მისი ოჯახი დაიღუპნენ, როდესაც მათი დაზიანებული სახლი ვია პორტა რეალ ბასოზე, ნავსადგურთან ახლოს, ცუნამის მიერ წარმოქმნილი ტალღების ძალამ დაანგრია.{{sfn|Mowbray|1909|p=38}} დაღუპულ იტალიელებს შორის იყვნენ მოქანდაკე [[გრეგორიო ძაპალა]]; მესინის მთავარი პროკურორი კრეშენცო გრილო; ჯაკომო მაკრი, მესინის უნივერსიტეტის ყოფილი რექტორი; პოლიტიკოსები [[ნიკოლა პეტრინა]], ნიკოლო ფულჩი და [[ჯოვანი ნოე]]; ასევე [[იტალიის გაერთიანება|იტალიის გაერთიანების]] ადგილობრივი პატრიოტები, თავადაზნაურობის, აკადემიური და ლიტერატურული წრეების წარმომადგენლები. სოციალისტი ისტორიკოსი [[გაეტანო სალვემინი]] გადარჩა, მაგრამ დაკარგა ცოლი, ხუთი შვილი და და. კვესტორი (პოლიციის უფროსი) პაოლო კარუზო თავის კაბინეტში ჩამოვარდნილმა კოჭმა მოკლა.{{sfn|Mowbray|1909|p=46}} ანგლიკანელი მღვდელი და ფეხბურთის პიონერი [[ჩარლზ ბაუსფილდ ჰიულიტი]] ოჯახთან და [[მესინის საფეხბურთო კლუბი]]ს სხვა მოთამაშეებთან ერთად დაიღუპა. კომპოზიტორი [[რიკარდო კაზალაინა]] და მისი მეუღლე ერთად დაიღუპნენ თავიანთ საწოლში. [[ტენორი]] [[ანჯელო გამბა]], რომელიც მიწისძვრის წინა საღამოს „[[აიდა]]ში“ მღეროდა, ასევე დაიღუპა მეუღლესთან და ორ ვაჟთან ერთად სასტუმრო „ევროპას“ ჩამონგრევისას.<ref>{{Cite web |last=Arakelyan |first=Ashot |date=2012-05-13 |title=Paola koralek (Soprano) (Budapest 1882–Viareggio 1924) |url=http://forgottenoperasingers.blogspot.com/2012/05/paola-koralek-budapest-1882viareggio.html |access-date=2023-05-29 |website=Forgotten Opera Singers}}</ref> უნგრელი სოპრანო პაოლა კორალეკი (რომელიც აიდას პარტიას ასრულებდა) ფხიზლად იყო, როდესაც მიწისძვრა მოხდა. ის დაზიანებული სასტუმრო „ტრინაკრიას“ ფანჯრიდან გადახტა და ვარდნისას ორივე მკლავი მოიტეხა.{{sfn|Mowbray|1909|p=66}} მიწისძვრამ გაანადგურა კომერციული სექცია მესინის კორსო ვიტორიო ემანუელეს გასწვრივ, რომელიც სანაპიროს მიუყვებოდა. სექცია მოიცავდა ელეგანტურ „პალაცატას“, დიდებული შენობების გრძელ რიგს, რომელიც ნამგლისებრ ნავსადგურს გადაჰყურებდა.{{sfn|Mowbray|1909|p=113}} პალაცატა თავდაპირველად [[ბაროკო]]ს სტილში აშენდა მეცხრამეტე საუკუნეში და ძირითადად [[სიმონე გული]]ს ნამუშევარი იყო. ბაროკოს შენობების უმეტესობა [[1783]] წლის მიწისძვრის დროს განადგურდა და მეცხრამეტე საუკუნის დასაწყისში ნეოკლასიკურ სტილში აღადგინეს. სწორედ ეს შთამბეჭდავი ნეოკლასიკური პალაცატა, ზოგიერთ გადარჩენილ ბაროკოს შენობასთან ერთად, მძიმედ დაზიანდა [[1908]] წელს. რყევები განსაკუთრებით ინტენსიური იყო პორტის ტერიტორიაზე, რამაც გამოიწვია ქვის საფარის მუდმივი გადაადგილება „ტალღისებურად“.{{sfn|RMS report|2008|p=4}} ზიანი ყველაზე მძიმე იყო ძველ ისტორიულ ცენტრში და ქალაქის დაბალ, ვაკე ცენტრალურ და ჩრდილოეთ ნაწილებში, რბილი ქვიშიანი ნიადაგის გამო; ნაკლებად მძიმე იყო მთიან დასავლეთ ნაწილში, რადგან ნაგებობები უფრო მყარ ნიადაგზე იყო აშენებული, როგორიცაა [[მესინის გონზაგას ციხე]], რომელიც უვნებელი დარჩა.{{sfn|RMS report|2008|p=}} საკათედრო ტაძრის მოედანსა და მე-16 საუკუნის სამოქალაქო ჰოსპიტალს შორის არსებული ტერიტორია, რომელიც ტორენტე პორტალენის გადაჰყურებდა, მთლიანად განადგურდა; მიმდებარე ვია პორტა იმპერიალე განსაკუთრებით ძლიერ დაზიანდა ორივე მხარეს. ტორენტე ბოჩეტას ზონამ ასევე სერიოზული ზიანი მიიღო.<ref name=restifo/> მე-17 საუკუნის [[მესინის ციტადელი]], რომელიც ნავსადგურს იცავდა, ნაწილობრივ დაინგრა. ქუჩებში უზარმაზარი ნაპრალები გაჩნდა; ამან, ნანგრევების გროვებთან და ჩამოცვენილ ქვებთან ერთად, შეაფერხა გადარჩენილები, რომლებიც დანგრეული სახლებიდან უსაფრთხო ადგილის საძებნელად გარბოდნენ.{{sfn|Mowbray|1909|p=36}} ორი მთავარი არტერია — ვია გარიბალდი და კორსო კავური — გაუვალი გახდა ნანგრევების გამო, რომელთა სიმაღლე 5 მეტრს აღწევდა.{{sfn|RMS report|2008|p=4}}{{sfn|Mowbray|1909|p=71}} ოჯახები ერთმანეთს დაცილდნენ, ხოლო თავსხმა წვიმამ, რომელიც მიწისძვრამდე რამდენიმე წუთით ადრე დაიწყო, კიდევ უფრო გაზარდა ქაოსი, რაც სიბნელესა და მტვრის სქელ ღრუბლებთან ერთად ხილვადობას ზღუდავდა.{{sfn|Mowbray|1909|p=36}} ქალაქის ჩრდილოეთ ბოლოში მდებარე გაზის დიდი რეზერვუარები აფეთქდა, რამაც ცოცხლად გადარჩენილებიც და დაღუპულებიც ნანგრევების ქვეშ მოაქცია.{{sfn|Mowbray|1909|p=36}} გაზის გაწყვეტილი მილების გამო გაჩნდა ხანძრები, რამაც გაზარდა ქაოსი და ნგრევა. მიწა კვლავ აგრძელებდა რყევას განმეორებითი ბიძგებით, რაც იწვევდა დარჩენილი სტრუქტურების ჩამოშლას ნანგრევებზე. ამან იმსხვერპლა როგორც მაშველები, ისე ძირითად ბიძგს გადარჩენილი ადამიანები.{{sfn|Mowbray|1909|p=55}} გადარჩენილები აღწერდნენ საშინლად დასახიჩრებულ ცხედრებს და დაშავებულ ადამიანებს, რომლებიც დახმარებას ითხოვდნენ. მეწაღე ფრანჩესკო მისიანი და მისი ოჯახი წააწყდნენ ორ მომაკვდავ გოგონას, რომლებსაც თავისა და გულმკერდის საშინელი დაზიანებები ჰქონდათ. ქუჩებში გამოჩნდნენ შიშველი გადარჩენილების პროცესიები, რომლებსაც წმინდანების ხატები მიჰქონდათ.{{sfn|Mowbray|1909|p=12}} ხალხი შიშველი ხელებით ეძებდა ნანგრევებში მოყოლილ საყვარელ ადამიანებს. მაშველებმა მოახერხეს ზოგიერთი ადამიანის გადარჩენა, რომლებიც სახიფათოდ იყვნენ ჩამოკიდებულნი ზედა სართულებზე, ფანჯრებსა და მორყეულ აივნებზე, თოკების გამოყენებით.{{sfn|Mowbray|1909|pp=52–53}} მესინის მსგავსი სცენები განმეორდა რეჯო-კალაბრიაშიც. მისი ისტორიული ცენტრი განადგურდა, ხოლო მონუმენტური არაგონული ციხესიმაგრე, ერთ-ერთი იმ მცირერიცხოვან ნაგებობათაგანი, რომელმაც [[1783]] წლის მიწისძვრას გაუძლო, მძიმედ დაზიანდა. ერთი სასახლის გარდა, მისი მთავარი არტერიის, კორსო გარიბალდის ყველა ნაგებობა განადგურდა, მათ შორის [[რეჯო კალაბრიის საკათედრო ტაძარი]], მუნიციპალური შენობები და [[პალაცო]]ები. რეჯოში მხოლოდ 50-მდე სახლი დარჩა.{{sfn|RMS report|2008|p=}}{{sfn|Mowbray|1909|p=80}} მესინის სამოქალაქო და სამხედრო ჰოსპიტლები, ისევე როგორც რეჯო-კალაბრიის საქალაქო ჰოსპიტალი, ნანგრევებად იქცა; თითქმის ყველა ექიმი და მედდა დაიღუპა. ორ ქალაქში დაშავებულებს არ ჰქონდათ სამედიცინო დახმარება ან მედიკამენტები, სანამ გარე დახმარება არ მოვიდა და საველე კარვები არ მოეწყო.{{sfn|Mowbray|1909|p=39, 60, 70, 88}} ტელეგრაფის ხაზები გაწყდა და სარკინიგზო ლიანდაგები დაზიანდა, რამაც კომუნიკაცია შეუძლებელი გახადა. მესინის ჩინოვნიკების უმეტესობა დაიღუპა ან მძიმედ დაშავდა, თითქმის მთელ პოლიციასთან{{sfn|Mowbray|1909|pp=41, 98}} და გარნიზონის ჯარისკაცებთან ერთად, რომლებიც ყაზარმების ჩამონგრევისას დაიღუპნენ.{{sfn|Mowbray|1909|pp=39, 60, 70,}} გარნიზონის ბევრი ოფიცერი გადარჩა, რადგან მათი საცხოვრებლები უფრო მყარი იყო.{{sfn|Mowbray|1909|p=39}} პატიმრებმა, რომლებიც ციხის დანგრევისას გადარჩნენ, დაიწყეს ქონების ძარცვა და ცხედრებისთვის სამკაულების მოხსნაც კი.{{sfn|Mowbray|1909|pp=48, 62–63}} რეჯოში, ციხის დანგრევისას, სავარაუდოდ 1,800 მსჯავრდებული დაიღუპა.{{sfn|Mowbray|1909|p=78}} მძარცველებს შეუერთდნენ გლეხები მიმდებარე სოფლებიდან. მალე მესინაში ჯარები გაიგზავნა და გენერალ ფეირა დი კოსატოს მიერ გამოცხადდა სამხედრო მდგომარეობა.{{sfn|Mowbray|1909|p=46}} [[File:Church Messina Chiesa di Gesu' e Maria Delle Trombe1.jpg|thumb|ვია სანტა მარია დელე ტრომბე, ტიპური საცხოვრებელი ქუჩა მჭიდროდ დასახლებულ ზონაში, მიწისძვრამდე რამდენიმე წლით ადრე, რომელმაც გაანადგურა სახლები და ამავე სახელწოდების ეკლესია]] მაშველები კვირების განმავლობაში ეძებდნენ ხალხს ნანგრევებში და მიწისძვრიდან რამდენიმე დღის შემდეგაც კი მთელი ოჯახები ამოჰყავდათ ცოცხლად, თუმცა ათასობით ადამიანი დარჩა ჩამარხული და მათი ცხედრების პოვნა ვერ მოხერხდა. მესინაში შენობები არ იყო აგებული მიწისძვრის მიმართ მდგრადობის გათვალისწინებით; ისინი აშენებული იყო პატარა ქვებითა და დაუდევრად წასმული დუღაბით, ჰქონდათ მძიმე კრამიტის სახურავები, ორნამენტული კარნიზები, საყრდენის გარეშე დატოვებული კოჭები და მოწყვლადი საძირკვლები რბილ ნიადაგზე. ბევრი მათგანი ოთხ ან ხუთსართულიანი იყო. ქალაქის ყველაზე დასახლებული ადგილები კონცენტრირებული იყო ვია დეი მონასტერის (დღეს ვია XXIV მაჯო), ვია კაზა პიას (დღეს ვია მონსინიორ დ'არიგო) და ვია პორტა იმპერიალეს გარშემო; ყველა მათგანი ისტორიულ ცენტრში მდებარეობდა. გარდა ცუდად ნაგები შენობებისა, მესინასა და რეჯო-კალაბრიაში ფართომასშტაბიანი ნგრევა განპირობებული იყო იმით, რომ ტექტონიკური მოძრაობა ზედაპირთან ძალიან ახლოს მოხდა.<ref name="Pino">{{cite journal|last1=Pino|first1=N.A.|last2=Piatanesi|first2=A.|last3=Valensise|first3=G.|last4=Boschi|first4=E.|year=2009|title=The 28 December 1908 Messina Straits Earthquake (Mw 7.1): A Great Earthquake throughout a Century of Seismology|journal=Seismological Research Letters|volume=80|issue=2|pages=243–259|doi=10.1785/gssrl.80.2.243|bibcode=2009SeiRL..80..243P|url=http://www.earth-prints.org/bitstream/2122/5235/2/1908_Pino%20et%20al%20revised.pdf|archive-date=11 სექტემბერი 2021|access-date=1 მარტი 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20210911191824/https://www.earth-prints.org/bitstream/2122/5235/2/1908_Pino%20et%20al%20revised.pdf}}</ref> == დახმარების ღონისძიებები == [[File:ETH-BIB-Messina-Erdbeben 28.12.1908, Via Cardines, Porta Messina-Dia 247-02420.tif|thumb|ნანგრევებით ჩახერგილი ვია კარდინესი. იმ პერიოდში ის მესინის ერთ-ერთი მთავარი არტერია იყო]] კატასტროფის შესახებ პრემიერ-მინისტრ [[ჯოვანი ჯოლიტი]]ს იტალიურმა ნაღმოსნებმა აცნობეს, რომლებიც მესინიდან [[ნიკოტერა]]ში გაემგზავრნენ, სადაც ტელეგრაფის ხაზები ჯერ კიდევ მუშაობდა, თუმცა ეს მხოლოდ დღის ბოლოს, შუაღამისას მოხერხდა. რეგიონში სარკინიგზო ხაზები განადგურებული იყო, ხშირად რკინიგზის სადგურებთან ერთად.<ref name="Mowbray1909" /> პაპმა [[პიუს X]]-მ [[სამოციქულო სასახლე]] ლტოლვილებით შეავსო.<ref>Kühner, Hans (1960). ''Lexikon der Päpste'' [Dictionary of Popes] (in German). Frankfurt: Fischer, p. 183</ref> იტალიის სამხედრო-საზღვაო ფლოტი და არმია დაუყოვნებლივ ჩაერთნენ სამუშაოებში: დაიწყეს ძებნა, დაშავებულების მკურნალობა, საკვებითა და წყლით მომარაგება და ლტოლვილების ევაკუაცია (რასაც ყველა გემი აკეთებდა). ჯოლიტიმ გამოაცხადა საომარი მდგომარეობა გენერალ ფრანჩესკო მაცას ხელმძღვანელობით; გაიცა ბრძანება ყველა მძარცველის ადგილზე დახვრეტის შესახებ, რაც ხანდახან ვრცელდებოდა გადარჩენილებზეც, რომლებიც საკვებს ეძებდნენ ან ნანგრევებში მოყოლილი ოჯახის წევრების პოვნას ცდილობდნენ. მეფე [[ვიტორიო ემანუელე III|ვიქტორ ემანუელ III]] და დედოფალი ელენა მიწისძვრიდან ორი დღის შემდეგ ჩავიდნენ მსხვერპლთა და გადარჩენილთა დასახმარებლად.<ref name="Mowbray1909" /> === საერთაშორისო გამოხმაურება === [[File:Russian sailors Messina.jpg|thumb|რუსი მეზღვაურები ჯავშნოსან „სლავადან“ ნანგრევებში გადარჩენილებს ეძებენ ვია იდრიაზე, დანგრეულ საქალაქო ჰოსპიტალთან ახლოს]] კატასტროფა მსოფლიო მედიის მთავარ თემად იქცა და დაიწყო საერთაშორისო დახმარების კამპანია. [[წითელი ჯვარი|წითელი ჯვრისა]] და რუსული და ბრიტანული ფლოტების მეზღვაურების დახმარებით, სამძებრო და გაწმენდითი სამუშაოები დაჩქარდა. რუსულ ჯავშნოსნებს — „ცესარევიჩსა“ და „სლავას“, ასევე კრეისერებს — „ადმირალ მაკაროვსა“ და „ბოგატირს“, ბრიტანულ ჯავშნოსან „ექსმუტსა“ და კრეისერებს — „ევრიალუსს“, „მინერვასა“ და „სატლეჯს“ დახმარების გაწევა დაევალათ; გერმანული გემი „აფონვენი“ (SS Afonwen) მიწისძვრის დროს მესინის პორტში იმყოფებოდა და ლტოლვილთა ევაკუაციაში მიიღო მონაწილეობა. საფრანგეთის ჯავშნოსნებმა — „ჟუსტისმა“ და „ვერიტესმა“, ასევე სამმა ნაღმოსამა გემმა ასევე მესინისკენ აიღო გეზი. აშშ-ის საზღვაო ფლოტის „დიდი თეთრი ფლოტის“ ორმა ჯავშნოსანმა, USS Connecticut-მა და USS Illinois-მა, მომმარაგებელ გემებთან — USS Celtic-თან და USS Culgoa-თან ერთად, ასევე მიიტანეს მესინაში დახმარება. ამერიკულმა მომამარაგებელმა გემებმა, მათ შორის USS Yankton-მა, რომელიც დამატებითი სამედიცინო პერსონალითა და მედიკამენტებით იყო აღჭურვილი, ლტოლვილებისთვის განკუთვნილი მარაგი ჩაიტანეს და ადგილზე დარჩნენ სამედიცინო დახმარების გასაწევად.<ref>[James R. Reckner, Teddy Roosevelt's Great White Fleet (Naval Institute Press, 1988): 145-47; and, N.A., "Great White Fleet Assists Following Messian Earthquake," Naval History and Heritage Command, 3 Jan 2015. https://usnhistory.navylive.dodlive.mil/Recent/Article-View/Article/2686554/great-white-fleet-assists-following-messina-earthquake/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230419130628/https://usnhistory.navylive.dodlive.mil/Recent/Article-View/Article/2686554/great-white-fleet-assists-following-messina-earthquake/ |date=2023-04-19 }}.]</ref> სხვა ქვეყნების ხომალდებიც ანალოგიურად გამოეხმაურნენ მომხდარს.<ref name="Mowbray1909" /> === ხსოვნა === იტალიის მეფემ მოგვიანებით დააწესა სამახსოვრო მედალი [[1908]] წლის მიწისძვრისას გაწეული დახმარებისთვის, რომელიც მოჭედილი იყო ოქროში, ვერცხლსა და ბრინჯაოში.<ref>{{Cite web | url=https://thebravestcanadian.wordpress.com/2011/12/15/fritz-peters-first-medal-was-for-rescue-work-following-messina-disaster/ | title=Fritz Peters' first medal was for rescue work following Messina disaster| date=2011-12-15}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.northeastmedals.co.uk/britishguide/colonial/messina_earthquake_awards.htm|title=Awards granted for service after the Messina Earthquake 1908|access-date=25 August 2016}}</ref> მესინის რამდენიმე ქუჩას რუსი მეზღვაურების სახელი ეწოდა, მათ შორის არის „რუსი მეზღვაურების მოედანი“.<ref>{{cite web|url=https://www.cmnews.it/notizie/sicilia/messina/69543-messina-intitolazione-largo-deი-marinai-russi/|title=Messina: Intitolazione largo dei Marinai Russi|publisher=CM News|access-date=21 February 2019}}</ref> [[2012]] წელს ქალაქში დაიდგა რუსი მეზღვაურების მონუმენტი, რომელიც პიეტრო კუფერლემ [[1911]] წელს დააპროექტა, ხოლო ტაორმინაში გაიხსნა იმპერატორ [[ნიკოლოზ II]]-ის ბიუსტი;<ref>{{cite web|url=https://www.tempostretto.it/news/24-25-settembre-intervento-marinai-russi-dopo-terremoto-1908-celebrazioni.html|title=L'intervento dei marinai russi dopo il terremoto 1908|date=20 September 2018 |publisher=Tempostretto|access-date=21 February 2019}}</ref> [[2013]] წელს კი აღიმართა ადმირალ [[ფედორ უშაკოვი]]ს ბიუსტი.<ref>{{cite news| title=Montato il busto dell'ammiraglio Ushakov. Sarà scoperto il 24 aprile | newspaper=Tempo Stretto - Messina e Reggio Calabria | date=18 April 2013 | url=https://www.tempostretto.it/news/padre-marinai-russi-montato-busto-ammiraglio-ushakov-sar-scoperto-24-aprile.html | language=it}}</ref> == შედეგები == === რეკონსტრუქცია === [[File:Messina church of the Catalani cropped 13-3-21.jpg|thumb|სანტისიმა ანუნციატა დეი კატალანის ეკლესია, აგებული [[XII საუკუნე]]ში — ერთ-ერთი იმ მცირერიცხოვან ნაგებობათაგანი, რომელიც მიწისძვრას გადაურჩა]] როდესაც [[1909]] წლიდან მესინის რეკონსტრუქცია დაიწყო, ხელისუფლებამ დააწესა არქიტექტურული ნორმები, რომლებიც სხვადასხვა სიმძლავრის მიწისძვრებზე იქნებოდა გათვლილი. თავდაპირველად მიიღეს გეგმა, რომლის მიხედვითაც მესინის გადარჩენილი ნაგებობები უნდა დაენგრიათ, ხოლო ქალაქი და მისი პორტი სიცილიის სხვა ადგილას გადაეტანათ, თუმცა მესინელების მძაფრმა პროტესტმა ეს პროცესი შეაჩერა.<ref name=restifo/> რამდენიმე ნაგებობა გადაურჩა მიწისძვრას — მათ შორის იყო გუმბათოვანი შუა საუკუნეების სანტისიმა ანუნციატა დეი კატალანის ეკლესია, გოთური სანტა მარია ალემანას ეკლესია, ბიზანტიური სან ტომაზო აპოსტოლო ილ ვეკიოს ეკლესია, სან რანიერის შუქურა, მესინის წმინდა მაცხოვრის ციხე, XVIII საუკუნის პალაცო კალაპაი-დ'ალკონტრესი, ჯოვანი მონტორსოლის ნეპტუნის შადრევანი{{sfn|Mowbray|1909|p=114}} და ბარბერას სართავი ფაბრიკა (რომელიც მოგვიანებით მუზეუმად გადაკეთდა ნანგრევებიდან გადარჩენილი ხელოვნების ნიმუშების შესანახად). ვიტორიო ემანუელეს თეატრი, მატეგრიფონეს ციხესიმაგრის სექციები და მონტი დი პიეტა კვლავ იდგა, თუმცა მნიშვნელოვანი დაზიანებები ჰქონდათ მიღებული. XVI საუკუნის რინგოს ეკლესიამ, რომელიც ამავე სახელწოდების მეთევზეთა კვარტალში, მესინის ჩრდილოეთ სანაპიროზე მდებარეობს, გაუძლო ბიძგებს და დღემდე შემორჩენილია. „სკალინატა სანტა ბარბარა“, მურო კარლო V-ის დიდი ნაწილები და ტირონეს უძველეს კვარტალში მდებარე რამდენიმე XVIII და XIX საუკუნის სახლი გადარჩა; გარდა ამისა, ფატა მორგანასა და ჯორდანო ბრუნოს ქუჩებზე მდებარე რამდენიმე სახლი კვლავ დგას და დღესაც გამოიყენება. მიუხედავად იმისა, რომ ავიონიონის ღარიბულ უბანში მდებარე ზოგიერთი საცხოვრებელი (ადგილობრივ დიალექტზე ცნობილი როგორც ''le mignuni'') შედარებით უვნებლად გადარჩა, ისინი მოგვიანებით დაანგრიეს.<ref name=Kalos/> რეჯო-კალაბრიაში პალაცო ნეში იყო ერთ-ერთი იმ მცირერიცხოვან XIX საუკუნის ნაგებობათაგანი, რომელმაც მიწისძვრას გაუძლო. [[File:Messina Tirone cropped 24-8-2021.jpg|thumb|XVIII საუკუნის შემორჩენილი სახლების სექცია ტირონეს ძველ კვარტალში, რომლებმაც მიწისძვრას გაუძლეს]] ახალი ქალაქი ძველი ქალაქის ნანგრევებზე აშენდა თანამედროვე დაგეგმარების მიხედვით, როგორც „ჭადრაკის დაფასავით რეგულარულად დაჭრილი ქალაქი“, ერთიანი ზომისა და სიმაღლის შენობებით, რაც [[1911]] წელს არქიტექტორმა ლუიჯი ბორძიმ ([[1853]]–[[1919]]) წარადგინა. ამან გამოიწვია იმ შენობების დემონტაჟი, რომელთა აღდგენაც შესაძლებელი იყო, მაგრამ არ შეესაბამებოდნენ ახალ ურბანულ გეგმას. მათ შორის იყო პალაცატა, მონასტრის ქუჩის ზემოთ მდებარე [[ბაროკო]]ს სტილის სან გრეგორიოს ეკლესია და XVIII საუკუნის ანიმე დელ პურგატორიოს ეკლესია, რომელიც ვია კარდინესსა და ლარგო პურგატორიოზე მდებარეობდა. ეს უკანასკნელი მძიმედ დაზიანდა, თუმცა ძირითადად აფსიდის ნაწილში და ექვემდებარებოდა რემონტს. იგი დაანგრიეს ვია გარიბალდის სამხრეთით გასაგრძელებლად.<ref name=Kalos> Messina Kalos Luoghi di Sicilia. Supplement n.3 May–June 1997 edition. Published by Edizioni Ariete, Palermo. </ref> [[File:Chiesa delle Anime del Purgatorio 1.jpg|thumb|მძიმედ დაზიანებული, მაგრამ აღდგენადი ანიმე დელ პურგატორიოს ეკლესია გარიბალდის ქუჩიდან. იგი შემდგომში დაანგრიეს ქუჩების ახალი გეგმის გამო]] === მიგრაცია === მიწისძვრის შემდეგ მესინისა და კალაბრიის ბევრი უსახლკაროდ დარჩენილი მცხოვრები გადაასახლეს სიცილიის სხვადასხვა ნაწილსა და კონტინენტური იტალიის რეგიონებში. [[1909]] წელს გემი SS Florida, რომელსაც ნეაპოლიდან 850 ემიგრანტი გადაჰყავდა, ნისლში შეეჯახა RMS Republic-ს. „ფლორიდაზე“ მყოფი სამი ადამიანი შეჯახებისას დაიღუპა. მგზავრებს შორის პანიკა დაიწყო და კაპიტანს ჰაერში სროლა მოუხდა მათ დასამშვიდებლად. გემი საბოლოოდ გადაარჩინეს და იგი ნიუ-იორკში ჩავიდა.<ref>{{citation|title=Messina Earthquake|url=https://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/rescue-messina-earthquake/|publisher=[[PBS]]|access-date=11 April 2022}}</ref> [[2025]] წლის კვლევამ შეისწავლა, გამოიწვია თუ არა მიწისძვრამ ემიგრაციის ზრდა შეერთებულ შტატებში; კვლევამ ვერ აღმოაჩინა მყარი მტკიცებულება იმისა, რომ მიწისძვრის შემდეგ ემიგრაცია მნიშვნელოვნად გაიზარდა.<ref>{{Cite journal |last1=Spitzer |first1=Yannay |last2=Tortorici |first2=Gaspare |last3=Zimran |first3=Ariell |date=2025 |title=International Migration Responses to Modern Europe's Most Destructive Earthquake: Messina and Reggio Calabria, 1908 |url=https://www.cambridge.org/core/journals/journal-of-economic-history/article/international-migration-responses-to-modern-europes-most-destructive-earthquake-messina-and-reggio-calabria-1908/534D15C5D780B8F6AC9BFC1AE6026EB5 |journal=The Journal of Economic History |volume=85 |issue=3 |pages=617–663 |language=en |doi=10.1017/S0022050725100843 |issn=0022-0507}}</ref> === გავლენა საზოგადოებაზე === [[File:Survivors of the earthquake - Messina- Sicily.jpg|thumb|მიწისძვრას გადარჩენილები მესინაში, დაახლოებით {{Circa|1909}} წელს]] კატასტროფამ დააზარალა ადგილობრივი ეკონომიკა და მესინა დროებითი დეპოპულაციის წინაშე დადგა, რადგან უსახლკაროდ დარჩენილმა ბევრმა გადარჩენილმა თავშესაფრის ძებნა სხვაგან დაიწყო, კერძოდ კატანიასა და [[პალერმო]]ში, სადაც ბევრმა ხელოსნად დაიწყო მუშაობა. ვარაუდობენ, რომ ქალაქში მხოლოდ 19,000 ადამიანი დარჩა, ძველ ისტორიულ ცენტრში კი მხოლოდ 2000.<ref name=restifo/> თუმცა, მალევე დაიწყო მიგრანტების დიდი ნაკადის შემოსვლა, ძირითადად მეზობელი სიცილიური და კალაბრიული დასახლებებიდან, რომლებიც მუშახელად სჭირდებოდათ რეკონსტრუქციისთვის. [[1911]] წლის აღწერის მიხედვით, მესინის მოსახლეობა 127,000-მდე გაიზარდა. მათ შორის იყვნენ მესინელებიც, რომლებიც მშობლიურ ქალაქში დაბრუნდნენ. მამაკაცების რაოდენობა მნიშვნელოვნად აჭარბებდა ქალებისას, რამაც ქორწინებების რაოდენობის შემცირება გამოიწვია.<ref name=restifo/> [[2021]] წლამდეც კი, ოჯახები კვლავ ცხოვრობდნენ ხის ყაზარმებში, რომლებიც ცნობილია როგორც ''Baraccopoli''; ისინი [[1909]] წელს აშენდა უსახლკარო გადარჩენილების დროებითი საცხოვრებლით უზრუნველსაყოფად.<ref name="Nyt">"[https://web.archive.org/web/20210923151042/https://www.nytimes.com/2021/09/23/world/europe/sicily-italy-slums-pandemic.html In Sicily Slums, 113 Year Wait For Housing May Be Over]". Emma Bubola. 23 September 2021. The New York Times</ref> ისტორიული შენობების სიმცირის გამო, რაც [[1908]] წლის კატასტროფულმა მიწისძვრამ და [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს დროს [[1943]] წლის მოკავშირეთა დაბომბვამ გამოიწვია, მესინას „მეხსიერების გარეშე დარჩენილ ქალაქს“ უწოდებენ.{{sfn|RMS report|2008|p=11}} == გალერეა == <gallery> File:Comerio, Luca (1878-1940) - Bersaglieri scavano fra le macerie dopo il terremoto di Messina (dicembre 1908).jpg|ბერსალიერები თხრიან ნანგრევებს მესინის მიწისძვრის შემდეგ, [[1908]] წლის დეკემბერი File:Chiesa delle Anime del Purgatorio(Raffaello Margarita, Andrea Suppa, Nicola Francesco Maffei) 2.jpg|გარიბალდის ქუჩა, ფონზე მძიმედ დაზიანებული ანიმე დელ პურგატორიოას ეკლესია File:Gloeden, Wilhelm von (1856-1931) - n. G 0268 - Sopravvissuti al terremoto di Messina, 1908.jpg|მესინის მიწისძვრის შედეგად უსახლკაროდ დარჩენილი მოსახლეობა კარავში, [[1908]] წელი File:Comerio, Luca (1878-1940) - Dopo il terremoto di Messina.jpg|ორი ფოტორეპორტიორი ნანგრევებს შორის პირველი სექტემბრის ქუჩაზე მესინის მიწისძვრის შემდეგ, [[1908]] წლის დეკემბერი File:Palmi Chiesa di San Rocco 1908.jpg|სან როკოს დანგრეული ეკლესია პალმიში, კალაბრია File:Church Messina Chiesa di San Giovanni di Malta 5.jpg|მალტის წმინდა იოანეს ეკლესიის ნანგრევები. მის ადგილას აშენდა მესინის პრეფექტურა File:Collecting clothing for Italians, victims of Messina earthquake, on East Side, N.Y.C. LCCN2016649417.jpg|ნიუ-იორკის მცხოვრებლები ლოუერ-ისტ-საიდზე რიგში დგანან მესინელებისთვის ტანსაცმლის ჩასაბარებლად </gallery> ==ლიტერატურა== * {{cite journal | last1=Argnani | first1=A. | last2=Alessandro Pino | first2=N. | title=The 1908 Messina Straits Earthquake: Cornerstones and the Need to Step Forward | journal=Seismological Research Letters | date=2023 | volume=94 | issue=2A | pages=557–561 | issn=0895-0695 | doi=10.1785/0220220355| bibcode=2023SeiRL..94..557A | s2cid= | hdl=11581/487165 | hdl-access=free }} *{{Cite book | last = Belknap | first = Reginald Rowan | title = American House Building in Messina and Reggio: An Account of the American Naval and Red Cross Combined Expedition, to Provide Shelter for the Survivors of the Great Earthquake of December 28, 1908 | publisher = G. P. Putnam's Sons | year = 1910 | location = New York, New York | url = https://archive.org/details/americanhousebu00belkgoog| access-date =11 July 2011}} *{{Cite journal | last = Hichens | first = Robert | title = After The Earthquake | journal = The Century Illustrated Monthly Magazine | volume = 77 | issue = 6 | pages = 928–939 |date=April 1909 | url = https://books.google.com/books?id=JbMGAQAAIAAJ&pg=PA928| access-date =11 July 2011}} *{{Cite journal | last = Hobbs | first = W. H. | author-link = William Herbert Hobbs | title = The Messina Earthquake | journal = Bulletin of the American Geographical Society| volume = 41 | issue = 7 | pages = 409–422 | year = 1909 | url = https://books.google.com/books?id=HBdJAQAAIAAJ&pg=PA409| access-date =11 July 2011| doi = 10.2307/199619 | jstor = 199619 | url-access = subscription }} *{{Cite journal | last = Perret | first = Frank A. | title = The Messina Earthquake | journal = The Century Illustrated Monthly Magazine | volume = 77 | issue = 6 | pages = 921–927 |date=April 1909 | url = https://books.google.com/books?id=JbMGAQAAIAAJ&pg=PA921| access-date =11 July 2011}} *{{Cite journal | last = Perret | first = Frank A. | title = Preliminary Report On The Messina Earthquake Of December 28, 1908 | journal = The American Journal of Science | volume = XXVII | issue = Fourth Series | pages = 321–334 | year = 1909 | url = https://books.google.com/books?id=7FM7AQAAIAAJ&pg=PA321| access-date =11 July 2011| bibcode = 1909AmJS...27..321P | doi = 10.2475/ajs.s4-27.160.321 }} *{{Cite journal | title = The Italian Earthquake | journal = Scientific American Supplement |issue=1726 | pages = 71–74 | date = 30 January 1909 | url = https://books.google.com/books?id=FgYiAQAAMAAJ&pg=PA71| access-date =July 11, 2011}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|1908 Messina earthquake}} * [http://storing.ingv.it/cfti/cfti5/quake.php?21318IT The page for this event in Catalogo dei Forti Terremoti in Italia (461 a.C.-1997) e nell'area Mediterranea (760 a.C.-1500) (Catalogue of Strong Earthquakes in Italy (461 BC-1997) and the Mediterranean Area (760 BC–1500))], Guidoboni E., Ferrari G., Mariotti D., Comastri A., Tarabusi G., Sgattoni G., Valensise G. (2018), Istituto Nazionale di Geofisica e Vulcanologia (INGV) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მესინა]] [[კატეგორია:მიწისძვრები]] lfc92bohme83gl6k8rsbfl7smtm1pu0 მარკო აურელიო სოტო 0 874957 5426592 5329877 2026-07-03T15:03:41Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426592 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = მარკო აურელიო სოტო მარტინესი | სურათი = Marcoaureliosoto1894.png | სურათის ზომა = 180px | წარწერა სურათის ქვეშ = სოტო 1895 წელს | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[13 ნოემბერი]] [[1846]] | დაბადების ადგილი = [[ტეგუსიგალპა]], [[ჰონდურასი]] | გარდაცვალების თარიღი = [[25 თებერვალი]] [[1908]] (61 წლის) | გარდაცვალების ადგილი = [[პარიზი]], [[საფრანგეთი]] | მოქალაქეობა = ჰონდურასი | ეროვნება = | საარჩევნო ოლქი = | მეუღლე = | შვილები = | მამაკაცი = | პროფესია = პოლიტიკოსი | საქმიანობა = | რელიგია = | პარტია = [[ჰონდურასის ლიბერალური პარტია]] | ვებ-საიტი = | რიგი = [[ჰონდურასი]]ს პრეზიდენტი | თანამდებობა დაიკავა = 27 აგვისტო 1876 | თანამდებობა დატოვა = 19 ოქტომბერი 1883 | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = | წინამორბედი = [[ხოსე მარია მედინა]] | მემკვიდრე = [[ლუის ბოგრანი]] }} '''მარკო აურელიო სოტო მარტინესი''' ([[13 ნოემბერი]], [[1846]], [[ტეგუსიგალპა]] — [[25 თებერვალი]], [[1908]], [[პარიზი]]) — ჰონდურასელი პოლიტიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე, რომელიც იყო ჰონდურასის პრეზიდენტი 1876 წლის 27 აგვისტოდან 1883 წლის 19 ოქტომბრამდე. სოტო იყო [[ლიბერალიზმი|ლიბერალი]] და ცნობილი საკუთარი რეფორმებით, მათ შორის 1880 წელს დააარსა ჰონდურასის ეროვნული ბიბლიოთეკა. ის მნიშვნელოვანი გავლენა ჰქონდა ქვეყნის განვითარებაზე იმ პერიოდში. 1873–1876 წლებში, გენერალ [[ხუსტო რუფინო ბარიოსი|ხუსტო რუფინო ბარიიოსის]] მმართველობის პერიოდში აურელიო სოტო გვატემალის საგარეო საქმეთა და განათლების მინისტრის თანამდებობას თავის ბიძაშვილ რამონ როსასთან (1848–1893) ერთად იკავებდა. ისინი პასუხისმგებელნი იყვნენ განათლების სისტემაში განხორციელებულ პოზიტიურ რეფორმებზე. ბარიოსის მხარდაჭერით სოტო გახდა ჰონდურასის მეოცე პრეზიდენტი 1876–1881 წლებში. მოგვიანებით, იგი კვლავ აირჩიეს ჰონდურასის ოცდამეერთე კონსტიტუციურ პრეზიდენტად 1881–1883 წლებში. თავის ბიძაშვილ რამონ როსა სოტოსთან ერთად, სოტომ ჩაატარა რევოლუციური ლიბერალური რეფორმები, რომლებიც მოიცავდა მრავალი სოციალურ-პოლიტიკურ ცვლილებას და ქვეყნის გახსნას უცხოური, განსაკუთრებით [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკული]], ინვესტიციებისთვის.<ref>{{cite web |url=https://www.scribd.com/document/922361255/BIOGRAPHY-OF-MARCO-AURELIO-SOTO?utm_source=chatgpt.com |title=Biography of Marco Aurelio Soto |website=Scribd |access-date=28 თებერვალი 2026 |language=es }}</ref> == ბიოგრაფია == მარკო აურელიო სოტო 1846 წლის 13 ნოემბერს ქალაქ [[ტეგუსიგალპა|ტეგუსიგალპაში]], [[ჰონდურასი|ჰონდურასის]] დედაქალაქში დაიბადა. მისი მშობლები დოქტორი მაქსიმო სოტო და ფრანსისკა მარტინესი იყვნენ. ცხრა წლის ასაკში იგი მამასთან ერთად გადავიდა [[გვატემალა|გვატემალაში]], სადაც მიიღო დაწყებითი და საშუალო განათლება. შემდეგ სწავლა გააგრძელა სან-კარლოსის პონტიფიკალურ უნივერსიტეტში (დღევანდელი სან-კარლოსის უნივერსიტეტი). უნივერსიტეტში მის მასწავლებლებს შორის იყვნენ კოლუმბიის ყოფილი პრეზიდენტი [[მარიანო ოსპინა როდრიგესი]] და ისტორიკოსი და დიპლომატი ხოსე მილია ი ვიდაურე. მისი თანაკურსელები იყვნენ ბიძაშვილი [[რამონ როსა სოტო]] და მომავალი გვატემალის არქიეპისკოპოსი [[რიკარდო კასანოვა|რიკარდო კასანოვა ი ესტრადა]]. იურიდიული განათლების დასრულებისა და დოქტორის ხარისხის მიღების შემდეგ სოტომ იქორწინა. ახალგაზრდობიდანვე იგი გამოირჩეოდა ლიტერატურული და პოლიტიკური სტატიებით, რომლებიც შთაგონებული იყო 1871 წლის ლიბერალური რევოლუციის იდეებით, რომელსაც აქტიურად უჭერდა მხარს. გენერალ [[მიგელ გარსია გრანადოს სავალა|მიგელ გარსია გრანადოსის]] ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ იგი დაინიშნა შინაგან საქმეთა, იუსტიციისა და საეკლესიო საქმეთა მინისტრის მოადგილედ.<ref>{{cite web |url=https://www.scribd.com/document/922361255/BIOGRAPHY-OF-MARCO-AURELIO-SOTO?utm_source=chatgpt.com |title=Biography of Marco Aurelio Soto |website=Scribd |access-date=28 თებერვალი 2026 |language=es }}</ref> === მინისტრის თანამდებობები === [[ფაილი:Ramon Rosa.jpg|მინი|მარცხნივ|მარკო აურელიო სოტოს ბიძაშვილი რამონ სოტო]] მინისტრის არყოფნის პერიოდში სოტო დროებით ხელმძღვანელობდა შინაგან საქმეთა, იუსტიციისა და საეკლესიო საქმეთა სამინისტროებს. 1874 წელს, როდესაც [[ხუსტო რუფინო ბარიოსი|ხუსტო რუფინო ბარიოსმა]] გვატემალის პრეზიდენტის თანამდებობა დაიკავა, სოტო და რამონ როსა დაინიშნენ საგარეო საქმეთა და საჯარო განათლების სამინისტროების ხელმძღვანელებად. განათლების სფეროში სოტომ ჩაატარა საფუძვლიანი რეფორმები, რომლებიც ეფუძნებოდა თანამედროვე და ლიბერალურ პრინციპებს. რეფორმები მოიცავდა ეკლესიისა და სახელმწიფოს საბოლოო გამიჯვნას, საეკლესიო გადასახადების გაუქმებას, სამოქალაქო ქორწინების შემოღებას, სასაფლაოების სეკულარიზაციას, სამოქალაქო რეესტრის შექმნას, საერო [[განათლება|განათლების]] დანერგვას, უფასო და სავალდებულო დაწყებითი განათლების შემოღებას და უნივერსიტეტის რეორგანიზაციას, თეოლოგიური კურსების გაუქმებით. სოტო და მისი ბიძაშვილი მონაცვლეობით ხელმძღვანელობდნენ განათლებისა და საგარეო საქმეთა უწყებებს. მათი ანტიკლერიკული და ლიბერალური შეხედულებები მკაფიოდ აისახა გვატემალაში გატარებულ რეფორმებში. როგორც საგარეო საქმეთა მინისტრმა, სოტომ ხელი შეუწყო კუბელ მოღვაწეთა ჩამოსვლას [[გვატემალა|გვატემალაში]] და 1875 წელს გვატემალის ხელისუფლებამ ოფიციალურად ცნო [[კუბა|კუბის]] რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა. ამის შემდეგ ქვეყანაში დასახლდნენ ცნობილი კუბელი ინტელექტუალები და პოლიტიკური მოღვაწეები. 1876 წელს სოტო დაინიშნა გვატემალის სრულუფლებიან მინისტრად და მონაწილეობდა [[სალვადორი|სალვადორთან]] სამშვიდობო მოლაპარაკებებში. იმავე წლის 8 მაისს ქალაქ სანტა-ანაში გაფორმდა „სოტო-ულოას ხელშეკრულება“.<ref>{{cite web |url=https://id.scribd.com/document/290977109/La-Reforma-Liberal |title=La Reforma Liberal: Guatemala reconoce a Cuba y Tratado Soto‑Ulloa |website=Scribd |access-date=28 თებერვალი 2026 |language=es }}</ref> === ჰონდურასის პრეზიდენტი === 1876 წელს ჰონდურასში კონსერვატიული ხელისუფლება კრიზისში აღმოჩნდა. გვატემალის პრეზიდენტმა ბარიოსმა მხარი დაუჭირა სოტოს ჰონდურასის პრეზიდენტად გამწესებას. სოტო ჰონდურასში შევიდა ბარიოსის მხარდაჭერით და [[ამაპალა|ამაპალას]] კუნძულზე დაიწყო თავისი ადმინისტრაცია. 1877 წლის არჩევნების შემდეგ ეროვნული ასამბლეის გადაწყვეტილებით იგი ოფიციალურად გამოცხადდა ჰონდურასის მეოცე პრეზიდენტად (1877–1881). მისი მთავარი იდეოლოგი და მინისტრი იყო რამონ როსა, რომელთან ერთადაც სოტომ დაიწყო ფართომასშტაბიანი ლიბერალური რეფორმები. განხორციელდა ადმინისტრაციული და სამართლებრივი რეორგანიზაცია, გაფართოვდა უცხოური კაპიტალის, განსაკუთრებით [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებული შტატების]] ინვესტიციების, შემოსვლა. 1879 წელს სოტომ ნიუ-იორკელ მეწარმე ვაშინგტონ ს. ვალენტინთან ერთად დააარსა „Rosario Mining Company“. 1879 წლის 3 აპრილს დეკრეტით შემოიღეს ახალი ეროვნული ვალუტა — ვერცხლის [[ჰონდურასის პესო|პესო]] — და დაარსდა ეროვნული მონეტარული სახლი ტეგუსიგალპაში. იმავე წელს [[სანტა-როსა-დე-კოპანი|სანტა-როსა-დე-კოპანში]] დაარსდა დასავლეთის ეროვნული უნივერსიტეტი.<ref>{{cite web |url=https://se.gob.hn/media/files/coleccion_civica/documentos/Historia_M%C3%ADnima_de_Honduras_G7vJbX7.pdf |title=Historia Mínima de Honduras: La Reforma Liberal |website=Secretaría de Educación de Honduras |access-date=28 თებერვალი 2026 |language=es }}</ref> === მეორე საპრეზიდენტო ვადა === 1881 წელს სოტო ხელახლა აირჩიეს პრეზიდენტად, თუმცა მისი მმართველობა 1883 წელს დასრულდა. მისი ადმინისტრაციის პერიოდში გაუმჯობესდა გზები, საფოსტო და სატელეგრაფო სისტემა, გაგრძელდა სარკინიგზო მშენებლობა და განხორციელდა საგანმანათლებლო რეფორმები. ტეგუსიგალპა საბოლოოდ გამოცხადდა ქვეყნის დედაქალაქად. თუმცა ქვეყნის ეკონომიკური სუსტი საფუძვლების გამო სტაბილურობა ვერ განმტკიცდა. გენერალ [[ხუსტო რუფინო ბარიოსი|ხუსტო რუფინო ბარიოსთან]] დაპირისპირებამ მისი ხელისუფლება დაასუსტა და 1883 წელს, ჯანმრთელობის მდგომარეობის მიზეზით, მან კონგრესს ქვეყნის დატოვების ნებართვა სთხოვა. მოგვიანებით იგი გადადგა და ხელისუფლება მინისტრთა საბჭოს გადააბარა.<ref>{{cite web |url=https://tzibalnaah.unah.edu.hn/bitstream/handle/123456789/187/Ts-00004.pdf?isAllowed=y&sequence=2 |title=Procesamiento Técnico Documental: Reforma Liberal y Política Internacional |website=UNAH Digital Archive |access-date=28 თებერვალი 2026 |language=es |archive-date=20 ივლისი 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240720011842/https://tzibalnaah.unah.edu.hn/bitstream/handle/123456789/187/Ts-00004.pdf?sequence=2&isAllowed=y }}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ჰონდურასის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:ჰონდურასელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 13 ნოემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1846]] el0sfhmh5a7f7xnrwc7d3dxm1yq3ga8 მატარებლის ლიანდაგიდან გადავარდნა 0 875009 5426689 5330121 2026-07-03T18:42:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426689 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Train wreck at Montparnasse 1895.jpg|thumb|[[მატარებლის ლიანდაგიდან გადავარდნა მონპარნასის ვაგზალზე|მატარებლის ლიანდაგიდან გადავარდნა]] [[პარიზი]]ს [[მონპარნასის ვაგზალი|მონპარნასის]] სადგურზე, [[1895]] წელს]] [[სურათი:Sri-lanka-train-04jan-2004.jpg|thumb|[[მატარებლის ლიანდაგიდან გადავარდნა პერალიაში|პერალიას კატასტროფა]], რომელიც 2004 წელს [[ინდოეთის ოკეანე]]ში ცუნამმა გამოიწვია, ისტორიაში ყველაზე მძიმე რკინიგზის ავარია იყო, რომელსაც 1700-ზე მეტი ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა.]] '''მატარებლის ლიანდაგიდან გადავარდნა''' — სატრანსპორტო შემთხვევა, რომელიც გამოწვეულია [[მატარებელი|მატარებელთა]] [[მატარებელთა მოძრაობის გრაფიკი|მოძრაობის]] ან [[სამანევრო სამუშაო]]ების დროს [[რკინიგზის ტრანსპორტი]]ს [[ტექნიკა|ტექნიკური საშუალების]] მწყობრიდან გამოსვლით, [[სალოკომოტივე ბრიგადა|სალოკომოტივე ბრიგადის]] წევრების, მოძრაობის მართვის და უზრუნველყოფის სამსახურების რკინიგზის პერსონალის შეცდომების შედეგად, დაუშვებელი გარე ზემოქმედების, რომლის შედეგადაც დაირღვა (დაიმტვრა ინვენტარიდან გამორიცხვის მდგომარეობამდე) [[რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა|რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობის]] ([[ვაგონი]] ან [[ლოკომოტივი]]) თუნდაც ერთი ერთეული. თუ ამასთან ერთად [[მგზავრი|მგზავრთა]] რაოდენობიდან [[სიკვდილი|გარდაიცვალა]], ან ჭრილობები მიიღო თუნდაც ერთმა [[გონიერი ადამიანი|ადამიანმა]], რკინიგზის პერსონალმა ან გარეშე პირმა, მაშინ ამას თვლიან, როგორც მატარებლის ლიანდაგიდან გადავარდნას მსხვერპლთან ერთად. == ფოტოგალერეა == <gallery> 1918trainwreck.jpg|[[მატარებლის ლიანდაგიდან გადავარდნა ნეშვილში]], 1918 წელი NTSB aerial view of Bourbonnais grade crossing accident.jpg|მატარებლის ლიანდაგიდან გადავარდნა ბორბონაისში, [[ილინოისი]]ს შტატი, 1999 წლის 15 მარტს </gallery> ==ლიტერატურა== * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, страницы 457—458, 1994. — С. 457—458. — ISBN 5-85270-115-7.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241225194058/https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 |date=2024-12-25 }} [[კატეგორია:სარკინიგზო კატასტროფები|*]] [[კატეგორია:უსაფრთხო მოძრაობა რკინიგზაზე]] 4n2x4sq2m3eux2pimer5leo53p5d83a მესინის უნივერსიტეტის ბოტანიკური ბაღი 0 875089 5426801 5330609 2026-07-04T01:58:45Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426801 wikitext text/x-wiki '''მესინის უნივერსიტეტის "პიეტრო კასტელის" ბოტანიკური ბაღი''', ასევე ცნობილი როგორც '''მესინის ბოტანიკური ბაღი''' (Orto botanico di Messina) — [[ბოტანიკური ბაღი]] რომელსაც მართავს [[მესინის უნივერსიტეტი]] და მდებარეობს მოედანზე 20 სექტემბრის მოედანზე, [[მესინა|მესინაში]], [[იტალია]]ში. ბაღის ფარობია 8000 მ². უნივერსიტეტის პირველი ბოტანიკური ბაღი [[1638]] წელს პიეტრო კასტელიმ დააარსა, თუმცა [[1678]] წელს ესპანელებმა უნივერსიტეტის დანარჩენ ნაწილთან ერთად გაანადგურეს. მიუხედავად იმისა, რომ [[1889]] წელს ბაღი მდინარე პორტალენის ნაპირებზე ხელახლა გაშენდა, ეს მეორე ვერსია [[1908]] წლის მიწისძვრამ დააზიანა, მისი ტერიტორიის უდიდესი ნაწილი კი შემდგომში მშენებლობებს დაეთმო. == ნიმუშები == დღეს ბაღის ხეებს შორისაა: {{div col|colwidth=15em}} ''Calodendrum capensis'' ''Casuarina torulosa'' ''Chorisia insignis'' ''Dracaena draco'' ''Ficus macrophylla'' ''Ginkgo biloba'' ''Livistona chinensis'' ''Phoenix canariensis'' ''Pinus brutia'' ''Pinus longifolia'' ''Pterocarya caucasica'' ''Trachycarpus excelsius'' ''Washingtonia filifera'' {{div col end}} სხვა საინტერესო მცენარეები: {{div col|colwidth=15em}} ''Anona cherimolia'' ''Eugenia jambos'' ''Eugenia myrtifolia'' ''Eugenia uniflora'' ''Feijoa sellowiana'' ''Flacourtia indica'' ''Mangifera indica'' ''Nymphaea capensis'' ''Nymphaea alba'' ''Persea gratissima'' ''Pithecoctenium cynanchoides'' ''Pontederia cordata'' ''Psidium guajava'' ''Psidium cattleianum'' {{div col end}} ==ლიტერატურა== * Erik Neil, ''The'' Hortus Messanensis ''of Pietro Castelli. Science, Landscape, and Collecting in 17th Century Messina'', in "Lexicon. Storie e architettura in Sicilia" n. 1, 2005 ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.ortobotanico.messina.it/ Official site] (in Italian) * [http://www.torrese.it/orto_botanico.htm Torrese description and photos (Italian)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241127065720/http://www.torrese.it/orto_botanico.htm |date=2024-11-27 }} * [https://web.archive.org/web/20080203215659/http://www.messinaweb.eu/Messina/ortobotanico.php Messinaweb description and photos (Italian)] * [http://www.comune.messina.it/index.php?link=turismo/itinerari/ortobotanico.inc&VARMENU=turismo Comune of Messina description (Italian)] {{მესინა}} [[კატეგორია:ბოტანიკური ბაღები]] [[კატეგორია:მესინა]] pnph44gqxix46ssgo13u88u5s1od2cn მირზა ჯალალ იუსიფზადე 0 875447 5426879 5332324 2026-07-04T08:44:18Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426879 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი | სახელი = მირზა ჯალალ იუსიფზადე | მშობლიური სახელი = {{Lang-az|Mirzə Cəlal Yusifzadə}} | სურათი= Mirzə Cəlal Yusifzadə.jpg | ტიტრი = | ჩარჩო = | ფსევდონიმი = ''ჯალალ ყარაბაღი'' და ''ჯალალ იუსიფ'' | სრული სახელი = | დაბადების თარიღი = [[1862]] | დაბადების ადგილი = [[შუშა (ქალაქი)|შუშა]], [[რუსეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[1931]] | გარდაცვალების ადგილი = [[შუშა (ქალაქი)|შუშა]], [[აზერბაიჯანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის სსრ]] | საქმიანობა = პოეტი, მწერალი, რედაქტორი | ეროვნება = [[აზერბაიჯანელები|აზერბაიჯანელი]] | პერიოდი = | ჟანრი = | ენა = | მოქალაქეობა = | alma_mater = | თემატიკა = | მიმდინარეობა = | დებიუტი = | magnum_opus = | მეუღლე = 1-ლი- ლეილა ხანუმი მე-2 - ზიბა ხანუმი | პარტნიორი = | შვილები = 2 ვაჟი: ალი და ალიმი 2 ქალიშვილი: შაჰლა და საბჰა | ნათესავები = | გავლენა მოახდინეს = | გავლენა მოახდინა = | საიტი = | ხელმოწერა = | სქოლიო = }} '''მირზა ჯალალ იუსიფზადე''' ({{Lang-az|Mirzə Cəlal Yusifzadə}}; დ.[[1862]], [[შუშა (ქალაქი)|შუშა]], [[ელიზავეტპოლის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] — გ.[[1931]], [[შუშა (ქალაქი)|შუშა]], [[აზერბაიჯანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის სსრ]]) — აზერბაიჯანელი პოეტი, მწერალი, ჟურნალისტი, რედაქტორი და საზოგადო მოღვაწე. XX საუკუნის დასაწყისის აზერბაიჯანული ინტელიგენციის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომადგენელი, პირველი ტაჯიკური ეროვნული პრესის რედაქტორი,<ref>{{Cite web |title=Издана первая таджикская газета «Священная Бухара» {{!}} Евразия эксперт |url=https://eurasia.expert/izdana-pervaya-tadzhikskaya-gazeta/ |access-date=2026-03-04 |website=eurasia.expert |language=ru}}</ref> ერთ-ერთი პირველი აზერბაიჯანული ოპერის ლიბრეტოს ავტორი და აზერბაიჯანის ეროვნული საბჭოს წევრი. წერდა ფსევდონიმებით ''ჯალალ ყარაბაღი'' და ''ჯალალ იუსიფ''.<ref>[https://ali-shamil.tr.gg/%26%23399;li-Yusif--k1-Yusifzad%26%23601;-k2-.htm '''ƏLİ YUSİF (YUSİFZADƏ)''']</ref><ref>[https://axc.preslib.az/az/page/VpHdsxhFQJ Azərbaycan Milli Şurası]</ref> == ბიოგრაფია == მირზა ჯალალ იუსიფზადე დაიბადა [[1862]] წელს [[შუშა (ქალაქი)|შუშაში]], ჰაჯი მირზა ალი აკბარის ოჯახში, რომელიც იყო სპარსული ენისა და ტაჯიკური ლიტერატურის ექსპერტი. მან დაწყებითი განათლება მშობლიურ ქალაქში მიიღო, სადაც არაბულსა და სპარსულს სწავლობდა, რის შემდეგაც სწავლა თავრიზის მედრესეში განაგრძო.<ref name=":0">[https://www.anl.az/down/meqale/medeniyyet/2016/noyabr/514151.htm '''Bir maarifçinin ömür yolu və yaradıcılığı''']</ref> შუშაში დაბრუნების შემდეგ, იგი პედაგოგიურ და ლიტერატურულ მოღვაწეობას ეწეოდა. ის აზერბაიჯანულ და სპარსულ ენებზე წერდა ღაზალებსა და პოეტურ მოთხრობებს. იუსიფზადემ მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა კავკასიასა და ცენტრალურ აზიაში პრესის განვითარებაში. ბაქოში აზერბაიჯანულ ენაზე გამოსცემდა გაზეთ „ჰაკიქათი-აფკარს“ („აზრის ჭეშმარიტება“), ხელმძღვანელობდა ჟურნალ „მოლა ნასრედინის“ სპარსულ განყოფილებას და თანამშრომლობდა გაზეთებში „ჰაიათი“, „ირშადი“, „იგბალი“ და სხვა პერიოდულ გამოცემებთან.<ref name=":1">{{Cite web |title=525-ci qəzet - Milli mətbuatda Mirzə Cəlal Yusifzadənin rolu və "Həqiqəti-əfkar" qəzetinin yeri |url=https://525.az/news/https%3A%2F%2F525.az%2Fnews%2F42913-milli-metbuatda-mirze-celal-yusifzadenin-rolu-ve-heqiqeti-efkar-qezetinin-yeri |access-date=2026-03-04 |website=525.az }}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> 1912 წელს იგი [[ბუხარა|ბუხარაში]] მიიწვიეს პირველი ტაჯიკური გაზეთის, „ბუხარა-შარიფის“ რედაქტორის პოზიციაზე სამუშაოდ. მისი მოღვაწეობის პერიოდში მან გამოაქვეყნა 200-ზე მეტი სტატია განათლების, განმანათლებლობისა და პოეზიის შესახებ. მან ასევე გამოსცა გაზეთი „თურანი“, უზბეკურ და თურქულ ენებზე. 1911 წლის მარტში ბაქოში ოპერა „ფარჰადი და შირინის“ პრემიერა შედგა. იუსიფზადემ დაწერა ლიბრეტო ნიზამი განჯავის ნაწარმოებების მიხედვით. მუსიკა [[თარი|მეთარემ]] მირზა ზეინალმა მოამზადა. 1914 წელს ოპერა „საფას“ დრამატულ საზოგადოებაში ხელახლა დაიდგა. დადგმის შესახებ თავის მიმოხილვაში [[მამედ ემინ რასულზადე|მამედ ემინ რასულზადემ]] იუსიფზადე დიდი ცოდნის მქონე განმანათლებელ და აღმოსავლეთმცოდნედ მოიხსენია.<ref name=":1" /> იუსიფზადე აქტიურად მონაწილეობდა XX საუკუნის დასაწყისის სოციალურ-პოლიტიკურ ცხოვრებაში. ის იყო პარტია „<nowiki/>[[დიფაი|დიფაის]]<nowiki/>“ წევრი. 1918 წელს ის ამიერკავკასიის სეიმის წევრად აირჩიეს. ამავე წელს შეუერთდა აზერბაიჯანის ეროვნულ საბჭოს და მონაწილეობა მიიღო სესიაში, რომელზეც გამოცხადდა აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა. რესპუბლიკის დაცემის შემდეგ, ის ასწავლიდა ბაქოსა და ჯაბრაილის რეგიონში. იუსიფზადე ორჯერ იყო დაოჯახებული. მის პირველ ცოლს ლეილა ერქვა, რომელიც გარდაიცვალა, ხოლო მეორეს - ზიბა ხანუმი. მისი ვაჟი პირველი ქორწინებიდან, ალი იუსიფი, [[აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა|აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის]] მთავრობის მითითებით, [[პარიზი|პარიზში]], [[პარიზის უნივერსიტეტი|სორბონაში]], სამართალს სწავლობდა. 1926 წელს ის პირველი თურქოლოგიური კონგრესის მდივნად მუშაობდა და 1937 წელს რეპრესიების მსხვერპლი გახდა. მას ასევე ჰყავდა ქალიშვილები საჰბა და შაჰლა, და მეორე მეუღლისგან ვაჟი, ალიმი. მირზა ჯალალ იუსიფზადე გარდაიცვალა 1931 წელს ქალაქ შუშაში.<ref name=":0" /> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1862]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1931]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოეტები]] pupytddnkiffbbz74gnn9wdkr4t4k9m მისასვლელი ლიანდაგი 0 875786 5426889 5334139 2026-07-04T09:18:06Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426889 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Industrial siding OMYA Lipova lazne.jpg|thumb|OMYA-ს ქარხნის მისასვლელი ლიანდაგი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]], რომელიც ებმევა სადგურ ლიპოვა-ლაზნე იესკინეს]] '''მისასვლელი ლიანდაგი''' — საერთო სარგებლობის [[რკინიგზის ლიანდაგი]]ს საპირისპირო არასაერთო სარგებლობის რკინიგზის ლიანდაგის ტიპოლოგიური ნაირსახეობა.<ref name=autogenerated1>[https://bse.sci-lib.com/article090471.html#google_vignette Подъездные пути — статья из Большой советской энциклопедии (3-е издание)]</ref> რკინიგზების სტატისტიკაში ორივე ტიპის მაგისტრალური სიგრძე ნაჩვენებია ცალ-ცალკე. ზოგიერთ ქვეყნებში მისასვლელი ლიანდაგების სიგრძე შეიძლება შედარდეს საერთო სარგებლობის რკინიგზის ლიანდაგების სიგრძესთან. 1986 წელს საბჭოთა კავშირის სახალხო მეურნეობაში რკინიგზის ლიანდაგების 260,6 ათ. კმ საექსპლოატაციო სიგრძიდან მისასვლელი ლიანდაგების სიგრძე შეადგენდა 113,9 ათ. კმ-ს.<ref name="НХ1990">Народное хозяйство СССР в 1990 году. — С. 618.</ref> მისასვლელ ლიანდაგებს აგებენ [[მრეწველობა|სამრეწველო საწარმოების]], ნედლეულის მოსაპოვებელი ადგილების და სამეურნეო ინფრასტრუქტურის სხვა ტვირთწარმომქმნელი ელემენტების ტერიტორიებზე შესასვლელად. როგორც წესი ამ შემთხვევაში, საკუთრების ფორმის მიხედვით, ისინი არიან კერძოები. მისასვლელი ლიანდაგების მშენებლობას პორტებთან, ასევე თავდაცვითი დანიშნულების სტრატეგიულ ობიექტებთან აფინანსებს სახელმწიფო და ამ შემთხვევაში ისინი იმყოფებიან სახელმწიფო საკუთრებაში. მისასვლელი ლიანდაგი შეიძლება მიბმული იყოს, როგორც უშუალოდ [[სატვირთო სადგური|სატვირთო]] [[რკინიგზის სადგური|რკინიგზის სადგურზე]], ასევე მაგისტრალების ძირითად ხაზებზე, ამისათვის სპეციალურად მოწყობილ [[ასაქცევი|ასაქცევებზე]]. == ისტორია == [[რუსეთის იმპერია]]ში მისასვლელი ლიანდაგების განვითარებას დასაწყისი მიეცა 1870-იანი წლებიდან, როდესაც სამრეწველო საწარმოების მფლობელებმა მიმართეს [[გზათა მიმოსვლის სამინისტრო]]ს თხოვნით შეეერთებინათ მათი საწარმოები მაგისტრალურ ხაზებთან, მაგრამ საჭირო კანონების და ფულადი საშუალებების არქონა ამუხრუჭებდა მისასვლელი ლიანდაგების განვითარებას; მხოლოდ 1887 წელს იქნა მიღებული დადგენილება რკინიგზაზე მისასვლელი ლიანდაგების შესახებ, რომლის თანახმად მისასვლელი ლიანდაგების მართვა გაყოფილი იქნა გზათა მიმოსვლის სამინისტროსა და [[რუსეთის იმპერიის შინაგან საქმეთა სამინისტრო]]ს შორის.<ref>[https://ru.wikisource.org/wiki/%D0%AD%D0%A1%D0%91%D0%95/%D0%9F%D0%BE%D0%B4%D1%8A%D0%B5%D0%B7%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B8_%D1%80%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D0%B5 Подъездные пути рельсовые // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.]</ref> რუსეთის იმპერიაში რკინიგზის დაგვიანებულად დაწყებული განვითარების გამო ცნება ''მისასვლელი ლიანდაგის'' შინაარსი დიდი ხნის განმავლობაში რჩებოდა გაუგებელი, ხოლო 1887 წელს მიღებულმა „დებულებებმა მისასვლელი მისასვლელი ლიანდაგების შესახებ“<ref name="ППЖД-БЭ">Положение о подъездных путях к железным дорогам. — Собрание узаконений и распоряжений правительства за 1887 год, № 52. — იხილეთ აგრეთვე [https://ru.wikisource.org/wiki/%D0%AD%D0%A1%D0%91%D0%95/%D0%9F%D0%BE%D0%B4%D1%8A%D0%B5%D0%B7%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B8_%D1%80%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D0%B5 Подъездные пути рельсовые // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.]</ref> მიიღო ზედმეტად ფართო ინტერპრეტაცია, რომელმაც არა მარტო კონკა და [[ტრამვაი]] მოიცვა, რომლებიც არ იყვნენ შეერთებულები სახელმწიფო სარელსო ქსელთან, არამედ არარელსური „შოსირებული და მოკირწყლული მისასვლელი გზები“. 1899 წლის [[ნიკოლოზ II (რუსეთი)|ნიკოლოზ II-ის]] დოკუმენტში ''მისასვლელი გზა'' ნახსენებია ტრამვაის ხაზი, რომელიც იყო ავტონომიური არა მხოლოდ რკინიგზასთან მიმართებაში, არამედ კონკის მარშრუტებთან მიმართებაშიც კი. საქმე ეხებოდა ინჟინერ [[მიხეილ ვერხოვსკი]]ს, რომელსაც ნება მიეცა „საკუთარი ხარჯებით აეშენებინა მთავრობისგან ყოველგვარი შეღავათებისა და მიწის იძულებითი გასხვისების უფლების გარეშე ელექტრული საერთო სარგებლობის მისასვლელი ლიანდაგი ([[ტრამვაი]]) [[სანქტ-პეტერბურგის გუბერნია|სანქტ-პეტერბურგის გუბერნიის]] და [[სანქტ-პეტერბურგის მაზრა|მაზრის]] საზღვრებში [[ლანის გზატკეცილი]]დან სოფელ [[იუკი]]მდე განშტოებით [[პოკლონაია გორა (სანქტ-პეტერბურგი)|პოკლონაია გორიდან]] სოფელ სპასკამდე, საერთო სიგრძით დაახლოებით 17,4 [[ვერსი]]“.<ref name="ССМПС-1901">Статистический сборник Министерства путей сообщения. Вып. 73: Сведения о железных дорогах за 1901 год</ref> 1974 წლის მონაცემებით [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირში]] აღრიცხული იყო 23 ათას ადგილზე მეტი, სადაც საერთო სარგებლობის რკინიგზაზე მიბმული იყო მისასვლელი ლიანდაგი, ხოლო რკინიგზაზე მოძრაობაში მყოფი სატვირთო ვაგონების დატვირთვის დაახლოებით 80 პროცენტი ხორციელდებოდა მისასვლელ ლიანდაგებზე.<ref name=autogenerated1 /> == განსაკუთრებული თვისებები == [[სურათი:ТЭМ2-1375, подъездные пути к станции Предпортовая.jpg|thumb|სამანევრო თბომავალი [[ТЭМ2]] ვაგონებთან ერთად მისასვლელ ლიანდაგზე სადგურ [[პრედპორტოვაია (станция)|პრედპორტოვაიასთან]] (ჩანს მარცხნივ) [[სანქტ-პეტერბურგი]]]] ერთი საწარმოს მისასვლელი ლიანდაგები ჩვეულებრივ ებმევა ერთ სადგურზე, გამონაკლის შემთხვევაში — რამდენიმეს. მისასვლელი ლიანდაგები საკმაოდ განსხვავდება სიგრძის, სალიანდაგო განვითარების, გამომტანი და სამანევრო სამუშაოების მიხედვით. ყველაზე უფრო უბრალო ვარიანტია — ჩიხური ლიანდაგი სადგურთან საწარმომდე სალიანდაგო განვითარების გარეშე. ასეთ შემთხვევაში ვაგონების მიწოდება მიმდინარეობს ვაგონიბით წინ, გამოტანა — ლოკომოტივით წინ. მიწოდება მიმდინარეობს სამანევრო წესით. როგორც წესი სადგურიდან გამოსვლა მიმდინარეობს სამანევრო სიგნალით გამავალი ან სამანევრო შუქნიშნის საშუალებით (ზოგიერთ შემთხვევაში რადიოკავშირის მეშვეობით ბრძანებით). სადგურზე მისასვლელი ლიანდაგიდან ასევე ხვდებიან სამანევრო შუქნიშნის სიგნალის მეშვეობით. ასეთი ტიპის მისასვლელ ლიანდაგს ემსახურება ჩვეულებრივ რკინიგზის ლოკომოტივი, ყველაზე უფრო ხშირად სამანევრო თბომავალი, რომელიც მუშაობს მიბმის სადგურზე. მისასვლელი ლიანდაგიდან სადგურის მთავარ ლიანდაგზე ან [[გადასარბენი|გადასარბენზე]] გამოსვლისას ეწყობა ჩამგდები ისარი ან ჩამგდები ბუნიკი (გოგორწყვილების ჩამგდები). უფრო რთულ შემთხვევაში საწარმოს ტერიტორიაზე შესაძლებელია რამდენიმე ლიანდაგის არსებობა, ამისათვის დაგებული უნდა იყვეს [[ისრული გადამყვანი|ისრული გადამყვანები]]. საწარმოს ტერიტორიაზე იგება დასატვირთი, დასაცლელი ლიანდაგები; ზოგიერთ შემთხვევაში შეიძლება მოწყობილი იქნას გამოსაჩენი ლიანდაგები. [[სურათი:Baikonur Cosmodrome Railway.webm|მინი|thumbtime=1:08|მისასვლელი ლიანდაგი [[ბაიკონურის კოსმოდრომი|ბაიკონურის კოსმოდრომზე]] მოქმედებაში]] თუ საწარმოში სალიანდაგო განვითარების მთელი სქემა წარმოადგენს რამდენიმე ჩიხს, მაშინ მანევრები შეიძლება წარმოებდეს შემდეგნაირად: თბომავალს სადგურიდან შემოყავს შემადგენლობა მისასვლელ ლიანდაგზე, შემოდის ვაგონების მთელ ჯგუფთან ერთად პირველ ლიანდაგზე, ტოვებს ვაგონების ნაწილს, გადის სადგურის მხარეს და ტოვებს ვაგონებს მეორე ლიანდაგზე და ასე შემდეგ. შესაძლებელია სხვა სქემებიც, მაგალითად ვაგონების დაყენება ერთ ლიანდაგზე და მათი მეორე ლიანდაგიდან სხვა ვაგონების გატანა. ვაგონების ბრუნვის და მისასვლელი ლიანდაგის სიგრძის მიხედვით მიიღება გადაწყვეტილება საკუთარი ლოკომოტივების რაოდენობის შესახებ. მისასვლელი ლიანდაგის დიდი ოდენობის სიგრძის შემთხვევაში აუცილებელია ლოკომოტივით წინ მატარებელთა მოძრაობა იყოს მუდმივი. ამისათვის საწარმოში ან მანამდე აწყობენ სამრეწველო სადგურს. აქ ასევე შესაძლებელია ყველანაირი ვარიანტები. უბრალო შემთხვევაში ეს ორლიანდაგიანი სადგურია საწარმოს ტერიტორიის წინ. ლოკომოტივი დგას შემადგენლობის თავში, რომელსაც შემოყავს შემადგენლობა სამრეწველო სადგურში და აყენებს მას პირველ ლიანდაგში, შემდეგ იგი მეორე ლიანდაგის გავლით ექცევა შემადგენლობის ბოლოში და აყენებს ვაგონებს დასატვირთ-დასაცლელ, გამოსაჩენ ლიანდაგებზე. ვაგონების დიდი ბრუნვისას სამრეწველო სადგურები შეიძლება იყვნენ უფრო დიდები, 3-5 ლიანდაგიანები. ჩვეულებრივ ემატებათ გამოსაჩენი ლიანდაგები. გამონაკლის შემთხვევებში, მაგალითად, მსხვილი მეტალურგიული ქარხნების შემთხვევაში აწყობენ თავისი ზომებით უფრო გამორჩეულ სადგურებს, მაგალითად დამხარისხებლებს, რომლებსაც შეიძლება ქონდეთ რამდენიმე ათეული ლიანდაგი. [[სურათი:ЭПМ3Б-2099 (22016208740).jpg|thumb|სამანევრო ელმავალი [[ЭПМ3б]] სახელმწიფო უნიტარული საწარმო „მოსგორტრანსის“ ნაწილობრივ ელექტროფიცირებული ბაზის მისასვლელ ლიანდაგზე სადგურ [[უგრეშსკაია (სადგური)|უგრეშსკაიასთან]] [[მოსკოვი|მოსკოვში]], რომელიც მიბმულია [[მოსკოვის ტრამვაი]]ს ქსელთან. ელმავალს გამოაქვს ვაგონები მხოლოდ ტრამვაის ხაზის მხრიდან, რკინიგზის სადგურის მხრიდან ისინი გამოაქვთ [[რუსეთის რკინიგზა|რუსეთის რკინიგზის]] თბომავლებს]] '''ლოკომოტივების მომსახურება''' შესაძლებელია სამი სქემა: * მისასვლელ ლიანდაგს ემსახურება რკინიგზის ლოკომოტივი მიბმის სადგურიდან; * მისასვლელ ლიანდაგს ემსახურება საწარმოს ლოკომოტივი; * მისასვლელ ლიანდაგს ემსახურებიან ლოკომოტივები შერეული სქემით: მიბმის სადგურიდან ვაგონებს აწვდის და უკან გაყავს რკინიგზის ლოკომოტივს, ხოლო მანევრებს საწარმოს ტერიტორიაზე ახორციელებს საწარმოს ლოკომოტივი. შესაძლებელია უფრო საინტერესო სქემა: მიბმის სადგურის წინ იგება გადამცემი სადგური ან გადამცემი სადგურის პარკი. ასეთ შემთხვევაში რკინიგზის ლოკომოტივს შემოაქვს ან გააქვს ვაგონები მიბმის სადგურიდან გადამცემ სადგურზე, ხოლო შემდეგ საწარმომდე მიაქვთ შემადგენლობა საწარმოს ლოკომოტივებს. '''მოძრაობის თანმიმდევრობა''': * სამანევრო — სამანევრო შუქნიშნის სიგნალების მიხედვით, რადიოკავშირის ბრძანებების მიხედვით; * სამატარებლო. მისასვლელი ლიანდაგების უმრავლესობაში არსებობს მოძრაობის სამანევრო წესი. სამანევრო შუქნიშანს ჩვეულებრივ აყენებენ მხოლოდ მიბმის სადგურის შესასვლელთან, ჩამგდებ ისართან შერწყმით ვაგონების სადგურის ლიანდაგებზე ან მთავარ ლიანდაგზე გასვლის თავიდან ასაცილებლად. იშვიათ შემთხვევებში მისასვლელ ლიანდაგებზე ყენდება სამანევრო შუქნიშნები და ავტომატიური ისრული გადამყვანები. მატარებელთა სამატარებლო მოძრაობის წესი ეწყობა 40 კმ/სთ-ზე მეტი სიჩქარისას, წიდით დატვირთული ვაგონების შემადგენლობის გადაზიდვისას, როდესაც გადასარბენის სიგრძე 3 კმ-ზე მეტია. '''[[სიგნალიზაციის, ცენტრალიზაციის და ბლოკირების მოწყობილობები]] და კავშირგაბმულობა''' მისასვლელ ლიანდაგებზე სიგნალიზაცია ცოტათი განსხვავდება მაგისტრალურ ლიანდაგებზე არსებული სიგნალიზაციისგან. მაგალითად, შესაძლებელია ორნიშნიანი შემავალი შუქნიშნები, К+З. არსებობს სხვადასხვა სპეციალური სიგნალი, რომლებიც არ არსებობენ მაგისტრალურ რკინიგზაზე. მაგალითად სიგნალი „ორი თეთრი“ — აჩქარებული მანევრები. ზოგიერთ შემთხვევაში ერთ სადგურში მრავალი მისასვლელი ლიანდაგების ბაზაზე იქმნება სპეციალიზირებული საწარმო — [[რკინიგზის ტრანსპორტის სამრეწველო საწარმო]] ან პროფესიონალურ-ტექნიკური სასწავლებელი. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://ru_pp.livejournal.com/ Сообщество о Подъездных путях в Livejournal]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სალიანდაგო მეურნეობა]] kxg32a5ehjo7vahxddvxgfb2vtoktba მომხმარებელი:MXZCNZXC/სავარჯიშო 2 875947 5426596 5426424 2026-07-03T15:17:23Z MXZCNZXC 180117 5426596 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" ! colspan="2" |[[:en:Heavyweight|Heavyweight]] ! colspan="2" |[[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] ! colspan="2" |[[:en:Middleweight|Middleweight]] ! colspan="2" |[[:en:Welterweight|Welterweight]] |- !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Mark_Coleman|'''Mark Coleman''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Frank_Shamrock|'''Frank Shamrock''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Dave_Menne|'''Dave Menne''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Pat_Miletich|'''Pat Miletich''']] |- !2 |{{Flag icon|US}} [[:en:Maurice_Smith_(fighter)|'''Maurice Smith''']] !2 |{{Flag icon|US}} [[:en:Tito_Ortiz|'''Tito Ortiz''']] !2 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Murilo_Bustamante|'''Murilo Bustamante''']] !2 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Carlos_Newton|'''Carlos Newton''']] |- !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Evan_Tanner|'''Evan Tanner''']] !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Matt_Hughes_(fighter)|'''Matt Hughes''']] |- !4 |{{Flag icon|Netherlands}} [[:en:Bas_Rutten|'''Bas Rutten''']] !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Rich_Franklin|'''Rich Franklin''']] !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:B.J._Penn|'''B.J. Penn''']] |- !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Kevin_Randleman|'''Kevin Randleman''']] !4 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Vitor_Belfort|'''Vitor Belfort''']] !5 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Anderson_Silva|'''Anderson Silva''']] !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Matt_Hughes_(fighter)|'''Matt Hughes''']] |- !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:Chris_Weidman|'''Chris Weidman''']] !6 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|'''Georges St-Pierre''']] |- !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Josh_Barnett|'''Josh Barnett''']] !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:Chuck_Liddell|'''Chuck Liddell''']] !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Luke_Rockhold|'''Luke Rockhold''']] !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Matt_Serra|'''Matt Serra''']] |- !8 |{{Flag icon|US}} [[:en:Ricco_Rodriguez|'''Ricco Rodriguez''']] !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Quinton_Jackson|'''Quinton Jackson''']] !8 |{{Flag icon|England}} [[:en:Michael_Bisping|'''Michael Bisping''']] !— |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|'''Georges St-Pierre''']] |- !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Tim_Sylvia|'''Tim Sylvia''']] !8 |{{Flag icon|US}} [[:en:Forrest_Griffin|'''Forrest Griffin''']] !— |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Robert_Whittaker_(fighter)|'''Robert Whittaker''']] !8 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|'''Georges St-Pierre''']] |- !10 |{{Flag icon|US}} [[:en:Frank_Mir|'''Frank Mir''']] !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Rashad_Evans|'''Rashad Evans''']] !9 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|'''Georges St-Pierre''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Carlos_Condit|'''Carlos Condit''']] |- !— |{{Flag icon|Belarus}} [[:en:Andrei_Arlovski|'''Andrei Arlovski''']] !10 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Lyoto_Machida|'''Lyoto Machida''']] !10 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Robert_Whittaker_(fighter)|'''Robert Whittaker''']] !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Johny_Hendricks|'''Johny Hendricks''']] |- !11 |{{Flag icon|Belarus}} [[:en:Andrei_Arlovski|'''Andrei Arlovski''']] !11 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Maurício_Rua|'''Maurício Rua''']] !— |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Israel_Adesanya|'''Israel Adesanya''']] !10 |{{Flag icon|US}} [[:en:Robbie_Lawler|'''Robbie Lawler''']] |- !12 |{{Flag icon|US}} [[:en:Tim_Sylvia|'''Tim Sylvia''']] !12 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jon_Jones|'''Jon Jones''']] !11 |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Israel_Adesanya|'''Israel Adesanya''']] !11 |{{Flag icon|US}} [[:en:Tyron_Woodley|'''Tyron Woodley''']] |- !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Daniel_Cormier|'''Daniel Cormier''']] !12 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Alex_Pereira|'''Alex Pereira''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Colby_Covington|'''Colby Covington''']] |- !— |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Antônio_Rodrigo_Nogueira|'''Antônio Rodrigo Nogueira''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Jon_Jones|'''Jon Jones''']] !13 |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Israel_Adesanya|'''Israel Adesanya''']] !12 |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Kamaru_Usman|'''Kamaru Usman''']] |- !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Brock_Lesnar|'''Brock Lesnar''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jon_Jones|'''Jon Jones''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Strickland|'''Sean Strickland''']] !13 |{{Flag icon|England}} [[:en:Leon_Edwards|'''Leon Edwards''']] |- !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Frank_Mir|'''Frank Mir''']] !15 |{{Flag icon|Poland}} [[:en:Jan_Błachowicz|'''Jan Błachowicz''']] !15 |{{Flag icon|South Africa}} [[:en:Dricus_du_Plessis|'''Dricus du Plessis''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Belal_Muhammad|'''Belal Muhammad''']] |- !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Shane_Carwin|'''Shane Carwin''']] !16 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Glover_Teixeira|'''Glover Teixeira''']] !16 |{{Flag icon|UAE}} [[:en:Khamzat_Chimaev|'''Khamzat Chimaev''']] !15 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] |- !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Cain_Velasquez|'''Cain Velasquez''']] !17 |{{Flag icon|Czech Republic}} [[:en:Jiří_Procházka|'''Jiří Procházka''']] !17 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Strickland|'''Sean Strickland''']] !16 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Islam_Makhachev|'''Islam Makhachev''']] |- !16 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Junior_dos_Santos|'''Junior dos Santos''']] !18 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jamahal_Hill|'''Jamahal Hill''']] ! colspan="2" rowspan="13" | ! colspan="2" rowspan="13" | |- !17 |{{Flag icon|US}} [[:en:Cain_Velasquez|'''Cain Velasquez''']] !19 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Alex_Pereira|'''Alex Pereira''']] |- !— |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Fabrício_Werdum|'''Fabrício Werdum''']] !20 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Magomed_Ankalaev|'''Magomed Ankalaev''']] |- !18 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Fabrício_Werdum|'''Fabrício Werdum''']] !21 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Alex_Pereira|'''Alex Pereira''']] |- !19 |{{Flag icon|US}} [[:en:Stipe_Miocic|'''Stipe Miocic''']] !22 |{{Flag icon|New Zealand}} '''[[:en:Carlos_Ulberg|Carlos Ulberg]]''' |- !20 |{{Flag icon|US}} [[:en:Daniel_Cormier|'''Daniel Cormier''']] ! colspan="2" rowspan="8" | |- !21 |{{Flag icon|US}} [[:en:Stipe_Miocic|'''Stipe Miocic''']] |- !22 |{{Flag icon|Cameroon}} [[:en:Francis_Ngannou|'''Francis Ngannou''']] |- !— |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''Ciryl Gane''']] |- !23 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jon_Jones|'''Jon Jones''']] |- !— |{{Flag icon|England}} [[:en:Tom_Aspinall|'''Tom Aspinall''']] |- !24 |{{Flag icon|England}} [[:en:Tom_Aspinall|'''Tom Aspinall''']] |- !— |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''Ciryl Gane''']] |- ! colspan="2" |[[:en:Lightweight|Lightweight]] ! colspan="2" |[[:en:Featherweight|Featherweight]] ! colspan="2" |[[:en:Bantamweight|Bantamweight]] ! colspan="2" |[[:en:Flyweight|Flyweight]] |- !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jens_Pulver|'''Jens Pulver''']] !1 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:José_Aldo|'''José Aldo''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Dominick_Cruz|'''Dominick Cruz''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Demetrious_Johnson|'''Demetrious Johnson''']] |- !2 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Sherk|'''Sean Sherk''']] !— |{{Flag icon|Ireland}} [[:en:Conor_McGregor|'''Conor McGregor''']] !— |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Renan_Barão|'''Renan Barão''']] !2 |{{Flag icon|US}} [[:en:Henry_Cejudo|'''Henry Cejudo''']] |- !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:B.J._Penn|'''B.J. Penn''']] !2 |{{Flag icon|Ireland}} [[:en:Conor_McGregor|'''Conor McGregor''']] !2 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Renan_Barão|'''Renan Barão''']] !3 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Deiveson_Figueiredo|'''Deiveson Figueiredo''']] |- !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Frankie_Edgar|'''Frankie Edgar''']] !— |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:José_Aldo|'''José Aldo''']] !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:T.J._Dillashaw|'''T.J. Dillashaw''']] !4 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] |- !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Benson_Henderson|'''Benson Henderson''']] !3 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:José_Aldo|'''José Aldo''']] !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Dominick_Cruz|'''Dominick Cruz''']] !5 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Deiveson_Figueiredo|'''Deiveson Figueiredo''']] |- !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:Anthony_Pettis|'''Anthony Pettis''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Max_Holloway|'''Max Holloway''']] !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Cody_Garbrandt|'''Cody Garbrandt''']] !— |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] |- !7 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Rafael_dos_Anjos|'''Rafael dos Anjos''']] !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Max_Holloway|'''Max Holloway''']] !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:T.J._Dillashaw|'''T.J. Dillashaw''']] !6 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] |- !8 |{{Flag icon|US}} [[:en:Eddie_Alvarez|'''Eddie Alvarez''']] !5 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Alexander_Volkanovski|'''Alexander Volkanovski''']] !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Henry_Cejudo|'''Henry Cejudo''']] !7 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Alexandre_Pantoja|'''Alexandre Pantoja''']] |- !9 |{{Flag icon|Ireland}} [[:en:Conor_McGregor|'''Conor McGregor''']] !— |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Yair_Rodríguez|'''Yair Rodríguez''']] !8 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] !8 |{{Flag icon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] |- !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Tony_Ferguson|'''Tony Ferguson''']] !6 |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Ilia_Topuria|'''Ilia Topuria''']] !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Aljamain_Sterling|'''Aljamain Sterling''']] ! colspan="2" rowspan="9" | |- !10 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Khabib_Nurmagomedov|'''Khabib Nurmagomedov''']] !7 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Alexander_Volkanovski|'''Alexander Volkanovski''']] !— |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] |- !— |{{Flagicon|US}} [[დასტინ პორიე|'''Dustin Poirier''']] ! colspan="2" rowspan="7" | !10 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|'''Sean O'Malley''']] |- !— |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] !11 |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Merab_Dvalishvili|'''Merab Dvalishvili''']] |- !11 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Charles_Oliveira|'''Charles Oliveira''']] !12 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] |- !12 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Islam_Makhachev|'''Islam Makhachev''']] ! colspan="2" rowspan="4" | |- !13 |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Ilia_Topuria|'''Ilia Topuria''']] |- !— |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] |- !14 |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] |} {| class="wikitable" ! colspan="7" |[[მერაბ დვალიშვილი|Merab Dvalishvili]] |- !1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Frankie_Saenz|'''Frankie Saenz''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Swanson_vs._Ortega|UFC Fight Night: Swanson vs. Ortega]] !09/12/2017 |{{Flagicon|US}} [[ფრესნო|'''Fresno''']] |- !2 |{{Flagicon|US}} [[:en:Ricky_Simón|'''Ricky Simón''']] !Technical Submission R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Barboza_vs._Lee|UFC Fight Night: Barboza vs. Lee]] !21/04/2018 |{{Flagicon|US}} [[:en:Atlantic_City,_New_Jersey|'''Atlantic City''']] |- !3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Terrion_Ware|'''Terrion Ware''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Hunt_vs._Oleinik|UFC Fight Night: Hunt vs. Oleinik]] !15/09/2018 |{{Flagicon|Russia}} [[მოსკოვი|'''Moscow''']] |- !4 |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Brad_Katona|'''Brad Katona''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Iaquinta_vs._Cowboy|UFC Fight Night: Iaquinta vs. Cowboy]] !04/05/2019 |{{Flagicon|Canada}} [[ოტავა|'''Ottawa''']] |- !5 |{{Flagicon|US}} [[:en:Casey_Kenney|'''Casey Kenney''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Anderson_vs._Błachowicz_2|UFC Fight Night: Anderson vs. Błachowicz 2]] !15/02/2020 |{{Flagicon|US}} [[:en:Rio_Rancho,_New_Mexico|'''Rio Rancho''']] |- !6 |{{Flagicon|US}} [[:en:Gustavo_Lopez_(fighter)|'''Gustavo Lopez''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Eye_vs._Calvillo|UFC on ESPN: Eye vs. Calvillo]] !13/06/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !7 |{{Flagicon|US}} [[:en:John_Dodson_(fighter)|'''John Dodson''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_252|UFC 252]] !15/08/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !8 |{{Flagicon|US}} [[:en:Cody_Stamann|'''Cody Stamann''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Reyes_vs._Procházka|UFC on ESPN: Reyes vs. Procházka]] !01/05/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !9 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Marlon_Moraes|'''Marlon Moraes''']] !Technical Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_266|UFC 266]] !25/09/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !10 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:José_Aldo|'''José Aldo''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_278|UFC 278]] !20/08/2022 |{{Flagicon|US}} [[სოლტ-ლეიკ-სიტი|'''Salt Lake City''']] |- !11 |{{Flagicon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Yan_vs._Dvalishvili|UFC Fight Night: Yan vs. Dvalishvili]] !11/03/2023 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !12 |{{Flagicon|US}} [[:en:Henry_Cejudo|'''Henry Cejudo''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_298|UFC 298]] !17/02/2024 |{{Flagicon|US}} [[ანაჰაიმი|'''Anaheim''']] |- !13 |{{Flagicon|US}} [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|'''Sean O'Malley''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_306|UFC 306]] !14/09/2024 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !14 |{{Flagicon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''Umar Nurmagomedov''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !18/01/2025 |{{Flagicon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- !15 |{{Flagicon|US}} [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|'''Sean O'Malley''']] !Submission R3 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_316|UFC 316]] !07/06/2025 |{{Flagicon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |- !16 |{{Flagicon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''Cory Sandhagen''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !04/10/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !17 |{{Flagicon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_red_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !06/12/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ! colspan="7" |[[ილია თოფურია|Ilia Topuria]] |- !1 |{{Flagicon|Morocco}} [[:en:Youssef_Zalal|'''Youssef Zalal''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Moraes_vs._Sandhagen|UFC Fight Night: Moraes vs. Sandhagen]] !11/10/2020 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !2 |{{Flagicon|US}} [[:en:Damon_Jackson|'''Damon Jackson''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Hermansson_vs._Vettori|UFC on ESPN: Hermansson vs. Vettori]] !05/12/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Ryan_Hall_(fighter)|'''Ryan Hall''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_264|UFC 264]] !10/07/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !4 |{{Flagicon|England}} [[:en:Jai_Herbert|'''Jai Herbert''']] !Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Volkov_vs._Aspinall|UFC Fight Night: Volkov vs. Aspinall]] !19/03/2022 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- !5 |{{Flagicon|US}} [[:en:Bryce_Mitchell|'''Bryce Mitchell''']] !Submission R2 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_282|UFC 282]] !10/12/2022 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !6 |{{Flagicon|US}} [[:en:Josh_Emmett|'''Josh Emmett''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ABC:_Emmett_vs._Topuria|UFC on ABC: Emmett vs. Topuria]] !24/06/2023 |{{Flagicon|US}} [[ჯექსონვილი|'''Jacksonville''']] |- !7 |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] !Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_298|UFC 298]] !17/02/2024 |{{Flagicon|US}} [[ანაჰაიმი|'''Anaheim''']] |- !8 |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] !Knockout R3 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_308|UFC 308]] !26/10/2024 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !9 |{{Flagicon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_317|UFC 317]] !28/06/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !10 |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] !Technical Knockout R4 !{{Flagicon image|Solid_red_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !14/06/2026 |{{Flagicon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] |- ! colspan="7" |[[ალექსანდრე თოფურია|Aleksandre Topuria]] |- !1 |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Colby_Thicknesse|'''Colby Thickness'''e]] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_312|UFC 312]] !09/02/2025 |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- !2 |{{Flagicon|Kazakhstan}} [[ბეზკატ ალმახანი|'''Bekzat Almakhan''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Tsarukyan_vs._Hooker|UFC Fight Night: Tsarukyan vs. Hooker]] !22/11/2025 |{{Flagicon image|Flag of Qatar in a 2 to 1 ratio.png}} [[დოჰა|'''Doha''']] |- ! colspan="7" |[[:en:Levan_Chokheli|Levan Chokheli]] |- !1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Leon_Shahbazyan|'''Leon Shahbazyan''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Horiguchi|UFC Fight Night: Kape vs. Horiguchi]] !20/06/2026 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ! colspan="7" |[[:en:Otari_Tanzilovi|Otari Tanzilov]] |- !1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Shane_Collins|'''Shane Collins''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Horiguchi|UFC Fight Night: Kape vs. Horiguchi]] !20/06/2026 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ! colspan="7" |[[რომან დოლიძე|Roman Dolidze]] |- !1 |{{Flagicon|Russia}} [[:en:Khadis_Ibragimov|'''Khadis Ibragimov''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Figueiredo_vs._Benavidez_2|UFC Fight Night: Figueiredo vs. Benavidez 2]] !19/07/2020 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !2 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:John_Allan_(fighter)|'''John Allan''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Hermansson_vs._Vettori|UFC on ESPN: Hermansson vs. Vettori]] !05/12/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Trevin_Giles|'''Trevin Giles''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Brunson_vs._Holland|UFC on ESPN: Brunson vs. Holland]] !20/03/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !4 |{{Flagicon|Argentina}} [[:en:Laureano_Staropoli|'''Laureano Staropoli''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Rozenstruik_vs._Sakai|UFC Fight Night: Rozenstruik vs. Sakai]] !05/06/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !5 |{{Flagicon|US}} [[:en:Kyle_Daukaus|'''Kyle Daukaus''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Kattar_vs._Emmett|UFC on ESPN: Kattar vs. Emmett]] !18/06/2022 |{{Flagicon|US}} [[ოსტინი|'''Austin''']] |- !6 |{{Flagicon|US}} [[:en:Phil_Hawes|'''Phil Hawes''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kattar_vs._Allen|UFC Fight Night: Kattar vs. Allen]] !29/10/2022 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !7 |{{Flagicon|Sweden}} [[:en:Jack_Hermansson|'''Jack Hermansson''']] !Technical Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Thompson_vs._Holland|UFC on ESPN: Thompson vs. Holland]] !03/12/2022 |{{Flagicon|US}} [[ორლანდო|'''Orlando''']] |- !8 |{{Flagicon|Italy}} [[:en:Marvin_Vettori|'''Marvin Vettori''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_286|UFC 286]] !18/03/2023 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- !9 |{{Flagicon|France}} [[:en:Nassourdine_Imavov|'''Nassourdine Imavov''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Dolidze_vs._Imavov|UFC Fight Night: Dolidze vs. Imavov]] !03/02/2024 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !10 |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Smith_(fighter)|'''Anthony Smith''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_303|UFC 303]] !29/06/2024 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !11 |{{Flagicon|US}} [[:en:Kevin_Holland|'''Kevin Holland''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_307|UFC 307]] !05/10/2024 |{{Flagicon|US}} [[სოლტ-ლეიკ-სიტი|'''Salt Lake City''']] |- !12 |{{Flagicon|Italy}} [[:en:Marvin_Vettori|'''Marvin Vettori''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Vettori_vs._Dolidze_2|UFC Fight Night: Vettori vs. Dolidze 2]] !15/03/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !13 |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Hernandez|'''Anthony Hernandez''']] !Submission R4 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Dolidze_vs._Hernandez|UFC on ESPN: Dolidze vs. Hernandez]] !09/08/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !14 |{{Flagicon|England}} [[:en:Christian_Leroy_Duncan|'''Christian Leroy Duncan''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !21/03/2026 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- ! colspan="7" |[[გიგა ჭიკაძე|Giga Chikadze]] |- !1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Brandon_Davis|'''Brandon Davis''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Hermansson_vs._Cannonier|UFC Fight Night: Hermansson vs. Cannonier]] !28/09/2019 |{{Flagicon|Denmark}} [[კოპენჰაგენი|'''Copenhagen''']] |- !2 |{{Flagicon|US}} [[:en:Jamall_Emmers|'''Jamall Emmers''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_248|UFC 248]] !07/03/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !3 |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Irwin_Rivera|'''Irwin Rivera''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Overeem_vs._Harris|UFC on ESPN: Overeem vs. Harris]] !16/05/2020 |{{Flagicon|US}} [[ჯექსონვილი|'''Jacksonville''']] |- !4 |{{Flagicon|Venezuela}} [[:en:Omar_Morales_(fighter)|'''Omar Morales''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Moraes_vs._Sandhagen|UFC Fight Night: Moraes vs. Sandhagen]] !11/10/2020 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !5 |{{Flagicon|US}} [[:en:Jamey_Simmons|'''Jamey Simmons''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Santos_vs._Teixeira|UFC on ESPN: Santos vs. Teixeira]] !07/11/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !6 |{{Flagicon|US}} [[:en:Cub_Swanson|'''Cub Swanson''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Reyes_vs._Procházka|UFC on ESPN: Reyes vs. Procházka]] !01/05/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !7 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Edson_Barboza|'''Edson Barboza''']] !Technical Knockout R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Barboza_vs._Chikadze|UFC on ESPN: Barboza vs. Chikadze]] !28/08/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !8 |{{Flagicon|US}} [[:en:Calvin_Kattar|'''Calvin Kattar''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Kattar_vs._Chikadze|UFC on ESPN: Kattar vs. Chikadze]] !15/01/2022 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !9 |{{Flagicon|US}} [[:en:Alex_Caceres|'''Alex Caceres''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Holloway_vs._The_Korean_Zombie|UFC Fight Night: Holloway vs. Sung Jung]] !26/08/2023 |'''{{დროშა|Singapore}}''' |- !10 |{{Flagicon|England}} [[:en:Arnold_Allen|'''Arnold Allen''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_304|UFC 304]] !27/07/2024 |{{Flagicon|UK}} [[მანჩესტერი|'''Manchester''']] |- !11 |{{Flagicon|Uganda}} [[:en:David_Onama|'''David Onama''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Machado_Garry_vs._Prates|UFC on ESPN: Machado Garry vs. Prates]] !26/04/2025 |{{Flagicon|US}} [[კანზას-სიტი|'''Kansas City''']] |- !12 |{{Flagicon|Argentina}} [[:en:Kevin_Vallejos|'''Kevin Vallejos''']] !Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Royval_vs._Kape|UFC on ESPN: Royval vs. Kape]] !13/06/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ! colspan="7" |[[გურამ ქუთათელაძე (სპორტსმენი)|Guram Kutateladze]] |- !1 |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Mateusz_Gamrot|'''Mateusz Gamrot''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Ortega_vs._The_Korean_Zombie|UFC Fight Night: Ortega vs. Sung Jung]] !18/10/2020 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !2 |{{Flagicon|Kazakhstan}} [[:en:Damir_Ismagulov|'''Damir Ismagulov''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Kattar_vs._Emmett|UFC on ESPN: Kattar vs. Emmett]] !18/06/2022 |{{Flagicon|US}} [[ოსტინი|'''Austin''']] |- !3 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Elves_Brener|'''Elves Brener''']] !Technical Knockout R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Strickland_vs._Magomedov|UFC on ESPN: Strickland vs. Magomedov]] !01/07/2023 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !4 |{{Flagicon|England}} [[:en:Jordan_Vucenic|'''Jordan Vucenic''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ABC:_Sandhagen_vs._Nurmagomedov|UFC on ABC: Sandhagen vs. Nurmagomedov]] !03/08/2024 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !5 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Kauê_Fernandes|'''Kauê Fernandes''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Edwards_vs._Brady|UFC Fight Night: Edwards vs. Brady]] !22/03/2025 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- ! colspan="7" |[[:en:Levan_Makashvili|Levan Makashvili]] |- !1 |{{Flagicon|Philippines}} [[:en:Mark_Eddiva|'''Mark Eddiva''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Edgar_vs._Faber|UFC Fight Night: Edgar vs. Faber]] !16/05/2015 |{{Flagicon|Philippines}} [[პასაი|'''Pasay''']] |- !2 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Hacran_Dias|'''Hacran Dias''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Machida_vs._Romero|UFC Fight Night: Machida vs. Romero]] !27/06/2015 |{{Flagicon|US}} [[:en:Hollywood,_Florida|'''Hollywood''']] |- !3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Damon_Jackson|'''Damon Jackson''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} ![[:en:UFC_on_Fox:_Johnson_vs._Bader|UFC on Fox: Johnson vs. Bader]] !30/01/2016 |{{Flagicon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |} {| class="wikitable" ![[რკენა (ორგანიზაცია)|RKENA 1]] !0-0-0 !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ შარიქაძე|'''Merab Sharikadze''']] !Technical Knockout R2 |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Patryk_Kontny|'''Patryk Kontny''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !1-1-0 |{{Flagicon|Georgia}} [[თბილისი|'''Tbilisi''']] !29/11/2025 |- ![[რკენა (ორგანიზაცია)|RKENA 2]] !8-0-0 !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[:en:Davit_Lortkipanidze|'''Davit Lortkipanidze''']] !Submission R1 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Alex_Oliveira|'''Alex Oliveira''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !26-17-1 |{{Flagicon|Georgia}} [[თბილისი|'''Tbilisi''']] !14/03/2026 |- ![[რკენა (ორგანიზაცია)|RKENA 3]] !37-8-0 !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[:en:Raul_Tutarauli|'''Raul Tutarauli''']] !Decision R3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Chris_Gonzalez|'''Chris Gonzalez''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !9-3-0 |{{Flagicon|Georgia}} [[თბილისი|'''Tbilisi''']] !16/05/2026 |} {| class="wikitable" ![[:en:UFC_Fight_Night:_Dern_vs._Ribas_2|UFC Fight Night: Dern vs. Ribas 2]] !14-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_6.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Mackenzie_Dern|'''M. Dern''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Amanda_Ribas|'''A. Ribas''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} !12-5-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !26-1-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Renato_Moicano|'''R. Moicano''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_10.png}} !20-5-1 |{{Flagicon|USA}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Adesanya_vs._Imavov|UFC Fight Night: Adesanya vs. Imavov]] !24-4-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Nigeria}} [[ისრაელ ადესანია|'''I. Adesanya''']] |{{Flagicon|France}} [[:en:Nassourdine_Imavov|'''N. Imavov''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} !15-4-0 |{{Flagicon|Saudi Arabia}} [[ერ-რიადი|'''Riyadh''']] |- ![[:en:UFC_312|UFC 312]] !22-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} !29-6-0 |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Cannonier_vs._Rodrigues|UFC Fight Night: Cannonier vs. Rodrigues]] !17-8-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Jared_Cannonier|'''J. Cannonier''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gregory_Rodrigues|'''G. Rodrigues''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !16-5-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Cejudo_vs._Song|UFC Fight Night: Cejudo vs. Song]] !16-4-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Henry_Cejudo|'''H. Cejudo''']] |{{Flagicon|China}} [[:en:Song_Yadong|'''S. Yadong''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_8.png}} !21-8-1 |{{Flagicon|US}} [[სიეტლი|'''Seattle''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Almabayev|UFC Fight Night: Kape vs. Almabayev]] !20-7-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_6.png}} |{{Flagicon|Portugal}} [[:en:Manel_Kape|'''M. Kape''']] |{{Flagicon|Kazakhstan}} [[:en:Asu_Almabayev|'''A. Almabayev''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} !21-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_313|UFC 313]] !12-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !20-1-1 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Vettori_vs._Dolidze_2|UFC Fight Night: Vettori vs. Dolidze 2]] !19-6-1 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} |{{Flagicon|Italy}} [[:en:Marvin_Vettori|'''M. Vettori''']] |{{Flagicon|Georgia}} [[რომან დოლიძე|'''R. Dolidze''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_12.png}} !14-3-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Edwards_vs._Brady|UFC Fight Night: Edwards vs. Brady]] !22-4-0 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} |{{Flagicon|England}} [[:en:Leon_Edwards|'''L. Edwards''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Sean_Brady_(fighter)|'''S. Brady''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} !17-1-0 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Moreno_vs._Erceg|UFC on ESPN: Moreno vs. Erceg]] !22-8-2 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''B. Moreno''']] |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Steve_Erceg|'''S. Erceg''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} !12-3-0 |{{Flagicon|Mexico}} [[მეხიკო|'''Mexico City''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Emmett_vs._Murphy|UFC on ESPN: Emmett vs. Murphy]] !19-4-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Josh_Emmett|'''J. Emmett''']] |{{Flagicon|England}} [[:en:Lerone_Murphy|'''L. Murphy''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_10.png}} !15-0-1 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_314|UFC 314]] !26-4-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''A. Volkanovski''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} !26-6-0 |{{Flagicon|USA}} [[მაიამი|'''Miami''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Machado_Garry_vs._Prates|UFC on ESPN: Machado Garry vs. Prates]] !15-1-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} |{{Flagicon|Ireland}} [[:en:Ian_Machado_Garry|'''I. Machado Garry''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Carlos_Prates|'''C. Prates''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_13.png}} !21-6-0 |{{Flagicon|USA}} [[კანზას-სიტი|'''Kansas City''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Sandhagen_vs._Figueiredo|UFC on ESPN: Sandhagen vs. Figueiredo]] !17-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_4.png}} |{{Flagicon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''C. Sandhagen''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Deiveson_Figueiredo|'''D. Figueiredo''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} !24-4-1 |{{Flagicon|US}} [[დე-მოინი|'''Des Moines''']] |- ![[:en:UFC_315|UFC 315]] !24-3-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''B. Muhammad''']] |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_5.png}} !17-2-0 |{{Flagicon|Canada}} [[მონრეალი|'''Montreal''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Burns_vs._Morales|UFC Fight Night: Burns vs. Morales]] !22-8-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gilbert_Burns|'''G. Burns''']] |{{Flagicon|Ecuador}} [[:en:Michael_Morales_(fighter)|'''M. Morales''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_12.png}} !17-0-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Gamrot_vs._Klein|UFC on ESPN: Gamrot vs. Klein]] !24-3-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Mateusz_Gamrot|'''M. Gamrot''']] |{{Flagicon|Slovakia}} [[:en:Ľudovít_Klein|'''L. Klein''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !23-4-1 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_316|UFC 316]] !19-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''M. Dvalishvili''']] |{{Flagicon|US}} [[შონ ო’მალი|'''S. O'Malley''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} !18-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Usman_vs._Buckley|UFC on ESPN: Usman vs. Buckley]] !20-4-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} |{{Flagicon|Nigeria}} [[კამარუ უსმანი|'''K. Usman''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Joaquin_Buckley|'''J. Buckley''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} !21-6-0 |{{Flagicon|US}} [[ატლანტა|'''Atlanta''']] |- ![[:en:UFC_on_ABC:_Hill_vs._Rountree_Jr.|UFC on ABC: Hill vs. Rountree Jr.]] !12-3-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_4.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Jamahal_Hill|'''J. Hill''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Khalil_Rountree_Jr.|'''K. Rountree Jr.''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} !13-6-0 |{{Flagicon|Azerbaijan}} [[ბაქო|'''Baku''']] |- ![[:en:UFC_317|UFC 317]] !16-0-0 !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''I. Topuria''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_2.png}} !35-10-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Lewis_vs._Teixeira|UFC on ESPN: Lewis vs. Teixeira]] !28-12-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_9.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Derrick_Lewis|'''D. Lewis''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Tallison_Teixeira|'''T. Teixeira''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_13.png}} !8-0-0 |{{Flagicon|US}} [[ნეშვილი|'''Nashville''']] |- ![[:en:UFC_318|UFC 318]] !26-8-0 !{{Flagicon image|Solid_black_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] |{{Flagicon|US}} [[დასტინ პორიე|'''D. Poirier''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_6.png}} !30-9-0 |{{Flagicon|US}} [[ახალი ორლეანი|'''New Orleans''']] |- ![[:en:UFC_on_ABC:_Whittaker_vs._de_Ridder|UFC on ABC: Whittaker vs. de Ridder]] !26-8-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[რობერტ უიტეკერი|'''R. Whittaker''']] |{{Flagicon|Netherlands}} [[:en:Reinier_de_Ridder|'''R. de Ridder''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_13.png}} !20-2-0 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Taira_vs._Park|UFC on ESPN: Taira vs. Park]] !16-1-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_6.png}} |{{Flagicon|Japan}} [[:en:Tatsuro_Taira|'''T. Taira''']] |{{Flagicon|South Korea}} [[:en:Park_Hyun-sung|'''P. Hyun-Sung''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !10-0-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Dolidze_vs._Hernandez|UFC on ESPN: Dolidze vs. Hernandez]] !15-3-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_9.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[რომან დოლიძე|'''R. Dolidze''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Hernandez|'''A. Hernandez''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_10.png}} !14-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_319|UFC 319]] !23-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''K. Chimaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !14-0-0 |{{Flagicon|USA}} [[ჩიკაგო|'''Chicago''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Walker_vs._Zhang|UFC Fight Night: Walker vs. Zhang]] !21-9-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_13.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Johnny_Walker_(fighter)|'''J. Walker''']] |{{Flagicon|China}} [[:en:Zhang_Mingyang|'''Z. Mingyang''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_14.png}} !19-6-0 |{{Flagicon|China}} [[შანხაი|'''Shanghai''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Imavov_vs._Borralho|UFC Fight Night: Imavov vs. Borralho]] !16-4-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_2.png}} |{{Flagicon|France}} [[:en:Nassourdine_Imavov|'''N. Imavov''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Caio_Borralho|'''C. Borralho''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} !17-1-0 |{{Flagicon|France}} [[პარიზი|'''Paris''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Lopes_vs._Silva|UFC Fight Night: Lopes vs. Silva]] !26-7-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_2.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Jean_Silva|'''J. Silva''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_10.png}} !16-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[სან-ანტონიო|'''San Antonio''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Ulberg_vs._Reyes|UFC Fight Night: Ulberg vs. Reyes]] !12-1-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''C. Ulberg''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Dominick_Reyes|'''D. Reyes''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} !15-4-0 |{{Flagicon|Australia}} [[პერთი|'''Perth''']] |- ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !21-1-1 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !12-3-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Oliveira_vs._Gamrot|UFC Fight Night: Oliveira vs. Gamrot]] !35-11-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_4.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Mateusz_Gamrot|'''M. Gamrot''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} !25-3-0 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[რიო-დე-ჟანეირო|'''Rio de Janeiro''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_de_Ridder_vs._Allen|UFC Fight Night: de Ridder vs. Allen]] !21-2-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_4.png}} |{{Flagicon|Netherlands}} [[:en:Reinier_de_Ridder|'''R. de Ridder''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Brendan_Allen|'''B. Allen''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_9.png}} !25-7-0 |{{Flagicon|Canada}} [[ვანკუვერი|'''Vancouver''']] |- ![[:en:UFC_321|UFC 321]] !15-3-0 !{{Flagicon image|C_blue_square.png}} |{{Flagicon|England}} [[ტომ ასპინალი|'''T. Aspinall''']] |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''C. Gane''']] !{{Flagicon image|Solid blue with number 1.png}} !13-2-0 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Garcia_vs._Onama|UFC Fight Night: Garcia vs. Onama]] !18-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_12.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Steve_Garcia|'''S. Garcia''']] |{{Flagicon|Uganda}} [[:en:David_Onama|'''D. Onama''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_13.png}} !14-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Bonfim_vs._Brown|UFC Fight Night: Bonfim vs. Brown]] !18-1-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_14.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gabriel_Bonfim|'''G. Bonfim''']] |{{Flagicon|Jamaica}} [[:en:Randy_Brown_(fighter)|'''R. Brown''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !20-6-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_322|UFC 322]] !18-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} !27-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Tsarukyan_vs._Hooker|UFC Fight Night: Tsarukyan vs. Hooker]] !22-3-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Armenia}} [[არმან წარუკიანი|'''A. Tsarukyan''']] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Dan_Hooker|'''D. Hooker''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_6.png}} !24-12-0 |{{Flagicon image|Flag of Qatar in a 2 to 1 ratio.png}} [[დოჰა|'''Doha''']] |- ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !21-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''M. Dvalishvili''']] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[პიოტრ იანი|'''P. Yan''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !19-5-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Royval_vs._Kape|UFC on ESPN: Royval vs. Kape]] !17-8-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Brandon_Royval|'''B. Royval''']] |{{Flagicon|Portugal}} [[:en:Manel_Kape|'''M. Kape''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_6.png}} !21-7-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_324|UFC 324]] !26-5-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_4.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''J. Gaethje''']] |{{Flagicon|England}} [[:en:Paddy_Pimblett|'''P. Pimblett''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} !23-3-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_325|UFC 325]] !27-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''A. Volkanovski''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} !27-7-0 |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Bautista_vs._Oliveira|UFC Fight Night: Bautista vs. Oliveira]] !16-3-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_9.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Mario_Bautista|'''M. Bautista''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Vinicius_Oliveira|'''V. Oliveira''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_11.png}} !23-3-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Strickland_vs._Hernandez|UFC Fight Night: Strickland vs. Hernandez]] !29-7-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Hernandez|'''A. Hernandez''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_4.png}} !15-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ჰიუსტონი|'''Houston''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Moreno_vs._Kavanagh|UFC Fight Night: Moreno vs. Kavanagh]] !23-9-2 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_6.png}} |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''B. Moreno''']] |{{Flagicon|England}} [[:en:Lone'er_Kavanagh|'''L. Kavanagh''']] !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} !9-1-0 |{{Flagicon|Mexico}} [[მეხიკო|'''Mexico City''']] |- ![[:en:UFC_326|UFC 326]] !27-8-0 !{{Flagicon image|Solid_black_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !36-11-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Emmett_vs._Vallejos|UFC Fight Night: Emmett vs. Vallejos]] !19-6-0 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_11.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Josh_Emmett|'''J. Emmett''']] |{{Flagicon|Argentina}} [[:en:Kevin_Vallejos|'''K. Vallejos''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_14.png}} !17-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !19-0-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[:en:Movsar_Evloev|'''M. Evloev''']] |{{Flagicon|England}} [[:en:Lerone_Murphy|'''L. Murphy''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} !17-0-1 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Adesanya_vs._Pyfer|UFC Fight Night: Adesanya vs. Pyfer]] !24-5-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_4.png}} |{{Flagicon|Nigeria}} [[ისრაელ ადესანია|'''I. Adesanya''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Joe_Pyfer|'''J. Pyfer''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_14.png}} !15-3-0 |{{Flagicon|US}} [[სიეტლი|'''Seattle''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Moicano_vs._Duncan|UFC Fight Night: Moicano vs. Duncan]] !20-7-1 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_10.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Renato_Moicano|'''R. Moicano''']] |{{Flagicon|Scotland}} [[:en:Chris_Duncan_(fighter)|'''C. Duncan''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !15-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_327|UFC 327]] !32-5-1 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Czech Republic}} [[ირჟი პროხასკა|'''J. Procházka''']] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''C. Ulberg''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !13-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[მაიამი|'''Miami''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Burns_vs._Malott|UFC Fight Night: Burns vs. Malott]] !22-9-0 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_11.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gilbert_Burns|'''G. Burns''']] |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Mike_Malott|'''M. Malott''']] !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} !13-2-1 |{{Flagicon|Canada}} [[უინიპეგი|'''Winnipeg''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Sterling_vs._Zalal|UFC Fight Night: Sterling vs. Zalal]] !25-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Aljamain_Sterling|'''A. Sterling''']] |{{Flagicon|Morocco}} [[:en:Youssef_Zalal|'''Y. Zalal''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} !18-5-1 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Della_Maddalena_vs._Prates|UFC Fight Night: Della Maddalena vs. Prates]] !18-3-0 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Carlos_Prates|'''C. Prates''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} !23-7-0 |{{Flagicon|Australia}} [[პერთი|'''Perth''']] |- ![[:en:UFC_328|UFC 328]] !15-0-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''K. Chimaev''']] |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !30-7-0 |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Allen_vs._Costa|UFC Fight Night: Allen vs. Costa]] !20-4-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} |{{Flagicon|England}} [[:en:Arnold_Allen|'''A. Allen''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Melquizael_Costa|'''M. Costa''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_12.png}} !26-7-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Song_vs._Figueiredo|UFC Fight Night: Song vs. Figueiredo]] !22-9-1 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} |{{Flagicon|China}} [[:en:Song_Yadong|'''S. Yadong''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Deiveson_Figueiredo|'''D. Figueiredo''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} !25-6-1 |'''{{დროშა|Macau}}''' |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Muhammad_vs._Bonfim|UFC Fight Night: Muhammad vs. Bonfim]] !24-5-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} |{{Flagicon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''B. Muhammad''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gabriel_Bonfim|'''G. Bonfim''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_11.png}} !19-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !17-0-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''I. Topuria''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''J. Gaethje''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_letter_ic.png}} !27-5-0 |{{Flagicon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Horiguchi|UFC Fight Night: Kape vs. Horiguchi]] !22-7-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Portugal}} [[:en:Manel_Kape|'''M. Kape''']] |{{Flagicon|Japan}} [[:en:Kyoji_Horiguchi|'''K. Horiguchi''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} !36-5-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Fiziev_vs._Torres|UFC Fight Night: Fiziev vs. Torres]] !13-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_11.png}} |{{Flag icon|Azerbaijan}} '''[[:en:Rafael_Fiziev|R. Fiziev]]''' |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Manuel_Torres_(fighter)|'''M. Torres''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_15.png}} !17-3-0 |{{Flagicon|Azerbaijan}} [[ბაქო|'''Baku''']] |- ![[:en:UFC_329|UFC 329]] !22-6-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|Ireland}} [[კონორ მაკგრეგორი|'''C. McGregor''']] |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !27-9-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_281|UFC Fight Night: du Plessis vs. Usman]] !23-3-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] |{{Flagicon|Nigeria}} [[კამარუ უსმანი|'''K. Usman''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !21-4-0 |{{Flagicon|USA}} [[ოკლაჰომა-სიტი|'''Oklahoma City''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_282|UFC Fight Night: Ankalaev vs. Rountree Jr.]] !21-2-1 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Khalil_Rountree_Jr.|'''K. Rountree Jr.''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !14-7-0 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_283|UFC Fight Night: Medić vs. Rodriguez]] !13-3-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|Serbia}} [[:en:Uroš_Medić|'''U. Medić''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Daniel_Rodriguez_(fighter)|'''D. Rodriguez''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !20-5-0 |{{Flagicon|Serbia}} [[ბელგრადი|'''Belgrade''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_284|UFC Fight Night: Gamrot vs. Salkilld]] !26-4-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Mateusz_Gamrot|'''M. Gamrot''']] |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Quillan_Salkilld|'''Q. Salkilld''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !12-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_330|UFC 330]] !28-1-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] |{{Flagicon|Ireland}} [[:en:Ian_Machado_Garry|'''I. Machado Garry''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !17-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ფილადელფია|'''Philadelphia''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_285|UFC Fight Night: Hernandez vs. Rodrigues]] !15-3-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Hernandez|'''A. Hernandez''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gregory_Rodrigues|'''G. Rodrigues''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !19-6-0 |{{Flagicon|USA}} [[საკრამენტო|'''Sacramento''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_286|UFC Fight Night: Nurmagomedov vs. Song]] !20-1-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''U. Nurmagomedov''']] |{{Flagicon|China}} [[:en:Song_Yadong|'''S. Yadong''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !23-9-1 |{{Flagicon|China}} [[შანხაი|'''Shanghai''']] |} {| class="wikitable" |+ |- !26-1-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] !Submission R1 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Renato_Moicano|'''R. Moicano''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_10.png}} !20-5-1 ![[:en:UFC_311|UFC 311]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- !22-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] !Decision R5 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} !29-6-0 ![[:en:UFC_312|UFC 312]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- !12-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] !Decision R5 |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !20-1-1 ![[:en:UFC_313|UFC 313]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !26-4-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''A. Volkanovski''']] !Decision R5 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} !26-6-0 ![[:en:UFC_314|UFC 314]] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიამი|'''Miami''']] |- !24-3-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''B. Muhammad''']] !Decision R5 |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_5.png}} !17-2-0 ![[:en:UFC_315|UFC 315]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flagicon|Canada}} [[მონრეალი|'''Montreal''']] |- !19-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|M. Dvalishvili]]''' !Submission R3 |{{Flagicon|US}} [[შონ ო’მალი|'''S. O'Malley''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} !18-2-0 ![[:en:UFC_316|UFC 316]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- !16-0-0 !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''I. Topuria''']] !Knockout R1 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} !35-10-0 ![[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !26-8-0 !{{Flagicon image|Solid_black_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] !Decision R5 |{{Flagicon|US}} [[დასტინ პორიე|'''D. Poirier''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_6.png}} !30-9-0 ![[:en:UFC_318|UFC 318]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|US}} [[ახალი ორლეანი|'''New Orleans''']] |- !23-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] !Decision R5 |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''K. Chimaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !14-0-0 ![[:en:UFC_319|UFC 319]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ჩიკაგო|'''Chicago''']] |- !21-1-1 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] !TKO R1 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !12-3-0 ![[:en:UFC_320|UFC 320]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !15-3-0 !{{Flagicon image|C_blue_square.png}} |{{Flagicon|England}} [[ტომ ასპინალი|'''T. Aspinall''']] !No Contest R1 |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''C. Gane''']] !{{Flagicon image|Solid blue with number 1.png}} !13-2-0 ![[:en:UFC_321|UFC 321]] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !18-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] !Decision R5 |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} !27-1-0 ![[:en:UFC_322|UFC 322]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] |- !21-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|M. Dvalishvili]]''' !Decision R5 |{{Flagicon|რუსეთი}} [[პიოტრ იანი|'''P. Yan''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !19-5-0 ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !26-5-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_4.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''J. Gaethje''']] !Decision R5 |{{Flagicon|England}} [[:en:Paddy_Pimblett|'''P. Pimblett''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_5.png}} !23-3-0 ![[:en:UFC_324|UFC 324]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !27-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''A. Volkanovski''']] !Decision R5 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} !27-7-0 ![[:en:UFC_325|UFC 325]] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- !27-8-0 !{{Flagicon image|Solid_black_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] !Decision R5 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !36-11-0 ![[:en:UFC_326|UFC 326]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !32-5-1 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Czech Republic}} [[ირჟი პროხასკა|'''J. Procházka''']] !Knockout R1 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''C. Ulberg''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !13-1-0 ![[:en:UFC_327|UFC 327]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიამი|'''Miami''']] |- !15-0-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''K. Chimaev''']] !Decision R5 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !30-7-0 ![[:en:UFC_328|UFC 328]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- !17-0-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''I. Topuria''']] !TKO R4 |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''J. Gaethje''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_letter_ic.png}} !27-5-0 ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] |- ! colspan="10" |Co-main events |- !18-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|M. Dvalishvili]]''' !Decision R5 |{{Flag icon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''U. Nurmagomedov''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} !18-0-0 ![[:en:UFC_311|UFC 311]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- !29-5-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|A. Pantoja]]''' !Submission R3 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Kai_Kara-France|'''K. Kara-France''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_4.png}} !25-11-0 ![[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !20-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|M. Dvalishvili]]''' !Decision R5 |{{Flag icon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''C. Sandhagen''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_4.png}} !18-5-0 ![[:en:UFC_320|UFC 320]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !30-5-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|A. Pantoja]]''' !TKO R1 |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''J. Van''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !15-2-0 ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !16-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''J. Van''']] !TKO R5 |{{Flagicon|Japan}} [[:en:Tatsuro_Taira|'''T. Taira''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} !18-1-0 ![[:en:UFC_328|UFC 328]] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- !13-3-0 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] !TKO R2 |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''C. Gane''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !13-2-0 ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flagicon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] |} {| class="wikitable" |- ![[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Lak_people_flag.png}} [[:en:Laks_(Caucasus)|'''Laks''']] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !C !28-1-0 |{{Flagicon|Ireland}} [[:en:Ian_Machado_Garry|'''Ian Machado Garry''']] ![[:en:UFC_330|UFC 330]] |- ![[:en:Abusupiyan_Magomedov|Abusupiyan Magomedov]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Flag_of_Kumyks.svg}} '''[[:en:Kumyks|Kumyks]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !15 !29-7-1 ! rowspan="2" | ! rowspan="2" | |- ![[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flag icon|Ingushetia}} '''[[:en:Ingushetians|Ingushetians]]''' ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !1 !20-0-0 |- ![[:en:Umar_Nurmagomedov|Umar Nurmagomedov]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !2 !20-1-0 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:David_Martínez_(fighter)|'''David Martínez''']] ![[:en:UFC_Fight_Night_282|Ankalaev vs. Rountree Jr.]] |- ![[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !2 !21-2-1 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Khalil_Rountree_Jr.|Khalil Rountree Jr.]]''' ![[:en:UFC_Fight_Night_282|Ankalaev vs. Rountree Jr.]] |- ![[:en:Ikram_Aliskerov|Ikram Aliskerov]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Lezgian_flag.svg}} [[ლეზგები|'''Lezgins''']] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !10 !18-2-0 ! rowspan="2" | ! rowspan="2" | |- ![[:en:Azamat_Murzakanov|Azamat Murzakanov]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flag icon|ადიღე}} '''[[:en:Circassians|Circassians]]''' ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !9 !16-1-0 |- ![[:en:Rizvan_Kuniev|Rizvan Kuniev]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Даргинский_флаг_(неофициальный,_одна_из_народных_вариаций).jpg}} [[დარგუელები|'''Dargins''']] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !7 !14-3-1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Tyrell_Fortune|'''Tyrell Fortune''']] ![[:en:UFC_Fight_Night_282|Ankalaev vs. Rountree Jr.]] |- ![[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]] !{{Flag icon|Georgia}} |{{Flagicon image|Flag_of_The_Principality_of_Mingrelia_(Portolan_1560).svg}} '''[[:en:Mingrelians|Mingrelians]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !1 !17-1-0 ! rowspan="6" | ! rowspan="6" | |- ![[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]] !{{Flag icon|Georgia}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Georgians|Georgians]]''' ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !1 !21-5-0 |- ![[:en:Arman_Tsarukyan|Arman Tsarukyan]] !{{Flag icon|Armenia}} |{{Flag icon|Armenia}} '''[[:en:Armenians|Armenians]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !2 !23-3-0 |- ![[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]] !{{Flag icon|UAE}} |{{Flag icon|Chechen Republic of Ichkeria}} '''[[:en:Chechens|Chechens]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !1 !15-1-0 |- ![[:en:Nassourdine_Imavov|Nassourdine Imavov]] !{{Flag icon|France}} |{{Flagicon image|Flag_of_Kumyks.svg}} '''[[:en:Kumyks|Kumyks]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !3 !17-4-0 |- ![[:en:Rafael_Fiziev|Rafael Fiziev]] !{{Flag icon|Azerbaijan}} |{{Flag icon|Azerbaijan}} [[აზერბაიჯანელები|'''Azerbaijanis''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !13 !14-5-0 |} {| class="wikitable" |+Predicting next title fights. ![[მძიმეწონითი კატეგორია (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)|Heavyweight]] !15-3-0 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] !Aspinall vs. Pereira !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !14-1-0 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] |{{Flagicon|ჩეხეთი}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] !Ulberg vs. Procházka 2 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !31-7-0 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] |{{Flagicon|France}} [[:en:Nassourdine_Imavov|'''Nassourdine Imavov''']] !Strickland vs. Imavov 2 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !28-1-0 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' |{{Flagicon|Ireland}} [[:en:Ian_Machado_Garry|'''Ian Machado Garry''']] !Makhachev vs. Machado Garry !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !17-0-0 |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' |{{Flagicon|Armenia}} [[არმან წარუკიანი|'''Arman Tsarukyan''']] !Topuria vs. Tsarukyan !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !28-4-0 |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Alexander_Volkanovski|Alexander Volkanovski]]''' |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]]''' !Volkanovski vs. Evloev !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !25-5-0 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' !Yan vs. Dvalishvili 3 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Flyweight|Flyweight]] !16-2-0 |{{Flag icon|Myanmar}} '''[[:en:Joshua_Van|Joshua Van]]''' |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|Alexandre Pantoja]]''' !Van vs. Pantoja 2 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |} {| class="wikitable" |+ |- |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Ali_Bagautinov|'''Ali Bagautinov''']] ![[:en:UFC_174|UFC 174]] !{{Flagicon image|Solid red.svg}} ![[:en:Flyweight|Flyweight]] !14/06/2014 !— !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Даргинский_флаг_(неофициальный,_одна_из_народных_вариаций).jpg}} [[დარგუელები|'''Dargins''']] |- |{{Flag icon|Russia}} [[ხაბიბ ნურმაგომედოვი|'''Khabib Nurmagomedov''']] ![[:en:UFC_223|UFC 223]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !07/04/2018 ![[კონორ მაკგრეგორი|1]] [[დასტინ პორიე|2]] [[:en:Justin_Gaethje|3]] !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] |- |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|'''Islam Makhachev''']] ![[:en:UFC_280|UFC 280]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_322|UFC 322]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} {{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Lightweight|Lightweight]]<nowiki> | </nowiki>[[ქვესაშუალო წონითი კატეგორია (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)|Welterweight]] !<nowiki>22/10/2022 | 15/11/2025</nowiki> ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|1]] [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|2]] [[დასტინ პორიე|3]] [[:en:Renato_Moicano|4]] !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Lak_people_flag.png}} [[:en:Laks_(Caucasus)|'''Laks''']] |- |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]]''' ![[:en:UFC_282|UFC 282]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_313|UFC 313]] !{{Flagicon image|Solid yellow.svg}} {{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !08/03/2025 !0 !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] |- |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' ![[:en:UFC_298|UFC 298]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_317|UFC 317]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} {{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Featherweight|Featherweight]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:Lightweight|Lightweight]] !<nowiki>17/02/2024 | 28/06/2025</nowiki> ![[მაქს ჰოლოვეი|1]] !{{Flag icon|Georgia}} |{{Flagicon image|Flag_of_The_Principality_of_Mingrelia_(Portolan_1560).svg}} '''[[:en:Mingrelians|Mingrelians]]''' |- |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' ![[:en:UFC_306|UFC 306]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !14/09/2024 ![[უმარ ნურმაგომედოვი|1]] [[შონ ო’მალი|2]] [[კორი სენდჰეგენი|3]] !{{Flag icon|Georgia}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Georgians|Georgians]]''' |- |{{Flag icon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''Umar Nurmagomedov''']] ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !{{Flagicon image|Solid red.svg}} ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !18/01/2025 !— !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] |- |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' ![[:en:UFC_319|UFC 319]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !16/08/2025 !0 !{{Flagicon|Chechen Republic of Ichkeria}} |{{Flag icon|Chechen Republic of Ichkeria}} '''[[:en:Chechens|Chechens]]''' |} {| class="wikitable" ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !15-3-0 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' ![[:en:UFC_295|UFC 295]] |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Sergei_Pavlovich|'''Sergei Pavlovich''']] !N/A !0 !21/06/2025 |- ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !14-1-0 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] ![[:en:UFC_327|UFC 327]] |{{Flagicon|ჩეხეთი}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] !BLACK JAG !0 !11/04/2026 |- ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !31-7-0 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] ![[:en:UFC_328|UFC 328]] |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' !TARZAN !0 !09/05/2026 |- ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !28-1-0 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' ![[:en:UFC_322|UFC 322]] |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Jack_Della_Maddalena|Jack Della Maddalena]]''' !N/A !0 !15/11/2025 |- ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !17-0-0 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' !THE HIGHLIGHT !0 !14/06/2026 |- ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !28-4-0 |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Alexander_Volkanovski|Alexander Volkanovski]]''' ![[:en:UFC_314|UFC 314]] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] !THE GREAT ![[:en:Diego_Lopes_(fighter)|1]] !12/04/2025 |- ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !25-5-0 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' ![[:en:UFC_323|UFC 323]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' !NO MERCY !0 !06/12/2025 |- ![[:en:Flyweight|Flyweight]] !16-2-0 |{{Flag icon|Myanmar}} '''[[:en:Joshua_Van|Joshua Van]]''' ![[:en:UFC_323|UFC 323]] |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|Alexandre Pantoja]]''' !THE FEARLESS ![[:en:Tatsuro_Taira|1]] !06/12/2025 |} {| class="wikitable" |+ ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Wyatt_Hendrickson|'''Wyatt Hendrickson''']] ![[:en:RAF_01|RAF 01]] |{{Flagicon|Egypt}} [[:en:Mostafa_Elders|'''Mostafa Elders''']] ![[:en:Mason_Parris|1]] [[:en:Trent_Hillger|2]] !30/08/2025 |- ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Kyle_Snyder_(wrestler)|'''Kyle Snyder''']] ![[:en:RAF_07|RAF 07]] |{{Flagicon|Bahrain}} [[:en:Akhmed_Tazhudinov|'''Akhmed Tazhudinov''']] ![[:en:Rizabek_Aitmukhan|1]] [[გივი მაჭარაშვილი|2]] !28/03/2026 |- ![[სუპერ ქვემძიმე წონითი კატეგორია (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)|Cruiserweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Kyle_Dake|'''Kyle Dake''']] ![[:en:RAF_01|RAF 01]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Dean_Hamiti|'''Dean Hamiti''']] ![[:en:Boris_Makoev|1]] [[:en:Mahamedkhabib_Kadzimahamedau|2]] [[:en:Parker_Keckeisen|3]] !30/08/2025 |- ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Dean_Hamiti|'''Dean Hamiti''']] ![[:en:RAF_04|RAF 04]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Evan_Wick|'''Evan Wick''']] !0 !20/12/2025 |- ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:David_Carr_(wrestler)|'''David Carr''']] ![[:en:RAF_02|RAF 02]] |{{Flagicon|Egypt}} [[:en:Amr_Reda_Hussen|'''Amr Reda Hussen''']] ![[:en:Bubba_Jenkins|1]] !25/10/2025 |- ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !vacant. !— !— !— !— |- ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Real_Woods|'''Real Woods''']] ![[:en:RAF_09|RAF 09]] |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Ibragim_Ilyasov|'''Ibragim Ilyasov''']] !0 !30/05/2026 |- ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Austin_DeSanto|'''Austin DeSanto''']] ![[:en:RAF_05|RAF 05]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Nathan_Tomasello|'''Nathan Tomasello''']] ![[:en:Reineri_Andreu|1]] !10/01/2026 |} {| class="wikitable" |+ !1 |{{Flagicon|USA}} [[:en:Jorge_Masvidal|'''Jorge Masvidal''']] ![[:en:UFC_244|UFC 244]] !Technical Knockout R3 |'''{{Flagicon|USA}} [[:en:Nate_Diaz|Nate Diaz]]''' !- !02/11/2019 |'''{{Flagicon|USA}} [[ნიუ-იორკი|New York City]]''' |- !2 |'''{{Flagicon|USA}} [[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' ![[:en:UFC_291|UFC 291]] !Knockout R2 |'''{{Flagicon|USA}} [[დასტინ პორიე|Dustin Poirier]]''' !- !29/07/2023 |'''{{Flagicon|USA}} [[სოლტ-ლეიკ-სიტი|Salt Lake City]]''' |- !3 |'''{{Flagicon|USA}} [[მაქს ჰოლოვეი|Max Holloway]]''' ![[:en:UFC_300|UFC 300]] !Knockout R5 |'''{{Flagicon|USA}} [[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' ![[დასტინ პორიე|1]] !13/04/2024 |'''{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|Las Vegas]]''' |- !4 |{{Flagicon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] ![[:en:UFC_326|UFC 326]] !Decision R5 |'''{{Flagicon|USA}} [[მაქს ჰოლოვეი|Max Holloway]]''' !- !07/03/2026 |'''{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|Las Vegas]]''' |} {| class="wikitable" |{{Flag icon|US}} [[:en:Josh_Hokit|'''Josh Hokit''']] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !10-0-0 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Derrick_Lewis|Derrick Lewis]]''' ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !14/06/2026 !5 |- |{{Flag icon|New Zealand}} [[:en:Navajo_Stirling|'''Navajo Stirling''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !10-0-0 |{{Flag icon|Moldova}} [[:en:Ion_Cutelaba|'''Ion Cutelaba''']] ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Horiguchi|UFC Fight Night: Kape vs. Horiguchi]] !20/06/2026 !12 |- |{{Flag icon|Portugal}} [[:en:Mario_Pinto|'''Mario Pinto''']] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !12-0-0 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Felipe_Franco_(mixed_martial_artist)|'''Felipe Franco''']] ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !21/03/2026 !13 |- |{{Flagicon|ავღანეთი}} [[:en:Farid_Basharat|'''Farid Basharat''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !15-0-0 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Jean_Matsumoto|'''Jean Matsumoto''']] ![[:en:UFC_Fight_Night:_Bautista_vs._Oliveira|UFC Fight Night: Bautista vs. Oliveira]] !07/02/2026 !10 |- |{{Flag icon|Ecuador}} [[:en:Michael_Morales_(fighter)|'''Michael Morales''']] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !19-0-0 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Brady_(fighter)|'''Sean Brady''']] ![[:en:UFC_322|UFC 322]] !15/11/2025 !3 |- |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]]''' ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !20-0-0 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Lerone_Murphy|Lerone Murphy]]''' ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !21/03/2026 !1 |- ! colspan="7" |Ex-undefeated fighers. |- |{{Flag icon|England}} [[:en:Lerone_Murphy|'''Lerone Murphy''']] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !17-0-1 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]]''' ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !21/03/2026 !3 |- |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Azamat_Murzakanov|'''Azamat Murzakanov''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !16-0-0 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Paulo_Costa|'''Paulo Costa''']] ![[:en:UFC_327|UFC 327]] !11/04/2026 !6 |- |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !15-0-0 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] ![[:en:UFC_328|UFC 328]] !09/05/2026 !C |- |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !17-0-0 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !14/06/2026 !C |} {| class="wikitable" |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' !Technical Knockout R5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Tony_Ferguson|Tony Ferguson]]''' ![[:en:UFC_249|UFC 249]] |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Khabib_Nurmagomedov|Khabib Nurmagomedov]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |- |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' !Technical Knockout R3 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Derrick_Lewis|Derrick Lewis]]''' ![[:en:UFC_265|UFC 265]] |{{Flag icon|Cameroon}} '''[[:en:Francis_Ngannou|Francis Ngannou]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |- |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' !Decision R5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Cory_Sandhagen|Cory Sandhagen]]''' ![[:en:UFC_267|UFC 267]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Aljamain_Sterling|Aljamain Sterling]]''' ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |- |{{Flag icon|Mexico}} '''[[:en:Brandon_Moreno|Brandon Moreno]]''' !Technical Knockout R3 |{{Flag icon|New Zealand}} '''[[:en:Kai_Kara-France|Kai Kara-France]]''' ![[:en:UFC_277|UFC 277]] |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Deiveson_Figueiredo|Deiveson Figueiredo]]''' ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |- |{{Flag icon|Mexico}} '''[[:en:Yair_Rodríguez|Yair Rodríguez]]''' !Submission R2 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Josh_Emmett|Josh Emmett]]''' ![[:en:UFC_284|UFC 284]] |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Alexander_Volkanovski|Alexander Volkanovski]]''' ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |- |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' !Knockout R1 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Sergei_Pavlovich|Sergei Pavlovich]]''' ![[:en:UFC_295|UFC 295]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Jon_Jones|Jon Jones]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |- |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' !Decision R5 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Paddy_Pimblett|Paddy Pimblett]]''' ![[:en:UFC_324|UFC 324]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |- |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' !Technical Knockout R4 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alex_Pereira|Alex Pereira]]''' ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |} {| class="wikitable" ! colspan="2" |[[:en:Heavyweight|Heavyweight]] ! colspan="2" |[[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] ! colspan="2" |[[:en:Middleweight|Middleweight]] ! colspan="2" |[[:en:Welterweight|Welterweight]] |- !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|New Zealand}} '''[[:en:Carlos_Ulberg|Carlos Ulberg]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Sean_Strickland|Sean Strickland]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' |- !{{Flagicon image|Solid_gray_with_letter_ic.png}} |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' !1 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alex_Pereira|Alex Pereira]]''' !1 |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' !1 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Carlos_Prates|Carlos Prates]]''' |- !2 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Alexander_Volkov_(fighter)|'''Alexander Volkov''']] !2 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]]''' !2 |{{Flag icon|South Africa}} '''[[:en:Dricus_du_Plessis|Dricus du Plessis]]''' !2 |{{Flag icon|Ireland}} '''[[:en:Ian_Machado_Garry|Ian Machado Garry]]''' |- !3 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Sergei_Pavlovich|Sergei Pavlovich]]''' !3 |{{Flag icon|ჩეხეთი}} '''[[:en:Jiří_Procházka|Jiří Procházka]]''' !3 |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Nassourdine_Imavov|Nassourdine Imavov]]''' !3 |{{Flag icon|Ecuador}} [[:en:Michael_Morales_(fighter)|'''Michael Morales''']] |- !4 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alex_Pereira|Alex Pereira]]''' !4 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Paulo_Costa|Paulo Costa]]''' !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Joe_Pyfer|Joe Pyfer]]''' !4 |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Jack_Della_Maddalena|Jack Della Maddalena]]''' |- !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Josh_Hokit|'''Josh Hokit''']] !5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Jamahal_Hill|Jamahal Hill]]''' !5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Brendan_Allen|Brendan Allen]]''' !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Brady_(fighter)|'''Sean Brady''']] |- !6 |{{Flag icon|Dominican Republic}} '''[[:en:Waldo_Cortes-Acosta|Waldo Cortes-Acosta]]''' !6 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Khalil_Rountree_Jr.|Khalil Rountree Jr.]]''' !6 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Caio_Borralho|Caio Borralho]]''' !6 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Gabriel_Bonfim|Gabriel Bonfim]]''' |- !7 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Rizvan_Kuniev|Rizvan Kuniev]]''' !7 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Dominick_Reyes|Dominick Reyes]]''' !7 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Anthony_Hernandez|Anthony Hernandez]]''' !7 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Belal_Muhammad|Belal Muhammad]]''' |- !8 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Curtis_Blaydes|Curtis Blaydes]]''' !8 |{{Flagicon image|Civil_Ensign_of_Switzerland_(Pantone).svg}} '''[[:en:Volkan_Oezdemir|Volkan Oezdemir]]''' !8 |{{Flag icon|Nigeria}} '''[[:en:Israel_Adesanya|Israel Adesanya]]''' !8 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Leon_Edwards|Leon Edwards]]''' |- !9 |{{Flag icon|Moldova}} '''[[:en:Serghei_Spivac|Serghei Spivac]]''' !9 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Azamat_Murzakanov|Azamat Murzakanov]]''' !9 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Gregory_Rodrigues|Gregory Rodrigues]]''' !9 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Joaquin_Buckley|Joaquin Buckley]]''' |- !10 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Vitor_Petrino|'''Vitor Petrino''']] !10 |{{Flag icon|Uzbekistan}} '''[[:en:Bogdan_Guskov|Bogdan Guskov]]''' !10 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Ikram_Aliskerov|'''Ikram Aliskerov''']] !10 |{{Flag icon|Nigeria}} '''[[:en:Kamaru_Usman|Kamaru Usman]]''' |- !11 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Valter_Walker|'''Valter Walker''']] !11 |{{Flag icon|US}} [[:en:Dustin_Jacoby|'''Dustin Jacoby''']] !11 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Jared_Cannonier|Jared Cannonier]]''' !11 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Mike_Malott|'''Mike Malott''']] |- !12 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Brando_Peričić|'''Brando Peričić''']] !12 |{{Flag icon|New Zealand}} [[:en:Navajo_Stirling|'''Navajo Stirling''']] !12 |{{Flag icon|England}} [[:en:Christian_Leroy_Duncan|'''Christian Leroy Duncan''']] !12 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Michael_Page|Michael Page]]''' |- !13 |{{Flag icon|Portugal}} [[:en:Mario_Pinto|'''Mario Pinto''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Alonzo_Menifield|'''Alonzo Menifield''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Bo_Nickal|'''Bo Nickal''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Daniel_Rodriguez_(fighter)|'''Daniel Rodriguez''']] |- !14 |{{Flag icon|England}} [[:en:Mick_Parkin|'''Mick Parkin''']] !14 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Johnny_Walker_(fighter)|'''Johnny Walker''']] !14 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Paulo_Costa|Paulo Costa]]''' !14 |{{Flag icon|Serbia}} '''[[:en:Uroš_Medić|Uroš Medić]]''' |- !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Ryan_Spann|'''Ryan Spann''']] !15 |{{Flag icon|Poland}} '''[[:en:Jan_Błachowicz|Jan Błachowicz]]''' !15 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Abusupiyan_Magomedov|'''Abusupiyan Magomedov''']] !15 |{{Flag icon|Ukraine}} [[:en:Yaroslav_Amosov|'''Yaroslav Amosov''']] |- ! colspan="2" |[[:en:Lightweight|Lightweight]] ! colspan="2" |[[:en:Featherweight|Featherweight]] ! colspan="2" |[[:en:Bantamweight|Bantamweight]] ! colspan="2" |[[:en:Flyweight|Flyweight]] |- !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Alexander_Volkanovski|'''Alexander Volkanovski''']] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Myanmar}} '''[[:en:Joshua_Van|Joshua Van]]''' |- !1 |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' !1 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]]''' !1 |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' !1 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|Alexandre Pantoja]]''' |- !2 |{{Flag icon|Armenia}} '''[[:en:Arman_Tsarukyan|Arman Tsarukyan]]''' !2 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] !2 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Umar_Nurmagomedov|Umar Nurmagomedov]]''' !2 |{{Flag icon|Portugal}} '''[[:en:Manel_Kape|Manel Kape]]''' |- !3 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Charles_Oliveira|Charles Oliveira]]''' !3 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Lerone_Murphy|Lerone Murphy]]''' !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|'''Sean O'Malley''']] !3 |{{Flag icon|Japan}} '''[[:en:Tatsuro_Taira|Tatsuro Taira]]''' |- !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Max_Holloway|Max Holloway]]''' !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Aljamain_Sterling|Aljamain Sterling]]''' !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Cory_Sandhagen|Cory Sandhagen]]''' !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Brandon_Royval|Brandon Royval]]''' |- !5 |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Benoît_Saint_Denis|Benoît Saint Denis]]''' !5 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Arnold_Allen|Arnold Allen]]''' !5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Mario_Bautista|Mario Bautista]]''' !5 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Lone'er_Kavanagh|Lone'er Kavanagh]]''' |- !6 |{{Flag icon|Poland}} '''[[:en:Mateusz_Gamrot|Mateusz Gamrot]]''' !6 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Jean_Silva|Jean Silva]]''' !6 |{{Flag icon|China}} '''[[:en:Song_Yadong|Song Yadong]]''' !6 |{{Flag icon|Kazakhstan}} '''[[:en:Asu_Almabayev|Asu Almabayev]]''' |- !7 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Renato_Moicano|Renato Moicano]]''' !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Pat_Sabatini|'''Pat Sabatini''']] !7 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:David_Martínez_(fighter)|'''David Martínez''']] !7 |{{Flag icon|Japan}} '''[[:en:Kyoji_Horiguchi|Kyoji Horiguchi]]''' |- !8 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Quillan_Salkilld|'''Quillan Salkilld''']] !8 |{{Flag icon|Morocco}} '''[[:en:Youssef_Zalal|Youssef Zalal]]''' !8 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Raoni_Barcelos|'''Raoni Barcelos''']] !8 |{{Flag icon|Iraq}} '''[[:en:Amir_Albazi|Amir Albazi]]''' |- !9 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Paddy_Pimblett|Paddy Pimblett]]''' !9 |{{Flag icon|England}} [[:en:Nathaniel_Wood_(fighter)|'''Nathaniel Wood''']] !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Marcus_McGhee|'''Marcus McGhee''']] !9 |{{Flag icon|Mexico}} '''[[:en:Brandon_Moreno|Brandon Moreno]]''' |- !10 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Maurício_Ruffy|Maurício Ruffy]]''' !10 |{{Flag icon|Argentina}} '''[[:en:Kevin_Vallejos|Kevin Vallejos]]''' !10 |{{Flagicon|Afghanistan}} [[:en:Farid_Basharat|'''Farid Basharat''']] !10 |{{Flagicon|Peru}} [[:en:Kevin_Borjas|'''Kevin Borjas''']] |- !11 |{{Flag icon|New Zealand}} '''[[:en:Dan_Hooker|Dan Hooker]]''' !11 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Melquizael_Costa|Melquizael Costa]]''' !11 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Deiveson_Figueiredo|Deiveson Figueiredo]]''' !11 |{{Flag icon|US}} [[:en:Mitch_Raposo|'''Mitch Raposo''']] |- !12 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Tom_Nolan|'''Tom Nolan''']] !12 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Steve_Garcia|Steve Garcia]]''' !12 |{{Flag icon|Canada}} '''[[:en:Aiemann_Zahabi|Aiemann Zahabi]]''' !12 |{{Flag icon|China}} [[:en:Su_Mudaerji|'''Su Mudaerji''']] |- !13 |{{Flagicon|Azerbaijan}} [[:en:Rafael_Fiziev|'''Rafael Fiziev''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Aaron_Pico|'''Aaron Pico''']] !13 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Charles_Jourdain|'''Charles Jourdain''']] !13 |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Steve_Erceg|Steve Erceg]]''' |- !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Grant_Dawson|'''Grant Dawson''']] !14 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Joanderson_Brito|'''Joanderson Brito''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Bryce_Mitchell|'''Bryce Mitchell''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Alex_Perez_(fighter)|'''Alex Perez''']] |- !15 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Rafa_García_(fighter)|'''Rafa García''']] !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jose_Delgado|'''Jose Delgado''']] !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Montel_Jackson|'''Montel Jackson''']] !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Joseph_Morales_(fighter)|'''Joseph Morales''']] |} {| class="wikitable" |- ![[:en:UFC_311|UFC 311]] ![[:en:UFC_311|Makhachev vs. Moicano]] |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Renato_Moicano|'''Renato Moicano''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- ![[:en:UFC_312|UFC 312]] ![[:en:UFC_312|du Plessis vs. Strickland 2]] |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] |{{Flag icon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Sydney|Sydney]]''' |- ![[:en:UFC_313|UFC 313]] ![[:en:UFC_313|Pereira vs. Ankalaev]] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] |{{Flag icon|Russia}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''Magomed Ankalaev''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_314|UFC 314]] ![[:en:UFC_314|Volkanovski vs. Lopes]] |{{Flag icon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Miami|Miami]]''' |- ![[:en:UFC_315|UFC 315]] ![[:en:UFC_315|Muhammad vs. Della Maddalena]] |{{Flag icon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''Belal Muhammad''']] |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flag icon|Canada}} '''[[:en:Montreal|Montreal]]''' |- ![[:en:UFC_316|UFC 316]] ![[:en:UFC_316|Dvalishvili vs. O'Malley 2]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' |{{Flag icon|US}} [[შონ ო’მალი|'''Sean O'Malley''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:UFC_317|Topuria vs. Oliveira]] |{{Flag icon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_318|UFC 318]] ![[:en:UFC_318|Holloway vs. Poirier 3]] |{{Flag icon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] |{{Flag icon|US}} [[დასტინ პორიე|'''Dustin Poirier''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:New_Orleans|New Orleans]]''' |- ![[:en:UFC_319|UFC 319]] ![[:en:UFC_319|du Plessis vs. Chimaev]] |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Chicago|Chicago]]''' |- ![[:en:UFC_320|UFC 320]] ![[:en:UFC_320|Ankalaev vs. Pereira 2]] |{{Flag icon|Russia}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''Magomed Ankalaev''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_321|UFC 321]] ![[:en:UFC_321|Aspinall vs. Gane]] |{{Flagicon|England}} [[:en:Tom_Aspinall|'''Tom Aspinall''']] |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Abu_Dhabi|Abu Dhabi]]''' |- ![[:en:UFC_322|UFC 322]] ![[:en:UFC_322|Della Maddalena vs. Makhachev]] |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:New_York_City|New York City]]''' |- ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:UFC_323|Dvalishvili vs. Yan 2]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' |{{Flag icon|Russia}} [[პიოტრ იანი|'''Petr Yan''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_324|UFC 324]] ![[:en:UFC_324|Gaethje vs. Pimblett]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] |{{Flagicon|England}} [[პედი პიმბლეტი|'''Paddy Pimblett''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_325|UFC 325]] ![[:en:UFC_325|Volkanovski vs. Lopes 2]] |{{Flag icon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Sydney|Sydney]]''' |- ![[:en:UFC_326|UFC 326]] ![[:en:UFC_326|Holloway vs. Oliveira 2]] |{{Flag icon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_327|UFC 327]] ![[:en:UFC_327|Procházka vs. Ulberg]] |{{Flagicon|ჩეხეთი}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Miami|Miami]]''' |- ![[:en:UFC_328|UFC 328]] ![[:en:UFC_328|Chimaev vs. Strickland]] |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' |{{Flag icon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] ![[:en:UFC_Freedom_250|Topuria vs. Gaethje]] |{{Flag icon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] |{{Flag icon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Washington,_D.C.|Washington]]''' |- ![[:en:UFC_329|UFC 329]] ![[:en:UFC_329|McGregor vs. Holloway 2]] |{{Flagicon|Ireland}} [[კონორ მაკგრეგორი|'''Conor McGregor''']] |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_330|UFC 330]] ![[:en:UFC_330|Makhachev vs. Machado Garry]] |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' |{{Flag icon|Ireland}} '''[[:en:Ian_Machado_Garry|Ian Machado Garry]]''' ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ფილადელფია|'''Philadelphia''']] |- ! colspan="6" |Co-Main Events |- ![[:en:UFC_311|UFC 311]] ![[:en:UFC_311|Dvalishvili vs. Nurmagomedov]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' |{{Flag icon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''Umar Nurmagomedov''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- ![[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:UFC_317|Pantoja vs. Kara-France]] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Kai_Kara-France|'''Kai Kara-France''']] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_320|UFC 320]] ![[:en:UFC_320|Dvalishvili vs. Sandhagen]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' |{{Flag icon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''Cory Sandhagen''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:UFC_323|Pantoja vs. Van]] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_328|UFC 328]] ![[:en:UFC_328|Van vs. Taira]] |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] |{{Flag icon|Japan}} '''[[:en:Tatsuro_Taira|Tatsuro Taira]]''' ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] ![[:en:UFC_Freedom_250|Pereira vs. Gane]] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Washington,_D.C.|Washington]]''' |} {| class="wikitable" ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Ali_Bagautinov|Ali Bagautinov]] |- !{{Flag icon|US}} ![[დემეტრიუს ჯონსონი|Demetrious Johnson]] ![[:en:UFC_174|UFC 174]] !Decision R5 !14/06/2014 |{{Flag icon|Canada}} [[ვანკუვერი|'''Vancouver''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[ხაბიბ ნურმაგომედოვი|Khabib Nurmagomedov]] |- !{{Flag icon|US}} ![[:en:Al_Iaquinta|Al Iaquinta]] ![[:en:UFC_223|UFC 223]] !Decision R5 !07/03/2018 |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Ireland}} ![[კონორ მაკგრეგორი|Conor McGregor]] ![[:en:UFC_229|UFC 229]] !Submission R4 !06/10/2018 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[დასტინ პორიე|Dustin Poirier]] ![[:en:UFC_242|UFC 242]] !Submission R3 !07/09/2019 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]] ![[:en:UFC_254|UFC 254]] !Submission R2 !24/10/2020 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|Islam Makhachev]] |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[ჩარლზ ოლივეირა|Charles Oliveira]] ![[:en:UFC_280|UFC 280]] !Submission R2 !22/10/2022 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|Australia}} ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|Alexander Volkanovski]] ![[:en:UFC_284|UFC 284]] !Decision R5 !12/02/2023 |{{Flag icon|Australia}} [[პერთი|'''Perth''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Australia}} ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|Alexander Volkanovski]] ![[:en:UFC_294|UFC 294]] !Knockout R1 !21/10/2023 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[დასტინ პორიე|Dustin Poirier]] ![[:en:UFC_302|UFC 302]] !Submission R5 !01/06/2024 |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[:en:Renato_Moicano|Renato Moicano]] ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !Submission R1 !18/01/2025 |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Australia}} ![[:en:Jack_Della_Maddalena|Jack Della Maddalena]] ![[:en:UFC_322|UFC 322]] !Decision R5 !15/11/2025 |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]] |- !{{Flag icon|Poland}} ![[:en:Jan_Błachowicz|Jan Błachowicz]] ![[:en:UFC_282|UFC 282]] !Decision R5 !10/12/2022 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[ალექს პერეირა|Alex Pereira]] ![[:en:UFC_313|UFC 313]] !Decision R5 !08/03/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[ალექს პერეირა|Alex Pereira]] ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !TKO R1 !04/10/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Georgia}} [[ილია თოფურია|Ilia Topuria]] |- !{{Flag icon|Australia}} ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|Alexander Volkanovski]] ![[:en:UFC_298|UFC 298]] !Knockout R2 !17/02/2024 |{{Flag icon|US}} [[ანაჰაიმი|'''Anaheim''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[მაქს ჰოლოვეი|Max Holloway]] ![[:en:UFC_308|UFC 308]] !Knockout R3 !26/10/2024 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[ჩარლზ ოლივეირა|Charles Oliveira]] ![[:en:UFC_317|UFC 317]] !Knockout R1 !28/06/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]] ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !Technical Knockout R4 !14/06/2026 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Washington,_D.C.|Washington]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|Merab Dvalishvili]] |- !{{Flag icon|US}} ![[შონ ო’მალი|Sean O'Malley]] ![[:en:UFC_306|UFC 306]] !Decision R5 !14/09/2024 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Russia}} ![[უმარ ნურმაგომედოვი|Umar Nurmagomedov]] ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !Decision R5 !18/01/2025 |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[შონ ო’მალი|Sean O'Malley]] ![[:en:UFC_316|UFC 316]] !Submission R3 !07/06/2025 |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[კორი სენდჰეგენი|Cory Sandhagen]] ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !Decision R5 !04/10/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Russia}} ![[პიოტრ იანი|Petr Yan]] ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !Decision R5 !06/12/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Umar_Nurmagomedov|Umar Nurmagomedov]] |- !{{Flag icon|Georgia}} ![[მერაბ დვალიშვილი|Merab Dvalishvili]] ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !Decision R5 !18/01/2025 |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|UAE}} [[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]] |- !{{Flag icon|South Africa}} ![[დრიკუს დუ პლესი|Dricus du Plessis]] ![[:en:UFC_319|UFC 319]] !Decision R5 !16/08/2025 |{{Flag icon|US}} [[ჩიკაგო|'''Chicago''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[შონ სტრიკლენდი|Sean Strickland]] ![[:en:UFC_328|UFC 328]] !Decision R5 !09/05/2026 |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |} pcfk1qur19yzm333265ao2o0zuc669s 5426604 5426596 2026-07-03T15:53:47Z MXZCNZXC 180117 5426604 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" ! colspan="2" |[[:en:Heavyweight|Heavyweight]] ! colspan="2" |[[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] ! colspan="2" |[[:en:Middleweight|Middleweight]] ! colspan="2" |[[:en:Welterweight|Welterweight]] |- !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Mark_Coleman|'''Mark Coleman''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Frank_Shamrock|'''Frank Shamrock''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Dave_Menne|'''Dave Menne''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Pat_Miletich|'''Pat Miletich''']] |- !2 |{{Flag icon|US}} [[:en:Maurice_Smith_(fighter)|'''Maurice Smith''']] !2 |{{Flag icon|US}} [[:en:Tito_Ortiz|'''Tito Ortiz''']] !2 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Murilo_Bustamante|'''Murilo Bustamante''']] !2 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Carlos_Newton|'''Carlos Newton''']] |- !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Evan_Tanner|'''Evan Tanner''']] !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Matt_Hughes_(fighter)|'''Matt Hughes''']] |- !4 |{{Flag icon|Netherlands}} [[:en:Bas_Rutten|'''Bas Rutten''']] !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Rich_Franklin|'''Rich Franklin''']] !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:B.J._Penn|'''B.J. Penn''']] |- !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Kevin_Randleman|'''Kevin Randleman''']] !4 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Vitor_Belfort|'''Vitor Belfort''']] !5 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Anderson_Silva|'''Anderson Silva''']] !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Matt_Hughes_(fighter)|'''Matt Hughes''']] |- !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:Chris_Weidman|'''Chris Weidman''']] !6 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|'''Georges St-Pierre''']] |- !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Josh_Barnett|'''Josh Barnett''']] !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:Chuck_Liddell|'''Chuck Liddell''']] !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Luke_Rockhold|'''Luke Rockhold''']] !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Matt_Serra|'''Matt Serra''']] |- !8 |{{Flag icon|US}} [[:en:Ricco_Rodriguez|'''Ricco Rodriguez''']] !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Quinton_Jackson|'''Quinton Jackson''']] !8 |{{Flag icon|England}} [[:en:Michael_Bisping|'''Michael Bisping''']] !— |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|'''Georges St-Pierre''']] |- !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Tim_Sylvia|'''Tim Sylvia''']] !8 |{{Flag icon|US}} [[:en:Forrest_Griffin|'''Forrest Griffin''']] !— |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Robert_Whittaker_(fighter)|'''Robert Whittaker''']] !8 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|'''Georges St-Pierre''']] |- !10 |{{Flag icon|US}} [[:en:Frank_Mir|'''Frank Mir''']] !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Rashad_Evans|'''Rashad Evans''']] !9 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|'''Georges St-Pierre''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Carlos_Condit|'''Carlos Condit''']] |- !— |{{Flag icon|Belarus}} [[:en:Andrei_Arlovski|'''Andrei Arlovski''']] !10 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Lyoto_Machida|'''Lyoto Machida''']] !10 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Robert_Whittaker_(fighter)|'''Robert Whittaker''']] !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Johny_Hendricks|'''Johny Hendricks''']] |- !11 |{{Flag icon|Belarus}} [[:en:Andrei_Arlovski|'''Andrei Arlovski''']] !11 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Maurício_Rua|'''Maurício Rua''']] !— |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Israel_Adesanya|'''Israel Adesanya''']] !10 |{{Flag icon|US}} [[:en:Robbie_Lawler|'''Robbie Lawler''']] |- !12 |{{Flag icon|US}} [[:en:Tim_Sylvia|'''Tim Sylvia''']] !12 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jon_Jones|'''Jon Jones''']] !11 |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Israel_Adesanya|'''Israel Adesanya''']] !11 |{{Flag icon|US}} [[:en:Tyron_Woodley|'''Tyron Woodley''']] |- !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Randy_Couture|'''Randy Couture''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Daniel_Cormier|'''Daniel Cormier''']] !12 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Alex_Pereira|'''Alex Pereira''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Colby_Covington|'''Colby Covington''']] |- !— |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Antônio_Rodrigo_Nogueira|'''Antônio Rodrigo Nogueira''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Jon_Jones|'''Jon Jones''']] !13 |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Israel_Adesanya|'''Israel Adesanya''']] !12 |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Kamaru_Usman|'''Kamaru Usman''']] |- !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Brock_Lesnar|'''Brock Lesnar''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jon_Jones|'''Jon Jones''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Strickland|'''Sean Strickland''']] !13 |{{Flag icon|England}} [[:en:Leon_Edwards|'''Leon Edwards''']] |- !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Frank_Mir|'''Frank Mir''']] !15 |{{Flag icon|Poland}} [[:en:Jan_Błachowicz|'''Jan Błachowicz''']] !15 |{{Flag icon|South Africa}} [[:en:Dricus_du_Plessis|'''Dricus du Plessis''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Belal_Muhammad|'''Belal Muhammad''']] |- !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Shane_Carwin|'''Shane Carwin''']] !16 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Glover_Teixeira|'''Glover Teixeira''']] !16 |{{Flag icon|UAE}} [[:en:Khamzat_Chimaev|'''Khamzat Chimaev''']] !15 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] |- !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Cain_Velasquez|'''Cain Velasquez''']] !17 |{{Flag icon|Czech Republic}} [[:en:Jiří_Procházka|'''Jiří Procházka''']] !17 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Strickland|'''Sean Strickland''']] !16 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Islam_Makhachev|'''Islam Makhachev''']] |- !16 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Junior_dos_Santos|'''Junior dos Santos''']] !18 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jamahal_Hill|'''Jamahal Hill''']] ! colspan="2" rowspan="13" | ! colspan="2" rowspan="13" | |- !17 |{{Flag icon|US}} [[:en:Cain_Velasquez|'''Cain Velasquez''']] !19 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Alex_Pereira|'''Alex Pereira''']] |- !— |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Fabrício_Werdum|'''Fabrício Werdum''']] !20 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Magomed_Ankalaev|'''Magomed Ankalaev''']] |- !18 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Fabrício_Werdum|'''Fabrício Werdum''']] !21 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Alex_Pereira|'''Alex Pereira''']] |- !19 |{{Flag icon|US}} [[:en:Stipe_Miocic|'''Stipe Miocic''']] !22 |{{Flag icon|New Zealand}} '''[[:en:Carlos_Ulberg|Carlos Ulberg]]''' |- !20 |{{Flag icon|US}} [[:en:Daniel_Cormier|'''Daniel Cormier''']] ! colspan="2" rowspan="8" | |- !21 |{{Flag icon|US}} [[:en:Stipe_Miocic|'''Stipe Miocic''']] |- !22 |{{Flag icon|Cameroon}} [[:en:Francis_Ngannou|'''Francis Ngannou''']] |- !— |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''Ciryl Gane''']] |- !23 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jon_Jones|'''Jon Jones''']] |- !— |{{Flag icon|England}} [[:en:Tom_Aspinall|'''Tom Aspinall''']] |- !24 |{{Flag icon|England}} [[:en:Tom_Aspinall|'''Tom Aspinall''']] |- !— |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''Ciryl Gane''']] |- ! colspan="2" |[[:en:Lightweight|Lightweight]] ! colspan="2" |[[:en:Featherweight|Featherweight]] ! colspan="2" |[[:en:Bantamweight|Bantamweight]] ! colspan="2" |[[:en:Flyweight|Flyweight]] |- !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jens_Pulver|'''Jens Pulver''']] !1 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:José_Aldo|'''José Aldo''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Dominick_Cruz|'''Dominick Cruz''']] !1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Demetrious_Johnson|'''Demetrious Johnson''']] |- !2 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Sherk|'''Sean Sherk''']] !— |{{Flag icon|Ireland}} [[:en:Conor_McGregor|'''Conor McGregor''']] !— |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Renan_Barão|'''Renan Barão''']] !2 |{{Flag icon|US}} [[:en:Henry_Cejudo|'''Henry Cejudo''']] |- !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:B.J._Penn|'''B.J. Penn''']] !2 |{{Flag icon|Ireland}} [[:en:Conor_McGregor|'''Conor McGregor''']] !2 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Renan_Barão|'''Renan Barão''']] !3 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Deiveson_Figueiredo|'''Deiveson Figueiredo''']] |- !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Frankie_Edgar|'''Frankie Edgar''']] !— |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:José_Aldo|'''José Aldo''']] !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:T.J._Dillashaw|'''T.J. Dillashaw''']] !4 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] |- !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Benson_Henderson|'''Benson Henderson''']] !3 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:José_Aldo|'''José Aldo''']] !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Dominick_Cruz|'''Dominick Cruz''']] !5 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Deiveson_Figueiredo|'''Deiveson Figueiredo''']] |- !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:Anthony_Pettis|'''Anthony Pettis''']] !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Max_Holloway|'''Max Holloway''']] !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Cody_Garbrandt|'''Cody Garbrandt''']] !— |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] |- !7 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Rafael_dos_Anjos|'''Rafael dos Anjos''']] !4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Max_Holloway|'''Max Holloway''']] !6 |{{Flag icon|US}} [[:en:T.J._Dillashaw|'''T.J. Dillashaw''']] !6 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] |- !8 |{{Flag icon|US}} [[:en:Eddie_Alvarez|'''Eddie Alvarez''']] !5 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Alexander_Volkanovski|'''Alexander Volkanovski''']] !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Henry_Cejudo|'''Henry Cejudo''']] !7 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Alexandre_Pantoja|'''Alexandre Pantoja''']] |- !9 |{{Flag icon|Ireland}} [[:en:Conor_McGregor|'''Conor McGregor''']] !— |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Yair_Rodríguez|'''Yair Rodríguez''']] !8 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] !8 |{{Flag icon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] |- !— |{{Flag icon|US}} [[:en:Tony_Ferguson|'''Tony Ferguson''']] !6 |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Ilia_Topuria|'''Ilia Topuria''']] !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Aljamain_Sterling|'''Aljamain Sterling''']] ! colspan="2" rowspan="9" | |- !10 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Khabib_Nurmagomedov|'''Khabib Nurmagomedov''']] !7 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Alexander_Volkanovski|'''Alexander Volkanovski''']] !— |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] |- !— |{{Flagicon|US}} [[დასტინ პორიე|'''Dustin Poirier''']] ! colspan="2" rowspan="7" | !10 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|'''Sean O'Malley''']] |- !— |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] !11 |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Merab_Dvalishvili|'''Merab Dvalishvili''']] |- !11 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Charles_Oliveira|'''Charles Oliveira''']] !12 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] |- !12 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Islam_Makhachev|'''Islam Makhachev''']] ! colspan="2" rowspan="4" | |- !13 |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Ilia_Topuria|'''Ilia Topuria''']] |- !— |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] |- !14 |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] |} {| class="wikitable" ! colspan="7" |[[მერაბ დვალიშვილი|Merab Dvalishvili]] |- !1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Frankie_Saenz|'''Frankie Saenz''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Swanson_vs._Ortega|UFC Fight Night: Swanson vs. Ortega]] !09/12/2017 |{{Flagicon|US}} [[ფრესნო|'''Fresno''']] |- !2 |{{Flagicon|US}} [[:en:Ricky_Simón|'''Ricky Simón''']] !Technical Submission R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Barboza_vs._Lee|UFC Fight Night: Barboza vs. Lee]] !21/04/2018 |{{Flagicon|US}} [[:en:Atlantic_City,_New_Jersey|'''Atlantic City''']] |- !3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Terrion_Ware|'''Terrion Ware''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Hunt_vs._Oleinik|UFC Fight Night: Hunt vs. Oleinik]] !15/09/2018 |{{Flagicon|Russia}} [[მოსკოვი|'''Moscow''']] |- !4 |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Brad_Katona|'''Brad Katona''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Iaquinta_vs._Cowboy|UFC Fight Night: Iaquinta vs. Cowboy]] !04/05/2019 |{{Flagicon|Canada}} [[ოტავა|'''Ottawa''']] |- !5 |{{Flagicon|US}} [[:en:Casey_Kenney|'''Casey Kenney''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Anderson_vs._Błachowicz_2|UFC Fight Night: Anderson vs. Błachowicz 2]] !15/02/2020 |{{Flagicon|US}} [[:en:Rio_Rancho,_New_Mexico|'''Rio Rancho''']] |- !6 |{{Flagicon|US}} [[:en:Gustavo_Lopez_(fighter)|'''Gustavo Lopez''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Eye_vs._Calvillo|UFC on ESPN: Eye vs. Calvillo]] !13/06/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !7 |{{Flagicon|US}} [[:en:John_Dodson_(fighter)|'''John Dodson''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_252|UFC 252]] !15/08/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !8 |{{Flagicon|US}} [[:en:Cody_Stamann|'''Cody Stamann''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Reyes_vs._Procházka|UFC on ESPN: Reyes vs. Procházka]] !01/05/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !9 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Marlon_Moraes|'''Marlon Moraes''']] !Technical Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_266|UFC 266]] !25/09/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !10 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:José_Aldo|'''José Aldo''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_278|UFC 278]] !20/08/2022 |{{Flagicon|US}} [[სოლტ-ლეიკ-სიტი|'''Salt Lake City''']] |- !11 |{{Flagicon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Yan_vs._Dvalishvili|UFC Fight Night: Yan vs. Dvalishvili]] !11/03/2023 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !12 |{{Flagicon|US}} [[:en:Henry_Cejudo|'''Henry Cejudo''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_298|UFC 298]] !17/02/2024 |{{Flagicon|US}} [[ანაჰაიმი|'''Anaheim''']] |- !13 |{{Flagicon|US}} [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|'''Sean O'Malley''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_306|UFC 306]] !14/09/2024 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !14 |{{Flagicon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''Umar Nurmagomedov''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !18/01/2025 |{{Flagicon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- !15 |{{Flagicon|US}} [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|'''Sean O'Malley''']] !Submission R3 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_316|UFC 316]] !07/06/2025 |{{Flagicon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |- !16 |{{Flagicon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''Cory Sandhagen''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !04/10/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !17 |{{Flagicon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|'''Petr Yan''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_red_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !06/12/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ! colspan="7" |[[ილია თოფურია|Ilia Topuria]] |- !1 |{{Flagicon|Morocco}} [[:en:Youssef_Zalal|'''Youssef Zalal''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Moraes_vs._Sandhagen|UFC Fight Night: Moraes vs. Sandhagen]] !11/10/2020 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !2 |{{Flagicon|US}} [[:en:Damon_Jackson|'''Damon Jackson''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Hermansson_vs._Vettori|UFC on ESPN: Hermansson vs. Vettori]] !05/12/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Ryan_Hall_(fighter)|'''Ryan Hall''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_264|UFC 264]] !10/07/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !4 |{{Flagicon|England}} [[:en:Jai_Herbert|'''Jai Herbert''']] !Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Volkov_vs._Aspinall|UFC Fight Night: Volkov vs. Aspinall]] !19/03/2022 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- !5 |{{Flagicon|US}} [[:en:Bryce_Mitchell|'''Bryce Mitchell''']] !Submission R2 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_282|UFC 282]] !10/12/2022 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !6 |{{Flagicon|US}} [[:en:Josh_Emmett|'''Josh Emmett''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ABC:_Emmett_vs._Topuria|UFC on ABC: Emmett vs. Topuria]] !24/06/2023 |{{Flagicon|US}} [[ჯექსონვილი|'''Jacksonville''']] |- !7 |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] !Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_298|UFC 298]] !17/02/2024 |{{Flagicon|US}} [[ანაჰაიმი|'''Anaheim''']] |- !8 |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] !Knockout R3 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_308|UFC 308]] !26/10/2024 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !9 |{{Flagicon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_317|UFC 317]] !28/06/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !10 |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] !Technical Knockout R4 !{{Flagicon image|Solid_red_with_letter_c.png}} ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !14/06/2026 |{{Flagicon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] |- ! colspan="7" |[[ალექსანდრე თოფურია|Aleksandre Topuria]] |- !1 |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Colby_Thicknesse|'''Colby Thickness'''e]] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_312|UFC 312]] !09/02/2025 |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- !2 |{{Flagicon|Kazakhstan}} [[ბეზკატ ალმახანი|'''Bekzat Almakhan''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Tsarukyan_vs._Hooker|UFC Fight Night: Tsarukyan vs. Hooker]] !22/11/2025 |{{Flagicon image|Flag of Qatar in a 2 to 1 ratio.png}} [[დოჰა|'''Doha''']] |- ! colspan="7" |[[:en:Levan_Chokheli|Levan Chokheli]] |- !1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Leon_Shahbazyan|'''Leon Shahbazyan''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Horiguchi|UFC Fight Night: Kape vs. Horiguchi]] !20/06/2026 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ! colspan="7" |[[:en:Otari_Tanzilovi|Otari Tanzilov]] |- !1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Shane_Collins|'''Shane Collins''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Horiguchi|UFC Fight Night: Kape vs. Horiguchi]] !20/06/2026 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ! colspan="7" |[[რომან დოლიძე|Roman Dolidze]] |- !1 |{{Flagicon|Russia}} [[:en:Khadis_Ibragimov|'''Khadis Ibragimov''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Figueiredo_vs._Benavidez_2|UFC Fight Night: Figueiredo vs. Benavidez 2]] !19/07/2020 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !2 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:John_Allan_(fighter)|'''John Allan''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Hermansson_vs._Vettori|UFC on ESPN: Hermansson vs. Vettori]] !05/12/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Trevin_Giles|'''Trevin Giles''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Brunson_vs._Holland|UFC on ESPN: Brunson vs. Holland]] !20/03/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !4 |{{Flagicon|Argentina}} [[:en:Laureano_Staropoli|'''Laureano Staropoli''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Rozenstruik_vs._Sakai|UFC Fight Night: Rozenstruik vs. Sakai]] !05/06/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !5 |{{Flagicon|US}} [[:en:Kyle_Daukaus|'''Kyle Daukaus''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Kattar_vs._Emmett|UFC on ESPN: Kattar vs. Emmett]] !18/06/2022 |{{Flagicon|US}} [[ოსტინი|'''Austin''']] |- !6 |{{Flagicon|US}} [[:en:Phil_Hawes|'''Phil Hawes''']] !Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kattar_vs._Allen|UFC Fight Night: Kattar vs. Allen]] !29/10/2022 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !7 |{{Flagicon|Sweden}} [[:en:Jack_Hermansson|'''Jack Hermansson''']] !Technical Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Thompson_vs._Holland|UFC on ESPN: Thompson vs. Holland]] !03/12/2022 |{{Flagicon|US}} [[ორლანდო|'''Orlando''']] |- !8 |{{Flagicon|Italy}} [[:en:Marvin_Vettori|'''Marvin Vettori''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_286|UFC 286]] !18/03/2023 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- !9 |{{Flagicon|France}} [[:en:Nassourdine_Imavov|'''Nassourdine Imavov''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Dolidze_vs._Imavov|UFC Fight Night: Dolidze vs. Imavov]] !03/02/2024 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !10 |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Smith_(fighter)|'''Anthony Smith''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_303|UFC 303]] !29/06/2024 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !11 |{{Flagicon|US}} [[:en:Kevin_Holland|'''Kevin Holland''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_307|UFC 307]] !05/10/2024 |{{Flagicon|US}} [[სოლტ-ლეიკ-სიტი|'''Salt Lake City''']] |- !12 |{{Flagicon|Italy}} [[:en:Marvin_Vettori|'''Marvin Vettori''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Vettori_vs._Dolidze_2|UFC Fight Night: Vettori vs. Dolidze 2]] !15/03/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !13 |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Hernandez|'''Anthony Hernandez''']] !Submission R4 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Dolidze_vs._Hernandez|UFC on ESPN: Dolidze vs. Hernandez]] !09/08/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !14 |{{Flagicon|England}} [[:en:Christian_Leroy_Duncan|'''Christian Leroy Duncan''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !21/03/2026 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- ! colspan="7" |[[გიგა ჭიკაძე|Giga Chikadze]] |- !1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Brandon_Davis|'''Brandon Davis''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Hermansson_vs._Cannonier|UFC Fight Night: Hermansson vs. Cannonier]] !28/09/2019 |{{Flagicon|Denmark}} [[კოპენჰაგენი|'''Copenhagen''']] |- !2 |{{Flagicon|US}} [[:en:Jamall_Emmers|'''Jamall Emmers''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_248|UFC 248]] !07/03/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !3 |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Irwin_Rivera|'''Irwin Rivera''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Overeem_vs._Harris|UFC on ESPN: Overeem vs. Harris]] !16/05/2020 |{{Flagicon|US}} [[ჯექსონვილი|'''Jacksonville''']] |- !4 |{{Flagicon|Venezuela}} [[:en:Omar_Morales_(fighter)|'''Omar Morales''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Moraes_vs._Sandhagen|UFC Fight Night: Moraes vs. Sandhagen]] !11/10/2020 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !5 |{{Flagicon|US}} [[:en:Jamey_Simmons|'''Jamey Simmons''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Santos_vs._Teixeira|UFC on ESPN: Santos vs. Teixeira]] !07/11/2020 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !6 |{{Flagicon|US}} [[:en:Cub_Swanson|'''Cub Swanson''']] !Technical Knockout R1 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Reyes_vs._Procházka|UFC on ESPN: Reyes vs. Procházka]] !01/05/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !7 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Edson_Barboza|'''Edson Barboza''']] !Technical Knockout R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Barboza_vs._Chikadze|UFC on ESPN: Barboza vs. Chikadze]] !28/08/2021 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !8 |{{Flagicon|US}} [[:en:Calvin_Kattar|'''Calvin Kattar''']] !Decision R5 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Kattar_vs._Chikadze|UFC on ESPN: Kattar vs. Chikadze]] !15/01/2022 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !9 |{{Flagicon|US}} [[:en:Alex_Caceres|'''Alex Caceres''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Holloway_vs._The_Korean_Zombie|UFC Fight Night: Holloway vs. Sung Jung]] !26/08/2023 |'''{{დროშა|Singapore}}''' |- !10 |{{Flagicon|England}} [[:en:Arnold_Allen|'''Arnold Allen''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_304|UFC 304]] !27/07/2024 |{{Flagicon|UK}} [[მანჩესტერი|'''Manchester''']] |- !11 |{{Flagicon|Uganda}} [[:en:David_Onama|'''David Onama''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Machado_Garry_vs._Prates|UFC on ESPN: Machado Garry vs. Prates]] !26/04/2025 |{{Flagicon|US}} [[კანზას-სიტი|'''Kansas City''']] |- !12 |{{Flagicon|Argentina}} [[:en:Kevin_Vallejos|'''Kevin Vallejos''']] !Knockout R2 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Royval_vs._Kape|UFC on ESPN: Royval vs. Kape]] !13/06/2025 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ! colspan="7" |[[გურამ ქუთათელაძე (სპორტსმენი)|Guram Kutateladze]] |- !1 |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Mateusz_Gamrot|'''Mateusz Gamrot''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Ortega_vs._The_Korean_Zombie|UFC Fight Night: Ortega vs. Sung Jung]] !18/10/2020 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !2 |{{Flagicon|Kazakhstan}} [[:en:Damir_Ismagulov|'''Damir Ismagulov''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Kattar_vs._Emmett|UFC on ESPN: Kattar vs. Emmett]] !18/06/2022 |{{Flagicon|US}} [[ოსტინი|'''Austin''']] |- !3 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Elves_Brener|'''Elves Brener''']] !Technical Knockout R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ESPN:_Strickland_vs._Magomedov|UFC on ESPN: Strickland vs. Magomedov]] !01/07/2023 |{{Flagicon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !4 |{{Flagicon|England}} [[:en:Jordan_Vucenic|'''Jordan Vucenic''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_on_ABC:_Sandhagen_vs._Nurmagomedov|UFC on ABC: Sandhagen vs. Nurmagomedov]] !03/08/2024 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !5 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Kauê_Fernandes|'''Kauê Fernandes''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Edwards_vs._Brady|UFC Fight Night: Edwards vs. Brady]] !22/03/2025 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- ! colspan="7" |[[:en:Levan_Makashvili|Levan Makashvili]] |- !1 |{{Flagicon|Philippines}} [[:en:Mark_Eddiva|'''Mark Eddiva''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Edgar_vs._Faber|UFC Fight Night: Edgar vs. Faber]] !16/05/2015 |{{Flagicon|Philippines}} [[პასაი|'''Pasay''']] |- !2 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Hacran_Dias|'''Hacran Dias''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ![[:en:UFC_Fight_Night:_Machida_vs._Romero|UFC Fight Night: Machida vs. Romero]] !27/06/2015 |{{Flagicon|US}} [[:en:Hollywood,_Florida|'''Hollywood''']] |- !3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Damon_Jackson|'''Damon Jackson''']] !Decision R3 !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} ![[:en:UFC_on_Fox:_Johnson_vs._Bader|UFC on Fox: Johnson vs. Bader]] !30/01/2016 |{{Flagicon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |} {| class="wikitable" |+ |- !26-1-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] !Submission R1 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Renato_Moicano|'''R. Moicano''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_10.png}} !20-5-1 ![[:en:UFC_311|UFC 311]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- !22-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] !Decision R5 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} !29-6-0 ![[:en:UFC_312|UFC 312]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- !12-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] !Decision R5 |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !20-1-1 ![[:en:UFC_313|UFC 313]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !26-4-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''A. Volkanovski''']] !Decision R5 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} !26-6-0 ![[:en:UFC_314|UFC 314]] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიამი|'''Miami''']] |- !24-3-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''B. Muhammad''']] !Decision R5 |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_5.png}} !17-2-0 ![[:en:UFC_315|UFC 315]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flagicon|Canada}} [[მონრეალი|'''Montreal''']] |- !19-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|M. Dvalishvili]]''' !Submission R3 |{{Flagicon|US}} [[შონ ო’მალი|'''S. O'Malley''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} !18-2-0 ![[:en:UFC_316|UFC 316]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- !16-0-0 !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''I. Topuria''']] !Knockout R1 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} !35-10-0 ![[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !26-8-0 !{{Flagicon image|Solid_black_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] !Decision R5 |{{Flagicon|US}} [[დასტინ პორიე|'''D. Poirier''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_6.png}} !30-9-0 ![[:en:UFC_318|UFC 318]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|US}} [[ახალი ორლეანი|'''New Orleans''']] |- !23-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] !Decision R5 |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''K. Chimaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !14-0-0 ![[:en:UFC_319|UFC 319]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ჩიკაგო|'''Chicago''']] |- !21-1-1 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] !TKO R1 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !12-3-0 ![[:en:UFC_320|UFC 320]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !15-3-0 !{{Flagicon image|C_blue_square.png}} |{{Flagicon|England}} [[ტომ ასპინალი|'''T. Aspinall''']] !No Contest R1 |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''C. Gane''']] !{{Flagicon image|Solid blue with number 1.png}} !13-2-0 ![[:en:UFC_321|UFC 321]] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- !18-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] !Decision R5 |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} !27-1-0 ![[:en:UFC_322|UFC 322]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] |- !21-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|M. Dvalishvili]]''' !Decision R5 |{{Flagicon|რუსეთი}} [[პიოტრ იანი|'''P. Yan''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !19-5-0 ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !26-5-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_4.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''J. Gaethje''']] !Decision R5 |{{Flagicon|England}} [[:en:Paddy_Pimblett|'''P. Pimblett''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_5.png}} !23-3-0 ![[:en:UFC_324|UFC 324]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !27-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''A. Volkanovski''']] !Decision R5 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} !27-7-0 ![[:en:UFC_325|UFC 325]] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- !27-8-0 !{{Flagicon image|Solid_black_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] !Decision R5 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !36-11-0 ![[:en:UFC_326|UFC 326]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !32-5-1 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Czech Republic}} [[ირჟი პროხასკა|'''J. Procházka''']] !Knockout R1 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''C. Ulberg''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !13-1-0 ![[:en:UFC_327|UFC 327]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიამი|'''Miami''']] |- !15-0-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''K. Chimaev''']] !Decision R5 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !30-7-0 ![[:en:UFC_328|UFC 328]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- !17-0-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''I. Topuria''']] !TKO R4 |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''J. Gaethje''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_letter_ic.png}} !27-5-0 ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flagicon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] |- ! colspan="10" |Co-main events |- !18-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|M. Dvalishvili]]''' !Decision R5 |{{Flag icon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''U. Nurmagomedov''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} !18-0-0 ![[:en:UFC_311|UFC 311]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- !29-5-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|A. Pantoja]]''' !Submission R3 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Kai_Kara-France|'''K. Kara-France''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_4.png}} !25-11-0 ![[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !20-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|M. Dvalishvili]]''' !Decision R5 |{{Flag icon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''C. Sandhagen''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_4.png}} !18-5-0 ![[:en:UFC_320|UFC 320]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !30-5-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|A. Pantoja]]''' !TKO R1 |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''J. Van''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !15-2-0 ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- !16-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''J. Van''']] !TKO R5 |{{Flagicon|Japan}} [[:en:Tatsuro_Taira|'''T. Taira''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} !18-1-0 ![[:en:UFC_328|UFC 328]] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- !13-3-0 !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] !TKO R2 |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''C. Gane''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !13-2-0 ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flagicon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] |} {| class="wikitable" |- ![[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Lak_people_flag.png}} [[:en:Laks_(Caucasus)|'''Laks''']] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !C !28-1-0 |{{Flagicon|Ireland}} [[:en:Ian_Machado_Garry|'''Ian Machado Garry''']] ![[:en:UFC_330|UFC 330]] |- ![[:en:Abusupiyan_Magomedov|Abusupiyan Magomedov]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Flag_of_Kumyks.svg}} '''[[:en:Kumyks|Kumyks]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !15 !29-7-1 ! rowspan="2" | ! rowspan="2" | |- ![[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flag icon|Ingushetia}} '''[[:en:Ingushetians|Ingushetians]]''' ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !1 !20-0-0 |- ![[:en:Umar_Nurmagomedov|Umar Nurmagomedov]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !2 !20-1-0 |{{Flag icon|China}} '''[[:en:Song_Yadong|Song Yadong]]''' ![[:en:UFC_Fight_Night_286|UFC Fight Night 286]] |- ![[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !2 !21-2-1 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Khalil_Rountree_Jr.|Khalil Rountree Jr.]]''' ![[:en:UFC_Fight_Night_282|UFC Fight Night 282]] |- ![[:en:Ikram_Aliskerov|Ikram Aliskerov]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Lezgian_flag.svg}} [[ლეზგები|'''Lezgins''']] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !10 !18-2-0 ! rowspan="2" | ! rowspan="2" | |- ![[:en:Azamat_Murzakanov|Azamat Murzakanov]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flag icon|ადიღე}} '''[[:en:Circassians|Circassians]]''' ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !9 !16-1-0 |- ![[:en:Rizvan_Kuniev|Rizvan Kuniev]] !{{Flag icon|Russia}} |{{Flagicon image|Даргинский_флаг_(неофициальный,_одна_из_народных_вариаций).jpg}} [[დარგუელები|'''Dargins''']] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !7 !14-3-1 |{{Flagicon|US}} [[:en:Tyrell_Fortune|'''Tyrell Fortune''']] ![[:en:UFC_Fight_Night_282|UFC Fight Night 282]] |- ![[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]] !{{Flag icon|Georgia}} |{{Flagicon image|Flag_of_The_Principality_of_Mingrelia_(Portolan_1560).svg}} '''[[:en:Mingrelians|Mingrelians]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !1 !17-1-0 ! rowspan="6" | ! rowspan="6" | |- ![[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]] !{{Flag icon|Georgia}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Georgians|Georgians]]''' ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !1 !21-5-0 |- ![[:en:Arman_Tsarukyan|Arman Tsarukyan]] !{{Flag icon|Armenia}} |{{Flag icon|Armenia}} '''[[:en:Armenians|Armenians]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !2 !23-3-0 |- ![[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]] !{{Flag icon|UAE}} |{{Flag icon|Chechen Republic of Ichkeria}} '''[[:en:Chechens|Chechens]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !1 !15-1-0 |- ![[:en:Nassourdine_Imavov|Nassourdine Imavov]] !{{Flag icon|France}} |{{Flagicon image|Flag_of_Kumyks.svg}} '''[[:en:Kumyks|Kumyks]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !3 !17-4-0 |- ![[:en:Rafael_Fiziev|Rafael Fiziev]] !{{Flag icon|Azerbaijan}} |{{Flag icon|Azerbaijan}} [[აზერბაიჯანელები|'''Azerbaijanis''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !13 !14-5-0 |} {| class="wikitable" |+ |'''{{დროშა|Australia}}''' ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|Alexander Volkanovski]] !28-4-0 !3 !— !— !07/12/2017 |- |'''{{დროშა|Belarus}}''' ![[:en:Andrei_Arlovski|Andrei Arlovski]] !34-24-0 !1 !— !— !12/08/2005 |- |'''{{დროშა|Brazil}}''' ![[ანდერსონ სილვა|Anderson Silva]] !34-11-0 !14 ![[:en:UFC_35|UFC 35]] !Bustamante vs. Menne !11/01/2002 |- |'''{{დროშა|Cameroon}}''' ![[:en:Francis_Ngannou|Francis Ngannou]] !19-3-0 !1 ![[:en:UFC_260|UFC 260]] !Miocic vs. Ngannou 2 !27/03/2021 |- |'''{{დროშა|Canada}}''' ![[ჟორჟ სენ-პიერი|Georges St-Pierre]] !26-2-0 !2 ![[:en:UFC_31|UFC 31]] !Newton vs. Miletich !04/05/2001 |- |'''{{დროშა|Czech Republic|name=Czechia}}''' ![[ირჟი პროხასკა|Jiří Procházka]] !32-6-1 !1 ![[:en:UFC_275|UFC 275]] !Teixeira vs. Procházka !12/06/2022 |- |'''{{დროშა|England}}''' ![[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]] !15-3-0 !3 ![[:en:UFC_199|UFC 199]] !Rockhold vs. Bisping 2 !04/06/2016 |- |'''{{დროშა|Georgia}}''' ![[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]] !17-1-0 !2 ![[:en:UFC_298|UFC 298]] !Volkanovski vs. Topuria !17/02/2024 |- |'''{{დროშა|Ireland}}''' ![[კონორ მაკგრეგორი|Conor McGregor]] !22-6-0 !1 ![[:en:UFC_194|UFC 194]] !Aldo vs. McGregor !12/12/2015 |- |'''{{დროშა|Mexico}}''' ![[:en:Brandon_Moreno|Brandon Moreno]] !23-10-2 !1 ![[:en:UFC_263|UFC 263]] !Figueiredo vs. Moreno 2 !12/06/2021 |- |'''{{დროშა|Myanmar}}''' ![[:en:Joshua_Van|Joshua Van]] !17-2-0 !1 ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !Pantoja vs. Van !06/12/2025 |- |'''{{დროშა|New Zealand}}''' ![[:en:Carlos_Ulberg|Carlos Ulberg]] !14-1-0 !1 ![[:en:UFC_327|UFC 327]] !Procházka vs. Ulberg !11/04/2026 |- |'''{{დროშა|Nigeria}}''' ![[:en:Israel_Adesanya|Israel Adesanya]] !24-6-0 !2 ![[:en:UFC_235|UFC 235]] !Usman vs. Woodley !02/03/2019 |- |'''{{დროშა|Poland}}''' ![[:en:Jan_Błachowicz|Jan Błachowicz]] !29-11-2 !1 ![[:en:UFC_253|UFC 253]] !Błachowicz vs. Reyes !27/09/2020 |- |'''{{დროშა|Russia}}''' ![[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]] !28-1-0 !4 ![[:en:UFC_223|UFC 223]] !Nurmagomedov vs. Iaquinta !07/04/2018 |- |'''{{დროშა|South Africa}}''' ![[:en:Dricus_du_Plessis|Dricus du Plessis]] !23-3-0 !1 ![[:en:UFC_297|UFC 297]] !Strickland vs. du Plessis !20/01/2024 |- |'''{{დროშა|United Arab Emirates}}''' ![[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]] !15-1-0 !1 ![[:en:UFC_319|UFC 319]] !du Plessis vs. Chimaev !16/08/2025 |- |'''{{დროშა|United States}}''' ![[:en:Jon_Jones|Jon Jones]] !28-1-0 !49 ![[:en:UFC_12|UFC 12]] !Coleman vs. Severn !07/02/1997 |} {| class="wikitable" |+Predicting next title fights. ![[მძიმეწონითი კატეგორია (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)|Heavyweight]] !15-3-0 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] !Aspinall vs. Pereira !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !14-1-0 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] |{{Flagicon|ჩეხეთი}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] !Ulberg vs. Procházka 2 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !31-7-0 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] |{{Flagicon|France}} [[:en:Nassourdine_Imavov|'''Nassourdine Imavov''']] !Strickland vs. Imavov 2 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !28-1-0 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Islam_Makhachev|'''Islam Makhachev''']] |{{Flagicon|Ireland}} [[:en:Ian_Machado_Garry|'''Ian Machado Garry''']] !Makhachev vs. Machado Garry !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !17-0-0 |{{Flag icon|Georgia}} [[:en:Ilia_Topuria|'''Ilia Topuria''']] |{{Flagicon|Armenia}} [[არმან წარუკიანი|'''Arman Tsarukyan''']] !Topuria vs. Tsarukyan !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !28-4-0 |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Alexander_Volkanovski|Alexander Volkanovski]]''' |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]]''' !Volkanovski vs. Evloev !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !25-5-0 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' !Yan vs. Dvalishvili 3 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |- ![[:en:Flyweight|Flyweight]] !16-2-0 |{{Flag icon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|Alexandre Pantoja]]''' !Van vs. Pantoja 2 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |} {| class="wikitable" |+ |- |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Ali_Bagautinov|'''Ali Bagautinov''']] ![[:en:UFC_174|UFC 174]] !{{Flagicon image|Solid red.svg}} ![[:en:Flyweight|Flyweight]] !14/06/2014 !— !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Даргинский_флаг_(неофициальный,_одна_из_народных_вариаций).jpg}} [[დარგუელები|'''Dargins''']] |- |{{Flag icon|Russia}} [[ხაბიბ ნურმაგომედოვი|'''Khabib Nurmagomedov''']] ![[:en:UFC_223|UFC 223]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !07/04/2018 ![[კონორ მაკგრეგორი|1]] [[დასტინ პორიე|2]] [[:en:Justin_Gaethje|3]] !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] |- |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|'''Islam Makhachev''']] ![[:en:UFC_280|UFC 280]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_322|UFC 322]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} {{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Lightweight|Lightweight]]<nowiki> | </nowiki>[[ქვესაშუალო წონითი კატეგორია (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)|Welterweight]] !<nowiki>22/10/2022 | 15/11/2025</nowiki> ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|1]] [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|2]] [[დასტინ პორიე|3]] [[:en:Renato_Moicano|4]] !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Lak_people_flag.png}} [[:en:Laks_(Caucasus)|'''Laks''']] |- |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]]''' ![[:en:UFC_282|UFC 282]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_313|UFC 313]] !{{Flagicon image|Solid yellow.svg}} {{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !08/03/2025 !0 !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] |- |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' ![[:en:UFC_298|UFC 298]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_317|UFC 317]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} {{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Featherweight|Featherweight]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:Lightweight|Lightweight]] !<nowiki>17/02/2024 | 28/06/2025</nowiki> ![[მაქს ჰოლოვეი|1]] !{{Flag icon|Georgia}} |{{Flagicon image|Flag_of_The_Principality_of_Mingrelia_(Portolan_1560).svg}} '''[[:en:Mingrelians|Mingrelians]]''' |- |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' ![[:en:UFC_306|UFC 306]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !14/09/2024 ![[უმარ ნურმაგომედოვი|1]] [[შონ ო’მალი|2]] [[კორი სენდჰეგენი|3]] !{{Flag icon|Georgia}} |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Georgians|Georgians]]''' |- |{{Flag icon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''Umar Nurmagomedov''']] ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !{{Flagicon image|Solid red.svg}} ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !18/01/2025 !— !{{Flagicon|Dagestan}} |{{Flagicon image|Flag_of_Avars.svg}} [[:en:Avars_(Caucasus)|'''Avars''']] |- |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' ![[:en:UFC_319|UFC 319]] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !16/08/2025 !0 !{{Flagicon|Chechen Republic of Ichkeria}} |{{Flag icon|Chechen Republic of Ichkeria}} '''[[:en:Chechens|Chechens]]''' |} {| class="wikitable" ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !15-3-0 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' ![[:en:UFC_295|UFC 295]] |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Sergei_Pavlovich|'''Sergei Pavlovich''']] !N/A !0 !21/06/2025 |- ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !14-1-0 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] ![[:en:UFC_327|UFC 327]] |{{Flagicon|ჩეხეთი}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] !BLACK JAG !0 !11/04/2026 |- ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !31-7-0 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] ![[:en:UFC_328|UFC 328]] |{{Flag icon|UAE}} [[:en:Khamzat_Chimaev|'''Khamzat Chimaev''']] !TARZAN !0 !09/05/2026 |- ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !28-1-0 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' ![[:en:UFC_322|UFC 322]] |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Jack_Della_Maddalena|Jack Della Maddalena]]''' !N/A !0 !15/11/2025 |- ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !17-0-0 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' !THE HIGHLIGHT !0 !14/06/2026 |- ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !28-4-0 |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Alexander_Volkanovski|Alexander Volkanovski]]''' ![[:en:UFC_314|UFC 314]] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] !THE GREAT ![[:en:Diego_Lopes_(fighter)|1]] !12/04/2025 |- ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !25-5-0 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' ![[:en:UFC_323|UFC 323]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' !NO MERCY !0 !06/12/2025 |- ![[:en:Flyweight|Flyweight]] !16-2-0 |{{Flag icon|Myanmar}} '''[[:en:Joshua_Van|Joshua Van]]''' ![[:en:UFC_323|UFC 323]] |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|Alexandre Pantoja]]''' !THE FEARLESS ![[:en:Tatsuro_Taira|1]] !06/12/2025 |} {| class="wikitable" |+ ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Wyatt_Hendrickson|'''Wyatt Hendrickson''']] ![[:en:RAF_01|RAF 01]] |{{Flagicon|Egypt}} [[:en:Mostafa_Elders|'''Mostafa Elders''']] ![[:en:Mason_Parris|1]] [[:en:Trent_Hillger|2]] !30/08/2025 |- ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Kyle_Snyder_(wrestler)|'''Kyle Snyder''']] ![[:en:RAF_07|RAF 07]] |{{Flagicon|Bahrain}} [[:en:Akhmed_Tazhudinov|'''Akhmed Tazhudinov''']] ![[:en:Rizabek_Aitmukhan|1]] [[გივი მაჭარაშვილი|2]] !28/03/2026 |- ![[სუპერ ქვემძიმე წონითი კატეგორია (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)|Cruiserweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Kyle_Dake|'''Kyle Dake''']] ![[:en:RAF_01|RAF 01]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Dean_Hamiti|'''Dean Hamiti''']] ![[:en:Boris_Makoev|1]] [[:en:Mahamedkhabib_Kadzimahamedau|2]] [[:en:Parker_Keckeisen|3]] !30/08/2025 |- ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Dean_Hamiti|'''Dean Hamiti''']] ![[:en:RAF_04|RAF 04]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Evan_Wick|'''Evan Wick''']] !0 !20/12/2025 |- ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:David_Carr_(wrestler)|'''David Carr''']] ![[:en:RAF_02|RAF 02]] |{{Flagicon|Egypt}} [[:en:Amr_Reda_Hussen|'''Amr Reda Hussen''']] ![[:en:Bubba_Jenkins|1]] !25/10/2025 |- ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !vacant. !— !— !— !— |- ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Real_Woods|'''Real Woods''']] ![[:en:RAF_09|RAF 09]] |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Ibragim_Ilyasov|'''Ibragim Ilyasov''']] !0 !30/05/2026 |- ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Austin_DeSanto|'''Austin DeSanto''']] ![[:en:RAF_05|RAF 05]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Nathan_Tomasello|'''Nathan Tomasello''']] ![[:en:Reineri_Andreu|1]] !10/01/2026 |} {| class="wikitable" |+ !1 |{{Flagicon|USA}} [[:en:Jorge_Masvidal|'''Jorge Masvidal''']] ![[:en:UFC_244|UFC 244]] !Technical Knockout R3 |'''{{Flagicon|USA}} [[:en:Nate_Diaz|Nate Diaz]]''' !- !02/11/2019 |'''{{Flagicon|USA}} [[ნიუ-იორკი|New York City]]''' |- !2 |'''{{Flagicon|USA}} [[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' ![[:en:UFC_291|UFC 291]] !Knockout R2 |'''{{Flagicon|USA}} [[დასტინ პორიე|Dustin Poirier]]''' !- !29/07/2023 |'''{{Flagicon|USA}} [[სოლტ-ლეიკ-სიტი|Salt Lake City]]''' |- !3 |'''{{Flagicon|USA}} [[მაქს ჰოლოვეი|Max Holloway]]''' ![[:en:UFC_300|UFC 300]] !Knockout R5 |'''{{Flagicon|USA}} [[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' ![[დასტინ პორიე|1]] !13/04/2024 |'''{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|Las Vegas]]''' |- !4 |{{Flagicon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] ![[:en:UFC_326|UFC 326]] !Decision R5 |'''{{Flagicon|USA}} [[მაქს ჰოლოვეი|Max Holloway]]''' !- !07/03/2026 |'''{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|Las Vegas]]''' |} {| class="wikitable" |{{Flag icon|US}} [[:en:Josh_Hokit|'''Josh Hokit''']] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !10-0-0 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Derrick_Lewis|Derrick Lewis]]''' ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !14/06/2026 !5 |- |{{Flag icon|New Zealand}} [[:en:Navajo_Stirling|'''Navajo Stirling''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !10-0-0 |{{Flag icon|Moldova}} [[:en:Ion_Cutelaba|'''Ion Cutelaba''']] ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Horiguchi|UFC Fight Night: Kape vs. Horiguchi]] !20/06/2026 !12 |- |{{Flag icon|Portugal}} [[:en:Mario_Pinto|'''Mario Pinto''']] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !12-0-0 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Felipe_Franco_(mixed_martial_artist)|'''Felipe Franco''']] ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !21/03/2026 !13 |- |{{Flagicon|ავღანეთი}} [[:en:Farid_Basharat|'''Farid Basharat''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !15-0-0 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Jean_Matsumoto|'''Jean Matsumoto''']] ![[:en:UFC_Fight_Night:_Bautista_vs._Oliveira|UFC Fight Night: Bautista vs. Oliveira]] !07/02/2026 !10 |- |{{Flag icon|Ecuador}} [[:en:Michael_Morales_(fighter)|'''Michael Morales''']] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !19-0-0 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Brady_(fighter)|'''Sean Brady''']] ![[:en:UFC_322|UFC 322]] !15/11/2025 !3 |- |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]]''' ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !20-0-0 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Lerone_Murphy|Lerone Murphy]]''' ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !21/03/2026 !1 |- ! colspan="7" |Ex-undefeated fighers. |- |{{Flag icon|England}} [[:en:Lerone_Murphy|'''Lerone Murphy''']] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] !17-0-1 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]]''' ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !21/03/2026 !3 |- |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Azamat_Murzakanov|'''Azamat Murzakanov''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !16-0-0 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Paulo_Costa|'''Paulo Costa''']] ![[:en:UFC_327|UFC 327]] !11/04/2026 !6 |- |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !15-0-0 |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] ![[:en:UFC_328|UFC 328]] !09/05/2026 !C |- |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] !17-0-0 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !14/06/2026 !C |} {| class="wikitable" |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' !Technical Knockout R5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Tony_Ferguson|Tony Ferguson]]''' ![[:en:UFC_249|UFC 249]] |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Khabib_Nurmagomedov|Khabib Nurmagomedov]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |- |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' !Technical Knockout R3 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Derrick_Lewis|Derrick Lewis]]''' ![[:en:UFC_265|UFC 265]] |{{Flag icon|Cameroon}} '''[[:en:Francis_Ngannou|Francis Ngannou]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |- |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' !Decision R5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Cory_Sandhagen|Cory Sandhagen]]''' ![[:en:UFC_267|UFC 267]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Aljamain_Sterling|Aljamain Sterling]]''' ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |- |{{Flag icon|Mexico}} '''[[:en:Brandon_Moreno|Brandon Moreno]]''' !Technical Knockout R3 |{{Flag icon|New Zealand}} '''[[:en:Kai_Kara-France|Kai Kara-France]]''' ![[:en:UFC_277|UFC 277]] |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Deiveson_Figueiredo|Deiveson Figueiredo]]''' ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |- |{{Flag icon|Mexico}} '''[[:en:Yair_Rodríguez|Yair Rodríguez]]''' !Submission R2 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Josh_Emmett|Josh Emmett]]''' ![[:en:UFC_284|UFC 284]] |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Alexander_Volkanovski|Alexander Volkanovski]]''' ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |- |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' !Knockout R1 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Sergei_Pavlovich|Sergei Pavlovich]]''' ![[:en:UFC_295|UFC 295]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Jon_Jones|Jon Jones]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |- |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' !Decision R5 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Paddy_Pimblett|Paddy Pimblett]]''' ![[:en:UFC_324|UFC 324]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |- |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' !Technical Knockout R4 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alex_Pereira|Alex Pereira]]''' ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |} {| class="wikitable" ! colspan="2" |[[:en:Heavyweight|Heavyweight]] ! colspan="2" |[[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] ! colspan="2" |[[:en:Middleweight|Middleweight]] ! colspan="2" |[[:en:Welterweight|Welterweight]] |- !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|New Zealand}} '''[[:en:Carlos_Ulberg|Carlos Ulberg]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Sean_Strickland|Sean Strickland]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' |- !{{Flagicon image|Solid_gray_with_letter_ic.png}} |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' !1 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alex_Pereira|Alex Pereira]]''' !1 |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' !1 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Carlos_Prates|Carlos Prates]]''' |- !2 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Alexander_Volkov_(fighter)|'''Alexander Volkov''']] !2 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]]''' !2 |{{Flag icon|South Africa}} [[:en:Dricus_du_Plessis|'''Dricus du Plessis''']] !2 |{{Flag icon|Ireland}} '''[[:en:Ian_Machado_Garry|Ian Machado Garry]]''' |- !3 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Sergei_Pavlovich|Sergei Pavlovich]]''' !3 |{{Flag icon|ჩეხეთი}} '''[[:en:Jiří_Procházka|Jiří Procházka]]''' !3 |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Nassourdine_Imavov|Nassourdine Imavov]]''' !3 |{{Flag icon|Ecuador}} [[:en:Michael_Morales_(fighter)|'''Michael Morales''']] |- !4 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alex_Pereira|Alex Pereira]]''' !4 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Paulo_Costa|Paulo Costa]]''' !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Joe_Pyfer|Joe Pyfer]]''' !4 |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Jack_Della_Maddalena|Jack Della Maddalena]]''' |- !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Josh_Hokit|'''Josh Hokit''']] !5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Jamahal_Hill|Jamahal Hill]]''' !5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Brendan_Allen|Brendan Allen]]''' !5 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_Brady_(fighter)|'''Sean Brady''']] |- !6 |{{Flag icon|Dominican Republic}} '''[[:en:Waldo_Cortes-Acosta|Waldo Cortes-Acosta]]''' !6 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Khalil_Rountree_Jr.|Khalil Rountree Jr.]]''' !6 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Caio_Borralho|Caio Borralho]]''' !6 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Gabriel_Bonfim|Gabriel Bonfim]]''' |- !7 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Rizvan_Kuniev|Rizvan Kuniev]]''' !7 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Dominick_Reyes|Dominick Reyes]]''' !7 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Anthony_Hernandez|Anthony Hernandez]]''' !7 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Belal_Muhammad|Belal Muhammad]]''' |- !8 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Curtis_Blaydes|Curtis Blaydes]]''' !8 |{{Flagicon image|Civil_Ensign_of_Switzerland_(Pantone).svg}} '''[[:en:Volkan_Oezdemir|Volkan Oezdemir]]''' !8 |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Israel_Adesanya|'''Israel Adesanya''']] !8 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Leon_Edwards|Leon Edwards]]''' |- !9 |{{Flag icon|Moldova}} '''[[:en:Serghei_Spivac|Serghei Spivac]]''' !9 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Azamat_Murzakanov|Azamat Murzakanov]]''' !9 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Gregory_Rodrigues|Gregory Rodrigues]]''' !9 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Joaquin_Buckley|Joaquin Buckley]]''' |- !10 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Vitor_Petrino|'''Vitor Petrino''']] !10 |{{Flag icon|Uzbekistan}} '''[[:en:Bogdan_Guskov|Bogdan Guskov]]''' !10 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Ikram_Aliskerov|'''Ikram Aliskerov''']] !10 |{{Flag icon|Nigeria}} '''[[:en:Kamaru_Usman|Kamaru Usman]]''' |- !11 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Valter_Walker|'''Valter Walker''']] !11 |{{Flag icon|US}} [[:en:Dustin_Jacoby|'''Dustin Jacoby''']] !11 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Jared_Cannonier|Jared Cannonier]]''' !11 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Mike_Malott|'''Mike Malott''']] |- !12 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Brando_Peričić|'''Brando Peričić''']] !12 |{{Flag icon|New Zealand}} [[:en:Navajo_Stirling|'''Navajo Stirling''']] !12 |{{Flag icon|England}} [[:en:Christian_Leroy_Duncan|'''Christian Leroy Duncan''']] !12 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Michael_Page|Michael Page]]''' |- !13 |{{Flag icon|Portugal}} [[:en:Mario_Pinto|'''Mario Pinto''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Alonzo_Menifield|'''Alonzo Menifield''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Bo_Nickal|'''Bo Nickal''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Daniel_Rodriguez_(fighter)|'''Daniel Rodriguez''']] |- !14 |{{Flag icon|England}} [[:en:Mick_Parkin|'''Mick Parkin''']] !14 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Johnny_Walker_(fighter)|'''Johnny Walker''']] !14 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Paulo_Costa|Paulo Costa]]''' !14 |{{Flag icon|Serbia}} '''[[:en:Uroš_Medić|Uroš Medić]]''' |- !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Ryan_Spann|'''Ryan Spann''']] !15 |{{Flag icon|Poland}} [[:en:Jan_Błachowicz|'''Jan Błachowicz''']] !15 |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Abusupiyan_Magomedov|'''Abusupiyan Magomedov''']] !15 |{{Flag icon|Ukraine}} [[:en:Yaroslav_Amosov|'''Yaroslav Amosov''']] |- ! colspan="2" |[[:en:Lightweight|Lightweight]] ! colspan="2" |[[:en:Featherweight|Featherweight]] ! colspan="2" |[[:en:Bantamweight|Bantamweight]] ! colspan="2" |[[:en:Flyweight|Flyweight]] |- !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Alexander_Volkanovski|'''Alexander Volkanovski''']] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Myanmar}} '''[[:en:Joshua_Van|Joshua Van]]''' |- !1 |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Ilia_Topuria|Ilia Topuria]]''' !1 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Movsar_Evloev|Movsar Evloev]]''' !1 |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' !1 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Alexandre_Pantoja|Alexandre Pantoja]]''' |- !2 |{{Flag icon|Armenia}} '''[[:en:Arman_Tsarukyan|Arman Tsarukyan]]''' !2 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] !2 |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Umar_Nurmagomedov|Umar Nurmagomedov]]''' !2 |{{Flag icon|Portugal}} '''[[:en:Manel_Kape|Manel Kape]]''' |- !3 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Charles_Oliveira|Charles Oliveira]]''' !3 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Lerone_Murphy|Lerone Murphy]]''' !3 |{{Flag icon|US}} [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|'''Sean O'Malley''']] !3 |{{Flag icon|Japan}} '''[[:en:Tatsuro_Taira|Tatsuro Taira]]''' |- !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Max_Holloway|Max Holloway]]''' !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Aljamain_Sterling|Aljamain Sterling]]''' !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Cory_Sandhagen|Cory Sandhagen]]''' !4 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Brandon_Royval|Brandon Royval]]''' |- !5 |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Benoît_Saint_Denis|Benoît Saint Denis]]''' !5 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Arnold_Allen|Arnold Allen]]''' !5 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Mario_Bautista|Mario Bautista]]''' !5 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Lone'er_Kavanagh|Lone'er Kavanagh]]''' |- !6 |{{Flag icon|Poland}} '''[[:en:Mateusz_Gamrot|Mateusz Gamrot]]''' !6 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Jean_Silva|Jean Silva]]''' !6 |{{Flag icon|China}} '''[[:en:Song_Yadong|Song Yadong]]''' !6 |{{Flag icon|Kazakhstan}} '''[[:en:Asu_Almabayev|Asu Almabayev]]''' |- !7 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Renato_Moicano|Renato Moicano]]''' !7 |{{Flag icon|US}} [[:en:Pat_Sabatini|'''Pat Sabatini''']] !7 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:David_Martínez_(fighter)|'''David Martínez''']] !7 |{{Flag icon|Japan}} '''[[:en:Kyoji_Horiguchi|Kyoji Horiguchi]]''' |- !8 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Quillan_Salkilld|'''Quillan Salkilld''']] !8 |{{Flag icon|Morocco}} '''[[:en:Youssef_Zalal|Youssef Zalal]]''' !8 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Raoni_Barcelos|'''Raoni Barcelos''']] !8 |{{Flag icon|Iraq}} '''[[:en:Amir_Albazi|Amir Albazi]]''' |- !9 |{{Flag icon|England}} '''[[:en:Paddy_Pimblett|Paddy Pimblett]]''' !9 |{{Flag icon|England}} [[:en:Nathaniel_Wood_(fighter)|'''Nathaniel Wood''']] !9 |{{Flag icon|US}} [[:en:Marcus_McGhee|'''Marcus McGhee''']] !9 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] |- !10 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Maurício_Ruffy|Maurício Ruffy]]''' !10 |{{Flag icon|Argentina}} '''[[:en:Kevin_Vallejos|Kevin Vallejos]]''' !10 |{{Flagicon|Afghanistan}} [[:en:Farid_Basharat|'''Farid Basharat''']] !10 |{{Flagicon|Peru}} [[:en:Kevin_Borjas|'''Kevin Borjas''']] |- !11 |{{Flag icon|New Zealand}} '''[[:en:Dan_Hooker|Dan Hooker]]''' !11 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Melquizael_Costa|Melquizael Costa]]''' !11 |{{Flag icon|Brazil}} '''[[:en:Deiveson_Figueiredo|Deiveson Figueiredo]]''' !11 |{{Flag icon|US}} [[:en:Mitch_Raposo|'''Mitch Raposo''']] |- !12 |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Tom_Nolan|'''Tom Nolan''']] !12 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Steve_Garcia|Steve Garcia]]''' !12 |{{Flag icon|Canada}} '''[[:en:Aiemann_Zahabi|Aiemann Zahabi]]''' !12 |{{Flag icon|China}} [[:en:Su_Mudaerji|'''Su Mudaerji''']] |- !13 |{{Flagicon|Azerbaijan}} [[:en:Rafael_Fiziev|'''Rafael Fiziev''']] !13 |{{Flag icon|US}} [[:en:Aaron_Pico|'''Aaron Pico''']] !13 |{{Flag icon|Canada}} [[:en:Charles_Jourdain|'''Charles Jourdain''']] !13 |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Steve_Erceg|Steve Erceg]]''' |- !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Grant_Dawson|'''Grant Dawson''']] !14 |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Joanderson_Brito|'''Joanderson Brito''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Bryce_Mitchell|'''Bryce Mitchell''']] !14 |{{Flag icon|US}} [[:en:Alex_Perez_(fighter)|'''Alex Perez''']] |- !15 |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Rafa_García_(fighter)|'''Rafa García''']] !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jose_Delgado|'''Jose Delgado''']] !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Montel_Jackson|'''Montel Jackson''']] !15 |{{Flag icon|US}} [[:en:Joseph_Morales_(fighter)|'''Joseph Morales''']] |} {| class="wikitable" |- ![[:en:UFC_311|UFC 311]] ![[:en:UFC_311|Makhachev vs. Moicano]] |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Renato_Moicano|'''Renato Moicano''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- ![[:en:UFC_312|UFC 312]] ![[:en:UFC_312|du Plessis vs. Strickland 2]] |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] |{{Flag icon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Sydney|Sydney]]''' |- ![[:en:UFC_313|UFC 313]] ![[:en:UFC_313|Pereira vs. Ankalaev]] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] |{{Flag icon|Russia}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''Magomed Ankalaev''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_314|UFC 314]] ![[:en:UFC_314|Volkanovski vs. Lopes]] |{{Flag icon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Miami|Miami]]''' |- ![[:en:UFC_315|UFC 315]] ![[:en:UFC_315|Muhammad vs. Della Maddalena]] |{{Flag icon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''Belal Muhammad''']] |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flag icon|Canada}} '''[[:en:Montreal|Montreal]]''' |- ![[:en:UFC_316|UFC 316]] ![[:en:UFC_316|Dvalishvili vs. O'Malley 2]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' |{{Flag icon|US}} [[შონ ო’მალი|'''Sean O'Malley''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:UFC_317|Topuria vs. Oliveira]] |{{Flag icon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_318|UFC 318]] ![[:en:UFC_318|Holloway vs. Poirier 3]] |{{Flag icon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] |{{Flag icon|US}} [[დასტინ პორიე|'''Dustin Poirier''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:New_Orleans|New Orleans]]''' |- ![[:en:UFC_319|UFC 319]] ![[:en:UFC_319|du Plessis vs. Chimaev]] |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Chicago|Chicago]]''' |- ![[:en:UFC_320|UFC 320]] ![[:en:UFC_320|Ankalaev vs. Pereira 2]] |{{Flag icon|Russia}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''Magomed Ankalaev''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_321|UFC 321]] ![[:en:UFC_321|Aspinall vs. Gane]] |{{Flagicon|England}} [[:en:Tom_Aspinall|'''Tom Aspinall''']] |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Abu_Dhabi|Abu Dhabi]]''' |- ![[:en:UFC_322|UFC 322]] ![[:en:UFC_322|Della Maddalena vs. Makhachev]] |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:New_York_City|New York City]]''' |- ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:UFC_323|Dvalishvili vs. Yan 2]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' |{{Flag icon|Russia}} [[პიოტრ იანი|'''Petr Yan''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_324|UFC 324]] ![[:en:UFC_324|Gaethje vs. Pimblett]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] |{{Flagicon|England}} [[პედი პიმბლეტი|'''Paddy Pimblett''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_325|UFC 325]] ![[:en:UFC_325|Volkanovski vs. Lopes 2]] |{{Flag icon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] |{{Flag icon|Australia}} '''[[:en:Sydney|Sydney]]''' |- ![[:en:UFC_326|UFC 326]] ![[:en:UFC_326|Holloway vs. Oliveira 2]] |{{Flag icon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] |{{Flag icon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_327|UFC 327]] ![[:en:UFC_327|Procházka vs. Ulberg]] |{{Flagicon|ჩეხეთი}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Miami|Miami]]''' |- ![[:en:UFC_328|UFC 328]] ![[:en:UFC_328|Chimaev vs. Strickland]] |{{Flag icon|UAE}} '''[[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]]''' |{{Flag icon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] ![[:en:UFC_Freedom_250|Topuria vs. Gaethje]] |{{Flag icon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] |{{Flag icon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''Justin Gaethje''']] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Washington,_D.C.|Washington]]''' |- ![[:en:UFC_329|UFC 329]] ![[:en:UFC_329|McGregor vs. Holloway 2]] |{{Flagicon|Ireland}} [[კონორ მაკგრეგორი|'''Conor McGregor''']] |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_330|UFC 330]] ![[:en:UFC_330|Makhachev vs. Machado Garry]] |{{Flag icon|Russia}} '''[[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' |{{Flag icon|Ireland}} '''[[:en:Ian_Machado_Garry|Ian Machado Garry]]''' ![[:en:Welterweight|Welterweight]] |{{Flagicon|USA}} [[ფილადელფია|'''Philadelphia''']] |- ! colspan="6" |Co-Main Events |- ![[:en:UFC_311|UFC 311]] ![[:en:UFC_311|Dvalishvili vs. Nurmagomedov]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' |{{Flag icon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''Umar Nurmagomedov''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- ![[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:UFC_317|Pantoja vs. Kara-France]] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Kai_Kara-France|'''Kai Kara-France''']] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_320|UFC 320]] ![[:en:UFC_320|Dvalishvili vs. Sandhagen]] |{{Flag icon|Georgia}} '''[[:en:Merab_Dvalishvili|Merab Dvalishvili]]''' |{{Flag icon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''Cory Sandhagen''']] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:UFC_323|Pantoja vs. Van]] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Las_Vegas|Las Vegas]]''' |- ![[:en:UFC_328|UFC 328]] ![[:en:UFC_328|Van vs. Taira]] |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] |{{Flag icon|Japan}} '''[[:en:Tatsuro_Taira|Tatsuro Taira]]''' ![[:en:Flyweight|Flyweight]] |{{Flag icon|US}} [[:en:Newark,_New_Jersey|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] ![[:en:UFC_Freedom_250|Pereira vs. Gane]] |{{Flag icon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] |{{Flag icon|France}} '''[[:en:Ciryl_Gane|Ciryl Gane]]''' ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Washington,_D.C.|Washington]]''' |} {| class="wikitable" ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Ali_Bagautinov|Ali Bagautinov]] |- !{{Flag icon|US}} ![[დემეტრიუს ჯონსონი|Demetrious Johnson]] ![[:en:UFC_174|UFC 174]] !Decision R5 !14/06/2014 |{{Flag icon|Canada}} [[ვანკუვერი|'''Vancouver''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[ხაბიბ ნურმაგომედოვი|Khabib Nurmagomedov]] |- !{{Flag icon|US}} ![[:en:Al_Iaquinta|Al Iaquinta]] ![[:en:UFC_223|UFC 223]] !Decision R5 !07/03/2018 |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Ireland}} ![[კონორ მაკგრეგორი|Conor McGregor]] ![[:en:UFC_229|UFC 229]] !Submission R4 !06/10/2018 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[დასტინ პორიე|Dustin Poirier]] ![[:en:UFC_242|UFC 242]] !Submission R3 !07/09/2019 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]] ![[:en:UFC_254|UFC 254]] !Submission R2 !24/10/2020 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|Islam Makhachev]] |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[ჩარლზ ოლივეირა|Charles Oliveira]] ![[:en:UFC_280|UFC 280]] !Submission R2 !22/10/2022 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|Australia}} ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|Alexander Volkanovski]] ![[:en:UFC_284|UFC 284]] !Decision R5 !12/02/2023 |{{Flag icon|Australia}} [[პერთი|'''Perth''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Australia}} ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|Alexander Volkanovski]] ![[:en:UFC_294|UFC 294]] !Knockout R1 !21/10/2023 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[დასტინ პორიე|Dustin Poirier]] ![[:en:UFC_302|UFC 302]] !Submission R5 !01/06/2024 |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[:en:Renato_Moicano|Renato Moicano]] ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !Submission R1 !18/01/2025 |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Australia}} ![[:en:Jack_Della_Maddalena|Jack Della Maddalena]] ![[:en:UFC_322|UFC 322]] !Decision R5 !15/11/2025 |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]] |- !{{Flag icon|Poland}} ![[:en:Jan_Błachowicz|Jan Błachowicz]] ![[:en:UFC_282|UFC 282]] !Decision R5 !10/12/2022 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[ალექს პერეირა|Alex Pereira]] ![[:en:UFC_313|UFC 313]] !Decision R5 !08/03/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[ალექს პერეირა|Alex Pereira]] ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !TKO R1 !04/10/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Georgia}} [[ილია თოფურია|Ilia Topuria]] |- !{{Flag icon|Australia}} ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|Alexander Volkanovski]] ![[:en:UFC_298|UFC 298]] !Knockout R2 !17/02/2024 |{{Flag icon|US}} [[ანაჰაიმი|'''Anaheim''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[მაქს ჰოლოვეი|Max Holloway]] ![[:en:UFC_308|UFC 308]] !Knockout R3 !26/10/2024 |{{Flag icon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Brazil}} ![[ჩარლზ ოლივეირა|Charles Oliveira]] ![[:en:UFC_317|UFC 317]] !Knockout R1 !28/06/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[:en:Justin_Gaethje|Justin Gaethje]] ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !Technical Knockout R4 !14/06/2026 |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Washington,_D.C.|Washington]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|Merab Dvalishvili]] |- !{{Flag icon|US}} ![[შონ ო’მალი|Sean O'Malley]] ![[:en:UFC_306|UFC 306]] !Decision R5 !14/09/2024 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Russia}} ![[უმარ ნურმაგომედოვი|Umar Nurmagomedov]] ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !Decision R5 !18/01/2025 |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[შონ ო’მალი|Sean O'Malley]] ![[:en:UFC_316|UFC 316]] !Submission R3 !07/06/2025 |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[კორი სენდჰეგენი|Cory Sandhagen]] ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !Decision R5 !04/10/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Russia}} ![[პიოტრ იანი|Petr Yan]] ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !Decision R5 !06/12/2025 |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Umar_Nurmagomedov|Umar Nurmagomedov]] |- !{{Flag icon|Georgia}} ![[მერაბ დვალიშვილი|Merab Dvalishvili]] ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !Decision R5 !18/01/2025 |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- ! colspan="7" |{{Flag icon|UAE}} [[:en:Khamzat_Chimaev|Khamzat Chimaev]] |- !{{Flag icon|South Africa}} ![[დრიკუს დუ პლესი|Dricus du Plessis]] ![[:en:UFC_319|UFC 319]] !Decision R5 !16/08/2025 |{{Flag icon|US}} [[ჩიკაგო|'''Chicago''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|US}} ![[შონ სტრიკლენდი|Sean Strickland]] ![[:en:UFC_328|UFC 328]] !Decision R5 !09/05/2026 |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |} i849ngmugybleracj3g4rdc8chlf9v4 მაროკოს ჩემპიონატი ჭადრაკში 0 876959 5426603 5380722 2026-07-03T15:49:51Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426603 wikitext text/x-wiki '''მაროკოს საჭადრაკო ჩემპიონატი''' — ყოველწლიური საჯადრაკო ტურნირი მაროკოში, რომელიც განსაზღვრავს ქვეყნის ეროვნულ ჩემპიონს. ტურნირს მართავს მაროკოს სამეფო საჭადრაკო ფედერაცია. == მამაკაცთა ჩემპიონები == {| class="sortable wikitable" ! № !! წელი !! ქალაქი !! გამარჯვებული |- | 1 || 1965 || [[ტეტუანი]] || [[მუსტაფა აჰმედ ბაკალი]] |- | 2 || 1966 || [[ტეტუანი]] || [[მუსტაფა აჰმედ ბაკალი]] |- | 3 || 1968 || [[რაბატი]] || [[აჰმედ ბენისი]] |- | 4 || 1969 || [[რაბატი]] || [[მოხტარ კადირი]] |- | 5 || 1970 || [[რაბატი]] || [[აბდერაჰმან ნეჯარი]] |- | 6 || 1971 || [[რაბატი]] || [[მოჰამედ ბელარბი]] |- | 7 || 1972 || [[კასაბლანკა]] || [[აჰმედ ბენისი]] |- | 8 || 1973 || [[რაბატი]] || [[მუსტაფა აჰმედ ბაკალი]] |- | 9 || 1975 || [[რაბატი]] || [[ხალიდ ჩორფი]] |- | 10 || 1976 || [[ტეტუანი]] || [[ხალიდ ჩორფი]] |- | 11 || 1978 || [[ტეტუანი]] || [[აბდელა აიტ ჰმიდუ]] |- | 12 || 1980 || [[ტეტუანი]] || [[აბდერაჰიმ უნიჩე]] |- | 13 || 1981 || [[ტეტუანი]] || [[ბაჩირ სბიაა]] |- | 14 || 1982 || [[კასაბლანკა]] || [[მოჰამედ მუბარაკ რიანი]] |- | 15 || 1984 || [[შეფშაუენი]] || [[აბდელა აიტ ჰმიდუ]] |- | 16 || 1985 || [[მარაკეში]] || [[მოჰამედ მუბარაკ რიანი]] |- | 17 || 1986 || [[კასაბლანკა]] || [[მოჰამედ არბუჩე]] |- | 18 || 1987 || [[კასაბლანკა]] || [[ზაქარია ბენისი]] |- | 19 || 1988 || [[რაბატი]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 20 || 1989 || [[კასაბლანკა]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 21 || 1990 || [[კასაბლანკა]] || [[ხალიდ ჩორფი]] |- | 22 || 1992 || [[ელ-ჯადიდა]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 23 || 1993 || [[კასაბლანკა]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 24 || 1994 || [[კასაბლანკა]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 25 || 1995 || [[კასაბლანკა]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 26 || 1996 || [[მექნესი]] || [[მოჰამედ ტისირი]] |- | 27 || 1997 || [[ტანჟერი]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 28 || 1998 || [[კასაბლანკა]] || [[აბდელაზიზ ონკუდი]] |- | 29 || 1999 || [[კასაბლანკა]] || [[მოჰამედ ტისირი]] |- | 30 || 2000 || [[კასაბლანკა]] || [[სამირ ბენტაფრიტი]] |- | 31 || 2001 || [[კასაბლანკა]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 32 || 2002 || [[კასაბლანკა]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 33 || 2003 || [[მარაკეში]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 34 || 2004 || [[მოჰამედია]] || [[ჰიჩამ ჰამდუში]] |- | 35 || 2005 || [[ტეტუანი]] || [[მოჰამედ ტისირი]] |- | 36 || 2006 || [[მარაკეში]] || [[რაჩიდ ჰიფადი]] |- | 37 || 2013 || [[კასაბლანკა]] || [[ალი სებარი]]<ref name="ch2013">{{cite web |last=Arif |first=Said |url=http://www.marrakech-echecs.com/firdaous-mayar-du-menara-echecs-et-ali-sebbar-du-royal-echecs-champions-du-maroc-dames-et-hommes-en-2013/ |title=Firdaous championne du Maroc dames |language=fr |date=25 August 2013 |access-date=2026-03-14 |archive-date=2017-12-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171222193504/http://www.marrakech-echecs.com/firdaous-mayar-du-menara-echecs-et-ali-sebbar-du-royal-echecs-champions-du-maroc-dames-et-hommes-en-2013/ }}</ref> |- | 20 || 2015 || [[ტეტუანი]] || [[ფირდაუს მაიარ ელ იდრისი]]<ref name="chefchaouen"/> |- | 21 || 2016 || [[რაბატი]] || [[სალმა სასიუი]]<ref name="chefchaouen"/> |} == ქალთა ჩემპიონები == {| class="sortable wikitable" ! № !! წელი !! გამარჯვებული |- | 1 || 1983 || [[ბუშრა კადირი]] |- | 2 || 1984 || [[ბუშრა კადირი]] |- | 3 || 1985 || [[ჯამილა შუაიბი]] |- | 4 || 1986 || [[ლეილა ნასიმი]] |- | 5 || 1989 || [[ფატიმა აჩკარი]] |- | 6 || 1991 || [[ლეილა ნასიმი]] |- | 7 || 1992 || [[სოფია ბენსუდა]] |- | 8 || 1993 || [[ლეილა ნასიმი]] |- | 9 || 1994 || [[ნავალ ელ ამრი]] |- | 10 || 1995 || [[ამინა უბააკა]] |- | 11 || 1996 || [[მანალ ელ მესიუი]] |- | 12 || 2000 || [[ჰინდ ბაჰჯი]] |- | 13 || 2001 || [[ჰინდ ბაჰჯი]] |- | 14 || 2002 || [[ჰინდ ბაჰჯი]] |- | 16 || 2004 || [[ჯამილა იუგანე]] |- | 17 || 2005 || [[ჰინდ ბაჰჯი]] |- | 18 || 2006 || [[ლაილა ელამრი]] |- | 19 || 2013 || [[ფირდაუს მაიარ ელ იდრისი]] |- | 20 || 2015 || [[ფირდაუს მაიარ ელ იდრისი]] |- | 21 || 2016 || [[სალმა სასიუი]] |} == სქოლიო == {{reflist|refs= <ref name="ch2013">{{cite web |last=Arif |first=Said |url=http://www.marrakech-echecs.com/firdaous-mayar-du-menara-echecs-et-ali-sebbar-du-royal-echecs-champions-du-maroc-dames-et-hommes-en-2013/ |title=Firdaous championne du Maroc dames |language=fr |date=25 August 2013 |access-date=2026-03-14 |archive-date=2017-12-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171222193504/http://www.marrakech-echecs.com/firdaous-mayar-du-menara-echecs-et-ali-sebbar-du-royal-echecs-champions-du-maroc-dames-et-hommes-en-2013/ }}</ref> <ref name="chefchaouen">{{cite web |url=http://www.alwanfannia.net/crbst_0.html |title=Association Alouane Fannia |language=fr |access-date=2026-03-14 |archive-date=2017-08-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170803132421/http://www.alwanfannia.net/crbst_0.html }}</ref> }} == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.maroc-echecs.com/spip.php?article58 მაროკოს საჭადრაკო ფედერაცია - ჩემპიონთა სია]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191115235517/http://www.maroc-echecs.com/spip.php?article58 |date=2019-11-15 }} {{ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში}} [[კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში]] [[კატეგორია:ქალთა ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში]] [[კატეგორია:ჭადრაკი მაროკოში]] 0nfeqxmws58adqkjdvch7l7b7o89bia მაროკოს სამეფო ფეხბურთის ფედერაცია 0 877870 5426602 5344403 2026-07-03T15:48:58Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426602 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა საფეხბურთო ასოციაცია | ლოგო = | დაარსდა = {{Nowrap|{{Start date and age|df=yes|1957|01|26}}}}<ref>{{Citation|url=http://frmf.ma/fr/content/histoire-du-football-au-maroc|title=''Histoire du Football au Maroc''|publisher=federation royale marocaine de football}}</ref> | ფიფა-ში გაწევრიანდა = 1960 | რეგიონი = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] | რეგიონში გაწევრიანდა = 1960 | ქვერეგიონი = | ქვერეგიონში გაწევრიანდა = | ვებსაიტი = {{Official URL}} | პრეზიდენტი = [[ფუზი ლეკჯაა]] }} '''მაროკოს სამეფო ფეხბურთის ფედერაცია''' ('''FRMF'''; [[არაბული ენა|არაბ]]. الجامعة الملكية المغربية لكرة القدم; [[ფრანგული ენა|ფრანგ]]. Fédération Royale Marocaine de Football) — [[ფეხბურთი|ასოციაციური ფეხბურთის]] მმართველი ორგანო [[მაროკო]]ში. დაარსდა [[1957]] წელს, მაროკოს დამოუკიდებლობის აღდგენიდან ერთი წლის შემდეგ, [[1960]] წელს შეუერთდა [[ფიფა]]ს და იმავე წელს გახდა [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] წევრი. ფედერაცია ადმინისტრირებას უწევს ეროვნული საფეხბურთო ლიგის სისტემას და ზედამხედველობს მის უმაღლეს დივიზიონს, Botola Pro-ს. ის ასევე პასუხისმგებელია მაროკოს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებებზე ყველა ასაკობრივ კატეგორიასა და დისციპლინაში. FRMF-ის [[შტაბ-ბინა]] [[რაბატი|რაბატში]] მდებარეობს და არის [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი|UAFA]]-სა და [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი|UNAF]]-ის წევრი.<ref>{{Cite news |date=2005-02-20 |title=North Africa to get federation |language=en-GB |url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/4281615.stm |access-date=2022-09-28}}</ref> ==ისტორია== ===აფრიკის ერთა თასი=== [[2011]] წლის 29 იანვარს, აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციის საბჭომ გადაწყვიტა, რომ [[2015]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი]]ს გათამაშებას მაროკო უმასპინძლებდა, ხოლო [[2017]] წლის გათამაშება [[სამხრეთ აფრიკა]]ში ჩატარდებოდა.<ref>{{cite news |date=29 January 2011 |title=Morocco to host 2015 African Nations Cup |work=Reuters |url=http://uk.reuters.com/article/idINIndia-54502720110129 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160201112810/http://uk.reuters.com/article/idINIndia-54502720110129 |url-status=dead |archive-date=February 1, 2016 |access-date=14 November 2014}}</ref> [[2014]] წლის ოქტომბერში, [[მაროკოს მთავრობა]]მ მოითხოვა ტურნირის გადადება [[დასავლეთ აფრიკა]]ში [[ებოლა|ებოლას ვირუსი]]ს ეპიდემიის გამო.<ref>{{cite web |date=10 October 2014 |title=Ebola outbreak: Postpone Africa Cup of Nations, say hosts Morocco |url=https://www.bbc.com/sport/0/football/29578978 |access-date=11 October 2014 |work=BBC Sport}}</ref> საკითხის 2014 წლის 2 ნოემბერს აღმასრულებელი კომიტეტის სხდომაზე განხილვის შემდეგ, აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციამ გადაწყვიტა ტურნირის თარიღის შენარჩუნება, ამასთანავე მოითხოვა განმარტება მაროკოს სამეფო ფეხბურთის ფედერაციისგან, სურდათ თუ არა ტურნირის მასპინძლობა.<ref>{{cite web |date=3 November 2014 |title=CAF maintains Orange AFCON 2015 from January 17 to February 8 |url=http://www.cafonline.com/en-US/NewsCenter/News/NewsDetails?id=1rWMVkTlSrh%2b4eYshxy6iA%3d%3d |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141106225918/http://www.cafonline.com/en-US/NewsCenter/News/NewsDetails?id=1rWMVkTlSrh+4eYshxy6iA%3D%3D |archive-date=6 November 2014 |publisher=Confederation of African Football}}</ref> 8 ნოემბერს, მაროკომ ვერ შეძლო ამ ვადის დაცვა ტურნირის მასპინძლობის დასადასტურებლად.<ref>{{cite news |date=8 November 2014 |title=2015 Nations Cup: Morocco fails to meet deadline |publisher=BBC Sport |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/29974194}}</ref> სამი დღის შემდეგ აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციამ დაადასტურა, რომ მაროკო არ უმასპინძლებდა ტურნირს და ახალი მასპინძელი შეირჩეოდა იმ ქვეყნების სიიდან, რომლებმაც გამოთქვეს ინტერესი. მაროკო, რომელიც ადრე მასპინძლის სტატუსით სარგებლობდა, დისკვალიფიცირებული იქნა ტურნირში მონაწილეობისგან.<ref name="caf">{{cite web |date=11 November 2014 |title=CAF acknowledges Morocco's refusal to host ORANGE AFCON 2015 from January 17 to February 8 |url=http://www.cafonline.com/en-US/NewsCenter/News/NewsDetails?id=7Q1Us%2bTZ%2bi03aalfg76fmw%3d%3d |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141111203015/http://www.cafonline.com/en-US/NewsCenter/News/NewsDetails?id=7Q1Us%2bTZ%2bi03aalfg76fmw%3d%3d |archive-date=11 November 2014 |publisher=CAF}}</ref><ref name="bbc">{{cite news |title=2015 Nations Cup: Caf confirms Morocco will not host finals |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/0/football/30004279 |access-date=11 November 2014}}</ref> [[2022]] წლის 1 ოქტომბერს, მაროკომ გამოაცხადა [[2025]] წლის აფრიკის ერთა თასის მასპინძლობის სურვილი, მას შემდეგ, რაც გვინეას ჩამოართვეს ეს ტურნირი.<ref>{{Cite web |date=2022-10-01 |title=Morocco plans to bid for 2025 AFCON tournament |url=https://en.hespress.com/50341-morocco-plans-to-bid-for-2025-afcon-tournament.html |access-date=2022-10-03 |website=HESPRESS English – Morocco News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |title=Guinea stripped of hosting 2025 Africa Cup of Nations |language=en-GB |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/63103812 |access-date=2022-10-03}}</ref> 2023 წლის 27 სექტემბერს, აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციამ გამოაცხადა, რომ მაროკო უმასპინძლებს TotalEnergies CAF-ის აფრიკის ერთა თასის 2025 წლის 35-ე გამოცემას.<ref>{{Cite web |date=2023-09-27 |title=Morocco to host 2025 Africa Cup of Nations |url=https://www.cafonline.com/news/morocco-to-host-2025-africa-cup-of-nations/ |access-date=2023-09-27 |website=CAF |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-09-27 |title=Official: Morocco to host CAF's 35th African Cup of Nations for 2025 |url=https://en.hespress.com/71678-official-morocco-to-host-cafs-2025-can.html |access-date=2023-09-27 |website=HESPRESS English – Morocco News |language=en-US}}</ref> ===ქალთა აფრიკის ერთა თასი=== 2021 წლის 15 იანვარს, მაროკო გამოცხადდა 2022 წლის ქალთა აფრიკის ერთა თასის მასპინძელად. ეს პირველი შემთხვევაა, როდესაც ჩრდილოეთ აფრიკის არაბულმა ქვეყანამ უმასპინძლა ქალთა აფრიკის ერთა თასს.<ref>{{Cite web |title=Decisions of CAF Executive Committee – 15 January 2021 |url=https://www.cafonline.com/news-center/news/decisions-of-caf-executive-committee-15-january-2021 |access-date=2022-10-03 |website=CAF |language=en}}</ref> წარმატებული ღონისძიების შემდეგ, მაროკოს მიენიჭა უფლება, უმასპინძლოს 2024 წლის ქალთა აფრიკის ერთა თასის ტურნირს.<ref>{{Cite web |date=2022-08-10 |title=Morocco to host upcoming 2024 women's African Cup of Nations |url=https://en.hespress.com/47255-morocco-to-host-upcoming-2024-womens-african-cup-of-nations.html |access-date=2022-10-03 |website=HESPRESS English – Morocco News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Morocco will once again host the Women's Africa Cup of Nations football tournament |url=https://atalayar.com/en/content/morocco-will-once-again-host-womens-africa-cup-nations-football-tournament |access-date=2022-10-03 |website=Atalayar |language=en}}</ref> ===FIFA-ს მსოფლიო ჩემპიონატის შეთავაზებები=== 1994 წელს მაროკომ, [[შეერთებული შტატები|შეერთებულმა შტატებმა]] და [[ბრაზილია]]მ 1994 წლის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს მასპინძლობაზე განაცხადი შეიტანეს.<ref>{{Cite web |date=2015-07-04 |title=How USA was chosen to host World Cup 94: the inside story of a historic day |url=http://www.theguardian.com/football/2015/jul/04/usa-world-cup-94-inside-story |access-date=2022-09-22 |website=The Guardian |language=en}}</ref> საბოლოოდ, შეერთებულმა შტატებმა 10 ხმით გაიმარჯვა, მაროკომ მეორე ადგილი დაიკავა 7 ხმით, ხოლო ბრაზილია ბოლო ადგილზე 2 ხმით გავიდა.<ref>{{Cite web |last=Lewis |first=Michael |date=2022-07-04 |title=THE 1994 BID: How the U.S. got the World Cup |url=https://www.frontrowsoccer.com/2022/07/04/the-1994-bid-how-the-u-s-got-the-world-cup-4/ |access-date=2022-09-22 |website=Front Row Soccer |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Diaz |first=Cesar |title=United States Supporters: Please Remember the 1994 FIFA World Cup Bid |url=https://bleacherreport.com/articles/534394-united-states-supporters-please-remember-the-1994-fifa-world-cup-bid |access-date=2022-09-22 |website=Bleacher Report |language=en}}</ref> მაროკო 1998 წლის ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძლობაზეც აპირებდა განაცხადის შეტანას. საბოლოოდ, [[საფრანგეთი]]ს სასარგებლოდ 12-7 დასრულდა, რამაც საფრანგეთს ფიფას მე-16 მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძლობის უფლება მისცა.<ref>{{Cite web |title=France wins bid for 1998 World Cup |url=https://www.upi.com/Archives/1992/07/02/France-wins-bid-for-1998-World-Cup/3472710049600/ |access-date=2022-09-22 |website=UPI |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |agency=Associated Press |date=1992-07-03 |title=France Gets 1998 World Cup |language=en-US |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1992/07/03/sports/france-gets-1998-world-cup.html |access-date=2022-09-22 |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{Cite web |title=Who won the World Cup in 1998? {{!}} Goal.com |url=https://www.goal.com/en-us/news/who-won-the-world-cup-1998-france/blt805142074291bbf9 |access-date=2022-09-22 |website=goal.com}}</ref> 2006 წელს მაროკომ მესამედ წარადგინა განაცხადი ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძლობაზე. ეს ხმის მიცემა [[გერმანია]]მ მოიგო.<ref>{{Cite web |title=Moroccan Bid for 2006 World Cup – Alive and Kicking |url=https://www.albawaba.com/news/moroccan-bid-2006-world-cup-alive-and-kicking |access-date=2022-09-22 |website=Al Bawaba |language=en}}</ref> ამის შემდეგ მაროკოს კიდევ ჰქონდა მცდელობა, თუმცა ისევ დამარცხდა.<ref>{{Cite web |date=2015-06-07 |title=Report: Morocco, not S. Africa, won WC vote |url=https://www.espn.com/soccer/fifa-world-cup/story/2482914/morocco-not-south-africa-won-2010-world-cup-vote-report |access-date=2022-09-22 |website=ESPN.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=South Africa wins 2010 World Cup bid |url=https://www.aljazeera.com/news/2004/5/15/south-africa-wins-2010-world-cup-bid |access-date=2022-09-22 |website=aljazeera.com |language=en}}</ref> [[სამხრეთ აფრიკა]]მ გაიმარჯვა, რითაც ის გახდა პირველი აფრიკული ქვეყანა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატს უმასპინძლა.<ref>{{Cite web |date=2004-05-17 |title=South Africa celebrates winning bid for 2010 football World Cup |url=http://www.theguardian.com/world/2004/may/17/southafrica.football |access-date=2022-09-22 |website=the Guardian |language=en}}</ref> 2015 წლის 6 ივნისს, [[The Daily Telegraph]]-მა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ მაროკომ მოიგო ხმის მიცემა, თუმცა ტურნირის მასპინძლობის უფლება სამხრეთ აფრიკას მიენიჭა.<ref>{{Cite web |title=Fifa in crisis: 'Morocco won 2010 World Cup vote – not South Africa' |url=https://www.telegraph.co.uk/sport/football/fifa/11657442/Fifa-in-crisis-Morocco-won-2010-World-Cup-vote-not-South-Africa.html |access-date=2022-09-22 |website=telegraph.co.uk}}</ref> ====2026 წლის ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი==== 2017 წლის 11 აგვისტოს იყო დაგეგმილი განაცხადის წარდგენა და ამ დღეს მაროკოს სამეფო ფეხბურთის ფედერაციამ გამოაცხადა, რომ წარადგენდა განაცხადს 2026 წლის ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძლობისთვის.<ref>{{cite news |date=11 August 2017 |title=Le Maroc dépose officiellement sa candidature pour organiser la Coupe du Monde 2026 |language=fr |trans-title=Morocco officially submits its bid to organise the 2026 World Cup |work=FRMF.ma |publisher=Royal Moroccan Football Federation |url=http://www.frmf.ma/fr/article/le-maroc-d%C3%A9pose-officiellement-sa-candidature-pour-organiser-la-coupe-du-monde-2026}}</ref> 2018 წლის მარტში მაროკოს 2026 წლის საკონკურსო კომიტეტმა განაცხადა, რომ გეგმავს 16 მილიარდი [[დოლარი]]ს დახარჯვას ტურნირისთვის მოსამზადებლად, მათ შორის ახალი სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის, 21 ახალი [[საავადმყოფო]]ს, დიდი რაოდენობით ახალი სასტუმროებისა და დასასვენებელი ობიექტების მშენებლობაზე და ახალი [[სტადიონი|სტადიონების]] მშენებლობასა და/ან რემონტზე.<ref>{{cite web |date=22 August 2017 |title=9 Stadiums Confirmed in Morocco's 2026 World Cup Candidacy, Amid Doubts of Infrastructure Capabilities |url=https://www.moroccoworldnews.com/2017/08/226720/9-stadiums-confirmed-moroccos-2026-world-cup-candidacy-amid-doubts-infrastructure-capabilities/ |publisher=Morocco World News}}</ref> ====2030 წლის ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი==== მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ასოციაცია [[2030]] წლის ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძლობაზე განაცხადის შეტანას გეგმავს.<ref>{{cite web |date=15 June 2018 |title=King of Morocco orders country to bid for 2030 World Cup |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/44495976 |access-date=13 September 2018 |publisher=BBC}}</ref><ref>{{cite web |title=World Cup 2030: Morocco to bid to host the tournament again after losing out to the United States, Canada & Mexico for 2026 finals |url=http://www.goal.com/en/news/morocco-confirm-intention-to-bid-for-2030-world-cup/1ok2o0l6os5qc1fjxzyhtje8vf |access-date=13 September 2018}}</ref><ref>{{cite web |date=15 June 2018 |title=Morocco hopes to bid for 2030 World Cup despite 5th time defeat |url=http://www.newtimes.co.rw/africa/morocco-hopes-bid-2030-world-cup-despite-5th-time-defeat |access-date=13 September 2018}}</ref> 2018 წლის 15 ივნისს შეთავაზებას მაროკოს სამეფო ფეხბურთის ფედერაცია ხელმძღვანელობდა, რომელმაც ეს ოფიციალურად დაადასტურა.<ref name="algerie-direct.net">{{cite web |title=Zetchi: Pour une coupe du monde "Algérie-Tunisie-Maroc" en 2030 – Algerie Direct |url=https://algerie-direct.net/lactualite/zetchi-pour-une-coupe-du-monde-algerie-tunisie-maroc-en-2030/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180615214213/https://algerie-direct.net/lactualite/zetchi-pour-une-coupe-du-monde-algerie-tunisie-maroc-en-2030/ |archive-date=15 June 2018 |access-date=13 September 2018}}</ref> 2018 წლის 25 ივლისს, მაროკოს სამეფო ფეხბურთის ფედერაციის პრეზიდენტმა, [[ფუზი ლეკჯაა]]მ, დაადასტურა, რომ მაროკო 2030 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძლობის განაცხადზე განაცხადს შეიტანს.<ref>{{cite web |date=25 July 2018 |title=Morocco To Bid For 2030 World Cup |url=http://hotsportstv.com/morocco-to-bid-for-2030-world-cup/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180726165954/http://hotsportstv.com/morocco-to-bid-for-2030-world-cup/ |archive-date=26 July 2018 |access-date=26 July 2018 |publisher=Hot Sports TV}}</ref> 2023 წლის 10 მარტს, [[ესპანეთის სამეფო ფეხბურთის ფედერაცია]] და [[პორტუგალიის ფეხბურთის ფედერაცია]] იკვლევდნენ მაროკოს [[უკრაინა|უკრაინის]] ნაცვლად იბერიის 2030 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძლობის განაცხადში დამატების შესაძლებლობას.<ref>{{Cite web |last=Zouiten |first=Sara |title=World Cup 2030: Spain, Portugal In Talks to Add Morocco to Iberian Bid |url=https://www.moroccoworldnews.com/2023/03/354388/world-cup-2030-spain-portugal-in-talks-to-add-morocco-to-iberian-bid |access-date=2023-03-10 |website=moroccoworldnews |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-03-10 |title=Morocco may replace Ukraine in Spain–Portugal 2030 World Cup bid |url=https://en.hespress.com/60037-morocco-may-replace-ukraine-in-spain-portugal-2030-world-cup-bid.html |access-date=2023-03-10 |website=HESPRESS English – Morocco News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |author1=Matt Slater |author2=Guillermo Rai |title=Morocco set to replace Ukraine in Spain–Portugal 2030 World Cup bid |url=https://www.nytimes.com/athletic/4292442/2023/03/09/spain-ukraine-2030-world-cup/ |access-date=2023-03-10 |website=The Athletic |language=en}}</ref> 2023 წლის 4 ოქტომბერს, ფიფას აღმასრულებელმა კომიტეტმა ერთხმად მიიღო მაროკოს, ესპანეთისა და პორტუგალიის განაცხადი 2030 წლის ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძლობის კანდიდატად.<ref>{{Cite web |date=2023-10-04 |title=FIFA accepts Morocco-Spain-Portugal World Cup bid, King announces |url=https://en.hespress.com/72080-fifa-accepts-morocco-spain-portugal-world-cup-bid-king-announces.html |access-date=2023-10-04 |website=HESPRESS English – Morocco News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Kasraoui |first=Safaa |date=4 October 2023 |title=Morocco, Spain, and Portugal Confirmed as Joint Hosts of 2030 World Cup |pages=1 |work=Morocco World News |url=https://www.moroccoworldnews.com/2023/10/358077/morocco-spain-and-portugal-confirmed-as-joint-hosts-of-2030-world-cup |access-date=4 October 2023}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-10-04 |title=Morocco, Spain and Portugal to host 2030 World Cup |url=https://www.newslooks.com/morocco-spain-and-portugal-to-host-2030-world-cup/ |access-date=2023-10-04 |website=NewsLooks |language=en-US}}</ref> მეფე [[მუჰამედ VI]]-მ ლეკჯაა 2030 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის კომიტეტის თავმჯდომარედ დანიშნა.<ref>{{Cite web |date=2023-10-05 |title=King Mohammed VI appoints Lekjaa as Chairman of 2030 World Cup Committee |url=https://en.hespress.com/72164-king-mohammed-vi-appoints-lekjaa-as-chairman-of-2030-world-cup-committee.html |access-date=2023-10-06 |website=HESPRESS English – Morocco News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Aamari |first=Oussama |date=5 October 2023 |title=King Mohammed VI Appoints Fouzi Lekjaa as President of 2030 World Cup Committee |pages=1 |work=Morocco World News |url=https://www.moroccoworldnews.com/2023/10/358103/king-mohammed-vi-appoints-fouzi-lekjaa-as-president-of-2030-world-nbsp-cup-nbsp-committee |access-date=6 October 2023}}</ref> ==მაროკოს ეროვნული ნაკრების რეკორდები== ===კაცთა=== *'''მსოფლიო ჩემპიონატი''' **7 მონაწილეობა: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|1994]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998|1998]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026]] **საუკეთესო შედეგი: მე-4 ადგილი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022]]) *'''აფრიკის ერთა თასი''' **გამარჯვება: [[აფრიკის ერთა თასი 1976|1976]], [[აფრიკის ერთა თასი 2025|2025]] **მე-2 ადგილი: [[აფრიკის ერთა თასი 2004|2004]] **მე-3 ადგილი: [[აფრიკის ერთა თასი 1980|1980]] **მე-4 ადგილი: [[აფრიკის ერთა თასი 1986|1986]], [[აფრიკის ერთა თასი 1988|1988]] *'''აფრიკის ერების ჩემპიონატი''' **გამარჯვება: 2018, 2020, 2024 *'''არაბის თასი''' **გამარჯვება: 2012, 2025 ===ქალთა=== *'''ქალთა მსოფლიო ჩემპიონატი''' **1 მონაწილეობა:2023 **საუკეთესო შედეგი: 16-ეული (2023) *'''ქალთა აფრიკის ერთა თასი''' **მე-2 ადგილი: 2022, 2024 ==ახალგაზრდული და ოლიმპიური ნაკრებები== * '''აფრიკის 23-წლამდელთა ერთა თასი''' **ჩემპიონები: 2023 * '''[[ფეხბურთი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე|ოლიმპიური თამაშები]]''' **ბრინჯაო: 2024 * '''ფიფას 20-წლამდელთა მსოფლიო თასი''' **ჩემპიონები: 2025 * '''აფრიკის 20-წლამდელთა ერთა თასი''' **ჩემპიონები: 1997 *'''აფრიკის 17-წლამდელთა ერთა თასი''' **ჩემპიონები: 2025 * '''UNAF 20-წლამდელთა ტურნირი''' **ჩემპიონები: 2015, 2020, 2024 *'''UNAF U-20 ქალთა ტურნირი''' **ჩემპიონები: 2019, 2023, 2025 * '''არაბის თასი U-20''' **ჩემპიონები: 1989, 2011 * '''ხმელთაშუა ზღვის თამაშები''' **ჩემპიონები: 1983, 2013 * '''ფრანკოფონიის თამაშები''' **ჩემპიონები: 2001, 2017 * '''ისლამური სოლიდარობის თამაშები''' **ჩემპიონები: 2013 * '''პან-არაბულ თამაშები''' **ჩემპიონები: 1961, 1985 * '''UNAF U-17 ტურნირი''' **ჩემპიონები: 2007, 2011, 2018, 2022 ==პრეზიდენტები== ფიფამ 2013 წელს არჩევნები უარყო და 2014 წელს ახალი არჩევნების ჩატარება მოითხოვა.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/0/football/24965193|title=Fifa rejects football elections in Morocco|quote=The Fifa Emergency Committee has decided not to recognise the elections held by the Moroccan (Federation) on 10 November 2013|publisher=BBC Sport|date=November 2013}}</ref><ref>{{Cite web |date=2013-11-15 |title=FIFA refuses to recognise new Morocco FA president |url=https://www.eurosport.com/football/fifa-refuses-to-recognise-new-morocco-fa-president_sto4008284/story.shtml |access-date=2022-10-05 |website=Eurosport |language=en}}</ref> ვადა, როგორც წესი, ოთხი წელი გრძელდება. {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !№ !სახელი !პერიოდი |- |1 |align="left"|მუჰამედ იეზიდი |1956–1958 |- |2 |align="left"|ომარ ბუჩეტა |1958–1962 |- |3 |align="left"|დრის სლაუი |1962–1966 |- |4 |align="left"|მაჯიდ ბენჯელოუნი |1966–1969 |- |5 |align="left"|მაატი ჯორიო |1969–1970 |- |6 |align="left"|ბადრედინ სნუსი |1970–1971 |- |7 |align="left"|არსალანე ჯადიდი |1971–1974 |- |8 |align="left"|ოთმან სლიმანი |1974–1978 |- |9 |align="left"|მეჰდი ბელმეჯდუბი |1978–1979 |- |10 |align="left"|ფადულ ბენზერუალი |1979–1986 |- |11 |align="left"|დრის ბამუსი |1986–1992 |- |12 |align="left"|ჰუსეინ ზემური |1992–1995 |- |13 |align="left"|ჰოსნი ბენსლიმანე |1995–2009<ref>{{cite news|url=http://www.maghress.com/fr/aujourdhui/68091|date=April 2009|title=Housni Benslimane quitte la présidence|publisher=Maghress|access-date=2026-03-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190402194607/https://www.maghress.com/fr/aujourdhui/68091|archivedate=2019-04-02}}</ref> |- |14 |align="left"|ალი ფასი-ფიჰრი {{small|(პირველი ვადა)}} |2009–2013<ref>{{cite news|url=http://www.goal.com/en/news/89/africa/2009/04/18/1216244/ali-fassi-fihri-takes-control-of-the-moroccan-football|date=2009|title=Ali Fassi Fihri takes control of the Moroccan football federation|publisher=goal.com}}</ref> |- |15 |align="left"|ფოუზი ლეკჯაა {{small|(პირველი ვადა)}} |2013<ref>{{Cite web |title=FIFA rejects Moroccan president appointment |url=https://www.cafonline.com/news-center/news/fifa-rejects-moroccan-president-appointment |access-date=2022-10-05 |website=CAF |language=en}}</ref> |- |16 |align="left"|ალი ფასი-ფიჰრი {{small|(მეორე ვადა)}} |2013–2014 |- |17 |align="left"|ფოუზი ლეკჯაა {{small|(მეორე ვადა)}} |2014–დღემდე<ref>{{Cite web |title=Lekjaa elected head of Morocco Football Federation |url=https://www.cafonline.com/news-center/news/lekjaa-elected-head-of-morocco-football-federation |access-date=2022-10-05 |website=CAF |language=en}}</ref> |} ==რესურსები ინტერნეტში== * [https://web.archive.org/web/20070604171945/http://fifa.com/associations/association=mar/index.html Morocco] at FIFA.com (archived) * [http://www.cafonline.com/association/morocco Morocco] at CAF Online ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაარსებულები]] [[კატეგორია:1957 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:მაროკო]] [[კატეგორია:სპორტი]] [[კატეგორია:ფეხბურთი]] [[კატეგორია:ფედერაციები]] [[კატეგორია:სპორტული ფედერაციები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:საფეხბურთო ორგანიზაციები]] 27c82baoeclk34uwj9vieemhxb0ho0y მისაბმელი ვაგონი 0 878378 5426887 5344404 2026-07-04T09:15:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426887 wikitext text/x-wiki [[სურათი:EG2Tv-010-03 trailer car.jpg|thumb|[[ელექტრომატარებელი|ელექტრომატარებლების]] მისაბმელ ვაგონებზე არ არსებობს [[დენმიმღები]] ([[მოტორვაგონი|მოტორვაგონებისგან]] განსხვავებით)]] [[სურათი:Пассажирский вагон.JPG|thumb|შორეული მიმოსვლის სამგზავრო მატარებლის მისაბმელი ვაგონი]] [[სურათი:Metrovagonmash-724-24078.jpg|thumb|[[მეტროპოლიტენი]]ს მისაბმელი ვაგონი [[საიუბილეო (მეტროს ვაგონი)|საიუბილეო]]. მოდელი 81-724.3]] '''მისაბმელი ვაგონი''' — [[ვაგონი]] [[ძრავა|წევის ძრავის]] გარეშე, რომელიც ექსპლოატაციაშია [[მოტორვაგონიანი მოძრავი შემადგენლობა|მოტორვაგონიანი მოძრავი შემადგენლობის]] ან [[ტრამვაი]]ს შემადგენლობაში. ჩვეულებრივი ვაგონებისგან განსხვავებით, მისაბმელი ვაგონები შეიძლება ექსპლოატაციაში იყვნენ მხოლოდ [[მოტორვაგონი|მოტორვაგონებთან]] ერთობლივად, რისთვისაც მათ გააჩნიათ შესაბამისი აპარატურა, ხოლო ძარის ბოლოებში დაყენებულია ელექტრო ჩამრთველები მართვის ქსელის შესაერთებლად. მაგრამ მეტყველებაში ''მისაბმელი ვაგონები'' შეიძლება ვუწოდოთ ჩვეულებრივებსაც (ხშირად მხედველობაში მიიღება სამგზავროები), რომლებიც გზაში ებმევიან შორეული მიმოსვლის მატარებლებს. მისაბმელი ვაგონები შეიძლება იყვნენ [[საწყისი ვაგონი|საწყისი ვაგონები]] ('''Пг'''; ელექტროსექცია [[С (ელექტრომატარებელი)|С]], ელექტრომატარებელი [[ЭР200]]), რისთვისაც აღიჭურვებიან [[მემანქანის კაბინა|მართვის კაბინებით]], ან [[შუალედური ვაგონი|შუალედური ვაგონები]] ('''П'''; ელექტრომატარებლები [[ЭР10]], [[ЭР22]], ასევე [[ჩქაროსნული მატარებელი]] [[TGV]]), ასევე მათი ერთობლიობა (ელექტრომატარებლები [[ЭР1]], [[ЭТ2]], [[ЭД9]]).{{sfn|Конарев|1994|с=522}} წევის ამძრავის არარსებობის გამო, მისაბმელ ვაგონებს აქვთ მნიშვნელოვნად დაბალი წონა, ვიდრე მოტორვაგონებს (ЭР2-ზე მოტორვაგონი იწონის 54 ტონას, მისაბმელი — 38-41 ტონას), ამიტომ მათზე ხშირად გადააქვთ ელექტრომოწყობილობების ნაწილი, მოტორვაგონების დატვირთვის მიზნით, თუმცა ეს უკარგავს ბოლო ავტონომიურობას, ანუ ექსპლოატაციის შესაძლებლობას მისაბმელი ვაგონების გარეშე. ЭР1-ის და ЭР2-ის მისაბმელ ვაგონებზე იმყოფება [[დინამოტორი]], [[ძრავ-კომპრესორი]] და [[ელექტრული აკუმულატორი]], ხოლო вот на ЭР10-ზე და ЭР22-ზე (ЭР22<sup>м</sup>-ის გარდა) პრაქტიკულად ყველა ძირითადი ელექტრომოწყობილობა გადატანილია მოტორვაგონებზე. ამის გარდა, მისაბმელ ვაგონებზე წევის ამძრავის და შესაბამისი აპარატურის არარსებობა მათ უფრო იაფს ხდის, ვიდრე მოტორვაგონებს, მაგრამ მოტორსავაგონო მოძრავ შემადგენლობაში მისაბმელი ვაგონების მაღალი ხვედრითი რაოდენობის არსებობა ზღუდავს მატარებლის ხვედრით სიმძლავრეს და შედეგად — საწყის აჩქარებას. ამიტომ საგარეუბნო ელექტრომატარებლებზე მისაბმელი ვაგონების რიცხვი 1 მოტორვაგონზე შემცირდა ორიდან ერთამდე. თავდაპირველად [[მეტროპოლიტენი]]ს მატარებლებზე ასევე ექსპლოატაციას გადიოდნენ მისაბმელი ვაგონები, როგორც, მაგალითად, [[А (მეტროს ვაგონი)|А]] და [[Б (მეტროს ვაგონი)|Б]] ტიპის ვაგონებზე. მაგრამ ხვედრითი სიმძლავრის აუცილებელმა ამაღლებამ გამოიწვია მისაბმელ ვაგონებზე უარის თქმის აუცილებლობა, [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირში]] ეს გაკეთდა [[Г (მეტროს ვაგონი)|Г]] ტიპის ვაგონზე. უკანასკნელ პერიოდში ([[2005]] წლიდან) [[მეტროპოლიტენი|მეტროპოლიტენში]] გამოჩნდა ტენდენცია მისაბმელი ვაგონების გამოყენების განახლების შესახებ (ესენია [[ყაზანი (მეტროს ვაგონი)|81-555.3 „ყაზანი“]], [[ნევა (მეტროს ვაგონი)|81-558 (.1, .2) „ნევა“]], [[მოსკოვი (მეტროს ვაგონი)|81-767 (.2, .3, .4) „მოსკოვი“]] (ასევე არსებობს მოდიფიკაცია „.5“ [[ტაშკენტის მეტროპოლიტენი|ტაშკენტის მეტროპოლიტენში]]), [[ოკა (მეტროს ვაგონი)|„ოკა“ 81-763А]], [[საიუბილეო (მეტროს ვაგონი)|81-724 „საიუბილეო“]], [[ბალტიეცი (მეტროს ვაგონი)|81-727.1 „ბალტიეცი“]] ვაგონების მოდელები), რადგან ეს საშუალებას იძლევა შემცირდეს [[ელექტრომატარებელი|ელექტრომატარებლების]] ღირებულება, ამასთან შემადგენლობების მაღალი ხვედრითი [[სიმძლავრე]] მთლიანობაში ნარჩუნდება უფრო მძლავრი [[წევის ელექტროძრავა|წევის ელექტროძრავების]] გამო. ==ლიტერატურა== * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — 559 с. — ISBN 5-85270-115-7.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241225194058/https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 |date=2024-12-25 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მოტორსავაგონო მოძრავი შემადგენლობა]] [[კატეგორია:ვაგონები]] psf00zbptpjvz0t2huwkgk8sv30cueu მგზავრთა ტევადობა 0 878586 5426756 5345509 2026-07-03T20:57:53Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426756 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Вагон №15 поезда "Северная Пальмира".jpg|thumb|ვაგონის მგზავრთა ტევადობა 36 ადამიანი]] '''მგზავრთა ტევადობა''' — [[მგზავრი|მგზავრთა]] რაოდენობა, რომლებსაც ერთდროულად და ხანგრძლივი დროის განმავლობაში შეუძლიათ გადაადგილდნენ [[სატრანსპორტო საშუალება|სატრანსპორტო საშუალებით]]. მგზავრთა ტევადობა ახასიათებს სატრანსპორტო საშუალების მიერ შესასრულებელი მაქსიმალური ხალხის გადასაყვანი სამუშაოს რაოდენობას და გამოიყენება გარკვეული სტატისტიკური (ეკონომიკური) მაჩვენებლების გამოსათვლელად. ''[[ავტობუსი]]ს'' მგზავრთა ტევადობა გამოითვლება, როგორც დასაჯდომი ადგილებისა და ფეხზე მდგარი მგზავრების ნომინალური ტევადობის ჯამი (მომსახურე პერსონალის გარდა). ავტობუსებისთვის გამოარჩევენ ზღვრულ და ნომინალურ მგზავრთა ტევადობას. ''მსუბუქი ავტომობილის და სატვირთო მანქანის'' მგზავრთა ტევადობა — ადგილების რაოდენობა მგზავრებისთვის, მძღოლის ჩათვლით. ''[[თვითმფრინავი]]ს'' მგზავრთა ტევადობა — თვითმფრინავის სალონში მგზავრთა სავარძლების რაოდენობა. დამოკიდებულია სალონის განლაგების სიმჭიდროვეზე და დადგმული სავარძლების კლასზე. ''[[გემი]]ს'' მგზავრთა ტევადობა — [[მგზავრის მოწმობა|მგზავრის მოწმობის]] შესაბამისად მოცემული გემით დაშვებული გადასაყვან მგზავრთა რაოდენობა. ''[[რკინიგზის ტრანსპორტი]]ს'' მგზავრთა ტევადობა — ადგილების რაოდენობა სამგზავრო ვაგონში ან მატარებელში. მგზავრთა რაოდენობა მითითებულია ვაგონის ძარაზე. ==ლიტერატურა== {{wiktionary}} * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Пассажировместимость // Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — С. 291. — ISBN 5-85270-115-7.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241225194058/https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 |date=2024-12-25 }} ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://autoplex.ru/slovar/termin1088.html Словарь автомобильных терминов. Пассажировместимость]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} * {{წიგნი|სათაური=Авиация: Энциклопедия. — М.: Большая Российская Энциклопедия|ნაწილი=Пассажировместимость|წელი=1994|ავტორი=Главный редактор Г. П. Свищев|ენა=ru}} * {{წიგნი|სათაური=Морской словарь. - М.-Л.: Государственное Военно-морское Издательство НКВМФ Союза ССР|ნაწილი=Пассажировместимость судна|წელი=1941|автор=Самойлов К. И.|ენა=ru}} [[კატეგორია:სატრანსპორტო ტერმინოლოგია]] h63ptbumxzjaan65wqwofuyw4jvzzue მატარებელი 0 879191 5426688 5414262 2026-07-03T18:41:19Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426688 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Поезд на фоне горы Шатрище. Воронежская область.jpg|thumb|[[სამგზავრო მატარებელი]], რომელიც მიყავს [[ელმავალი|ელმავალ]] [[ЧС4Т|ЧС4<sup>т</sup>-ს]], [[შატრიშჩე (გამოქვაბული)|შატრიშჩეს]] მთის ფონზე ([[ვორონეჟის ოლქი]])]] '''მატარებელი''' თანამედროვე გაგებით — [[რკინიგზის შემადგენლობა|ფორმირებული და გადაბმული შემადგენლობა]], რომელიც შედგება [[ვაგონი|ვაგონების]] ჯგუფისაგან, ერთი ან რამდენიმე მოქმედი [[ლოკომოტივი]]თ ან [[მოტორვაგონი|მოტორვაგონებით]], რომლებსაც ისინი მოყავენ მოძრაობაში და აქვთ დაყენებული სიგნალები (ხმოვანი და ხილვადი), რომლებიც აღნიშნავენ მათ ''[[საწყისი ვაგონი|საწყის]]'' და ''[[მატარებლის ბოლო ვაგონი|ბოლო ვაგონს]]''. ამას გარდა, ბევრ [[რკინიგზა|რკინიგზებზე]] თითოეული მატარებელი იღებს განსაზღვრულ ნომერს, რომელიც საშუალებას იძლევა განასხვავოს ის დანარჩენი მატარებლებისაგან. ასევე მატარებლებს განეკუთვნება უვაგონო ლოკომოტივებს, მოტორვაგონებს და სპეციალურ თვითმავალ [[რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა|რკინიგზის მოძრავ შემადგენლობებს]] (მაგალითად, [[ავტომოტრისა|ავტომოტრისები]] და არამოხსნადი ტიპის [[დრეზინა|დრეზინები]]), რომლებიც [[გადასარბენი|გადასარბენზე]] მიემართებიან და აქვთ დაყენებული სიგნალები.<ref name="ПТЭ-словарь">{{წიგნი|ნაწილი= Термины, применяемые в правилах технической эксплуатации железных дорог Российской Федерации|სათაური= Правила технической эксплуатации железных дорог Российской Федерации}}</ref> დისწიპლინა, რომელიც სწავლობს მატარებლებს და საკითხებს, რომლებიც დაკავშირებულია მათ მოძრაობასთან, ეწოდება „[[მატარებლების წევა]]“. == მსგავსი ტერმინები == [[სურათი:4449 South of Los Molinos Apr26 1981 2xRP - Flickr - drewj1946 (1).jpg|thumb|სამგზავრო მატარებელი ორთქლის წევაზე]] ტერმინები, რომლებსაც სახელში ან [[ფუძე (ენათმეცნიერება)|ფუძეში]] აქვთ „მატარებელი“, მაგრამ თანამედროვე მატარებლის განმარტებაში არ ჯდება: * [[ავტომატარებელი]] (საავტომობილო მატარებელი); * [[აგიტმატარებელი]] — მოძრავი შემადგენლობა, განკუთვნილი სააგიტაციო, პროპაგანდისტული და საგანმანათლებლო მუშაობისათვის;{{sfn|Конарев|1994|с=24}} * [[აერომატარებელი]] — ბევრვაგონიანი შემადგენლობა, რომელიც მოძრაობისას იყენებს აეროდინამიურ ძალებს, რომლებიც ქმნიან [[ეკრანული ეფექტი|ეკრანულ ეფექტს]];{{sfn|Конарев|1994|с=30}} * [[ჯავშანმატარებელი]] — ჯავშნიანი მოძრავი შემადგენლობა საბრძოლო მოქმედებების შესასრულებლად;{{sfn|Конарев|1994|с=44}} * [[ამღდგენი მატარებელი]] * [[დიზელმატარებელი]] — [[მოტორვაგონიანი მოძრავი შემადგენლობა]], რომლის პირველადი ძრავია [[დიზელის ძრავი|დიზელი]];{{sfn|Конарев|1994|с=115}} * [[სახანძრო მატარებელი]] * [[ციგის მატარებელი]] — ჯაჭვებით გადაბმული ციგები ზამთარში საქონლის ტრანსპორტირებისთვის; * [[რელსშესადუღებელი საწარმო|რელსშესადუღებელი მატარებელი]] და [[რელსსახეხი მატარებელი]] — მობილური ან სტაციონარული საწარმოები დაკავშირებული ლიანდაგის ზედნაშენის დაგებასთან ან რემონტთან; * [[ტურბომატარებელი]] — [[მოტორვაგონიანი მოძრავი შემადგენლობა]], რომლის პირველადი ძრავია [[აირტურბინა]];{{sfn|Конарев|1994|с=462}} * [[ელექტროსამონტაჟო მატარებელი]] — ქვეგანყოფილება, რომელიც განკუთვნილია ელექტროსამონტაჟო სამუშაოებისათვის [[რკინიგზის ელექტროფიკაცია|რკინიგზის ელექტროფიკაციის]] დროს;{{sfn|Конарев|1994|с=519}} * [[ელექტრომატარებელი]] — [[მოტორვაგონიანი მოძრავი შემადგენლობა]], რომელიც ენერგიას იღებს გარე ელექტროქსელისგან (საკონტაქტო ქსელი, საკონტაქტო რელსი) ან [[ელექტრული აკუმულატორი|აკუმულატორული ბატარეებიდან]]; * [[ენერგოსამონტაჟო მატარებელი]] — სამრეწველო საწარმო, რომელიც ახორციელებს მშენებლობას რკინიგზის ტრანსპორტის [[ელექტროგადამცემი ხაზი|ელექტროგადამცემ ხაზებზე]].{{sfn|Конарев|1994|с=522}} == ისტორია == {{მთავარი|რკინიგზის ტრანსპორტის ისტორია}} [[სურათი:Locomotion No. 1 (Engineer, 1875).jpg|thumb|პირველი მატარებელი. თავში — ორთქლმავალი „Locomotion № 1“]] 1825 წლის 27 სექტემბერს გაიხსნა პირველი საზოგადოებრივი [[სტოქტონ—დარლინგტონის რკინიგზა]]. მასზე პირველი მატარებელი გაატარა ორთქლმავალმა „[[Locomotion № 1]]“, რისი სახელიც შემდგომში საყოველთაოდ ცნობილი სიტყვა გახდა არა მხოლოდ ორთქლმავლებისათვის, არამედ სხვა თვითმავალ სარელსო საშუალებებს უწოდეს [[ლოკომოტივი|ლოკომოტივები]]. 1830 წლის 15 სექტემბერს გაიხსნა პირველი რკინიგზის მაგისტრალი [[ლივერპული-მანჩესტერის რკინიგზა|ლივერპული — მანჩესტერი]], რომელზეც მატარებელთა მოძრაობა ხორციელდებოდა მხოლოდ სალოკომოტივო წევით, ასევე თვითონ მატარებელთა მოძრაობა მოწესრიგდა [[მატარებლების მოძრაობის გრაფიკი]]ს დანერგვით.{{sfn|Конарев|1994|с=58}}{{sfn|Конарев|1994|с=98}} 1837 წლის 30 ოქტომბერს გაიხსნა [[ცარსკოსელსკის რკინიგზა]], რომელიც გახდა პირველი საზოგადოებრივი რკინიგზა [[რუსეთის იმპერია]]ში.{{sfn|Конарев|1994|с=492}} [[საქართველო]]ში 1871 წელს [[ფოთი]]-[[ზესტაფონი|ყვირილა]]ს მონაკვეთზე გაიხსნა სარკინიგზო მოძრაობა, 1872 წლის [[10 ოქტომბერი|10 ოქტომბერს]] კი ფოთიდან [[თბილისი|თბილისში]] პირველი მატარებელი ჩავიდა. [[სურათი:Паровоз Пп.jpg|thumb|[[2-2-0]] ტიპის ორთქლმავალი „ამერიკელი“ — ძირითადი სამგზავრო ლოკომოტივი XIX—XX საუკუნეების საზღვარზე (ფოტოზე — რუსული [[П (ორთქლმავალი)|П]])]] იწყება მატარებლების მოძრაობის ორგანიზების ფორმირება, მათ შორის მოძრაობის გრაფიკთან ერთად შემოდის სიგნალიზაციაც, როდესაც მატარებლებს ყოფენ სივრცეში, ხოლო თვითონ ლოკომოტივები აღიჭურვებიან სიგნალებით მოახლოებაზე გაფრთხილებით. ასწლეულის მეორე ნახევარში უკვე იწყება თვითონ მოძრავი შემადგენლობის გაუმჯობესება, მათ შორის ორთქლმავლები კიდევ უფრო მძლავრი გახდა, რაც საშუალებას იძლეოდა აწეულიყო მატარებელთა წონა და სიჩქარე, ხოლო ვაგონებზე დაიწყო ხის ნაცვლად [[ლითონი]]ს ჩარჩოების გამოყენება. ამასთან ერთად, იქმნება და დანერგვა დაიწყო პნევმატურმა მუხრუჭებმა, რაც დამატებით ამაღლებს მოძრაობის უსაფრთხოებას, ასევე გამოჩნდნენ პირველი [[ლოკომოტივის სიჩქარმზომი|ლოკომოტივის სიჩქარმზომები]], რომლებსაც ქონდათ შესაძლებლობა მოძრაობის პარამეტრების რეგისტრაციის უნარი. [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]] და რუსეთში შენდება მსოფლიოში უდიდესი რკინიგზის მაგისტრალები — შესაბამისად, [[აშშ-ის პირველი ტრანსკონტინენტური რკინიგზა|ამერიკული ტრანსკონტინენტური]] და [[ტრანსციმბირის მაგისტრალი|ტრანსციმბირის]] რკინიგზები. ასწლეულის ბოლოში აშშ-ში დაიწყო [[ჯანის ავტოგადასაბმელი|ჯანის ავტოგადასაბმელების]] დანერგვა, რომელიც საშუალებას იძლეოდა უფრო მაღალი წევითი ძალების დაშვებას, რომელიც მომავალში არ ზღუდავდა მატარებლების წონის ზრდას. საბჭოთა კავშირის რკინიგზაზე მასიურად დაიწყო [[ავტოგადასაბმელი СА-3]]-ის ტიპის გამოყენება 1930-იანი წლებიდან. [[სურათი:3TE3-001.jpg|thumb|1960-იანი წლების დასაწყისში ორთქლმავლები განიდევნენ სხვა სახის ლოკომოტივებით (ფოტოზე — თბომავალი [[ТЭ3]]]] XX საუკუნის პირველ მეოთხედში მოძრავი შემადგენლობის კონსტრუქცია განაგრძობდა განვითარებას, მათ შორის ტვირთდაძაბულ მიმართულებებზე მუშაობას იწყებენ ხუთი და მეტი მოძრავი ღერძის მქონე ლოკომოტივები, ხოლო 1920-იან წლებში მრეწველობამ აითვისა ოთხღერძიანი ვაგონების გამოშვება, რომლებსაც ქონდათ უფრო მაღალი ტვირთამწეობა. მიუხედავად ამისა რკინიგზაზე, ორთქლის წევასთან ერთად, თანდათანობით დაიწყო პოპულარობის მოხვეჭა ელექტრულმა, განსაკუთრებით საქალაქო ტრანსპორტში, ხოლო 1924 წელს საბჭოთა ინჟინრებმა დაიწყეს მსოფლიოში პირველი მაგისტრალური [[თბომავალი|თბომავალების]] გამოცდა. საუკუნის შუა პერიოდში ახალი ლიკომოტივების კონსტრუქციები განაგრძობდნენ განვითარებას, მაშინ როდესაც ორთქლმავლების კონსტრუქციამ მიაღწია თავის კულმინაციას 1940-იანი წლების დასაწყისში გამოშვებულ ნამდვილი გიგანტ — ''[[Union Pacific Big Boy]]''-ის სახით, წონით 500 ტონაზე მეტი. მაგრამ იმ დროისათვის უკვე აშკარა იყო, რომ ორთქლმავლების კონსტრუქცია მოძველდა, ამიტომ 1950-იანი წლებიდან რიგ ქვეყნებში მათი გამოშვება შეწყდა, შედეგად დაიწყო მასიური გადასვლა თბო და ელექტრო წევაზე, რამაც მოიტანა მატარებლების მასის და სიჩქარის მნიშვნელოვანი ზრდა. == მოძრავი შემადგენლობა == {{მთავარი|რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა}} კლასიკური გაგებით მატარებელი წარმოადგენს ლიანდაგზე მოძრავ ჯაჭვს ერთმანეთზე გადაბმული „ურიკებით“ – ''[[რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა|რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობის]]'' ერთეულებით. განასხვავებენ ''არათვითმავალ მოძრავ შემადგენლობას'' — ''[[ვაგონი|ვაგონებს]]'', რომლებიც ემსახურებიან ტვირთების გადატანას და მგზავრთა გადაყვანას და ''თვითმავალ მოძრავ შემადგენლობას'' — ''[[ლოკომოტივი|ლოკომოტივებს]]'' და ''[[მოტორვაგონი|მოტორვაგონებს]]'', რომლებსაც მოყავთ მატარებლები მოძრაობაში.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=183}} === არათვითმავალი მოძრავი შემადგენლობა === {{მთავარი|ვაგონი}} ვაგონი მატარებლის მთავარი კომპონენტია, რადგან ზუსტად მისი საშუალებით გადაიზიდავენ ტვირთებს და გადაყავთ მგზავრები. რკინიგზის ვაგონის ისტორია ედრება მთლიანი რკინიგზის ტრანსპორტის ისტორიას და იწყება ჯერ კიდევ [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნიდან]], დაწყებული [[მაღარო]]ს [[ვაგონეტი|ვაგონეტებიდან]].{{sfn|Конарев|1994|с=48}} როგორც ვაგონეტები, თავდაპირველად, თავად ვაგონებს მთლიანობაში ჰქონდათ სულ ორი ღერძი, მაგრამ იყვნენ შედარებით იაფფასიანები და ადვილები წარმოებაში. შემდგომში მათ ნაცვლად გამოჩნდა ოთხღერძიანი ვაგონები, რომელთა სავალი ნაწილი შედგება ორი ორღერძიანი ურიკისგან, რამაც საშუალება მოგვცა მნიშვნელოვნად შემცირდეს ხისტი [[გოგორწყვილი|გოგორწყვილთა]] ბაზა და გაუმჯობესდეს ვაგონების ჩაწერა მოხვეულ ლიანდაგებში.{{sfn|Конарев|1994|с=49}} ძველი ვაგონების ძარები იქმნებოდა ხისაგან; დღეისათვის ვაგონების დიდ უმრავლესობას აქვთ მთლიანად ლითონის ძარები, რაც ზრდის უსაფრთხოებას. ფუნქციონალური დანიშნულების მიხედვით განასხვავებენ ''[[სამგზავრო ვაგონი|სამგზავრო ვაგონებს]]'' და ''[[სატვირთო ვაგონი|სატვირთო ვაგონებს]]''.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=183}} სამგზავრო ვაგონები ერთმანეთისგან განსხვავდებიან შიდა განლაგებით: ''ღია'' დასაჯდომი ან საწოლი ადგილებით (უკანასკნელი [[პოსტსაბჭოთა სივრცე]]ში ცნობილია, როგორც ''[[პლაცკარტის ვაგონი|პლაცკარტი]]''), ''[[კუპირებული ვაგონი|კუპირებული]]'' და ''[[საწოლი ვაგონი|საწოლი]]'' (გაზრდილი კომფორტულობით). ასევე სამგზავრო სავაგონო პარკს აკუთვნებენ ''[[საბარგო ვაგონი|საბარგო]]'', ''[[საფოსტო ვაგონი|საფოსტო]]'' და ''[[საფოსტო-საბარგო ვაგონი|საფოსტო-საბარგო]]'' ვაგონებს, ასევე ''[[ვაგონ-რესტორანი|ვაგონ-რესტორნებს]]''.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=198}}{{sfn|Конарев|1994|с=308}} სატვირთო ვაგონები იყოფიან ''უნივერსალურებად'', რომლებიც განკუთვნილია ბევრი, სხვადასხვა ტიპის ტვირთების გადასაზიდად და ''[[სპეციალიზირებული ვაგონი|სპეციალიზირებულებად]]'', რომლებიც განკუთვნილია ერთი—ორი ტიპის ტვირთის გადასაზიდად (მაგალითად, [[რძე|რძის]]). ძარის ტიპის უნივერსალური ვაგონები იყოფიან ''[[დახურული ვაგონი|დახურული ვაგონებად]]'', ''[[ნახევარვაგონი|ნახევარვაგონებად]]'', ''[[ბაქანი (ვაგონი)|ბაქნებად]]'' და ''[[ვაგონ-ცისტერნა|ცისტერნებად]]''.{{sfn|Конарев|1994|с=101}} * [[დახურული ვაგონი]] — აქვს დახურული ძარა და განკუთვნილია ტვირთების გადასატანად, რომლებისთვისაც აუცილებელია დაცვა ატმოსფერული ზემოქმედებისგან და მექანიკური დაზიანებებისგან (მაგალითად, [[ქაღალდი]] ან [[ცხოველები]]); მათ მიეკუთვნება ფართედ გავრცელებული რუსულ/საბჭოთა რკინიგზაზე 1870-იან — 1940-იან წლებში [[ნორმალური სატვირთო ვაგონი]]. დახურული ვაგონის სპეციალიზირებული ნაირსახეობებია დახურული [[ავტომზიდი]] (აქვს ორიარუსიანი იატაკი), ვაგონი აპატიტური კონცენტრატების გადასაზიდად (აქვს ასაწევი ძარა) და [[ფოლადი]]ს რულონების გადასაზიდი ვაგონი (აქვს გაძლიერებული ძარა).{{sfn|Конарев|1994|с=206}} დახურული ვაგონის კიდევ ერთი ნაირსახეობაა ''[[იზოთერმული ვაგონი|იზოთერმული]]'', რომელსაც აქვს ძარის გაძლიერებული იზოლაცია და რომელიც ემსახურება მალფუჭებადი ტვირთების გადატანას (მაგალითად, [[ხილი]] და [[ბოსტნეული კულტურები|ბოსტნეული]]), რომლებსაც სჭირდებათ განსაზღვრული მიკროკლიმატი, ტემპერატურის და სინოტივის ჩათვლით.{{sfn|Конарев|1994|с=164}} * [[ნახევარვაგონი]] — წარმოადგენს ვაგონს სახურავის გარეშე, რაც საშუალებას იძლევა შესრულდეს მექანიზირებული ჩატვირთვა პირდაპირ ძარაში; ეს განსაკუთრებით მოსახერხებელია ნაყარი ტვირთების შემთხვევაში. განკუთვნილია ტვირთების გადასატანად, რომლებისთვისაც საშიში არაა ატმოსფერული ნალექები (მაგალითად, [[ნახშირი (წიაღისეული)|ნახშირი]]).{{sfn|Конарев|1994|с=315}} მისი სპეციალიზირებული ნაირსახეობებია ''[[ჰოპერი (ვაგონი)|ჰოპერი]]'' და ''[[დუმპკარი]]''. პირველს გააჩნია ძარა, როგორც ბუნკერს (შეიძლება იყოს, როგორც ღია, ასევე დახურული), რომლის ქვედა ნაწილში იატაკი შესრულებულია ერთი ან რამდენიმე ხვრელის სახით, რომელიც საშუალებას იძლევა განხორციელდეს ნაყარი ტვირთის დაცლა [[სიმძიმის ძალა|სიმძიმის ძალის]] საშუალებით, რაც მნიშვნელოვნად აჩქარებს პროცესს.{{sfn|Конарев|1994|с=491}} დუმპკარს, იგივე ვაგონ-თვითმცლელს, აქვს გადამაყირავებელი ძარა, რომელიც ბრუნავს განივი მიმართულებით. მიიღო ფართე გავრცელება სამრეწველო ტრანსპორტში, მათ შორის კარიერებში მუშაობისას.{{sfn|Конарев|1994|с=127}} * [[ბაქანი (ვაგონი)|ბაქანი]] — როგორც დასახელებიდან ჩანს, წარმოადგენს ბაქანსს, რომლის პერიმეტრზე არსებობენ პატარა გადასახსნელი ბორტები. განკუთვნილია საცალო, გრძელი სიგრძის და ნაკარი ტვირთების გადასაზიდად, რომლებისთვისაც საშიში არაა ატმოსფერული ზემოქმედება (მაგალითად, [[ISO-კონტეინერი|ISO-კონტეინერები]], [[ხიმინჯი|ხიმინჯები]], [[ავტომობილი|ავტომობილები]]). ბაქნის სპეციალიზირებული ნაირსახეობებია ''[[ფიტინგური ბაქანი|კონტეინერმზიდი]]'' (ბორტების და იატაკის გარეშე, ხოლო ძარა აღჭურვილია სპეციალური საყრდენებით), ღია ''[[ავტომზიდი]]'' (ორიარუსიანი, ხოლო ზოგჯერ სამიარუსიანი იატაკიც), ''[[ხე-ტყე მზიდი]]'' (დაყენებულია განაპირა კედლები, ხოლო გვერდითი ბორტების ნაცვლად — დამატებითი დამჭერები), ასევე ''[[ტრანსპორტიორი (ვაგონი)|ტრანსპორტიორი]]'' (ბევრღერძიანი ვაგონი ზემძიმე და/ან დიდგაბარიტიანი ტვირთების გადასაზიდად).{{sfn|Конарев|1994|с=303}} * [[ვაგონ-ცისტერნა|ცისტერნა]] — აქვს ძარა ჰორიზონტალურად მდებარე ცილინდრის სახით,<ref name="*">თუმცა გვხვდება ვაგონ-ცისტერნები, რომელთა ქვაბებს აქვთ დამატებითი სექციები ცენტრალურ ქვედა ნაწილში</ref> კიდეებზე დახურული. განკუთვნილია თხევადი, აირისმსგავსი, ხმობადი და მტვრისმაგვარი ტვირთების გადასატანად; როგორც წესი უნივერსალური ცისტერნები განკუთვნილია სხვადასხვა სახის ნავთობპროდუქტების გადასატანად. ცისტერნების სპეციალიზირებული ნაირსახეობები ემსახურება განსაზღვრული ტვირთის სახეობების გადატანას, როგორც, მაგალითად [[ბიტუმი]] ან [[აირის გათხევადება|თხევადი აირი]].{{sfn|Конарев|1994|с=496}} ცისტერნის სპეციალიზირებული ნაირსახეობაა ''[[რეზერვუარის ვაგონი]]'', რომლის ძარა შედგება რამდენიმე ვერტიკალური ცილინდრისაგან, რომელიც ქვედა ნაწილში მთავრდება ნახვრეტით, ასევე აღჭურვილია პნევმოდამცლელი მოწყობილობით.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=192}} <gallery heights="180px" widths="250px"> Крытый вагон Сахалинской железной дороги 2016.jpg|[[შორეული აღმოსავლეთის რკინიგზის სახალინის რეგიონი]]ს [[დახურული ვაგონი]] Szeged-Rókus BG-ZOS Eaos 33 52 5403 070-3 teherkocsi 2018-02-25.JPG|[[Deutsche Bahn]] რკინიგზის [[ნახევარვაგონი]] PRR 33164.jpg|[[Pennsylvania Railroad]] რკინიგზის [[ჰოპერი (ვაგონი)|ჰოპერი]]-ნახშირმზიდი Sleepers on a wagon Jyväskylä.JPG|[[VR Group|VR]] რკინიგზის [[ბაქანი (ვაგონი)|ბაქანი]], დატვირთული [[შპალი|შპლებით]]. უკან მოჩანს ბაქანი-[[ხე-ტყე მზიდი|ხე-ტყე მზიდები]] Taki38130 -Anzen.jpg|[[JNR]] რკინიგზის [[ვაგონ-ცისტერნა]] Uacs-Waggon-01.jpg|[[ČSD]] რკინიგზის [[რეზერვუარის ვაგონი]] </gallery> === თვითმავალი მოძრავი შემადგენლობა === [[სურათი:Компоновка поездов.JPG|thumb|მატარებლების განლაგების ვარიანტები:<br>1) ლოკომოტივი ვაგონების ჯგუფთან<br>2) მოტორვაგონული შემადგენლობა მოტორიანი და მისაბმელი ვაგონებით<br>3) მოტორვაგონული შემადგენლობა მხოლოდ მოტორიანი ვაგონებით<br>4) [[წევის აგრეგატი]]]] თვითმავალი მოძრავი შემადგენლობა აუცილებელია მატარებლებისათვის მათ მოძრაობაში მოსაყვანად. მათი ერთ-ერთი ძირითადი ტიპია ''[[ლოკომოტივი]]'', რომელიც წარმოადგენს გამთრევს მასზე დაყენებული ძრავით, რომელიც შეიძლება იყოს რამდენიმე. ეს ძრავი გოგორწყვილებზე ქმნის მბრუნავ მომენტს, რომელიც, თავის მხრივ, გოგორწყვილების [[რელსი|რელსებთან]] ურთიერთმოქმედების შედეგად, გარდაიქმნება წევის ძალად, რომლის მეშვეობითაც მატარებლის სათავეში მდგომი ლოკომოტივი მთელ შემადგენლობასთან ერთად მოძრაობაში შედის შემაერთებელი მოწყობილობების მეშვეობით (იხ. ''იხილეთ განლაგების სქემა''). განასხვავებენ ''ავტონომიურ'' ლოკომოტივებს, რომლებიც აღჭურვილია საკუთარი ენერგიის წყაროებით და ''არაავტონომიურებს'', რომლებზეც ენერგიის გადაცემა მოდის გარედან — [[ელექტრობა|ელექტროენერგიის]] მავთულებით გადაცემის სახით. ასევე ლოკომოტივებს განასხვავებენ სამსახურის სახეობის მიხედვით: [[სამგზავრო ლოკომოტივი|სამგზავრო]], [[სატვირთო ლოკომოტივი|სატვირთო]], [[სატვირთო-სამგზავრო ლოკომოტივი|სატვირთო-სამგზავრო]], [[სამანევრო ლოკომოტივი|სამანევრო]] და [[სამრეწველო ლოკომოტივი|სამრეწველო]].{{sfn|Конарев|1994|с=212}} XIX საუკუნეში და XX საუკუნის პირველ ნახევარში ლოკომოტივის ძირითადი ტიპი იყო ''[[ორთქლმავალი]]'', რომლის ძრავსაც წარმოადგენდა [[ორთქლის მანქანა]], ხოლო ენერგიის წყარო იყო [[ორთქლის ქვაბი]]. შედარებით მარტივი დიზაინით, ორთქლმავალი შეიძლება გამოშვებულიყო რიგ [[მანქანათმშენებლობა|მანქანათსამშენებლო ქარხნებში]], რასაც ხელი შეუწყო რკინიგზის ტრანსპორტის ფართე გავრცელებამ. ორსაუკუნებრივი ისტორიის განმავლობაში (ცალკეული ორთქლმავლები აგრძელებენ ექსპლოატაციას XXI საუკუნეში) ორთქლმავლის კონსტრუქცია მუდმივად მოდერნიზირდებოდა წევის ძალის, სიჩქარის და ენერგეტიკულიეფექტურობის მატების გზით. მაგრამ ამ ლოკომოტივის [[მარგი ქმედების კოეფიციენტი]] იყო შედარებით დაბალი — 10 %-ზე ნაკლები, ამიტომ უკვე 1950-იანი წლების შუა პერიოდში რიგ მსხვილ ქვეყნებში ([[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]], [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირი]], [[დიდი ბრიტანეთი]]) ორთქლმავლების გამოშვება შეწყდა.{{sfn|Конарев|1994|с=290}} თანამედროვე ავტონომიური ლოკომოტივები პირველადი ძრავის სახით იყენებენ [[შიგა წვის ძრავი|შიგა წვის ძრავს]] — [[დიზელის ძრავი|დიზელს]] ([[თბომავალი|თბომავალები]]) ან [[აირტურბინა]]ს ([[აირტურბომავალი|აირტურბომავლები]]). რადგან ასეთ ძრავებს შეუძლიათ იმუშავონ ბრუნვის სიხშირის შეზღუდულ დიაპაზონში, მაშინ ბრუნვის გადასაცემისთვის მოძრავ გოგორწყვილებზე საჭიროა შუალედური გადაცემა — [[ელექტრო გადაცემა|ელექტრული]], ან [[ჰიდრავლიკური გადაცემა|ჰიდრავლიკური]]. ელექტრული გადაცემა შედგება გენერატორისგან და ელექტროძრავებისაგან, ჰიდრავლიკური გადაცემა — [[ჰიდრომუფთა|ჰიდრომუფთისგან]], [[ჰიდროტრანსფორმატორი|ჰიდროტრანსფორმატორებისაგან]] და [[ჰიდრონასოსი|ჰიდრონასოსებისაგან]]. ჰიდრავლიკური გადაცემა იოლია და უფრო ნაკლებადღირებულია, მაგრამ ელექტრო გადაცემა უფრო მეტად საიმედოა ეკონომიურია. ნაკლები სიმძლავრის თბომავლებზე ზოგჯერ გამოიყენება მექანიკური გადაცემა. ყველაზე უფრო დიდი გავრცელება მოიპოვეს ელექტრული გადაცემის მქონე თბომავლებმა.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=138}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=143}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=183}}<ref>{{წიგნი|ავტორი= Раков В. А.|ნაწილი= Магистральные электровозы с гидравлической передачей|სათაური= Локомотивы отечественных железных дорог, 1956—1975|ადგილი= Москва|გამომცემლობა= Транспорт|წელი= [[1999]]|ფურცელი= 179—180|isbn= 5-277-02012-8}}</ref> პირველადი ძრავი შეიძლება სრულადაც კი მოიხსნას ლოკომოტივიდან, ხოლო ენერგია ლოკომოტივზე მიეწოდოს გარედან — [[საკონტაქტო ქსელი]]დან. ზუსტად ასეთ პრინციპზე მუშაობს ''[[ელმავალი]]'' — არაავტონომიური ლოკომოტივი, რომელიც მოძრაობაში მოდის ელექტროძრავებით. ელმავალი დენმიმღების საშუალებით საკონტაქტო ქსელიდან ღებულობს ელექტროენერგიას, რომელიც შემდეგ გადაეცემა წევის ელექტროძრავებს, ხოლო ისინი უკვე კბილანური გადაცემით ატრიალებენ მოძრავ ღერძებს. ელმავლის ძირითადი უპირატესობა, ავტონომიურ ლოკომოტივებთან მიმართებაში, არის მავნე გამონაბოლქვების ატმოსფეროში გაბნევის პრაქტიკული არ არსებობა (თუ, რა თქმა უნდა, არ ჩავთვლით [[ელექტროსადგური|ელექტროსადგურების]] გამონაბოლქვებს), რამაც საშუალება მოგვცა გადაგვეყვანა ელექტრულ წევაზე მთლიანი საქალაქო სარელსო ტრანსპორტი — [[ტრამვაი]] და [[მეტროპოლიტენი]], ასევე [[მონორელსური რკინიგზა|მონორელსური]] მატარებლები. ჩამოთვლილი ტიპის ლოკომოტივებთან ერთად, გვხვდება მათი შერწყმული ვარიანტებიც: [[ელექტროთბომავალი]], [[ელექტროორთქლმავალი]], [[თბოორთქლმავალი]] და ასე შემდეგ.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=205}} <gallery heights="200px" widths="270px"> 60163 Tornado, 22 May 2010 (3).jpg|[[LNER Peppercorn Class A1 60163 Tornado|№ 60163 „Tornado“]] — [[XXI საუკუნე|XXI საუკუნის]] [[ორთქლმავალი]] Indiana Southern Railroad SD40-2s.jpg|[[EMD SD40-2]] — ჩრდილოამერიკული რკინიგზების ძირითადი [[თბომავალი]] Oebb 1216 050-5 at wegberg wildenrath.jpg|[[Siemens EuroSprinter]] ES64U4 — მსოფლიოში ყველაზე უფრო სწრაფი [[ელმავალი]] (357 კმ/სთ) GT1h-002 (3).jpg|[[ГТ1]] — რუსული საცდელი [[აირტურბომავალი]] </gallery> თვითმავალი მოძრავი შემადგენლობის კიდევ ერთი ტიპია ''[[მოტორვაგონი|მოტორვაგონები]]'', რომლებიც, როგორც დასახელებიდან ჩანს, წარმოადგენენ ძრავებით აღჭურვილ ვაგონებს. მოტორვაგონს, როგორც ლოკომოტივს, მატარებელი მოყავს მოძრაობაში, მაგრამ მისი სივრცე ძარის შიგნით შეიძლება გამოყენებული იქნეს სასარგებლო დატვირთვის გადასაყვანად. შედარებით მცირე სიმძლავრის არსებობისას, მოტორვაგონებმა მიიღო გავრცელება მცირე მოცულობის ტვირთის გადასატანად ან ხალხის რაოდენობის გადასაყვანად, როდესაც შესაძლებელია ვიმყოფინოდ სულ რამდენიმე ვაგონი, ხოლო წევის სახით ლოკომოტივის გამოყენება ეკონომიურად არარაციონალურია, როგორც, მაგალითად, საგარეუბნო და შიდა ქალაქის გადაყვანებში. ამასთან შესაძლებელია მცირე მუდმივი გადაბმული ვაგონების ფორმირება, რომლებიც შედგება მოტორვაგონებისაგან და ჩვეულებრივი ვაგონებისგან; ჩვეულებრივ ვაგონებს ქვიათ ''[[მისაბმელი ვაგონი|მისაბმელი ვაგონები]]''. ასეთ მოძრავ შემადგენლობას ქვია ''[[მოტორვაგონიანი მოძრავი შემადგენლობა]]'' და ზოგიერთ ცნობარში მას მიაკუთვნებენ კიდევ ერთ ნაირსახეობას, რადგან მას უკავია შუალედური მდგომარეობა თვითმავალ და არათვითმავალ მოძრავ შემადგენლობებს შორის. როგორც ლოკომოტივების შემთხვევაში, ადრეული მოტორვაგონები იყენებდნენ ორთქლის ძალოვან დანადგარს (ორთქლმავალ-ვაგონებს), რომელიც XX საუკუნეში შეცვალა შიგა წვის ძრავმა (''[[დიზელმატარებელი|დიზელმატარებლები]]'') და ელექტროენერგიამ (''[[ელექტრომატარებელი|ელექტრომატარებლები]]'').{{sfn|Конарев|1994|с=249}}{{sfn|Конарев|1994|с=250}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=184}} ზოგიერთი გამონაკლისის სახით, მოტორვაგონები გამოიყენება მგზავრთა გადასაყვანად, თუმცა არსებობს ფრანგული საფოსტო ელექტრომატარებლები ''[[TGV La Poste]]'' და ბრიტანული სატვირთო დიზელმატარებლები [[British Rail MPV]]. მოტორვაგონული შემადგენლობის ზოგიერთი ვაგონები აღჭურვილია მართვის კაბინებით; მათ ეძახიან ''[[საწყისი ვაგონი|საწყისი ვაგონებს]]'', რადგანაც შეუძლიათ დადგნენ შემადგენლობის თავში. მაგრამ რადგანაც კაბინას მიაქვს ძარის შიგნით არსებული სასარგებლო სივრცე, მაშინ ''[[შუალედური ვაგონი|შუალედურ ვაგონებზე]]'' მას ხშირად არ უბავენ, თუმცა ამ ვაგონებს შედეგად ცალკე მუშაობა არ შეუძლიათ. მისაბმელი და მოტორვაგონების მოტორსავაგონო შემადგენლობაში განლაგების სქემა სხვადასხვანაირია, ხოლო საწყისი ვაგონები შეიძლება იყვნენ როგორც მისაბმელები, ასევე მოტორულები. მისაბმელი ვაგონები იაფია მოტორულებზე, მაგრამ სამაგიეროდ მათი რაოდენობის გაზრდა მოტორვაგონებთან შედარებით ამცირებს აჩქარებას დაძვრისას, რაც განსაკუთრებით აქტუალურია ისეთი ტრანსპორტის სახეობისათვის, როგორიცაა [[მეტროპოლიტენი]], მისი გაჩერებების დიდი რაოდენობით. ასეთ შემთხვევებში შემადგენლობა შედგება მხოლოდ მოტორვაგონებისაგან.{{sfn|Конарев|1994|с=249}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=184}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=185}} თუ შევეხებით სატვირთო მოტორვაგონებს, ისინი გავრცელებულია სამრეწველო ტრანსპორტში, განსაკუთრებით კარიერებში. რკინიგზის ლიანდაგებს კარიერებში ხშირად აქვთ დიდი ქანობი და ასეთ შემთხვევებში აუცილებელია საკმაოდ დიდი წევის ძალა, რათა გამოიტანოს შემადგენლობა რამდენიმე ათეული დატვირთული ვაგონით. ამ შემთხვევაში ძრავით აღჭურვილი რამდენიმე ვაგონი, რომლებზეც ენერგია მიიღება ლოკომოტივიდან, საშუალებას იძლევა გაიზარდოს საერთო წევის ძალა. ტრანსპორტის ასეთ სახეობას უწოდებენ ''[[წევის აგრეგატი|წევის აგრეგატს]]''.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=202}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=203}} <gallery heights="200px" widths="270px"> UeBB-CZm31.jpg|საგარეუბნო ორთქლმავალ-ვაგონი [[შვეიცარია]]ში Claisebrook Railcar Depot.jpg|საგარეუბნო [[ელექტრომატარებელი]] [[ავსტრალია]]ში DR98921 DR98971 at Sevington (1).jpg|სატვირთო [[დიზელმატარებელი]] [[დიდი ბრიტანეთი|დიდ ბრიტანეთში]] НП1-047.jpg|[[წევის აგრეგატი]] [[მიხაილოვის სამთო-გამამდიდრებელი კომბინატი]]ს კარიერში </gallery> [[სურათი:Linear Motor of Toei Ōedo Line.jpg|thumb|[[ხაზოვანი ძრავი]] (ინდუქტორი ზევიდან)]] მატარებელს შეუძლია მოძრაობაში მოვიდეს ძრავიდან გოგორწყვილებზე და შემდეგ რელსებზე წევის გადაცემის გარეშეც. [[ხაზის ძრავი|ხაზის ძრავში]] ელექტროენერგია პირდაპირ გარდაიქმნება მოძრაობის ენერგიად — მატარებელი მოძრაობს ინდუქტორის მაგნიტური ველების და ლითონის ზოლის ურთიერთქმედების ხარჯზე. ინდუქტორი შეიძლება განთავსდეს, როგორც ლიანდაგის გამტარში, ასევე მოძრავ შემადგენლობაზე. ასეთი ძრავი გამოიყენება მაგნიტური დაკიდების მატარებლებში ([[მაგლევი]]), ასევე მონორელსურ ტრანსპორტში.{{sfn|Конарев|1994|с=221}} ამასთან ერთად, [[XX საუკუნე]]ში ტარდებოდა ცდები მატარებელთა წევისთვის ავიაციური ძრავების გამოყენების თაობაზე ([[საჰაერო ხრახნი]], [[რეაქტიული ძრავი]]), მაგრამ ისინი, ძირითადად, განკუთვნილი იყო მაღალი სიჩქარეებისას მოძრავი შემადგენლობისა და რელსების ურთიერთქმედების კვლევებისთვის.<ref>{{წიგნი|ნაწილი= Предыстория скоростных и высокоскоростных зарубежных железных дорог|სათაური= Скоростной и высокоскоростной железнодорожный транспорт|ადგილი=|ფურცელი= 171—172|წელი= ტომი= 1}}</ref> == მატარებლების შექმნა == === პროექტირება და ანგარიში === {{მთავარი|წევის ანგარიშები}} თანამედროვე დროს, როდესაც მატარებლების წონა (მასა) ითვლება ათასობით, ხოლო ზოგჯერ კი ათობით ათასი ტონით, შესაძლებელია უკვე მატარებლების პარამეტრების წინასწარი გათვლა, მათ შორის მოცემული ლოკომოტივისათვის შევარჩიოთ შემადგენლობის ოპტიმალური წონა, ან პირიქით, მოცემული წონის შემადგენლობისთვის შევარჩიოთ აუცილებელი ლოკომოტივები. უკვე პროექტირების სტადიაში შეიძლება განისაზღვროს მატარებლის სიგრძე, მასში ვაგონების და ლოკომოტივების რაოდენობა და მათი განლაგება შემადგენლობაში, ასევე მატარებლის ტარების რეჟიმი ლიანდაგის სხვადასხვა მონაკვეთებზე. მატარებლის წონა ერთ-ერთი მთავარი პარამეტრია, რადგან განსაზღვრავს მონაკვეთების გამტარუნარიანობას, ანუ რა რაოდენობის მგზავრი გადაიყვანება და რა რაოდენობის ტვირთი გადაიზიდება სადგურებს შორის განსაზღვრულ დროში (ყველაზე უფრო ხშირად — 1 დღე-ღამეში). მატარებლის მასის გაზრდა საშუალებას იძლევა არა მარტო გაიზარდოს ეს პარამეტრი, არამედ შემცირდეს გადაზიდვების თვითღირებულება. ამავე დროს მატარებლის წონის გადამეტებულ მატებას მოაქვს ლოკომოტივების გადატვირთვა და მათი მოწყობილობების ექსპლოატაციიდან ნაადრევად გამოსვლა.{{sfn|Конарев|1994|с=60}}{{sfn|Конарев|1994|с=121}}{{sfn|Конарев|1994|с=410}} მატარებლის წონის განსაზღვრა ითხოვს მონაცემების საკმაოდ დიდ რაოდენობას, განსაკუთრებით ლიანდაგის ქანობები და ლოკომოტივების პარამეტრები. მაგალითისთვის, მატარებლის საანგარიშო მასა რვაღერძიანი [[ВЛ80]] ელმავლისათვის 5 ‰ (0,5 %) აღმართზე შეადგენს დაახლოებით 8000 ტონას, ხოლო 10 ‰ (1 %) აღმართზე — 4100 ტონას. აუცილებლობის შემთხვევაში მატარებლის წონას ზრდიან ლიანდაგის პროფილის შერბილებით ან ლოკომოტივების რაოდენობის ზრდით. მაგრამ თუ ლიანდაგის ყველაზე უფრო მაღალი ქანობის მქონე აღმართებს აქვთ მოკლე სიგრძე, მაშინ მათი გავლისათვის შესაძლებელია გამოყენებული იქნეს მატარებლის კინეტიკური ენერგია, რაც ასევე შაშუალებას იძლევა წონის მომატებისთვის, თუმცა ამასთან გამოთვლები რთულდება. შემდეგ მატარებლის წონა მოწმდება ისეთი პირობებით, როგორიცაა [[წევა-გადასაბმელი მოწყობილობა|გადასაბმელი მოწყობილობების]] ([[პოსტსაბჭოთა სივრცე|პოსტსაბჭოთა სივრცის]] რკინიგზებზე მათ წარმოადგენს [[ავტოგადასაბმელი СА-3]]) გამძლეობა და მატარებლის ადგილიდან დაძვრის შესაძლებლობა. ამის შემდეგ, იციან რა შემადგენლობაში თითოეული ვაგონის ტიპის მიახლოებითი წილი, გამოითვლება მატარებელში ვაგონების რიცხვი. იციან რა ვაგონების და ლოკომოტივების სიგრძე, გამოითვლება მთელი მატარებლის სიგრძე, რომლის დასაშვებობაც უკვე მოწმდება სადგურის მიმღებ ლიანდაგებზე განთავსების პირობების მიხედვით, რადგან ამ მაჩვენებლის გადაჭარბების შემთხვევაში მატარებელი უბრალოდ ნაწილობრივ აღმოჩნდება მეორე ლიანდაგში. პარამეტრების ბევრ რაოდენობაზეა დამოკიდებული მატარებლის მტარებელი ლოკომოტივის არჩევა.{{sfn|Конарев|1994|с=60}}{{sfn|Конарев|1994|с=121}}{{sfn|Основы тяги поездов|2000|с=300}}{{sfn|Основы тяги поездов|2000|с=301}} [[სურათი:San Bernardino Train Disaster 4a.jpg|thumb|[[ავარია სან-ბერნარდინოში]], მატარებლის ანგარიშის შეცდომის შედეგი]] სინამდვილეში, მატარებლების ანგარიშებს აქვთ საკმაოდ დიდი მნიშვნელობა, პროექტირების სტადიისას შექმნილი შეცდომები შეიძლება მოგვიანებით პრაქტიკაში შეუმჩნეველი დარჩეს. ამის მაგალითია [[ავარია სან-ბერნარდინოში|სარკინიგზო კატასტროფა]], რომელიც მოხდა 1989 წლის 12 მაისს ქალაქ [[სან-ბერნარდინო]]ში (შტატი [[კალიფორნია]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]), როდესაც ჯერ კიდევ მატარებლის წონის გამოთვლისას თანამშრომელმა, რომელიც ასრულებდა გამოთვლებს, განსაზღვრა ვაგონების დატვირთვა პრაქტიკულად „თვალით“. ეს გამოთვლები არ გადამოწმებულა, ხოლო მატარებლის საერთო წონა განისაზღვრა, როგორც 6151 ტონა, მაშინ როდესაც რეალურად ის შეადგენდა 8965 ტონა, ანუ ერთნახევარჯერ მეტი. შემდეგ, ექვსმა თბომავალმა ეს შემადგენლობა [[სან-გაბრიელი (ქედი)|სან-გაბრიელის ქედზე]] გადაატარა, რომელთაგან ერთი ამ მომენტში იყო გამორთული. აღმართზე ასვლა წარმატებით განხორციელდა, ხოლო შემდეგ დაღმართზე მემანქანემ აამოქმედა რეოსტატული დამუხრუჭება ლოკომოტივებზე. მაგრამ ელექტრული მუხრუჭები მუშაობდა მხოლოდ სამ ლოკომოტივზე, მაშინ როდესაც ფაქტიური წონისათვის საჭირო იყო ყველა ექვსი მურუჭი. შედეგად მალე სიჩქარემ გადააჭარბა 30 მილი/სთ-ს (50 კმ/სთ), ამიტომ ამოქმედდა პნევმატური მუხრუჭები. მაგრამ, მატარებლის ფაქტიური წონის არ ცოდნის გამო, მემანქანე თანდათან აძლიერებდა სამუხრუჭე დაწოლას, რის გამოც მუხრუჭები მალე გადაიწვნენ და მწყობრიდან გამოვიდნენ. უმართავი მატარებელი აჩქარდა 100 მილი/სთ-ზე მეტ (160 კმ/სთ) სიჩქარემდე, რის შემდეგაც სან-ბერნარდინოსთან მატარებელი ასცდა რელსებს და შეეჯახა საცხოვრებელ სახლებს.<ref>{{cite web|url=https://en.wikisource.org/wiki/Index:NTSB_-_Railroad_Accident_Report_-_Derailment_on_May_25,_1989.djvu|title=DERAILMENT OF SOUTHERN PACIFIC TRANSPORTATION COMPANY FREIGHT TRAIN ON MAY 12, 1989 AND SUBSEQUENT RUPTURE OF CALNEV PETROLEUM PIPELINE ON MAY 25, 1989. SAN BERNARDINO, CALIFORNIA|date=1990-06-19|publisher=[[აშშ-ის ტრანსპორტის უსაფრთხოების ეროვნული საბჭო]]|lang=en|access-date=2015-07-17|archive-date=2016-06-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20160610095300/https://en.wikisource.org/wiki/Index:NTSB_-_Railroad_Accident_Report_-_Derailment_on_May_25,_1989.djvu|url-status=live}}</ref> === ფორმირება === {{მთავარი|სამანევრო სამუშაო}} [[სურათი:Edgemoor Freight Yard. Wilmington, Newcastle Co., DE. Sec. 1201, MP 25.00. (See HAER No. DE-12 and 12A for further documentation on this site). - Northeast Railroad Corridor, HAER DEL,2-WILM,43-13.tif|thumb|[[დამხარისხებელი სადგური]] [[უილმინგტონი (დელავერი)|უილმინგტონში]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]]] კლასიკური მატარებლის საფუძველს შეადგენს ''რკინიგზის შემადგენლობა''. შემადგენლობის ფორმირება ხორციელდება [[რკინიგზის სადგური|რკინიგზის სადგურებზე]], უპირატესად [[დამხარისხებელი სადგური|დამხარისხებელ სადგურებში]], ამასთან ხშირად შლიან სხვა შემადგენლობებს.{{sfn|Конарев|1994|с=487}} ვაგონების გადაყენება შეიძლება ერთი შემადგენლობიდან მეორეზე პატარა სამანევრო ლოკომოტივების დახმარებით, მაგრამ დიდი რაოდენობის შემადგენლობებისთვის ის ითხოვს მნიშვნელოვან დროს. ამიტომ გავრცელება მოიპოვა უფრო მაღალმწარმოებლურმა ხერხმა — ''[[დამხარისხებელი გორაკი]]ს'' გამოყენებამ, რომელიც წარმოადგენს გორაკს, რომელზეც მიყავთ დასაშლელი შემადგენლობა, რის შემდეგაც წინასწარ ჩახსნილი ვაგონები თვითონვე დაგორდებიან ქანობზე, ამასთან მორიგეს მხოლოდ თავის დროზე გადაყავს ისინი საჭირო ლიანდაგზე, ასევე ქანობზე დამონტაჟებული სპეციალური ''[[ვაგონის შემანელებელი|ვაგონის შემანელებლების]]'' დახმარებით მცირდება ჩახსნილი ვაგონების სიჩქარე დასაშვებამდე. თანამედროვე დამხარისხებელი გორაკები შეიძლება იყვნენ ავტომატიზირებულები, როდესაც ლიანდაგებში ვაგონების განაწილების პროცესს, ასევე მათ შენელებას დასაშვებ სიჩქარემდე მართავს კომპიუტერი.{{sfn|Конарев|1994|с=400—401}} ამის დახმარებით ერთ საათში შეიძლება გადამუშავდეს დაახლოებით 7 მატარებელი, ანუ ერთი შემადგენლობის დაშლაზე საშუალოდ გადის 9 წუთზე ნაკლები.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=181}} გასათვალისწინებელია, რომ არ არის საკმარისი უბრალოდ შეიკრიბოს ვაგონებიც ჯგუფი და ისინი გადაიბას ერთად. თუ მატარებლის წინ იქნებიან ცარიელი ვაგონები, ხოლო ბოლოში — დატვირთულები, მაშინ დამუხრუჭებისას მუხრუჭების ამოქმედების დროს არათანაბრობის გამო არსებობს ალბათობა, რომ შემადგენლობის უფრო მძიმე უკანა ნაწილი ზედ ავა უფრო მსუბუქ წინმდგომ წინა ნაწილზე, რის შედეგადაც მსუბუქი ვაგონები შესაძლებელია გაიჭეჭყონ და ასცდნენ რელსებს. ასევე უსაფრთხოების საკითხების გათვალისწინებით არ შეიძლება სამგზავრო მატარებლებში სატვირთო ვაგონების ჩართვა სახიფათო ტვირთებით, ხოლო ასაფეთქებელი მასალებით დატვირთული ვაგონები — დადგეს ადვილადაალებადი მასალებით დატვირთული ვაგონების შემდეგ. აფეთქებასაშიში ვაგონები ყველაზე უფრო უსაფრთხოა დავაყენოთ შემადგენლობის ბოლოში და დანარჩენი შემადგენლობიდან გამოვყოთ რამდენიმე საფარი ვაგონით (მაგალითად, ცარიელი სატვირთო ვაგონები). ამავე დროს შემადგენლობების ფორმირებისას გათვალისწინებული უნდა იქნეს, რომ ისინი შემდგომში დაიშლებიან. ამიტომ თუ ვაგონები იგზავნება სხვადასხვა სადგურებამდე, მაშინ სასურველია მათი ჯგუფებად გაერთიანება, რათა ვაგონები, გაგზავნილი ერთ სადგურში, ერთად იყოს გადაბმული.{{sfn|Конарев|1994|с=488}} მოძრავი შემადგენლობა მოწმდება სპეციალური თანამშრომლების მიერ ვაგონების კონსტრუქციის უწესივრობების ან ტვირთის გადაზიდვის დროს არსებული დარღვევების გამოვლენის მიზნით, რადგან ეს შეიძლება საფრთხეს უქმნიდეს მოძრაობას და შეიძლება გამოიწვიოს ავარია. მას შემდეგ, რაც ლოკომოტივი ჩაებმება შემადგენლობას, ხორციელდება მუხრუჭების მუშაობის შემოწმება მთელ შემადგენლობაზე, რადგან, თუ მუხრუჭების ნაწილი იქნება გაუმართავი ან გამორთული, მაშინ სიარულის პროცესში მატარებელი დაღმართში შეიძლება კონტროლის ზონიდან გამოვიდეს. შენიშვნების არ არსებობის შემთხვევაში გაიცემა დოკუმენტები გამგზავრებაზე და ეძლევა მსვლელობის უფლება.{{sfn|Конарев|1994|с=281}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=179}} ასევე მსვლელობის პროცესში დამატებით ხორციელდება მუხრუჭების მუშაობის შემოწმება ეფექტურობაზე, როდესაც ხორციელდება მატარებლის გადამუხრუჭება სიჩქარის შესამცირებლად განსაზღვრულ სიდიდემდე, ამასთან ტაქტიური [[სამუხრუჭე მანძილი]] არ უნდა აჭარბებდეს საანგარიშოს. == კლასიფიკაცია == [[სურათი:VL 85-022 container train.jpg|thumb|სატვირთო ჩქაროსნული საკონტეინერო მატარებელი, რომელიც მიყავს ელმავალ [[ВЛ85]]-ს, მიყვება [[ბაიკალი]]ს ტბას]] მატარებლების კლასიფიკაცია საკმაოდ ნაირფეროვანია, მათ შორის ტვირთის, მასის,სიგრძის, მოძრაობის სიჩქარის და ა.შ მხრივ.{{sfn|часть=Поезд|Конарев|1994|с=311}}<ref name="ПТЭ-словарь" /> პირობითად ისინი შეიძლება დავყოთ შემდეგი კრიტერიუმებით ; ტვირთების მიხედვით: * '''[[სამგზავრო მატარებელი|სამგზავრო]]''' — ფორმირდება [[სამგზავრო ვაგონი|სამგზავრო ვაგონებისგან]]; ასევე შესაძლებელია სამგზავრო პარკის სხვა ვაგონების მიბმა — [[საბარგო ვაგონი|საბარგო]], [[საფოსტო ვაგონი|საფოსტო]], [[ვაგონ-რესტორანი|რესტორანი]] და ასე შემდეგ;{{sfn|Конарев|1994|с=292}} ** ''ტურისტული'' ** ''საექსკურსიო'' ** ''[[რეტრო-მატარებელი]]'' * '''[[საფოსტო-საბარგო მატარებელი|საფოსტო-საბარგო]]''' — ფორმირდება [[საბარგო ვაგონი|საბარგო]], [[საფოსტო ვაგონი|საფოსტო]] ვაგონებისგან, ასევე შესაძლებელია ცალკეულ [[სამგზავრო ვაგონი|სამგზავრო ვაგონებთან]] მიბმა;<ref name="**">თუმცა ცნობილია საფოსტო-საბარგო მატარებლები, რომლებზეც სამგზავრო ვაგონების წილი იყო მნიშვნელოვანი, როგორც, მაგალითად [[ავარია გარდაბანთან|გარდაბანთან ავარიის]] შემთხვევაში</ref> — 10 ვაგონი 20 ვაგონიდან. * '''[[სატვირთო მატარებელი|სატვირთო]]''' — ფორმირდება [[სატვირთო ვაგონი|სატვირთო ვაგონებისგან]]; ** ''[[სახალხო მატარებელი|სახალხო]]'' — ასევე ფორმირდება [[სატვირთო ვაგონი|სატვირთო ვაგონებისგან]], მაგრამ რომელთაგან მნიშვნელოვანი რაოდენობა (10 და მეტი) დაკავებულია ხალხით. ამასთან სატვირთო ვაგონები, როგორც წესი, გადაკეთებულია მგზავრების გადასაყვანად (''იხ.: [[თბილურა (ვაგონი)|თბილურა]]''); მგზავრები გადაიყვანება სატვირთო დოკუმენტებით;{{sfn|Конарев|1994|с=221}} ** ''[[რეფრიჟერატორული მატარებელი|რეფრიჟერატორული]]'' — ფორმირდება [[რეფრიჟერატორული ვაგონი|რეფრიჟერატორული ვაგონებისაგან]];{{sfn|Конарев|1994|с=376}} * '''[[სატვირთო-სამგზავრო მატარებელი|სატვირთო-სამგზავრო]]''' — ფორმირდება სატვირთო და სამგზავრო ვაგონებისაგან, ამასთან მგზავრები გადაიყვანება [[ბილეთი (დოკუმენტი)|რკინიგზის ბილეთებით]];{{sfn|Конарев|1994|с=292}} * '''[[სატვირთო-საბარგო]]''' * '''[[სამხედრო მატარებელი|სამხედრო]]''' — გადააქვს [[სამხედრო ეშელონი|სამხედრო ეშელონები]], [[ჯარი]]ს, [[შეიარაღება|შეიარაღების]], [[სამხედრო ტექნიკა|სამხედრო ტექნიკის]] და სხვა [[სამხედრო ტვირთი|სამხედრო ტვირთების]] ჩათვლით.{{sfn|Конарев|1994|с=69}} ;მოძრაობის სიჩქარის მიხედვით: [[სურათი:Shinkansen Type-0 Kodama.jpg|thumb|მაღალსიჩქარიანი ელექტრომატარებელი [[სინკანსენის ქსელის 0 სერიის ელექტრომატარებელი]]]] * '''[[მაღალსიჩქარიანი მიწისზედა ტრანსპორტი|მაღალსიჩქარიანი]]''' — მატარებელი, რომელიც მოძრაობს განსაზღვრულზე უფრო მეტი სიჩქარით. მაგალითად, [[ევროკავშირი]]ს ქვეყნებში ეს სიჩქარის ზღვარი დაწესებულია 200 კმ/სთ ჩვეულებრივი რკინიგზის ლიანდაგებისთვის და 250 კმ/სთ სპეციალიზირებული ტრასებისთვის;<ref>{{cite web|url=http://www.uic.org/spip.php?article971|title=General definitions of highspeed|date=2014-07-28|publisher=International Union of Railways|lang=en|access-date=2015-05-02|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720214528/http://www.uic.org/spip.php?article971|url-status=live}}</ref> * '''[[ჩქაროსნული მატარებელი|ჩქაროსნული]]''' — როგორც მაღალსიჩქარიან მატარებელზე, ეს მატარებელი, რომელიც მოძრაობს განსაზღვრულზე უფრო მეტი სიჩქარით, მაგრამ დადგენილი სიჩქარის ზღვარი მოცემულ შემთხვევაში მნიშვნელოვნად დაბალია. მაგალითად, პოსტსაბჭოთა სივრცის ზოგიერთ ქვეყანაში იგი შეადგენს 140 კმ/სთ;{{sfn|Конарев|1994|с=393}} * '''[[აჩქარებული მატარებელი|აჩქარებული]]''' — მატარებელი, რომელიც მოძრაობს უფრო მაღალი სიჩქარით, მსგავსი ტიპის ტვირთის მქონე სხვა მატარებლებისთვის დადგენილ სიჩქარესთან შედარებით.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=163}} ტერმინი გამოიყენება მხოლოდ სატვირთო მატარებლებისათვის;{{sfn|Конарев|1994|с=312}} ცნება ''აჩქარებული სამგზავრო მატარებელი'' ოფიციალურად არ არსებობს;<ref>{{cite web|url=http://www.railways.ru/help.php?id=1&lang=rus|title=Типы поездов|publisher=railways.ru|lang=ru|access-date=2015-05-02|archive-date=2016-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20160220182308/http://www.railways.ru/help.php?id=1&lang=rus|url-status=live}}</ref> * '''[[ჩქარი მატარებელი|ჩქარი]]''' — ჩვეულებრივი მატარებლებისაგან განსხვავებით აქვს გაჩერებების ნაკლები რაოდენობა, რომლებიც, როგორც წესი, სრულდება მხოლოდ დიდ სადგურებში.{{sfn|Конарев|1994|с=292}} სამარშრუტო სიჩქარე 50 კმ/სთ-ზე მეტი;<ref name="критерии" /> ** '''[[საფირმო სამგზავრო მატარებელი|საფირმო სამგზავრო]]''' * ჩვეულებრივი '''[[სამგზავრო მატარებელი|სამგზავრო]]''' — ყველაზე უფრო ნელი კატეგორია სამარშრუტო სიჩქარით 50 კმ/სთ-ზე ნაკლები და გაჩერებებით უმრავლეს სადგურებზე ლიანდაგზე მსვლელობისას. ;მგზავრობის მანძილის მიხედვით [[სურათი:Тепловоз 2ТЭ116-1423 с пригородным поездом.webm|thumbtime=21|thumb|[[საგარეუბნო მატარებელი]], რომელიც მიყავს თბომავალ [[2ТЭ116]]-ს]] * '''[[შორეული მგზავრობის მატარებელი|შორეული მგზავრობის]]''' — მარშრუტის სიგრძე 150 კმ-ზე მეტი. განსაზღვრება გამოიყენება სამგზავრო მატარებლებისთვის.<ref name="критерии">{{cite web|url=http://www.rg.ru/2007/08/15/poezda-kriterii-dok.html|title=Приказ Министерства транспорта Российской Федерации (Минтранс России) от 18 июля 2007 г. N 99 г. Москва|date=2007-08-07|lang=ru|access-date=2015-05-02|archive-date=2017-11-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20171114223153/https://rg.ru/2007/08/15/poezda-kriterii-dok.html|url-status=live}}</ref> 2004 წლამდე ამ განსაზღვრებაში შედიოდნენ მატარებლები, რომელთა მარშრუტის სიგრძე იყო 700 კმ-ზე მეტი;{{sfn|Конарев|1994|с=292}} * '''პირდაპირი''' — მარშრუტი გადის ორი ან მეტი რკინიგზის ტერიტორიაზე,{{sfn|Конарев|1994|с=292}} ერთი დოკუმენტის მიხედვით;{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=163}} * '''ადგილობრივი''' — 700 კმ-ზე ნაკლები სიგრძის მარშრუტი და გადის ერთი რკინიგზის ტერიტორიალურ საზღვრებში. განსაზღვრება გამოიყენება სამგზავრო მატარებლებისთვის;{{sfn|Конарев|1994|с=292}} 2004 წლიდან გაუქმდა;<ref name="критерии" /> * '''[[საგარეუბნო მატარებელი|საგარეუბნო]]''' — მარშრუტის სიგრძე 150 კმ-ზე ნაკლები,{{sfn|Конарев|1994|с=292}} ცალკეულ შემთხვევებში — 200 კმ-მდე;{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=170}}<ref name="критерии" /> * '''[[გამჭოლი მატარებელი|გამჭოლი]]''' — მიემართება გადამუშავების გარეშე (შემადგენლობის დაშლა-აწყობა) ერთი და მეტი ტექნიკური ([[დამხარისხებელი სადგური|დამხარისხებელი]] ან [[საველე სადგური|საველე]]) სადგურის მეშვეობით;{{sfn|Конарев|1994|с=392}} * '''[[საველე მატარებელი|საველე]]''' — მიემართება ერთი ტექნიკური სადგურიდან მეორისკენ;{{sfn|Конарев|1994|с=482}} * '''[[ანაკრები მატარებელი|ანაკრები]]''' — მიაქვს ვაგონები შუალედურ სადგურებზე;{{sfn|Конарев|1994|с=380}} ** ''ანაკრებ-დასარიგებელი''; ** ''გამტანი'' — გააქვს ვაგონები უბნის ცალკეული შუალედური სადგურებიდან; * ''გადასაცემი'' — მსვლელობის მარშრუტი გადის ერთი [[რკინიგზის კვანძი]]ს საზღვრებში. ; მიმოქცევის რეგულარობის მიხედვით გამოიყენება, როგორც წესი, სამგზავრო მატარებლებისთვის, რომლებიც განსხვავდებიან '''მთელი წლის''', '''ზაფხულის''' და '''ერთჯერადად'''{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=170}} ;სიგრძის მიხედვით [[სურათი:Ungekuppelter Schubdienst SOB.jpg|thumb|[[შეერთებული მატარებელი]] [[ლოკომოტივი-მიმწოლი]]თ]] მოცემულ შემთხვევაში გამოყოფილია ისეთი მატარებლები, როგორებიცაა '''გრძელშემადგენლობიანი''', რომელთა სიგრძე იმ ნორმაზე მეტია, რომელიც დაშვებულია მოძრაობის გრაფიკის მიერ ამ უბანზე და '''გაზრდილი სიგრძის''', რომლის სიგრძე აჭარბებს განსაზღვრულ მნიშვნელობას. ასევე ეს მოიცავს '''[[შეერთებული მატარებელი|შეერთებულ მატარებელს]]''', როდესაც ერთად გადააბავენ რამდენიმე მატარებელს.{{sfn|часть=Поезд|Конарев|1994|с=311}} ;მასის მიხედვით სიგრძესთან ანალოგიაში, მოცემულ შემთხვევაში გამოიყოფა '''ზემძიმე''' მატარებლები და '''გაზრდილი მასის''' მატარებლები. პოსტსაბჭოთა სივრცეში ცნებაში ''გაზრდილი მასის'' მატარებლები ხვდებიან სატვირთო მატარებლები წონით 6000 ტონაზე მეტი.{{sfn|часть=Поезд|Конарев|1994|с=311}} ;მომსახურების ხასიათის მიხედვით * '''[[სამეურნეო მატარებელი|სამეურნეო]]''' — წარმოადგენს მოძრავ რკინიგზის საწარმოს, რომელიც მიეკუთვნება [[სალიანდაგო მეურნეობა]]ს;{{sfn|Конарев|1994|с=491}} ** ''[[თოვლმწმენდი (სალიანდაგო მანქანა)|თოვლმწმენდი]]''; ** ''[[სახანძრო მატარებელი|სახანძრო]]''; ** ''[[წყალდიდობის საწინააღმდეგო მატარებელი|წყალდიდობის საწინააღმდეგო]]''; ** ''ცალკეული ლოკომოტივები:'' *** ''დიპეტჩერული''; *** ''[[ლოკომოტივი-მიმწოლი]]''. * '''[[სანიტარული მატარებელი|სანიტარული]]'''. * '''[[ჯავშანმატარებელი]]'''. == მოძრაობის ორგანიზაცია == {{მთავარი|მატარებელთა მოძრაობის რეგულირების სისტემები}} [[სურათი:Zestig jaar Amsterdam Centraal Weeknummer 49-40 - Open Beelden - 54836.ogv|thumb|მატარებელთა მოძრაობის ორგანიზაცია [[ამსტერდამის ცენტრალური ვაგზალი|ამსტერდამის ცენტრალურ ვაგზალზე]] 1949 წელს]] რკინიგზის ტრანსპორტი ასრულებს გადაზიდვების დიდ მოცულობას, მაგრამ მატარებელს ფიზიკურად არ შეუძლია გადაზიდოს ეს მოცულობა მყისიერად, რადგან მისი რაოდენობა, იგივე წონაც, შეზღუდულია სადგურის შესაძლებლობებით მოათავსოს ის გვერდით ლიანდაგზე და გადაამუშაოს (დაცლა—დატვირთვა). სამგზავრო გადაყვანებში დიდ როლს თამაშობს გადაყვანების დღე-ღამისებური არათანაბრობა, როდესაც პიკის საათებში მგზავრთა ნაკადების მოცულობები მნიშვნელოვნად მატულობს, რაც ეტყობა მატარებელთა რაოდენობას. ამიტომ რკინიგზამ უნდა შეძლოს გაატაროს დიდი რაოდენობის მატარებლები, ხოლო თვითონ მატარებლებმა უნდა მიიტანონ ტვირთი საკმაოდ მალე, ანუ მაღალი სამარშრუტო სიჩქარით, რათა გაუძლონ კონკურენციას ტრანსპორტის სხვა სახეობებთან. ამას გარდა, მატარებლებმა უნდა იარონ გარკვეული ინტერვალით, რათა ერთ-ერთი მათგანის საავარიო შეფერხების შემთხვევაში, მატარებელმა, რომელიც მას უკან მიყვება, მოასწროს გაჩერება.{{sfn|Конарев|1994|с=278}} [[სურათი:141012 La Motte-Picquet – Grenelle IMG 5783.JPG|thumb|მეტროს ვაგონი [[MF 77]] ([[პარიზის მეტროპოლიტენი]]). ზევიდან შესაძლებელია შემადგენლობის სამარშრუტო ნომრის — 813-ის დანახვა]] [[სურათი:Grafico semplice binario.jpg|thumb|[[მატარებლების მოძრაობის გრაფიკი]]ს მაგალითი]] იმისთვის, რომ ორგანიზაცია გაუკეთდეს მატარებელთა ასეთ ნაკადს, მაგისტრალურ რკინიგზებზე, უკვე დაწყებული [[ლივერპული-მანჩესტერის რკინიგზა|ლივერპული-მანჩესტერის]] (1830 წელი) და [[ნიკოლაევის რკინიგზა|სანქტ-პეტერბურგი-მოსკოვის რკინიგზებიდან]] (1851 წელი), დაინერგა ''[[მატარებლების მოძრაობის გრაფიკი]]'', რომელიც განსაზღვრავს, სად, რომელი მატარებელი როდის უნდა იყოს. ხოლო მატარებელთა მოძრაობის თანამედროვე გრაფიკები არიან გეგმები არა მარტო თვითონ მატარებლების მოძრაობისა, ურთიერთშეხვედრებისა და ურთიერთგავლის ჩათვლით ([[ერთლიანდაგიანი რკინიგზა|ერთლიანდაგიან რკინიგზებზე]]), არამედ რკინიგზის მთელი საექსპლოატაციო მუშაობის, მათ შორის მასში განისაზღვრება მოძრავი შემადგენლობის და ადამიანების მუშაობის გრაფიკები, სადგურებში ვაგონების დამუშავება და მატარებელთა ზომებიც კი. ამას გარდა, გათვალისწინებულია [[ფანჯარა (რკინიგზა)|ფანჯრებიც]] ლიანდაგებზე სარემონტო-სამშენებლო სამუშაოებისთვის. მოძრაობის გრაფიკის აუცილებლობის გათვალისწინებით, მისი დარღვევა არ დაიშვება.{{sfn|Конарев|1994|с=97—98}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=160—161}} ამ გრაფიკის მიხედვით მოძრაობის ორგანიზაციისათვის, თითოეული მატარებელი იღებს ნომერს, თანაც მიმართულებაზე დამოკიდებულებით მას შეუძლია იყოს წყვილი ან კენტი (შესაძლებელია ნომრის შეცვლა მსვლელობის პროცესში). ასევე ამით, რომელი დიაპაზონიდანაა ნომერი, შეიძლება განისაზღვროს, რა მატარებელია ეს: საგარეუბნო, ჩქარი, სამეურნეო ან საერთოდ ცალკეული ლოკომოტივი.{{sfn|Конарев|1994|с=97—98}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=160—161}} ნომერის გარდა, ფორმირების სადგურში თითოეულ სატვირთო მატარებელს შესაძლებელია განსაზღვრული ინდექსი, რომელიც არ იცვლება დაშლის სადგურამდე. თუ მატარებელი არ არის გათვალისწინებული მოძრაობის გრაფიკით, მაშინ ნომერი მას ენიჭება მისი დანიშვნისას.<ref name="ПТЭ4">{{წიგნი|ნაწილი= Раздел 4.|სათაური= Правила технической эксплуатации железных дорог Российской Федерации}}</ref> მეტროპოლიტენში, მოძრაობის ორგანიზაციის გასაადვილებლად, თითოეულ შემადგენლობას, რომლებიც ხაზებზე მუშაობენ, ენიჭებათ მარშრუტის ნომერი, რომელსაც თავის მხრივ შეესაბამება მთელი დღის განმავლობაში არსებული მატარებელთა მოძრაობის გრაფიკი.{{sfn|Конарев|1994|с=278}} [[სურათი:Пост Машинист 1 (56029008) ГД-М.ogv|thumb|მეტროს ვაგონ „[[ნევა (მეტროს ვაგონი)|ნევას]]“ კაბინაში ([[პეტერბურგის მეტროპოლიტენი]])]] თითოეულ მატარებელს ემსახურება სპეციალური თანამშრომელთა ჯგუფი — ''[[ლოკომოტივის ბრიგადა]]''. ამ ბრიგადაში უფროსია ''[[ლოკომოტივის ბრიგადა|ლოკომოტივის მემანქანე]]'', ის უშუალოდ მართავს მატარებელს და ყურადღებას აქცევს მოძრაობის უსაფრთხოებას. ლოკომოტივის ბრიგადის შემადგენლობაში შედის ასევე [[ლოკომოტივის ბრიგადა|ლოკომოტივის მემანქანქანის თანაშემწე]], რომელიც, როგორც მემანქანე, ყურადღებას აქცევს მოძრაობის უსაფრთხოებას, ასევე პერიოდულად, მემანქანის მითითების თანახმად, ვიზუალურად ამოწმებს მათი ლოკომოტივის ან მოტორვაგონული შემადგენლობის რამდენიმე მოწყობილობის მუშაობას. ორთქლის წევაზე ლოკომოტივის ბრიგადის შემადგენლობაში ასევე შედიოდა [[ცეცხლფარეში]], ხოლო სამგზავრო მოტორვაგონიან მატარებლებში — [[გამცილებელი (რკინიგზა)|კონდუქტორი]].<ref name="***">დაწყებული [[1980-იანი წლები]]დან საბჭოთა კავშირის მოტორსავაგონო დეპოების უმრავლესობაში კონდუქტორის თანამდებობა გაუქმდა, ხოლო მისი მოვალეობის ნაწილი (მგზავრების ვაგონებში ასვლა-ჩამოსვლისადმი ყურადღების მიქცევა) გადაეცა მემანქანის თანაშემწეს.</ref> სამგზავრო მატარებლებზე ასევე არსებობს პრაქტიკა, როდესაც მემანქანეს მიყავს მატარებელი ერთპიროვნულად, თანაშემწის გარეშე („ერთი პირის მუშაობა“). ასეთი ხერხი განსაკუთრებით გავრცელებულია საქალაქო ტრანსპორტში — მეტროპოლიტენში და ტრამვაიში. [[ჯერადი წევა|ჯერადი წევისას]], ასევე [[ლოკომოტივი-მიმწოლი]]ს გამოყენებისას, ლოკომოტივის ბრიგადების რაოდენობა ტოლია ლოკომოტივების რაოდენობის, მაგრამ ამასთან [[დამხმარე ლოკომოტივი|დამხმარე ლოკომოტივების]] მემანქანეები უშუალოდ ექვემდებარებიან წამყვანი ლოკომოტივის (მოძრაობის მიმართულებით პირველი ლოკომოტივი) მემანქანეს.{{sfn|Конарев|1994|с=213}}<ref name="ПТЭ4" /> შორეული მგზავრობის სამგზავრო მატარებლებზე სალოკომოტივე ბრიგადას არ შეუძლია ყურადღება მიაქციოს მთელ შემადგენლობას და მოემსახუროს მგზავრებს, ამიტომ ინიშნება ''[[სამატარებლო ბრიგადა]]'', რომელიც შედგება მატარებლის უფროსისგან, მატარებლის ელექტრომექანიკოსისგან და [[გამცილებელი (რკინიგზა)|გამცილებლებისგან]].{{sfn|Конарев|1994|с=312}} [[ვაგონ-რესტორანი|ვაგონ-რესტორნებს]] და [[საფოსტო ვაგონი|საფოსტო ვაგონებს]] ასევე ემსახურებიან შესაბამისი თანამშრომლები. სამეურნეო მატარებლებზე შეიძლება დაინიშნოს სამუშაოთა ხელმძღვანელი ან მისი უფლებამოსილი პირი, ხოლო მატარებლებზე, რომლებზეც ხორციელდება მანევრები — [[მატარებელთა შემადგენელი]].<ref name="ПТЭ4" /> [[სურათი:Semaphore.JPG|thumb|[[სემაფორი|სემაფორები]] [[ლუქსემბურგი|ლუქსემბურგში]], იმყოფებიან დაკეტილ მდგომარეობაში]] {{მთავარი|რკინიგზის შუქნიშნური სიგნალიზაცია}} პირველ წლებში რკინიგზებზე მატარებლები დროის ინტერვალით იყვნენ გამოყოფილი. მაგრამ ამ მეთოდმა მალევე აჩვენა საკუთარი არაეფექტურობა, ამიტომ დაიწყეს სივრცის მიხედვით დაყოფა.<ref>{{წიგნი| პასუხისმგებელი= ред. Е. Н. Боравская, К. А. Ермаков| სათაური= История железнодорожного транспорта России| გამომცემლობა= АООТ «Иван Фёдоров»| ადგილი= СПб.| წელი= 1994| ტომი= 1| ფურცელი= 253| isbn= 5-859-52-005-0}}</ref> თავიდან უბანზე ორ სადგურს შორის (''[[გადასარბენი]]'') დაიშვებოდა მხოლოდ ერთი მატარებლის ყოფნა, რისი კონტროლისათვისაც ჯერ დაიწყო [[სემაფორი|სემაფორების]] გამოყენება, როგორც გემებზე, ხოლო მოგვიანებით — [[რკინიგზის შუქნიშანი|შუქნიშნების]]. ნორმალურ მდგომარეობაში შუქნიშანი აჩვენებს ამკრძალავ სიგნალს, ხოლო მოძრაობა დასაშვებია მხოლოდ მაშინ თუ გადასარბენი მის უკან თავისუფალია. როდესაც ერთი გადასარბენის სიგრძე უკვე გახდა საკმაოდ დიდი მოძრაობის შეზღუდვის დასაყოფად და დასაწყებად, დაიწყეს გადასარბენების დაყოფა რამდენიმე ნაწილებად — ''[[ბლოკ-უბანი|ბლოკ-უბნებად]]''. ბლოკ-უბნის სიგრძე დამოკიდებულია ერთი და იმავე მიმართულებით მოძრავ მატარებლებს შორის არსებულ საანგარიშო ინტერვალებზე, ლიანდაგის პროფილზე, მოძრაობის სიჩქარეზე, მატარებელთა წონაზე და სიგრძეზე, ასევე მუხრუჭების ეფექტურობაზე. ჩვეულებრივ ბლოკ-უბნები არიან სიგრძით 1 კილომეტრიდან. პირველი შუქნიშნები აჩვენებდნენ მხოლოდ დასაშვებ და ამკრძალავ სიგნალებს, მაგრამ თანამედროვე შუქნიშნებს უკვე შეუძლიათ აჩვენონ რამდენი ბლოკ-უბანია წინ თავისუფალი, რისი საშუალებითაც მემანქანეებს შეუძლიათ წინასწარ იცოდნენ წინ არსებულ ლიანდაგზე მდგომარეობა, ამიტომ შესაძლებლობისას და აუცილებლობისას ატარონ მატარებლები უფრო მაღალი სიჩქარით.{{sfn|Конарев|1994|с=42}}{{sfn|Конарев|1994|с=383}}{{sfn|Конарев|1994|с=382}} მაგრამ რადგან მემანქანისთვის ძნელია ყოველთვის დაინახოს შუქნიშანი, რაც განსაკუთრებით აქტუალურია [[მაღალსიჩქარიანი მიწისზედა ტრანსპორტი|მაღალსიჩქარიანი მოძრაობისას]], ამიტომ საკმაოდ ფართო გავრცელება მოიპოვა ''[[ავტომატური სალოკომოტივე სიგნალიზაცია|ავტომატურმა სალოკომოტივე სიგნალიზაციამ]]''. ასეთ შემთხვევაში მემანქანის კაბინაში მდებარეობს ზომებით მცირე შუქნიშანი, რომელიც ლიანდაგის წინ მდებარე შუქნიშნის ჩვენებების დუბლირებას ახდენს. შუქნიშნის მიერ გამოცემულ ჩვენებას მემანქანის კაბინა იღებს ლიანდაგიდან დაშიფრული სიგნალის სახით.{{sfn|Конарев|1994|с=18}} [[სურათი:Zugansage Bielefeld Hbf.jpg|thumb|სამატარებლო დისპეტჩერის პოსტი [[ბილეფელდის ვაგზალი|ბილეფელდის ვაგზლის]] შენობაში]] {{მთავარი|სამატარებლო დისპეტჩერი|დისპეტჩერული ცენტრალიზაცია|რკინიგზის სადგურის მორიგე}} იმისათვი, რომ მატარებელთა მოძრაობის დადგენილი გრაფიკი დაცული იყოს, აუცილებელია კონტროლი. ამისათვის უპირველეს ყოვლისა რკინიგზის ლიანდაგს ყოფენ განსაზღვრულ უბნებად (ჩვეულებრივ 100—150 კმ) — ''უბნები'', რომელთაგან თითოეულზე ინიშნება ხელმძღვანელი — ''[[სამატარებლო დისპეტჩერი]]''. ეს თანამშრომელი ვალდებულია მის ხელთ არსებული ყველა ტექნიკური საშუალებების დახმარებით უზრუნველყოს მატარებელთა მოძრაობის გრაფიკის შესრულება, ხოლო თუ ხდება გრაფიკის დარღვევა, მაშინ შეიყვანოს დაგვიანებული მატარებლები ისევ გრაფიკში, რისთვისაც შეუძლია სხვა მატარებლების მოძრაობის რეგულირება. ზუსტად ამიტომ სამატარებლო დიპეტჩერის ბრძანებები ექვემდებარება უსიტყვო შესრულებას. გარდა ამისა, მემანქანეები და სხვა თანამშრომლები, რომლებიც მატარებლებს ემსახურებიან, ემორჩილებიან ასევე ''[[რკინიგზის სადგურის მორიგე|რკინიგზის სადგურის მორიგის]]'' ბრძანებებს, რომლებიც თავის მხრივ ასევე ემორჩილებიან სამატარებლო დისპეტჩერებს.{{sfn|Конарев|1994|с=278}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=167—168}} == მოწყობილობა == === ენერგეტიკა === მატარებლის ენერგეტიკა წარმოადგენს გენერირებადი და ენერგომოხმარების მოწყობილობების მთლიანობას, ამავე დროს სისტემების, რისი საშუალებებითაც უზრუნველყოფილია მათი ექსპლოატაცია. მატარებლის მიერ მოხმარებული ენერგიის ძირითადი მოცულობა გამოიყენება წევისათვის, ანუ მატარებლის მოძრაობაში მოყვანისათვის. ენერგიის ნაწილი ხმარდება დამხმარე სისტემებს, სამგზავრო ვაგონების გათბობის, განათების და ვენტილაციის სისტემების ჩათვლით.{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=125}} [[სურათი:Dinamotor.jpg|thumb|გარდაქმნელი ДК-604, რომელიც დგას [[ელექტრომატარებელი|ელექტრომატარებლებზე]] [[ЭР1]] და [[ЭР2]]. მარცხენა ნაწილი — [[ელექტროძრავა]], მარჯვენა — [[ელექტრო გენერატორი]]]] მათი უმრავლესობის მუშაობისათვის (განათება, [[გათბობა]], [[ვენტილაცია]], საკვების მომზადება [[ვაგონ-რესტორანი|ვაგონ-რესტორნებში]]) გამოიყენება ელექტრობა. მისი ერთ-ერთი წყაროა ელექტრომომარაგების ავტონომიური სისტემა, რომელიც მოიცავს [[ელექტრო გენერატორი|ელექტრო გენერატორებს]] და [[ელექტრული აკუმულატორი|ელექტრულ აკუმულატორულ]] ბატარეებს. მუდმივი დენის გენერატორი მოძრაობაში მოდის [[გოგორწყვილი|გოგორწყვილების]] ღერძებიდან [[ღვედური გადაცემა|ღვედური]] ან [[კარდანული გადაცემა|კარდანული]] გადაცემის დახმარებით. ძაბვა გენერატორზე შეადგენს 50 ვოლტს, ხოლო მისი სიმძლავრე — დაახლოებით 10 კილოვატს. იმ შემთხვევაში, თუ ვაგონი აღჭურვილია კონდიცირების სისტემით, ძაბვა გენერატორზე შეადგენს 110 ვოლტს, ხოლო მისმა სიმძლავრემ შეიძლება მიაღწიოს 30 კილოვატს. ამ შემთხვევაში ხშირად მიმართავენ [[ცვლადი დენის გენერატორი|ცვლადი დენის გენერატორს]] და [[დენის გამმართველი|დენის გამმართველს]]. ცვლადი დენის მისაღებად ([[ფლუორესცენტური ნათურა|დღის შუქის ნათურების]], [[რადიო]]აპარატურების, [[ელექტროსაპარსი|ელექტროსაპარსების]] შესაერთებელი დენის ბუდეების და სხვა მცირესიმძლავრიანი მოწყობილობების კვებისთვის) იყენებენ მუდმივი დენიდან ცვლად დენზე გადასასვლელ სამანქანო, ან [[ნახევარგამტარი|ნახევარგამტარულ]] გარდამქმნელებს. აკუმულატორული ბატარეა გამოიყენება გენერატორის რეზერვირებისთვის დაბალსიჩქარიანი მოძრაობის დროს, ასევე აღიქვავს დატვირთვის პიკებს. ასეთი სისტემის ძირითადი ნაკლია — მოძრაობისადმი წინააღმდეგობის გაზრდა 10 %-მდე.<ref name="БЭТ-энерг-ваг">{{წიგნი|ნაწილი= Железнодорожный транспорт|სათაური= Большая энциклопедия транспорта|ტომი= 4|ფურცელი= 135—138, 149—153|isbn= }}</ref> [[სურათი:VL10p-1035 Adler.jpg|thumb|ელმავალი [[ВЛ10]], ზამთრის პერიოდში სამგზავრო მატარებლების ტარებისათვის მოდერნიზებული — დამატებულია გათბობის მაღალვოლტიანი ჯაჭვის კაბელი.]] ჩქაროსნულ და მაღალსიჩქარიან მატარებლებზე მატარებლების ელექტრომომარაგებისათვის გამოიყენება ვაგონი-[[ელექტროსადგური]]. ის აღჭურვილია დიზელ-გენერატორული მოწყობილობით და ძირითადად, ყენდება მატარებლის წინა ნაწილში, პირდაპირ ლოკომოტივის უკან. [[დიზელმატარებელი|დიზელმატარებლებზე]] დაბალი ძაბვის მისაღებად გამოიყენება დამხმარე გენერატორები, რომლებიც ბრუნვაში მოდის [[დიზელ-გენერატორი|დიზელ-გენერატორული მოწყობილობიდან]]. მუდმივი დენის [[ელექტრომატარებელი|ელექტრომატარებლებზე]] გენერატორი მდებარეობს ერთ [[ლილვი|ლილვზე]] [[დინამოტორი|დინამოტორთან]], რომელიც იმყოფება ვაგონქვეშ, ასევე ხშირად იყენებენ მაღალვოლტიან ნახევარგამტარულ გარდამქმნელებს. ცვლადი დენის ელექტრომატარებლებზე დაბალ ძაბვას იღებენ წევის ტრანსფორმატორისგან, სადაც საკონტაქტო ქსელის ძაბვა მცირდება აუცილებელ (დაახლოებით 220 ვოლტი). შემდეგ ერთფაზიანი დენი სამანქანო გარდაქმნელში გარდაიქმნება სამფაზიანში. ცვლადი დენისგან მუდმივი დენის მიღებისათვის, გამოიყენება დენის გამმართველები. მეტროპოლიტენის ვაგონებზე მართვის ჯაჭვები და განათება კვებას იღებენ აკუმულატორული ბატარეებიდან (ის იტენება საკონტაქტო რელსისგან [[რეზისტორი|რეზისტორების]] ნაკრების დახმარებით), ან სტატიკური გარდამქმნელისგან.<ref name="БЭТ-энерг-ваг" /> [[სურათი:Gaz52 kirov.jpg|thumb|სატვირთო ავტომობილი [[ГАЗ-52]], რომელიც გამოიყენება ნახშირის მისატანად სამგზავრო ვაგონებთან]] გათბობის ქსელის კვებისთვის საჭიროა მაღალი ძაბვა (მაგისტრალურ რკინიგზებზე — დაახლოებით 3000 ვოლტი), რომელიც მოდის ლოკომოტივიდან. მუდმივი დენის ელმავალზე მატარებლის გათბობის ქსელზე კვება მოდის პირდაპირ [[საკონტაქტო ქსელი]]დან, ცვლადი დენის ელმავალზე — საკონტაქტო ქსელის ძაბვა (25 კილოვოლტი), წევის ტრანსფორმატორზე არსებული დამატებითი გრაგნილის დახმარებით მცირდება 3 კილოვოლტამდე, რის შემდეგაც მიეწოდება გათბობის ქსელს. თბომავალზე შეიძლება მდებარეობდეს სპეციალური გენერატორი, რომელიც გამოიმუშავებს 3 კილოვოლტ ძაბვას; წინააღმდეგ შემთხვევაში — სამგზავრო ვაგონებში გათვალისწინებულია გათბობა საწვავის დახმარებით ([[ნახშირი]], შეშა, [[ტორფი]]). მეტროპოლიტენის ვაგონებში, რომლებიც მუშაობენ ღია მონაკვეთებში (მაგალითად, [[მოსკოვის მეტროპოლიტენი]]ს [[ფილიოვის ხაზი]]), ასევე [[ტრამვაი]]ს ვაგონებში ელექტროღუმელები პირდაპირ არის შეერთებული [[საკონტაქტო ქსელი|საკონტაქტო ქსელთან]] (ან [[საკონტაქტო რელსი|საკონტაქტო რელსთან]]). მაღალი ძაბვა ასევე შეიძლება მოდიოდეს არა მარტო ლოკომოტივიდან, არამედ ვაგონ-ელექტროსადგურიდანაც. ხშირად ლოკომოტივიდან ვაგონებზე შეიძლება მიეწოდებოდეს დაბალი ძაბვაც — განათების ქსელის, ვენტილაციის და ა.შ. კვებისთვის, რაც საშუალებას იძლევა არ იქნას გამოყენებული ელექტრომომარაგების ავტონომიური სისტემა.<ref name="БЭТ-энерг-ваг" /> [[რეფრიჟერატორული ვაგონი|რეფრიჟერატორულ ვაგონებზე]] სამაცივრე მოწყობილობების მუშაობისათვის ასევე აუცილებელია ელექტროენერგია. მისი მიღებისთვის გამოიყენება დიზელ-გენერატორული მოწყობილობები, რომლებიც მდებარეობენ ან თვითონ ვაგონში, ან ცალკეულ ვაგონ-ელექტროსადგურში, თანაც ხშირად ვაგონ-ელექტროსადგურზე გადააქვთ გასაცივებელი მოწყობილობები.<ref name="БЭТ-энерг-ваг" /> === სამუხრუჭე მოწყობილობა === {{მთავარი|რკინიგზის მუხრუჭი}} თანამედროვე მატარებლებს შეიძლება ქონდეთ წონა ათასობით და შეიძლება ათობით ათას ტონებში, რომლებიც გადაადგილდებიან რელსებზე მნიშვნელოვანი სიჩქარეებით, რომელმაც მაღალსიჩქარიანი მატარებლებისათვის შეიძლება მიაღწიოს 300 კმ/სთ-ზე მეტს. როგორც შედეგი, მატარებელს აქვს კოლოსალური [[კინეტიკური ენერგია]], იმიტომ, რომ ის მოძრაობს, როგორც წესი, გლუვი [[ლითონი]]ს გოგორწყვილებით გლუვ რელსებზე. ასეთ სიტუაციებში მუხრუჭების ეფექტურობაა აქვს მთავარი მნიშვნელობა, მასზე დამოკიდებულია რამდენად გრძელი იქნება [[სამუხრუჭე მანძილი]]. რკინიგზის მუხრუჭები განსხვავდებიან [[დამუხრუჭების ძალა|დამუხრუჭების ძალის]] შექმნის თვისებებით.{{sfn|Конарев|1994|с=448}}<ref name="АТПС">{{წიგნი|ავტორი= Афонин Г. С. и др.|სათაური= Автоматические тормоза подвижного состава|პასუხისმგებელი= |წყარო= http://www.academia-moscow.ru/ftp_share/_books/fragments/fragment_21439.pdf|ადგილი= М.|გამომცემლობა= Издательский центр «Академия»|წელი= 2013|ტომი= |ფურცელი= 320|ფურცლები= 5, 6|isbn= 978-5-7695-9687-2|archive-date= 2014-07-14|archive-url= https://web.archive.org/web/20140714205312/http://academia-moscow.ru/ftp_share/_books/fragments/fragment_21439.pdf}}</ref> [[სურათი:Selbstentladewagen-Fccs-Axle.jpg|thumb|ხედი [[სამუხრუჭე ხუნდი|სამუხრუჭე ხუნდზე]] და [[სამუხრუჭე ბერკეტული გადაცემა|სამუხრუჭე ბერკეტული გადაცემის]] ნაწილი]] ყველაზე უფრო მეტად გავრცელებულია ''ფრიქციული'' მუხრუჭები, რომლებიც სამუხრუჭე ეფექტის შესაქმნელად იყენებენ ხახუნის ძალას, რომელიც იქმნება [[სამუხრუჭე ხუნდი|ხუნდების]] მიჭერით გოგორწყვილების ლითონის ზედაპირზე, ან [[სამუხრუჭე დისკი|სამუხრუჭე დისკზე]] მიჭერით. ადრინდელ მატარებლებზე ხუნდები ეჭირებოდნენ ხელით სპეციალური თანამშრომლების — ''დამმუხრუჭებლების'' მიერ. მაგრამ ამ შემთხვევაში დამუხრუჭების ეფექტურობა დამოკიდებული იყო თანამშრომელთა ფიზიკურ ძალაზე, ასევე ამუშავების სიჩქარე იყო შედარებით დაბალი. ამიტომ დღეისათვის ხელის მუხრუჭებს იყენებენ მხოლოდ, როგორც [[სადგომი მუხრუჭი|სადგომი მუხრუჭებად]]. უკვე 1869 წელს დამმუხრუჭებლების შემცვლელად გამოჩნდა [[შეკუმშული ჰაერი]], რომელიც იქმნება [[ძრავ-კომპრესორი|კომპრესორული მოწყობილობებით]] და ინახება ''მთავარ რეზერვუარებში''. რამდენიმე ატმოსფეროიანი წნევის ქვეშ (ნორმალური სამომსახურეო დამუხრუჭებისას — დაახლოებით ორის) ეს შეკუმშული ჰაერი რეზერვუარიდან ''[[სამუხრუჭე მაგისტრალი]]ს'' გავლით მიეწოდება [[სამუხრუჭე ცილინდრი|სამუხრუჭე ცილინდრს]] და შემდეგ [[სამუხრუჭე ბერკეტული გადაცემა|ბერკეტული გადაცემის]] დახმარებით აიძულებს ხუნდებს მიეჭიროს გოგორწყვილებს ან სამუხრუჭე დისკებს რამდენიმე ტონის ძალით. 1872 წელს [[ჯორჯ ვესტინგჰაუზი|ჯორჯ ვესტინგჰაუზმა]] გადაამუშავა პნევმატური მუხრუჭის კონსტრუქცია და შექმნა [[ვესტინგჰაუზის ჰაერის მუხრუჭი|ავტომატიური]], რომელიც მაგისტრალის გაწყვეტისას, მაგალითად მატარებლის გადახსნისას, მყისიერად იწვევს ექსტრენულ დამუხრუჭებას. ასევე ადრე პნევმატურ მუხრუჭებს არ ქონდათ შესაძლებლობა სამუხრუჭე ცილინდრებში დაერეგულირებინათ ჰაერის წნევა და შესაბამისად, დამუხრუჭების ძალა. შემდგომში შეიქმნა პნევმატური მუხრუჭები, რომლებსაც უკვე შეეძლოთ ამის გაკეთება. კერძოდ, ასეთი ტიპისაა [[პოსტსაბჭოთა სივრცე|პოსტსაბჭოთა სივრცის]] რკინიგზებში გამოყენებული [[მატროსოვის მუხრუჭი]], რომელიც გამოიყენება 1930-იანი წლების დასაწყისიდან. კონსტრუქციის შემდგომი გაუმჯობესება გახდა ''ელექტროპნევმატური მუხრუჭი'', რომელშიც გამოიყენება ჰაერის ცილინდრებში მიწოდების ელექტრული მართვა, რის გამოც მუხრუჭები მთელ მატარებელში ამუშავდება პრაქტიკულად ერთდროულად (სუფთა პნევმატური დამუხრუჭებისას ჰაერის ტალღა მოძრაობს [[ბგერის სიჩქარე|ბგერის სიჩქარით]], ანუ გარკვეული დაგვიანებით), რაც განსაკუთრებით აქტუალურია გრძელ სატვირთო მატარებლებზე, ასევე სამგზავრო მატარებლებზე.{{sfn|Конарев|1994|с=448}}{{sfn|Конарев|1994|с=449}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=132}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=133}}{{sfn|Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта|1994|с=134}} [[სურათი:Z 50000 - Frein magnétique 01.jpg|thumb|ელექტრომატარებელ [[Z 50000]]-ის ურიკა. ქვემოთ მდებარეობს [[მაგნიტორელსური მუხრუჭი]]ს ხუნდი]] პნევმატური მუხრუჭების ძირითადი ნაკლი მდგომარეობს იმაში, რომ მუხრუჭების ეფექტი დამოკიდებულია გოგორწყვილების [[რელსი|რელსებზე]] [[ხახუნი|ხახუნის ძალაზე]], თანაც რელსები შეიძლება დაბინძურებული იყოს. გარდა ამისა, პნევმატური მუხრუჭების არასწორი გამოყენებისას შესაძლებელია გოგორწყვილების გაჭედვა; ამასთან, შეიძლება მოხდეს გოგორწყვილების ზედაპირების დაზიანება (ლითონის დადუღება ან წაკვეთა). ამიტომ არსებობენ ფრიქციული მუხრუჭები, რომლებშიც სამუხრუჭე ხუნდები მიეჭირება პირდაპირ რელსებზე, ხოლო სამუხრუჭე ეფექტი იქმნება მაგნიტური ველის ხარჯზე, რისთვისაც ხუნდები აღჭურვილია [[ინდუქციურობის ხვიარა|ინდუქციურობის ხვიარებით]], რომელიც ასეთ შემთხვევაში გადაქცეულია [[ელექტრომაგნიტი|ელექტრომაგნიტად]]. მუხრუჭის ასეთ სახეს ეწოდება ''[[მაგნიტორელსური მუხრუჭი|მაგნიტორელსური]] (ელექტრომაგნიტური სარელსო მუხრუჭი)'' და ის საკმაოდ ეფექტურია, განსაკუთრებით მაღალ სიჩქარეებზე. მას იყენებენ მაღალსიჩქარიან მატარებლებში, სამრეწველო ტრანსპორტში და განსაკუთრებით [[ტრამვაი]]ში.{{sfn|Конарев|1994|с=222}} [[სურათი:Прибытие поезда метро на станцию Невский проспект (2019).ogg|thumb|მეტროს მატარებლის შემოსვლა სადგურზე [[ნევის პროსპექტი (მეტროს სადგური)|ნევის პროსპექტი]] ([[პეტერბურგის მეტროპოლიტენი]]). დამახასიათებელი დაღმავალი გუგუნი — გენერატორულ რეჟიმში მომუშავე წევის ელექტროძრავების ''სიმღერა'']] ''დინამიკური დამუხრუჭებისას'' სამუხრუჭე ეფექტი იქმნება ძრავის გამოყენების ხარჯზე, რაც საშუალებას იძლევა თავი ავარიდოთ სამუხრუჭე ხუნდების ცვეთას.<ref name="АТПС" /> წევის მოძრავი შემადგენლობის ძირითადი ნაწილი აღჭურვილია [[წევის ელექტროძრავა|წევის ელექტროძრავებით]], რომლებსაც გააჩნიათ [[ელექტრო მანქანების შექცევადობა|შექცევადობა]], ანუ მათი გამოყენება შესაძლებელია, როგორც [[ელექტრო გენერატორი|ელექტრო გენერატორები]], რითაც მატარებლის კინეტიკური და პოტენციური ენერგიები გარდაიქმნება [[ელექტროენერგია]]დ. ამ ''[[ელექტრული დამუხრუჭება|ელექტრულ დამუხრუჭებას]]'' შექმნილი ელექტროენერგიის გამოყენების ტიპის მიხედვით განასხვავებენ ''[[რეკუპერაციული დამუხრუჭება|რეკუპერაციულ დამუხრუჭებად]]'', როდესაც ეს ენერგია მუხტავს წევის აკუმულატორულ ბატარეებს (ანალოგიური პრინციპს იყენებს [[ჰიბრიდული ავტომობილი]]) ან მიეწოდება [[საკონტაქტო ქსელი]]დან (საკონტაქტო [[ელმავალი|ელმავლებს]] და [[ელექტრომატარებელი|ელექტრომატარებლებს]]) სხვა მომხმარებლებს (მაგალითად, უბანზე სხვა მატარებლებს), ''[[რეოსტატური დამუხრუჭება]]'', როდესაც ელექტროენერგიას გარდაქმნიან თბოენერგიად [[სამუხრუჭე რეზისტორი|სპეციალურ რეზისტორებში (რეოსტატებში)]], ასევე ''[[რეკუპერაციულ-რეოსტატული დამუხრუჭება]]'', რომელშიც ერთმანეთს ერწყმება ორივე ეს სახეობა (მაგალითად, მაღალ სიჩქარეებზე — რეკუპერაციული დამუხრუჭება, ხოლო უფრო დაბალ სიჩქარეებზე — რეოსტატული).{{sfn|Конарев|1994|с=514}} მატარებლებზე შეიძლება გამოყენებული იქნეს [[რევერსიული დამუხრუჭება]]ც, ანუ ძრავის უკუჩართვით. ამ დამუხრუჭებისას მემანნქანეს გადაყავს ძრავი უკანა სვლაზე. ასეთი დამუხრუჭება გამოიყენებოდა ჯერ კიდევ [[ორთქლმავალი|ორთქლმავლებზე|]] (კონტრორთქლი), სადაც ის გამოჩნდა საკმაოდ ეტექტური. მისი გამოყენება შესაძლებელია მოძრავ შემადგენლობაზეც წევის ელექტროძრავებითაც, მაგრამ ამასთან გათვალისწინებული უნდა იყოს, რომ უკუჩართვის რეჟიმი (კონტრდენი) ელექტრომანქანებისთვის ახლოსაა საავარიოსთან, ამიტომ შეიძლება გამოყენებული იქნას მხოლოდ მცირე სიჩქარეებისას. მიუხედავად ამისა, დამუხრუჭების ამ ტიპმა გამოყენება მოიპოვა იმპულსური რეგულირების ცვლადი დენის ელმავლებში, მათ შორის საბჭოთა კავშირის ყველაზე უფრო ძლიერ სერიულ ლოკომოტივებში — [[ВЛ85]].{{sfn|Конарев|1994|с=514}} მაღალსიჩქარიან მატარებლებში შეიძლება გამოყენებული იქნას ''[[აეროდინამიური მუხრუჭი]]'', როგორც [[ავიაცია]]ში. ამისათვის ვაგონები აღიჭურვებიან გამოსაწევი ფარებით, რომლებიც დამუხრუჭებისას გამოიწევიან, მოქმედებენ [[თვითმფრინავი|თვითმფრინავებში]] [[სპოილერი (ავიაცია)|სპოილერების]] ანალოგიურად.<ref name="АТПС" /> ასეთი მუხრუჭი გამოიყენება [[იაპონია|იაპონურ]] ელექტრომატარებლებში ''[[Fastech 360]]'', თანაც ფარების ფორმის გამო ამ ელექტრომატარებელმა მიიღო დასახელება ''„კატის ყურებიანი სინკანსენი“''. === სიგნალები === [[სურათი:Ot Shuvalovo do Udelnoi na ER2.ogv|thumb|საგარეუბნო მატარებლით მგზავროვა (ელექტრომატარებელი [[ЭР2|ЭР2-1290]]) მონაკვეთზე [[შუვალოვო (სადგური)|შუვალოვო]]—[[ოზერკი (ბაქანი)|ოზერკი]]—[[უდელნაია (ბაქანი)|უდელნაია]] ([[სანქტ-პეტერბურგი]]). ისმის სიგნალი „მატარებლის გაშვება“ და „შემატყობინებელი“ (სამგზავრო ბაქნებთან და [[სარკინიგზო გადასასვლელი|სარკინიგზო გადასასვლელთან]] მიახლოების შესახებ).]] მოძრაობის უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად მატარებლისათვის აუცილებელია სიგნალები, რომლებიც ნაადრევად იტყობინებიან მათი მოახლოების შესახებ, ასევე შეუძლიათ გაფრთხილება, რომელ მხარეს მიემგზავრება მატარებელი. ამას გარდა, ხმოვანი სიგნალებით მემანქანეს შეუძლია შეასრულოს ინფორმაციის გაცვლა ლიანდაგზე მომუშავეებთან, მათ შორის გასცეს განკარგულებები მატარებელთა შემადგენელებს და ვაგონების შემმოწმებლებს.{{sfn|Конарев|1994|с=389}} მატარებლის მოახლოებაზე გაფრთხილების აუცილებლობა გამოჩნდა უკვე პირველი სარკინიგზო მაგისტრალის — [[ლივერპული-მანჩესტერის რკინიგზა|ლივერპული-მანჩესტერის რკინიგზის]] გახსნის დროს, როდესაც იმავე დღეს ცნობილი ორთქლმავალი „[[რაკეტა (ორთქლმავალი)|რაკეტა]]“ [[მატარებლის შეჯახება|შეეჯახა]] დეპუტატ [[უილიამ ჰასკისონი|უილიამ ჰასკისონს]], რის შედეგადაც იგი რამდენიმე საათის შემდეგ გარდაიცვალა. პირველ ლოკომოტივებზე ხმოვანი სიგნალის მისაცემად იყენებდნენ ''[[ზარი (საკრავი)|ზარებს]]'', რომელიც მოგვიანებით შეცვალეს ''[[სასტვენი|სასტვენებმა]]'' და ''[[ტიფონი (მოწყობილობა)|ტიფონებმა]]'' პნევმატიური გადამყვანი მექანიზმით (ორთქლი (ორთქლმავლებზე) ან შეკუმშული ჰაერი). სასტვენები განკუთვნილია დაბალი ხმოვანობის, ხოლო ტიფონები — მაღალი ხმოვანობის სიგნალების გასაცემად. ტიფონის სიგნალის ნორმალური [[ხმის წნევა|ხმის სიმაღლის დონე]] 5 მეტრის მანძილზე შეადგენს დაახლოებით 120 დეციბალს ტონის სიხშირისას 360—380 ჰერცი, ხოლო სასტვენის სიგნალს 5 მეტრის მანძილზე აქვს ხმის დონე 105 დეციბალი ძირითადი ტონის სიხშირისას დაახლოებით 1200 ჰერცი.<ref name="****">შედარებისთვის: 110 დეციბალი — მომუშავე ტრაქტორის ხმის დონე 1 მეტრის მანძილზე; 150 დეციბალი — რეაქტიული თვითმფრინავის ხმის დონე აფრენისას</ref> მაღალი ხმოვანების სიგნალები მკაფიოდ უნდა ისმოდეს სამუხრუჭე მანძილის საზღვრებში, ანუ ერთ კილომეტრზე მეტ მანძილზე, მაგრამ დასახლებულ პუნქტებში ცდილობენ გამოიყენონ იშვიათად, მხოლოდ სავარაუდო უბედური შემთხვევების თავიდან ასაცილებლად, მაგალითად ადამიანებთან ან ავტომანქანებთან.{{sfn|Конарев|1994|с=389}} [[სურათი:Gare Montparnasse, Paris 6 April 2014 005.jpg|thumb|ელექტრომატარებლების [[TGV Atlantique]]-ის და [[VB 2N]]-ის ([[მონპარნასის ვაგზალი]]) ''[[მატარებლის ბოლო ვაგონი|ბოლო ვაგონები]]'']] ხმოვან სიგნალებს განასხვავებენ რაოდენობით და სიგნალის ხანგრძლივობით. მაგალითად, სამი მოკლე ხმოვანი სიგნალი ნიშნავს „სდექ“, ხოლო ერთი გრძელი — „მატარებლის გაშვება“.{{sfn|Конарев|1994|с=390}} {| class="wikitable" |+ ზოგიერთი ხმოვანი სიგნალების მაგალითები, რომლებსაც გაცემენ მატარებლების მემანქანეები პოსტსაბჭოთა სივრცის რკინიგზებზე:<ref>{{წიგნი|ავტორი=|ნაწილი= Глава 8. Звуковые сигналы|სათაური= Инструкция по сигнализации на железных дорогах Российской федерации. ЦРБ-757|პასუხისმგებელი=|წყარო= http://www.rtsdizel.ru/teplovoz/instrsignal1/gl8.htm|ადგილი=|გამომცემლობა= Транспорт (издательство)|წელი= 2005|ტომი=|isbn=|archive-date= 2007-10-26|archive-url= https://web.archive.org/web/20071026084605/http://www.rtsdizel.ru/teplovoz/instrsignal1/gl8.htm}}</ref> |- !სიგნალი||მნიშვნელობა||როდის გაიცემა |- |rowspan=2 |3 მოკლე||„სდექ“||ამკრძალავ სიგნალთან მიახლოებისას. |- |სრული გაჩერების სიგნალი||გაიცემა მატარებლის სრული გაჩერების შემდეგ. |- |rowspan=2 |ერთი გრძელი||„მატარებლის გაშვება“||მატარებლის სვლის დაწყებისას. |- |შემატყობინებელი სიგნალი||რკინიგზის გადასასვლელთან, გვირაბებთან, სამგზავრო ბაქნებთან, მოსახვევებთან, სალიანდაგო სამუშაოების ჩატარებისადგილებთან მიახლოებისას. ცუდი მხედველობის პირობებში სიარულისას (ქარბუქი, ნისლი და ა.შ.). ადამიანებთან შეჯახების გაფრთხილებისას. ორლიანდაგიან უბნებზე მატარებელთა შეხვედრისას: პირველი სიგნალი — შემხვედრ მატარებელთან მიახლოებისას, მეორე — მის ბოლო ვაგონთან მიახლოებისას. |- |rowspan=2 |ერთი მოკლე, ერთი გრძელი||შემატყობინებელი არასწორ ლიანდაგზე მსვლელობისას<ref name="*****">მაგალითად მარჯვენამხრივი მოძრაობის შემთხვევაში — მარცხენა მხარეს</ref>||იგივე შემთხვევებში, როგორიც იყო ჩვეულებრივი შემატყობინებელი სიგნალისას. |- |სიფხიზლის სიგნალი||არასწორი ლიანდაგიდან სადგურში მატარებლის მიღებისას. ამკრძალავი სიგნალის მაჩვენებელ შუქნიშანთან მიახლოებისას, მისი გავლის ნებართვის არსებობის შემთხვევაში. ამკრძალავი, ან გაურკვეველი სიგნალის მაჩვენებელი შუქნიშნის გავლისას. |- |} მატარებელთა ხილული სიგნალები განკუთვნილია შემადგენლობის ''[[საწყისი ვაგონი]]ს'' და ''[[მატარებლის ბოლო ვაგონი|ბოლო ვაგონის]]'' აღსანიშნავად, ანუ აჩვენებენ რომელ მხარეს მიემართება მატარებელი. ხილულ სიგნალებს ასევე მიაკუთვნებენ [[პროჟექტორი|პროჟექტორსაც]], რომელიც ნიშნავს მატარებლის თავს; მას შეიძლება დაემატოს ფარებიც. როგორც წესი მატარებლის ბოლო აღინიშნება წითელი ფერის სიგნალებით, ან შუქამრეკლიანი წითელი დისკით.<ref>{{წიგნი|ავტორი=|ნაწილი= Глава 7. Сигналы, применяемые для обозначения поездов, локомотивов и других подвижных единиц.|სათაური= Инструкция по сигнализации на железных дорогах Российской федерации. ЦРБ-757|პასუხისმგებელი=|წყარო= http://www.rtsdizel.ru/teplovoz/instrsignal1/gl7.htm|ადგილი=|გამომცემლობა= Транспорт (издательство)|წელი= 2005|ტომი=|isbn=|archive-date= 2009-01-31|archive-url= https://web.archive.org/web/20090131211100/http://rtsdizel.ru/teplovoz/instrsignal1/gl7.htm}}</ref> === კონტროლის და უსაფრთხოების ხელსაწყოები === {{მთავარი|ლოკომოტივის უსაფრთხოების მოწყობილობები|ავტომატური სალოკომოტივე სიგნალიზაცია|ავტოსტოპი (რკინიგზა)}} [[სურათი:CTA Cab-signal-display.jpg|thumb|სალოკომოტივე შუქნიშანი მაქსიმალურად დასაშვები სიჩქარის მითითებით. [[ჩიკაგოს მეტროპოლიტენი]]]] მატარებლის მოძრაობის უსაფრთხოების ასამაღლებლად მასზე აღჭურვილია სხვადასხვა ხელსაწყოები და მოწყობილობები, რომელთაგან უმრავლესობა დაყენებულია მემანქანის კაბინაში. შუქნიშნის ჩვენებების კონტროლისთვის მატარებელი აღჭურვილია [[ავტომატური სალოკომოტივე სიგნალიზაცია|ავტომატური სალოკომოტივე სიგნალიზაციით]]. ის ლიანდაგიდან სპეციალურ სიგნალებს, რომელიც მიეწოდება წინ მდებარე [[შუქნიშანი|შუქნიშნიდან]], შიფრავს მათ და კაბინაში მდებარე მინი-შუქნიშანზე (სალოკომოტივე შუქნიშანი) და ახდენს წინ მდებარე შუქნიშნის სიგნალების დუბლირებას. მემანქანის სიფხიზლის შემოწმებას ემსახურება ეგრედ წოდებული ''სიფხიზლის სახელური'' (კონსტრუქციულად ის შესრულებულია ღილაკის, ან სატერფულების სახით). სალოკომოტივე შუქნიშანზე ჩვენების შეცვლისას, ასევე იმ შემთხვევაში, თუ მემანქანემ ხანგრძლივი დროის განმავლობაში არ შეცვალა წევის მართვის ორგანოების ან მუხრუჭების მდგომარეობა, გაისმის ხმოვანი სიგნალი, რომელიც არცთუ იშვიათად დუბლირდება ხილულით (რიგ შემთხვევებში ხილული სიგნალი ინთება ხმოვანზე წინ). გაიგებს რა ხმოვან სიგნალს (ან დაინახავს ხილულს), მემანქანემ მყისიერად უნდა დააჭიროს სიფხიზლის სახელურს; წინააღმდეგ შემთხვევაში, გარკვეული დროის გასვლის შემდეგ (5−10 წმ), ავტომატიურად იქნება გამოყენებული ექსტრენული დამუხრუჭება. სიფხიზლის პერიოდული გამოყენება ასევე ხორციელდება მატარებლის ამკრძალავი მაჩვენებლის მქონე შუქნიშანთან მისვლისას. ხშირად მემანქანის სიფხიზლის კონტროლისთვის იყენებენ მრიცხველებს, რომლებიც ზომავენ მის ფიზიოლოგიურ მონაცემებს (პულსი, წნევა, თავის დახრა).<ref name="ПТЭ4" /><ref name="БЭТ-АЛС">{{წიგნი|ნაწილი= Железнодорожный транспорт|სათაური= Большая энциклопедия транспорта|ტომი= 4|ფურცელი= 125−127, 199|isbn=}}</ref>{{sfn|Конарев|1994|с=18}} [[სურათი:ER2-1225 cabin.jpg|thumb|[[ელექტრომატარებელი|ელექტრომატარებელ]] [[ЭР2]]-ის (№ 1028) [[მემანქანის კაბინა]]ში. შორეულ კუთხეში ჩანს [[უსაფრთხოების ლოკომოტივის კომპლექსური მოწყობილობა|КЛУБ−У]], რომლის ზემოთაც მდებარეობს საგარეუბნო ელექტრომატარებლის ავტომატური მართვის სისტემის ეკრანი. წითელ ფრად შეღებილია [[მემანქანის კრანი]].]] სიჩქარის საკონტროლებლად მემანქანის კაბინაში დაყენებულია მექანიკური სიჩქარმზომი. ავტომატიური სალოკომოტივე სიგნალიზაცია და [[სალოკომოტივე სიჩქარმზომი]] მუდმივად ურთიერთქმედებენ ერთმანეთთან: იმ შემთხვევაში თუ მატარებელმა წითელი ფერის მაჩვენებელი შუქნიშანი 20 კმ/სთ-ზე მეტი სიჩქარით გაიარა ამუშავდება ექსტრენული დამუხრუჭება. ამასთან ერთად, სალოკომოტივე სიჩქარმზომი ასრულებს [[ბორტის თვითმწერი|შავი ყუთის]] ფუნქციას.<ref>ამის გამო, ასევე მუშაობის დროს დამახასიათებელი კაკუნის გამო, მექანიკურ სიჩქარმზომს სახელად დაერქვა [[შემტყობინებელი]].</ref> მის ზედა ნაწილში დაყენებულია ქაღალდის ლენტა, რომელზეც ჩაიწერება რიგი პარამეტრები: დრო, სიჩქარე, გავლილი მანძილი, წნევა დამწნევ და სამუხრუჭე მაგისტრალებში, ასევე სამუხრუჭე ცილინდრში, სალოკომოტივე შუქნიშნის მაჩვენებლები. დღეისათვის პოსტსაბჭოთა სივრცის მოძრავ შემადგენლობაზე მიმდინარეობს ავტომატური სალოკომოტივე სიგნალიზაციის და სიჩქარმზომების შეცვლა [[უსაფრთხოების ლოკომოტივის კომპლექსური მოწყობილობა|უსაფრთხოების ლოკომოტივის კომპლექსური მოწყობილობით]]. ის ასრულებს სიჩქარმზომისა და ავტომატური სალოკომოტივე სიგნალიზაციის ფუნქციებს, ასევე აკონტროლებს სიჩქარეს.{{sfn|Конарев|1994|с=18}}<ref name="БРЭ-САВП">[https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — 559 с. —] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241225194058/https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 |date=2024-12-25 }} ISBN 5-85270-115-7.</ref> ხელსაწყოების გამართულობაზე კონტროლისათვის განკუთვნილია სხვადასხვა მრიცხველები და რელეები (სრიალის რელე, გადატვირთვის რელე), რომლებისგანაც სიგნალის ნათურები გამოტანილია მემანქანის პულტზე. სამგზავრო მატარებლები აღჭურვილია სახანძრო სიგნალიზაციით, [[სახანძრო მაუწყებელი|მაუწყებლებით]], რომლებიც დაყენებულია ვაგონების სალონებში და ტამბურებში. ვაგონების და ლოკომოტივების სავალი ნაწილების კონტროლისათვის, რკინიგზის ლიანდაგზე აყენებენ სხვადასხვა მრიცხველებს. ისინი ბევრი დეფექტების აღმოჩენის საშუალებას იძლევიან, მათ შორის: ბუქსების გადახურების, სავალი ნაწილების დაზიანების, გაბარიტის დარღვევის. მოძრაობის უსაფრთხოება, მემანქანეზე დატვირთვის შემცირების ხარჯზე, ზრდის მატარებლის ავტომართვის სისტემას (ავტომემანქანე). დღეისათვის მეტროპოლიტენის მატარებელთა უმრავლესობა იმართება ავტომატიკით, საგარეუბნო ელექტრომატარებლებზე მას, ძირითადად, იყენებენ კარნახისთვის (აფრთხილებს სიჩქარის შეზღუდვების, შუქნიშნების ჩვენებების შესახებ, ასევე აცხადებს გაჩერებებს).<ref name="БРЭ-САВП" /><ref>საგარეუბნეო მატარებლების ავტომართვის სისტემის ერთ-ერთი ნაკლია — შეცდომა 20 მეტრამდე, რამაც შეიძლება მოიტანოს ის, რომ პირველი ვაგონი აღმოჩნდება ბაქნის საზღვრებს გარეთ.</ref> === კავშირგაბმულობა === მატარებლების მემანქანეების სადგურის მორიგეებთან, სამატარებლო დისპეტჩერებთან, მატარებლების შემადგენლებთან, ასევე ერთმანეთს შორის ინფორმაციის გაცვლისათვის, მატარებლები აღჭურვილები არიან [[რადიო|რადიოკავშირის]] მოწყობილობებით. მუშაობის ტიპზე დამოკიდებულებით, მეტროპოლიტენებში და მაგისტრალურ რკინიგზებზე გამოიყენება კავშირგაბმულობის ორი ტიპი — [[სამატარებლო რადიოკავშირგაბმულობის სისტემა|სამატარებლო]] და სამანევრო. პირველი გამოიყენება მატარებლების [[ლოკომოტივის ბრიგადა|მემანქანეებსა]] და სამატარებლო დისპეტჩერებს, ასევე ერთმანეთს შორის ინფორმაციების გაცვლისათვის, მეორე — [[ცენტრალიზაციის პოსტი]]ს მორიგეების მატარებლის მემანქანეებსა და [[მატარებლების შემადგენელი|მატარებლების შემადგენლებს]] შორის სამანევრო სამუშაოების ჩატარების დროს.<ref name="связь">{{წიგნი|ნაწილი= Железнодорожный транспорт|სათაური= Большая энциклопедия транспорта|ტომი= 4|ფურცლები|ფურცელი= 127—128|isbn=}}</ref>{{sfn|Конарев|1994|с=383—384}} რადიოკავშირი მუშაობს [[სიმპლექსური რეჟიმი|სიმპლექსურ რეჟიმში]] ჯგუფური გამოძახებით ყველაზე უფრო მეტად გავრცელებული ჰექტომეტრულ (~ 2 მეგაჰერცი) და მეტრულ (~ 151—156 მეგაჰერცი) დიაპაზონში. რადგანაც ჰექტომეტრულ დიაპაზონში ხარვეზების დონე საკმაოს მაღალია, კარგი სიგნალის მისაღებად რკინიგზის ლიანდაგის გასწვრივ ჭიმავენ მიმართულ მავთულებს, რომლებიც შეიძლება იყვნენ განლაგებული საკონტაქტო ქსელის საყრდენებზე, ან კავშირგაბმულობის საჰაერო ხაზის საყრდენებზე. მაგისტრალურ რკინიგზებზე მატარებლების მემანქანეების რადიოკავშირი სამატარებლო დისპეტჩერებთან ხორციელდება დისპეტჩერული სამატარებლო რადიოკავშირით დეციმეტრულ დიაპაზონში (330 მეგაჰერცი, პოსტსაბჭოთა სივრცის გარეთ — 450 მეგაჰერცამდე), სამატარებლო კი ემსახურება მატარებლების მემანქანეების კავშირს ერთმანეთთან, სადგურის მორიგეებთან, ასევე მატარებლის უფროსთან (სამგზავრო მატარებლებზე). სალოკომოტივე რადიოსადგურები ყენდება მართვის კაბინებში, არცთუ იშვიათად ორი პულტით (ცალ-ცალკე მემანქანისთვის და მისი [[ლოკომოტივის ბრიგადა|თანაშემწისთვის]])<ref name="связь" />.{{sfn|Конарев|1994|с=352}} სამგზავრო მოტორვაგონულ მატარებლებლებზე დაყენებულია შიდა კავშირგაბმულობის სისტემა, რომელიც ხორციელდება მავთულის ხაზის მეშვეობით. ეს სისტემა განკუთვნილია [[მგზავრი|მგზავრებისთვის]] სალონში შეტყობინების გადასაცემად, ასევე ლოკომოტივის ბრიგადის წევრების ერთმანეთისთვის ინფორმაციის გადასაცემად (მემანქანის თანაშემწესთან ან [[გამცილებელი (რკინიგზა)|კონდუქტორთან]]), რომლებიც იმყოფებიან სხვადასხვა კაბინებში. მგზავრების ექსტრენული კავშირისათვის მემანქანესთან განკუთვნილია „მგზავრი-მემანქანის“ კავშირის სისტემა, სალაპარაკო მოწყობილობები, რომლებიც განლაგებულია მგზავრთა სალონებში. ხშირად კავშირის სისტემებს „მემანქანე-მგზავრი“ და „მგზავრი-მემანქანე“ აერთიანებენ ერთ მთლიან სისტემაში.<ref>{{წიგნი|ავტორი= Пегов Д. В. и др.|სათაური= Электропоезда постоянного тока|პასუხისმგებელი= Агеев К. П.|წყარო=|ადგილი= Москва|გამომცემლობა= «Центр коммерческих разработок»|წელი= 2006|ტომი=|ფურცლები=|ფურცელი= 68|isbn= 5-902624-06-1}}</ref> == რეკორდები მატარებლებს შორის == === სიჩქარის რეკორდები === {{მთავარი|სიჩქარის რეკორდები რელსებზე}} [[სურათი:JR Central 700 021.JPG|thumb|იაპონური „[[ნოძომი (სინკანსენი)|ნოძომი]]“]] * ყველაზე ჩქარი მატარებელი მაგნიტურ ჩამოკიდებაზე: 2015 წლის 21 აპრილს ექსპერიმენტული ლიანდაგის უბანზე გამოცდისას სიგრძით 42,8 კილომეტრი [[იაპონია|იაპონიის]] [[იამანასის პრეფექტურა]]ში მატარებელმა [[L0 Series]]-მა აკრიფა სიჩქარე 603 კმ/სთ-მდე.<ref name="L0">{{Cite news|lang=ja|date=2015-04-21|work=trafficnews.jp|title=超電導リニア、世界最速603km/hで走った本当の意味|url=http://trafficnews.jp/post/39573/|access-date=2016-03-14|archive-date=2016-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20160314170920/http://trafficnews.jp/post/39573/}}</ref><ref name=":0">{{Cite news|date=2015-04-21|newspaper=乗りものニュース|title=超電導リニア、世界最速603km/hで走った本当の意味|url=http://trafficnews.jp/post/39573/|access-date=2016-03-14|archive-date=2016-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20160314170920/http://trafficnews.jp/post/39573/}}</ref><ref name="автоссылка1">{{Cite web |url=http://asia.nikkei.com/Business/Companies/Japanese-rail-company-eyes-exports-to-cover-maglev-costs |title=Japanese rail company eyes exports to cover maglev costs - Nikkei Asia |access-date=2020-06-03 |archive-date=2015-04-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150424072619/http://asia.nikkei.com/Business/Companies/Japanese-rail-company-eyes-exports-to-cover-maglev-costs |url-status=live }}</ref><ref name="автоссылка2">{{Cite web |url=https://www.theguardian.com/world/2015/apr/21/japans-maglev-train-notches-up-new-world-speed-record-in-test-run |title=Japan's maglev train breaks world speed record with 600km/h test run {{!}} World news {{!}} The Guardian |access-date=2020-06-03 |archive-date=2022-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220618083538/https://www.theguardian.com/world/2015/apr/21/japans-maglev-train-notches-up-new-world-speed-record-in-test-run |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news|title = Maglev train clocks 603 kph during test run, notching up new world record|author = |url = http://www.japantimes.co.jp/news/2015/04/21/business/tech/maglev-train-clocks-603-kph-test-run-notching-new-world-record/#.VTX4_SHtlBc|work = |date = |access-date = 2020-06-03|archive-date = 2015-04-21|archive-url = https://archive.today/20150421082426/http://www.japantimes.co.jp/news/2015/04/21/business/tech/maglev-train-clocks-603-kph-test-run-notching-new-world-record/%23.VTYJI33LfK5#.VTX4_SHtlBc}}</ref><ref>{{Cite news |url=http://www.japantimes.co.jp/news/2015/04/21/business/tech/maglev-train-clocks-603-kph-test-run-notching-new-world-record/#.VTX4_SHtlBc |title=Maglev train clocks 603 kph during test run, notching up new world record |author=AFP-Jiji Press |lang=en |website=Japan Times |date=2015-04-21 |access-date=2020-06-05 |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20150421082426/http://www.japantimes.co.jp/news/2015/04/21/business/tech/maglev-train-clocks-603-kph-test-run-notching-new-world-record/%23.VTYJI33LfK5 |archive-date=2015-04-21}}</ref>. * ყველაზე უფრო ჩქარი სარელსო მატარებელი: 2007 წლის 3 აპრილს ფრანგულმა მატარებელმა [[TGV POS]]-მ აკრიფა სიჩქარე 574,8 კმ/სთ-მდე.<ref name="ТЖВ">{{cite web|datepublished= 2008-04-03|url= http://www.vesti.ru/doc.html?id=95424|title= Французский поезд перегнал свой рекорд|publisher= Вести.ру|access-date= 2012-12-05|url-status= live|archive-date= 2012-03-15|archive-url= https://web.archive.org/web/20120315211945/http://www.vesti.ru/doc.html?id=95424}}</ref> * მაგნიტური დაკიდების მატარებლების ყველაზე უფრო მაღალი გრაფიკული სიჩქარე: [[ჩინეთი|ჩინეთში]] [[შანხაი]]სა და [[პუდუნი (აეროპორტი)|პუდუნის]] აეროპორტს შორის დადის მატარებელი, რომელმაც აკრიფა სიჩქარე 431 კმ/სთ-მდე.<ref>{{cite web |url=http://tema.ru/travel/china/ |title=Китай |website=tema.ru |publisher=Артемий Лебедев |access-date=2009-02-25 |lang=ru |description=Смотреть последнее фото |archive-url=https://www.webcitation.org/64wEEvCeL?url=http://tema.ru/travel/china/ |archive-date=2012-01-24 |url-status=live }}</ref> * ელექტრულ წევაზე სარელსო მატარებლებში ყველაზე უფრო მაღალი საშუალო გრაფიკული სიჩქარე: იაპონური მატარებელი „[[ნოძომი (სინკანსენი)|ნოძომი]]“ ყოველ დღე დადის გრაფიკით საუალო სიჩქარით 261,8 კმ/სთ (ფრანგული TGV — 259,4 კმ/სთ). * დიზელმატარებლების ყველაზე უფრო მაღალი საშუალო გრაფიკული სიჩქარე: [[დიდი ბრიტანეთი|ინგლისური]] [[დიზელმატარებელი]] „[[InterCity 125]]“ დადის მარშრუტზე [[ლონდონი]] — [[ედინბურგი]] საშუალო სიჩქარით 180 კმ/სთ.<ref>{{წიგნი|ნაწილი= Предыстория скоростных и высокоскоростных зарубежных железных дорог|სათაური= Скоростной и высокоскоростной железнодорожный транспорт|ადგილი=|ფურცლები|ფურცელი= 176|წელი=|ტომი= 1}}</ref> ;პოსტსაბჭოთა სივრცეში * 1993 წელს უბანზე სპიროვო-ლიხოსლავლი თბომავალმა [[ТЭП80|ТЭП80-002]] მიაღწია სიჩქარეს 271 კმ/სთ.<ref name="скор-рек">{{წიგნი|ნაწილი= Мировые рекорды скорости на рельсовых дорогах|სათაური= Скоростной и высокоскоростной железнодорожный транспорт|ადგილი=|ფურცლები|ფურცელი= 295|წელი=|ტომი= 1}}</ref> * ყველაზე უფრო ჩქარი მატარებელი ელექტროწევაზე: ЭВС-1/ЭВС-2 „საპსანი“ 2010/11 წლის ზამთრის განრიგის რეგულარულ რეისებში მოსკოვიდან პეტერბურგამდე 650 კმ გზას გადიოდა 3,45 სთ-ში, გადასარბენზე ბურგა-მსტინსკის ხიდი აკრეფდა სიჩქარეს 250 კმ/სთ-მდე. საცდელი მგზავრობის დროს ეს მაჩვენებლები გადაჭარბდა. წინა რეკორდი: 2001 წლის ივლისში საცდელ რეისზე სანქტ-პეტერბურგი – მოსკოვის ხაზზე ელექტრომატარებელმა [[სოკოლ 250|„სოკოლ 250“-მა]] აკრიფა სიჩქარე 236 კმ/სთ.<ref>{{წიგნი|ნაწილი= Высокоскоростной электропоезд «Сокол»|სათაური= Скоростной и высокоскоростной железнодорожный транспорт|ადგილი=|ფურცლები|ფურცელი= 156|წელი=|ტომი= 1}}</ref> === სიგრძის და წონის რეკორდები === * ყველაზე უფრო გრძელი და მძიმე სატვირთო მატარებელი: 2001 წლის 21 ივნისს [[ავსტრალია]]ში გაიარა რკინის მადნით დატვირთულმა მატარებელმა. შემადგენლობა შედგებოდა 682 ვაგონისაგან, ის მიყავდა 8 თბომავალს, რომლებიც განაწილებულები იყვნენ მატარებლის სიგრძის მიხედვით. ტვირთის მასა შეადგენდა 82 262 ტონას, ხოლო მატარებლის საერთო სიგრძე — 7353 მეტრს.<ref name="гинесс" /> * ყველაზე უფრო გრძელი სამგზავრო-სატვირთო მატარებელი: [[მავრიტანია]]ში ქალაქებს [[ზუერატი|ზუერატსა]] და [[ნუადიბუ]]ს შორის დადის მატარებელი სიგრძით დაახლოებით 3000 მეტრი. ძირითადი ტვირთია მადანი, ასევე მატარებელში ჩართულია რამდენიმე კუპირებული ვაგონი.<ref name="гинесс" /> * ყველაზე უფრო გრძელი და მძიმე სამგზავრო მატარებელი: 1991 წლის 27 აპრილს [[ბელგია]]ში [[გენტი]]დან [[ოსტენდე]]ში ერთმა ელმავლმა გაატარა 70 ვაგონისგან შემდგარი სამგზავრო მატარებელი. მისი სიგრძე შეადგენდა 1732,9 მეტრს, ხოლო საერთო წონა იყო 2786 ტონა.<ref name="гинесс">[[გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნი]]</ref> * ყველაზე უფრო გრძელმა და მძიმე სატვირთო მატარებელმა [[ვიწროლიანდაგიანი რკინიგზა|ვიწროლიანდაგიან რკინიგზაზე]] ([[კაპის სიგანე|1067 მმ]]) გაიარა სისჰენ-სალდანიაში, [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა]], 1989 წლის 26—27 აგვისტოს. 7,3 კმ-ზე გადაჭიმულ შემადგენლობაში იყო 660 ვაგონი (თითოეული წონით 105 ტონა), ვაგონი-ცისტერნა და სამომსახურეო ვაგონი, რომლებიც მოძრაობაში მოდიოდნენ 9 ელმავლით და 7 ელექტრული გადამცემიანი თბომავლით. შემადგენლობის საერთო წონა (ლოკომოტივების გარეშე) შეადგენდა 69 393 ტონას. მატარებელმა გაიარა 861 კმ მანძილი 22 საათსა და 40 წუთში. ;პოსტსაბჭოთა სივრცეში * ყველაზე უფრო გრძელი და მძიმე სატვირთო მატარებელი: 1986 წლის 20 თებერვალს [[ყაზახეთი]]ს ქალაქ [[ეკიბასტუზი]]დან [[ურალი]]სკენ გაიარა [[ნახშირი (წიაღისეული)|ნახშირით]] დატვირთულმა მატარებელმა. შემადგენლობა შედგებოდა 439 ვაგონისაგან. შემადგენლობის მასა შეადგენდა 43,4 ათ. ტონას, ხოლო საერთო სიგრძე — 6,5 ათ. მეტრს.<ref>{{წიგნი|ავტორი= ред. Л. Дорогом|ნაწილი= Новости науки и техники|სათაური= Эврика 90|ადგილი=|გამომცემლობა= Молодая гвардия (издательство)|წელი=|ტომი=}}</ref> * ყველაზე უფრო გრძელი და მძიმე სამგზავრო მატარებელი: 1988 წლის ზაფხულში [[მოსკოვი]]ს [[კურსკის ვაგზალი|კურსკის ვაგზლიდან]] სამგზავრო ელმავალმა [[ЧС7|ЧС7-152-მა]] გაატარა 32 ვაგონისაგან შემდგარი სამგზავრო მატარებელი. მატარებლის სიგრძემ შეადგინა 846 მეტრი, წონა — 1920 ტონა.<ref>{{cite web|author= Д.Чернов|url= http://railbook.net/?mod=articles&art=11|title= Последняя ласточка социалистической Чехии. Пассажирский электровоз ЧС7.|publisher= Библиотека железнодорожной литературы|access-date= 2009-03-02|url-status= dead|archive-url= https://web.archive.org/web/20120317184940/http://railbook.net/?mod=articles|archive-date= 2012-03-17}}</ref> === მანძილის რეკორდები === * ერთი მატარებლით ყველაზე უფრო გრძელი მოგზაურობა: 10 214 კმ [[მოსკოვი]] — [[ფხენიანი]]ს მარშრუტზე.<ref>{{cite web |lang=en |url=http://www.guinnessworldrecords.com/world-records/1/longest-train-journey-without-changing-trains |title=Longest train journey without changing trains |publisher=[[გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნი]] |access-date=2012-08-22 |archive-url=https://www.webcitation.org/6BS2vTyyv?url=http://www.guinnessworldrecords.com/world-records/1/longest-train-journey-without-changing-trains |archive-date=2012-10-16 |url-status=live}}</ref> * მარშრუტის მიხედვით ყველაზე უფრო გრძელი რეგულარული ყოველწლიური სამგზავრო მატარებელი იყო № 53/54 [[ხარკივი]] — [[ვლადივოსტოკი]], მისი მარშრუტის სიგრძე შეადგენდა 9713 კმ-ს.<ref>{{cite web |url=http://www.t-press.su/index/155 |title=Легендарный поезд Харьков-Владивосток |lang=ru |publisher=Trading-press |access-date=2012-08-22 |archive-url=https://www.webcitation.org/6BS2wSm1c?url=http://www.t-press.su/index/155 |archive-date=2012-10-16 |url-status=dead}}</ref> * ერთ დღეში გავლილი ყველაზე უფრო გრძელი დისტანცია: 2015 წლის 14 აპრილს ექსპერიმენტალურ უბნის ლიანდაგზე გამოცდისას სიგრძით 42,8 კილომეტრი იაპონიის [[იამანასის პრეფექტურა]] მატარებელმა [[L0 Series]]-მა ერთ დღეში გადალახა 4064 კმ.<ref name=RailJournal>{{cite news|title=Japan breaks maglev speed record|date=2015-04-17|lang=en|work=International Railway Journal|author=Keith Barrow|url=http://www.railjournal.com/index.php/high-speed/japan-breaks-maglev-speed-record.html?channel=523|access-date=2015-04-22|archive-date=2015-04-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150422004652/http://www.railjournal.com/index.php/high-speed/japan-breaks-maglev-speed-record.html?channel=523}}</ref><ref name="jrcentral20150416">{{cite press release|url=http://jr-central.co.jp/news/release/_pdf/000026425.pdf|title=「山梨リニア実験線 長距離走行試験」の結果等について|subtitle=en:Results of distance trials at Yamanashi Maglev Test Track|date=2015-04-16|publisher=Central Japan Railway Company|location=Japan|language=ja|access-date=2015-04-17|archive-date=2020-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200314075908/https://jr-central.co.jp/news/release/_pdf/000026425.pdf}}</ref> === სხვა რეკორდები === * მატარებელი, რომელსაც ყველაზე უფრო დიდი ხნის განმავლობაში არ იცვლიდა თავის დასახელებას და მარშრუტს: 1862 წლიდან [[ლონდონი]] — [[ედინბურგი]]ს მარშრუტზე დადის მატარებელი „[[მფრინავი შოტლანდიელი]]“.<ref>{{Cite web|url=https://www.kommersant.ru/doc/1206909|title=10 необычных железнодорожных маршрутов мира|lang=ru|website=kommersant.ru|date=2009-07-27|access-date=2025-10-30}}</ref> ==ლიტერატურა== * {{წიგნი|ავტორი=|ნაწილი=|სათაური= Правила технической эксплуатации железных дорог Российской Федерации|ორიგინალი=|წყარო= http://law.edu.ru/norm/norm.asp?normID=1241270|პასუხისმგებელი=|გამოცემა= Москва|ადგილი=|გამომცემლობა= Омега-Л|წელი=|ტომი=|ფურცლები=|ფურცელი=|სერია=|isbn= 5-370-01094-3 978-5-370-01094-1|ტირაჟი= 500000}} * {{წიგნი|ავტორი= Главный редактор Калявин В. П.|ნაწილი= Железнодорожный транспорт|სათაური= Большая энциклопедия транспорта|ორიგინალი=|წყარო= http://www.infanata.org/2007/11/12/bolshaja-jenciklopedija-transporta.-v-8.html|პასუხისმგებელი= Зайцев А. А., Павлов В. Е.|გამოცემა=|ადგილი= СПб|გამომცემლობა= Элмор|წელი= 1994|ტომი= 4|ფურცლები=|ფურცელი=|სერია=|isbn= 5-7399-0014-X|ტირაჟი=|ref= Железнодорожный транспорт. Большая энциклопедия транспорта}} * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — 559 с. —] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241225194058/https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 |date=2024-12-25 }} ISBN 5-85270-115-7. * {{წიგნი|ავტორი= Ред. Боравская Е. Н., Шапилов Е. Д.|ნაწილი=|სათაური= Скоростной и высокоскоростной железнодорожный транспорт|ორიგინალი=|წყარო=|პასუხისმგებელი= Ковалёв И. П.|გამოცემა=|ადგილი= СПб|გამომცემლობა= ГИИПП «Искусство России»|წელი= 2001|ტომი= 1|ფურცლები=|ფურცელი=|სერია=|isbn= 5-93518-012-X|ტირაჟი= 2000}} * {{წიგნი|ავტორი= Осипов С. И., Осипов С. С.|სათაური= Основы тяги поездов|წყარო= http://railbook.net/index.php?mod=books&cat=8&q=&page=3|ადგილი= Москва|გამომცემლობა= УМК МПС России|წელი= 2000|isbn = 5-89035-027-7|ტირაჟი= 3000|ref = Основы тяги поездов|archive-url=https://web.archive.org/web/20130330164851/http://railbook.net/index.php?mod=books&cat=8&q=&page=3|archive-date=2013-03-30}} * {{წიგნი|ავტორი= Garfield, Simon|ნაწილი=|სათაური= The Last Journey of William Huskisson: the day the railway came of age|ორიგინალი=|წყარო= https://archive.org/details/lastjourneyofwil0000garf|პასუხისმგებელი=|გამოცემა=|ადგილი= London|გამომცემლობა= Faber|წელი= 2002|ტომი=|ფურცლები=|ფურცელი=|სერია=|isbn= 0-571-21048-1|ტირაჟი=}} ==რესურსები ინტერნეტში== *{{Commons|Train}} *{{Wikivoyage-inline|tips for rail travel}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა]] [[კატეგორია:სატრანსპორტო საშუალებები]] 1gbb0d7ean0wiac58dlnaf1dl3wp8pi მელისა ბოლონა 0 880656 5426773 5404605 2026-07-03T23:04:03Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426773 wikitext text/x-wiki '''მელისა ბოლონა''' (დ. 1989 წლის 28 დეკემბერს) — [[ამერიკელი]] [[მსახიობი]] და [[მოდელი (პროფესია)|მოდელი]].<ref name="NYObserPilant">{{cite news|title=The Young and The Restless: The Top 20 Philanthropists Under 40|url=http://observer.com/2015/04/the-young-and-the-restless-the-top-20-philanthropists-under-40/|access-date=19 May 2016|publisher=New York Observer|date=1 April 2015}}</ref> მთავარი როლები შეასრულა ფილმებში: „ძალადობის აქტები", „ჰარიქეინის ძარცვა", „მავნე" და „ძაღლი ძაღლს ჭამს". ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== ბოლონა დაიბადა [[კონექტიკუტი|კონექტიკუტ]]ში და გაიზარდა [[ნიუ-ჯერზი|ნიუ-ჯერზში]];<ref name="Esquire19">{{cite news|url=http://www.esquireme.com/content/15771-melissa-bolona-is-a-woman-we-love|title=Melissa Boloña is a woman we love|date=19 May 2016|publisher=Esquire|last1=Priest|first1=Matthew|access-date=19 May 2016}}</ref>[[მსახიობი|მსახიობობა]] თორმეტი წლის ასაკში დაიწყო.<ref name="Bella">{{cite news|title=Up Close and Personal with Melissa Boloña|url=http://bellalamag.com/close-personal-melissa-bolona/|access-date=20 May 2016|publisher=Bella Magazine|date=4 April 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160409093820/http://bellalamag.com/close-personal-melissa-bolona/|archivedate=9 აპრილი 2016}}</ref> დედამ პატარაობაში სამსახიობო კლასებში მიიყვანა, თუმცა პაუზა გააკეთა, რათა [[განათლება|განათლებ]]აზე გაემახვილებინა ყურადღება.<ref name="Gotham">{{cite news|last1=Barr|first1=Natalie|title=Melissa Boloña Talks 'In Stereo' & Why She Wants to Act With J-Law Next|url=http://gotham-magazine.com/actress-melissa-bolona-on-in-stereo-and-i-am-wrath|access-date=19 May 2016|publisher=Gotham|date=22 June 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160630084535/http://gotham-magazine.com/actress-melissa-bolona-on-in-stereo-and-i-am-wrath|archivedate=30 ივნისი 2016}}</ref> ბოლონამ სამსახიობო [[ხელოვნება]] უფრო სერიოზულად აღიქვა [[პარიზი|პარიზში]] საერთაშორისო [[მარკეტინგი|მარკეტინგის]] სწავლის პერიოდში, სადაც [[სამსახიობო კურსებზე]] ჩაეწერა და სწავლის პარალელურად განაგრძო დასწრება.<ref name="Esquire19"/> დამთავრების შემდეგ [[მსახიობი|მსახიობობა]] [[პროფესია|პროფესიად]] აირჩია.<ref name="Gotham"/> ==კარიერა== ბოლონას [[სამსახიობო დებიუტი]] შედგა კვირის ფილმებში — „ღვთის მადლი" და „წმინდანი". 2015 წლის ზაფხულში მეორეხარისხოვანი მთავარი ქალის როლი შეასრულა სრულმეტრაჟიან [[ფილმი|ფილმში]] „სტერეოში", რომელიც კინოთეატრებში გავიდა.<ref name="Gotham"/> მას შემდეგ რეგულარულად გამოდის ფილმებში, ყველაზე ახლობლად — ლიზას როლი ფილმში „საბოლოო სურვილი". ბოლონა მრავალ [[ჟურნალი|ჟურნალში]] გამოსულა [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]].<ref name="Gotham"/> 2013 წელს გახდა [[Beach Bunny Swimwear]]-ის მოდელი, 20 000-ზე მეტ კონკურენტს შორის გამარჯვების შემდეგ.<ref name="Esquire19"/> მონაწილეობა მიიღო [[ბრენდი]]ს [[სარეკლამო კამპანია|სარეკლამო კამპან]]იებში, რომლებიც ირინა შეიკთან ერთად გადაიღეს.<ref name="Fibre2">{{cite news|title=Melissa Boloña wins 'Beach Bunny' model search|publisher=Fibre 2 Fashion|date=9 April 2013}}</ref> გამოჩნდა მრავალი [[ჟურნალი|ჟურნალის]] გარეკანზე, ყველაზე ახლობლად — „ვანიდადეს"-ისთვის.<ref>{{Cite web|url=http://thelafashion.com/2016/08/29/actress-spotlight-melissa-bolona/|title=Actress Spotlight: Melissa Boloña|date=2016-08-29|website=Los Angeles Fashion - LA Fashion Magazine|access-date=2017-01-11|archive-date=2017-01-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170113101601/http://thelafashion.com/2016/08/29/actress-spotlight-melissa-bolona/}}</ref> Beauty & the Broth-ის დამფუძნებელია — ძვლის და ვეგანური ბულიონების სერიისა.<ref>{{cite web |title=Melissa Boloña, Founder of Beauty and The Broth, Shares the Benefits of Bone Broth |url=https://spaandbeautytoday.com/articles/melissa-bolona-founder-of-beauty-and-the-broth-shares-the-benefits-of-bone-broth |website=Spa and Beauty Today |date=1 March 2021}}</ref> {{DEFAULTSORT:ბოლონა, მელისა}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 28 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1989]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] g2lqus04qo7lbuytj9rni1tl4fygq28 პისოური 0 885422 5426551 5381473 2026-07-03T13:36:16Z BRUTE 12555 /* ეკლესიები */ 5426551 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''პისოური''' ({{lang-el|Πισσούρι}}) — სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[ლიმასოლის რაიონი|ლიმასოლის რაიონში]]. იგი მდებარეობს ლიმასოლის ცენტრიდან დასავლეთით დაახლოებით ოცდაათ კილომეტრში, [[ლიმასოლი|ლიმასოლსა]] და [[პაფოსი (ქალაქი)|პაფოსს]] შორის. პისოურის ადმინისტრაციული ტერიტორია სიდიდით მესამეა ლიმასოლის რაიონში. პისოურის მთავარი დასახლება ყურედან, რომელიც ცნობილია როგორც კეიპ ასპრო დაახლოებით სამ კილომეტრში, მწვანე ბორცვის კალთაზეა გაშენებული. დასახლება მდებარეობს პისოურის ტერიტორიის თითქმის ცენტრში. ამჟამად სოფელი ორ ცალკეულ თემად იყოფა: პისურის სოფლის ზონა და პისურის ყურის ზონა. მუდმივი მოსახლეობა დაახლოებით 1100 ადამიანს შეადგენს, რომელთა ნახევარი კვიპროსელია, მეორე ნახევარი კი უცხოელი ძირითადად [[ბრიტანელები]], რომლებიც მოიცავენ როგორც მუდმივ მცხოვრებლებს, ისე ტურისტებს. სოფელში და ყურის ზონაში მრავლადაა მაღაზიები, ტავერნები, რესტორნები, კაფეები და ბარები. ==სახელწოდება== ზოგიერთი ოფიციალური წყაროს თანახმად, სახელწოდება პისოური მომდინარეობს ანტიკური ქალაქ „ვოუსურადან“ (Voousoura), რის შესახებაც სტრაბონი, [[ძვ. წ. I საუკუნე|ძვ.წ. I]] - [[I საუკუნე|ახ.წ. I]] საუკუნეების ფილოსოფოსი, მათემატიკოსი და გეოგრაფი წერდა.<ref>Hatzopoulos, John N., ''Topographic Mapping: Covering the Wider Field of Geospaiial Information Science & Technology (GIS&T)'', Universal Publishers, Boca Raton, 2008, p.6</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Ιστορική Αναδρομή |url=https://www.pissouri.org.cy/el/h-koinotita-mas/istoriki-anadromi |website=pissouri.org.cy}}</ref> სხვა წყაროები სოფლის სახელს უკავშირებენ ფრაზას, რომელიც „წყვდიად ღამეებს“ აღნიშნავს.<ref name=":0" /><ref>According to the Cypriot linguistic idiom, ‘pissouri’ is considered as ‘very dark’.</ref> ერთი ლეგენდის თანახმად, 300 ალამანოელი (გერმანელი) წმინდანი, რომლებიც კვიპროსზე [[VII საუკუნე]]ში სირია-პალესტინიდან კუნძულის სხვადასხვა ნაწილში ასკეტური ცხოვრებისთვის ჩავიდნენ, პისოურის სანაპიროზე სწორედ წყვდიად ღამეს მივიდნენ. სხვა ლეგენდა კი ამბობს, რომ „წმინდა მამებს“, რომლებსაც პოსტქრისტიანულ პერიოდში დევნიდნენ, პისურის რეგიონში განსაკუთრებულად ბნელ ღამეს გადააწყდნენ.<ref>{{Cite web |date=2017-03-15 |title=Pissouri Village |url=https://www.cyprusisland.net/cyprus-villages/limassol/pissouri-village |access-date=2025-11-19 |website=Cyprus Island |language=en}}</ref> თუმცა, როგორც ჩანს, სოფლის სახელი სინამდვილეში ამ ლეგენდებიდან კი არ მომდინარეობს, არამედ ამ მხარეში ფიჭვის ხეებიდან ფისის ([[ბერძნული ენა|ბერძნულად]] „პისა“) ინტენსიური მოპოვებიდან. ფისის წარმოება [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის იმპერიის]] (აღმოსავლეთ რომის იმპერია) პერიოდში დაიწყო და შუა საუკუნეებისა (V–XV სს.) და [[კვიპროსის სამეფო|კვიპროსში]] ფრანკების ბატონობის ხანაშიც გაგრძელდა. ==განვითარება და საქმიანობა== პისოურიში ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობა დაახლოებით 447 მილიმეტრია. ადგილობრივი სასოფლო-სამეურნეო პროდუქცია დღეისათვის მოიცავს სუფრის ყურძენს, ღვინოს, კარტოფილსა და სხვა ციტრუსებს მცირე რაოდენობით, რომლებიც იმ ველზეა გაშენებული, რომელიც ყურიდან ბორცვზე მდებარე დასახლებამდე გადაჭიმულა. აქ ასევე ბევრია ზეთისხილის, კერატისა და ნუშის ხეები. სამწუხაროდ, ბოლო წლებში ფერმერებს მოუწიათ ვენახების დიდი ნაწილის გაჩეხვა, რადგან ისინი არარენტაბელური გახდა. გასული ათწლეულის განმავლობაში და განსაკუთრებით ბოლო 6 წლის მანძილზე, მოსახლეობას მოუწია შემოსავლის ალტერნატიულ წყაროებზე გადასვლა, რომლებიც უკეთეს მოგებას იძლევა. მოსახლეობის უმრავლესობა მნიშვნელოვნად ჩაერთო სამშენებლო სფეროში, კერძოდ კი მრავალი საცხოვრებელი ფართისა და ახალი უბნების განვითარებაში. დროის საკითხია, როდის გახდება სოფელი პრაქტიკულად თვითკმარი იმ სერვისებისა და ობიექტების მხრივ, რომლებიც ადგილზეა ხელმისაწვდომი. პისოური სწრაფად ვითარდება და მიჰყვება გლობალიზაციასა და უცხოურ ინვესტიციებთან დაკავშირებულ თანამედროვე ტენდენციებს. ==ეკლესიები== მოციქულ ანდრიას ეკლესია აშენდა თემის წევრების ნებაყოფლობითი შრომით [[1883]] წელს. ეკლესიის მშენებლობისთვის მუშაობა დაახლოებით თორმეტ წელს გაგრძელდა. ეკლესიის აშენებისას გამოყენებული ქვა ჩამოიტანეს სოფლებიდან ანოგირადან და პრასტიოდან, სოფელში გადაჰქონდათ ურმებით, რომლებშიც ვირები იყვნენ შებმულნი. ეკლესია აგებულია [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] სტილში. ადგილი, რომელზეც ის დგას, [[1912]] წლამდე სოფლის სასაფლაოდ გამოიყენებოდა. ეკლესია ცნობილია თავისი ხეზე კვეთილი ხატების კანკელით, რომელიც ხელოვნების ნამდვილი ნიმუშია და დამზადდა [[1890]] წელს. მის შექმნას სრული ათი წელი დასჭირდა იმ დროს არსებული შეზღუდული საშუალებების გამო. სხვა სამლოცველოებია: წმინდა გიორგის, წინასწარმეტყველ ილიას, წმინდა ალექსანდრეს, წმინდა მავრიკიოსის, წმინდა სპირიდონის სამლოცველოები. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://pissouri.org.cy/en_GB/%cf%84%ce%bf-%cf%80%ce%b9%cf%83%cf%83%ce%bf%cf%8d%cf%81%ce%b9/ Pissouri Community Council] *[http://www.pra1911.com Pissouri Residents Association] {{ლიმასოლის რაიონი}} [[კატეგორია:ლიმასოლის რაიონის სოფლები]] 1416a2c2942g0f0kgfqo5f0vydndz6b მესოგი 0 886854 5426806 5387630 2026-07-04T02:04:08Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426806 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''მესოგი''' ({{lang-el|Μεσόγη}}) — სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[პაფოსის რაიონი|პაფოსის რაიონში]], რომელიც მდებარეობს [[პაფოსი (ქალაქი)|პაფოსიდან]] 5 კმ-ით ჩრდილოეთით. იგი მდებარეობს ზღვის დონიდან 306 მ სიმაღლეზე.<ref>{{Cite web|url=http://www.geonames.org/146303/mesogi.html|title=GeoNames.org|website=www.geonames.org|access-date=2019-06-17}}</ref> აქ ყოველწლიურად დაახლოებით 540 მილიმეტრი ნალექი მოდის.<ref>{{Cite web|url=http://www.mesogi.org/gr/html-5-.html|title=Ιστορία|website=www.mesogi.org|access-date=2019-06-17}}</ref> ცხენოსნობის მოყვარულთათვის მესოგიში ასევე არის საცხენოსნო რანჩო, რომელიც სტუმრებს სთავაზობს ადგილობრივ ბუნებაში სეირნობას ცხენებით ჯირითის დროს.<ref>{{Cite web|url=https://cyprus.terrabook.com/cyprus/page/mesogi/|title=Mesogi - Cyprus|website=Cyprus|language=en-US|access-date=2019-06-17}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== Κοινοτικο Συμβούλιο Μεσόγης http://www.mesogi.org/gr/html-26-___.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200130214751/http://www.mesogi.org/gr/html-26-___.html |date=2020-01-30 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{პაფოსის რაიონი}} [[კატეგორია:პაფოსის რაიონის სოფლები]] 1at3yjaporvjzyw7hz39gxze82ktlmn მერი ასთელი 0 888913 5426785 5416461 2026-07-04T00:44:29Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426785 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი | სახელი = მერი ასთელი | სურათი = Sir Godfrey Kneller (1646-1723) - Mary Bentinck, Countess of Essex (d.1726) - RCIN 404725 - Royal Collection.jpg | წარწერა = მერი ასთელი (გ. კნელერი) | დაბადების თარიღი = [[12 ნოემბერი]], [[1666]] | დაბადების ადგილი = ნიუკასლი, [[ინგლისი]] | გარდაცვალების თარიღი = [[9 მაისი]], [[1731]] | გარდაცვალების ადგილი = [[ჩელსი]], [[ლონდონი]], [[ინგლისი]] | ეროვნება = [[ინგლისელი]] | პროფესია = [[ფილოსოფოსი]], [[მწერალი]] | ეპოქა = ადრეული ახალი დრო | ჟანრი = ესეისტიკა, პოლიტიკური ფილოსოფია | მნიშვნელოვანი ნაშრომები = ''A Serious Proposal to the Ladies'' }} '''მერი ასთელი''' ({{lang-en|Mary Astell}}; დ. [[12 ნოემბერი]], [[1666]] — გ. [[11 მაისი]], [[1731]]) — ინგლისელი ფემინისტი ფილოსოფოსი, მწერალი და რიტორიკოსი. იგი ცნობილია ქალთა განათლების, ინტელექტუალური თანასწორობისა და სოციალური უფლებების მხარდამჭერი ნაშრომებით. ასთელი მიჩნეულია ინგლისურენოვანი სამყაროს ერთ-ერთ პირველ ფემინისტ მოაზროვნედ. მერი ასთელი დაიბადა [[ნიუკასლ-აპონ-ტაინი|ნიუკასლ-აპონ-ტაინში]], [[ინგლისი|ინგლისში]]. განათლება ძირითადად ოჯახის წევრებისა და თვითგანათლების გზით მიიღო. მოგვიანებით საცხოვრებლად [[ლონდონი]]ში გადავიდა, სადაც ლიტერატურულ და ინტელექტუალურ წრეებთან დაამყარა კავშირი. ასთელის ყველაზე ცნობილი ნაშრომია ''A Serious Proposal to the Ladies'' („სერიოზული წინადადება ქალბატონებს“), რომელიც პირველად [[1694]] წელს გამოიცა. წიგნში ავტორი ამტკიცებდა, რომ ქალებს უნდა ჰქონოდათ ხარისხიანი განათლების მიღების შესაძლებლობა და საკუთარი ინტელექტუალური შესაძლებლობების განვითარების უფლება. მისი აზრით, საზოგადოების მიერ ქალთა შეზღუდვა არა ბუნებრივი განსხვავებების, არამედ არასათანადო განათლების შედეგი იყო. მის სხვა მნიშვნელოვან ნაშრომებს შორისაა: * ''Some Reflections upon Marriage'' ([[1700]]) — ქორწინებისა და ქალის სოციალური მდგომარეობის კრიტიკული ანალიზი; * ''The Christian Religion'' ([[1705]]) — რელიგიური და მორალური საკითხების განხილვა. ასთელის ფილოსოფიური შეხედულებები მნიშვნელოვანწილად ეფუძნებოდა [[რაციონალიზმი|რაციონალისტურ]] ტრადიციას და მასზე გავლენა მოახდინა [[რენე დეკარტი|რენე დეკარტის]] იდეებმა. იგი განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობდა გონების, განათლებისა და მორალური დამოუკიდებლობის საკითხებს. [[1731]] წლის [[11 მაისი|11 მაისს]] მერი ასთელი გარდაიცვალა [[ჩელსი|ჩელსიში]], [[ლონდონი|ლონდონში]]. ესტელის ნაშრომები, განსაკუთრებით ''A Serious Proposal to the Ladies'' და ''Some Reflections Upon Marriage'', ამტკიცებდა მამაკაცებისა და ქალების ფუნდამენტურ ინტელექტუალურ თანასწორობას. მიიჩნევა, რომ მისმა ფილოსოფიურმა თხზულებებმა გავლენა მოახდინა განათლებულ ქალთა მომდევნო თაობებზე, მათ შორის ლიტერატურულ ჯგუფზე, რომელიც „ბლუ-სტოკინგების საზოგადოებად“ (''Bluestockings'') არის ცნობილი. ამ წრის წევრთა დისკუსიები ლიტერატურის, მეცნიერებისა და ფილოსოფიის შესახებ ხშირად ქალთა განათლებასა და თანასწორობასთან დაკავშირებულ საკითხებზე იყო კონცენტრირებული.<ref name=":2">{{Cite book |last=Duran |first=Jane |url=https://www.jstor.org/stable/10.5406/j.ctt1xcn4h |title=Eight Women Philosophers: Theory, Politics, and Feminism |date=2006 |publisher=University of Illinois Press |isbn=978-0-252-03022-2 |jstor=10.5406/j.ctt1xcn4h }}</ref><ref name=":0">{{Cite book |last=Myers |first=Sylvia Harcstark |title=The bluestocking circle : women, friendship, and the life of the mind in eighteenth-century England |url=https://archive.org/details/bluestockingcirc0000myer |date=1990 |publisher=Clarendon Press |isbn=0-19-811767-1 |location=Oxford |oclc=21040567}}</ref> ასთელი, რომელიც არასოდეს დაქორწინებულა, ახლო პირად ურთიერთობათა უმეტესობას ქალებთან ამყარებდა. [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] დასაწყისში იგი საზოგადოებრივ ცხოვრებას ჩამოშორდა და თავი გოგონებისთვის საქველმოქმედო სკოლის დაგეგმვასა და მართვას მიუძღვნა. ესტელი საკუთარ თავს დამოუკიდებელ პიროვნებად მიიჩნევდა და ამაყობდა იმით, რომ თავისი საქმიანობით ქალთა სქესის ჩაგვრისგან გათავისუფლებას ემსახურებოდა.<ref name="kinnaird">{{Cite journal |last=Kinnaird |first=Joan K. |date=1979 |title=Mary Astell and the Conservative Contribution to English Feminism |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-british-studies_1979_fall_19_1/page/53 |journal=Journal of British Studies |volume=19 |issue=1 |pages=53–75 |doi=10.1086/385747 |issn=1545-6986 |s2cid=161848352}}</ref> ``` მიუხედავად იმისა, რომ ასთელმა მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ფემინისტური იდეების განვითარებაში, სამეცნიერო ლიტერატურაში შეიმჩნევა გარკვეული წინააღმდეგობა მისი, როგორც „პირველი ინგლისელი ფემინისტის“, ერთმნიშვნელოვნად განსაზღვრის საკითხში. ეს უთანხმოება განპირობებულია ესტელის ინტელექტუალური პოზიციების შინაგანი წინააღმდეგობებით. ერთი მხრივ, იგი მხარს უჭერდა ქალთა თანდაყოლილი ინტელექტუალური შესაძლებლობების აღიარებას და საფუძვლიანად განიხილავდა დესპოტური ქმრებისგან მომდინარე საფრთხეებს, ხოლო, მეორე მხრივ, მტკიცე „ჰაი-ტორი“ იყო — კონსერვატორი პამფლეტისტი და პასიური მორჩილების დოქტრინის დამცველი.<ref name=":2" /> უკვე მისი ნაშრომების თავდაპირველი გამოცემების დროსაც კი, ასთელის ყველაზე მკვეთრი პოლიტიკური შეხედულებები ხშირად მოძველებულად და იმდროინდელი საზოგადოებრივი შეხედულებებისგან დაშორებულად აღიქმებოდა. გარდა ამისა, მის ნააზრევში ქალთა მეგობრობისა და ფემინისტური აზროვნების რელიგიურ საფუძვლებზე განსაკუთრებულმა აქცენტმა თანამედროვე მკვლევართა ნაწილის კრიტიკაც გამოიწვია.<ref name="kinnaird" /> ==ადრეული ცხოვრება== მერი ასთელის ცხოვრების შესახებ მხოლოდ მცირე რაოდენობის ცნობებია შემორჩენილი. როგორც მისი ბიოგრაფი (literary scholar)რუთ პერი განმარტავს: „როგორც ქალს, მას თითქმის არანაირი ადგილი არ ეკავა ვაჭრობის, პოლიტიკისა თუ სამართლის სამყაროში. იგი დაიბადა, გარდაიცვალა; რამდენიმე წლის განმავლობაში პატარა სახლს ფლობდა; ჰქონდა საბანკო ანგარიში; მონაწილეობდა ჩელსიში საქველმოქმედო სკოლის დაარსებაში — ეს არის ის ფაქტები, რომელთა დადგენაც საჯარო ჩანაწერებით შეიძლება“.<ref>Perry, 22.</ref> მიუხედავად იმისა, რომ პერიმ ასთელის წერილებისა და ხელნაწერების ფრაგმენტების აღმოჩენა შეძლო, იგი აღნიშნავს, რომ, ესტელს რომ არ ჰქონოდა მიმოწერა მდიდარ არისტოკრატებთან, რომელთაც თავიანთი არქივებისა და ქონების შენახვის შესაძლებლობა ჰქონდათ, მისი ცხოვრების შესახებ თითქმის არაფერი მოაღწევდა დღემდე.<ref>[https://projectvox.org/astell-1666-1731/ Project Vox team]. (2024). “Mary Astell.” ''Project Vox.'' Duke University Libraries.</ref> მერი ასთელი დაიბადა [[ნიუკასლ-აპონ-ტაინი|ნიუკასლ-აპონ-ტაინში]] [[12 ნოემბერი]], [[1666]] წელს, პიტერ და მერი (ერინგტონი) ასთელების ოჯახში.<ref name="smith2">Smith, ''Mary Astell'', 2.</ref> მის მშობლებს კიდევ ორი შვილი ჰყავდათ: უილიამი, რომელიც ჩვილობის ასაკში გარდაიცვალა, და უმცროსი ძმა პიტერი.<ref name="smith2"/><ref>Sutherland, ''Eloquence'', xi.</ref> იგი მონათლეს ნიუკასლისწმინდა იოანეს ეკლესიაში.<ref name="Mary Astell">{{cite web|title=Mary Astell |url=http://oregonstate.edu/instruct/phl302/philosophers/astell.html |publisher=Oregon State |access-date=1 May 2011 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150221153142/http://oregonstate.edu/instruct/phl302/philosophers/astell.html |archive-date=21 February 2015 }}</ref> ასთელების ოჯახი ზედა საშუალო ფენას მიეკუთვნებოდა და მერის ადრეული ბავშვობის პერიოდში მუდმივად ნიუკასლში ცხოვრობდა. მისი მამა ქვანახშირით მოვაჭრე იყო, ასევე მსახურობდა ნიუკასლის ჰოსთმენთა გილდიაში კლერკად და კონსერვატორი როიალისტი [[ანგლიკანობა|ანგლიკანი]] გახლდათ.<ref name="litencyc"/><ref name=":3">{{Cite web |last=Project Vox |title=Astell (1666–1731) |url=https://projectvox.org/astell-1666-1731/ |website=Project Vox |language=en |access-date=2023-05-02}}</ref> მერის დედის მამაც ქვანახშირით მოვაჭრე და ჰოსთმენთა გილდიის წევრი იყო.<ref name=":3" /> ქვანახშირის ბიზნესში მიღწეული წარმატების შედეგად, ოჯახმა შედარებით შეძლებულ მდგომარეობას მიაღწია. მერის დაბადების დროისთვის ასთელები ჯერ კიდევ არ ეკუთვნოდნენ ჯენტრის ფენას, თუმცა მისი დაბადებიდან ერთ წელიწადში ოჯახის სოციალური სტატუსი ერთ-ერთი წინაპრის ტიტულის გაფართოების შემდეგ მნიშვნელოვნად გაიზარდა.<ref name=":3" /> მერის ფორმალური განათლება არ მიუღია, თუმცა არაოფიციალურად განათლებას ბიძამისის, რალფ ასთელის დახმარებით იღებდა. რალფ ასთელი [[კემბრიჯის უნივერსიტეტი|კემბრიჯის უნივერსიტეტის]] კურსდამთავრებული<ref>{{Acad|name=Ralph Astell|id=ASTL650R}}</ref> და ყოფილი სასულიერო პირი იყო, რომელიც ალკოჰოლიზმის გამო ინგლისის ეკლესიიდან გაათავისუფლეს.<ref>{{cite book|editor=Donawerth, Jane|title=Rhetorical Theory by Women before 1900: an anthology|year=2002|publisher=Rowman & Littlefield|location=Lanham, MD|isbn=978-0-7425-1717-2|pages=100}}</ref> ეკლესიიდან ჩამოშორების მიუხედავად, იგი დაკავშირებული იყო კემბრიჯელი პლატონიკოსების ფილოსოფიურ სკოლასთან, რომლის სწავლება [[არისტოტელე]]ს, [[პლატონი]]სა და [[პითაგორა]]ს იდეებს ეფუძნებოდა.<ref name="Astell, Mary">{{cite encyclopedia|title=Astell, Mary|url=http://www.encyclopedia.com/topic/Mary_Astell.aspx#1|encyclopedia=Encyclopedia of World Biography|access-date=28 April 2011}}</ref> მერის მამა გარდაიცვალა, როდესაც იგი [[12]] წლის იყო,<ref name="litencyc">{{Cite web |title=Mary Astell |url=https://www.encyclopedia.com/topic/Mary_Astell.aspx |website=Encyclopedia.com |access-date=2011-04-28}}</ref>რის შედეგადაც ქალიშვილს მზითევი არ დარჩა. ოჯახის დარჩენილი ფინანსური რესურსები მისი ძმის უმაღლესი განათლების დაფინანსებას მოხმარდა, ხოლო მერი და დედამისი საცხოვრებლად მერის დეიდასთან გადავიდნენ. ==კარიერა== [[ფაილი:Reynold' Study for a portrait.jpg|thumb|მერი ასთელის პორტრეტი არ შემორჩენილა.<ref name="Suth">{{Cite book |last=Sutherland |first=Christine Mason |title=The Eloquence of Mary Astell |publisher=University of Calgary Press |date=2005 |isbn=978-1-55238-661-3 |page=xii |url=https://web2.mlp.cz/koweb/00/04/24/15/78/the_eloquence_of_mary_astell.pdf |access-date=2020-11-11}}</ref> თუმცა ჯოშუა რეინოლდსის მიერ შესრულებული ახალგაზრდა ქალის პორტრეტის ესკიზი ({{circa}} [[1760]]–[[1765]]) [[ვენა]]ს ხელოვნების ისტორიის მუზეუმში ინახება და გამოყენებული იყო ქრისტინ მეისონ საზერლენდის წიგნის ''The Eloquence of Mary Astell'' ([[2005]]) გარეკანის ილუსტრაციად.]] დეიდის გარდაცვალებიდან რამდენიმე წლის შემდეგ, [[1684]] წელს, ასთელი მარტო გადავიდა [[ლონდონი|ლონდონში]], სავარაუდოდ იმ პოლიტიკური არეულობის გამო, რომელიც [[ნიუკასლი]]ში [[1686]]–[[1688]] წლებში მიმდინარეობდა.<ref>{{Cite web |last=Team |first=Project Vox |title=Astell (1666-1731) |url=[https://projectvox.org/astell-1666-1731/](https://projectvox.org/astell-1666-1731/) |access-date=2025-02-07 |website=Project Vox |language=en}}</ref> ლონდონში იგი დაუახლოვდა ლიტერატორ და გავლენიან ქალთა წრეს, რომელშიც შედიოდნენ ლედი მერი ჩადლი, ელიზაბეთ თომასი, ჯუდით დრეიკი, [[ელიზაბეთ ელსტობი]] და ლედი მერი უორტლი მონტაგუ.<ref>{{Cite web |last=Sowaal |first=Alice |title=Mary Astell |url=http://plato.stanford.edu/entries/astell/ |website=Stanford Encyclopedia of Philosophy |date=2005 |access-date=2006-12-16}}</ref> სწორედ ამ ქალებმა შეუწყვეს ხელი მისი ნაშრომების შექმნასა და გამოცემას. ამ პროცესში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ასევე უილიამ სენკროფტმა, კენტერბერის ყოფილმა არქიეპისკოპოსმა. იგი იაკობ II-ისადმი დადებული ფიცის გამო [[1688]] წლის [[დიდებული რევოლუცია|დიდებული რევოლუციის]] შემდეგ უარს ამბობდა [[უილიამ III (ინგლისი)|უილიამ III-ისადმი]] ერთგულების ფიცის დადებაზე და არამფიცებელთა მოძრაობას შეუერთდა. სენკროფტი ასთელს ფინანსურად ეხმარებოდა და აგრეთვე გააცნო მისი მომავალი გამომცემელი. მოგვიანებით ასთელმა მას ლექსების კრებული მიუძღვნა.<ref name="henderson">{{Cite web |last=Henderson-Bryan |first=Bethanie |title=Mary Astell: the first feminist? |url=https://www.thecrownchronicles.co.uk/history/mary-astell-the-first-feminist/ |website=The Crown Chronicles |date=2018-05-12 |access-date=2019-04-21}}</ref> ამ პერიოდში, მიიჩნევა, რომ ასთელმა გარკვეული დრო [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] მდებარე [[მონასტერი|მონასტერში]] გაატარა, სადაც ქალთა განათლებისა და დამოუკიდებლობის შესახებ არსებულ იდეებს გაეცნო.<ref name=":1">{{Cite book |last=Sutherland |first=Christine Mason |title=The eloquence of Mary Astell |url=https://archive.org/details/eloquenceofmarya0000suth |date=2005 |publisher=University of Calgary Press |isbn=978-1-55238-459-6 |location=Calgary, Alta. |oclc=166335051}}</ref> სთელი ერთ-ერთი პირველი ინგლისელი ქალი იყო, რომელმაც ბატსუა მეიკინის შემდეგ დაიცვა მოსაზრება, რომ ქალები კაცების მსგავსად რაციონალურები არიან და განათლების მიღების თანაბარ უფლებას იმსახურებენ. [[1694]] წელს ანონიმურად, ხელმოწერით „By a Lover of her Sex“, პირველად გამოქვეყნებულ ნაშრომში ''A Serious Proposal to the Ladies for the Advancement of their True and Greatest Interest'' იგი წარადგენდა მხოლოდ ქალებისთვის განკუთვნილი კოლეჯის შექმნის გეგმას, სადაც ქალებს ინტელექტუალური და აკადემიური ცხოვრების წარმართვა შეეძლებოდათ.<ref>[[https://rmc.library.cornell.edu/womenLit/education/Astell_L.htm](https://rmc.library.cornell.edu/womenLit/education/Astell_L.htm) "Mary Astell"]. Women in the Literary Marketplace 1800–1900.</ref><ref name="henderson" /> [[1697]] წელს მან გამოსცა თავისი ''A Serious Proposal''-ის მეორე ნაწილი — ''Wherein a Method is offered for the Improvement of their Minds''.<ref name="oxfordbibliographies.com">{{Cite web|url=[http://www.oxfordbibliographies.com/view/document/obo-9780195399301/obo-9780195399301-0205.xml|title=Mary](http://www.oxfordbibliographies.com/view/document/obo-9780195399301/obo-9780195399301-0205.xml|title=Mary) Astell - Renaissance and Reformation - Oxford Bibliographies - obo|website=[www.oxfordbibliographies.com|language=en|access-date=2019-04-21](http://www.oxfordbibliographies.com|language=en|access-date=2019-04-21)}}</ref> [[1700]] წელს ასთელმა გამოაქვეყნა ნაშრომი ''Some Reflections upon Marriage''.<ref>Astell, Mary, 1668–1731, [[http://digital.library.upenn.edu/women/astell/marriage/marriage.html](http://digital.library.upenn.edu/women/astell/marriage/marriage.html) ''Some Reflections Upon Marriage, Occasioned by the Duke and Dutchess of Mazarine's Case; Which is Also Considered''], London: Printed for John Nutt, near Stationers-Hall, 1700.</ref> ამ ნაშრომში იგი აკრიტიკებდა [[XVIII საუკუნე]]ის დასაწყისის [[ინგლისი]]ს ქორწინების ინსტიტუტის ფილოსოფიურ საფუძვლებს და ქალებს აფრთხილებდა ნაჩქარევი ან დაუფიქრებელი არჩევანის საფრთხეების შესახებ. მაგალითად მოჰყავდა მაზარინის ჰერცოგინია, როგორც „არასათანადო განათლებისა და უთანასწორო ქორწინების საფრთხეების“ თვალსაჩინო მაგალითი. ასთელის აზრით, განათლება ქალებს უკეთესი საქორწინო არჩევანის გაკეთებასა და ქორწინებით გამოწვეულ სირთულეებთან გამკლავებაში დაეხმარებოდა. იგი წერდა: „ქალს ესაჭიროება ძლიერი გონება, ჭეშმარიტად ქრისტიანული და გაწონასწორებული სული, საუკეთესო განათლების მიერ მინიჭებული ყოველგვარი მხარდაჭერა, და მას, ვინც ასეთ განსაცდელს ეგებება, საკუთარი სიმტკიცისა და სათნოების მტკიცე რწმენაც უნდა ჰქონდეს.“ ასთელი აფრთხილებდა, რომ ინტელექტის, ხასიათისა და სოციალური მდგომარეობის უთანასწორობამ შესაძლოა უბედურება გამოიწვიოს. მისი აზრით, ქორწინება უნდა დამყარებულიყო არა წარმავალ ვნებასა და დროებით გატაცებაზე, არამედ მტკიცე მეგობრობასა და ურთიერთგაგებაზე. ქალი, მისი თქმით, მეუღლეში უნდა ეძებდეს „კარგ განსჯის უნარს, სათნო გონებას და, შეძლებისდაგვარად, სხვა მხრივაც თანასწორობას“. ასთელმა აღნიშნული საკითხი კიდევ უფრო განავრცო ''Some Reflections upon Marriage''-ის მესამე გამოცემაში, სადაც კრიტიკოსთა შენიშვნებსაც უპასუხა.<ref name="Astell, Mary"/> [[ფაილი:Reflections upon Marriage.jpg|thumb|''Reflections upon Marriage''-ის [[1706]] წლის გამოცემის თავფურცელი]] [[1709]] წელს იგი ჩამოშორდა საჯარო ცხოვრებას და გახდა გოგონათა საქველმოქმედო სკოლის ხელმძღვანელი [[ჩელსი|ჩელსიში]], რომელსაც აფინანსებდნენ ორი მდიდარი ქველმოქმედი — ლედი ეკატერინე ჯოუნსი და ლედი ელიზაბეთ ჰეისტინგსი. სკოლის საქმიანობას მხარს უჭერდა ქრისტიანული ცოდნის გავრცელების საზოგადოება და ესტელმა თავად შეადგინა სასწავლო პროგრამა. მიიჩნევა, რომ ეს იყო პირველი სკოლა [[ინგლისი|ინგლისში]], რომელსაც მთლიანად ქალებისგან შემდგარი მმართველთა საბჭო ჰქონდა.{{sfn|Scott|1983|p=100}} [[1726]] წელს, როცა იგი [[60]] წლის გახდა, ასთელი მიწვეული იქნა ლედი ეკატერინე ჯოუნსთან საცხოვრებლად და მისი სიკვდილამდე, [[1731]] წლამდე, მასთან ერთად ცხოვრობდა.{{sfn|Donawerth|2002|p=100}} ასთელი [[ლონდონი|ლონდონში]] გარდაიცვალა, მკერდის კიბოს მოსაშორებლად ჩატარებული მასტექტომიას შემდეგ რამდენიმე თვის განმავლობაში. სიცოცხლის ბოლო დღეებში მან უარი თქვა ნაცნობების ნახვაზე და თავის ოთახში კუბოსთან ერთად იმყოფებოდა, ფიქრობდა მხოლოდ ღმერთზე. იგი დაკრძალეს ჩელსის ეკლესიის ეზოში.<ref name="Mary Astell"/> ასთელი ცნობილია როგორც მოაზროვნე, რომელსაც შეეძლო როგორც მამაკაცებთან, ისე ქალებთან დებატებში მონაწილეობა. იგი ახლებური მეთოდებით ცდილობდა საზოგადოებაში ქალების მდგომარეობის გააზრებას — ფილოსოფიურ დისკუსიებში ჩართვით ([[რენე დეკარტი]] მისთვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი გავლენა იყო), და არა ისტორიულ მტკიცებულებებზე დაყრდნობით, როგორც ეს ადრე ხდებოდა. დეკარტის დუალიზმის თეორია — გონებისა და სხეულის განცალკევება — ასთელს საშუალებას აძლევდა განემტკიცებინა იდეა, რომ ქალებსაც, ისევე როგორც მამაკაცებს, აქვთ აზროვნების უნარი და შესაბამისად, არ უნდა ექცეოდნენ არასამართლიანად. იგი წერდა: „თუ ყველა მამაკაცი თავისუფლად იბადება, რატომ იბადება ყველა ქალი მონად?“<ref>Astell, ''Reflections'', 107.</ref> ==წიგნები== მერი ასთელის ნაშრომები გამოიცემოდა ანონიმურად. მისი ორი ყველაზე ცნობილი წიგნი — ''A Serious Proposal to the Ladies, for the Advancement of Their True and Greatest Interest'' ([[1694]]) და ''A Serious Proposal, Part II'' ([[1697]]) — აღწერს მის გეგმას ქალებისთვის ახალი ტიპის ინსტიტუტის შექმნის შესახებ, რომელიც ხელს შეუწყობდა მათთვის როგორც რელიგიური, ისე საერო განათლების მიღებას. იგი სთავაზობდა ქალთა საქმიანობის სფეროს გაფართოებას, რომელიც მხოლოდ დედობასა და მონაზვნობას არ შემოიფარგლებოდა. ასთელს მიაჩნდა, რომ გაუნათლებელი ქალები ზედმეტად იყვნენ დაკავებული სილამაზითა და ამაოებით და მათი „არასრულფასოვნების“ მიზეზი არა ბუნებრივი უპირატესობა-მინუსი, არამედ განათლების არქონა იყო. მას სურდა, რომ ყველა ქალს ჰქონოდა იგივე შესაძლებლობა, რაც მამაკაცებს, ღმერთთან ერთად მარადიულ ცხოვრებაში დამკვიდრებისთვის, და თვლიდა, რომ ამისთვის აუცილებელი იყო განათლება და საკუთარი გამოცდილების გააზრება. მის მიერ შემოთავაზებული „მონასტრის ტიპის“ საგანმანათლებლო სისტემა ქალებს მისცემდა შესაძლებლობას ეცხოვრათ დაცულ გარემოში, გარეშე პატრიარქალური საზოგადოების გავლენების გარეშე. მისი წინადადება არასდროს იქნა მიღებული, რადგან კრიტიკოსები თვლიდნენ, რომ იგი ინგლისელებისთვის „ზედმეტად კათოლიკურად“ გამოიყურებოდა. მოგვიანებით მისი იდეები ქალების შესახებ სატირულად იქნა წარმოდგენილი ''The Tatler''-ში მწერლის [[ჯონათან სვიფტი]]ს მიერ.<ref>{{Cite encyclopedia |title=Mary Astell |url=http://www.encyclopedia.com/topic/Mary_Astell.aspx#3 |encyclopedia=The Columbia Encyclopedia |access-date=2011-04-28}}</ref> მწერალი დენიელ დეფო აფასებდა ასთელის წინადადების პირველ ნაწილს, თუმცა მიიჩნევდა, რომ მისი რეკომენდაციები „არაპრაქტიკული“ იყო. პატრიცია სპრინგბორგი აღნიშნავს, რომ დეფოს მიერ ქალთა აკადემიის შესახებ შეთავაზება (როგორც აღწერილია მის ნაშრომში ''An Essay Upon Projects'') არსებითად დიდად არ განსხვავდებოდა ასთელის თავდაპირველი იდეისგან.<ref>{{cite book|last=Astell|first=Mary|title=A Serious Proposal to the Ladies|editor=Patricia Springborg|year=2002|publisher=Broadview Press|location=Peterborough|isbn=978-1-55111-306-7 |pages=15}}</ref> ამის მიუხედავად, იგი კვლავ რჩებოდა ლონდონის განათლებულ წრეებში ძლიერ ინტელექტუალურ ფიგურად. რამდენიმე წლის შემდეგ ასთელმა გამოაქვეყნა ''A Serious Proposal''-ის მეორე ნაწილი, სადაც მან აღწერა ქალთა განათლების საკუთარი ხედვა — განსაკუთრებით კარის (courtly) ქალბატონებისთვის. იგი დაშორდა იმ პერიოდის რიტორიკულ სტილს, რომლის მიხედვითაც ორატორები აუდიტორიის წინ სიტყვით გამოსვლით ასწავლიდნენ, და ამის ნაცვლად შემოიტანა საუბრითი სწავლების ფორმა, სადაც „მეზობლებს“ ქცევის სწორ წესებს აცნობდნენ. იგი თავის ნაშრომში ერთადერთ თანამედროვე წყაროდ მოიხსენიებდა Port-Royal Logic-ს, თუმცა საკუთარ იდეებს მაინც კლასიკურ რიტორიკულ თეორიებზე დაყრდნობით აყალიბებდა. მისი ხედვით, რიტორიკა როგორც ხელოვნება არ საჭიროებს მამაკაცურ განათლებას ოსტატობის მისაღწევად, და ქალი ბუნებრივი ლოგიკის საშუალებითაც შეიძლება დაეუფლოს აუცილებელ უნარებს. ამ მიდგომამ ესტელი ჩამოაყალიბა როგორც უნარიანი ქალი რიტორიკოსი.{{sfn|Donawerth|2002|p=101}} [[1690]]-იანი წლების დასაწყისში, ნორისის ''Practical Discourses, upon several Divine subjects'' ([[1691]]) წაკითხვის შემდეგ, ასთელი დაიწყო მიმოწერა ჯონ ნორისთან ბემერტონიდან. ამ წერილებში აისახა მისი შეხედულებები ღმერთისა და თეოლოგიის შესახებ. ნორისმა წერილები გამოსაცემად ღირსეულად მიიჩნია და სთელის თანხმობით გამოაქვეყნა ისინი სახელწოდებით ''Letters Concerning the Love of God'' ([[1695]]). წიგნში ავტორის სახელი არ იყო მითითებული, თუმცა მისი ვინაობა მალევე გახდა ცნობილი და მისი რიტორიკული სტილი თანამედროვეების მიერ მაღალი შეფასებით იქნა მიღებული. ==ფილოსოფია== ===მეგობრობა=== ასთელის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი წვლილი XVIII საუკუნის იდეებში ქალთა მეგობრობის შესახებ უკავშირდება პოლიტიკური აუცილებლობით ჩამოყალიბებულ ალიანსებს.<ref>{{Cite book|title=Friendship's Shadows: Women's Friendship and the Politics of Betrayal in England, 1640-1705|url=https://archive.org/details/friendshipsshado0000ande|last=Anderson|first=Penelope|publisher=Edinburgh University Press|year=2012|pages=[https://archive.org/details/friendshipsshado0000ande/page/222 222]–259|chapter=Covert Politics and Separatist Women’s Friendship: Margaret Cavendish and Mary Astell}}</ref> ჟაკლინ ბროდი მიიჩნევს, რომ ასთელის მეგობრობის კონცეფცია უფრო არისტოტელესურია და ემყარება იმ იდეას, რომ ალიანსები ყალიბდება სათნო ურთიერთგაცვლის მიზნით.<ref>{{Cite journal |last=Broad |first=Jacqueline |title=Mary Astell on Virtuous Friendship |journal=Parergon |volume=26 |issue=2 |date=2018 |pages=65–86 |doi=10.1353/pgn.0.0169 |s2cid=144922270 |url=https://philarchive.org/rec/BROMAO-2}}</ref> თუმცა ნენსი კენდრიკი არ ეთანხმება ბროდის შეხედულებას და მიიჩნევს, რომ ასთელის „მეგობრობის თეორია აშკარად ანტიარისტოტელურია“. კენდრიკის მიხედვით, მიუხედავად იმისა, რომ ასტელი იზიარებდა სათნოებაზე დაფუძნებული მეგობრობის იდეას, იგი მეგობრებს ხედავდა როგორც ადამიანებს, რომლებიც ერთმანეთი უყვართ არა მხოლოდ ურთიერთსასარგებლო გაცვლისთვის, არამედ იმისთვის, რაც ისინი არსებითად არიან. არისტოტელესგან განსხვავებით, ასთელი ამტკიცებდა, რომ ნამდვილი სათნო მეგობრობა ღვთაებრივი ბუნებიდან გამომდინარეობს და ამიტომ იგი სულიერი მეგობრობაა. ამასთან, იგი თვლიდა, რომ ასეთი სიყვარული მეგობრობაში შეიძლება მტრების მიმართაც გავრცელდეს, რადგან ღვთიური სიყვარული მთელ კაცობრიობას მოიცავს.<ref>{{Cite journal|last=Kendrick|first=Nancy|date=Fall 2018|title=Mary Astell's Theory of Spiritual Friendship|journal=British Journal for the History of Philosophy|volume=26|pages=46–65|doi=10.1080/09608788.2017.1347869|s2cid=172046217}}</ref> === ქალთა განათლება === ასთელი მიიჩნევდა ქალთა განათლების მნიშვნელობას და მათ ინტელექტუალურ განვითარებას აქტიურად უჭერდა მხარს, ძირითადად ნაშრომში ''ქალბატონებისთვის სერიოზული წინადადება''. იგი ეჭვქვეშ აყენებდა გავრცელებულ შეხედულებას, თითქოს ქალები მამაკაცებზე ინტელექტუალურად ჩამორჩენილნი იყვნენ და ამ პოზიციის გასამყარებლად იყენებდა კარტეზიანული დუალიზმის ფორმას, რომლის მიხედვითაც გონება და სხეული ორი განსხვავებული არსია. იგი ამტკიცებდა, რომ მიუხედავად სხეულებრივი განსხვავებისა, ქალებსა და მამაკაცებს ბუნებით ერთნაირი გონება აქვთ, რომელიც ღმერთის მიერ არის ბოძებული, და შესაბამისად ორივე სქესი თანაბრად არის უნარიანი რაციონალური აზროვნებისთვის. გარდა ამისა, იგი მიიჩნევდა, რომ ქალებისთვის შეზღუდული საგანმანათლებლო შესაძლებლობები აფერხებდა მათი რაციონალური უნარების განვითარებას, რის გამოც ისინი უფრო უმეცრებად მიიჩნეოდნენ. ეს უმეცრება, მისი აზრით, ცოდვასთან ასოცირებულ წარმოდგენებსაც აძლიერებდა, თუმცა მისი გადალახვა შესაძლებელი იყო ქალების სათანადო აღზრდისა და ზნეობრივი განათლების მეშვეობით. ამიტომ იგი მხარს უჭერდა სრულყოფილ საგანმანათლებლო სისტემას, რომელიც ქალებს მისცემდა შესაძლებლობას, მონაწილეობა მიეღოთ საზოგადოებრივ ცხოვრებაში, ჩართულიყვნენ ინტელექტუალურ დისკუსიებში და წვლილი შეეტანათ საჯარო სფეროში. ასთელი მიიჩნევდა, რომ სწორი განათლება აუცილებელი პირობა იყო ქალთა სოციალური და ინტელექტუალური დამოუკიდებლობისთვის, რაც მათ პატრიარქალური საზოგადოების შეზღუდვებისგან გათავისუფლებაში დაეხმარებოდა.<ref name=":3" /> ასთელი თვლიდა, რომ ქალთა განათლება უნდა განხორციელებულიყო სულიერ და მხოლოდ ქალებისთვის განკუთვნილ გარემოში, საზოგადოებისგან იზოლირებულად. იგი მიიჩნევდა, რომ ქალებმა უნდა მიიღონ განათლება მამაკაცური გავლენის გარეშე, რადგან მისი აზრით, მამაკაცთა დომინაციით შექმნილი სამყარო მორალურად გახრწნილი იყო.<ref>{{Cite web |last=Detlefsen |first=Karen |author-link=Karen Detlefsen |date=2016 |title=Custom, freedom and equality: Mary Astell on marriage and women's education |url=[https://philpapers.org/archive/DETCFA.pdf](https://philpapers.org/archive/DETCFA.pdf) |access-date=2018-12-04 |website=philpapers.org}}</ref> ამ მიზნების მისაღწევად იგი სთავაზობდა მონასტრის მსგავს საგანმანათლებლო დაწესებულებას, სადაც ახალგაზრდა ქალები მიიღებდნენ განათლებას, ხოლო ხანდაზმულ ქალებს შეეძლებოდათ იქ ცხოვრება და დასვენება. ასთელის აზრით, ეს განათლება უნდა მოიცავდეს ისეთ დისციპლინებს, რომლებიც ტრადიციულად მამაკაცთა დომინაციაში იყო, როგორიცაა ფილოსოფია და თეოლოგია, ასევე უნდა ჰქონოდა ძლიერი რელიგიური კომპონენტი. === ქორწინება === ასთელის ნაშრომი ''რეფლექსიები ქორწინებაზე'' ხაზს უსვამს ქალთა განათლების მნიშვნელობას ქორწინების მდგომარეობის გაუმჯობესებისთვის. იგი განმარტავს, რომ უკეთ განათლებული ქალები უფრო გონივრულად აირჩევდნენ თავიანთ პარტნიორებს და უკეთეს ქცევას გამოავლენდნენ. იგი მოიხსენიებს ჰორტენსე მანჩინის მაგალითს, რომლის დაშორებამ მოძალადე ქმარს ეჭვქვეშ დააყენა ქალთა არჩევანის როლი ქორწინებაში.<ref>{{Cite web |title=Mary Astell and Hortence Mancini: A Philosopher's Take on Domestic Hell |url=[http://www.sandrineberges.com/2/post/2021/07/mary-astell-and-hortence-mancini-a-philosophers-take-on-domestic-hell.html](http://www.sandrineberges.com/2/post/2021/07/mary-astell-and-hortence-mancini-a-philosophers-take-on-domestic-hell.html) |access-date=2023-05-02 |website=Sandrine Berges |language=en}}</ref> ასთელი ამტკიცებდა, რომ ქორწინების არსებული მდგომარეობა შორს იყო მისი თავდაპირველი სიწმინდისგან, როგორც ღმერთის მიერ დაარსებული წმინდა ინსტიტუტისა, რადგან იგი დაზიანებული იყო ფართოდ გავრცელებული კორუფციითა და არამორალური ქცევით.<ref name=":1" /> იგი ქალებს მოუწოდებდა, განათლების მეშვეობით განემტკიცებინათ საკუთარი ზნეობა და გონიერება და თავი აერიდებინათ ისეთ საქმიანობებს, როგორიცაა აზარტული თამაშები და ფლირტი. მიუხედავად იმისა, რომ ასთელის შეხედულებები ქორწინებაში ქალისა და მამაკაცის როლებზე ნაწილობრივ კონსერვატიული იყო და ქალებს ქმრებისადმი მორჩილებას ურჩევდა, იგი ამავდროულად ამტკიცებდა ქალთა ინტელექტუალურ თანასწორობას მამაკაცებთან და აფრთხილებდა ქალებს, აერჩიათ ისეთი ქმრები, რომლებსაც პატივს სცემდნენ.<ref>{{Cite web |last=Team |first=Project Vox |title=Astell (1666-1731) |url=[https://projectvox.org/astell-1666-1731/](https://projectvox.org/astell-1666-1731/) |access-date=2025-02-07 |website=Project Vox |language=en}}</ref> მკვლევრები ვარაუდობენ, რომ ასთელის ''რეფლექსიები'' შეიცავს ფარულ პოლიტიკურ ქვეტექსტს, რომელიც მისი ეპოქის ვიგების თეორეტიკოსებს გამოწვევას უგზავნის — კერძოდ, მოითხოვს, რომ ის ავტორიტეტი, რომელიც ქმრებს აქვთ ოჯახში, სახელმწიფოში სუვერენებსაც მიენიჭოთ.<ref>{{Cite journal |last=Leduc |first=Guyonne |date=2010-06-01 |title=The Representation of Women's Status in Domestic and Political Patriarchy in Mary Astell and Mary Wollstonecraft |journal=Revue Française de Civilisation Britannique. French Journal of British Studies |language=en |volume=XV |issue=4 |doi=10.4000/rfcb.6108 |issn=0248-9015|doi-access=free |hdl=20.500.12210/63383 |hdl-access=free }}</ref> ამგვარად, იგი ოჯახში ავტორიტეტისადმი მორჩილების კრიტიკით ირონიულად აკრიტიკებდა სახელმწიფო დონეზეც მსგავს მორჩილების იდეას და ვიგ თეორეტიკოსებს სთავაზობდა პოლიტიკურ ანალოგიას. მიუხედავად იმისა, რომ ასთელი ზოგადად ქორწინებას მიიჩნევდა როგორც „ზეციურ ინსტიტუტს“ და ცოლებისთვის „დიდ კურთხევას“, იგი აღიარებდა, რომ ზოგი ქალი შესაძლოა საერთოდ არ ყოფილიყო ქორწინებისკენ მიდრეკილი.<ref>{{Cite web |last=Team |first=Project Vox |title=Astell (1666-1731) |url=[https://projectvox.org/astell-1666-1731/](https://projectvox.org/astell-1666-1731/) |access-date=2025-02-07 |website=Project Vox |language=en}}</ref> ასთელი თავად არასოდეს გათხოვილა, თუმცა მისი [[XVIII საუკუნე|XVIII]] საუკუნის ბიოგრაფის ჯორჯ ბალარდის ცნობით, შესაძლოა ერთხელ ნიშნობა ჰქონდა ერთ სასულიერო პირთან.<ref name=kinnaird /> === რელიგია და პოლიტიკა === ზოგი მკვლევარი კითხვის ნიშნის ქვეშ აყენებს, როგორ შეიძლებოდა ასთელი ერთდროულად ყოფილიყო ფემინისტი და მაღალი ეკლესიური ტორი, მისი უარყოფითი დამოკიდებულების გათვალისწინებით [[ჯონ ლოკი]]ს პოლიტიკური შეხედულებებისადმი და მისი წინააღმდეგობის ფონზე ვიგების თეორიებისადმი — თავისუფლების, წინააღმდეგობისა და ტოლერანტობის შესახებ. ერთი შეხედვით, მისი მხარდაჭერა პოლიტიკური პარტიისადმი, რომელიც ეწინააღმდეგებოდა [[სინდისის თავისუფლება]]ს და ანგლიკანური ეკლესიისთვის სხვა საფრთხეებს, თითქოს წინააღმდეგობაში მოდის ქალთა გონებრივი თავისუფლების იდეასთან. თუმცა მკვლევრები აღნიშნავენ, რომ ასთელის ფემინიზმი არ ეფუძნებოდა ლიბერალურ პოლიტიკურ მიზნებს, არამედ ინტელექტუალურ საფუძვლებს,<ref name=":1" /> რის გამოც იგი თავის ეპოქაში ქალებისთვის სრული პოლიტიკური თანასწორობის მოთხოვნას არ აყენებდა. ახალგაზრდობაში ნიუკასლის ქუჩებში სამოქალაქო არეულობებისა და აჯანყებების ხილვამ, სავარაუდოდ, მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა მის პოლიტიკურ ინტერესებზე. იგი იდეალიზებდა ჩარლზ I-ს და მის მემკვიდრეებს — უილიამს და მერის — მიიჩნევდა ინგლისის ტახტის „არალეგიტიმურ“ მფლობელებად.<ref><nowiki>{{Cite book|title=The Celebrated Mary Astell|last=Perry|first=Ruth|publisher=University of Chicago Press|year=1986|isbn=978-0-226-66093-6|location=Chicago|pages=[</nowiki>[https://archive.org/details/celebratedmaryas00perr/page/41](https://archive.org/details/celebratedmaryas00perr/page/41) 41–42]|url-access=registration|url=[https://archive.org/details/celebratedmaryas00perr/page/41|authorlink=Ruth](https://archive.org/details/celebratedmaryas00perr/page/41|authorlink=Ruth<nowiki>) Perry (literary scholar)}}</nowiki></ref> მისი მტკიცე მხარდაჭერა ტორი პოლიტიკისა და ანგლიკანიზმის პრიმატის მიმართ მისი ნაშრომების გადაფასების საფუძვლად იქცა ამ კონტექსტში.<ref name="oxfordbibliographies.com" /> ასთელის ანგლიკანური პოლიტიკური თეოლოგიის მიხედვით, ყველა ქვეშევრდომი ვალდებულია დაემორჩილოს ე.წ. „პასიური მორჩილების“ პრინციპს, რომელიც გულისხმობს პოლიტიკური ხელისუფლებისადმი ნებაყოფლობით დამორჩილებას.<ref>{{Cite book |last=Springborg |first=Patricia |title=Mary Astell : theorist of freedom from domination |url=https://archive.org/details/maryastelltheori0000spri |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-13714-1 |location=Cambridge |oclc=68925923}}</ref> როდესაც ეს ღიად შეუძლებელია, ისინი მაინც ვალდებულნი არიან მიიღონ დასჯა დაუმორჩილებლობისთვის. ასთელის აზრით, თუნდაც მონარქს ჰქონდეს [[დიქტატორი|დიქტატორული]] ძალაუფლება, ქვეშევრდომებს არ ჰქონდათ მისი წინააღმდეგობის უფლება.<ref>{{Cite journal |last=Springborg |first=Patricia |title=Mary Astell (1666–1731), Critic of Locke |journal=The American Political Science Review |volume=89 |issue=3 |date=1995 |pages=621–633 |doi=10.2307/2082978 |jstor=2082978 |s2cid=145088771 |issn=0003-0554 |url=https://www.jstor.org/stable/2082978 |url-access=subscription}}</ref> ლოკი აკრიტიკებდა ასთელის შეხედულებებს ბუნებითი სამართლისა და წინააღმდეგობის უფლების შესახებ მის ნაშრომში პირველ ტრაქტატში, რომელიც [[1690]] წელს გამოქვეყნდა.<ref>{{Cite journal |last=Sowaal |first=Alice |title=Mary Astell on Liberty |journal=Oxford Scholarship Online |date=2017-12-21 |doi=10.1093/oso/9780198810261.003.0012 |url=https://dx.doi.org/10.1093/oso/9780198810261.003.0012 |url-access=subscription}}</ref>ასტელი ამტკიცებდა, რომ მაშინ, როდესაც ლოკი თვითგადარჩენას ფუნდამენტურ უფლებად მიიჩნევდა, იგი მხოლოდ სულის უკვდავების დაცვას გულისხმობდა. შესაბამისად, ადამიანის ერთადერთი ლეგიტიმური მოქმედება უნდა ემსახურებოდეს მისი სულის გადარჩენას განსჯისგან, ბუნებითი სამართლის შესაბამისად. == ნაშრომების სია == {{refbegin|30em}} * ''სერიოზული წინადადება ქალბატონებს მათი ჭეშმარიტი და უმთავრესი ინტერესის წინსვლისათვის. მისი სქესის მოყვარულისგან'' ([[1694]], [[1695]], [[1696]], [[1697]] — ორი გამოცემა; [[1701]], [[1703]]) * [http://digital.library.upenn.edu/women/astell/marriage/marriage.html ''ზოგიერთი მოსაზრება ქორწინების შესახებ, მაზარინის ჰერცოგისა და ჰერცოგინიის საქმის გამო; რომელიც აგრეთვე განხილულია'']. ლონდონი: დაბეჭდილია ჯონ ნატისთვის, Stationers-Hall-ის მახლობლად, [[1700]]. ასევე გამოიცა: [[1703]], [[1706]], [[1730]] (ორი გამოცემა) * [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_a-fair-way-with-the-diss_astell-mary_1704 ''სამართლიანი მიდგომა დისიდენტებისა და მათი მფარველების მიმართ. არ დაუწერია ბატონ ლ–-–-–-ის ან რომელიმე სხვა მძვინვარე იაკობიტის მიერ, იქნება იგი სასულიერო პირი თუ ერისკაცი; არამედ მეტად ზომიერი პირისა და დედოფლის ერთგული ქვეშევრდომის მიერ'']. [[1704]] * [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_an-impartial-enquiry-int_astell-mary_1704 ''მიუკერძოებელი გამოკვლევა ამ სამეფოში აჯანყებისა და სამოქალაქო ომის მიზეზების შესახებ: დოქტორ კენეტის ქადაგების განხილვით, [[1704]] წლის [[31 იანვარი|31 იანვარს]]. ასევე სამეფო მოწამის დაცვის მიზნით'']. [[1704]] * ''უბრძენესი კაცების ხასიათი. ხელახლა დაბეჭდილი და გამოცემული ავტორის მეგობრების მიერ''. [[1704]] * ''ზომიერება სწორად განმარტებული: ანუ მიმოხილვა გვიანდელი პამფლეტისა, სახელწოდებით „ზომიერება — სათნოება, ანუ შემთხვევითი კონფორმისტი გამართლებული ფარისევლობის ბრალდებისგან“, სადაც ეს გამართლება დამატებით არის განხილული…''. [[1704]] * [https://archive.org/details/lettersconcerni00norrgoog/page/n7/mode/2up ''წერილები ღვთის სიყვარულის შესახებ, „ქალბატონებისთვის წინადადების“ ავტორსა და ბატონ ჯონ ნორისს შორის'']. მეორე, შესწორებული გამოცემა დამატებებით. [[1705]], [[1730]] * [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_reflections-upon-marriag_astell-mary_1706 ''მოსაზრებები ქორწინების შესახებ. მესამე გამოცემა. რომელსაც დამატებული აქვს წინასიტყვაობა ზოგიერთი შეპასუხების პასუხად'']. [[1706]] * [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_the-christian-religion-_astell-mary_1730 ''ქრისტიანული რელიგია, როგორც მას ინგლისის ეკლესიის ასული აღიარებს'']. [[1705]], [[1717]], [[1730]] * [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_bartlemy-fair-or-an-e_astell-mary_1709 ''ბართოლომეს ბაზრობა: ანუ გამოკვლევა გონებამახვილობის შესახებ…'']. [[1709]] * [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_an-enquiry-after-wit-wh_astell-mary_1722/page/n5/mode/2up ''გამოკვლევა გონებამახვილობის შესახებ: სადაც გვიანდელი შაფტსბერის გრაფის ტრივიალური მსჯელობა და უღვთო ირონია სრულად არის პასუხგაცემული და სამართლიანად მხილებული'']. [[1722]] * (მიკუთვნებული) [https://archive.org/details/essayindefenceof00aste/page/n7/mode/2up ''ესე ქალის სქესის დასაცავად'']. [[1696]] (ორი გამოცემა), [[1697]] * (მიკუთვნებული) [https://archive.org/details/bim_early-english-books-1641-1700_six-familiar-essays-upon_astell-mary_1696 ''ექვსი ნაცნობი ესე ქორწინების, სიკვდილის, სიყვარულში განსაცდელის, ავადმყოფობისა და მეგობრობის შესახებ'']. [[1696]] {{refend}} == მემკვიდრეობა == ასთელის იდეებმა ქალთა განათლების შესახებ საფუძველი ჩაუყარა მოგვიანებით განვითარებულ ფემინისტურ მოძრაობებს, რადგან ისინი ეჭვქვეშ აყენებდნენ საზოგადოებრივ ნორმებს და გზას უხსნიდნენ ქალებისთვის განათლების გაუმჯობესებულ შესაძლებლობებს. მისი ნაშრომები დღესაც შთააგონებს თანამედროვე დებატებს გენდერული თანასწორობისა და ქალთა გაძლიერებაში განათლების მნიშვნელობის შესახებ. მერი ასთელის ინოვაციური მოსაზრებები ქალთა განათლებაზე კვლავაც განიხილება მისი, როგორც ფემინისტი ფილოსოფოსისა და ქალთა უფლებების დამცველის, მუდმივ მემკვიდრეობად.<ref>{{Cite journal |last=Kinnaird |first=Joan K. |title=Mary Astell and the Conservative Contribution to English Feminism |journal=Journal of British Studies |volume=19 |issue=1 |date=1979 |pages=53–75 |doi=10.1086/385747 |s2cid=161848352 |issn=0021-9371 |url=https://dx.doi.org/10.1086/385747 |url-access=subscription}}</ref> ასთელს ჰქონდა მნიშვნელოვანი პირადი ბიბლიოთეკა, რაც წარმოადგენდა იშვიათ მაგალითს [[XVII საუკუნე|XVII]] საუკუნის მიწურულისა და [[XVIII საუკუნე|XVIII]] საუკუნის დასაწყისის ქალის მიერ შექმნილი წიგნების კოლექციისა, რომელიც ამავდროულად იყო გამოცემული ავტორიც. მის წიგნებზე დატანილია მისი სახელის ხელმოწერა სათაურ ფურცლებზე და მრავალი ანოტაცია.<ref>{{Cite web |title=Mary Astell 1666-1731 - Book Owners Online |url=[https://www.bookowners.online/Mary_Astell_1666-1731](https://www.bookowners.online/Mary_Astell_1666-1731) |access-date=[[2022]] [[4 ნოემბერი]] |website=[www.bookowners.online](http://www.bookowners.online)}}</ref> [[2021]] წელს მისი 47 წიგნისა და ბროშურის კოლექცია, რომელთაგან ბევრს მისი შენიშვნები ჰქონდა, აღმოჩენილი იქნა [[კემბრიჯის უნივერსიტეტი|კემბრიჯის]] Magdalene College-ის ძველ ბიბლიოთეკაში Catherine Sutherland-ის მიერ, რომელიც იყო ბიბლიოთეკარის მოადგილე. ეს მარგინალია პირველად აჩვენებს, თუ რამდენად იყო იგი ჩართული თავისი დროის ბუნებრივი ფილოსოფიის ლიტერატურასა და დისკურსში. სხვა მასალები ინახება [[ბრიტანეთის ბიბლიოთეკა|ბრიტანეთის ბიბლიოთეკასა]] და Northamptonshire Record Office-ში.<ref>{{Cite news |last=Swerling |first=Gabriella |title=Handwritten notes reveal mind of 'the first English feminist' |url=https://www.telegraph.co.uk/news/2021/03/08/handwritten-notes-reveal-mind-first-english-feminist/ |work=The Daily Telegraph |date=2021-03-08 |access-date=2021-03-11}}</ref>{{sfn|Almeroth-Williams|2021}} Mary Astell Academy (ყოფილი Linhope PRU) Linhope Road-ზე,Newcastle upon Tyne-ში, მის სახელს ატარებს.<ref>{{cite web |title=About Us |url=[http://maryastellacademy.co.uk/about-us-2/](http://maryastellacademy.co.uk/about-us-2/) |website=Mary Astell Academy}}</ref> გერმანიაში ასევე არსებობს მის სახელზე სახელდებული ქუჩა — Mary-Astell-Straße, [[ბრემენი|ბრემენში]]. ==იხილეთ აგრეთვე== * [[ფემინიზმი]] * [[ქალთა უფლებები]] * [[რაციონალიზმი]] * [[რენე დეკარტი]] ==ლიტერატურა== * პერი, რუთ. ''აღიარებული მერი ასთელი: ადრეული ინგლისელი ფემინისტი''. ჩიკაგოს უნივერსიტეტის გამომცემლობა, [[1986]]. * სპრინგბორგი, პატრიცია. ''მერი ასთელი: თავისუფლების თეორეტიკოსი ბატონობისგან''. კემბრიჯის უნივერსიტეტის გამომცემლობა, [[2005]]. == რესურსები ინტერნეტში == * {{Cite web |url=https://plato.stanford.edu/entries/astell/ |title=მერი ასთელი |website=Stanford Encyclopedia of Philosophy |language=en}} * {{Cite web |url=https://www.britannica.com/biography/Mary-Astell |title=მერი ასთელი |website=Encyclopædia Britannica |language=en}} * {{Cite web |url=http://projectvox.org/astell-1666-1731/ |title=მერი ასთელი ([[1666]]–[[1731]]) |website=Project Vox}} * {{Cite EB1911 |wstitle=ასთელი, მერი |short=x}} * {{Cite web |url=http://www.iep.utm.edu/astell/ |title=მერი ასთელი |website=Internet Encyclopedia of Philosophy}} * {{Cite web |url=http://oregonstate.edu/instruct/phl302/philosophers/astell.html |title=მერი ასთელი ([[1666]]–[[1731]]) |website=Western Philosophy History |access-date=2026-05-20 |archive-date=2015-02-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150221153142/http://oregonstate.edu/instruct/phl302/philosophers/astell.html }} * {{Cite web |url=http://www.luminarium.org/eightlit/astell/astellbib.php |title=ამონარიდები ასთელის ნაშრომებიდან |website=Luminarium}} * {{Cite web |url=http://www.projectcontinua.org/mary-astell/ |title=მერი ასთელის ბიოგრაფია |website=Project Continua |access-date=2026-05-25 |archive-date=2024-12-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241206172733/https://www.projectcontinua.org/mary-astell/ }} * {{Cite journal |last=Broad |first=Jacqueline |title=მერი ასთელი სათნო მეგობრობაზე |journal=Parergon |volume=26 |issue=2 |date=[[2008]] |pages=65–86 |doi=10.1353/pgn.0.0169 |s2cid=144922270 |url=https://philarchive.org/rec/BROMAO-2}} * {{Cite web |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/m000nzpf |title=მერი ასთელი |website=BBC Radio 4: In Our Time |date=[[2020]]-11-05}} — გადაცემა ''In Our Time'' ([[2020]] წლის [[5 ნოემბერი]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ასთელი, მერი}} [[კატეგორია:ფემინიზმი და ისტორია]] [[კატეგორია:ინგლისელი ფილოსოფოსები]] [[კატეგორია:ინგლისელი მწერლები]] [[კატეგორია:ფემინისტი ფილოსოფოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1666]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1731]] [[კატეგორია:აქტივისტები]] [[კატეგორია:ქალი ფილოსოფოსები]] 16vx35mj8pzk0lgb6puqfq68ifexeti მომხმარებელი:LALAMXM:სავარჯიშო 2 890991 5426597 5416223 2026-07-03T15:19:09Z LALAMXM 183941 5426597 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" ![[:en:UFC_Fight_Night:_Dern_vs._Ribas_2|UFC Fight Night: Dern vs. Ribas 2]] !14-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_6.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Mackenzie_Dern|'''M. Dern''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Amanda_Ribas|'''A. Ribas''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} !12-5-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_311|UFC 311]] !26-1-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Renato_Moicano|'''R. Moicano''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_10.png}} !20-5-1 |{{Flagicon|USA}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Adesanya_vs._Imavov|UFC Fight Night: Adesanya vs. Imavov]] !24-4-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Nigeria}} [[ისრაელ ადესანია|'''I. Adesanya''']] |{{Flagicon|France}} [[:en:Nassourdine_Imavov|'''N. Imavov''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} !15-4-0 |{{Flagicon|Saudi Arabia}} [[ერ-რიადი|'''Riyadh''']] |- ![[:en:UFC_312|UFC 312]] !22-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} !29-6-0 |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Cannonier_vs._Rodrigues|UFC Fight Night: Cannonier vs. Rodrigues]] !17-8-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Jared_Cannonier|'''J. Cannonier''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gregory_Rodrigues|'''G. Rodrigues''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !16-5-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Cejudo_vs._Song|UFC Fight Night: Cejudo vs. Song]] !16-4-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Henry_Cejudo|'''H. Cejudo''']] |{{Flagicon|China}} [[:en:Song_Yadong|'''S. Yadong''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_8.png}} !21-8-1 |{{Flagicon|US}} [[სიეტლი|'''Seattle''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Almabayev|UFC Fight Night: Kape vs. Almabayev]] !20-7-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_6.png}} |{{Flagicon|Portugal}} [[:en:Manel_Kape|'''M. Kape''']] |{{Flagicon|Kazakhstan}} [[:en:Asu_Almabayev|'''A. Almabayev''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} !21-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_313|UFC 313]] !12-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !20-1-1 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Vettori_vs._Dolidze_2|UFC Fight Night: Vettori vs. Dolidze 2]] !19-6-1 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} |{{Flagicon|Italy}} [[:en:Marvin_Vettori|'''M. Vettori''']] |{{Flagicon|Georgia}} [[რომან დოლიძე|'''R. Dolidze''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_12.png}} !14-3-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Edwards_vs._Brady|UFC Fight Night: Edwards vs. Brady]] !22-4-0 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} |{{Flagicon|England}} [[:en:Leon_Edwards|'''L. Edwards''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Sean_Brady_(fighter)|'''S. Brady''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} !17-1-0 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Moreno_vs._Erceg|UFC on ESPN: Moreno vs. Erceg]] !22-8-2 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''B. Moreno''']] |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Steve_Erceg|'''S. Erceg''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} !12-3-0 |{{Flagicon|Mexico}} [[მეხიკო|'''Mexico City''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Emmett_vs._Murphy|UFC on ESPN: Emmett vs. Murphy]] !19-4-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Josh_Emmett|'''J. Emmett''']] |{{Flagicon|England}} [[:en:Lerone_Murphy|'''L. Murphy''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_10.png}} !15-0-1 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_314|UFC 314]] !26-4-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''A. Volkanovski''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} !26-6-0 |{{Flagicon|USA}} [[მაიამი|'''Miami''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Machado_Garry_vs._Prates|UFC on ESPN: Machado Garry vs. Prates]] !15-1-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} |{{Flagicon|Ireland}} [[:en:Ian_Machado_Garry|'''I. Machado Garry''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Carlos_Prates|'''C. Prates''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_13.png}} !21-6-0 |{{Flagicon|USA}} [[კანზას-სიტი|'''Kansas City''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Sandhagen_vs._Figueiredo|UFC on ESPN: Sandhagen vs. Figueiredo]] !17-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_4.png}} |{{Flagicon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''C. Sandhagen''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Deiveson_Figueiredo|'''D. Figueiredo''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} !24-4-1 |{{Flagicon|US}} [[დე-მოინი|'''Des Moines''']] |- ![[:en:UFC_315|UFC 315]] !24-3-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''B. Muhammad''']] |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_5.png}} !17-2-0 |{{Flagicon|Canada}} [[მონრეალი|'''Montreal''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Burns_vs._Morales|UFC Fight Night: Burns vs. Morales]] !22-8-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gilbert_Burns|'''G. Burns''']] |{{Flagicon|Ecuador}} [[:en:Michael_Morales_(fighter)|'''M. Morales''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_12.png}} !17-0-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Gamrot_vs._Klein|UFC on ESPN: Gamrot vs. Klein]] !24-3-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Mateusz_Gamrot|'''M. Gamrot''']] |{{Flagicon|Slovakia}} [[:en:Ľudovít_Klein|'''L. Klein''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !23-4-1 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_316|UFC 316]] !19-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''M. Dvalishvili''']] |{{Flagicon|US}} [[შონ ო’მალი|'''S. O'Malley''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} !18-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Usman_vs._Buckley|UFC on ESPN: Usman vs. Buckley]] !20-4-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} |{{Flagicon|Nigeria}} [[კამარუ უსმანი|'''K. Usman''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Joaquin_Buckley|'''J. Buckley''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} !21-6-0 |{{Flagicon|US}} [[ატლანტა|'''Atlanta''']] |- ![[:en:UFC_on_ABC:_Hill_vs._Rountree_Jr.|UFC on ABC: Hill vs. Rountree Jr.]] !12-3-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_4.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Jamahal_Hill|'''J. Hill''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Khalil_Rountree_Jr.|'''K. Rountree Jr.''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} !13-6-0 |{{Flagicon|Azerbaijan}} [[ბაქო|'''Baku''']] |- ![[:en:UFC_317|UFC 317]] !16-0-0 !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''I. Topuria''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_2.png}} !35-10-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Lewis_vs._Teixeira|UFC on ESPN: Lewis vs. Teixeira]] !28-12-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_9.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Derrick_Lewis|'''D. Lewis''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Tallison_Teixeira|'''T. Teixeira''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_13.png}} !8-0-0 |{{Flagicon|US}} [[ნეშვილი|'''Nashville''']] |- ![[:en:UFC_318|UFC 318]] !26-8-0 !{{Flagicon image|Solid_black_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] |{{Flagicon|US}} [[დასტინ პორიე|'''D. Poirier''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_6.png}} !30-9-0 |{{Flagicon|US}} [[ახალი ორლეანი|'''New Orleans''']] |- ![[:en:UFC_on_ABC:_Whittaker_vs._de_Ridder|UFC on ABC: Whittaker vs. de Ridder]] !26-8-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[რობერტ უიტეკერი|'''R. Whittaker''']] |{{Flagicon|Netherlands}} [[:en:Reinier_de_Ridder|'''R. de Ridder''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_13.png}} !20-2-0 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Taira_vs._Park|UFC on ESPN: Taira vs. Park]] !16-1-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_6.png}} |{{Flagicon|Japan}} [[:en:Tatsuro_Taira|'''T. Taira''']] |{{Flagicon|South Korea}} [[:en:Park_Hyun-sung|'''P. Hyun-Sung''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !10-0-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Dolidze_vs._Hernandez|UFC on ESPN: Dolidze vs. Hernandez]] !15-3-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_9.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[რომან დოლიძე|'''R. Dolidze''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Hernandez|'''A. Hernandez''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_10.png}} !14-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_319|UFC 319]] !23-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''K. Chimaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !14-0-0 |{{Flagicon|USA}} [[ჩიკაგო|'''Chicago''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Walker_vs._Zhang|UFC Fight Night: Walker vs. Zhang]] !21-9-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_13.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Johnny_Walker_(fighter)|'''J. Walker''']] |{{Flagicon|China}} [[:en:Zhang_Mingyang|'''Z. Mingyang''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_14.png}} !19-6-0 |{{Flagicon|China}} [[შანხაი|'''Shanghai''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Imavov_vs._Borralho|UFC Fight Night: Imavov vs. Borralho]] !16-4-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_2.png}} |{{Flagicon|France}} [[:en:Nassourdine_Imavov|'''N. Imavov''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Caio_Borralho|'''C. Borralho''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} !17-1-0 |{{Flagicon|France}} [[პარიზი|'''Paris''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Lopes_vs._Silva|UFC Fight Night: Lopes vs. Silva]] !26-7-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_2.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Jean_Silva|'''J. Silva''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_10.png}} !16-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[სან-ანტონიო|'''San Antonio''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Ulberg_vs._Reyes|UFC Fight Night: Ulberg vs. Reyes]] !12-1-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''C. Ulberg''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Dominick_Reyes|'''D. Reyes''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} !15-4-0 |{{Flagicon|Australia}} [[პერთი|'''Perth''']] |- ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !21-1-1 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ალექს პერეირა|'''A. Pereira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} !12-3-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Oliveira_vs._Gamrot|UFC Fight Night: Oliveira vs. Gamrot]] !35-11-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_4.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Mateusz_Gamrot|'''M. Gamrot''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_8.png}} !25-3-0 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[რიო-დე-ჟანეირო|'''Rio de Janeiro''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_de_Ridder_vs._Allen|UFC Fight Night: de Ridder vs. Allen]] !21-2-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_4.png}} |{{Flagicon|Netherlands}} [[:en:Reinier_de_Ridder|'''R. de Ridder''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Brendan_Allen|'''B. Allen''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_9.png}} !25-7-0 |{{Flagicon|Canada}} [[ვანკუვერი|'''Vancouver''']] |- ![[:en:UFC_321|UFC 321]] !15-3-0 !{{Flagicon image|C_blue_square.png}} |{{Flagicon|England}} [[ტომ ასპინალი|'''T. Aspinall''']] |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''C. Gane''']] !{{Flagicon image|Solid blue with number 1.png}} !13-2-0 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Garcia_vs._Onama|UFC Fight Night: Garcia vs. Onama]] !18-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_12.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Steve_Garcia|'''S. Garcia''']] |{{Flagicon|Uganda}} [[:en:David_Onama|'''D. Onama''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_13.png}} !14-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Bonfim_vs._Brown|UFC Fight Night: Bonfim vs. Brown]] !18-1-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_14.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gabriel_Bonfim|'''G. Bonfim''']] |{{Flagicon|Jamaica}} [[:en:Randy_Brown_(fighter)|'''R. Brown''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !20-6-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_322|UFC 322]] !18-2-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} !27-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Tsarukyan_vs._Hooker|UFC Fight Night: Tsarukyan vs. Hooker]] !22-3-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Armenia}} [[არმან წარუკიანი|'''A. Tsarukyan''']] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Dan_Hooker|'''D. Hooker''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_6.png}} !24-12-0 |{{Flagicon image|Flag of Qatar in a 2 to 1 ratio.png}} [[დოჰა|'''Doha''']] |- ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !21-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''M. Dvalishvili''']] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[პიოტრ იანი|'''P. Yan''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !19-5-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_on_ESPN:_Royval_vs._Kape|UFC on ESPN: Royval vs. Kape]] !17-8-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Brandon_Royval|'''B. Royval''']] |{{Flagicon|Portugal}} [[:en:Manel_Kape|'''M. Kape''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_6.png}} !21-7-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_324|UFC 324]] !26-5-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_4.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''J. Gaethje''']] |{{Flagicon|England}} [[:en:Paddy_Pimblett|'''P. Pimblett''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} !23-3-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_325|UFC 325]] !27-4-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''A. Volkanovski''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''D. Lopes''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} !27-7-0 |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Bautista_vs._Oliveira|UFC Fight Night: Bautista vs. Oliveira]] !16-3-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_9.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Mario_Bautista|'''M. Bautista''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Vinicius_Oliveira|'''V. Oliveira''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_11.png}} !23-3-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Strickland_vs._Hernandez|UFC Fight Night: Strickland vs. Hernandez]] !29-7-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Hernandez|'''A. Hernandez''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_4.png}} !15-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ჰიუსტონი|'''Houston''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Moreno_vs._Kavanagh|UFC Fight Night: Moreno vs. Kavanagh]] !23-9-2 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_6.png}} |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''B. Moreno''']] |{{Flagicon|England}} [[:en:Lone'er_Kavanagh|'''L. Kavanagh''']] !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} !9-1-0 |{{Flagicon|Mexico}} [[მეხიკო|'''Mexico City''']] |- ![[:en:UFC_326|UFC 326]] !27-8-0 !{{Flagicon image|Solid_black_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''C. Oliveira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !36-11-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Emmett_vs._Vallejos|UFC Fight Night: Emmett vs. Vallejos]] !19-6-0 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_11.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Josh_Emmett|'''J. Emmett''']] |{{Flagicon|Argentina}} [[:en:Kevin_Vallejos|'''K. Vallejos''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_14.png}} !17-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Evloev_vs._Murphy|UFC Fight Night: Evloev vs. Murphy]] !19-0-0 !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[:en:Movsar_Evloev|'''M. Evloev''']] |{{Flagicon|England}} [[:en:Lerone_Murphy|'''L. Murphy''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} !17-0-1 |{{Flagicon|UK}} [[ლონდონი|'''London''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Adesanya_vs._Pyfer|UFC Fight Night: Adesanya vs. Pyfer]] !24-5-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_4.png}} |{{Flagicon|Nigeria}} [[ისრაელ ადესანია|'''I. Adesanya''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Joe_Pyfer|'''J. Pyfer''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_14.png}} !15-3-0 |{{Flagicon|US}} [[სიეტლი|'''Seattle''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Moicano_vs._Duncan|UFC Fight Night: Moicano vs. Duncan]] !20-7-1 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_10.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Renato_Moicano|'''R. Moicano''']] |{{Flagicon|Scotland}} [[:en:Chris_Duncan_(fighter)|'''C. Duncan''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !15-2-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_327|UFC 327]] !32-5-1 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Czech Republic}} [[ირჟი პროხასკა|'''J. Procházka''']] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''C. Ulberg''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !13-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[მაიამი|'''Miami''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Burns_vs._Malott|UFC Fight Night: Burns vs. Malott]] !22-9-0 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_11.png}} |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gilbert_Burns|'''G. Burns''']] |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Mike_Malott|'''M. Malott''']] !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} !13-2-1 |{{Flagicon|Canada}} [[უინიპეგი|'''Winnipeg''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Sterling_vs._Zalal|UFC Fight Night: Sterling vs. Zalal]] !25-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Aljamain_Sterling|'''A. Sterling''']] |{{Flagicon|Morocco}} [[:en:Youssef_Zalal|'''Y. Zalal''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} !18-5-1 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Della_Maddalena_vs._Prates|UFC Fight Night: Della Maddalena vs. Prates]] !18-3-0 !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''J. Della Maddalena''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Carlos_Prates|'''C. Prates''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} !23-7-0 |{{Flagicon|Australia}} [[პერთი|'''Perth''']] |- ![[:en:UFC_328|UFC 328]] !15-0-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''K. Chimaev''']] |{{Flagicon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''S. Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} !30-7-0 |{{Flagicon|USA}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Allen_vs._Costa|UFC Fight Night: Allen vs. Costa]] !20-4-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_7.png}} |{{Flagicon|England}} [[:en:Arnold_Allen|'''A. Allen''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Melquizael_Costa|'''M. Costa''']] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_12.png}} !26-7-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Song_vs._Figueiredo|UFC Fight Night: Song vs. Figueiredo]] !22-9-1 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_5.png}} |{{Flagicon|China}} [[:en:Song_Yadong|'''S. Yadong''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Deiveson_Figueiredo|'''D. Figueiredo''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_7.png}} !25-6-1 |'''{{დროშა|Macau}}''' |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Muhammad_vs._Bonfim|UFC Fight Night: Muhammad vs. Bonfim]] !24-5-0 !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} |{{Flagicon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''B. Muhammad''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gabriel_Bonfim|'''G. Bonfim''']] !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_11.png}} !19-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC Freedom 250]] !17-0-0 !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''I. Topuria''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Justin_Gaethje|'''J. Gaethje''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_letter_ic.png}} !27-5-0 |{{Flagicon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Kape_vs._Horiguchi|UFC Fight Night: Kape vs. Horiguchi]] !22-7-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Portugal}} [[:en:Manel_Kape|'''M. Kape''']] |{{Flagicon|Japan}} [[:en:Kyoji_Horiguchi|'''K. Horiguchi''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_5.png}} !36-5-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night:_Fiziev_vs._Torres|UFC Fight Night: Fiziev vs. Torres]] !13-5-0 !{{Flagicon image|solid_lime_with_number_11.png}} |{{Flag icon|Azerbaijan}} '''[[:en:Rafael_Fiziev|R. Fiziev]]''' |{{Flag icon|Mexico}} [[:en:Manuel_Torres_(fighter)|'''M. Torres''']] !{{Flagicon image|solid_red_with_number_15.png}} !17-3-0 |{{Flagicon|Azerbaijan}} [[ბაქო|'''Baku''']] |- ![[:en:UFC_329|UFC 329]] !22-6-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|Ireland}} [[კონორ მაკგრეგორი|'''C. McGregor''']] |{{Flagicon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''M. Holloway''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !27-9-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_281|UFC Fight Night: du Plessis vs. Usman]] !23-3-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''D. du Plessis''']] |{{Flagicon|Nigeria}} [[კამარუ უსმანი|'''K. Usman''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !21-4-0 |{{Flagicon|USA}} [[ოკლაჰომა-სიტი|'''Oklahoma City''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_282|UFC Fight Night: Ankalaev vs. Rountree Jr.]] !21-2-1 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''M. Ankalaev''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Khalil_Rountree_Jr.|'''K. Rountree Jr.''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !14-7-0 |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_283|UFC Fight Night: Medić vs. Rodriguez]] !13-3-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|Serbia}} [[:en:Uroš_Medić|'''U. Medić''']] |{{Flagicon|US}} [[:en:Daniel_Rodriguez_(fighter)|'''D. Rodriguez''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !20-5-0 |{{Flagicon|Serbia}} [[ბელგრადი|'''Belgrade''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_284|UFC Fight Night: Gamrot vs. Salkilld]] !26-4-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Mateusz_Gamrot|'''M. Gamrot''']] |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Quillan_Salkilld|'''Q. Salkilld''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !12-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] |- ![[:en:UFC_330|UFC 330]] !28-1-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ისლამ მახაჩევი|'''I. Makhachev''']] |{{Flagicon|Ireland}} [[:en:Ian_Machado_Garry|'''I. Machado Garry''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !17-1-0 |{{Flagicon|USA}} [[ფილადელფია|'''Philadelphia''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_285|UFC Fight Night: Hernandez vs. Rodrigues]] !15-3-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|US}} [[:en:Anthony_Hernandez|'''A. Hernandez''']] |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Gregory_Rodrigues|'''G. Rodrigues''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !19-6-0 |{{Flagicon|USA}} [[საკრამენტო|'''Sacramento''']] |- ![[:en:UFC_Fight_Night_286|UFC Fight Night: Nurmagomedov vs. Song]] !20-1-0 !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} |{{Flagicon|რუსეთი}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''U. Nurmagomedov''']] |{{Flagicon|China}} [[:en:Song_Yadong|'''S. Yadong''']] !{{Flagicon image|White_square_with_question_mark.png}} !23-9-1 |{{Flagicon|China}} [[შანხაი|'''Shanghai''']] |} {| class="wikitable" ![[რკენა (ორგანიზაცია)|RKENA 1]] !0-0-0 !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ შარიქაძე|'''Merab Sharikadze''']] !Technical Knockout R2 |{{Flagicon|Poland}} [[:en:Patryk_Kontny|'''Patryk Kontny''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !1-1-0 |{{Flagicon|Georgia}} [[თბილისი|'''Tbilisi''']] !29/11/2025 |- ![[რკენა (ორგანიზაცია)|RKENA 2]] !8-0-0 !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[:en:Davit_Lortkipanidze|'''Davit Lortkipanidze''']] !Submission R1 |{{Flagicon|ბრაზილია}} [[:en:Alex_Oliveira|'''Alex Oliveira''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !26-17-1 |{{Flagicon|Georgia}} [[თბილისი|'''Tbilisi''']] !14/03/2026 |- ![[რკენა (ორგანიზაცია)|RKENA 3]] !37-8-0 !{{Flagicon image|solid_lime.svg}} |{{Flagicon|Georgia}} [[:en:Raul_Tutarauli|'''Raul Tutarauli''']] !Decision R3 |{{Flagicon|US}} [[:en:Chris_Gonzalez|'''Chris Gonzalez''']] !{{Flagicon image|solid_red.svg}} !9-3-0 |{{Flagicon|Georgia}} [[თბილისი|'''Tbilisi''']] !16/05/2026 |} {| class="wikitable" |+ ! colspan="6" |[[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |- ![[:en:UFC_304|UFC 304]] |{{Flagicon|England}} [[ტომ ასპინალი|'''Tom Aspinall''']] !Knockout R1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Curtis_Blaydes|'''Curtis Blaydes''']] |{{Flagicon|UK}} [[მანჩესტერი|'''Manchester''']] !Aspinall defending interim. |- ![[:en:UFC_309|UFC 309]] |{{Flag icon|US}} [[ჯონ ჯონსი|'''Jon Jones''']] !Technical Knockout R3 |{{Flag icon|US}} [[სტიპე მიოჩიჩი|'''Stipe Miocic''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !Jones defending. |- ![[:en:UFC_321|UFC 321]] |{{Flagicon|England}} [[ტომ ასპინალი|'''Tom Aspinall''']] !No Contest R1 |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''Ciryl Gane''']] |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !Aspinall defending. |- ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''Ciryl Gane''']] !Technical Knockout R2 |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] |{{Flag icon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] !Interim title fight. |- ! colspan="6" |[[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |- ![[:en:UFC_300|UFC 300]] |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] !Knockout R1 |{{Flag icon|US}} [[:en:Jamahal_Hill|'''Jamahal Hill''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Pereira defending. |- ![[:en:UFC_303|UFC 303]] |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] !Technical Knockout R2 |{{Flagicon|Czech Republic}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Pereira defending. |- ![[:en:UFC_307|UFC 307]] |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] !Technical Knockout R4 |{{Flag icon|US}} [[:en:Khalil_Rountree_Jr.|'''Khalil Rountree Jr.''']] |{{Flag icon|US}} [[სოლტ-ლეიკ-სიტი|'''Salt Lake City''']] !Pereira defending. |- ![[:en:UFC_313|UFC 313]] |{{Flag icon|Russia}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''Magomed Ankalaev''']] !Decision R5 |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Pereira defending. |- ![[:en:UFC_320|UFC 320]] |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] !Technical Knockout R1 |{{Flag icon|Russia}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''Magomed Ankalaev''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Ankalaev defending. |- ![[:en:UFC_327|UFC 327]] |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] !Knockout R1 |{{Flagicon|Czech Republic}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] |{{Flag icon|US}} [[მაიამი|'''Miami''']] !Vacant title fight. |- ! colspan="6" |[[:en:Middleweight|Middleweight]] |- ![[:en:UFC_305|UFC 305]] |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] !Submission R4 |{{Flagicon|Nigeria}} [[ისრაელ ადესანია|'''Israel Adesanya''']] |{{Flagicon|Australia}} [[პერთი|'''Perth''']] !du Plessis defending. |- ![[:en:UFC_312|UFC 312]] |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] !Decision R5 |{{Flag icon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] !du Plessis defending. |- ![[:en:UFC_319|UFC 319]] |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''Khamzat Chimaev''']] !Decision R5 |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] |{{Flag icon|US}} [[ჩიკაგო|'''Chicago''']] !du Plessis defending. |- ![[:en:UFC_328|UFC 328]] |{{Flag icon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] !Decision R5 |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''Khamzat Chimaev''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !Chimaev defending. |- ! colspan="6" |[[:en:Welterweight|Welterweight]] |- ![[:en:UFC_304|UFC 304]] |{{Flag icon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''Belal Muhammad''']] !Decision R5 |{{Flagicon|England}} [[:en:Leon_Edwards|'''Leon Edwards''']] |{{Flagicon|UK}} [[მანჩესტერი|'''Manchester''']] !Edwards defending. |- ![[:en:UFC_315|UFC 315]] |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] !Decision R5 |{{Flag icon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''Belal Muhammad''']] |{{Flagicon|Canada}} [[მონრეალი|'''Montreal''']] !Muhammad defending. |- ![[:en:UFC_322|UFC 322]] |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|'''Islam Makhachev''']] !Decision R5 |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !Della Maddalena defending. |- ! colspan="6" |[[:en:Lightweight|Lightweight]] |- ![[:en:UFC_302|UFC 302]] |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|'''Islam Makhachev''']] !Submission R5 |{{Flag icon|US}} [[დასტინ პორიე|'''Dustin Poirier''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !Makhachev defending. |- ![[:en:UFC_311|UFC 311]] |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|'''Islam Makhachev''']] !Submission R1 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Renato_Moicano|'''Renato Moicano''']] |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] !Makhachev defending. |- ![[:en:UFC_317|UFC 317]] |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] !Knockout R1 |{{Flagicon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Vacant title fight. |- ![[:en:UFC_324|UFC 324]] |{{Flag icon|US}} [[ჯასტინ გეიჯი|'''Justin Gaethje''']] !Decision R5 |{{Flagicon|England}} [[პედი პიმბლეტი|'''Paddy Pimblett''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Interim title fight. |- ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] |{{Flag icon|US}} [[ჯასტინ გეიჯი|'''Justin Gaethje''']] !Technical Knockout R4 |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] |{{Flag icon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] !Topuria defending. |- ! colspan="6" |[[:en:Featherweight|Featherweight]] |- ![[:en:UFC_308|UFC 308]] |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] !Knockout R3 |{{Flag icon|US}} [[მაქს ჰოლოვეი|'''Max Holloway''']] |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !Topuria defending. |- ![[:en:UFC_314|UFC 314]] |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] !Decision R5 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] |{{Flag icon|US}} [[მაიამი|'''Miami''']] !Vacant title fight. |- ![[:en:UFC_325|UFC 325]] |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] !Decision R5 |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] |{{Flagicon|Australia}} [[სიდნეი|'''Sydney''']] !Volkanovski defending. |- ! colspan="6" |[[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |- ![[:en:UFC_306|UFC 306]] |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''Merab Dvalishvili''']] !Decision R5 |{{Flag icon|US}} [[შონ ო’მალი|'''Sean O'Malley''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !O'Malley defending. |- ![[:en:UFC_311|UFC 311]] |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''Merab Dvalishvili''']] !Decision R5 |{{Flag icon|Russia}} [[უმარ ნურმაგომედოვი|'''Umar Nurmagomedov''']] |{{Flag icon|US}} [[:en:Inglewood,_California|'''Inglewood''']] !Dvalishvili defending. |- ![[:en:UFC_316|UFC 316]] |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''Merab Dvalishvili''']] !Submission R3 |{{Flag icon|US}} [[შონ ო’მალი|'''Sean O'Malley''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !Dvalishvili defending. |- ![[:en:UFC_320|UFC 320]] |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''Merab Dvalishvili''']] !Decision R5 |{{Flag icon|US}} [[კორი სენდჰეგენი|'''Cory Sandhagen''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Dvalishvili defending. |- ![[:en:UFC_323|UFC 323]] |{{Flag icon|Russia}} [[პიოტრ იანი|'''Petr Yan''']] !Decision R5 |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''Merab Dvalishvili''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Dvalishvili defending. |- ! colspan="6" |[[უმსუბუქესი წონითი კატეგორია (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)|Flyweight]] |- ![[:en:UFC_301|UFC 301]] |{{Flagicon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] !Decision R5 |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Steve_Erceg|'''Steve Erceg''']] |{{Flagicon|Brazil}} [[რიო-დე-ჟანეირო|'''Rio de Janeiro''']] !Pantoja defending. |- ![[:en:UFC_310|UFC 310]] |{{Flagicon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] !Technical Submission R2 |{{Flagicon|Japan}} [[:en:Kai_Asakura|'''Kai Asakura''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Pantoja defending. |- ![[:en:UFC_317|UFC 317]] |{{Flagicon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] !Submission R3 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Kai_Kara-France|'''Kai Kara-France''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Pantoja defending. |- ![[:en:UFC_323|UFC 323]] |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] !Technical Knockout R1 |{{Flagicon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !Pantoja defending. |- ![[:en:UFC_328|UFC 328]] |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] !Technical Knockout R5 |{{Flagicon|Japan}} [[:en:Tatsuro_Taira|'''Tatsuro Taira''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !Van defending. |} {| class="wikitable" |+ ! colspan="9" |[[:en:Heavyweight|Heavyweight]] |- !1 |{{Flag icon|US}} [[ჯონ ჯონსი|'''Jon Jones''']] !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_285|UFC 285]] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''Ciryl Gane''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !24/03/2024 — 21/06/2025 ![[სტიპე მიოჩიჩი|1]] |- !— |{{Flagicon|England}} [[ტომ ასპინალი|'''Tom Aspinall''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_4.png}} ![[:en:UFC_295|UFC 295]] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} |{{Flag icon|Russia}} [[:en:Sergei_Pavlovich|'''Sergei Pavlovich''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !11/11/2023 — 21/06/2025 ![[:en:Curtis_Blaydes|1]] |- !2 |{{Flagicon|England}} [[ტომ ასპინალი|'''Tom Aspinall''']] ! colspan="5" |Promoted to undisputed champion. !21/06/2025 — ![[:en:Ciryl_Gane|N]] |- !— |{{Flagicon|France}} [[:en:Ciryl_Gane|'''Ciryl Gane''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] !{{Flagicon image|Solid red.svg}} |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] |{{Flag icon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] !14/06/2026 — !— |- ! colspan="9" |[[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] |- !1 |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} ![[:en:UFC_295|UFC 295]] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Czech Republic}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !11/11/2023 — 08/03/2025 ![[:en:Jamahal_Hill|1]] [[ირჟი პროხასკა|2]] [[:en:Khalil_Rountree_Jr.|3]] |- !2 |{{Flag icon|Russia}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''Magomed Ankalaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} ![[:en:UFC_313|UFC 313]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !08/03/2025 — 04/10/2025 !— |- !3 |{{Flagicon|Brazil}} [[ალექს პერეირა|'''Alex Pereira''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} ![[:en:UFC_320|UFC 320]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|Russia}} [[მაგომედ ანკალაევი|'''Magomed Ankalaev''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !04/10/2025 — 11/04/2026 !— |- !4 |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_2.png}} ![[:en:UFC_327|UFC 327]] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} |{{Flagicon|Czech Republic}} [[ირჟი პროხასკა|'''Jiří Procházka''']] |{{Flag icon|US}} [[მაიამი|'''Miami''']] !11/04/2026 — !— |- ! colspan="9" |[[:en:Middleweight|Middleweight]] |- !1 |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_2.png}} ![[:en:UFC_297|UFC 297]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] |{{Flagicon|Canada}} [[ტორონტო|'''Toronto''']] !20/01/2024 — 16/08/2025 ![[ისრაელ ადესანია|1]] [[შონ სტრიკლენდი|2]] |- !2 |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''Khamzat Chimaev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} ![[:en:UFC_319|UFC 319]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|South Africa}} [[დრიკუს დუ პლესი|'''Dricus du Plessis''']] |{{Flag icon|US}} [[ჩიკაგო|'''Chicago''']] !16/08/2025 — 09/05/2026 !— |- !3 |{{Flag icon|US}} [[შონ სტრიკლენდი|'''Sean Strickland''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} ![[:en:UFC_328|UFC 328]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|UAE}} [[ხამზატ ჩიმაევი|'''Khamzat Chimaev''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუარკი|'''Newark''']] !09/05/2026 — !— |- ! colspan="9" |[[:en:Welterweight|Welterweight]] |- !1 |{{Flag icon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''Belal Muhammad''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_2.png}} ![[:en:UFC_304|UFC 304]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|England}} [[:en:Leon_Edwards|'''Leon Edwards''']] |{{Flagicon|UK}} [[მანჩესტერი|'''Manchester''']] !27/07/2024 — 10/05/2025 !— |- !2 |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_5.png}} ![[:en:UFC_315|UFC 315]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|US}} [[ბელალ მუჰამედი|'''Belal Muhammad''']] |{{Flagicon|Canada}} [[მონრეალი|'''Montreal''']] !10/05/2025 — 15/11/2025 !— |- !3 |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|'''Islam Makhachev''']] !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_322|UFC 322]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] |{{Flag icon|US}} [[ნიუ-იორკი|'''New York City''']] !15/11/2025 — !— |- ! colspan="9" |[[:en:Lightweight|Lightweight]] |- !1 |{{Flag icon|Russia}} [[ისლამ მახაჩევი|'''Islam Makhachev''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_4.png}} ![[:en:UFC_280|UFC 280]] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_1.png}} |{{Flagicon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] |{{Flagicon|UAE}} [[აბუ-დაბი|'''Abu Dhabi''']] !22/10/2022 — 28/06/2025 ![[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|1]] [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|2]] [[დასტინ პორიე|3]] [[:en:Renato_Moicano|4]] |- !2 |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] !{{Flagicon image|Solid lime.svg}} ![[:en:UFC_317|UFC 317]] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_2.png}} |{{Flagicon|Brazil}} [[ჩარლზ ოლივეირა|'''Charles Oliveira''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !28/06/2025 — 14/06/2026 !— |- !— |{{Flag icon|US}} [[ჯასტინ გეიჯი|'''Justin Gaethje''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_4.png}} ![[:en:UFC_324|UFC 324]] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_5.png}} |{{Flagicon|England}} [[პედი პიმბლეტი|'''Paddy Pimblett''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !24/01/2025 — 14/06/2026 !— |- !3 |{{Flag icon|US}} [[ჯასტინ გეიჯი|'''Justin Gaethje''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_letter_ic.png}} ![[:en:UFC_Freedom_250|UFC 250]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] |{{Flag icon|US}} [[ვაშინგტონი|'''Washington''']] !14/06/2026 — !— |- ! colspan="9" |[[:en:Featherweight|Featherweight]] |- !1 |{{Flagicon|Georgia}} [[ილია თოფურია|'''Ilia Topuria''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} ![[:en:UFC_298|UFC 298]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] |{{Flag icon|US}} [[ანაჰაიმი|'''Anaheim''']] !17/02/2024 — 12/04/2025 ![[მაქს ჰოლოვეი|1]] |- !2 |{{Flagicon|Australia}} [[ალექსანდერ ვოლკანოვსკი|'''Alexander Volkanovski''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} ![[:en:UFC_314|UFC 314]] !{{Flagicon image|Solid_red_with_number_3.png}} |{{Flagicon|Brazil}} [[:en:Diego_Lopes_(fighter)|'''Diego Lopes''']] |{{Flag icon|US}} [[მაიამი|'''Miami''']] !12/04/2025 — ![[:en:Diego_Lopes_(fighter)|1]] |- ! colspan="9" |[[:en:Bantamweight|Bantamweight]] |- !1 |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''Merab Dvalishvili''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} ![[:en:UFC_306|UFC 306]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flag icon|US}} [[შონ ო’მალი|'''Sean O'Malley''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !14/09/2024 — 06/12/2025 ![[უმარ ნურმაგომედოვი|1]] [[შონ ო’მალი|2]] [[კორი სენდჰეგენი|3]] |- !2 |{{Flag icon|Russia}} [[პიოტრ იანი|'''Petr Yan''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_3.png}} ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Georgia}} [[მერაბ დვალიშვილი|'''Merab Dvalishvili''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !06/12/2025 — !— |- ! colspan="9" |[[უმსუბუქესი წონითი კატეგორია (შერეული საბრძოლო ხელოვნება)|Flyweight]] |- !1 |{{Flagicon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_2.png}} ![[:en:UFC_290|UFC 290]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !08/07/2023 — 06/12/2025 ![[:en:Brandon_Royval|1]] [[:en:Steve_Erceg|2]] [[:en:Kai_Asakura|3]] [[:en:Kai_Kara-France|4]] |- !2 |{{Flagicon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] !{{Flagicon image|Solid_lime_with_number_1.png}} ![[:en:UFC_323|UFC 323]] !{{Flagicon image|Solid_yellow_with_letter_c.png}} |{{Flagicon|Brazil}} [[ალეშანდრე პანტოჟა|'''Alexandre Pantoja''']] |{{Flag icon|US}} [[ლას-ვეგასი|'''Las Vegas''']] !06/12/2025 — ![[:en:Tatsuro_Taira|1]] |} {| class="wikitable" |'''{{Flagicon|Russia}} [[:en:Khabib_Nurmagomedov|Khabib Nurmagomedov]]''' ![[:en:UFC_223|UFC 223]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]] ![[:en:Conor_McGregor|1]] [[:en:Dustin_Poirier|2]] [[:en:Justin_Gaethje|3]] |- |'''{{Flagicon|Russia}} [[:en:Petr_Yan|Petr Yan]]''' ![[:en:UFC_251|UFC 251]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] !0 |- |'''{{Flagicon|Russia}} [[:en:Islam_Makhachev|Islam Makhachev]]''' ![[:en:UFC_280|UFC 280]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_322|UFC 322]] ![[:en:Lightweight|Lightweight]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:Welterweight|Welterweight]] ![[:en:Alexander_Volkanovski|1]] [[:en:Alexander_Volkanovski|2]] [[:en:Dustin_Poirier|3]] [[:en:Renato_Moicano|4]] |- |'''{{Flagicon|Russia}} [[:en:Magomed_Ankalaev|Magomed Ankalaev]]''' ![[:en:UFC_313|UFC 313]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !0 |- |{{Flagicon|England}} [[:en:Michael_Bisping|'''Michael Bisping''']] ![[:en:UFC_199|UFC 199]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] ![[:en:Dan_Henderson|1]] |- |{{Flagicon|England}} [[:en:Leon_Edwards|'''Leon Edwards''']] ![[:en:UFC_278|UFC 278]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] ![[:en:Kamaru_Usman|1]] [[:en:Colby_Covington|2]] |- |'''{{Flagicon|England}} [[:en:Tom_Aspinall|Tom Aspinall]]''' !— ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] ![[:en:Ciryl_Gane|!]] |- |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Robert_Whittaker_(fighter)|'''Robert Whittaker''']] !— ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !0 |- |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Alexander_Volkanovski|'''Alexander Volkanovski''']] ![[:en:UFC_245|UFC 245]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_314|UFC 314]] ![[:en:Featherweight|Featherweight]] ![[:en:Max_Holloway|1]] [[:en:Brian_Ortega|2]] [[:en:The_Korean_Zombie|3]] [[:en:Max_Holloway|4]] [[:en:Yair_Rodríguez|5]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:Diego_Lopes_(fighter)|1]] |- |{{Flag icon|Australia}} [[:en:Jack_Della_Maddalena|'''Jack Della Maddalena''']] ![[:en:UFC_315|UFC 315]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !0 |- |'''{{Flagicon|Canada}} [[:en:Carlos_Newton|Carlos Newton]]''' ![[:en:UFC_31|UFC 31]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] !0 |- |'''{{Flagicon|Canada}} [[:en:Georges_St-Pierre|Georges St-Pierre]]''' ![[:en:UFC_65|UFC 65]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_83|UFC 83]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_217|UFC 217]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:Middleweight|Middleweight]] ![[:en:Jon_Fitch|1]] [[:en:B.J._Penn|2]] [[:en:Thiago_Alves_(fighter)|3]] [[:en:Dan_Hardy|4]] [[:en:Josh_Koscheck|5]] [[:en:Jake_Shields|6]] [[:en:Carlos_Condit|7]] [[:en:Nick_Diaz|8]] [[:en:Johny_Hendricks|9]] |- |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Kamaru_Usman|'''Kamaru Usman''']] ![[:en:UFC_235|UFC 235]] ![[:en:Welterweight|Welterweight]] ![[:en:Colby_Covington|1]] [[:en:Jorge_Masvidal|2]] [[:en:Gilbert_Burns|3]] [[:en:Jorge_Masvidal|4]] [[:en:Colby_Covington|5]] |- |{{Flag icon|Nigeria}} [[:en:Israel_Adesanya|'''Israel Adesanya''']] ![[:en:UFC_243|UFC 243]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_287|UFC 287]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] ![[:en:Yoel_Romero|1]] [[:en:Paulo_Costa|2]] [[:en:Marvin_Vettori|3]] [[:en:Robert_Whittaker_(fighter)|4]] [[:en:Jared_Cannonier|5]] |- |{{Flagicon|Georgia (country)}} [[:en:Ilia_Topuria|'''Ilia Topuria''']] ![[:en:UFC_298|UFC 298]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_317|UFC 317]] ![[:en:Featherweight|Featherweight]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:Lightweight|Lightweight]] ![[:en:Max_Holloway|1]] |- |{{Flagicon|Georgia (country)}} [[:en:Merab_Dvalishvili|'''Merab Dvalishvili''']] ![[:en:UFC_306|UFC 306]] ![[:en:Bantamweight|Bantamweight]] ![[:en:Umar_Nurmagomedov|1]] [[:en:Sean_O'Malley_(fighter)|2]] [[:en:Cory_Sandhagen|3]] |- |'''{{Flagicon|Netherlands}} [[:en:Bas_Rutten|Bas Rutten]]''' ![[:en:UFC_20|UFC 20]] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] !0 |- |{{Flag icon|Belarus}} [[:en:Andrei_Arlovski|'''Andrei Arlovski''']] !— ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] ![[:en:Paul_Buentello|1]] |- |{{Flag icon|Cameroon}} '''[[:en:Francis_Ngannou|Francis Ngannou]]''' ![[:en:UFC_260|UFC 260]] ![[:en:Heavyweight|Heavyweight]] ![[:en:Ciryl_Gane|1]] |- |'''{{Flagicon|Poland}} [[:en:Jan_Błachowicz|Jan Błachowicz]]''' ![[:en:UFC_253|UFC 253]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] ![[:en:Israel_Adesanya|1]] |- |{{Flagicon|Czech Republic}} [[:en:Jiří_Procházka|'''Jiří Procházka''']] ![[:en:UFC_275|UFC 275]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !0 |- |{{Flagicon|New Zealand}} [[:en:Carlos_Ulberg|'''Carlos Ulberg''']] ![[:en:UFC_327|UFC 327]] ![[:en:Light_heavyweight|Light Heavyweight]] !0 |- |{{Flagicon|South Africa}} [[:en:Dricus_du_Plessis|'''Dricus du Plessis''']] ![[:en:UFC_297|UFC 297]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] ![[:en:Israel_Adesanya|1]] [[:en:Sean_Strickland|2]] |- |{{Flag icon|UAE}} [[:en:Khamzat_Chimaev|'''Khamzat Chimaev''']] ![[:en:UFC_319|UFC 319]] ![[:en:Middleweight|Middleweight]] !0 |- |{{Flag icon|Ireland}} '''[[:en:Conor_McGregor|Conor McGregor]]''' ![[:en:UFC_194|UFC 194]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_205|UFC 205]] ![[:en:Featherweight|Featherweight]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:Lightweight|Lightweight]] !0 |- |{{Flagicon|Mexico}} [[:en:Brandon_Moreno|'''Brandon Moreno''']] ![[:en:UFC_263|UFC 263]]<nowiki> | </nowiki>[[:en:UFC_283|UFC 283]] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] !0 |- |{{Flag icon|Myanmar}} [[:en:Joshua_Van|'''Joshua Van''']] ![[:en:UFC_323|UFC 323]] ![[:en:Flyweight|Flyweight]] ![[:en:Tatsuro_Taira|1]] |} {| class="wikitable" |+ ![[:en:1956_Ballon_d'Or|1956]] !47 |{{Flagicon|England}} [[სტენლი მეთიუზი|'''Stanley Matthews''']] !1 |{{Flagicon|England}} [[:en:Blackpool_F.C.|'''Blackpool''']] !44 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ალფრედო დი სტეფანო|'''Alfredo Di Stéfano''']] |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:1957_Ballon_d'Or|1957]] !72 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ალფრედო დი სტეფანო|'''Alfredo Di Stéfano''']] !1 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !19 |{{Flagicon|England}} [[:en:Billy_Wright_(footballer,_born_1924)|'''Billy Wright''']] |{{Flagicon|England}} [[ვულვერჰემპტონ უონდერერსი|'''Wolverhampton''' '''Wanderers''']] |- ![[:en:1958_Ballon_d'Or|1958]] !71 |{{Flagicon|France}} [[რაიმონ კოპა|'''Raymond Kopa''']] !1 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !40 |{{Flagicon|West Germany}} [[:en:Helmut_Rahn|'''Helmut Rahn''']] |{{Flagicon|West Germany}} [[:en:Rot-Weiss_Essen|'''Rot-Weiss Essen''']] |- ![[:en:1959_Ballon_d'Or|1959]] !80 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ალფრედო დი სტეფანო|'''Alfredo Di Stéfano''']] !2 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !42 |{{Flagicon|France}} [[რაიმონ კოპა|'''Raymond Kopa''']] |{{Flagicon|France}} [[რეიმსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Reims''']] |- ![[:en:1960_Ballon_d'Or|1960]] !54 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ლუის სუარეს მირამონტესი|'''Luis Suárez''']] !1 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !37 |{{Flagicon|Hungary}} [[ფერენც პუშკაში|'''Ferenc Puskás''']] |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:1961_Ballon_d'Or|1961]] !46 |{{Flagicon|Italy}} [[ომარ სივორი|'''Omar Sívori''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !40 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ლუის სუარეს მირამონტესი|'''Luis Suárez''']] |{{Flagicon|Italy}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |- ![[:en:1962_Ballon_d'Or|1962]] !65 |{{Flagicon|Czechoslovakia}} [[იოზეფ მასოპუსტი|'''Josef Masopust''']] !1 |{{Flagicon|Czechoslovakia}} [[:en:Dukla_Prague|'''Dukla Prague''']] !53 |{{Flagicon|Portugal}} [[ეუსებიო|'''Eusébio''']] |{{Flagicon|Portugal}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |- ![[:en:1963_Ballon_d'Or|1963]] !73 |{{Flagicon|USSR}} [[ლევ იაშინი|'''Lev Yashin''']] !1 |{{Flagicon|USSR}} [[დინამო მოსკოვი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Dynamo Moscow''']] !55 |{{Flagicon|Italy}} [[ჯანი რივერა|'''Gianni Rivera''']] |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] |- ![[:en:1964_Ballon_d'Or|1964]] !61 |{{Flagicon|Scotland}} [[დენის ლოუ|'''Denis Law''']] !1 |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი|'''Manchester United''']] !43 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ლუის სუარეს მირამონტესი|'''Luis Suárez''']] |{{Flagicon|Italy}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |- ![[:en:1965_Ballon_d'Or|1965]] !67 |{{Flagicon|Portugal}} [[ეუსებიო|'''Eusébio''']] !1 |{{Flagicon|Portugal}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] !59 |{{Flagicon|Italy}} [[ჯაჩინტო ფაკეტი|'''Giacinto Facchetti''']] |{{Flagicon|Italy}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |- ![[:en:1966_Ballon_d'Or|1966]] !81 |{{Flagicon|England}} [[ბობი ჩარლტონი|'''Bobby Charlton''']] !1 |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი|'''Manchester United''']] !80 |{{Flagicon|Portugal}} [[ეუსებიო|'''Eusébio''']] |{{Flagicon|Portugal}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |- ![[:en:1967_Ballon_d'Or|1967]] !68 |{{Flagicon|Hungary}} [[ფლორიან ალბერტი|'''Flórián Albert''']] !1 |{{Flagicon|Hungary}} [[ფერენცვაროში (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ferencvárosi''']] !40 |{{Flagicon|England}} [[ბობი ჩარლტონი|'''Bobby Charlton''']] |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი|'''Manchester United''']] |- ![[:en:1968_Ballon_d'Or|1968]] !61 |{{Flagicon|Northern Ireland}} [[ჯორჯ ბესტი|'''George Best''']] !1 |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი|'''Manchester United''']] !53 |{{Flagicon|England}} [[ბობი ჩარლტონი|'''Bobby Charlton''']] |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი|'''Manchester United''']] |- ![[:en:1969_Ballon_d'Or|1969]] !83 |{{Flagicon|Italy}} [[ჯანი რივერა|'''Gianni Rivera''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !79 |{{Flagicon|Italy}} [[ლუიჯი რივა|'''Gigi Riva''']] |{{Flagicon|Italy}} [[კალიარი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Cagliari Calcio''']] |- ![[:en:1970_Ballon_d'Or|1970]] !77 |{{Flagicon|West Germany}} [[გერდ მიულერი|'''Gerd Müller''']] !1 |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !70 |{{Flagicon|England}} [[ბობი მური|'''Bobby Moore''']] |{{Flagicon|England}} [[ვესტ ჰემ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''West Ham United''']] |- ![[:en:1971_Ballon_d'Or|1971]] !116 |{{Flagicon|Netherlands}} [[იოჰან კრეიფი|'''Johan Cruyff''']] !1 |{{Flagicon|Netherlands}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] !57 |{{Flagicon|Italy}} [[სანდრო მაცოლა|'''Sandro Mazzola''']] |{{Flagicon|Italy}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |- ![[:en:1972_Ballon_d'Or|1972]] !81 |{{Flagicon|West Germany}} [[ფრანც ბეკენბაუერი|'''Franz Beckenbauer''']] !1 |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !79 |{{Flagicon|West Germany}} [[გერდ მიულერი|'''Gerd Müller''']] |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:1973_Ballon_d'Or|1973]] !96 |{{Flagicon|Netherlands}} [[იოჰან კრეიფი|'''Johan Cruyff''']] !2 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !47 |{{Flagicon|Italy}} [[დინო ძოფი|'''Dino Zoff''']] |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |- ![[:en:1974_Ballon_d'Or|1974]] !116 |{{Flagicon|Netherlands}} [[იოჰან კრეიფი|'''Johan Cruyff''']] !3 |{{Flagicon|Spain|variant=1945}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !105 |{{Flagicon|West Germany}} [[ფრანც ბეკენბაუერი|'''Franz Beckenbauer''']] |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:1975_Ballon_d'Or|1975]] !122 |{{Flagicon|USSR}} [[ოლეგ ბლოხინი|'''Oleg Blokhin''']] !1 |{{Flagicon|USSR}} [[დინამო კიევი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Dynamo Kyiv''']] !42 |{{Flagicon|West Germany}} [[ფრანც ბეკენბაუერი|'''Franz Beckenbauer''']] |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:1976_Ballon_d'Or|1976]] !91 |{{Flagicon|West Germany}} [[ფრანც ბეკენბაუერი|'''Franz Beckenbauer''']] !2 |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !75 |{{Flagicon|Netherlands}} [[რობ რენსენბრინკი|'''Rob Rensenbrink''']] |{{Flagicon|Belgium}} [[ანდერლეხტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''RSC Anderlecht''']] |- ![[:en:1977_Ballon_d'Or|1977]] !74 |{{Flagicon|Denmark}} [[ალან სიმონსენი|'''Allan Simonsen''']] !1 |{{Flagicon|West Germany}} [[ბორუსია მიონხენგლადბახი (საფეხბურთო კლუბი)|'''B. Mönchengladbach''']] !71 |{{Flagicon|England}} [[კევინ კიგანი|'''Kevin Keegan''']] |{{Flagicon|West Germany}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] |- ![[:en:1978_Ballon_d'Or|1978]] !87 |{{Flagicon|England}} [[კევინ კიგანი|'''Kevin Keegan''']] !1 |{{Flagicon|West Germany}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] !81 |{{Flagicon|Austria}} [[:en:Hans_Krankl|'''Hans Krankl''']] |{{Flagicon|Spain|variant=1977}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:1979_Ballon_d'Or|1979]] !118 |{{Flagicon|England}} [[კევინ კიგანი|'''Kevin Keegan''']] !2 |{{Flagicon|West Germany}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] !52 |{{Flagicon|West Germany}} [[კარლ-ჰაინც რუმენიგე|'''Karl Rummenigge''']] |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:1980_Ballon_d'Or|1980]] !122 |{{Flagicon|West Germany}} [[კარლ-ჰაინც რუმენიგე|'''Karl Rummenigge''']] !1 |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !34 |{{Flagicon|West Germany}} [[ბერნდ შუსტერი|'''Bernd Schuster''']] |{{Flagicon|Spain|variant=1977}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:1981_Ballon_d'Or|1981]] !106 |{{Flagicon|West Germany}} [[კარლ-ჰაინც რუმენიგე|'''Karl Rummenigge''']] !2 |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !64 |{{Flagicon|West Germany}} [[პაულ ბრაიტნერი|'''Paul Breitner''']] |{{Flagicon|West Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:1982_Ballon_d'Or|1982]] !115 |{{Flagicon|Italy}} [[პაოლო როსი|'''Paolo Rossi''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !64 |{{Flagicon|France}} [[ალენ ჟირესი|'''Alain Giresse''']] |{{Flagicon|France}} [[ბორდო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bordeaux''']] |- ![[:en:1983_Ballon_d'Or|1983]] !110 |{{Flagicon|France}} [[მიშელ პლატინი|'''Michel Platini''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !26 |{{Flagicon|Scotland}} [[კენი დალგლიში|'''Kenny Dalglish''']] |{{Flagicon|England}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |- ![[:en:1984_Ballon_d'Or|1984]] !128 |{{Flagicon|France}} [[მიშელ პლატინი|'''Michel Platini''']] !2 |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !57 |{{Flagicon|France}} [[ჟან ტიგანა|'''Jean Tigana''']] |{{Flagicon|France}} [[ბორდო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bordeaux''']] |- ![[:en:1985_Ballon_d'Or|1985]] !127 |{{Flagicon|France}} [[მიშელ პლატინი|'''Michel Platini''']] !3 |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !71 |{{Flagicon|Denmark}} [[პრებენ ელკიერი|'''Preben Elkjær''']] |{{Flagicon|Italy}} [[ელას ვერონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hellas Verona''']] |- ![[:en:1986_Ballon_d'Or|1986]] !84 |{{Flagicon|USSR}} [[იგორ ბელანოვი|'''Igor Belanov''']] !1 |{{Flagicon|USSR}} [[დინამო კიევი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Dynamo Kyiv''']] !62 |{{Flagicon|England}} [[გარი ლინეკერი|'''Gary Lineker''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:1987_Ballon_d'Or|1987]] !106 |{{Flagicon|Netherlands}} [[რუდ გულიტი|'''Ruud Gullit''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !91 |{{Flagicon|Portugal}} [[პაულუ ფუტრე|'''Paulo Futre''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] |- ![[:en:1988_Ballon_d'Or|1988]] !129 |{{Flagicon|Netherlands}} [[მარკო ვან ბასტენი|'''Marco van Basten''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !88 |{{Flagicon|Netherlands}} [[რუდ გულიტი|'''Ruud Gullit''']] |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] |- ![[:en:1989_Ballon_d'Or|1989]] !119 |{{Flagicon|Netherlands}} [[მარკო ვან ბასტენი|'''Marco van Basten''']] !2 |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !80 |{{Flagicon|Italy}} [[ფრანკო ბარეზი|'''Franco Baresi''']] |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] |- ![[:en:1990_Ballon_d'Or|1990]] !137 |{{Flagicon|Germany}} [[ლოთარ მათეუსი|'''Lothar Matthäus''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !84 |{{Flagicon|Italy}} [[:en:Salvatore_Schillaci|'''Salvatore Schillaci''']] |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |- ![[:en:1991_Ballon_d'Or|1991]] !141 |{{Flagicon|France}} [[ჟან-პიერ პაპენი|'''Jean-Pierre Papin''']] !1 |{{Flagicon|France}} [[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Marseille''']] !42 |{{Flagicon|Yugoslavia}} [[დეიან სავიჩევიჩი|'''Dejan Savićević''']] |{{Flagicon|Yugoslavia}} [[ცრვენა ზვეზდა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Red Star Belgrade''']] |- ![[:en:1992_Ballon_d'Or|1992]] !98 |{{Flagicon|Netherlands}} [[მარკო ვან ბასტენი|'''Marco van Basten''']] !3 |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !80 |{{Flagicon|Bulgaria}} [[ხრისტო სტოიჩკოვი|'''Hristo Stoichkov''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:1993_Ballon_d'Or|1993]] !142 |{{Flagicon|Italy}} [[რობერტო ბაჯო|'''Roberto Baggio''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !83 |{{Flagicon|Netherlands}} [[დენის ბერგკამპი|'''Dennis Bargkamp''']] |{{Flagicon|Italy}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |- ![[:en:1994_Ballon_d'Or|1994]] !210 |{{Flagicon|Bulgaria}} [[ხრისტო სტოიჩკოვი|'''Hristo Stoichkov''']] !1 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !136 |{{Flagicon|Italy}} [[რობერტო ბაჯო|'''Roberto Baggio''']] |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |- ![[:en:1995_Ballon_d'Or|1995]] !144 |{{Flagicon|Liberia}} [[ჯორჯ ვეა|'''George Weah''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !108 |{{Flagicon|Germany}} [[იურგენ კლინსმანი|'''Jürgen Klinsmann''']] |{{Flagicon|Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:1996_Ballon_d'Or|1996]] !144 |{{Flagicon|Germany}} [[მათიას ზამერი|'''Matthias Sammer''']] !1 |{{Flagicon|Germany}} [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Borussia Dortmund''']] !143 |{{Flagicon|Brazil}} [[რონალდო|'''Ronaldo''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:1997_Ballon_d'Or|1997]] !222 |{{Flagicon|Brazil}} [[რონალდო|'''Ronaldo''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !68 |{{Flagicon|Serbia and Montenegro}} [[პრედრაგ მიატოვიჩი|'''Predrag Mijatović''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:1998_Ballon_d'Or|1998]] !244 |{{Flagicon|France}} [[ზინედინ ზიდანი|'''Zinedine Zidane''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !68 |{{Flagicon|Croatia}} [[დავორ შუკერი|'''Davor Šuker''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:1999_Ballon_d'Or|1999]] !219 |{{Flagicon|Brazil}} [[რივალდო|'''Rivaldo''']] !1 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !154 |{{Flagicon|England}} [[დეივიდ ბეკჰემი|'''David Beckham''']] |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი|'''Manchester United''']] |- ![[:en:2000_Ballon_d'Or|2000]] !197 |{{Flagicon|Portugal}} [[ლუიშ ფიგუ|'''Luis Figo''']] !1 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !181 |{{Flagicon|France}} [[ზინედინ ზიდანი|'''Zinedine Zidane''']] |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |- ![[:en:2001_Ballon_d'Or|2001]] !176 |{{Flagicon|England}} [[მაიკლ ოუენი|'''Michael Owen''']] !1 |{{Flagicon|England}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !140 |{{Flagicon|Spain}} [[რაულ გონსალესი|'''Raúl González''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:2002_Ballon_d'Or|2002]] !169 |{{Flagicon|Brazil}} [[რონალდო|'''Ronaldo''']] !2 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !145 |{{Flagicon|Brazil}} [[რობერტო კარლოსი|'''Roberto Carlos''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:2003_Ballon_d'Or|2003]] !190 |{{Flagicon|Czech Republic}} [[პაველ ნედვედი|'''Pavel Nedvěd''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !128 |{{Flagicon|France}} [[ტიერი ანრი|'''Thierry Henry''']] |{{Flagicon|England}} [[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Arsenal''']] |- ![[:en:2004_Ballon_d'Or|2004]] !175 |{{Flagicon|Ukraine}} [[ანდრეი შევჩენკო|'''Andriy Shevchenko''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !139 |{{Flagicon|Portugal}} [[დეკუ|'''Deco''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:2005_Ballon_d'Or|2005]] !225 |{{Flagicon|Brazil}} [[რონალდინიო|'''Ronaldinho''']] !1 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !148 |{{Flagicon|England}} [[ფრენკ ლემპარდი|'''Frank Lampard''']] |{{Flagicon|England}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] |- ![[:en:2006_Ballon_d'Or|2006]] !173 |{{Flagicon|Italy}} [[ფაბიო კანავარო|'''Fabio Cannavaro''']] !1 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !124 |{{Flagicon|Italy}} [[ჯანლუიჯი ბუფონი|'''Gianluigi Buffon''']] |{{Flagicon|Italy}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |- ![[:en:2007_Ballon_d'Or|2007]] !445 |{{Flagicon|Brazil}} [[კაკა|'''Kaká''']] !1 |{{Flagicon|Italy}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !277 |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი|'''Manchester United''']] |- ![[:en:2008_Ballon_d'Or|2008]] !446 |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] !1 |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი|'''Manchester United''']] !281 |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:2009_Ballon_d'Or|2009]] !473 |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] !1 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !233 |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:2010_FIFA_Ballon_d'Or|2010]] !22.65% |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] !2 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !17.36% |{{Flagicon|Spain}} [[ანდრეს ინიესტა|'''Andrés Iniesta''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:2011_FIFA_Ballon_d'Or|2011]] !47.88% |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] !3 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !21.60% |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:2012_FIFA_Ballon_d'Or|2012]] !41.60% |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] !4 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !23.68% |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:2013_FIFA_Ballon_d'Or|2013]] !27.99% |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] !2 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !24.72% |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:2014_FIFA_Ballon_d'Or|2014]] !37.66% |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] !3 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !15.76% |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:2015_FIFA_Ballon_d'Or|2015]] !41.33% |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] !5 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !27.76% |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:2016_Ballon_d'Or|2016]] !745 |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] !4 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !316 |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:2017_Ballon_d'Or|2017]] !946 |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] !5 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !670 |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:2018_Ballon_d'Or|2018]] !753 |{{Flagicon|Croatia}} [[ლუკა მოდრიჩი|'''Luka Modrić''']] !1 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !476 |{{Flagicon|Portugal}} [[კრიშტიანუ რონალდუ|'''Cristiano Ronaldo''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:2019_Ballon_d'Or|2019]] !686 |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] !6 |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !679 |{{Flagicon|Netherlands}} [[ვირჯილ ვან დეიკი|'''Virgil van Dijk''']] |{{Flagicon|England}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |- ![[:en:2021_Ballon_d'Or|2021]] !613 |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] !7 |{{Flagicon|France}} [[პარი სენ-ჟერმენი|'''Paris Saint-Germain''']] !580 |{{Flagicon|Poland}} [[რობერტ ლევანდოვსკი|'''Robert Lewandowski''']] |{{Flagicon|Germany}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:2022_Ballon_d'Or|2022]] !549 |{{Flagicon|France}} [[ქარიმ ბენზემა|'''Karim Benzema''']] !1 |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !193 |{{Flagicon|Senegal}} [[სადიო მანე|'''Sadio Mané''']] |{{Flagicon|England}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |- ![[:en:2023_Ballon_d'Or|2023]] !462 |{{Flagicon|Argentina}} [[ლიონელ მესი|'''Lionel Messi''']] !8 |{{Flag icon|US}} [[ინტერი მაიამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Miami''']] !357 |{{Flagicon|Norway}} [[ერლინგ ჰოლანი|'''Erling Haaland''']] |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester City''']] |- ![[:en:2024_Ballon_d'Or|2024]] !1170 |{{Flagicon|Spain}} [[როდრი|'''Rodri''']] !1 |{{Flagicon|England}} [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester City''']] !1129 |{{Flagicon|Brazil}} [[ვინისიუს ჟუნიორი|'''Vinícius Júnior''']] |{{Flagicon|Spain}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |- ![[:en:2025_Ballon_d'Or|2025]] !1380 |{{Flagicon|France}} [[უსმან დემბელე|'''Ousmane Dembélé''']] !1 |{{Flagicon|France}} [[პარი სენ-ჟერმენი|'''Paris Saint-Germain''']] !1059 |{{Flagicon|Spain}} [[ლამინე იამალი|'''Lamine Yamal''']] |{{Flagicon|Spain}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |} {| class="wikitable" |+ |'''{{Flag|Albania|variant=1946}}''' ![[ტირანა|Tirana]] !{{Flagicon|Albania|variant=1946}} ![[:en:Albanoid_languages|Albanoid languages]] !Shqipëria !1946-1991 ![[ენვერ ხოჯა|Enver Hoxha]] |- |'''{{Flag|Bulgaria|variant=1971}}''' ![[სოფია|Sofia]] !{{Flagicon|Bulgaria|variant=1971}} ![[სლავური ენები|Slavic languages]] !България !1946-1990 ![[ტოდორ ჟივკოვი|Todor Zhivkov]] |- |'''{{Flag|Czechoslovakia}}''' ![[პრაღა|Prague]] !{{Flagicon|Czech Republic}} {{Flagicon|Slovakia}} ![[სლავური ენები|Slavic languages]] !Československo !1948-1990 ![[ანტონინ ნოვოტნი|Antonín Novotný]] |- |'''{{Flag|East Germany}}''' ![[:en:East_Berlin|East Berlin]] !{{Flagicon|East Germany}} ![[გერმანიკული ენები|Germanic languages]] !Ostdeutschland !1949-1990 ![[:en:Walter_Ulbricht|Walter Ulbricht]] |- |'''{{Flag|Hungary|variant=1949}}''' ![[ბუდაპეშტი|Budapest]] !{{Flagicon|Hungary|variant=1949}} ![[ურალური ენები|Uralic languages]] !Magyarország !1949-1989 ![[იანოშ კადარი|János Kádár]] |- |{{Flagicon image|Flag_of_Poland_(1928–1980).svg}} [[პოლონეთი|'''Poland''']] ![[ვარშავა|Warsaw]] !{{Flagicon image|Flag_of_Poland_(1928–1980).svg}} ![[სლავური ენები|Slavic languages]] !Polska !1947-1989 ![[:en:Władysław_Gomułka|Władysław Gomułka]] |- |'''{{Flag|Romania|variant=1965}}''' ![[ბუქარესტი|Bucharest]] !{{Flagicon|Romania|variant=1965}} ![[იტალიკური ენები|Italic languages]] !România !1947-1989 ![[ნიკოლაე ჩაუშესკუ|Nicolae Ceaușescu]] |- |'''{{Flag|Soviet Union}}''' ![[მოსკოვი|Moscow]] !{{Flagicon|Russia}} ![[სლავური ენები|Slavic languages]] !Советский Союз !1922-1991 ![[იოსებ სტალინი|Joseph Stalin]] |- |'''{{Flag|Yugoslavia}}''' ![[ბელგრადი|Belgrade]] !{{Flagicon|Serbia}} {{Flagicon|Croatia}} ![[სლავური ენები|Slavic languages]] !Jugoslavija !1945-1992 ![[იოსიპ ბროზ ტიტო|Josip Broz Tito]] |- ! colspan="7" |Present |- |'''{{Flag|China}}''' ![[პეკინი|Beijing]] !{{Flagicon|China}} ![[:en:Sinitic_languages|Sinitic languages]] !中国 !1949- ![[მაო ძედუნი|Mao Zedong]] |- |'''{{Flag|Cuba}}''' ![[ჰავანა|Havana]] !{{Flagicon|Spain}} ![[იტალიკური ენები|Italic languages]] !Cuba !1959- ![[ფიდელ კასტრო|Fidel Castro]] |- |'''{{Flag|Laos}}''' ![[ვიენტიანი|Vientiane]] !{{Flagicon|Laos}} ![[ტაი ენები|Tai languages]] !ລາວ !1975- ![[კეისონ ფომვიხანი|Kaysone Phomvihane]] |- |'''{{Flag|North Korea}}''' ![[ფხენიანი|Pyongyang]] !{{Flagicon image|Unification_flag_of_Korea.svg}} ![[:en:Koreanic_languages|Koreanic languages]] !북한 !1948- ![[კიმ ირ სენი|Kim Il Sung]] |- |'''{{Flag|Vietnam}}''' ![[ჰანოი|Hanoi]] !{{Flagicon|Vietnam}} ![[:en:Vietic_languages|Vietic languages]] !Việt Nam !1954- ![[ხო ში მინი|Ho Chi Minh]] |} {| class="wikitable" |{{Flag icon|Portugal}} '''[[:en:Diogo_Jota|Diogo Jota]]''' !{{Flag icon|Portugal}} !{{Flag icon|Spain}} !04/12/1996 !03/07/2025 ![[:en:Traffic_collision|Car Accident]] ![[:en:Football|Footballer]] !{{Flag icon|Portugal}} !28 |- |{{Flag icon|Austria}} '''[[:en:Felix_Baumgartner|Felix Baumgartner]]''' !{{Flag icon|Austria}} !{{Flag icon|Italy}} !20/03/1969 !17/07/2025 ![[:en:Paragliding|Paragliding]] ![[:en:Stunt_performer|Stunt Performer]] !{{Flag icon|Austria}} !56 |- |{{Flag icon|UK}} '''[[:en:Ozzy_Osbourne|Ozzy Osbourne]]''' !{{Flag icon|UK}} !{{Flag icon|UK}} !03/12/1948 !22/07/2025 ![[:en:Heart_attack|Heart Attack]] ![[:en:Singer|Singer]] !{{Flag icon|UK}} !76 |- |{{Flag icon|Italy}} '''[[:en:Giorgio_Armani|Giorgio Armani]]''' !{{Flagicon|იტალია|variant=1861}} !{{Flag icon|Italy}} !11/07/1934 !04/09/2025 ![[:en:Aging-associated_diseases|Age-releated]] ![[:en:Fashion_design|Fashion Designer]] !{{Flag icon|Italy}} !91 |- |{{Flag icon|US}} '''[[:en:Charlie_Kirk|Charlie Kirk]]''' !{{Flag icon|US}} !{{Flag icon|US}} !14/10/1993 !10/09/2025 ![[:en:Assassination|Assassination]] ![[:en:Activism|Political Activist]] !{{Flag icon|US}} !31 |- |{{Flag icon|Canada}} '''[[:en:Catherine_O'Hara|Catherine O'Hara]]''' !{{Flag icon|Canada}} !{{Flag icon|US}} !04/03/1954 !30/01/2026 ![[:en:Pulmonary_embolism|Pulmonary Embolism]] ![[:en:Acting|Actress]] !{{Flag icon|Canada}} {{Flag icon|US}} !71 |- |{{Flag icon|Iran}} '''[[:en:Ali_Khamenei|Ali Khamenei]]''' !{{Flag icon|Iran|variant=1925}} !{{Flag icon|Iran}} !19/04/1939 !28/02/2026 ![[:en:Airstrike|Airstrike]] ![[:en:Supreme_Leader_of_Iran|Supreme Leader]] !{{Flag icon|Iran}} !86 |- |{{Flag icon|US}} [[ჩაკ ნორისი|'''Chuck Norris''']] !{{Flag icon|US}} !{{Flag icon|US}} !10/03/1940 !19/03/2026 !Unspecified ![[:en:Acting|Actor]] !{{Flag icon|US}} !86 |} 1bls32mesa041bog2ueyi6r9zv45e3b მიკაილა ულმერი 0 891030 5426847 5409927 2026-07-04T05:55:59Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426847 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სახელი = მიკაილა ულმერი | ფოტო = Mikaila Ulmer.jpg | image_size = | birth_name = | დაბთარიღი = {{birth date and age|2004|09|28}} | დაბადგილი = [[ჰიუსტონი]],[[ტეხასი]],[[ამერიკის შეერთებული შტატები]] | death_date = | death_cause = | other_names = | known_for = Teen Social Entrepreneur | განათლება = [[ემორის უნივერსიტეტი]] | employer = | occupation = {{comma separated entries|მეწარმე|სტუდენტი}} | title = | parents = | relatives = | signature = | website = | footnotes = }} '''მიკაილა ულმერი''' ([[ინგლისური ენა|ინგლ]]. Mikaila Ulmer; დ. [[2004]] წლის [[28 სექტემბერი|28 სექტემბერ]]ს) — [[ამერიკელი]] მეწარმე, რომელმაც დაარსა ლიმონათის ბიზნესი [[ოსტინი|ოსტინ]]ში, [[ტეხასი]]. ლიმონათი 1500-ზე მეტ მაღაზიაში იყიდება.<ref>{{Cite web|url=https://www.cnbc.com/2020/02/26/me-the-bees-lemonade-founder-is-expanding-her-biz.html|title=Me & the Bees Lemonade founder started her empire at four and a half years old. Her motto: 'Dream like a kid'|last=Horch|first=A. J.|date=2020-02-26|website=CNBC|language=en|access-date=2020-02-28}}</ref> ==ადრეული ცხოვრება და კარიერა== მიკაილა ულმერი დაიბადა [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკ]]ში.<ref name=micro>{{Cite web|url=https://news.microsoft.com/features/preteen-powerhouse-meet-12-year-old-ceo-bee-ambassador-mikaila-ulmer/|title=Preteen powerhouse: Meet 12-year-old CEO and bee ambassador Mikaila Ulmer|website=Stories|date=31 May 2017 |language=en-US|access-date=2020-01-28}}</ref> მისი მშობლები, [[დ'ანდრა]] და [[თეო ულმერი]], ორივენი ბიზნესის განათლების მქონე სპეციალისტები არიან.<ref name="bbc">{{Cite news |last=Jeffrey |first=James |date=2018-07-23 |title=The 13-year-old who built a best-selling lemonade brand |url=https://www.bbc.com/news/business-44860428 |access-date=2020-01-28 |work=BBC News |language=en-GB}}</ref> წარმოშობით ოსტინიდანაა,სადაც სწავლობდა [[სენტ სტივენსის საეპისკოპოსო სკოლა]]ში.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.brownwoodtx.com/foodanddining/20191213/balancing-keynotes-and-homework-day-in-life-of-15-year-old-me-and-bees-founder|title=Balancing keynotes and homework: A day in the life of the 15-year-old Me and the Bees founder|last=Broyles|first=Addie|website=Brownwood Bulletin|language=en|access-date=2020-01-29|archive-date=2020-01-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200129144209/https://www.brownwoodtx.com/foodanddining/20191213/balancing-keynotes-and-homework-day-in-life-of-15-year-old-me-and-bees-founder}}</ref> [[2009]] წლისთვის ულმერი სახლის წინ ყიდდა ლიმონათს, რომელიც დამზადებული იყო მისი ბებიის ბებიის 1940-იანი წლების რეცეპტის მიხედვით, ადგილობრივი მეფუტკრეების თაფლისა,<ref name="bbc" /> which includes [[flax]]seed.<ref name=":0" /><ref name=Zillgitt>{{cite web| last1=Zillgitt |first1=Jeff | title= 'Inspirational stories populate LeBron's account|url= https://www.usatoday.com/story/sports/nba/2018/05/19/lebron-james-breaks-instagram-silence-share-inspiring-stories/624185002/|work= [[USA Today]]| date=May 19, 2018 |accessdate=February 17, 2020}}</ref> და სელის თესლის გამოყენებით.<ref name=Zillgitt/> ლიმონათმა სწრაფად მოიპოვა პოპულარობა და ადგილობრივმა პიცერიამ მიკაილას სთხოვა, რეგულარულად მიეწოდებინა პროდუქტი. სწორედ ეს გახდა მიზეზი იმისა, რომ ლიმონათის სერიულ წარმოებასა და ბოთლებში ჩამოსხმაზე გადავიდა. დღემდე მიკაილა თავისი შემოსავლის 10%-ს ფუტკრების დაცვისა და შენარჩუნებისადმი მიძღვნილ საქველმოქმედო ორგანიზაციებს გადასცემს.<ref name=Zillgitt/>ბიზნესის ზრდასთან ერთად მშობლებიც ჩაერთვნენ მის მართვაში.<ref name="bbc" /><ref name=Broyles>{{cite magazine| last1=Broyles|first1=Addie | title= Food Matters: Television – BeeSweet founder, 10, scores deal with a 'shark'|magazine= [[Austin American-Statesman]]|location=[[Austin, Texas|Austin]], [[Texas]]|date=April 1, 2015 | page=D3}}</ref> მიკაილა ამჟამად ემორის უნივერსიტეტში სწავლობს.<ref name="college education">{{Cite web|url=https://www.instagram.com/mikaila.ulmer/?hl=en|title=Mikaila Ulmer's Personal Instagram Account|website=Instagram|language=en|access-date=2022-06-22}}</ref> [[2015]] წელს ულმერი მამასთან ერთად გამოვიდა სატელევიზიო შოუში, სადაც წარმატებით მოიპოვა 60 000 დოლარის ინვესტიცია. თანხა [[დეიმონდ ჯონი|დეიმონდ ჯონ]]მა გამოყო.<ref name=shark>{{Cite web|url=https://www.cnbc.com/2019/07/17/shark-tank-success-mikaila-ulmer-shares-best-advice-for-entrepreneurs.html|title=14-year-old 'Shark Tank' success shares her best piece of advice for entrepreneurs|last=Gilchrist|first=Karen|date=2019-07-17|website=CNBC|language=en|access-date=2020-01-28}}</ref> იმავე წელს ულმერი მიიწვიეს თეთრ სახლში [[პრეზიდენტი|პრეზიდენტ]] [[ბარაკ ობამა]]სთან შესახვედრად.<ref name=bbc/> [[2016]] წელს ულმერმა სიტყვით წარადგინა ბარაკ ობამა United State of Women Summit-ზე. ობამამ იგი „გამორჩეულ ახალგაზრდა ქალბატონად" შეაფასა.<ref name=bbc/> 2017 წელს მისმა ბიზნესმა მიიღო 800 000 დოლარის ინვესტიცია, რომელიც ფეხბურთელთა კონსორციუმმა გამოყო.<ref name=bbc/> [[2017]] წელს მისი ლიმონათი 500 ამერიკულ მაღაზიაში იყიდებოდა, წელიწადში 500 000 ბოთლი. შემდეგ ასევე გააფართოვეს პროდუქტების ასორტიმენტი და დაამატეს ფუტკრის ცვილისგან დამზადებული ტუჩის ბალზამი.<ref>{{Cite web|url=https://www.cnbc.com/2020/02/26/me-the-bees-lemonade-founder-is-expanding-her-biz.html|title=Me & the Bees Lemonade founder started her empire at 4.5 years old. Her motto: 'Dream like a kid'|last=Horch|first=A. J.|date=2020-02-26|website=CNBC|language=en|access-date=2020-02-28}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *{{IMDb name}} ==სქოლიო== {{reflist}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:ულმერი, მიკაილა}} [[კატეგორია:დაბადებული 2004]] [[კატეგორია:დაბადებული 28 სექტემბერი]] [[კატეგორია:ამერიკელი მეწარმეები]] f2dxn2pkt0j3ecp9ugiwckkgcdorp0p მერი ადშედი 0 891140 5426784 5416623 2026-07-04T00:41:43Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426784 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მხატვარი | name = მერი ადშედი | Born = |ფოტო = Mary Adshead00.jpg | caption = ''Self-portrait'' (1931) | birth_name = |დაბ. თარიღი = {{birth date|df=yes|1904|2|15}} | დაბ. ადგილი = [[ლონდონი]], [[ინგლისი]] | death_date = {{death date and age|df=yes|1995|9|3|1904|2|15}} | გარდაცვალების ადგილი = [[ლონდონი]], [[ინგლისი]] | field = Painting, murals | training = [[Slade School of Art]] | შვილები = 3 | movement = | works = | patrons = | awards = |მეუღლე = [[სტეფენ ბოუნი]] | website = }} '''მერი ადშედი''' ([[ინგლისური ენა|ინგლ]].Mary Adshead; დ.[[15 თებერვალი]], [[1904]] —გ.[[3 სექტემბერი]], [[1995]]) — [[ინგლისელი]] [[მხატვარი]], [[ილუსტრატორი]] და [[დიზაინერი]]. ==ბიოგრაფია== ადშედი დაიბადა [[ლონდონი]]ს უბან ბლუმსბერისში. სტენლი დავენპორტ ადშედისა და მისი მეუღლის ანის ერთადერთი შვილია. მამამისი [[არქიტექტორი]] და [[დიზაინი]]ს პროფესორი გახლდათ — ჯერ [[ლივერპულის უნივერსიტეტი|ლივერპულის]], შემდეგ კი [[ლონდონის უნივერსიტეტი|ლონდონის უნივერსიტეტ]]ში.<ref name="ODonnell">{{cite web|url= https://www.artuk.org/discover/stories/mary-adshead-more-than-a-muralist|title=Mary Adshead: more than a muralist|author=Victoria Rodriques O'Donnell|date=19 June 2020|website=Art UK|access-date=26 June 2020}}</ref> მერი [[1916]]-დან [[1919]] წლამდე [[პუტნის საშუალო სკოლა]]ში სწავლობდა. სკოლის დამთავრების შემდეგ ექვსი თვე [[პარიზი|პარიზ]]ში გაატარა. [[1921]] წელს, მხოლოდ თექვსმეტი წლის ასაკში, ჩაირიცხა ლონდონის სლეიდის სახვითი ხელოვნების სკოლაში, ამაში მამამისის გავლენამ და კავშირებმა შეუწყო ხელი.იქ პედაგოგმა [[ჰენრი ტონქსი|ჰენრი ტონქს]]მა შენიშნა მისი ნიჭი და დაეხმარა პირველი შეკვეთის მიღებაში,რომელიც იყო ვოპინგში მდებარე ბიჭთა კლუბის კედლის მოხატვა. სამუშაო რექს უისლერთან ერთად შეასრულა.<ref name=LTMma>{{cite web|url=http://www.ltmcollection.org/posters/artist/artist.html?IXartist=Mary+Adshead|title=Artist: Mary Adshead|access-date=10 December 2016|work=London Transport Museum|archive-date=16 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170816192820/http://www.ltmcollection.org/posters/artist/artist.html?IXartist=Mary%20Adshead|url-status=dead}}</ref><ref name="Spalding">{{cite book|author=Frances Spalding|author-link=Frances Spalding|publisher=Antique Collectors' Club|year=1990|title=20th Century Painters and Sculptors |url=https://archive.org/details/20thcenturypaint0006spal|isbn=1-85149-106-6}}</ref> ეს წარმატება შემდგომი შეკვეთების საწინდარი გახდა. მომდევნო ნამუშევარი,სახელად „A Tropical Fantasy“ შექმნა [[1924]] წელს. ლივერპულის უნივერსიტეტის არქიტექტურის პროფესორ ჩარლზ რეილისთვის იყო განკუთვნილი.<ref name="ODonnell"/> ეს ფრესკა დღემდეა შემორჩენილი და ლივერპულის უნივერსიტეტის ხელოვნების გალერეაში ინახება.<ref name="indie">{{Cite web|author= Sally Hunter|url=https://www.independent.co.uk/news/people/obituary-mary-adshead-1599840.html|access-date=10 December 2009|title=Obituary: Mary Adshead|date=7 September 1995|newspaper=[[The Independent]]}}</ref> შემდეგი შეკვეთა [[ლორდ ბივერბრუქი]]სგან მოვიდა. დავალება ეხებოდა მისი ნიუმარკეტის სახლის სასადილო ოთახის გაფორმებას ცხენოსნური სცენებითა და მეგობრების პორტრეტებით. გამოსახულ პირთა შორის იყვნენ [[არნოლდ ბენეტი]], [[ლედი ლუიზ მაუნტბეტენი]] და [[უინსტონ ჩერჩილი]] — ყველანი ჰიპოდრომისკენ მიმავალ გზაზე.<ref name="LMPeterson">{{cite book|author=Lucy Meretto Peterson |publisher=Pen & Sword Books|year=2018|title=The Women Who Inspired London Art, The Avico Sisters and Other Models of the Early 20th Century |isbn=9781526725257}}</ref> An English Holiday ნამუშევარი სრულად ვერ დასრულდა. ბივერბრუქს ეშინოდა, რომ მეგობრებთან ურთიერთობის გაფუჭების შემთხვევაში მათი პორტრეტების ყოველდღიური ხილვა მისთვის გაუსაძლისი გახდებოდა.<ref name=Upstone>{{cite web |author=Robert Upstone|url=http://www.huffingtonpost.co.uk/robert-upstone/modern-british-murals_b_2693395.html|title=Modern British Murals|date=17 February 2013 |access-date=4 April 2017|work=Huffington Post}}</ref> მან ადშედს შეკვეთის ორი მესამედი გადაუხადა და დასრულებული დაუბრუნა. ადშედის პირველი პერსონალური გამოფენა [[1930]] წელს გუპილის გალერეაში გაიმართა. გამოფენაზე წარმოდგენილი იყო ნახატი „The Morning after the Flood“, რომელიც დღეს „Tate“-ის კოლექციაშია დაცული.<ref name="ODonnell"/><ref name=Flood>{{cite web |author=Terry Riggs|url=http://www.tate.org.uk/art/artworks/adshead-morning-after-the-flood-t07228|title=''Morning after the Flood'' |date=December 1997|access-date=10 December 2016|work=[[Tate]]}}</ref> Working with her husband she illustrated two children's books.<ref name="ODonnell"/> მეუღლესთან ერთად ორი საბავშვო წიგნიც გააფორმა.<ref name="ODonnell"/> 1930 წელს „New English Art Club“-ის წევრი გახდა.<ref name="ODonnell"/> [[1941]] წლის აპრილში ადშედმა რამდენიმე ნახატი სამხედრო მხატვართა საკონსულტაციო კომიტეტს წარუდგინა. კომიტეტმა მათგან ერთი შეიძინა.<ref name=IWMma>{{cite web |author=Imperial War Museum|url= http://www.iwm.org.uk/collections/item/object/1050001006 |title=War artists archive, Mary Adshead |year=|access-date=10 December 2016|work=[[Imperial War Museum]]}}</ref> [[1949]] წელს მსოფლიო საფოსტო კავშირის საიუბილეო ლოგოს დიზაინი შეიმუშავა. ამას მოჰყვა 1951 წლის ბრიტანეთის ფესტივალის ლოგოს დიზაინი. ასევე შექმნა ჩარჩო დედოფალ ელიზაბეტ II-ის პორტრეტისთვის.<ref name="ODonnell"/> სხვა შეკვეთებს შორის გამოირჩევა ლონდონის ტრანსპორტისთვის პლაკატების შექმნა [[1927]] და [[1937]] წლებში. მეტროს სადგურისთვის შექმნა რამდენიმე ფრესკა, რომლებიც სამწუხაროდ დღეს აღარ არსებობს. დატვირთული სამუშაო გრაფიკის მიუხედავად, ადშედი მოზაიკური მხატვრების საზოგადოების ორგანიზებაშიც აქტიურად იყო ჩართული. [[1929]] წელს ადშედი გათხოვდა [[სტივენ ბოუნი|სტივენ ბოუნ]]ზე, გამოჩენილი მხატვრის სერ მიურჰედ ბოუნის შვილზე. მათ შეეძინათ ორი ვაჟი და ერთი ქალიშვილი.[[1958]] წელს მეუღლის გარდაცვალების შემდეგ ადშედი ფართოდ მოგზაურობდა [[ევროპა]]სა და [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებ]]ში. 1966 წელს გამოსცა წიგნი „Travelling with a Sketchbook.“ [[რავენა]]სა და [[სიცილია]]ში სიღრმისეულად შეისწავლა [[მოზაიკა|მოზაიკ]]ის ტექნიკა. შემდეგ წლებში მრავალი გამოფენა გამართა, როგორც პერსონალური, ასევე სტივენ ბოუნის ნამუშევრებთან ერთად. [[1982]] წელს როტერჰიტის ბიტსონ ვოლქის გვირაბისთვის შექმნა მოზაიკური ფრესკა. ეს პროექტი განსაკუთრულად რთული აღმოჩნდა — მუშაობა ზამთრის პირობებში, ცივ გვირაბში საათების განმავლობაში მიმდინარეობდა. კიბიდან ჩამოსვლისას ფეხის დაზიანების მიუხედავად, ადშედი სიცოცხლის ბოლომდე აქტიური შემოქმედი დარჩა. ადშედი გარდაიცვალა [[1995]] წლის 3 სექტემბერს ლონდონში, 91 წლის ასაკში.<ref name="Guardian">{{cite news|title=Mary Adshead: Art on a grand scale|author=Alan Powers |work=[[The Guardian]]|date=7 September 1995|page=15}}</ref> ==გამოფენილი ნამუშევრები== ადშედის ნახატები მრავალი საჯარო გალერეის კოლექციაშია დაცული, მათ შორის [[საიმპერიო სამხედრო მუზეუმი|საიმპერიო სამხედრო მუზეუმ]]ში, [[მანჩესტერის სახალხო სახელოვნებო გალერეა]]ში, ლონდონის სატრანსპორტო მუზეუმსა და ლივერპულის უნივერსიტეტის სახელოვნებო გალერეაში. შემორჩენილია ასევე რამდენიმე კედლის ფრესკა. ადშედის შემოქმედებას მიეძღვნა გამოფენები ლივერპულის უნივერსიტეტის სახელოვნებო გალერეაში ([[2005]] წლის იანვარი–აპრილი), შეფილდის Graves Art Gallery-ში (2005 წლის ივნისი–სექტემბერი) და კინგსტონ-აპონ-თეიმსის სახელოვნებო გალერეაში (2005 წლის ოქტომბერი–ნოემბერი). ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.maryadshead.co.uk/ Mary Adshead] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120301105739/http://www.maryadshead.co.uk/ |date=2012-03-01 }} (MaryAdshead.co.uk) <!-- status unknown --> * [https://web.archive.org/web/20111006063650/http://www.drawpaintsculpt.com/artist-biographies/adshead-mary/ Mary Adshead] at London Atelier of Representational Art * [http://www.provence-holiday.co.uk/maryadshead.html Mary Adshead (1904–1995)] at Le Point bed and breakfast ==სქოლიო== {{Reflist}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:ადშედი, მერი}} [[კატეგორია:დაბადებული 1904]] [[კატეგორია:დაბადებული 15 თებერვალი]] [[კატეგორია:ინგლისელი მხატვრები]] [[კატეგორია:ინგლისელი დიზაინერები]] [[კატეგორია:ინგლისელი ილუსტრატორები]] [[კატეგორია:ქალი მხატვრები]] gyll1zho4vh9wqznhvbhen4d295m4p0 სალიანდაგო მანქანები 0 891418 5426625 5425583 2026-07-03T16:53:52Z GiorgiXIII 62215 5426625 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Bauzüge Duisburg.jpg|thumb|სალიანდაგო მანქანები [[გერმანია]]ში]] '''სალიანდაგო მანქანები''' — სპეციალური [[რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა|მოძრავი შემადგენლობა]], განკუთვნილი [[რკინიგზის ლიანდაგი]]ს ზედნაშენის ნაგებობებისთვის [[რკინიგზა|რკინიგზის]] მშენებლობისა და რეკონსტრუქციის დროს, ასევე ყველა სამუშაოს შესრულებისთვის მათი მიმდინარე შენახვის და რემონტის დროს. == გამოყენების ისტორია == პირველი სალიანდაგო მანქანების გამოყენება დაიწყო [[XVIII საუკუნე]]ში. [[რუსეთის იმპერია]]ში მათ იყენებდნენ უკვე პირველი საბადოების სარელსო გზების მშენებლობისას და მომსახურებისას. [[1834]] წელს [[ნიჟნი-ტაგილის თუჯის რკინიგზა]]ზე პირველი [[ორთქლმავალი|ორთქლმავლების]] ექსპლოატაციისას მამა-შვილმა [[ჩერეპანოვები|ჩერეპანოვებმა]] პირველად მექანიზირებულად გაწმინდეს ლიანდაგი [[თოვლი]]სგან, გამოიყენეს რა [[გუთანი]] [[ცხენი]]ს წევით. [[1840-იანები|1840-იანი]] წლების ბოლოდან [[სანქტ-პეტერბურგი]] — [[მოსკოვი]]ს რკინიგზაზე ლიანდაგების თოვლისგან გასაწმენდად მუშაობდა გუთნით აღჭურვილი [[ორთქლმავალი]]. [[1860-იანები|1860-იანი]] წლების ბოლოს რკინიგზის ლიანდაგების მშენებლობაზე [[ბალასტი (სალიანდაგო მეურნეობა)|ბალასტის]] დაყრა ხორციელდებოდა თვითდამცლელი [[ნახევარვაგონი|ნახევარვაგონებით]] გადაბრუნებადი ძარით. [[1879]] წელს აშენდა პირველი ტარანული [[თოვლმწმენდი (სალიანდაგო მანქანა)|თოვლმწმენდი]] ღრმა ნამქერებთან ბრძოლისთვის; იმავე წელს წარმოდგენილი იყო ''როტორული თოვლმწმენდი''. [[1880]] წელს [[შუა აზიის რკინიგზა|კასპიისპირეთის რკინიგზაზე]] მექანიზირებული იქნა ლიანდაგდამგები სამუშაოები. [[1887]] წელს რუსმა ინჟინერმა [[იოსებ ლივჩაკი|იოსებ ლივჩაკმა]] შექმნა [[ლიანდაგმზომი]] მანქანა ლიანდაგის მდგომარეობის მექანიზირებული ჩაწერით. [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირში]] რკინიგზებზე სალიანდაგო მანქანების ფართე გამოყენება დაიწყო 1930-იან წლებში, როდესაც შეიქმნა პირველი [[დამბალასტებელი|დამბალასტებლები]], [[სალიანდაგო რანდა|სალიანდაგო რანდები]], [[თოვლსაწმენდი მანქანა (სალიანდაგო მანქანა)|თოვლსაწმენდი მანქანები]], [[ლიანდაგდამგები|ლიანდაგდამგებები]] სარკინიგზო სვლაზე. 1940 წლიდან 1950-იანი წლების ჩათვლით დაპროექტდა რიგი ახალი მანქანებისა: ლიანდაგდამგები ტრაქტორის სვლაზე, [[ელექტროდამბალასტებელი]], [[ჰოპერი (ვაგონი)|ჰოპერ-დოზატორი]], [[მიწის საწმენდი მანქანა]], [[ღორღმწმენდი მანქანა]]. == დანიშნულება == [[სურათი:Голова укладки на участке Томмот - Кердем.jpg|thumb|დაგების თავი]] სალიანდაგო მანქანების უმრავლესობა შეიძლება გამოყენებული იქნეს, როგორც ახალი რკინიგზების მშენებლობის დროს, ასევე მათი რემონტის და მიმდინარე რემონტის დროს. მაგრამ ზოგიერთი სალიანდაგო მანქანები სპეციალიზირებულია ან მხოლოდ სამუშაოთა შესრულებაზე, რომელიც ხორციელდება ლიანდაგის რემონტისას და მიმდინარე შენახვაზე (მაგალითად, [[რგოლდამშლელი ნაკადური ხაზი|რგოლდამშლელი ნაკადური ხაზები]], [[ლიანდაგსაწმენდი მანქანა|ლიანდაგსაწმენდი მანქანები]]), ან ლიანდაგის ზედნაშენის აშენებაზე (მაგალითად, ტრაქტორული [[ლიანდაგდამგები|ლიანდაგდამგებები]], როგორც უფრო მობილურები). ლიანდაგის რემონტისთვის და მიმდინარე შეკეთებისთვის შექმნილია სალიანდაგო მანქანები, რომლებიც ახორციელებენ განსაზღვრულ ოპერაციებს, ან ასრულებენ სამუშაოთა კომპლექს მათი ტექნოლოგიური თანმიმდევრობისას. მიწის სამუშაოებისთვის და ლიანდაგის თოვლისგან გაწმენდისათვის გამოიყენება [[სალიანდაგო რანდა|სალიანდაგო რანდები]], რკინიგზის ფენილის გასწვრივ კიუვეტების გაწმენდისათვის და ამოჭრისათვის — [[კიუვეტმწმენდი მანქანა|კიუვეტმწმენდი მანქანები]]. ლიანდაგგამწმენდი მანქანები არა მარტო წმინდავენ ლიანდაგს წიდისგან, ნაგვისგან, თოვლისგან, არამედ აღრმავებენ [[ლიანდაგშორისი|ლიანდაგშორისებს]]. დრენაჟის მოწყობას ემსახურება [[სადრენაჟო მანქანა (რკინიგზის ტრანსპორტი)|სადრენაჟო მანქანები]]. სარელსო-საშპლე რგოლების წამოწევას და გადაწევას, მისი გადახრის გასწორებას, ბალასტის დამატებას და მის გამოტენვას ახორციელებენ [[ელექტროდამბალასტებელი|ელექტროდამბალასტებლები]], [[ლიანდაგამწევი|ლიანდაგამწევები]], [[ტრაქტორული მდოზირებელი|ტრაქტორული მდოზირებლები]]. ბალასტის გასაწმენდად გამოიყენება ღორღგამწმენდი მანქანები. სარელსო-საშპლე რგოლების დაშლას, მის დაწყობას, ასევე [[რელსი|რელსების]] ცვლას ემსახურებიან [[ლიანდაგდამგები|ლიანდაგდამგებები]]. სარელსო-საშპლე რგოლების აკრეფა ხორციელდება [[რგოლამკრეფი ნაკადური ხაზი|რგოლამკრეფ ნაკადურ ხაზებზე]], ხოლო ძველი წნულების დაშლა — რგოლსაშლელ ნაკადურ ხაზებზე. ბალასტის გამკვრივებას და ლიანდაგის გასწორებას ასრულებენ [[შპალგამომტენი მანქანა|შპალგამომტენი მანქანების]], [[ბალასტგამამკვრივებელი მანქანა|ბალასტგამამკვრივებელი მანქანების]], [[გამასწორებელ-გამომტენ-მოსაპირკეთებელი მანქანა|გამასწორებელ-გამომტენ-მოსაპირკეთებელი მანქანების]] და [[გამასწორებელ-გამომტენ-მარიხტირებელი მანქანა|გამასწორებელ-გამომტენ-მარიხტირებელი მანქანების]] დახმარებით. ამასთან იყენებენ რელსის გამასწორებელ დაზგებს, რელსსახეხ დანადგარებს, [[რელსშესადუღებელი მანქანა|რელსშესადუღებელ მანქანებს]], რელსის სახვრეტ დანადგარებს და სხვა მოწყობილობებს. სამშენებლო და სარემონტო მონაკვეთების მასალებით და ინსტრუმენტებით მომარაგების უზრუნველყოფას, მუშების სამუშაო ადგილამდე მიყვანას ემსახურება სატრანსპორტო და დასატვირთ-დასაცლელი საშუალებები: [[დრეზინა|დრეზინები]], ჰოპერ-დოზატორები, თვითდამცლელი და სპეციალიზირებული ვაგონები. რკინიგზის ლიანდაგის ექსპლოატაციისას ატარებენ მისი მდგომარეობის შემოწმებას საკონტროლო-საზომი მოწყობილობების და მანქანების დახმარებით, რომელთაც მიეკუთვნება [[ლიანდაგმზომი|ლიანდაგმზომი ვაგონები]], [[ვაგონ-დეფექტოსკოპი|დეფექტოსკოპიური ვაგონები]] და [[ლიანდაგმზომი ურიკა|ლიანდაგმზომი ურიკები]]. რელსების მომზადებას დეფექტოსკოპიისთვის ახორციელებენ [[რელსმწმენდი მანქანა|რელსმწმენდი მანქანები]]. ლიანდაგის თოვლისგან გასაწმენდად სალიანდაგო რანდების გარდა იყენებენ თოვლმწმენდ მანქანებს. == სალიანდაგო მანქანების ტიპები == [[სურათი:Планировщик балласта ПБ-01.JPG|thumb|[[ბალასტგამანაწილებელი მანქანა]] [[ПБ-01]]]] განასხვავებენ ავტონომიურ სალიანდაგო მანქანებს, რომლებსაც აქვთ ენერგეტიკული ბაზა, რომელთანაც ირთვება მანქანების ყველა ძრავა (ლიანდაგდამგები, დრეზინა, ბალასტგამამკვრივებელი, შპალგამომტენი მანქანა და სხვა) და არაავტონომიური სალიანდაგო მანქანები, რომელთაც ენერგეტიკული დანადგარი არ გააჩნიათ და ელექტროენერგია ან შეკუმშული ჰაერის ენერგია მიეწოდება მანქანის მუშა ორგანოებს [[ლოკომოტივი]]დან (როტორული თოვლმწმენდი, ღორღმწმენდი მანქანა, სალიანდაგო რანდა). მუშა მდგომარეობაში გადაადგილების ხერხის მიხედვით სალიანდაგო მანქანები შეიძლება იყოს თვითმავლები (მაგალითად, თოვლმწმენდი მანქანები) და არათვითმავლები (რანდა, ელექტროდამბალასტებელი, ღორღმწმენდი მანქანა). სალიანდაგო მანქანები შეიძლება იყოს აგებული სარკინიგზო სვლაზე (რანდა, ლიანდაგდამგები, ელექტროდამბალასტებელი, შპალგამომტენი მანქანა) ან მუხლუხოვან სვლაზე (ტრაქტორული ლიანდაგდამგები, ტრაქტორული მადოზირებელი). სალიანდაგო მანქანების უმრავლესობას აქვთ სარკინიგზო სვლა; ასევე ინერგება კომბინირებული პნევმობორბლებიანი სვლა, როდესაც მანქანა აღჭურვილია გორგოლაჭებით, რომლებიც მაღლა იწევა მოძრაობისას საავტომობილო გზაზე და დაბლა ეშვება მანქანის რელსებზე გადასვლისას. სალიანდაგო მანქანებს უშვებენ ელექტრული, პნევმატური და ჰიდრავლიკური მუშა ორგანოების ამძრავებით, ასევე მათი შიდა წვის ძრავის ამძრავით მექანიკური გადაცემის მეშვეობით. სამუშაოების შესრულების ხერხის მიხედვით განასხვავებენ მძიმე ტიპის სალიანდაგო მანქანებად — ლიანდაგიდან აუღებლები (რანდა, ლიანდაგდამგები, ღორღმწმენდი, თოვლმწმენდი და სხვა მანქანები) და მსუბუქი ტიპის სალიანდაგო მანქანებად — ლიანდაგიდან ასაღები მანქანები (ელექტროსადგურები, მოტოდრეზინები, შპალგამომტენი დანადგარი, [[რელსის საბურღი ჩარხი]]). მძიმე ტიპის მანქანები მუშაობის საწარმოებლად მოითხოვს [[გადასარბენი]]ს დაკავებას, ხოლო მსუბუქი ტიპის მანქანები მოძრავი შემადგენლობის გასატარებლად გადმოიდგმება ლიანდაგიდან. რუსეთის რკინიგზების დიდი ტვირთდაძაბულობა სალიანდაგო სამუშაოების ჩატარებისთვის მოითხოვს მინიმალურ დროს, ამიტომ რემონტის დროს გამოიყენება მაღალმწარმოებლური მძიმე ტიპის სალიანდაგო მანქანები. ლიანდაგის სარემონტო სამუშაოების მთელი მოცულობის შესასრულებლად სალიანდაგო მანქანებიდან ქმნიან კომპლექსს (ჯაჭვს), რომელშიც სალიანდაგო მანქანები, ერთი მეორის მიყოლებით, ნაკადური მეთოდით ახორციელებენ ყველა ტექნოლოგიურ ოპერაციებს, შედეგად ხორციელდება რემონტის კომპლექსური მექანიზაცია. ასეთი კომპლექსი ლიანდაგის რეკონსტრუქციისათვის [[ღორღის ბალასტი|ღორღის ბალასტზე]] მოიცავს: * ღორღმწმენდ მანქანას * ლიანდაგდამშლელ და ლიანდაგდამგებ მატარებლებს * [[ჰოპერი (ვაგონი)|ჰოპერ-დოზატორს]] * გამასწორებელ-გამომტენ-მოსასწორებელ მანქანას * [[რელსებმზიდი შემადგენლობა|რელსებმზიდ შემადგენლობას]] == სალიანდაგო მანქანების მწარმოებლები == [[სურათი:Plasser & Theurer SSP 2000 und Gleisstopfmaschine 08-32U in Titisee.jpg|thumb|ბალასტის გამანაწილებელი Plasser & Theurer SSP 2000]] [[სურათი:TamperBellegarde04.JPG|thumb|[[გამასწორებელ-გამომტენ-მარიხტირებელი მანქანა]] Matisa B 20 L]] [[სურათი:Автомотриса АГД-1А с грузовым прицепом УП-4.jpg|thumb|[[ავტომოტრისა]] [[АГД-1А]]]] [[სურათი:SPENO775 23 02 05 TR.JPG|thumb|ლიანდაგმზომი Speno SM 775]] სალიანდაგო მანქანებს უშვებენ მსოფლიოს ბევრ ქვეყნებში: * [[რუსეთი|რუსეთში]] ** „[[ისტიეს მანქანათმშენებელი ქარხანა]]“ ** „[[კალუგის მანქანათმშენებელი ქარხანა]]“ ** „[[კამბარკის მანქანათმშენებელი ქარხანა]]“ ** „[[კიროვის 1 მაისის სახელობის მანქანათმშენებელი ქარხანა]]“ ** „[[მურომტეპლოვოზი]]“ ** „[[რემპუტმაში]]“ ** „რჟევის მანქანათმშენებელი ქარხანა“ ** „[[ტიხორეცკის მანქანათმშენებელი ქარხანა]]“ ** „[[ტულის რკინიგზის მანქანათმშენებლობის ქარხანა]]“ * [[ავსტრია]]ში ** ''[[MLF]]'' ** ''[[Plasser & Theurer]]'' * [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]] ** ''[[Knox Kershaw Inc.]]'' ** ''[[Harsco Rail]]'': *** „ჯექსონი — ჯორდანი“ (''Jackson — Jordan'') *** „ტამპერი“ (''Tamper'') *** „ფეირმონტ მაშინ კომპანი“ (''Fairmont Machine Company'') ** ''LORAM'' * [[უკრაინა]]ში ** [[სტაროკრამატორსკის მანქანათმშენებელი ქარხანა]] ** „[[სპეცკრანი]]“ * [[ფინეთი|ფინეთში]] ** ''[[Desec]]'' * [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ** „დრუარა“ (''Drouarа'') ** „დესკენ ე ჟირალ“ (''Desquenm et Giral'') ** ''[[Geismar]]''[[სურათი:KGT-4RS - 119.jpg|thumb|ექსკავატორი კომბინირებულ სვლაზე KGT-4RS — 119]] * [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]] ** ''MTH Hranice, Inc.'' * [[შვეიცარია]]ში ** ''[[Matisa]]'' ** ''[[Speno International SA]]'' * [[შვედეთი|შვედეთში]] ** ''[[Disab]]'' == განვითარების პერსპექტივები == სალიანდაგო მანქანების შემდგომი განვითარება ითვალისწინებს სალიანდაგო სამუშაოების კომპლექსური მექანიზაციის დამთავრებას. კომპლექსური მექანიზაციის დამთავრების დროს გათვალისწინებულია კომპლექსში ნაკლული მანქანების შექმნა, მაგალითად ლიანდაგდამგებების [[უპირაპირო ლიანდაგი]]ს ერთეტაპიანი დაგებისათვის, მაღალმწარმოებლური რელსსახეხი მატარებლების, [[ლიანდაგის სტაბილიზატორი|ლიანდაგის სტაბილიზატორების]]. ამავე დროს გადასაწყვეტი ძირითადი ამოცანებია მანქანების ყველა ჯაჭვის მწარმოებლობის გაზრდა, სარემონტო სამუშაოების მოცულობის გაზრდა 1,5-2-ჯერ, რომელიც ხორციელდება „[[ფანჯარა (რკინიგზა)|ფანჯარაში]]“, მატარებელთა მოძრაობის სიჩქარის გაზრდა რემონტისშემდგომ პერიოდში 60-დან 70—80 კილომეტრ საათამდე, მისი რემონტის დროს ლიანდაგის გრძივი პროფილის ნიშნულების მიახლოვება საპროექტო მდგომარეობასთან. ამასთან ერთად დიდი ყურადღება ექცევა სალიანდაგო მანქანების საიმედოობის გაზრდის საკითხებს, მათი ენერგო- და [[ლითონი]]ს სომჭიდროვის და ღირებულების შემცირებას, ასევე კვანძების და დეტალების უნიფიკაციას, ავტომატიზირებული მართვის გამოყენებას, მანქანის მუშაობის კონტროლის საშუალებებს. დიდი მნიშვნელობა ენიჭება შრომის დაცვას სალიანდაგო სამუშაოების წარმოებისას. ამ მიზნით მუშავდება მემანქანეების და მანქანის ოპერატორების დამცავი საშუალებები მტვრისაგან, ხმაურისაგან, ვიბრაციისაგან. მსუბუქი ტიპის სალიანდაგო მანქანების შექმნისას ძირითად ამოცანას წარმოადგენს მათი მასის შემცირება ახალი მასალების გამოყენების და კონსტრუქციის სრულყოფის ხარჯზე. ამ ღონისძიებების ჩატარება მიმართულია ლიანდაგის მიმდინარე შენახვის მანქანიზაციის დამთავრებაზე — მძიმე ტიპის მანქანებით ყველა სამუშაოს დამთავრება, რაც ზრდის გამომუშავებას, აუმჯობესებს სამუშაოთა ხარისხს, ამცირებს [[გადასარბენი]]ს დაკავების დროს. ==იხილეთ აგრეთვე== * [[სალიანდაგო ინსტრუმენტი]] * [[რკინიგზის სალიანდაგო სამუშაოები]] ==ლიტერატურა== * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Путевые машины // Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — С. 346—347. — ISBN 5-85270-115-7.] ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commons category|Rail service vehicles}} * [https://www.youtube.com/watch?v=GpjwBKFFexU Путевые машины, учебный фильм] [[კატეგორია:სალიანდაგო მანქანები|*]] jtng3gvukkwls2dad2oy3oy7dqt5u7v ჰალო ეფექტი 0 891562 5426877 5411689 2026-07-04T08:37:38Z Irmaguru 118553 5426877 wikitext text/x-wiki '''ჰალო ([[შარავანდედი|შარავანდის]]) ეფექტი''' ({{lang-en|Halo Effect}}) — [[კოგნიტური მიკერძოება]], რომელიც აღწერს, თუ როგორ მოქმედებს ჩვენი დადებითი შთაბეჭდილება ვინმეს ან რაღაცის ერთი ასპექტის შესახებ ჩვენს საერთო აღქმაზე, თუნდაც ურთიერთდაკავშირებულ სფეროებში. ეს იგივეა, როცა ვინმეს მეგობრული ღიმილით ხედავ და ვარაუდობ, რომ ის ასევე კეთილი და სანდოა, მიუხედავად იმისა, რომ ამის დამადასტურებელი მტკიცებულება არ გაქვს. ტერმინი პირველად ამერიკელმა ფსიქოლოგმა, [[ედუარდ ლი თორნდაიკი|ედუარდ თორნდაიკმა]], ერთ-ერთი ექსპერიმენტის სახით განმარტა თავის ნაშრომში „ფსიქოლოგიური შეფასების მუდმივი შეცდომა“. თორდნაიკმა ჩაატარა დაკვირვება სამხედრო ოფიცრებზე, რომლებსაც დაქვემდებარებული ჯარისკაცები სხვადასხვა წოდებების მიხედვით სხვადასხვა პოზიციებზე უნდა დაენიშნათ. ვიდრე ოფიცრები დაქვემდებარებულ ჯარისკაცებს გაესაუბრებოდნენ, ამერიკელმა ფსიქოლოგმა თორნდაიკმა ოფიცრებს სთხოვა გადაწყვეტილება ჯარისკაცების ხასიათის თვისებების მიხედვით მიეღოთ. ექსპერიმენტის ბოლოს ამერიკელმა ფსიქოლოგმა აღმოაჩინა, რომ ოფიცრების მიერ ჩამოთვლილი დადებითი და უარყოფითი თვისებები არამიზნობრივ მახასიათებლებს ემყარებოდა, რომლებიც ჯარისკაცების ვიზუალში იყო გამოვლენილი. მაგალითად, ვიზუალურად ყველაზე მაღალი და კარგი აღნაგობის მქონე ქვეშევრდომი აღიქმებოდა როგორც ყველაზე ჭკვიანი და ინტელექტუალი. ედუარდ თორნდაიკმა დაადგინა, რომ ჩვენი საერთო შთაბეჭდილების შესაქმნელად ყველაზე მეტ ფაქტორს ადამიანის, ბრენდის ან პროდუქტის ფიზიკური მაჩვენებელი განსაზღვრავს.<ref>[https://www.marketer.ge/halo-effect-influencer-marketing/ რა არის და როგორ მუშაობს “Halo Effect“]</ref> ჰალო ეფექტი შეიძლება იყოს დადებითი ან უარყოფითი: კარგ პირველ შთაბეჭდილებას (მიმზიდველობა, ინტელექტი, წარმატება) შეუძლია გამოიწვიოს დადებითი ვარაუდები სხვა თვისებების შესახებ. პირიქით, ნეგატიურ თავდაპირველ შთაბეჭდილებას შეუძლია ჩვენი განსჯა არასახარბიელო გზებით შეაფერხოს. ის ყოვლისმომცველია: ჰალო ეფექტი გავლენას ახდენს ჩვენს შეფასებებზე სხვადასხვა კონტექსტში, დაწყებული სამუშაოს კანდიდატების შეფასებიდან დამთავრებული პროდუქტების ან ბრენდების შეფასებამდე. ეს შეიძლება იყოს შეცდომაში შემყვანი: ვინაიდან ის ეყრდნობა მალსახმობებსა და ვარაუდებს, ჰალო ეფექტმა შეიძლება გამოიწვიოს არაზუსტი და მიკერძოებული გადაწყვეტილებები. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.nplg.gov.ge/academic/index.php?a=term&d=9&t=4027 საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა] — ჰალო ეფექტი ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სოციალური ფსიქოლოგია]] [[კატეგორია:კოგნიტიური გადახრები]] bl3ubmpvpmin7gjpdf07n9o2iqvsvys მარსაი მარტინი 0 891627 5426605 5412993 2026-07-03T15:55:43Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426605 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = მარსაი მარტინი | ფოტო =File:President Joe Biden is introduced by Marsai Martin at a Black Excellence brunch (53999868323) (cropped).jpg | ფოტოს სიგანე =250 |წარწერა = მარტინის სიტყვით გამოსვლა [[თეთრი სახლი|თეთრ სახლში]], 2024 წელი | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი =კაილა მარსაი მარტინი | დაბთარიღი = [[14 აგვისტო]], [[2004]] | დაბადგილი =პლანო, [[ტეხასი]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა =აშშ | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = მსახიობი, პროდიუსერი | აქტიურობის წლები = 2014 - დღემდე | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = რაჯა კარუთი | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = {{URL|marsai.com}} | ხელმოწერა =File:Marsai Martin Autography.jpg | ხელმოწერის ზომა =250 | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''კაილა მარსაი მარტინი'''<ref name="elle profile">{{cite web|first=Brianna |last=Kovan|date=March 21, 2019| title=Marsai Martin Is Making Big-Time, Big-Screen Moves|url=https://www.elle.com/culture/movies-tv/a26893844/marsai-martin-little-movie-blackish/|accessdate=March 30, 2021}}</ref> (დ. [[14 აგვისტო]], [[2004]])<ref>{{cite web |last=Delgado |first=Sara |title=Marsai Martin Threw a Shrek-Themed, Star-Studded Party for Her 18th Birthday |url=https://www.teenvogue.com/story/marsai-martin-threw-a-shrek-themed-party-for-her-18th-birthday |date=August 16, 2022 |website=[[Teen Vogue]] |publisher=[[Condé Nast]] |access-date=December 31, 2022}}</ref> — [[ამერიკელი]] [[მსახიობი]] და [[პროდიუსერი]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია დაიან ჯონსონის როლით [[American Broadcasting Company|ABC]]-ის [[სიტკომი|სიტკომში]] „მოშავო“ („Black-ish“, 2014–2022). 2019 წელს მარტინმა მთავარი როლი შეასრულა კომედიურ ფილმში „პატარა ბოსი“ (Little), რომლის პროდიუსერიც თავადვე იყო 14 წლის ასაკში. ამ ფილმით მას ეკუთვნის [[გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნი|გინესის მსოფლიო რეკორდი]], როგორც ყველაზე ახალგაზრდა აღმასრულებელ პროდიუსერს [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდში]].<ref>{{Cite web |title='Black-Ish' Star Sets Guinness Record As Hollywood's Youngest Executive Producer At 14 |url=https://www.forbes.com/sites/carlieporterfield/2020/11/30/black-ish-star-sets-guinness-record-as-hollywoods-youngest-executive-producer-at-14/ |access-date=April 15, 2025 |website=[[Forbes]] }}</ref> ჟურნალმა [[ტაიმი (ჟურნალი)|ტაიმიმა]] ფილმის გამოსვლის წელს იგი თავის „Time 100 Next“ სიაში შეიყვანა.<ref>{{Cite web|url=https://time.com/collection/time-100-next-2019/5718850/Marsai-martin/|title=TIME 100 Next 2019: Marsai Martin|website=Time|access-date=April 18, 2024|archive-date=April 18, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240418181634/https://time.com/collection/time-100-next-2019/5718850/Marsai-martin/|url-status=dead}}</ref> 2022 წელს მან პროდიუსირება გაუწია და მთავარი როლი ითამაშა სპორტულ კომედიურ ფილმში „Fantasy Football“. ==ადრეული ცხოვრება== კაილა მარსაი მარტინი დაიბადა 2004 წლის 14 აგვისტოს, პლანოში, [[ტეხასის შტატი|ტეხასის შტატში]],<ref>{{cite web|last=Burkes |first=Dawn M. |date=December 10, 2018 |title=Plano native named one of Time magazine's 'Most Influential Teens of 2018'| url=https://www.dallasnews.com/arts-entertainment/tv/2018/12/10/plano-native-named-one-of-time-magazine-s-most-influential-teens-of-2018/}}</ref> ქეროლ და ჯოშუა მარტინების ოჯახში.<ref>{{cite web|url=https://www.cbsnews.com/news/marsai-martin-the-black-ish-star-on-genius-productions-and-her-new-film-little/|title=Teen mogul Marsai Martin on "Little"|date=March 31, 2019|website=[[CBS News]]}}</ref> მარტინის სამსახიობო კარიერა გლამურული ფოტოსესიით დაიწყო,<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.npr.org/2019/04/11/711942538/meet-marsai-martin-the-youngest-executive-producer-in-hollywood|title=Meet Marsai Martin, The Youngest Executive Producer In Hollywood|website=NPR.org|language=en|access-date=April 22, 2019}}</ref> რომლის დროსაც ფოტოგრაფმა მარტინის მშობლებს ფასდაკლება გაუკეთა იმ პირობის სანაცვლოდ, რომ მამამისი ამ ფოტოებს სამსახიობო სააგენტოებში გააგზავნიდა.<ref name=":0" /> ფოტოები ოთხ სააგენტოში გაიგზავნა და ერთ-ერთმა მათგანმა გოგონასთან კონტრაქტი მაშინვე გააფორმა.<ref name=":0" /> ხუთი წლის ასაკში მარტინმა მიიღო თავისი პირველი ეროვნული კომერციული როლი Choice Hotel-ის რეკლამაში.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.buzzfeed.com/patricepeck/who-is-marsai-martin-teen-actress-little-blackish|title=A Brief Explainer Of Marsai Martin For Those Of You Who Don't Know Who She Is|last=Peck|first=Patrice|website=BuzzFeed|date=April 11, 2019 |language=en|access-date=April 22, 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://bckonline.com/2013/09/24/introducing-lyric-richard/|title=MARSAI MARTIN SITS DOWN FOR AN EXCLUSIVE INTERVIEW WITH ASSIGNMENT X|date=January 19, 2017|access-date=May 27, 2018}}</ref> ამის შემდეგ, 2013 წელს, მისი ოჯახი საცხოვრებლად [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]] გადავიდა, რათა მას სამსახიობო კარიერა გაეგრძელებინა.<ref name=bio>{{cite web|url=http://abc.go.com/shows/blackish/cast/diane-johnson|title=Marsai Mart asked was in as Diane Johnson – black-ish|website=ABC|access-date=January 28, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180129140414/http://abc.go.com/shows/blackish/cast/diane-johnson|archive-date=January 29, 2018|url-status=dead}}</ref> ==კარიერა== ===2014–2015: კარიერის დასაწყისი=== [[2014]] წელს მარტინი დაამტკიცეს დაიან ჯონსონის როლზე კენია ბარისის მიერ შექმნილ ABC-ის სიტკომში „მოშავო“ , სადაც ის ანდრესა (ენტონი ანდერსონი) და რეინბოუ ჯონსონის (ტრეისი ელის როსი) ქალიშვილს თამაშობს. ამ როლისთვის მარტინმა უამრავი ჯილდო და ნომინაცია მიიღო, მათ შორის NAACP Image-ის სამი ჯილდო კომედიურ სერიალში მეორეხარისხოვანი როლის საუკეთესო შესრულებისთვის<ref>{{cite web| date=February 22, 2020| title=NAACP Winners 2020: The Complete List| url=https://variety.com/2020/film/awards/naacp-winners-list-2020-beyonce-rihanna-1203511871/| accessdate=March 30, 2021}}</ref><ref>{{cite web|date=January 15, 2018| title=NAACP Image Awards: The Complete Winners List| url=https://variety.com/2018/film/awards/naacp-image-awards-2018-winners-list-1202664852/| accessdate=March 30, 2021}}</ref><ref>{{cite web|date=February 5, 2016| title='Straight Outta Compton,' 'Empire,' Michael B. Jordan Top NAACP Image Awards| url=https://variety.com/2016/film/awards/naacp-awards-winners-list-image-creed-queen-latifah-1201698809/| accessdate=March 30, 2021}}</ref> და „ახალგაზრდა არტისტის ჯილდო“ (Young Artist Award).<ref name=bio /> მას ასევე მიღებული აქვს NAACP Image-ის ჯილდოს ექვსი ნომინაცია და კინომსახიობთა გილდიის (SAG) ორი ნომინაცია კომედიურ სერიალში საუკეთესო სამსახიობო ანსამბლისთვის. ===2016–2019: დიდი წარმატება ფილმებით „An American Girl Story “ და „პატარა ბოსი“=== [[ფაილი:Regina Hall, Issa Rae, Marsai Martin, and Tina Gordon (2).jpg|250px|მინი|მარჯვნივ|მარტინი (მარჯვნიდან მეორე) ფილმ „პატარა ბოსის“ პარტნიორებთან — რეჯინა ჰოლთან და ისა რეისთან — და [[რეჟისორი|რეჟისორ]] თინა გორდონთან ერთად]] [[2016]] წელს შედგა მარტინის კინოდებიუტი — მან მთავარი როლი შეასრულა Amazon Studios-ს ორიგინალურ ფილმში „An American Girl Story – Melody 1963: Love Has to Win“, რომლის მოქმედებაც სამოქალაქო უფლებების მოძრაობის პერიოდის დეტროიტში ვითარდება. იმავე წელს მან გაახმოვანა პერსონაჟი ფილმში „ნინა“, რომელიც ამერიკელი არტისტისა და აქტივისტის, [[ნინა სიმონე]]ს ცხოვრების ისტორიას მოგვითხრობს.<ref>{{cite web|url=https://variety.com/2016/tv/news/tv-news-roundup-amazon-casts-marsai-martin-black-ish-american-girl-anthony-anderson-host-48th-naacp-image-awards-1201844742/|title=TV News Roundup: Amazon Casts 'Black-ish' Star as First American Girl; Tracey Ullman Returning to HBO|first=Maria|last=Cavassuto|date=August 25, 2016|access-date=January 28, 2018}}</ref> 2019 წელს მარტინმა ითამაშა თავის პირველ სტუდიურ მხატვრულ ფილმში — [[Universal Pictures]]-ის კომედიაში „პატარა ბოსი“ . 14 წლის ასაკში იგი ამ ფილმის აღმასრულებელი პროდიუსერი გახდა, რამაც იგი ყველაზე ახალგაზრდა ადამიანად აქცია, ვისაც კი ოდესმე ფილმი უპროდიუსირებია, ისევე როგორც ყველაზე ახალგაზრდა აფრო-ამერიკელ პროდიუსერად.<ref>{{cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/black-ish-breakout-marsai-martin-star-little-will-packer-kenya-barris-1077902|title='Black-ish' Breakout Marsai Martin to Star in 'Little' for Will Packer, Kenya Barris (Exclusive)|website=[[The Hollywood Reporter]]|date=January 24, 2018|access-date=January 28, 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=https://variety.com/2018/film/news/black-ish-star-marsai-martin-comedy-little-1202676162/|title=Film News Roundup: 'Black-ish' Star Marsai Martin's Comedy 'Little' in Development|first=Dave|last=McNary|date=January 25, 2018|access-date=January 28, 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=https://blog.womenandhollywood.com/black-ishs-marsai-martin-to-star-in-and-produce-tina-gordon-comedy-12124b87599e|title="Black-ish's" Marsai Martin to Star in and Exec Produce Tina Gordon Comedy|date=January 25, 2018|access-date=January 28, 2018}}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://thegrapevine.theroot.com/blackgirlmagic-black-ish-star-marsai-martin-set-to-be-1831621480|title=#BlackGirlMagic: Black-ish Star Marsai Martin Set to Become Youngest Executive Producer in Hollywood History|last=Harriot|first=Michael|website=The Grapevine|date=January 9, 2019 |language=en-US|access-date=January 29, 2019}}</ref> 2019 წლის თებერვალში მარტინის კომპანიამ, Genius Productions-მა, პირველადი განხილვის უფლების მქონე (first-look) საპროდიუსერო ხელშეკრულება გააფორმა Universal-თან. ამ გარიგების ფარგლებში მარტინის პირველი ფილმია „StepMonster“ — კომედია თინეიჯერ გოგონაზე, რომელიც ახალ დედინაცვალთან ერთად ცხოვრებას ეგუება.<ref>{{Cite web|url=https://shadowandact.com/marsai-martin-signs-first-look-production-deal-with-universal-to-develop-new-projects-sets-new-film-stepmonster|title=Marsai Martin Signs First-Look Production Deal With Universal To Develop New Projects, Sets New Film 'StepMonster'|website=shadowandact.com}}</ref> იგი ყველაზე ახალგაზრდა ადამიანია, ვინც [[Universal Pictures|Universal]]-თან ასეთი ხელშეკრულება გააფორმა, და საერთოდ ყველაზე ახალგაზრდა, ვინც კი ოდესმე რომელიმე კინოსტუდიასთან მიაღწია მსგავს შეთანხმებას.<ref>{{Cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/black-ish-star-marsai-martin-14-inks-deal-universal-1183745|title='Black-ish' Star Marsai Martin Inks First-Look Deal With Universal (Exclusive)|website=The Hollywood Reporter|date=February 7, 2019}}</ref> 2019 წლის მაისში გამოცხადდა, რომ მარტინი იქნებოდა Universal Pictures-ის ფილმის, „Amari and the Night Brothers“ ეკრანიზაციის პროდიუსერიც და მთავარი როლის შემსრულებელიც.<ref>{{Cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/marsai-martin-produce-amari-night-brothers-1214115|title=Mandeville, Marsai Martin Team for Fantasy 'Amari and the Night Brothers' (Exclusive)|website=The Hollywood Reporter|date=May 29, 2019}}</ref> 2019 წლის დეკემბერში კი ცნობილი გახდა, რომ მარტინი პროდიუსირებას გაუწევდა კომედიურ ფილმს „Queen“.<ref>{{Cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/marsai-martin-sets-new-project-at-universal-comedy-queen-1264122|title=Marsai Martin Sets New Project at Universal With Comedy 'Queen' (Exclusive)|website=The Hollywood Reporter|date=December 19, 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://thesource.com/2019/12/20/marsai-martin-producing-new-queen-comedy-with-universal/|title = Marsai Martin Producing New 'Queen' Comedy with Universal|date = December 20, 2019}}</ref> ===2020–დღემდე: „ლეკვების პატრული: ფილმი“ და „The Masked Singer“=== მან გაახმოვანა პერსონაჟი ლიბერტი 2021 წლის ფილმში „ლეკვების პატრული: ფილმი“ (PAW Patrol: The Movie) და მის 2023 წლის გაგრძელებაში „ლეკვების პატრული: მეგაფილიმი“ (PAW Patrol: The Mighty Movie).<ref>{{cite web |title=Watch The Pups Get Their Powers In This Preciousness-Packed 'Paw Patrol: The Mighty Movie' Clip |url=https://bossip.com/2421677/paw-patrol-the-mighty-movie/ |website=bossip.com}}</ref><ref>{{cite web |title=First Trailer Is Here For PAW PATROL: THE MIGHTY MOVIE Featuring Mckenna Grace, Taraji P. Henson, Chris Rock, Serena Williams And Lil Rel Howery |url=https://www.wearemoviegeeks.com/2023/06/first-trailer-is-here-for-paw-patrol-the-mighty-movie-featuring-mckenna-grace-taraji-p-henson-chris-rock-serena-williams-and-lil-rel-howery/ |website=www.wearemoviegeeks.com}}</ref> 2022 წლის აპრილში გამოცხადდა, რომ მარტინი [[კელი როულენდი|კელი როულანდთან]] და ომარი ჰარდვიკთან ერთად ითამაშებდა კომედიურ ფილმში „Fantasy Football“.<ref>{{Cite web|title='Fantasy Football': Omari Hardwick, Kelly Rowland & Rome Flynn Board Sports Comedy From Nickelodeon And Awesomeness Films|url=https://deadline.com/2022/04/omari-hardwick-kelly-rowland-rome-flynn-join-fantasy-football-1235005082/|website=Deadline|date=April 19, 2022 }}</ref> [[2023]] წელს მან [[Disney Channel]]-ისთვის აწარმოა „შაბათობით“ (Saturdays) — თინეიჯერული კომედიური ტელესერიალი, თუმცა შოუ პირველივე სეზონის შემდეგ დაიხურა.<ref>{{Cite web|url=https://deadline.com/2021/03/saturdays-comedy-black-ish-marsai-martin-norman-vance-jr-disney-channel-pilot-order-1234712165/|title='Saturdays' Comedy Produced By 'Black-ish's Marsai Martin Gets Disney Channel Pilot Order|first=Denise|last=Petski|date=March 11, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://deadline.com/2021/11/marsai-martin-saturdays-comedy-pilot-picked-up-to-series-disney-channel-1234882024/|title=Marsai Martin's 'Saturdays' Comedy Pilot Picked Up To Series By Disney Channel|first=Denise|last=Petski|date=November 30, 2021}}</ref> 2024 წელს მარტინმა მონაწილეობა მიიღო შოუ „The Masked Singer“ მეთორმეტე სეზონში კოდალას ნიღბით. იგი პროექტს ფინალში, პაულა კოულთან ერთად გამოეთიშა. ==personaluri cxovreba== მარტინი ამჟამად ურთიერთობაშია NASCAR-ის ავტომრბოლელ რაჯა კარუთთან.<ref name=":02">{{Cite web |last=Foreman Jr. |first=Tom |date=May 18, 2024 |title=Rajah Caruth earning attention after first NASCAR Truck Series win |url=https://journalnow.com/rajah-caruth-earning-attention-after-first-nascar-truck-series-win/article_67060d74-147f-11ef-b324-5f00373efeb7.html |access-date=June 3, 2024 |website=JournalNow.com |publisher=[[Winston-Salem Journal]]}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * {{Official website|https://www.marsai.com/}} * {{IMDb name|6343162}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:დაბადებული 14 აგვისტო]] [[კატეგორია:დაბადებული 2004]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნის რეკორდსმენები]] [[კატეგორია:ამერიკელი პროდიუსერები]] dla9q4tembie9sd1vhntntt0uupaiha მარია კირილენკო 0 892661 5426537 5419830 2026-07-03T12:34:30Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426537 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ჩოგბურთელი |სახელი = მარია კირილენკო |სურათი = Maria Kirilenko (15132126461).jpg |წარწერა = კირილენკო [[2014]] წლის იტალიის ღია ჩემპიონატზე |სრული სახელი = Maria Yuryevna Kirilenko |მშობლიური სახელი = Мари́я Ю́рьевна Кириле́нко |მშობლიური სახელის ენა = ru |ქვეყნის წარმომადგენელი = {{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[რუსეთი]] |საცხოვრებელი ადგილი = [[მოსკოვი]], რუსეთი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1987|01|25}} |დაბადების ადგილი = [[მოსკოვი]], [[რუსეთის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკა]], [[საბჭოთა კავშირი]] |სიმაღლე = 174 სმ |პროფესიონალი = [[2001]] |კარიერა დაასრულა = [[2014]] |თამაში = მარჯვენა ხელი (ორხელიანი ბექჰენდი) |ფულადი პრიზი კარიერაში = US $6,855,919 |ერთეულთა ჩანაწერები = {{საჩოგბურთო ჩანაწერი|მოგება=364|წაგება=257}} |ერთეულთა ტიტულები = 6 |ყველაზე მაღალი რეიტინგი ერთეულებში = 10 ([[10 ივნისი]], [[2013]]) |ავსტრალიის შედეგები = მეოთხედფინალი ([[2010]]) |საფრანგეთის შედეგები = მეოთხედფინალი ([[2013]]) |უიმბლდონის შედეგები = მეოთხედფინალი ([[2012]]) |ამერიკის შედეგები = მეოთხე რაუნდი ([[2011]]) |სხვა ტურნირები = [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2012|ოლიმპიური თამაშები]] |ოლიმპიადის შედეგები = მეოთხე ადგილი ([[2012]]) |წყვილთა ჩანაწერები = {{საჩოგბურთო ჩანაწერი|მოგება=255|წაგება=150}} |წყვილთა ტიტულები = 12 |ყველაზე მაღალი რეიტინგი წყვილებში = 5 ([[24 ოქტომბერი]], [[2011]]) |ავსტრალიის წყვილთა შედეგები = ფინალი ([[2011]]) |საფრანგეთის წყვილთა შედეგები = ფინალი ([[2012]]) |უიმბლდონის წყვილთა შედეგები = მესამე რაუნდი ([[2007]]) |ამერიკის წყვილთა შედეგები = ნახევარფინალი ([[2011]]) |გუნდური = ფედ კაპი: 3–4 |მედლის თარგები = {{მედალი ქვეყანა|{{დროშა|რუსეთი}}}} {{მედალიშეჯიბრი|[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2012|ოლიმპიური თამაშები]]}} {{ბრინჯაოს მედალი|[[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2012|2012 ლონდონი]]|წყვილები}} |მედლის თარგის-გაშლა = არის }} '''მარია იურიევნა კირილენკო''' ({{lang-ru|Мари́я Ю́рьевна Кириле́нко}}; დ. [[25 იანვარი]], [[1987]]) — [[რუსები|რუსი]] ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელი. 15 წლის ასაკში გახდა იუნიორთა გრანდ სლემის ჩემპიონი, როდესაც [[2002]] წლის [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]] გოგონათა ერთეულთა თანრიგში გაიმარჯვა. მოგვიანებით მსოფლიოს საუკეთესო ათეულში შევიდა როგორც ერთეულთა, ისე წყვილთა რეიტინგში.<ref>{{cite web |title=Maria Kirilenko Tennis Player Profile |url=https://www.itftennis.com/en/players/maria-kirilenko/800228023/rus/wt/s/overview |website=International Tennis Federation |access-date=17 June 2026 }}</ref> კირილენკომ კარიერის განმავლობაში მოიგო [[ქალთა ჩოგბურთის ასოციაცია|WTA]]-ს ტურის ექვსი ტიტული ერთეულთა და თორმეტი ტიტული წყვილთა თანრიგში. იგი სამჯერ გავიდა [[გრანდ სლემი (ჩოგბურთი)|გრანდ სლემის]] ტურნირების მეოთხედფინალში — [[2010]] წლის [[ავსტრალიის ღია პირველობა|ავსტრალიის ღია პირველობაზე]], [[2012]] წლის [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] და [[2013]] წლის [[საფრანგეთის ღია პირველობა|საფრანგეთის ღია პირველობაზე]]. ასევე ნახევარფინალში ითამაშა [[2012]] წლის [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2012|ლონდონის ოლიმპიურ თამაშებზე]], სადაც ბრინჯაოს მედლისთვის მატჩში [[ვიქტორია აზარენკა]]სთან დამარცხდა და მეოთხე ადგილი დაიკავა. [[2013]] წლის [[10 ივნისი|10 ივნისს]] კირილენკომ კარიერის უმაღლეს მაჩვენებელს — მსოფლიო მე-10 ჩოგანის პოზიციას მიაღწია. წყვილთა თანრიგში მისი საუკეთესო შედეგი იყო მსოფლიო მე-5 ადგილი, რომელსაც [[2011]] წლის [[24 ოქტომბერი|24 ოქტომბერს]] მიაღწია. წყვილთა თანრიგში კირილენკო ორჯერ გავიდა გრანდ სლემის ფინალში: წლის ავსტრალიის ღია პირველობაზე [[ვიქტორია აზარენკა]]სთან ერთად და [[2012]] წლის საფრანგეთის ღია პირველობაზე თანამემამულე [[ნადია პეტროვა]]სთან ერთად. პეტროვასთან ერთად მან ასევე მოიგო WTA ტურის ჩემპიონატი [[2012]] წლის წყვილთა თანრიგში და ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2012|2012 წლის ლონდონის ოლიმპიურ თამაშებზე]].<ref>{{cite web |title=Maria Kirilenko | Player Stats & More |url=https://www.wtatennis.com/players/310577/name |website=WTA Tennis |access-date=17 June 2026 }}</ref> ==ჩოგბურთის კარიერა== ===ახალგაზრდული კარიერა=== [[2002]] წელს კირილენკომ იუნიორთა ტურნირებში მოიგო [[კანადის ღია პირველობა]] და [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობა]].<ref>{{cite web |url=https://www.itftennis.com/en/tournament/us-open-junior-championships/usa/2002/j-ga-usa-01a-2002/draws-and-results/ |title=US Open Junior Championships 2002 – Draws and Results |website=International Tennis Federation (ITF) |access-date=2026-06-17 }}</ref> ===პროფესიონალური კარიერა=== [[ფაილი:MakiriRG2006.jpg|მინი|მარია კირილენკო როლან გაროსზე, 2006 წელი]] [[ფაილი:MariakirilenkoRG2006.jpg|მინი|მარია კირილენკო როლან გაროსზე, 2006]] ====2003–2006==== [[2002]] წელს კირილენკო პროფესიონალ ქალთა ტურნირებში ჩაერთო. [[2004]] წელს მან მსოფლიო რეიტინგში წინსვლა დაიწყო, თუმცა ტრავმამ მისი პროგრესი შეაფერხა. [[2004]] წლის საფრანგეთის ღია პირველობაზე კირილენკომ [[სერენა უილიამსი|სერენა უილიამსს]] პირველი სეტი მოუგო, თუმცა საბოლოოდ სამ სეტში დამარცხდა.<ref>{{cite web|url=https://www.chicagotribune.com/2004/05/28/serena-battles-hard-to-top-russian-teen/|title=Serena battles hard to top Russian teen|work=ChicagoTribune.com|date=28 May 2004|access-date=3 January 2017}}</ref> იმავე წელს იგი ჰაიდარაბადის ღია პირველობის ფინალისტი გახდა, სადაც [[ნიკოლ პრატი|ნიკოლ პრატთან]] დამარცხდა. [[2005]] წლის ბოლოს კირილენკომ რეიტინგში პოზიციები კვლავ გაიუმჯობესა და პეკინში კარიერის პირველი ტიტული მოიპოვა. [[2006]] წლის [[12 ივნისი|12 ივნისს]] პირველად შევიდა მსოფლიოს საუკეთესო 20 ჩოგბურთელს შორის. [[2006]] წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე იგი მე-20 ნომრად იყო განთესილი და მესამე წრემდე მიაღწია, სადაც [[არავან რეზაი|არავან რეზაისთან]] დამარცხდა. კირილენკოს დებიუტი რუსეთის ნაკრების შემადგენლობაში [[ფედერაციის თასი|ფედერაციის თასზე]] [[2006]] წლის აპრილში შედგა. მსოფლიო ჯგუფის მეოთხედფინალში ბელგიის წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში მან ერთეულთა მატჩი [[კიმ კლაისტერსი|კიმ კლაისტერსთან]], [[2005]] წლის აშშ-ის ღია პირველობის ჩემპიონთან, წააგო, თუმცა [[დინარა საფინა]]სთან ერთად წყვილთა შეხვედრაში [[ჟუსტინ ენენი|ჟუსტინ ენენსა]] და კლაისტერსს სძლია. მიუხედავად ამისა, რუსეთი საბოლოოდ ანგარიშით 2–3 დამარცხდა.<ref>{{cite news |title=Henin puts Belgium in last four |url=https://timesofmalta.com/article/henin-puts-belgium-in-last-four.56203 |work=Times of Malta |agency=Reuters |date=23 April 2006 |access-date=2026-06-17 }}</ref> ==== 2007 ==== [[2007]] წლის [[იანვარი|იანვარში]] მან [[ავსტრალიის ღია პირველობა|ავსტრალიის ღია პირველობის]] მესამე წრემდე მიაღწია, სადაც მესამე ნომრად განთესილ [[სვეტლანა კუზნეცოვა]]სთან დამარცხდა. შემდეგ მონაწილეობა მიიღო პან-პასიფიკის ღია ჩემპიონატში [[ტოკიო|ტოკიოში]], სადაც მეორე წრეში გავიდა და მსოფლიოს მე-15 ჩოგანს, ისრაელელ [[შაჰარ პეერი]]ს სძლია, თუმცა შემდეგ [[აი სუგიამა]]სთან წააგო. ამის შემდეგ მან დუბაის ჩემპიონატზე იასპარეზა, სადაც მეორე წრემდე მიაღწია, შემდეგ კი დაძაბულ შეხვედრაში [[დანიელა ჰანტუხოვა]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite web|url=http://www.sportinglife.com/tennis/news/story_get.cgi?STORY_NAME=international_feed/07/02/21/TENNIS_UAE-Dubai_Hantuchova.html|title=Hantuchova Gets Better Than Kirilenko|publisher=Sporting Life|access-date=22 February 2007|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070930050157/http://www.sportinglife.com/tennis/news/story_get.cgi?STORY_NAME=international_feed%2F07%2F02%2F21%2FTENNIS_UAE-Dubai_Hantuchova.html|archive-date=30 September 2007}}</ref> კალიფორნიაში გამართულ სან-დიეგოს ღია პირველობაზე კირილენკომ მეორე ნომრად განთესილი [[ელენა იანკოვიჩი]] დაამარცხა და მეოთხედფინალში გავიდა, სადაც თანამემამულე რუსთან, [[ელენა დემენტიევა]]სთან წააგო. სტენფორდის კლასიკზე [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]] მან ორ სეტში დაამარცხა მეექვსე ნომრად განთესილი [[მარიონ ბარტოლი]], თუმცა მეოთხედფინალში მომავალ ჩემპიონთან, [[ანა ივანოვიჩი]]სთან დამარცხდა. [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]] კირილენკო განუთესავი იყო. მან დაამარცხა [[მარტინა მიულერი]] და 22-ე ნომრად განთესილი [[კატარინა სრებოტნიკი]], შემდეგ კი განუთესავ [[იულია ვაკულენკო]]სთან დამარცხდა. აშშ-ის ღია პირველობის შემდეგ მან მონაწილეობა მიიღო სანფისტის ღია პირველობაზე. ამ ტურნირზე კირილენკომ კარიერაში მეორე WTA-ის ერთეულთა ტიტული მოიპოვა, ფინალში ორ სეტში დაამარცხა განუთესავი [[მარია კორიტცევა]]. მომდევნო კვირას, [[სეული|სეულში]] გამართულ ტურნირზე, სადაც იგი მეოთხე ნომრად იყო განთესილი, კვლავ ფინალში გავიდა, თუმცა პირველ ნომრად განთესილ [[ვინუს უილიამსი|ვინუს უილიამსთან]] დამარცხდა.<ref>{{cite news |title=Kirilenko wins Sunfeast Open title in straight sets |work=ESPN |agency=Associated Press |date=23 September 2007 |url=https://www.espn.com/sports/tennis/news/story?campaign=rss&id=3032736&source=TENNISHeadlines |access-date=18 June 2026 }}</ref> ====2008==== [[File:Maria Kirilenko US Open 08.jpg|thumb|კირილენკო 2008 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე]] [[2008]] წლის [[ავსტრალიის ღია პირველობა|ავსტრალიის ღია პირველობაზე]] კირილენკომ კარიერაში პირველად მიაღწია „დიდი სლემის“ ტურნირის მეოთხე წრეს, დაამარცხა მეექვსე ნომრად განთესილი [[ანა ჩაკვეტაძე]]. მისი შემდეგი მეტოქე იყო [[დანოელა ჰანტუხოვა]], რომელთანაც დამარცხდა ანგარიშით 6–1, 4–6, 4–6, მიუხედავად იმისა, რომ შეხვედრის მსვლელობისას 6–1, 3–1-ს იგებდა.<ref>{{cite web |title=Hantuchova - Kirilenko, Australian Open 2008 Round of 16 |url=https://www.tennisexplorer.com/match-detail/?id=530281 |website=Tennis Explorer |access-date=2026-06-19}}</ref> შემდეგ მან დოჰაში გამართული I კატეგორიის ტურნირის მეორე წრეს მიაღწია, სადაც დაამარცხა [[ეკატერინა მაკაროვა]], თუმცა შემდეგ სამ სეტში წააგო [[ანაბელ მედინა გარიგესი|ანაბელ მედინა გარიგესთან]]. ამის შემდეგ კირილენკომ ზედიზედ ოთხი მატჩი დათმო [[დუბაი|დუბაიში]], [[ბენგალურუ|ბანგალურუში]], ინდიან-უელსსა და [[მაიამი|მაიამიში]]. მიუხედავად ამისა, როგორც მეორე ნომრად განთესილმა, [[ეშტორილი|ეშტორილში]] გამართული IV კატეგორიის ტურნირის ფინალს მიაღწია, სადაც ორ სეტში დაამარცხა [[ივეტა ბენეშოვა]]. ამავე ტურნირზე მან წყვილთა თანრიგშიც მოიპოვა ტიტული [[ფლავია პენეტა]]სთან ერთად თამაშით.<ref>{{cite web |title=Kirilenko victorious in Estoril |url=https://www.skysports.com/tennis/news/3450888/kirilenko-victorious-in-estoril |website=Sky Sports |date=20 April 2008 |access-date=19 June 2026 }}</ref> კირილენკომ ასევე გაიმარჯვა [[ბარსელონა|ბარსელონაში]], სადაც [[მარია ხოსე მარტინეს სანჩესი]] დაამარცხა და კარიერაში მეოთხე, ხოლო სეზონში მეორე ტიტული მოიპოვა.<ref>{{cite web |title=WTA Barcelona 2008 Results |url=https://www.tennis24.com/wta-singles/barcelona-2008/results/ |website=Tennis24 |access-date=19 June 2026 }}</ref> აგვისტოში კირილენკომ მონაწილეობა მიიღო III კატეგორიის ტურნირში [[ცინცინატი|ცინცინატიში]], სადაც მესამე ნომრად იყო განთესილი. მან ნახევარფინალამდე მიაღწია, სადაც საბოლოო ჩემპიონთან, [[ნადია პეტროვა]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Nadia Petrova wins singles and doubles at Cincinnati Open |url=https://womenstennisblog.com/2008/08/18/nadia-petrova-wins-singles-and-doubles-at-cincinnati-open/ |website=Women's Tennis Blog |date=18 August 2008 |access-date=19 June 2026 }}</ref> წყვილთა თანრიგში კირილენკო პეტროვასთან ერთად მეორე ნომრად განთესილ წყვილს წარმოადგენდა და ფინალში დაამარცხა პირველ ნომრად განთესილი წყვილი — [[სე შუ-ვეი]] და [[იაროსლავა შვედოვა]].<ref>{{cite web |title=Kirilenko, Petrova - Hsieh, Shvedova (Cincinnati WTA Final Doubles) |url=https://www.tennisexplorer.com/match-detail/?id=589704 |website=Tennis Explorer |date=17 August 2008 |access-date=19 June 2026 }}</ref> ====2009==== [[File:Maria Kirilenko at the 2009 US Open 07.jpg|thumb|კირილენკო [[2009 US Open (tennis)|2009 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე]]]] ამ წელს კირილენკო ავსტრალიის ღია პირველობაზე 27-ე ნომრად იყო განთესილი, თუმცა პირველივე წრეში დამარცხდა მომავალში მსოფლიოს საუკეთესო ხუთეულში შესულ [[სარა ფერანი|სარა ფერანთან]].<ref>{{cite web |title=Errani - Kirilenko |url=https://www.tennisexplorer.com/match-detail/?id=621292 |website=Tennis Explorer |date=19 January 2009 |access-date=19 June 2026}}</ref> [[Dubai|დუბაის]] წყვილთა ტურნირზე კირილენკო [[აგნიეშკა რადვანსკა]]სთან ერთად ასპარეზობდა. მიუხედავად იმისა, რომ ისინი განუთესავები იყვნენ, ფინალამდე მიაღწიეს, სადაც საბოლოოდ დამარცხდნენ იმ დროის მსოფლიოს პირველი ნომერი წყვილის — [[ლიზელ ჰუბერი]]-ისა და [[კარა ბლექი]]ს წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |title=2009 Dubai Tennis Championships – Women's doubles |url=http://www.barclaysdubaitennischampionships.com/4/draws/2009/wmdd.pdf |website=Dubai Tennis Championships |access-date=19 June 2026 |archive-date=6 მარტი 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090306102223/http://www.barclaysdubaitennischampionships.com/4/draws/2009/wmdd.pdf }}</ref> [[2009]] წლის საფრანგეთის ღია პირველობის ერთეულთა თანრიგში კირილენკო განუთესავი იყო და პირველ წრეში ავსტრალიელ [[ოლივია როგოვსკა]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=2009 French Open Results |url=https://www.itftennis.com/en/tournament/french-open/fra/2009/w-sl-fra-01a-2009/draws-and-results/ |website=International Tennis Federation |access-date=19 June 2026}}</ref> წყვილთა თანრიგში კირილენკო და მისი მეწყვილე, იტალიელი [[ფლავია პენეტა]], მერვე ნომრად იყვნენ განთესილნი. მათ მესამე წრეს მიაღწიეს, სადაც დამარცხდნენ მე-11 ნომრად განთესილ [[ანა-ლენა გრონეფელდი|ანა-ლენა გრონეფელდთან]] (გერმანია) და [[პეტი შნაიდერი|პეტი შნაიდერთან]] (შვეიცარია).<ref>{{cite web |title=2009 French Open – Women's Doubles Draws and Results |url=https://www.itftennis.com/en/tournament/french-open/fra/2009/w-sl-fra-01a-2009/draws-and-results/ |website=International Tennis Federation |access-date=19 June 2026}}</ref> კირილენკო განუთესავი იყო [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონის ჩემპიონატზეც]] და მეორე წრემდე მიაღწია, სადაც მე-9 ნომრად განთესილ [[კაროლინა ვოზნიაცკი]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Maria Kirilenko - Caroline Wozniacki, Wimbledon 2009 |url=https://www.tennisexplorer.com/match-detail/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> აშშ-ის ღია პირველობაზე მან მესამე წრეს მიაღწია, სადაც დაამარცხა თავისი წყვილთა მეწყვილე რადვანსკა, შემდეგ კი [[ლი ნა]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=US Open 2009 Results |url=https://www.betexplorer.com/tennis/wta-singles/us-open-2009/results/ |website=BetExplorer |access-date=19 June 2026}}</ref> ამის შემდეგ მან მონაწილეობა მიიღო [[კორეის ღია პირველობა|კორეის ღია პირველობაზე]] [[სეული|სეულში]], სადაც მოქმედი ჩემპიონი იყო, თუმცა ნახევარფინალში საბოლოო გამარჯვებულთან, [[კიმიკო დატე-კრუმი|კიმიკო დატე-კრუმთან]] დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Kimiko Date Krumm reaches Korea Open final |url=https://www.reuters.com/article/idUSTRE58M18K/ |website=Reuters |date=23 September 2009 |access-date=19 June 2026}}</ref> ====2010: პირველი „დიდი სლემის“ მეოთხედფინალი==== [[File:Maria Kirilenko at the 2010 US Open 02.jpg|thumb|კირილენკო [[2010 US Open (tennis)|2010 წლის აშშ-ის ღია პირველობაზე]]]] კირილენკომ სეზონი ოკლენდის ღია პირველობაზე მონაწილეობით დაიწყო, სადაც მეოთხედფინალამდე მიაღწია, თუმცა [[შაჰარ პე'ერი|შაჰარ პე'ერთან]] დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Shahar Peer vs Maria Kirilenko - Auckland 2010 |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=ShaharPeer&f=ACareerqqC2 |website=Tennis Abstract |access-date=19 June 2026}}</ref> მსოფლიო რეიტინგში 58-ე ადგილზე მყოფი კირილენკო [[ავსტრალიის ღია პირველობა|ავსტრალიის ღია პირველობაზე]] განუთესავი იყო. პირველ წრეში მან სენსაცია მოახდინა და დაამარცხა თავისი მეგობარი და ყოფილი წყვილთა მეწყვილე [[მარია შარაპოვა]], რომელიც მე-14 ნომრად იყო განთესილი და [[2008]] წლის ჩემპიონი გახლდათ, ანგარიშით 7–6, 3–6, 6–4. მატჩი 3 საათსა და 22 წუთს გაგრძელდა.<ref>{{cite news |title=Maria Sharapova crashes out of Australian Open |url=https://www.reuters.com/article/idUSTRE60J0C5/ |website=Reuters |date=19 January 2010 |access-date=19 June 2026}}</ref> იმ დროისთვის ეს [[ავსტრალიის ღია პირველობა|ავსტრალიის ღია პირველობის]] ისტორიაში ქალთა შორის მეორე ყველაზე ხანგრძლივი მატჩი იყო. კირილენკომ მეოთხედფინალამდე მიაღწია, სადაც ასევე განუთესავ [[ჟენგ ჯიე]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite news |title=Zheng Jie reaches Australian Open semifinals |url=https://www.reuters.com/article/idUSTRE60N0BY/ |website=Reuters |date=24 January 2010 |access-date=19 June 2026}}</ref> წყვილთა თანრიგში კირილენკო და [[აგნიეშკა რადვანსკა]] მე-15 ნომრად იყვნენ განთესილნი და ნახევარფინალამდე მიაღწიეს, სადაც პირველ ნომრად განთესილ [[კარა ბლექი|კარა ბლექთან]] და [[ლიზელ ჰუბერი]]თან დამარცხდნენ.<ref>{{cite web |title=2010 Australian Open Women's Doubles Draw |url=https://www.itftennis.com/en/tournament/australian-open/aus/2010/w-sl-aus-01a-2010/draws-and-results/ |website=International Tennis Federation |access-date=19 June 2026}}</ref> კირილენკო ინდიან-უელსის ტურნირზე 32-ე ნომრად იყო განთესილი. მან მესამე წრეს მიაღწია, სადაც მეორე ნომრად განთესილ [[კაროლინა ვოზნიაცკი]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=BNP Paribas Open 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/indian-wells-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> [[მაიამი|მაიამის]] ტურნირზე მან კვლავ მესამე წრეს მიაღწია, როგორც 32-ე ნომრად განთესილმა, და კვლავ ვოზნიაცკისთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Sony Ericsson Open 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/miami-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> კირილენკომ მონაწილეობა მიიღო რომში ჩატარებულ [[იტალიის ღია პირველობა (ჩოგბურთი)|იტალიის ღია პირველობაში]], სადაც მეოთხედფინალამდე მიაღწია, თუმცა მსოფლიოს პირველ ნომერთან, [[სერენა უილიამსი|სერენა უილიამსთან]] დამარცხდა.<ref>{{cite news |title=Serena survives Kirilenko challenge in Rome |url=https://www.reuters.com/article/idUSTRE64B4YY/ |website=Reuters |date=12 May 2010 |access-date=19 June 2026}}</ref> საფრანგეთის ღია პირველობაზე კირილენკო 30-ე ნომრად იყო განთესილი და კარიერაში პირველად მიაღწია მეოთხე წრეს, სადაც საბოლოო ჩემპიონ [[ფრანჩესკა სკიავონე]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=French Open 2010 Results |url=https://www.itftennis.com/en/tournament/french-open/fra/2010/w-sl-fra-01a-2010/draws-and-results/ |website=International Tennis Federation |access-date=19 June 2026}}</ref> ამ გზაზე მან მოქმედი ჩემპიონი [[სვეტლანა კუზნეცოვა]]ც დაამარცხა.<ref>{{cite news|url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/tennis/8710927.stm|title=Champion Svetlana Kuznetsova loses to Maria Kirilenko|work=BBC Sport|date=28 May 2010|access-date=19 June 2026}}</ref> საფრანგეთის ღია პირველობის წყვილთა თანრიგში კირილენკო და რადვანსკა მე-11 ნომრად იყვნენ განთესილნი და მეოთხედფინალამდე მიაღწიეს— სერენა და ვინუს უილიამსებთან დამარცხდნენ, ამერიკელი დები ამ ტურნირის ჩემპიონები გახდნენ.<ref>{{cite web |title=2010 French Open Women's Doubles Draw |url=https://www.itftennis.com/en/tournament/french-open/fra/2010/w-sl-fra-01a-2010/draws-and-results/ |website=International Tennis Federation |access-date=19 June 2026}}</ref> უიმბლდონის ჩემპიონატზე კირილენკო 27-ე ნომრად იყო განთესილი და მესამე წრეში მე-8 ნომრად განთესილ [[კიმ კლეისტერსი|კიმ კლეისტერსთან]] დამარცხდა.<ref>{{cite news |title=Wimbledon 2010: Clijsters races into fourth round |url=https://news.bbc.co.uk/sport1/hi/tennis/8762469.stm |work=BBC Sport |date=25 June 2010 |access-date=19 June 2026}}</ref> წყვილთა თანრიგში იგი კვლავ რადვანსკასთან ერთად ასპარეზობდა, სადაც მათი წყვილი მე-10 ნომრად იყო განთესილი.<ref>{{cite web |title=Wimbledon 2010 Women's Doubles Draw |url=https://www.itftennis.com/en/tournament/wimbledon/gbr/2010/w-sl-gbr-01a-2010/draws-and-results/ |website=International Tennis Federation |access-date=19 June 2026}}</ref> კირილენკომ სტენფორდის კლასიკის მეოთხედფინალს მიაღწია, სადაც რადვანსკასთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Bank of the West Classic 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/stanford-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> წყვილთა თანრიგში კი [[ვიქტორია აზარენკა]]სთან ერთად თამაშობდა და ნახევარფინალამდე მივიდა.<ref>{{cite web |title=Bank of the West Classic 2010 Doubles Draw |url=https://www.wtatennis.com/tournament/703/stanford/2010/draws |website=WTA Tour |access-date=19 June 2026}}</ref> შემდეგ ის დასავლეთ & სამხრეთის ღია პირველობისა და როჯერსის თასის მეორე წრეებში გავიდა, სადაც შესაბამისად [[ვერა ზვონარევა]]სა და ვიქტორია აზარენკასთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Western & Southern Financial Group Women's Open 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/cincinnati-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref><ref>{{cite web |title=Rogers Cup 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/montreal-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> პოლოტ პენზე გავიდა ნახევარფინალში, სადაც [[ნადია პეტროვა]]სთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Pilot Pen Tennis 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/new-haven-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობაზე]] კირილენკომ მესამე წრეს მიაღწია, სადაც მე-11 ნომრად განთესილ სვეტლანა კუზნეცოვასთან დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=US Open 2010 Results |url=https://www.itftennis.com/en/tournament/us-open/usa/2010/w-sl-usa-01a-2010/draws-and-results/ |website=International Tennis Federation |access-date=19 June 2026}}</ref> შემდეგ მან [[კორეის ღია პირველობა|კორეის ღია პირველობის]] მეორე წრეს მიაღწია, სადაც ყოფილ მსოფლიოს პირველ ნომერ [[დინარა საფინა]]სთან დამარცხდა, ხოლო პან-წყნარი ოკეანის ღია პირველობაზე — [[ფლავია პენეტა]]სთან.<ref>{{cite web |title=Hansol Korea Open 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/seoul-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref><ref>{{cite web |title=Toray Pan Pacific Open 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/tokyo-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> [[ჩინეთის ღია პირველობა|ჩინეთის ღია პირველობაზე]] იგი მესამე წრეში დამარცხდა მომავალ ფინალისტ [[ვერა ზვონარევა]]სთან.<ref>{{cite web |title=China Open 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/beijing-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> იაპონიის ქალთა ღია პირველობაზე მან მეორე წრეში ბარძაყის ტრავმის გამო შეწყვიტა მატჩი [[ჩანგ კაი-ჩენი]]ს წინააღმდეგ მას შემდეგ, რაც პირველი სეტი 4–6 დათმო.<ref>{{cite web |title=HP Open 2010 Results |url=https://www.tennisexplorer.com/osaka-2010/wta-women/ |website=Tennis Explorer |access-date=19 June 2026}}</ref> კირილენკო კრემლის თასის ფინალში გავიდა, სადაც ვიქტორია აზარენკასთან დამარცხდა.<ref>{{cite news |title=Azarenka wins Kremlin Cup title |url=https://www.reuters.com/article/idUSTRE69M1I0/ |website=Reuters |date=24 October 2010 |access-date=19 June 2026}}</ref> კირილენკომ 2010 წლის სეზონი მსოფლიოს მე-20 ჩოგნად დაასრულა.<ref>{{cite web |title=WTA Rankings – Year-End 2010 |url=https://www.wtatennis.com/rankings/singles?rankDate=2010-11-08 |website=WTA Tour |access-date=19 June 2026}}</ref> ====2011: სტაბილური რეიტინგი==== [[ფაილი:Maria Kirilenko (5598538687).jpg|thumb|კირილენკო 2011 წლის ფემილი სერკლის თასზე]] მან მონაწილეობა მიიღო [[ჰონგ-კონგის ჩოგბურთის კლასიკა|ჰონგ-კონგის ჩოგბურთის კლასიკაში]] და ოქროს ჯგუფის ჩემპიონატი მოიგო თავის თანამემამულეებთან, [[ვერა ზვონარიოვა]]სა და [[ევგენი კაფელნიკოვი]]სთან ერთად. [[ავსტრალიის ღია პირველობა|ავსტრალიის ღია პირველობაზე]] მან ვერ შეძლო მეოთხედფინალში გასვლისთვის მოპოვებული სარეიტინგო ქულების დაცვა, რადგან მეორე წრეში გამოეთიშა ასპარეზობას. თუმცა, წყვილთა თანრიგში მან ფინალამდე მიაღწია [[ვიქტორია აზარენკა]]სთან ერთად, მაგრამ დამარცხდა [[ფლავია პენეტა]]სა და [[ხისელა დულკო]]ს წყვილთან. შემდეგ იგი ადრეულ ეტაპზე გამოეთიშა [[პატაიის ღია პირველობა|პატაიის ღია პირველობასა]] და [[დუბაის ჩოგბურთის ჩემპიონატი|დუბაის ჩოგბურთის ჩემპიონატს]]. ამის შემდეგ მან მესამე წრეს მიაღწია როგორც [[ინდიან-უელსის ღია პირველობა|ინდიან-უელსის ღია პირველობაზე]], ისე [[მაიამის ღია პირველობა|მაიამის ღია პირველობაზე]], თუმცა ორივეჯერ [[აგნეშკა რადვანსკა]]სთან დამარცხდა. მოგვიანებით ზედიზედ სამი მარცხი განიცადა: [[ფემილი სერკლის თასი|ფემილი სერკლის თასის]] მეორე წრეში, [[მადრიდის ღია პირველობა|მადრიდის ღია პირველობის]] პირველ წრეში და [[იტალიის ღია პირველობა|იტალიის ღია პირველობის]] პირველ წრეში. მიუხედავად ამისა, მან [[მადრიდის ღია პირველობა|მადრიდის ღია პირველობის]] წყვილთა ტურნირი [[ვიქტორია აზარენკა]]სთან ერთად მოიგო. [[2011 წლის საფრანგეთის ღია პირველობა|საფრანგეთის ღია პირველობაზე]] მან მეოთხე წრეს მიაღწია, სადაც სამ სეტში დამარცხდა [[ანდრეა პეტკოვიჩი]]სთან. შემდეგ კირილენკო პირველივე წრეში გამოეთიშა [[როსმალენის ღია პირველობა|როსმალენის ღია პირველობას]], სადაც [[კიმიკო დატე-კრუმი]]სთან დამარცხდა. თუმცა მალევე ფორმა აღიდგინა და [[უიმბლდონის ჩემპიონატი|უიმბლდონის ჩემპიონატის]] მესამე წრემდე მივიდა, სადაც მეშვიდე ნომრად განთესილმა [[სერენა უილიამსი|სერენა უილიამსმა]] დაამარცხა. ამის შემდეგ მან ვერ შეძლო ზედიზედ ორი მატჩის მოგება და დამარცხდა [[სტენფორდის კლასიკა|სტენფორდის კლასიკის]], [[სამხრეთ კალიფორნიის ღია პირველობა|სამხრეთ კალიფორნიის ღია პირველობის]] და [[დასავლეთის და სამხრეთის ღია პირველობა|დასავლეთის და სამხრეთის ღია პირველობის]] მეორე წრეებში, ხოლო [[როჯერსის თასი|როჯერსის თასზე]] პირველივე წრეში გამოეთიშა ასპარეზობას. მან წარმატებით იასპარეზა [[აშშ-ის ღია პირველობა (ჩოგბურთი)|აშშ-ის ღია პირველობაზე]], სადაც მეოთხე წრეში მომავალი ჩემპიონი [[სამანტა სტოსური]]ს წინააღმდეგ დამარცხდა ანგარიშით 2–6, 7–6<sup>15–17</sup>, 3–6. მეორე სეტის ტაი-ბრეიკი, რომელიც 15–17 დასრულდა, ქალთა ჩოგბურთის ისტორიაში დიდი სლემის ტურნირებზე ყველაზე ხანგრძლივი ტაი-ბრეიკი იყო.<ref>{{cite news|url=https://www.bloomberg.com/news/2011-09-05/stosur-kirilenko-play-longest-tiebreaker-in-women-s-history-at-u-s-open.html|title=Stosur, Kirilenko Play Longest Tiebreaker in Women's History at U.S. Open|last=Gloster|first=Rob|date=4 September 2011|publisher=Bloomberg|access-date=12 September 2011}}</ref> წლის პირველი ნახევარფინალი მან [[გუანჯოუს საერთაშორისო ქალთა ღია პირველობა|გუანჯოუს საერთაშორისო ქალთა ღია პირველობაზე]] ითამაშა, სადაც [[შანელ შიპერსი]]სთან დამარცხდა ანგარიშით 5–7, 7–5, 4–6.<ref>{{cite web |title=Scheepers reaches first WTA final in Guangzhou |url=https://www.reuters.com/article/idUSTRE78N1QF/ |publisher=Reuters |date=24 September 2011 |access-date=23 June 2026 }}</ref> შემდეგ მონაწილეობა მიიღო [[ტორაი პან-პასიფიკის ღია პირველობა|ტორაი პან-პასიფიკის ღია პირველობასა]] და [[ჩინეთის ღია პირველობა (ჩოგბურთი)|ჩინეთის ღია პირველობაში]], სადაც ორივე ტურნირზე მეორე წრეში სამ სეტში დაამარცხა [[სამანტა სტოსური]]. ორივე შემთხვევაში მან მეოთხედფინალსაც მიაღწია, თუმცა დამარცხდა შესაბამისად [[ვერა ზვონარიოვა]]სა და [[მონიკა ნიკულესკუ]]სთან. წლის ბოლო ტურნირი მისთვის [[ლუქსემბურგის ღია პირველობა|BGL ლუქსემბურგის ღია პირველობა]] იყო, სადაც კოჭის ტრავმის გამო მეორე წრეში ასპარეზობის შეწყვეტა მოუწია.<ref>{{cite web |title=Kirilenko retires with ankle injury in Luxembourg |url=https://www.wtatennis.com/news |publisher=WTA |access-date=23 June 2026 }}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * {{ოფიციალური|www.mariakirilenko.com}} {{en icon}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 25 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1987]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:რუსი ჩოგბურთელები]] 4o1rubiwirk6outqj39j9lyqsx6wcrl არლინ დალი 0 893462 5426690 5425853 2026-07-03T18:47:21Z Ninuca-QR 175479 /* პირადი ცხოვრება */ 5426690 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = არლინ დალი | ფოტო = Arlene Dahl - 1953.JPG | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = დალი, 1953 | ალტ = | მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი | ენის კოდი = | დაბსახელი = არლინ კეროლ დალი | დაბთარიღი = [[11 აგვისტო]], [[1925]] | დაბადგილი = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]] | გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = [[მსახიობი]] | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]] | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}} | პარტნიორები = | შვილები = 3 | მამა = | დედა = | ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი) | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.<ref name=":1">{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა<ref name="Chase2013"/>, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.<ref name="mnhs"/> [[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.<ref name="nysd"/> ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.<ref name="life">{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}</ref> == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.<ref>{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}</ref> [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.<ref name="life"/> დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.<ref name="life"/> === MGM === დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].<ref name=":0">{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).<ref name=":0" /> სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.<ref>{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}</ref> MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.<ref name="Mannix">{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}</ref> === სათავგადასავლო ფილმები === [[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]] დალმა Pine-Thomas Productions-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. იგი მიიწვიეს ჯონ პეინის მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „Caribbean Gold“ (1952). შემდეგ იგი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო საფრანგეთის უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „Desert Legion“ (1953). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა კვლავ დაასაქმა ფილმებში „Jamaica Run“ (1953) და „Sangaree“ (1953). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა ფერნანდო ლამასი, რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა კომედიაში „Here Come the Girls“ (1953). ის და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ Warner Bros.-ის ფილმში „The Diamond Queen“ (1953). იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც მის პარტნიორს ხოსე ფერერი წარმოადგენდა. დალმა ფოქსის ფილმში „Woman's World“ (1954) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო Universal-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „Bengal Brigade“ (1954) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. 1952 წელს მან დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა, ხოლო 1954 წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ თეთრეულს აწარმოებდა. დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „Lux Video Theatre“ (სადაც 1954 წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „The Ford Television Theatre“. დალი CBS-ის სატელევიზიო თამაშში „What's My Line?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი (1954 წლის 25 აპრილი), ასევე პანელის წევრი იყო. 1953 წელს იგი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „The Pepsi-Cola Playhouse“ უძღვებოდა. ჯონ პეინი და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „Slightly Scarlet“ (1956), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი წითურთმიანი ვარსკვლავი, რონდა ფლემინგი. დალმა კოლუმბია პიქჩერსისთვის ინგლისში ორი ფილმი გადაიღო: „Wicked as They Come“ (1956) და „Fortune Is a Woman“ (1957). 1957 წელს მან Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის სარჩელი შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და მის ღირსებას ლახავდა. მოსამართლემ სარჩელი არ დააკმაყოფილა. დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „Opening Night“ (1958) წამყვანი და შეასრულა მთავარი ქალის როლი სათავგადასავლო ფილმში „Journey to the Center of the Earth“ (1959), ჯეიმზ მეისონისა და პეტ ბუნის გვერდით. ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას იგი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს მისი ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === 1960 წელს დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალ „Riverboat“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „That Taylor Affair“. იმავე წელს იგი დაქორწინდა ტეხასელ ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა ლექტორად და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი მსახიობობასაც აგრძელებდა. მას მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „Kisses for My President“ (1964), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „Land Raiders“ (1969), „The Pleasure Pit“ (1969) და ფრანგულ ფილმში „Du blé en liasses“. გარდა ამისა, იგი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „Burke's Law“ და „Theatre of Stars“. ამ დროისთვის მისი მთავარი ყურადღება ბიზნესისკენ იყო მიმართული. 1967 წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, იმავე წელს იგი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-პრეზიდენტი გახდა. 1969 წელს მიცემულ ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ მისი ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო. === 1970-იანი წლები === 1970-იანი წლების დასაწყისში დალი ბროდვეის სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „Applause“-ში მარგო ჩენინგის როლში ლორენ ბეკოლი ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში მას როლი ჰქონდა სერიალში „One Life to Live“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „Love, American Style“, „Jigsaw John“, „Fantasy Island“ და „The Love Boat“. მან ასევე ითამაშა სატელევიზიო ფილმში „The Deadly Dream“ (1971). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა მან 1978 წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“ === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === [[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]] 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი. 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნეს საქმიანობა == [[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.<ref name=":1" /> 1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.<ref name=":1" /> [[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.<ref name="People.01" /><ref name="TMCDb" /><ref>{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}</ref> == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: *[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)<ref>{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> *[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი. ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. *[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი. დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა. *[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. *[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი. დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები. დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა. *[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო. დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა. დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი. არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა. ==ბიბლიოგრაფია== * {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}} * {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}} * {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon & Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== {{Commons}} * {{IBDB name}} * {{discogs artist|Arlene Dahl}} * [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre * [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com [[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]] [[კატეგორია: დაბადებული 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]] [[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] 77db81hj7y4pixl1b56368gh23krqzz 5426693 5426690 2026-07-03T18:51:05Z Ninuca-QR 175479 /* პირადი ცხოვრება */ 5426693 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = არლინ დალი | ფოტო = Arlene Dahl - 1953.JPG | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = დალი, 1953 | ალტ = | მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი | ენის კოდი = | დაბსახელი = არლინ კეროლ დალი | დაბთარიღი = [[11 აგვისტო]], [[1925]] | დაბადგილი = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]] | გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = [[მსახიობი]] | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]] | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}} | პარტნიორები = | შვილები = 3 | მამა = | დედა = | ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი) | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.<ref name=":1">{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა<ref name="Chase2013"/>, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.<ref name="mnhs"/> [[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.<ref name="nysd"/> ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.<ref name="life">{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}</ref> == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.<ref>{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}</ref> [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.<ref name="life"/> დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.<ref name="life"/> === MGM === დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].<ref name=":0">{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).<ref name=":0" /> სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.<ref>{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}</ref> MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.<ref name="Mannix">{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}</ref> === სათავგადასავლო ფილმები === [[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]] დალმა Pine-Thomas Productions-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. იგი მიიწვიეს ჯონ პეინის მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „Caribbean Gold“ (1952). შემდეგ იგი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო საფრანგეთის უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „Desert Legion“ (1953). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა კვლავ დაასაქმა ფილმებში „Jamaica Run“ (1953) და „Sangaree“ (1953). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა ფერნანდო ლამასი, რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა კომედიაში „Here Come the Girls“ (1953). ის და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ Warner Bros.-ის ფილმში „The Diamond Queen“ (1953). იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც მის პარტნიორს ხოსე ფერერი წარმოადგენდა. დალმა ფოქსის ფილმში „Woman's World“ (1954) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო Universal-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „Bengal Brigade“ (1954) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. 1952 წელს მან დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა, ხოლო 1954 წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ თეთრეულს აწარმოებდა. დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „Lux Video Theatre“ (სადაც 1954 წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „The Ford Television Theatre“. დალი CBS-ის სატელევიზიო თამაშში „What's My Line?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი (1954 წლის 25 აპრილი), ასევე პანელის წევრი იყო. 1953 წელს იგი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „The Pepsi-Cola Playhouse“ უძღვებოდა. ჯონ პეინი და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „Slightly Scarlet“ (1956), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი წითურთმიანი ვარსკვლავი, რონდა ფლემინგი. დალმა კოლუმბია პიქჩერსისთვის ინგლისში ორი ფილმი გადაიღო: „Wicked as They Come“ (1956) და „Fortune Is a Woman“ (1957). 1957 წელს მან Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის სარჩელი შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და მის ღირსებას ლახავდა. მოსამართლემ სარჩელი არ დააკმაყოფილა. დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „Opening Night“ (1958) წამყვანი და შეასრულა მთავარი ქალის როლი სათავგადასავლო ფილმში „Journey to the Center of the Earth“ (1959), ჯეიმზ მეისონისა და პეტ ბუნის გვერდით. ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას იგი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს მისი ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === 1960 წელს დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალ „Riverboat“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „That Taylor Affair“. იმავე წელს იგი დაქორწინდა ტეხასელ ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა ლექტორად და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი მსახიობობასაც აგრძელებდა. მას მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „Kisses for My President“ (1964), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „Land Raiders“ (1969), „The Pleasure Pit“ (1969) და ფრანგულ ფილმში „Du blé en liasses“. გარდა ამისა, იგი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „Burke's Law“ და „Theatre of Stars“. ამ დროისთვის მისი მთავარი ყურადღება ბიზნესისკენ იყო მიმართული. 1967 წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, იმავე წელს იგი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-პრეზიდენტი გახდა. 1969 წელს მიცემულ ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ მისი ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო. === 1970-იანი წლები === 1970-იანი წლების დასაწყისში დალი ბროდვეის სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „Applause“-ში მარგო ჩენინგის როლში ლორენ ბეკოლი ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში მას როლი ჰქონდა სერიალში „One Life to Live“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „Love, American Style“, „Jigsaw John“, „Fantasy Island“ და „The Love Boat“. მან ასევე ითამაშა სატელევიზიო ფილმში „The Deadly Dream“ (1971). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა მან 1978 წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“ === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === [[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]] 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი. 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნეს საქმიანობა == [[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.<ref name=":1" /> 1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.<ref name=":1" /> [[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.<ref name="People.01" /><ref name="TMCDb" /><ref>{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}</ref> == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: *[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)<ref>{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> *[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.<ref name="Arlene Dahl obituary">{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. *[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.<ref name="washingtonpost.com">{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}</ref> დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.<ref>{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}</ref> *[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. *[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.<ref name="washingtonpost.com" /> დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.<ref>{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &#124; Yahoo }}</ref> დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა. <ref>{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}</ref> *[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.<ref name="People.01" /> დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.<ref>{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}</ref> დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.<ref name="Arlene Dahl obituary"/> არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.<ref>{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== * {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}} * {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}} * {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon & Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== {{Commons}} * {{IBDB name}} * {{discogs artist|Arlene Dahl}} * [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre * [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com [[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]] [[კატეგორია: დაბადებული 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]] [[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] gqccj7irhp6094o595gfbsuesqm1woa 5426713 5426693 2026-07-03T19:22:06Z Ninuca-QR 175479 /* სათავგადასავლო ფილმები */ 5426713 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = არლინ დალი | ფოტო = Arlene Dahl - 1953.JPG | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = დალი, 1953 | ალტ = | მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი | ენის კოდი = | დაბსახელი = არლინ კეროლ დალი | დაბთარიღი = [[11 აგვისტო]], [[1925]] | დაბადგილი = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]] | გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = [[მსახიობი]] | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]] | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}} | პარტნიორები = | შვილები = 3 | მამა = | დედა = | ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი) | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.<ref name=":1">{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა<ref name="Chase2013"/>, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.<ref name="mnhs"/> [[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.<ref name="nysd"/> ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.<ref name="life">{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}</ref> == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.<ref>{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}</ref> [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.<ref name="life"/> დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.<ref name="life"/> === MGM === დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].<ref name=":0">{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).<ref name=":0" /> სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.<ref>{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}</ref> MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.<ref name="Mannix">{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}</ref> === სათავგადასავლო ფილმები === [[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]] დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).<ref>{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}</ref> შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).<ref>{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}</ref> იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა. დალმა ფოქსის ფილმში „Woman's World“ (1954) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო Universal-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „Bengal Brigade“ (1954) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. 1952 წელს მან დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა, ხოლო 1954 წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ თეთრეულს აწარმოებდა. დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „Lux Video Theatre“ (სადაც 1954 წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „The Ford Television Theatre“. დალი CBS-ის სატელევიზიო თამაშში „What's My Line?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი (1954 წლის 25 აპრილი), ასევე პანელის წევრი იყო. 1953 წელს იგი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „The Pepsi-Cola Playhouse“ უძღვებოდა. ჯონ პეინი და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „Slightly Scarlet“ (1956), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი წითურთმიანი ვარსკვლავი, რონდა ფლემინგი. დალმა კოლუმბია პიქჩერსისთვის ინგლისში ორი ფილმი გადაიღო: „Wicked as They Come“ (1956) და „Fortune Is a Woman“ (1957). 1957 წელს მან Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის სარჩელი შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და მის ღირსებას ლახავდა. მოსამართლემ სარჩელი არ დააკმაყოფილა. დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „Opening Night“ (1958) წამყვანი და შეასრულა მთავარი ქალის როლი სათავგადასავლო ფილმში „Journey to the Center of the Earth“ (1959), ჯეიმზ მეისონისა და პეტ ბუნის გვერდით. ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას იგი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს მისი ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === 1960 წელს დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალ „Riverboat“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „That Taylor Affair“. იმავე წელს იგი დაქორწინდა ტეხასელ ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა ლექტორად და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი მსახიობობასაც აგრძელებდა. მას მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „Kisses for My President“ (1964), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „Land Raiders“ (1969), „The Pleasure Pit“ (1969) და ფრანგულ ფილმში „Du blé en liasses“. გარდა ამისა, იგი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „Burke's Law“ და „Theatre of Stars“. ამ დროისთვის მისი მთავარი ყურადღება ბიზნესისკენ იყო მიმართული. 1967 წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, იმავე წელს იგი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-პრეზიდენტი გახდა. 1969 წელს მიცემულ ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ მისი ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო. === 1970-იანი წლები === 1970-იანი წლების დასაწყისში დალი ბროდვეის სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „Applause“-ში მარგო ჩენინგის როლში ლორენ ბეკოლი ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში მას როლი ჰქონდა სერიალში „One Life to Live“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „Love, American Style“, „Jigsaw John“, „Fantasy Island“ და „The Love Boat“. მან ასევე ითამაშა სატელევიზიო ფილმში „The Deadly Dream“ (1971). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა მან 1978 წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“ === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === [[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]] 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი. 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნეს საქმიანობა == [[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.<ref name=":1" /> 1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.<ref name=":1" /> [[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.<ref name="People.01" /><ref name="TMCDb" /><ref>{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}</ref> == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: *[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)<ref>{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> *[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.<ref name="Arlene Dahl obituary">{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. *[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.<ref name="washingtonpost.com">{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}</ref> დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.<ref>{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}</ref> *[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. *[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.<ref name="washingtonpost.com" /> დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.<ref>{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &#124; Yahoo }}</ref> დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა. <ref>{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}</ref> *[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.<ref name="People.01" /> დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.<ref>{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}</ref> დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.<ref name="Arlene Dahl obituary"/> არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.<ref>{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== * {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}} * {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}} * {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon & Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== {{Commons}} * {{IBDB name}} * {{discogs artist|Arlene Dahl}} * [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre * [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com [[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]] [[კატეგორია: დაბადებული 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]] [[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] 9f3cry3mfcpa3tw4iacftguk6bg3dfu 5426719 5426713 2026-07-03T19:39:11Z Ninuca-QR 175479 /* სათავგადასავლო ფილმები */ 5426719 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = არლინ დალი | ფოტო = Arlene Dahl - 1953.JPG | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = დალი, 1953 | ალტ = | მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი | ენის კოდი = | დაბსახელი = არლინ კეროლ დალი | დაბთარიღი = [[11 აგვისტო]], [[1925]] | დაბადგილი = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]] | გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = [[მსახიობი]] | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]] | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}} | პარტნიორები = | შვილები = 3 | მამა = | დედა = | ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი) | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.<ref name=":1">{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა<ref name="Chase2013"/>, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.<ref name="mnhs"/> [[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.<ref name="nysd"/> ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.<ref name="life">{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}</ref> == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.<ref>{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}</ref> [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.<ref name="life"/> დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.<ref name="life"/> === MGM === დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].<ref name=":0">{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).<ref name=":0" /> სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.<ref>{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}</ref> MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.<ref name="Mannix">{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}</ref> === სათავგადასავლო ფილმები === [[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]] დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).<ref>{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}</ref> შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).<ref>{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}</ref> იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა. დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. [[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,<ref name="People.01"/> ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.<ref name="TMCDb"/> დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}</ref> დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა. [[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]]. დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.<ref>{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}</ref><ref>{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}</ref> დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}</ref> ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === 1960 წელს დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალ „Riverboat“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „That Taylor Affair“. იმავე წელს იგი დაქორწინდა ტეხასელ ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა ლექტორად და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი მსახიობობასაც აგრძელებდა. მას მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „Kisses for My President“ (1964), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „Land Raiders“ (1969), „The Pleasure Pit“ (1969) და ფრანგულ ფილმში „Du blé en liasses“. გარდა ამისა, იგი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „Burke's Law“ და „Theatre of Stars“. ამ დროისთვის მისი მთავარი ყურადღება ბიზნესისკენ იყო მიმართული. 1967 წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, იმავე წელს იგი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-პრეზიდენტი გახდა. 1969 წელს მიცემულ ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ მისი ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო. === 1970-იანი წლები === 1970-იანი წლების დასაწყისში დალი ბროდვეის სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „Applause“-ში მარგო ჩენინგის როლში ლორენ ბეკოლი ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში მას როლი ჰქონდა სერიალში „One Life to Live“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „Love, American Style“, „Jigsaw John“, „Fantasy Island“ და „The Love Boat“. მან ასევე ითამაშა სატელევიზიო ფილმში „The Deadly Dream“ (1971). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა მან 1978 წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“ === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === [[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]] 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი. 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნეს საქმიანობა == [[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.<ref name=":1" /> 1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.<ref name=":1" /> [[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.<ref name="People.01" /><ref name="TMCDb" /><ref>{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}</ref> == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: *[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)<ref>{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> *[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.<ref name="Arlene Dahl obituary">{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. *[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.<ref name="washingtonpost.com">{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}</ref> დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.<ref>{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}</ref> *[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. *[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.<ref name="washingtonpost.com" /> დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.<ref>{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &#124; Yahoo }}</ref> დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა. <ref>{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}</ref> *[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.<ref name="People.01" /> დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.<ref>{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}</ref> დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.<ref name="Arlene Dahl obituary"/> არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.<ref>{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== * {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}} * {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}} * {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon & Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== {{Commons}} * {{IBDB name}} * {{discogs artist|Arlene Dahl}} * [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre * [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com [[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]] [[კატეგორია: დაბადებული 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]] [[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] dvpo1ag2shnph83q3ith5ppv03vjvr7 5426775 5426719 2026-07-03T23:26:50Z Ninuca-QR 175479 /* 1960-იანი წლები */ 5426775 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = არლინ დალი | ფოტო = Arlene Dahl - 1953.JPG | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = დალი, 1953 | ალტ = | მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი | ენის კოდი = | დაბსახელი = არლინ კეროლ დალი | დაბთარიღი = [[11 აგვისტო]], [[1925]] | დაბადგილი = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]] | გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = [[მსახიობი]] | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]] | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}} | პარტნიორები = | შვილები = 3 | მამა = | დედა = | ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი) | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.<ref name=":1">{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა<ref name="Chase2013"/>, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.<ref name="mnhs"/> [[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.<ref name="nysd"/> ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.<ref name="life">{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}</ref> == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.<ref>{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}</ref> [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.<ref name="life"/> დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.<ref name="life"/> === MGM === დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].<ref name=":0">{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).<ref name=":0" /> სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.<ref>{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}</ref> MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.<ref name="Mannix">{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}</ref> === სათავგადასავლო ფილმები === [[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]] დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).<ref>{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}</ref> შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).<ref>{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}</ref> იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა. დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. [[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,<ref name="People.01"/> ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.<ref name="TMCDb"/> დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}</ref> დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა. [[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]]. დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.<ref>{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}</ref><ref>{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}</ref> დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}</ref> ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === [[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.<ref>{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}</ref> არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.<ref>{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}</ref> გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“. ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.<ref name="TMCDb"/> [[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.<ref name="guardian">{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}</ref> === 1970-იანი წლები === 1970-იანი წლების დასაწყისში დალი ბროდვეის სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „Applause“-ში მარგო ჩენინგის როლში ლორენ ბეკოლი ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში მას როლი ჰქონდა სერიალში „One Life to Live“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „Love, American Style“, „Jigsaw John“, „Fantasy Island“ და „The Love Boat“. მან ასევე ითამაშა სატელევიზიო ფილმში „The Deadly Dream“ (1971). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა მან 1978 წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“ === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === [[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]] 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი. 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნეს საქმიანობა == [[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.<ref name=":1" /> 1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.<ref name=":1" /> [[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.<ref name="People.01" /><ref name="TMCDb" /><ref>{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}</ref> == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: *[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)<ref>{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> *[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.<ref name="Arlene Dahl obituary">{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. *[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.<ref name="washingtonpost.com">{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}</ref> დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.<ref>{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}</ref> *[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. *[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.<ref name="washingtonpost.com" /> დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.<ref>{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &#124; Yahoo }}</ref> დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა. <ref>{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}</ref> *[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.<ref name="People.01" /> დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.<ref>{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}</ref> დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.<ref name="Arlene Dahl obituary"/> არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.<ref>{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== * {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}} * {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}} * {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon & Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== {{Commons}} * {{IBDB name}} * {{discogs artist|Arlene Dahl}} * [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre * [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com [[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]] [[კატეგორია: დაბადებული 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]] [[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] p2zun6dkxsbzmd18ey8654gqrt58eg9 5426777 5426775 2026-07-03T23:32:40Z Ninuca-QR 175479 /* 1970-იანი წლები */ 5426777 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = არლინ დალი | ფოტო = Arlene Dahl - 1953.JPG | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = დალი, 1953 | ალტ = | მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი | ენის კოდი = | დაბსახელი = არლინ კეროლ დალი | დაბთარიღი = [[11 აგვისტო]], [[1925]] | დაბადგილი = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]] | გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = [[მსახიობი]] | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]] | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}} | პარტნიორები = | შვილები = 3 | მამა = | დედა = | ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი) | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.<ref name=":1">{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა<ref name="Chase2013"/>, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.<ref name="mnhs"/> [[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.<ref name="nysd"/> ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.<ref name="life">{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}</ref> == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.<ref>{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}</ref> [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.<ref name="life"/> დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.<ref name="life"/> === MGM === დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].<ref name=":0">{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).<ref name=":0" /> სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.<ref>{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}</ref> MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.<ref name="Mannix">{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}</ref> === სათავგადასავლო ფილმები === [[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]] დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).<ref>{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}</ref> შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).<ref>{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}</ref> იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა. დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. [[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,<ref name="People.01"/> ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.<ref name="TMCDb"/> დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}</ref> დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა. [[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]]. დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.<ref>{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}</ref><ref>{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}</ref> დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}</ref> ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === [[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.<ref>{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}</ref> არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.<ref>{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}</ref> გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“. ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.<ref name="TMCDb"/> [[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.<ref name="guardian">{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}</ref> === 1970-იანი წლები === [[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტები“-ში მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}</ref> === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === [[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]] 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი. 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნეს საქმიანობა == [[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.<ref name=":1" /> 1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.<ref name=":1" /> [[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.<ref name="People.01" /><ref name="TMCDb" /><ref>{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}</ref> == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: *[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)<ref>{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> *[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.<ref name="Arlene Dahl obituary">{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. *[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.<ref name="washingtonpost.com">{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}</ref> დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.<ref>{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}</ref> *[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. *[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.<ref name="washingtonpost.com" /> დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.<ref>{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &#124; Yahoo }}</ref> დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა. <ref>{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}</ref> *[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.<ref name="People.01" /> დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.<ref>{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}</ref> დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.<ref name="Arlene Dahl obituary"/> არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.<ref>{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== * {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}} * {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}} * {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon & Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== {{Commons}} * {{IBDB name}} * {{discogs artist|Arlene Dahl}} * [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre * [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com [[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]] [[კატეგორია: დაბადებული 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]] [[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] h1czjysbb3m4u3ihsu4cqoyd5lr7cud 5426779 5426777 2026-07-03T23:34:57Z Ninuca-QR 175479 /* 1970-იანი წლები */ 5426779 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = არლინ დალი | ფოტო = Arlene Dahl - 1953.JPG | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = დალი, 1953 | ალტ = | მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი | ენის კოდი = | დაბსახელი = არლინ კეროლ დალი | დაბთარიღი = [[11 აგვისტო]], [[1925]] | დაბადგილი = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]] | გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = [[მსახიობი]] | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]] | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}} | პარტნიორები = | შვილები = 3 | მამა = | დედა = | ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი) | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.<ref name=":1">{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა<ref name="Chase2013"/>, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.<ref name="mnhs"/> [[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.<ref name="nysd"/> ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.<ref name="life">{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}</ref> == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.<ref>{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}</ref> [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.<ref name="life"/> დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.<ref name="life"/> === MGM === დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].<ref name=":0">{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).<ref name=":0" /> სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.<ref>{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}</ref> MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.<ref name="Mannix">{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}</ref> === სათავგადასავლო ფილმები === [[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]] დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).<ref>{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}</ref> შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).<ref>{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}</ref> იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა. დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. [[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,<ref name="People.01"/> ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.<ref name="TMCDb"/> დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}</ref> დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა. [[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]]. დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.<ref>{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}</ref><ref>{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}</ref> დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}</ref> ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === [[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.<ref>{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}</ref> არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.<ref>{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}</ref> გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“. ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.<ref name="TMCDb"/> [[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.<ref name="guardian">{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}</ref> === 1970-იანი წლები === [[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტებში“ მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“<ref>{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}</ref> === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === [[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]] 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი. 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნეს საქმიანობა == [[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.<ref name=":1" /> 1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.<ref name=":1" /> [[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.<ref name="People.01" /><ref name="TMCDb" /><ref>{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}</ref> == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: *[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)<ref>{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> *[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.<ref name="Arlene Dahl obituary">{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. *[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.<ref name="washingtonpost.com">{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}</ref> დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.<ref>{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}</ref> *[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. *[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.<ref name="washingtonpost.com" /> დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.<ref>{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &#124; Yahoo }}</ref> დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა. <ref>{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}</ref> *[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.<ref name="People.01" /> დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.<ref>{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}</ref> დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.<ref name="Arlene Dahl obituary"/> არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.<ref>{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== * {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}} * {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}} * {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon & Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== {{Commons}} * {{IBDB name}} * {{discogs artist|Arlene Dahl}} * [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre * [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com [[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]] [[კატეგორია: დაბადებული 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]] [[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]] [[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] i27ucdfrrqvjtg5jwvg1b6awm6kuoyv მარიხტირებელი მანქანა 0 893668 5426584 5424313 2026-07-03T14:31:12Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5426584 wikitext text/x-wiki '''მარიხტირებელი მანქანა''' — [[სალიანდაგო მანქანები|სალიანდაგო მანქანა]] [[რკინიგზის ლიანდაგი]]ს გეგმაში (რიხტირების) გასწორებისათვის. გამოიყენება [[რკინიგზის ტრანსპორტი|რკინიგზის ტრანსპორტზე]] მშენებლობის, რემონტის და ლიანდაგის მიმდინარე შეკეთების დროს. == გამოჩენის ისტორია == [[1970-იანები|1970-იან]] წლებამდე ლიანდაგის რიხტირება სრულდებოდა ჰიდრავლიკური [[სალიანდაგო დომკრატი|სალიანდაგო დომკრატებით]], [[ლიანდაგამწევი|ლიანდაგამწევებით]] [[სალიანდაგო ბადე]]ების გადაადგილების მექანიზმით, ასევე [[ელექტროდამბალასტებელი|ელექტროდამბალასტებელზე]] არსებული სპეციალური დაკიდებული მოწყობილობით. [[1970-იანები|1970-იანი]] წლების შუა პერიოდში [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირის]] რკინიგზებისათვის შემუშავდა სპეციალიზირებული მარიხტირებელი მანქანები: თვითმავალი მანქანა [[Р-2000]] და ინჟინერ [[ვიქტორ ბალაშენკო]]ს სისტემის მისაბმელი ლიანდაგმარიხტირებელი. == თვითმავალი მარიხტირებელი მანქანა == თვითმავალი მარიხტირებელი მანქანა ახორციელებს ლიანდაგის გასწორებას მბოჭავი გორგოლაჭების დახმარებით, რომლებიც მოქმედებაში მოდიან ჰიდროცილინდრებით და უკავიათ სარელსო-საშპლე ბადე გადაადგილებისას და რიხტირებისას. მანქანის მარიხტირებელი საკონტროლო-გამზომი სისტემა ანალოგიურია სისტემასთან, რომელიც დაყენებულია [[გამასწორებელ-გამომტენ-მარიხტირებელი მანქანა|გამასწორებელ-გამომტენ-მარიხტირებელ მანქანაზე]]. რიხტირების მეთოდი დაფუძნებულია ლიანდაგის ჩაღუნვის ისრის შედარებაზე, რომელიც გაზომილია ორ წერტილში. ლიანდაგის რიხტირება ხორციელდება გასწორების ხერხით, ფიქსირებული წერტილების ხერხით (გამოთვლის მიხედვით) და სხვა ხერხებით (მაგალითად, ლაზერის სხივით და ოპტიკური დამიზნებით). ''გასწორების ხერხით'' რიხტირებისას ტროს-ქორდის მდგომარეობის შეცვლა, რომელიც შეესაბამება ლიანდაგის გადახრას გეგმაში, იწვევს ჩაღუნვის ისრის მრიცხველების პოტენციომეტრების მცოცავების წანაცვლებას და შესაბამისად დაძაბულობის ცვლილებას, რომელიც პროპორციულია ლიანდაგის ჩაღუნვის ისრისა. შედარების ელექტრონულ მოწყობილობაზე ჩნდება შეუთანხმებლობის სიგნალი, რომელიც ამტკიცებს იმას, რომ ჩაღუნვის ისრების შეფარდება (და დაძაბულობის) ორ წერტილში არ შეადგენს მუდმივ სიდიდეს 1,36-ს. ამასთან სიგნალის მიხედვით, მიმდევარ მკვეთარაში ირთვება რიხტირების მექანიზმი, რომელიც მუშაობს იქამდე, სანამ არ მოხდება ლიანდაგის გასწორება და გადახრა არ გაუტოლდება 1,36-ს. ''ფიქსირებული წერტილების ხერხით'' რიხტირებისას ტარდება ლიანდაგის გადაწევის წინასწარი ანგარიში განსაზღვრულ წერტილებში (5-7 შპლის შემდეგ). მარიხტირებელი მანქანის [[შპალი|შპლებთან]] მოახლოვებისას, რომლებზეც მონიშნულია წანაცვლების ზომები, ოპერატორი აყენებს ტროს-ქორდის წინა წერტილს მონიშნულ ნიშანზე. შემდეგ იწყება რიხტირება შერბილების ხერხით. [[გადამყვანი მრუდი|გადამყვანი მრუდების]] რიხტირებისათვის დგება ცხრილები გადაწევის ზომების მითითებით. მარიხტირებელი მანქანის საკონტროლო სისტემა აღჭურვილია თვითმწერით ლენტაზე ლიანდაგის პარამეტრების ჩასაწერად. მარიხტირებელი მანქანის მწარმოებლობაა 2 კმ/სთ-მდე, სალიანდაგო ბადის გადაწევა Р65 ტიპის რელსებთან ერთად 100 მილიმეტრამდე. == ლიანდაგმარიხტირებელი == ლიანდაგმარიხტირებელი ახორციელებს ლიანდაგის გასწორებას აწეული სალიანდაგო ბადით, რისთვისაც აღჭურვილია ელექტრომაგნიტური და ვერტიკალური ჰიდროცილინდრებით, შეერთებული რელსებთან შემბოჭველებთან. ძირითადი მუშა მექანიზმი — მარიხტირებელი ბერკეტი — აღჭურვილია ქვემარიხტირებელი და მარიხტირებელი გორგოლაჭებით. ლიანდაგის რიხტირება ასევე ხორციელდება შერბილების და მეთოდებით და გაანგარიშებით. რიხტირების სისტემაში შედიან მუშა და საკონტროლო ისრისმზომები, საზომი, მარეგისტრებელი და მართვის ხელსაწყოები. რიხტირების დროს მუშა ისრის ჩამწერის 5 ურიკის ბორბლები პნევმოცილინდრების მიერ მიჭერილია [[რელსი|რელსებზე]]. რიხტირება მიმდინარეობს ჩაღუნვის ისრების მუშა და საკონტროლო ისრისმზომების ტროსების ჩაღუნვის ისრების შედარების გზით. ლიანდაგის ბადის ნატურალური ჩაღუნვის ისრების გაზომვის შედეგები შედან სელსინ-მრიცხველებში, დაკავშირებულები საზომი ისრისმზომის ტროს-ქორდასთან, გადაეცემიან სელსინ-მიმღებებში, დაკავშირებულები ქაღალდის ლენტაზე ჩვენებათა ჩაწერის სისტემასთან, რომელიც გადაადგილდება ლენტის გამწევი მექანიზმით, მასშტაბურ საგორავზე ხისტი გადაცემით, რომელიც მოძრაობს რელსზე. ნატურალური ისრების გრაფიკი ედრება რიხტირების პროგრამას და საპროგრამო დავალების შემოვლისას, მმართველი კარეტი იძლევა ლიანდაგის გადამწევი ჰიდროცილინდრების ჩართვის სიგნალს. პირდაპირი უბნების რიხტირება ხორციელდება ერთი გავლით, მრუდე უბნებისა კი ორი გავლით. ჯერ აკეთებენ ნატურალურ გრაფიკს, შემდეგ მისით არიხტირებენ ლიანდაგს. ლიანდაგმარიხტირებელი მანქანის მუშა სიჩქარე — 10 კმ/სთ-მდე, სალიანდაგო ბადის გადაწევა — 260 მილიმეტრამდე. == МПР-1 == სალიანდაგო მარიხტირებელი მანქანა МПР-1 განკუთვნილია რკინიგზის ლიანდაგების რიხტირებისათვის გეგმაში, მისასვლელებისა და სამუშაო მოედნების დასაგეგმარებლად. გამოყენების სფეროები — მშენებლობა, რკინიგზის ლიანდაგების გადაკეთება და მიმდინარე შენახვა, მაგალითად, საწარმოო რკინიგზის ტრანსპორტისთვის, გამოყენებადი კარიერებში, სამთო სამუშაოების ნაყარებში ან [[მისასვლელი ლიანდაგი|მისასვლელ ლიანდაგებზე]]. ღირსშესანიშნაობები: * ტექნიკის გამოყენების კოეფიციენტის ამაღლება, რადგანაც დაკიდული აღჭურვილობა დაყენებულია ტრაქტორზე, როგორც გათვალისწინებულია [[რკინიგზის სალიანდაგო სამუშაოები|სალიანდაგო სამუშაოების]] ტექნოლოგიაში * სალიანდაგო მეურნეობის გამოყენების ეფექტიანობის გაზრდა, რადგანაც მუშაობის მიმდინარეობისას მანქანას არ უკავია სარკინიგზო [[გადასარბენი]] * სამუშაოების შესრულების უსაფრთხოების ამაღლება * სამთო-სატრანსპორტო მოწყობილობების მოცდენის დროის შემცირება ტექნიკური მახასიათებლები:<ref name="ххх">[http://www.niiasbest.ru/Equipment/Mechanization/mpr.htm Сайт ОАО «НИИпроектасбест»]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> * ტრაქტორის მარკა — [[Б-10М]] * სახელურის მობრუნების კუთხე — 93° * სახელურის აწევის სიმაღლე — 1800 მმ * სახელურის მოქმედების მაქსიმალური რადიუსი — 4,2 მ * სარკინიგზო რგოლის გადაწევის მანძილი ტრაქტორის ერთ დაყენებაზე — არაუმეტეს 800 მმ-სა * გაბარიტული ზომები (სიგრძე х სიგანე х სიმაღლე): ** სატრანსპორტო მდგომარეობაში — 5,6 х 3,2 х 3,4 მ ** მუშა მდგომარეობაში — 7,7 х 2,4 х 2,9 მ * დაკიდული აღჭურვილობის მასა — 1600 კგ * საექსპლოატაციო მასა — 1900 კგ == მსოფლიოში == მსოფლიოს ზოგიერთი ქვეყნის რკინიგზებზე იყენებენ მარიხტირებელი მანქანებს, აღჭურვილებს [[ელექტრო გამომთვლელი მანქანა|ელექტრო გამომთვლელი მანქანებით]], რომლებიც უზრუნველყოფენ ლიანდაგის სწორი და მრუდე უბნების გასწორებას წინასწარ განსაზღვრული პროგრამის მიხედვით. == განვითარების პერსპექტივები == პერსპექტიულია მარიხტირებელი მანქანების შექმნა, რომლებიც იმუშავებენ ავტომატურ რეჟიმში და ამასთან გადაადგილდებიან სიჩქარით 10—12 კმ/სთ. ==ლიტერატურა== * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Рихтовочная машина // Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — С. 376-377. — ISBN 5-85270-115-7.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241225194058/https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 |date=2024-12-25 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სალიანდაგო მანქანები]] osyecgkg4qwt531y3rjepdvnhxv0oob 1894 წელი ავსტრალიაში 0 893965 5426695 5425355 2026-07-03T18:54:43Z TasoAnastasia55 169146 5426695 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|29|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1894}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1894]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== ===პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯორჯ დიბსი]] ([[2 აგვისტო]]მდე), შემდეგ [[ჯორჯ რიდი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჩარლზ კინგსტონი]]<ref>{{cite web |url=https://adb.anu.edu.au/biography/kingston-charles-cameron-6966 |title=Australian Dictionary of Biography - Volume 9: Kingston, Charles Cameron (1850–1908) |author= John Playford |year=1969 |website=adb.online.anu.edu.au |publisher=Melbourne University Press |access-date=7 August 2017}}</ref> *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰიუ ნელსონი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰენრი დობსონი]] ([[14 აპრილი|14 აპრილ]]ამდე), შემდეგ [[ედვარდ ბრედონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯონ ფორესტი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯეიმს პატერსონი]] ([[27 სექტემბერი|27 სექტემბრ]]ამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ტერნერი]] ==გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[რობერტ დაფი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – [[ჰენრი უაილი ნორმანი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ალჯერნონ კიტ-ფალკონერი]], კინტორის მე-9 გრაფი *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჯენიკო პრესტონი]], გორმანსტონის მე-14 ვისკონტი *ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ჰოუპი]], ლინლითგოუს პირველი მარკიზი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ს. ფ. რობინსონი]] ==მოვლენები== *[[იანვარი]] – [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალი]]ის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილს თავს [[ციკლონი]] დაატყდა რის შედეგადაც დაახლოებით 50 ადამიანი დაიღუპა. *[[28 ივნისი]] – [[კანადა|კანადის]] პროვინცია [[ონტარიო|ონტარიოს]] ქალაქ [[ოტავა|ოტავაში]] გამართულმა კოლონიურმა კონფერენციამ მიიღო გადაწყვეტილება კანადასა და ავსტრალიას შორის სატელეგრაფო კაბელის გაყვანის შესახებ. *[[22 ოქტომბერი]] – [[მართა ნიდლი]] [[მელბურნის საპყრობილე]]ში ჩამოახრჩვეს ქმრისა და სამი შვილის მოწამვლისთვის, რაც მან სადაზღვევო პოლისებიდან ფულის მიღების მიზნით ჩაიდინა. *[[10 ნოემბერი]] – ბუნუბას ხალხის წარმომადგენელი [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელი]] აბორიგენი [[ჯანდამარა]] ევროპელთა წინააღმდეგ ერთ-ერთ იშვიათ შეიარაღებულ აჯანყებას ჩაუდგა სათავეში. *[[18 დეკემბერი]] – [[სამხრეთი ავსტრალია]] გახდა პირველი კოლონია, რომელმაც ქალებს მამაკაცებთან თანაბარი საარჩევნო უფლება მიანიჭა; კანონი ძალაში [[1895]] წელს შევიდა. *[[ავსტრალიის მუშათა კავშირი]] ჩამოყალიბდა [[ავსტრალაზია|ავსტრალაზიის]] გაერთიანებული მეცხვარეთა კავშირისა და გენერალური მუშათა კავშირის გაერთიანების შედეგად. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1894 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1894 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1894 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1890-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] puxpk75j8gfyhvelliso1x91aabmnz5 5426696 5426695 2026-07-03T18:55:42Z TasoAnastasia55 169146 5426696 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|29|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1894}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1894]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== ===პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯორჯ დიბსი]] ([[2 აგვისტო]]მდე), შემდეგ [[ჯორჯ რიდი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჩარლზ კინგსტონი]]<ref>{{cite web |url=https://adb.anu.edu.au/biography/kingston-charles-cameron-6966 |title=Australian Dictionary of Biography - Volume 9: Kingston, Charles Cameron (1850–1908) |author= John Playford |year=1969 |website=adb.online.anu.edu.au |publisher=Melbourne University Press |access-date=7 August 2017}}</ref> *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰიუ ნელსონი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰენრი დობსონი]] ([[14 აპრილი|14 აპრილ]]ამდე), შემდეგ [[ედვარდ ბრედონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯონ ფორესტი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯეიმს პატერსონი]] ([[27 სექტემბერი|27 სექტემბრ]]ამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ტერნერი]] ==გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[რობერტ დაფი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – [[ჰენრი უაილი ნორმანი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ალჯერნონ კიტ-ფალკონერი]], კინტორის მე-9 გრაფი *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჯენიკო პრესტონი]], გორმანსტონის მე-14 ვისკონტი *ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ჰოუპი]], ლინლითგოუს პირველი მარკიზი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ს. ფ. რობინსონი]] ==მოვლენები== *[[იანვარი]] – [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალი]]ის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილს თავს [[ციკლონი]] დაატყდა რის შედეგადაც დაახლოებით 50 ადამიანი დაიღუპა. *[[28 ივნისი]] – [[კანადა|კანადის]] პროვინცია [[ონტარიო|ონტარიოს]] ქალაქ [[ოტავა|ოტავაში]] გამართულმა კოლონიურმა კონფერენციამ მიიღო გადაწყვეტილება კანადასა და ავსტრალიას შორის სატელეგრაფო კაბელის გაყვანის შესახებ. *[[22 ოქტომბერი]] – [[მართა ნიდლი]] [[მელბურნის საპყრობილე]]ში ჩამოახრჩვეს ქმრისა და სამი შვილის მოწამვლისთვის, რაც მან სადაზღვევო პოლისებიდან ფულის მიღების მიზნით ჩაიდინა. *[[10 ნოემბერი]] – ბუნუბას ხალხის წარმომადგენელი [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელი]] აბორიგენი [[ჯანდამარა]] ევროპელთა წინააღმდეგ ერთ-ერთ იშვიათ შეიარაღებულ აჯანყებას ჩაუდგა სათავეში. *[[18 დეკემბერი]] – [[სამხრეთი ავსტრალია]] გახდა პირველი კოლონია, რომელმაც ქალებს მამაკაცებთან თანაბარი საარჩევნო უფლება მიანიჭა; კანონი ძალაში [[1895]] წელს შევიდა. *[[ავსტრალიის მუშათა კავშირი]] ჩამოყალიბდა [[ავსტრალაზია|ავსტრალაზიის]] გაერთიანებული მეცხვარეთა კავშირისა და გენერალური მუშათა კავშირის გაერთიანების შედეგად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== {{მთავარი|1894 ავსტრალიურ ლიტერატურაში}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1894 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1894 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1894 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1890-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] driaaztd8fw87ng99n3nwmfddmz3s8q 5426697 5426696 2026-07-03T18:57:48Z TasoAnastasia55 169146 5426697 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|29|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1894}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1894]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== ===პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯორჯ დიბსი]] ([[2 აგვისტო]]მდე), შემდეგ [[ჯორჯ რიდი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჩარლზ კინგსტონი]]<ref>{{cite web |url=https://adb.anu.edu.au/biography/kingston-charles-cameron-6966 |title=Australian Dictionary of Biography - Volume 9: Kingston, Charles Cameron (1850–1908) |author= John Playford |year=1969 |website=adb.online.anu.edu.au |publisher=Melbourne University Press |access-date=7 August 2017}}</ref> *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰიუ ნელსონი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰენრი დობსონი]] ([[14 აპრილი|14 აპრილ]]ამდე), შემდეგ [[ედვარდ ბრედონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯონ ფორესტი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯეიმს პატერსონი]] ([[27 სექტემბერი|27 სექტემბრ]]ამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ტერნერი]] ==გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[რობერტ დაფი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – [[ჰენრი უაილი ნორმანი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ალჯერნონ კიტ-ფალკონერი]], კინტორის მე-9 გრაფი *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჯენიკო პრესტონი]], გორმანსტონის მე-14 ვისკონტი *ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ჰოუპი]], ლინლითგოუს პირველი მარკიზი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ს. ფ. რობინსონი]] ==მოვლენები== *[[იანვარი]] – [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალი]]ის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილს თავს [[ციკლონი]] დაატყდა რის შედეგადაც დაახლოებით 50 ადამიანი დაიღუპა. *[[28 ივნისი]] – [[კანადა|კანადის]] პროვინცია [[ონტარიო|ონტარიოს]] ქალაქ [[ოტავა|ოტავაში]] გამართულმა კოლონიურმა კონფერენციამ მიიღო გადაწყვეტილება კანადასა და ავსტრალიას შორის სატელეგრაფო კაბელის გაყვანის შესახებ. *[[22 ოქტომბერი]] – [[მართა ნიდლი]] [[მელბურნის საპყრობილე]]ში ჩამოახრჩვეს ქმრისა და სამი შვილის მოწამვლისთვის, რაც მან სადაზღვევო პოლისებიდან ფულის მიღების მიზნით ჩაიდინა. *[[10 ნოემბერი]] – ბუნუბას ხალხის წარმომადგენელი [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელი]] აბორიგენი [[ჯანდამარა]] ევროპელთა წინააღმდეგ ერთ-ერთ იშვიათ შეიარაღებულ აჯანყებას ჩაუდგა სათავეში. *[[18 დეკემბერი]] – [[სამხრეთი ავსტრალია]] გახდა პირველი კოლონია, რომელმაც ქალებს მამაკაცებთან თანაბარი საარჩევნო უფლება მიანიჭა; კანონი ძალაში [[1895]] წელს შევიდა. *[[ავსტრალიის მუშათა კავშირი]] ჩამოყალიბდა [[ავსტრალაზია|ავსტრალაზიის]] გაერთიანებული მეცხვარეთა კავშირისა და გენერალური მუშათა კავშირის გაერთიანების შედეგად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== {{მთავარი|1894 ავსტრალიურ ლიტერატურაში}} *რომანი „შვიდი პატარა ავსტრალიელი“ [[ეთელ ტერნერი]]ს მიერ გამოიცა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1894 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1894 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1894 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1890-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 5vrgg95fda7io3ry9rauqymzqhy9qi8 5426698 5426697 2026-07-03T19:00:14Z TasoAnastasia55 169146 5426698 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|29|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1894}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1894]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== ===პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯორჯ დიბსი]] ([[2 აგვისტო]]მდე), შემდეგ [[ჯორჯ რიდი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჩარლზ კინგსტონი]]<ref>{{cite web |url=https://adb.anu.edu.au/biography/kingston-charles-cameron-6966 |title=Australian Dictionary of Biography - Volume 9: Kingston, Charles Cameron (1850–1908) |author= John Playford |year=1969 |website=adb.online.anu.edu.au |publisher=Melbourne University Press |access-date=7 August 2017}}</ref> *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰიუ ნელსონი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰენრი დობსონი]] ([[14 აპრილი|14 აპრილ]]ამდე), შემდეგ [[ედვარდ ბრედონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯონ ფორესტი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯეიმს პატერსონი]] ([[27 სექტემბერი|27 სექტემბრ]]ამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ტერნერი]] ==გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[რობერტ დაფი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – [[ჰენრი უაილი ნორმანი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ალჯერნონ კიტ-ფალკონერი]], კინტორის მე-9 გრაფი *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჯენიკო პრესტონი]], გორმანსტონის მე-14 ვისკონტი *ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ჰოუპი]], ლინლითგოუს პირველი მარკიზი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ს. ფ. რობინსონი]] ==მოვლენები== *[[იანვარი]] – [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალი]]ის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილს თავს [[ციკლონი]] დაატყდა რის შედეგადაც დაახლოებით 50 ადამიანი დაიღუპა. *[[28 ივნისი]] – [[კანადა|კანადის]] პროვინცია [[ონტარიო|ონტარიოს]] ქალაქ [[ოტავა|ოტავაში]] გამართულმა კოლონიურმა კონფერენციამ მიიღო გადაწყვეტილება კანადასა და ავსტრალიას შორის სატელეგრაფო კაბელის გაყვანის შესახებ. *[[22 ოქტომბერი]] – [[მართა ნიდლი]] [[მელბურნის საპყრობილე]]ში ჩამოახრჩვეს ქმრისა და სამი შვილის მოწამვლისთვის, რაც მან სადაზღვევო პოლისებიდან ფულის მიღების მიზნით ჩაიდინა. *[[10 ნოემბერი]] – ბუნუბას ხალხის წარმომადგენელი [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელი]] აბორიგენი [[ჯანდამარა]] ევროპელთა წინააღმდეგ ერთ-ერთ იშვიათ შეიარაღებულ აჯანყებას ჩაუდგა სათავეში. *[[18 დეკემბერი]] – [[სამხრეთი ავსტრალია]] გახდა პირველი კოლონია, რომელმაც ქალებს მამაკაცებთან თანაბარი საარჩევნო უფლება მიანიჭა; კანონი ძალაში [[1895]] წელს შევიდა. *[[ავსტრალიის მუშათა კავშირი]] ჩამოყალიბდა [[ავსტრალაზია|ავსტრალაზიის]] გაერთიანებული მეცხვარეთა კავშირისა და გენერალური მუშათა კავშირის გაერთიანების შედეგად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== {{მთავარი|1894 ავსტრალიურ ლიტერატურაში}} *[[რომანი]] „შვიდი პატარა ავსტრალიელი“ [[ეთელ ტერნერი]]ს მიერ გამოიცა. ==სპორტი== *„პატრონმა“ [[მელბურნი|მელბურნის]] თასი მოიგო. *სამხრეთმა ავსტრალიამ შეფილდის ფარი მოიპოვა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1894 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1894 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1894 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1890-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] kuztpi9tjxp37ypy20iwiktobny5zah 5426699 5426698 2026-07-03T19:00:52Z TasoAnastasia55 169146 5426699 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|29|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1894}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1894]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== ===პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯორჯ დიბსი]] ([[2 აგვისტო]]მდე), შემდეგ [[ჯორჯ რიდი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჩარლზ კინგსტონი]]<ref>{{cite web |url=https://adb.anu.edu.au/biography/kingston-charles-cameron-6966 |title=Australian Dictionary of Biography - Volume 9: Kingston, Charles Cameron (1850–1908) |author= John Playford |year=1969 |website=adb.online.anu.edu.au |publisher=Melbourne University Press |access-date=7 August 2017}}</ref> *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰიუ ნელსონი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰენრი დობსონი]] ([[14 აპრილი|14 აპრილ]]ამდე), შემდეგ [[ედვარდ ბრედონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯონ ფორესტი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯეიმს პატერსონი]] ([[27 სექტემბერი|27 სექტემბრ]]ამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ტერნერი]] ==გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[რობერტ დაფი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – [[ჰენრი უაილი ნორმანი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ალჯერნონ კიტ-ფალკონერი]], კინტორის მე-9 გრაფი *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჯენიკო პრესტონი]], გორმანსტონის მე-14 ვისკონტი *ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ჰოუპი]], ლინლითგოუს პირველი მარკიზი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ს. ფ. რობინსონი]] ==მოვლენები== *[[იანვარი]] – [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალი]]ის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილს თავს [[ციკლონი]] დაატყდა რის შედეგადაც დაახლოებით 50 ადამიანი დაიღუპა. *[[28 ივნისი]] – [[კანადა|კანადის]] პროვინცია [[ონტარიო|ონტარიოს]] ქალაქ [[ოტავა|ოტავაში]] გამართულმა კოლონიურმა კონფერენციამ მიიღო გადაწყვეტილება კანადასა და ავსტრალიას შორის სატელეგრაფო კაბელის გაყვანის შესახებ. *[[22 ოქტომბერი]] – [[მართა ნიდლი]] [[მელბურნის საპყრობილე]]ში ჩამოახრჩვეს ქმრისა და სამი შვილის მოწამვლისთვის, რაც მან სადაზღვევო პოლისებიდან ფულის მიღების მიზნით ჩაიდინა. *[[10 ნოემბერი]] – ბუნუბას ხალხის წარმომადგენელი [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელი]] აბორიგენი [[ჯანდამარა]] ევროპელთა წინააღმდეგ ერთ-ერთ იშვიათ შეიარაღებულ აჯანყებას ჩაუდგა სათავეში. *[[18 დეკემბერი]] – [[სამხრეთი ავსტრალია]] გახდა პირველი კოლონია, რომელმაც ქალებს მამაკაცებთან თანაბარი საარჩევნო უფლება მიანიჭა; კანონი ძალაში [[1895]] წელს შევიდა. *[[ავსტრალიის მუშათა კავშირი]] ჩამოყალიბდა [[ავსტრალაზია|ავსტრალაზიის]] გაერთიანებული მეცხვარეთა კავშირისა და გენერალური მუშათა კავშირის გაერთიანების შედეგად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== {{მთავარი|1894 ავსტრალიურ ლიტერატურაში}} *[[რომანი]] „შვიდი პატარა ავსტრალიელი“ [[ეთელ ტერნერი]]ს მიერ გამოიცა. ==სპორტი== *„პატრონმა“ [[მელბურნი|მელბურნის]] თასი მოიგო. *სამხრეთმა ავსტრალიამ შეფილდის ფარი მოიპოვა. ==დაბადება== ==გარდაცვალება== ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1894 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1894 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1894 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1890-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] emdb6ei0ypj30w2iqagorfkigvziidv 5426700 5426699 2026-07-03T19:03:37Z TasoAnastasia55 169146 5426700 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|29|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1894}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1894]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== ===პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯორჯ დიბსი]] ([[2 აგვისტო]]მდე), შემდეგ [[ჯორჯ რიდი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჩარლზ კინგსტონი]]<ref>{{cite web |url=https://adb.anu.edu.au/biography/kingston-charles-cameron-6966 |title=Australian Dictionary of Biography - Volume 9: Kingston, Charles Cameron (1850–1908) |author= John Playford |year=1969 |website=adb.online.anu.edu.au |publisher=Melbourne University Press |access-date=7 August 2017}}</ref> *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰიუ ნელსონი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰენრი დობსონი]] ([[14 აპრილი|14 აპრილ]]ამდე), შემდეგ [[ედვარდ ბრედონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯონ ფორესტი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯეიმს პატერსონი]] ([[27 სექტემბერი|27 სექტემბრ]]ამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ტერნერი]] ==გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[რობერტ დაფი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – [[ჰენრი უაილი ნორმანი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ალჯერნონ კიტ-ფალკონერი]], კინტორის მე-9 გრაფი *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჯენიკო პრესტონი]], გორმანსტონის მე-14 ვისკონტი *ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ჰოუპი]], ლინლითგოუს პირველი მარკიზი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ს. ფ. რობინსონი]] ==მოვლენები== *[[იანვარი]] – [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალი]]ის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილს თავს [[ციკლონი]] დაატყდა რის შედეგადაც დაახლოებით 50 ადამიანი დაიღუპა. *[[28 ივნისი]] – [[კანადა|კანადის]] პროვინცია [[ონტარიო|ონტარიოს]] ქალაქ [[ოტავა|ოტავაში]] გამართულმა კოლონიურმა კონფერენციამ მიიღო გადაწყვეტილება კანადასა და ავსტრალიას შორის სატელეგრაფო კაბელის გაყვანის შესახებ. *[[22 ოქტომბერი]] – [[მართა ნიდლი]] [[მელბურნის საპყრობილე]]ში ჩამოახრჩვეს ქმრისა და სამი შვილის მოწამვლისთვის, რაც მან სადაზღვევო პოლისებიდან ფულის მიღების მიზნით ჩაიდინა. *[[10 ნოემბერი]] – ბუნუბას ხალხის წარმომადგენელი [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელი]] აბორიგენი [[ჯანდამარა]] ევროპელთა წინააღმდეგ ერთ-ერთ იშვიათ შეიარაღებულ აჯანყებას ჩაუდგა სათავეში. *[[18 დეკემბერი]] – [[სამხრეთი ავსტრალია]] გახდა პირველი კოლონია, რომელმაც ქალებს მამაკაცებთან თანაბარი საარჩევნო უფლება მიანიჭა; კანონი ძალაში [[1895]] წელს შევიდა. *[[ავსტრალიის მუშათა კავშირი]] ჩამოყალიბდა [[ავსტრალაზია|ავსტრალაზიის]] გაერთიანებული მეცხვარეთა კავშირისა და გენერალური მუშათა კავშირის გაერთიანების შედეგად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== {{მთავარი|1894 ავსტრალიურ ლიტერატურაში}} *[[რომანი]] „შვიდი პატარა ავსტრალიელი“ [[ეთელ ტერნერი]]ს მიერ გამოიცა. ==სპორტი== *„პატრონმა“ [[მელბურნი|მელბურნის]] თასი მოიგო. *სამხრეთმა ავსტრალიამ შეფილდის ფარი მოიპოვა. ==დაბადება== ==გარდაცვალება== *[[17 თებერვალი]] – [[ჯონ ალექსანდერ მაკფერსონი]] (დ. [[1833]]), [[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1894 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1894 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1894 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1890-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] c0o6pcmdyd4nw2gn8eaknepb0w7pazg 5426705 5426700 2026-07-03T19:10:09Z TasoAnastasia55 169146 5426705 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1894}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1894]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== ===პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯორჯ დიბსი]] ([[2 აგვისტო]]მდე), შემდეგ [[ჯორჯ რიდი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჩარლზ კინგსტონი]]<ref>{{cite web |url=https://adb.anu.edu.au/biography/kingston-charles-cameron-6966 |title=Australian Dictionary of Biography - Volume 9: Kingston, Charles Cameron (1850–1908) |author= John Playford |year=1969 |website=adb.online.anu.edu.au |publisher=Melbourne University Press |access-date=7 August 2017}}</ref> *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰიუ ნელსონი]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჰენრი დობსონი]] ([[14 აპრილი|14 აპრილ]]ამდე), შემდეგ [[ედვარდ ბრედონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯონ ფორესტი]] *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი - [[ჯეიმს პატერსონი]] ([[27 სექტემბერი|27 სექტემბრ]]ამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ტერნერი]] ==გუბერნატორები== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[რობერტ დაფი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – [[ჰენრი უაილი ნორმანი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ალჯერნონ კიტ-ფალკონერი]], კინტორის მე-9 გრაფი *ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჯენიკო პრესტონი]], გორმანსტონის მე-14 ვისკონტი *ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ჰოუპი]], ლინლითგოუს პირველი მარკიზი *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ს. ფ. რობინსონი]] ==მოვლენები== *[[იანვარი]] – [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალი]]ის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილს თავს [[ციკლონი]] დაატყდა რის შედეგადაც დაახლოებით 50 ადამიანი დაიღუპა. *[[28 ივნისი]] – [[კანადა|კანადის]] პროვინცია [[ონტარიო|ონტარიოს]] ქალაქ [[ოტავა|ოტავაში]] გამართულმა კოლონიურმა კონფერენციამ მიიღო გადაწყვეტილება კანადასა და ავსტრალიას შორის სატელეგრაფო კაბელის გაყვანის შესახებ. *[[22 ოქტომბერი]] – [[მართა ნიდლი]] [[მელბურნის საპყრობილე]]ში ჩამოახრჩვეს ქმრისა და სამი შვილის მოწამვლისთვის, რაც მან სადაზღვევო პოლისებიდან ფულის მიღების მიზნით ჩაიდინა. *[[10 ნოემბერი]] – ბუნუბას ხალხის წარმომადგენელი [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელი]] აბორიგენი [[ჯანდამარა]] ევროპელთა წინააღმდეგ ერთ-ერთ იშვიათ შეიარაღებულ აჯანყებას ჩაუდგა სათავეში. *[[18 დეკემბერი]] – [[სამხრეთი ავსტრალია]] გახდა პირველი კოლონია, რომელმაც ქალებს მამაკაცებთან თანაბარი საარჩევნო უფლება მიანიჭა; კანონი ძალაში [[1895]] წელს შევიდა. *[[ავსტრალიის მუშათა კავშირი]] ჩამოყალიბდა [[ავსტრალაზია|ავსტრალაზიის]] გაერთიანებული მეცხვარეთა კავშირისა და გენერალური მუშათა კავშირის გაერთიანების შედეგად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== {{მთავარი|1894 ავსტრალიურ ლიტერატურაში}} *[[რომანი]] „შვიდი პატარა ავსტრალიელი“ [[ეთელ ტერნერი]]ს მიერ გამოიცა. ==სპორტი== *„პატრონმა“ [[მელბურნი|მელბურნის]] თასი მოიგო. *სამხრეთმა ავსტრალიამ შეფილდის ფარი მოიპოვა. ==დაბადება== *[[23 თებერვალი]] – [[ჰაროლდ ჰორდერი]] (გ. [[1978]]), რაგბი ლიგის მოთამაშე *[[13 აპრილი]] – [[ართურ ფადენი]] (გ. [[1973]]), ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი *[[30 აპრილი]] – [[ჰ. ვ. ევატი]] (გ. [[1965]]), პოლიტიკოსი *[[17 მაისი]] – [[რეიმონდ ბრაუნელი]] (გ. [[1974]]), პირველი მსოფლიო ომის მფრინავი ასი *[[14 აგვისტო]] – [[ფრენკ ბერჯი]] (გ. [[1958]]), რაგბი ლიგის მოთამაშე *[[25 აგვისტო]] – [[ნიკ უინტერი]] (გ. [[1955]]), მძლეოსანი *[[20 დეკემბერი]] – [[რობერტ მენზისი]] (გ. 1978), ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი ==გარდაცვალება== *[[17 თებერვალი]] – [[ჯონ ალექსანდერ მაკფერსონი]] (დ. [[1833]]), [[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1894 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1894 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1894 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1890-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] j8e0dv8e78n523wt2w45cgfvam231f4 ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/პროტოკოლი 4 894081 5426517 5426337 2026-07-03T12:20:47Z DerFuchs 6187 /* რჩეულების გვერდი */ 5426517 wikitext text/x-wiki ==დამატებითი თარგები== *[[თარგი:რჩეული სტატიების რაოდენობა]] - {{რჩეული სტატიების რაოდენობა}} *[[თარგი:რჩეული სტატია/სათაური]] - {{რჩეული სტატია/სათაური}} *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი]] *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}|სტატიის განხილვის გვერდი]] - იხ. ქვემოთ '''ბლოკი'''. *<nowiki>{{</nowiki>[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გილოცავთ]]|{{რჩეული სტატია/სათაური}}}} *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}]] ==ბლოკი== <pre>{{სტატიის ისტორია | ქმედება1 = რჩეული სტატიის კანდიდატი | თარიღი1 = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> | ბმული1 = ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები/ | შედეგი1 = რჩეული გახდა | მონაცემი1 = <!--- სტატიის გარჩეულების კონკრეტული ვერსია, ისტორია -> ვერსია ---> | მიმდინარე სტატუსი = SM | მთავარი თარიღი = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> }} </pre> ==რჩეულების გვერდი== *[[თარგი:ახალი რჩეული 1]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 2]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 3]] 5s04syrzsnqg6unahhsesxaat70ezh9 5426867 5426517 2026-07-04T08:26:38Z DerFuchs 6187 /* ბლოკი */ 5426867 wikitext text/x-wiki ==დამატებითი თარგები== *[[თარგი:რჩეული სტატიების რაოდენობა]] - {{რჩეული სტატიების რაოდენობა}} *[[თარგი:რჩეული სტატია/სათაური]] - {{რჩეული სტატია/სათაური}} *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი]] *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}|სტატიის განხილვის გვერდი]] - იხ. ქვემოთ '''ბლოკი'''. *<nowiki>{{</nowiki>[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გილოცავთ]]|{{რჩეული სტატია/სათაური}}}} *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}]] ==ბლოკი== {{#time:j F Y}} <pre>{{სტატიის ისტორია | ქმედება1 = რჩეული სტატიის კანდიდატი | თარიღი1 = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> | ბმული1 = ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები/ | შედეგი1 = რჩეული გახდა | მონაცემი1 = <!--- სტატიის გარჩეულების კონკრეტული ვერსია, ისტორია -> ვერსია ---> | მიმდინარე სტატუსი = SM | მთავარი თარიღი = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> }} </pre> ==რჩეულების გვერდი== *[[თარგი:ახალი რჩეული 1]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 2]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 3]] g5m2s84sqi1pqb4lc905qqfyjvvqmip 5426869 5426867 2026-07-04T08:28:21Z DerFuchs 6187 /* ბლოკი */ 5426869 wikitext text/x-wiki ==დამატებითი თარგები== *[[თარგი:რჩეული სტატიების რაოდენობა]] - {{რჩეული სტატიების რაოდენობა}} *[[თარგი:რჩეული სტატია/სათაური]] - {{რჩეული სტატია/სათაური}} *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი]] *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}|სტატიის განხილვის გვერდი]] - იხ. ქვემოთ '''ბლოკი'''. *<nowiki>{{</nowiki>[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გილოცავთ]]|{{რჩეული სტატია/სათაური}}}} *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}]] ==ბლოკი== მიმდინარე თარიღი: {{#time:d.m.Y}} 04.07.2026 <pre>{{სტატიის ისტორია | ქმედება1 = რჩეული სტატიის კანდიდატი | თარიღი1 = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> | ბმული1 = ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები/ | შედეგი1 = რჩეული გახდა | მონაცემი1 = <!--- სტატიის გარჩეულების კონკრეტული ვერსია, ისტორია -> ვერსია ---> | მიმდინარე სტატუსი = SM | მთავარი თარიღი = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> }} </pre> ==რჩეულების გვერდი== *[[თარგი:ახალი რჩეული 1]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 2]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 3]] ny5kr7s780ij9imcj25r7u0qb758dvd 5426870 5426869 2026-07-04T08:28:29Z DerFuchs 6187 /* ბლოკი */ 5426870 wikitext text/x-wiki ==დამატებითი თარგები== *[[თარგი:რჩეული სტატიების რაოდენობა]] - {{რჩეული სტატიების რაოდენობა}} *[[თარგი:რჩეული სტატია/სათაური]] - {{რჩეული სტატია/სათაური}} *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი]] *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}|სტატიის განხილვის გვერდი]] - იხ. ქვემოთ '''ბლოკი'''. *<nowiki>{{</nowiki>[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გილოცავთ]]|{{რჩეული სტატია/სათაური}}}} *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}]] ==ბლოკი== მიმდინარე თარიღი: {{#time:d.m.Y}} <pre>{{სტატიის ისტორია | ქმედება1 = რჩეული სტატიის კანდიდატი | თარიღი1 = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> | ბმული1 = ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები/ | შედეგი1 = რჩეული გახდა | მონაცემი1 = <!--- სტატიის გარჩეულების კონკრეტული ვერსია, ისტორია -> ვერსია ---> | მიმდინარე სტატუსი = SM | მთავარი თარიღი = {{subst:#time:d.m.Y}} }} </pre> ==რჩეულების გვერდი== *[[თარგი:ახალი რჩეული 1]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 2]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 3]] 79e38nnx64qlsamvgxszdwxhd9daczl 5426871 5426870 2026-07-04T08:28:48Z DerFuchs 6187 /* ბლოკი */ 5426871 wikitext text/x-wiki ==დამატებითი თარგები== *[[თარგი:რჩეული სტატიების რაოდენობა]] - {{რჩეული სტატიების რაოდენობა}} *[[თარგი:რჩეული სტატია/სათაური]] - {{რჩეული სტატია/სათაური}} *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი]] *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}|სტატიის განხილვის გვერდი]] - იხ. ქვემოთ '''ბლოკი'''. *<nowiki>{{</nowiki>[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გილოცავთ]]|{{რჩეული სტატია/სათაური}}}} *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}]] ==ბლოკი== მიმდინარე თარიღი: {{#time:d.m.Y}} [დღე, თვე, რიცხვი] <pre>{{სტატიის ისტორია | ქმედება1 = რჩეული სტატიის კანდიდატი | თარიღი1 = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> | ბმული1 = ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები/ | შედეგი1 = რჩეული გახდა | მონაცემი1 = <!--- სტატიის გარჩეულების კონკრეტული ვერსია, ისტორია -> ვერსია ---> | მიმდინარე სტატუსი = SM | მთავარი თარიღი = {{subst:#time:d.m.Y}} }} </pre> ==რჩეულების გვერდი== *[[თარგი:ახალი რჩეული 1]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 2]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 3]] di9nzjjhl1j0qvz25mahk9w398llpgl 5426872 5426871 2026-07-04T08:29:15Z DerFuchs 6187 /* ბლოკი */ 5426872 wikitext text/x-wiki ==დამატებითი თარგები== *[[თარგი:რჩეული სტატიების რაოდენობა]] - {{რჩეული სტატიების რაოდენობა}} *[[თარგი:რჩეული სტატია/სათაური]] - {{რჩეული სტატია/სათაური}} *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები]] *[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი]] *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}|სტატიის განხილვის გვერდი]] - იხ. ქვემოთ '''ბლოკი'''. *<nowiki>{{</nowiki>[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გილოცავთ]]|{{რჩეული სტატია/სათაური}}}} *[[განხილვა:{{რჩეული სტატია/სათაური}}]] ==განხილვის გვერდის ბლოკი== მიმდინარე თარიღი: {{#time:d.m.Y}} [დღე, თვე, რიცხვი] <pre>{{სტატიის ისტორია | ქმედება1 = რჩეული სტატიის კანდიდატი | თარიღი1 = <!--- დღე თვე რიცხვი ---> | ბმული1 = ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები/ | შედეგი1 = რჩეული გახდა | მონაცემი1 = <!--- სტატიის გარჩეულების კონკრეტული ვერსია, ისტორია -> ვერსია ---> | მიმდინარე სტატუსი = SM | მთავარი თარიღი = {{subst:#time:d.m.Y}} }} </pre> ==რჩეულების გვერდი== *[[თარგი:ახალი რჩეული 1]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 2]] *[[თარგი:ახალი რჩეული 3]] ijcn2h3yhmbzyv3y0g7d2889o12fai8 უმცირესობები თურქეთში 0 894106 5426783 5425469 2026-07-04T00:39:12Z Mehman 75871 5426783 wikitext text/x-wiki {{bar box | title=თურქეთის ეთნიკური ჯგუფები ([[The World Factbook]], 2016)<ref name="CIA World Factbook: Turkey">CIA World Factbook: [https://web.archive.org/web/20210110073821/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkey Turkey]</ref> | titlebar=#ddd | left1='''ეთნიკური ჯგუფები''' | right1='''პროცენტი''' | width=300px | float=right | bars= {{bar percent|[[თურქები]]|red|71|70–75%}} {{bar percent|[[ქურთები]]|green|19|19%}} {{bar percent|სხვები{{efn|[[ჩერქეზები]], [[არაბები]], [[ბერძნები]], [[სომხები]], [[ასირიელები]], [[ებრაელები]], და სხვა.}}|blue|10|6–11%}} }} [[ფაილი:AsiaMinor1910.jpg|thumb|1910 წელს ეთნიკური ჯგუფები [[ოსმალეთის იმპერია]]ში:{{legend|#d44660|[[თურქები]]}}{{legend|#4bb8f3|[[ბერძნები]]}}{{legend|#f3d153|[[სომხები]]}}{{legend|#864f30|[[ქურთები]]}}]] '''უმცირესობები თურქეთში''' [[თურქეთი|ქვეყნის]] მოსახლეობის მნიშვნელოვან ნაწილს შეადგენენ, რაც მოსახლეობის დაახლოებით 25-28% შეადგენს.<ref>{{Citation|title=Turkey|date=2021-09-22|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkey/#people-and-society|archive-url=https://web.archive.org/web/20210110073821/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkey#people-and-society|url-status=dead|archive-date=January 10, 2021|work=The World Factbook|publisher=Central Intelligence Agency|access-date=2021-09-30}}</ref> ისტორიულად, [[ოსმალეთის იმპერია]]ში [[ისლამი]] ოფიციალური და დომინანტური რელიგია იყო, სადაც მუსლიმებს მეტი უფლებები ჰქონდათ, ვიდრე არამუსლიმებს, სადაც მათი უფლებები შეზღუდული იყო.<ref name="BiaginiMotta2014" /> არამუსლიმური ეთნო-რელიგიური ჯგუფები<ref name="Cagaptay">{{cite book|title=Islam, Secularism and Nationalism in Modern Turkey: Who is a Turk? (Routledge Studies in Middle Eastern History)|author=Cagaptay, Soner|date=2014|page=70}}</ref> კანონით სხვა [[მილეთი (ოსმალეთის იმპერია)|მილეთათ]] („ერებად“) იყვნენ იდენტიფიცირებულნი.<ref name="BiaginiMotta2014">{{cite book|author1=Antonello Biagini|author2=Giovanna Motta|title=Empires and Nations from the Eighteenth to the Twentieth Century: Volume 1|url=https://books.google.com/books?id=IM0xBwAAQBAJ&pg=PA143|date=19 June 2014|publisher=Cambridge Scholars Publishing|isbn=978-1-4438-6193-9|pages=143–}}</ref> [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დასრულებისა და [[ოსმალეთის იმპერიის დასასრული|ოსმალეთის იმპერიის დაშლის]] შემდეგ, ყველა ოსმალო მუსლიმი თანამედროვე მოქალაქეობის ანუ ''თურქი ერის'' ნაწილი გახდა, რადგან [[თურქეთის ისტორია|ახლად დაარსებული]] [[თურქეთი|თურქეთის რესპუბლიკა]] მუსლიმურ [[ერი სახელმწიფო|ეროვნულ სახელმწიფოდ]] ჩამოყალიბდა. მიუხედავად იმისა, რომ [[თურქული ნაციონალიზმი|თურქეთის ნაციონალისტური]] პოლიტიკა თურქეთში ყველა [[ისლამი თურქეთში|მუსლიმს]], გამონაკლისის გარეშე, თურქებად მიიჩნევდა, არამუსლიმი უმცირესობების ჯგუფები, როგორიცაა [[ებრაელები თურქეთში|ებრაელები]] და ქრისტიანები, „უცხო ერებად“ მოიხსენიებდნენ.<ref name=Cagaptay/> ამავე დროს, ტერმინი „[[თურქი (ტერმინი მუსლიმებისთვის)|თურქი]]“ გამოიყენებოდა რეგიონში ყველა იმ ჯგუფის აღსანიშნავად, რომლებიც ოსმალეთის მმართველობის დროს [[ისლამის გავრცელება|მიიღეს ისლამი]], განსაკუთრებით მუსლიმ [[ალბანელები (ალბანეთი)|ალბანელებს]] და სლავ მუსლიმებს.<ref name="BiaginiMotta2014"/> [[1923|1923 წლის]] [[ლოზანის საზავო ხელშეკრულება|ლოზანის ხელშეკრულებით]] [[სომხები]], [[ბერძნები]], [[ებრაელები]] და ზოგადად [[ქრისტიანობა|ქრისტიანები]] [[ეთნიკური უმცირესობა|ეთნიკურ უმცირესობებად]] განსაზღვრეს. იგივე სამართლებრივი სტატუსი არ მიენიჭათ მუსლიმ უმცირესობებს, როგორიცაა [[ქურთები]], რომლებიც ყველაზე დიდ უმცირესობას წარმოადგენდნენ, და არც ქვეყანაში არსებულ სხვა უმცირესობებს მიენიჭათ ეს სტატუსი. თანამედროვე [[თურქეთი|თურქეთში]], ქვეყნის ეთნიკური შემადგენლობის შესახებ მონაცემები ოფიციალურად არ გროვდება, თუმცა, არსებობს სხვადასხვა შეფასება. კანონით, ყველა მუსლიმი მოქალაქე კვლავ თურქად ითვლება, მიუხედავად მათი ეთნიკური კუთვნილებისა ან ენისა, განსხვავებით არამუსლიმი უმცირესობებისგან, რომლებიც კვლავ „არათურქებად“ განისაზღვრებიან. ყველაზე დიდი ეთნიკური უმცირესობა, ქურთები, რომლებიც ძირითადად მუსლიმები არიან, შესაბამისად, კვლავ „თურქებად“ განისაზღვრებიან.<ref name=Cagaptay/><ref name=Kaya2015>{{Cite journal |last=Kaya |first=Nurcan |date=2015-11-24 |title=Teaching in and Studying Minority Languages in Turkey: A Brief Overview of Current Issues and Minority Schools |url=https://brill.com/view/journals/ymio/12/1/article-p315_13.xml |journal=European Yearbook of Minority Issues Online|volume=12 |issue=1 |pages=315–338 |doi=10.1163/9789004306134_013 |issn=2211-6117|quote=Turkey is a nation–state built on remnants of the Ottoman Empire where non-Muslim minorities were guaranteed the right to set up educational institutions; however, since its establishment, it has officially recognised only Armenians, Greeks and Jews as minorities and guaranteed them the right to manage educational institutions as enshrined in the Treaty of Lausanne. [...] Private language teaching courses teach ‘traditionally used languages’, elective language courses have been introduced in public schools and universities are allowed to teach minority languages.|url-access=subscription }}</ref><ref name=Toktas2006>{{Cite journal |last=Toktas |first=Sule |date=2006 |title=EU enlargement conditions and minority protection : a reflection on Turkey's non-Muslim minorities |url=https://cadmus.eui.eu/handle/1814/42732 |journal=East European Quarterly|volume=40 |pages=489–519 |issn=0012-8449|quote=Turkey signed the Covenant on 15 August 2000 and ratified it on 23 September 2003. However, Turkey put a reservation on Article 27 of the Covenant which limited the scope of the right of ethnic, religious or linguistic minorities to enjoy their own culture, to profess and practice their own religion or to use their own language. This reservation provides that this right will be implemented and applied in accordance with the relevant provisions of the Turkish Constitution and the 1923 Treaty of Lausanne. This implies that Turkey grants educational right in minority languages only to the recognized minorities covered by the Lausanne who are the Armenians, Greeks and the Jews.}}</ref><ref name=Bayır2013/><ref name=Phillips2020>{{Cite journal |last=Phillips |first=Thomas James |date=2020-12-16 |title=The (In-)Validity of Turkey's Reservation to Article 27 of the International Covenant on Civil and Political Rights |url=https://researchonline.ljmu.ac.uk/id/eprint/10249/ |journal=International Journal on Minority and Group Rights |volume=27 |issue=1 |pages=66–93 |doi=10.1163/15718115-02701001 |s2cid=201398995 |issn=1385-4879|quote=The fact that Turkish constitutional law takes an even more restrictive approach to minority rights than required under the Treaty of Lausanne was recognised by the UN Committee on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination (CERD) in its concluding observations on the combined fourth to sixth periodic reports of Turkey. The CERD noted that “the treaty of Lausanne does not explicitly prohibit the recognition of other groups as minorities” and that Turkey should consider recognising the minority status of other groups, such as Kurds. 50 In practice, this means that Turkey grants minority rights to “Greek, Armenian and Jewish minority communities while denying their possible impact for unrecognized minority groups (e.g. Kurds, Alevis, Arabs, Syriacs, Protestants, Roma etc.)”.}}</ref> [[ბულგარელები]], ასევე ოფიციალურად აღიარებულ უმცირესობას წარმოადგენენ, რაც [[1925|1925 წლის]] [[18 ოქტომბერი|18 ოქტომბრის]] „[[ბულგარეთ-თურქეთის ურთიერთობები|თურქეთ-ბულგარეთის მეგობრობის ხელშეკრულებით]]“ ({{lang-tr|''Türkiye ve Bulgaristan Arasındaki Dostluk Antlaşması''}}) განისაზღვრა, მაგრამ დღესდღეობით თურქეთში მხოლოდ რამდენიმე ასეული [[ბულგარელები თურქეთში|ბულგარელია]].<ref name=Bayır2013>{{Cite book |last=Bayır |first=Derya |title=Minorities and nationalism in Turkish law |date=2013 |publisher=[[Ashgate Publishing]] |isbn=978-1-4094-7254-4 |series=Cultural Diversity and Law |location=Farnham|url=https://www.academia.edu/37557239| pages=88–89, 203–204}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Toktas |first1=Sule |last2=Aras |first2=Bulent |date=2009 |title=The EU and Minority Rights in Turkey |url=https://www.jstor.org/stable/25655744 |journal=Political Science Quarterly |volume=124 |issue=4 |pages=697–720 |doi=10.1002/j.1538-165X.2009.tb00664.x |jstor=25655744 |issn=0032-3195|url-access=subscription }}</ref><ref>{{cite journal |last=Köksal |first=Yonca |date=2006 |title=Minority Policies in Bulgaria and Turkey: The Struggle to Define a Nation |url=http://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/14683850601016390 |journal=Southeast European and Black Sea Studies|volume=6 |issue=4 |pages=501–521 |doi=10.1080/14683850601016390 |s2cid=153761516 |issn=1468-3857|url-access=subscription }}</ref> [[2013|2013 წლის]] [[18 ივნისი|18 ივნისს]], [[ანკარა|ანკარის]] მე-13 რაიონულმა ადმინისტრაციულმა სასამართლომ ერთხმად დაადგინა, რომ [[ასურელები]] ლოზანის ხელშეკრულების ნაწილად უნდა იქნენ მიჩნეულნი,<ref>{{Cite journal |last=Akbulut |first=Olgun |date=2023-10-19 |title=For Centenary of the Lausanne Treaty: Re-Interpretation and Re-Implementation of Linguistic Minority Rights of Lausanne |url=https://brill.com/view/journals/ijgr/aop/article-10.1163-15718115-bja10134/article-10.1163-15718115-bja10134.xml |journal=International Journal on Minority and Group Rights |volume=-1 |issue=aop |pages=1–24 |doi=10.1163/15718115-bja10134 |s2cid= 264412993 |issn=1385-4879|url-access=subscription }}</ref>{{efn|ანკარის მე-13 რაიონული ადმინისტრაციული სასამართლო, 2013 წლის 18 ივნისი (E. 2012/1746, K. 2013/952).}} ამიტომ ასურელებს მშობლიურ ენაზე პირველი სკოლის გახსნის უფლება მიეცათ.<ref>{{Cite web |last=Sabah |first=Daily |date=2019-08-26 |title=Last 17 years a golden era for minority communities, witnessing period of increased rights |url=https://www.dailysabah.com/politics/2019/08/26/last-17-years-a-golden-era-for-minority-communities-witnessing-period-of-increased-rights |access-date=2023-10-21 |website=Daily Sabah}}</ref><ref>{{Cite web |title=Cumhurbaşkanı Erdoğan: Nefret suçlarına göz yumanlar, farklı kültürlerin bir arada yaşama iradesini dinamitlemektedir |url=https://www.aa.com.tr/tr/gundem/cumhurbaskani-erdogan-nefret-suclarina-goz-yumanlar-farkli-kulturlerin-bir-arada-yasama-iradesini-dinamitlemektedir/3011693 |access-date=2023-10-21 |website=aa.com.tr}}</ref> ეთნიკური უმცირესობების რაოდენობა, თურქეთის მთავრობის მიერ არასაკმარისად შეფასებულად ითვლება. ამიტომ, მუსლიმი ეთნიკური უმცირესობების ზუსტი რაოდენობა უცნობია და ესენი არიან [[არაბები]], [[ალბანელები (ალბანეთი)|ალბანელები]], [[ბოსნიელები (ერი)|ბოსნიელები]], [[ჩერქეზები]], [[ჩეჩნები]], [[აფხაზები]], [[ყირიმელი თათრები]], [[ლაზები]], [[ჰემშინები|ჰემშინი სომხები]], ქურთები, [[პომაკები]], [[თურქი ბოშები]] და პონტოელი [[ბერძნები]]. ასევე სხვა მცირე ჯგუფებია დომი ხალხი, ლომი ხალხი, ვალაჰადები, ბერძენი მუსლიმები, კრეტელი მუსლიმები, ნანტინეტები, [[იმერხეველები]]. არათურქული მუსლიმი უმცირესობების უმეტესობა იმ მუსლიმების ([[მუჰაჯირები]]) შთამომავალია, რომლებიც განდევნეს ოსმალეთის იმპერიის მიერ დაკარგული მიწებიდან, როგორიცაა [[ბალკანეთის ნახევარკუნძული|ბალკანეთი]] და [[კავკასიონი|კავკასიის მთები]].<ref>{{cite web | url=http://ieg-ego.eu/en/threads/europe-on-the-road/forced-ethnic-migration/berna-pekesen-expulsion-and-emigration-of-the-muslims-from-the-balkans | title=Expulsion and Emigration of the Muslims from the Balkans }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.sciencespo.fr/mass-violence-war-massacre-resistance/en/document/deportation-muslims-georgia.html | title=The Deportation of Muslims from Georgia &#124; Sciences Po Mass Violence and Resistance - Research Network }}</ref><ref>{{cite book |chapter-url=https://www.cambridge.org/core/books/abs/displacement-and-dispossession-in-the-modern-middle-east/circassian-chechnyan-and-other-muslim-communities-expelled-from-the-caucasus-and-the-balkans/64AC050B9EF5DB34CEC0EA659E712138 | doi=10.1017/CBO9780511844812.004 | chapter=Circassian, Chechnyan, and Other Muslim Communities Expelled from the Caucasus and the Balkans | title=Displacement and Dispossession in the Modern Middle East | series=The Contemporary Middle East | year=2010 | pages=91–133 | publisher=Cambridge University Press | isbn=9780521817929 }}</ref> მათი უმრავლესობა ქორწინების გზით ასიმილირებულია თურქული მოსახლეობის უმრავლესობასთან და მიიღეს თურქულ ენა და ცხოვრების წესი, თუმცა, ზოგი თავს სულაც არ აიგივებს თურქად, განსაკუთრებით [[პომაკები]]. [[თურქიზაცია]] და ხშირად აგრესიული [[თურქული ნაციონალიზმი|თურქული ნაციონალისტური პოლიტიკა]] აძლიერებს ამ ტენდენციებს. ==ცხრილები== ==შენიშვნები== {{შენიშვნების სია}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:თურქეთის ეთნიკური ჯგუფები]] [[კატეგორია:ეთნიკური უმცირესობები]] iulg568oq6nsvcncbhjy0jy0je1zg26 1910 წელი ავსტრალიაში 0 894259 5426928 5426127 2026-07-04T10:07:47Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426928 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|2|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]](16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] q0c47rcj3mcqclpdu646cc1c5r6z268 5426929 5426928 2026-07-04T10:07:58Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426929 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|2|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]](16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] nzwljxwrdkka76ir0s3zwhs5qv9usc0 5426933 5426929 2026-07-04T10:22:46Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426933 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|2|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს. [1] * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის. [2] * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა. [3] * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] ccoi0exm7cm103ngtfn78scrz32k9sg 5426934 5426933 2026-07-04T10:26:39Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426934 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|2|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს. [1] * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის. [2] * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა. [3] * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== * შემუშავდა „დეთრიჯის ბორბალი“ რომელიც გამოიყენება ფერმებისთვის მიწოდებული სარწყავი წყლის ნაკადის გასაზომად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== * ქვეყნდება [[ჰენრი ჰენდელ რიჩარდსონი]]ს რომანი „The Getting of Wisdom“. [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 835a8xc2irpwbi0divkxj47aydap65c 5426937 5426934 2026-07-04T10:32:36Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426937 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|2|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს. [1] * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის. [2] * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა. [3] * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== [[File:Dethridge wheel 1936.jpg|thumb|Dethridge wheel in 1936 – Victoria Australia]] * შემუშავდა „დეთრიჯის ბორბალი“ რომელიც გამოიყენება ფერმებისთვის მიწოდებული სარწყავი წყლის ნაკადის გასაზომად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== [[File:Rivals Waltz.mid|thumb|'The Rivals Waltz' 1910 by [[Bert Rache]]]] * ქვეყნდება [[ჰენრი ჰენდელ რიჩარდსონი]]ს რომანი „The Getting of Wisdom“. ==სპორტი== * „Comedy King“ მელბურნის თასს იგებს. * [[სამხრეთი ავსტრალია]] იგებს შეფილდ შილდს. * დიდი ბრიტანეთის რაგბი ლიგის ეროვნული ნაკრები თავის პირველ ტურნეში მიემგზავრება ავსტრალაზიაში და ავსტრალიის დამარცხებით „The Ashes“-ის თასს ეუფლება. * 17 სექტემბერი – 1910 წლის NSWRFL-ის სეზონი გვირგვინდება დიდი ფინალით „South Sydney“-სა და „Newtown“-ს შორის, რომელიც ფრედ, 4–4 სრულდება. „Newtown“ ჩემპიონად ცხადდება, ვინაიდან მათ რეგულარული სეზონი პირველ ადგილზე დაასრულეს. [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 6o9e04xvgfwtbc7ljzfcul8x4ayep95 5426939 5426937 2026-07-04T10:53:39Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426939 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|2|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს. [1] * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის. [2] * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა. [3] * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== [[File:Dethridge wheel 1936.jpg|thumb|Dethridge wheel in 1936 – Victoria Australia]] * შემუშავდა „დეთრიჯის ბორბალი“ რომელიც გამოიყენება ფერმებისთვის მიწოდებული სარწყავი წყლის ნაკადის გასაზომად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== [[File:Rivals Waltz.mid|thumb|'The Rivals Waltz' 1910 by [[Bert Rache]]]] * ქვეყნდება [[ჰენრი ჰენდელ რიჩარდსონი]]ს რომანი „The Getting of Wisdom“. ==სპორტი== * „Comedy King“ მელბურნის თასს იგებს. * [[სამხრეთი ავსტრალია]] იგებს შეფილდ შილდს. * დიდი ბრიტანეთის რაგბი ლიგის ეროვნული ნაკრები თავის პირველ ტურნეში მიემგზავრება ავსტრალაზიაში და ავსტრალიის დამარცხებით „The Ashes“-ის თასს ეუფლება. * 17 სექტემბერი – 1910 წლის NSWRFL-ის სეზონი გვირგვინდება დიდი ფინალით „South Sydney“-სა და „Newtown“-ს შორის, რომელიც ფრედ, 4–4 სრულდება. „Newtown“ ჩემპიონად ცხადდება, ვინაიდან მათ რეგულარული სეზონი პირველ ადგილზე დაასრულეს. ==დაბადებულები== * 11 იანვარი – [[შეინ პალტრიჯი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1966]]) * 13 იანვარი – [[დექსტერ კრუგერი]], ავსტრალიელი სუპერდღეგრძელი და ყველაზე ხანდაზმული მამაკაცი ავსტრალიის ისტორიაში (გ. [[2021]]) * 28 იანვარი – [[ჯიმ უილისი]], ბოტანიკოსი (გ. [[1995]]) * 7 აპრილი – [[ალეკ დაუნერი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1981]]) * 10 აპრილი – [[ბობ მარშალი]], ბილიარდის ჩემპიონი (გ. [[2004]]) * 17 აპრილი – [[ივან გოფი]], სცენარისტი (გ. [[1999]]) * 2 მაისი – [[ლორი ნეში]], კრიკეტისტი და ფეხბურთელი (გ. [[1986]]) * 11 მაისი – ჯონ ბეშერვეზი, ანტარქტიდის მკვლევარი (გ. [[1998]]) * 12 მაისი – [[ელვინ ფლინტი]], ენათმეცნიერი (გ. [[1983]]) * 6 ივლისი – [[ჯონ ნოტი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1999]]) * 16 ივლისი – [[სტენ მაკკეიბი]], კრიკეტისტი (გ. [[1968]]) * 22 ივლისი – [[ალან მურჰედი]], ომის კორესპონდენტი (გ. [[1983]]) * 22 აგვისტო – [[კენეთ მაკინტაირი]], ისტორიკოსი და მათემატიკოსი (გ. [[2004]]) * 28 აგვისტო – ** [[ქეთლინ ბესტი]], ავსტრალიის არმიის ქალთა სამეფო კორპუსის (WRAAC) პირველი დირექტორი (გ. [[1957]]) ** ტომ ბერკი, პოლიტიკოსი (გ. [[1973]]) * 22 სექტემბერი – [[ლუის ბისდი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2010]]) * 24 სექტემბერი – [[დუგლას დარბი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1985]]) * 1 ოქტომბერი – [[ხოსე ენრიკე მოიალი]], [[პალესტინა]]ში დაბადებული მათემატიკოსი-ფიზიკოსი (გ. [[1998]]) * 31 ოქტომბერი – [[ტრევორ ჰაუსლი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1968]]) * 14 ნოემბერი – [[ერნ მილიკენი]], ველომრბოლელი (გ. [[1992]]) [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] g6owgetdjveu6a0jbgemqrvyvtf9f25 5426945 5426939 2026-07-04T11:14:25Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426945 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|2|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს. [1] * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის. [2] * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა. [3] * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== [[File:Dethridge wheel 1936.jpg|thumb|Dethridge wheel in 1936 – Victoria Australia]] * შემუშავდა „დეთრიჯის ბორბალი“ რომელიც გამოიყენება ფერმებისთვის მიწოდებული სარწყავი წყლის ნაკადის გასაზომად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== [[File:Rivals Waltz.mid|thumb|'The Rivals Waltz' 1910 by [[Bert Rache]]]] * ქვეყნდება [[ჰენრი ჰენდელ რიჩარდსონი]]ს რომანი „The Getting of Wisdom“. ==სპორტი== * „Comedy King“ მელბურნის თასს იგებს. * [[სამხრეთი ავსტრალია]] იგებს შეფილდ შილდს. * დიდი ბრიტანეთის რაგბი ლიგის ეროვნული ნაკრები თავის პირველ ტურნეში მიემგზავრება ავსტრალაზიაში და ავსტრალიის დამარცხებით „The Ashes“-ის თასს ეუფლება. * 17 სექტემბერი – 1910 წლის NSWRFL-ის სეზონი გვირგვინდება დიდი ფინალით „South Sydney“-სა და „Newtown“-ს შორის, რომელიც ფრედ, 4–4 სრულდება. „Newtown“ ჩემპიონად ცხადდება, ვინაიდან მათ რეგულარული სეზონი პირველ ადგილზე დაასრულეს. ==დაბადებულები== * 11 იანვარი – [[შეინ პალტრიჯი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1966]]) * 13 იანვარი – [[დექსტერ კრუგერი]], ავსტრალიელი სუპერდღეგრძელი და ყველაზე ხანდაზმული მამაკაცი ავსტრალიის ისტორიაში (გ. [[2021]]) * 28 იანვარი – [[ჯიმ უილისი]], ბოტანიკოსი (გ. [[1995]]) * 7 აპრილი – [[ალეკ დაუნერი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1981]]) * 10 აპრილი – [[ბობ მარშალი]], ბილიარდის ჩემპიონი (გ. [[2004]]) * 17 აპრილი – [[ივან გოფი]], სცენარისტი (გ. [[1999]]) * 2 მაისი – [[ლორი ნეში]], კრიკეტისტი და ფეხბურთელი (გ. [[1986]]) * 11 მაისი – ჯონ ბეშერვეზი, ანტარქტიდის მკვლევარი (გ. [[1998]]) * 12 მაისი – [[ელვინ ფლინტი]], ენათმეცნიერი (გ. [[1983]]) * 6 ივლისი – [[ჯონ ნოტი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1999]]) * 16 ივლისი – [[სტენ მაკკეიბი]], კრიკეტისტი (გ. [[1968]]) * 22 ივლისი – [[ალან მურჰედი]], ომის კორესპონდენტი (გ. [[1983]]) * 22 აგვისტო – [[კენეთ მაკინტაირი]], ისტორიკოსი და მათემატიკოსი (გ. [[2004]]) * 28 აგვისტო – ** [[ქეთლინ ბესტი]], ავსტრალიის არმიის ქალთა სამეფო კორპუსის (WRAAC) პირველი დირექტორი (გ. [[1957]]) ** ტომ ბერკი, პოლიტიკოსი (გ. [[1973]]) * 22 სექტემბერი – [[ლუის ბისდი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2010]]) * 24 სექტემბერი – [[დუგლას დარბი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1985]]) * 1 ოქტომბერი – [[ხოსე ენრიკე მოიალი]], [[პალესტინა]]ში დაბადებული მათემატიკოსი-ფიზიკოსი (გ. [[1998]]) * 31 ოქტომბერი – [[ტრევორ ჰაუსლი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1968]]) * 14 ნოემბერი – [[ერნ მილიკენი]], ველომრბოლელი (გ. [[1992]]) ==გარდაცვლილები== * 4 იანვარი – სერ [[ფრედერიკ მეთიუ დარლი|ფრედერიკ დარლი]], [[ახალი სამხრეთი უელსი]]ს მე-6 უზენაესი მოსამართლე (დ. [[1830]], [[ირლანდია]] — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 18 იანვარი – ჯეიმზ კათბერტსონი, პოეტი და მასწავლებელი (დ. [[1851]], გაერთიანებული სამეფო) * 29 იანვარი – სერ [[ჩარლზ ტოდი (ინჟინერი)|ჩარლზ ტოდი]], ასტრონომი (დ. [[1826]], გაერთიანებული სამეფო) * 10 მარტი – სერ [[მალკოლმ მაკიჩარნი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი და ნაოსნობის მაგნატი (დ. [[1852]], გაერთიანებული სამეფო — გ. საფრანგეთი) * 15 მარტი – [[თომას სკინი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი (დ. [[1845]]) * 19 მარტი – [[ჯეიმზ სმიტი]], ჟურნალისტი და ენციკლოპედისტი (დ. [[1820]] გაერთიანებული სამეფო) * 3 აპრილი – [[ქეთრინ ჰელენ სპენსი]], მწერალი და სუფრაჟისტი (დ. [[1825]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 აპრილი – [[ედუარდ უილიამ ო'სალივანი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჟურნალისტი (დ. [[1846]]) * 27 მაისი – [[ჯორჯ ბრიტონ ჰალფორდი]], ანატომი და ფიზიოლოგი (დ. [[1824]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 ივნისი – [[ფილდ ფლაუერს გოუ]], ანგლიკანი ეპისკოპოსი (დ. [[1832]], გაერთიანებული სამეფო — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 7 ივლისი – [[გულიელმო ენრიკო ლარდელი]], კომპოზიტორი (დ. [[1857]], გაერთიანებული სამეფო) * 20 ივლისი – [[ანდერსონ დოუსონი]], კვინსლენდის მე-14 პრემიერი (დ. [[1863]]) * 13 აგვისტო – [[მიკი დორი]], რაგბი ლიგისა და რაგბი იუნიონის მოთამაშე (დ. [[1883]]) * 22 აგვისტო – [[ჯოი პალმერი]], კრიკეტისტი (დ. [[1859]]) * 26 აგვისტო – თომას პიტრი, მკვლევარი, მაძიებელი და მესაქონლე (დ. [[1831]], გაერთიანებული სამეფო) * 30 აგვისტო – [[ჯორჯ თროსელი]], [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთი ავსტრალიის]] მე-2 პრემიერი (დ. [[1840]], [[ირლანდია]]) * 23 სექტემბერი – [[ტაპ სკოტი]], კრიკეტისტი (დ. [[1858]]) * 14 ნოემბერი – [[ჩარლზ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. [[1878]]) [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] tvybx1j16fyh2r3xhdpt84mgm5lmy4t 5426946 5426945 2026-07-04T11:15:52Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426946 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|2|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს.<ref>[http://www.aph.gov.au/Library/handbook/referendums/r1910.htm Referendum results 1910], [[Parliament of Australia]].</ref> * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის.<ref>[http://www.foundingdocs.gov.au/item.asp?sdID=59 Northern Territory Acceptance Act 1910 (Cth)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070912073133/http://www.foundingdocs.gov.au/item.asp?sdID=59 |date=12 September 2007 }}, [[National Archives of Australia]].</ref> * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა.<ref>[http://www.bom.gov.au/weather/wa/broome/climate.shtml Climate of Broome] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090415164102/http://www.bom.gov.au/weather/wa/broome/climate.shtml |date=15 April 2009 }}, [[Bureau of Meteorology (Australia)]].</ref> * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== [[File:Dethridge wheel 1936.jpg|thumb|Dethridge wheel in 1936 – Victoria Australia]] * შემუშავდა „დეთრიჯის ბორბალი“ რომელიც გამოიყენება ფერმებისთვის მიწოდებული სარწყავი წყლის ნაკადის გასაზომად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== [[File:Rivals Waltz.mid|thumb|'The Rivals Waltz' 1910 by [[Bert Rache]]]] * ქვეყნდება [[ჰენრი ჰენდელ რიჩარდსონი]]ს რომანი „The Getting of Wisdom“. ==სპორტი== * „Comedy King“ მელბურნის თასს იგებს. * [[სამხრეთი ავსტრალია]] იგებს შეფილდ შილდს. * დიდი ბრიტანეთის რაგბი ლიგის ეროვნული ნაკრები თავის პირველ ტურნეში მიემგზავრება ავსტრალაზიაში და ავსტრალიის დამარცხებით „The Ashes“-ის თასს ეუფლება. * 17 სექტემბერი – 1910 წლის NSWRFL-ის სეზონი გვირგვინდება დიდი ფინალით „South Sydney“-სა და „Newtown“-ს შორის, რომელიც ფრედ, 4–4 სრულდება. „Newtown“ ჩემპიონად ცხადდება, ვინაიდან მათ რეგულარული სეზონი პირველ ადგილზე დაასრულეს. ==დაბადებულები== * 11 იანვარი – [[შეინ პალტრიჯი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1966]]) * 13 იანვარი – [[დექსტერ კრუგერი]], ავსტრალიელი სუპერდღეგრძელი და ყველაზე ხანდაზმული მამაკაცი ავსტრალიის ისტორიაში (გ. [[2021]]) * 28 იანვარი – [[ჯიმ უილისი]], ბოტანიკოსი (გ. [[1995]]) * 7 აპრილი – [[ალეკ დაუნერი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1981]]) * 10 აპრილი – [[ბობ მარშალი]], ბილიარდის ჩემპიონი (გ. [[2004]]) * 17 აპრილი – [[ივან გოფი]], სცენარისტი (გ. [[1999]]) * 2 მაისი – [[ლორი ნეში]], კრიკეტისტი და ფეხბურთელი (გ. [[1986]]) * 11 მაისი – ჯონ ბეშერვეზი, ანტარქტიდის მკვლევარი (გ. [[1998]]) * 12 მაისი – [[ელვინ ფლინტი]], ენათმეცნიერი (გ. [[1983]]) * 6 ივლისი – [[ჯონ ნოტი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1999]]) * 16 ივლისი – [[სტენ მაკკეიბი]], კრიკეტისტი (გ. [[1968]]) * 22 ივლისი – [[ალან მურჰედი]], ომის კორესპონდენტი (გ. [[1983]]) * 22 აგვისტო – [[კენეთ მაკინტაირი]], ისტორიკოსი და მათემატიკოსი (გ. [[2004]]) * 28 აგვისტო – ** [[ქეთლინ ბესტი]], ავსტრალიის არმიის ქალთა სამეფო კორპუსის (WRAAC) პირველი დირექტორი (გ. [[1957]]) ** ტომ ბერკი, პოლიტიკოსი (გ. [[1973]]) * 22 სექტემბერი – [[ლუის ბისდი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2010]]) * 24 სექტემბერი – [[დუგლას დარბი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1985]]) * 1 ოქტომბერი – [[ხოსე ენრიკე მოიალი]], [[პალესტინა]]ში დაბადებული მათემატიკოსი-ფიზიკოსი (გ. [[1998]]) * 31 ოქტომბერი – [[ტრევორ ჰაუსლი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1968]]) * 14 ნოემბერი – [[ერნ მილიკენი]], ველომრბოლელი (გ. [[1992]]) ==გარდაცვლილები== * 4 იანვარი – სერ [[ფრედერიკ მეთიუ დარლი|ფრედერიკ დარლი]], [[ახალი სამხრეთი უელსი]]ს მე-6 უზენაესი მოსამართლე (დ. [[1830]], [[ირლანდია]] — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 18 იანვარი – ჯეიმზ კათბერტსონი, პოეტი და მასწავლებელი (დ. [[1851]], გაერთიანებული სამეფო) * 29 იანვარი – სერ [[ჩარლზ ტოდი (ინჟინერი)|ჩარლზ ტოდი]], ასტრონომი (დ. [[1826]], გაერთიანებული სამეფო) * 10 მარტი – სერ [[მალკოლმ მაკიჩარნი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი და ნაოსნობის მაგნატი (დ. [[1852]], გაერთიანებული სამეფო — გ. საფრანგეთი) * 15 მარტი – [[თომას სკინი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი (დ. [[1845]]) * 19 მარტი – [[ჯეიმზ სმიტი]], ჟურნალისტი და ენციკლოპედისტი (დ. [[1820]] გაერთიანებული სამეფო) * 3 აპრილი – [[ქეთრინ ჰელენ სპენსი]], მწერალი და სუფრაჟისტი (დ. [[1825]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 აპრილი – [[ედუარდ უილიამ ო'სალივანი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჟურნალისტი (დ. [[1846]]) * 27 მაისი – [[ჯორჯ ბრიტონ ჰალფორდი]], ანატომი და ფიზიოლოგი (დ. [[1824]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 ივნისი – [[ფილდ ფლაუერს გოუ]], ანგლიკანი ეპისკოპოსი (დ. [[1832]], გაერთიანებული სამეფო — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 7 ივლისი – [[გულიელმო ენრიკო ლარდელი]], კომპოზიტორი (დ. [[1857]], გაერთიანებული სამეფო) * 20 ივლისი – [[ანდერსონ დოუსონი]], კვინსლენდის მე-14 პრემიერი (დ. [[1863]]) * 13 აგვისტო – [[მიკი დორი]], რაგბი ლიგისა და რაგბი იუნიონის მოთამაშე (დ. [[1883]]) * 22 აგვისტო – [[ჯოი პალმერი]], კრიკეტისტი (დ. [[1859]]) * 26 აგვისტო – თომას პიტრი, მკვლევარი, მაძიებელი და მესაქონლე (დ. [[1831]], გაერთიანებული სამეფო) * 30 აგვისტო – [[ჯორჯ თროსელი]], [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთი ავსტრალიის]] მე-2 პრემიერი (დ. [[1840]], [[ირლანდია]]) * 23 სექტემბერი – [[ტაპ სკოტი]], კრიკეტისტი (დ. [[1858]]) * 14 ნოემბერი – [[ჩარლზ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. [[1878]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 6rr3xnb5rl5644ge4lelf9x6zfpznnv 5426948 5426946 2026-07-04T11:16:29Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 5426948 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს.<ref>[http://www.aph.gov.au/Library/handbook/referendums/r1910.htm Referendum results 1910], [[Parliament of Australia]].</ref> * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის.<ref>[http://www.foundingdocs.gov.au/item.asp?sdID=59 Northern Territory Acceptance Act 1910 (Cth)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070912073133/http://www.foundingdocs.gov.au/item.asp?sdID=59 |date=12 September 2007 }}, [[National Archives of Australia]].</ref> * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა.<ref>[http://www.bom.gov.au/weather/wa/broome/climate.shtml Climate of Broome] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090415164102/http://www.bom.gov.au/weather/wa/broome/climate.shtml |date=15 April 2009 }}, [[Bureau of Meteorology (Australia)]].</ref> * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== [[File:Dethridge wheel 1936.jpg|thumb|Dethridge wheel in 1936 – Victoria Australia]] * შემუშავდა „დეთრიჯის ბორბალი“ რომელიც გამოიყენება ფერმებისთვის მიწოდებული სარწყავი წყლის ნაკადის გასაზომად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== [[File:Rivals Waltz.mid|thumb|'The Rivals Waltz' 1910 by [[Bert Rache]]]] * ქვეყნდება [[ჰენრი ჰენდელ რიჩარდსონი]]ს რომანი „The Getting of Wisdom“. ==სპორტი== * „Comedy King“ მელბურნის თასს იგებს. * [[სამხრეთი ავსტრალია]] იგებს შეფილდ შილდს. * დიდი ბრიტანეთის რაგბი ლიგის ეროვნული ნაკრები თავის პირველ ტურნეში მიემგზავრება ავსტრალაზიაში და ავსტრალიის დამარცხებით „The Ashes“-ის თასს ეუფლება. * 17 სექტემბერი – 1910 წლის NSWRFL-ის სეზონი გვირგვინდება დიდი ფინალით „South Sydney“-სა და „Newtown“-ს შორის, რომელიც ფრედ, 4–4 სრულდება. „Newtown“ ჩემპიონად ცხადდება, ვინაიდან მათ რეგულარული სეზონი პირველ ადგილზე დაასრულეს. ==დაბადებულები== * 11 იანვარი – [[შეინ პალტრიჯი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1966]]) * 13 იანვარი – [[დექსტერ კრუგერი]], ავსტრალიელი სუპერდღეგრძელი და ყველაზე ხანდაზმული მამაკაცი ავსტრალიის ისტორიაში (გ. [[2021]]) * 28 იანვარი – [[ჯიმ უილისი]], ბოტანიკოსი (გ. [[1995]]) * 7 აპრილი – [[ალეკ დაუნერი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1981]]) * 10 აპრილი – [[ბობ მარშალი]], ბილიარდის ჩემპიონი (გ. [[2004]]) * 17 აპრილი – [[ივან გოფი]], სცენარისტი (გ. [[1999]]) * 2 მაისი – [[ლორი ნეში]], კრიკეტისტი და ფეხბურთელი (გ. [[1986]]) * 11 მაისი – ჯონ ბეშერვეზი, ანტარქტიდის მკვლევარი (გ. [[1998]]) * 12 მაისი – [[ელვინ ფლინტი]], ენათმეცნიერი (გ. [[1983]]) * 6 ივლისი – [[ჯონ ნოტი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1999]]) * 16 ივლისი – [[სტენ მაკკეიბი]], კრიკეტისტი (გ. [[1968]]) * 22 ივლისი – [[ალან მურჰედი]], ომის კორესპონდენტი (გ. [[1983]]) * 22 აგვისტო – [[კენეთ მაკინტაირი]], ისტორიკოსი და მათემატიკოსი (გ. [[2004]]) * 28 აგვისტო – ** [[ქეთლინ ბესტი]], ავსტრალიის არმიის ქალთა სამეფო კორპუსის (WRAAC) პირველი დირექტორი (გ. [[1957]]) ** ტომ ბერკი, პოლიტიკოსი (გ. [[1973]]) * 22 სექტემბერი – [[ლუის ბისდი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2010]]) * 24 სექტემბერი – [[დუგლას დარბი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1985]]) * 1 ოქტომბერი – [[ხოსე ენრიკე მოიალი]], [[პალესტინა]]ში დაბადებული მათემატიკოსი-ფიზიკოსი (გ. [[1998]]) * 31 ოქტომბერი – [[ტრევორ ჰაუსლი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1968]]) * 14 ნოემბერი – [[ერნ მილიკენი]], ველომრბოლელი (გ. [[1992]]) ==გარდაცვლილები== * 4 იანვარი – სერ [[ფრედერიკ მეთიუ დარლი|ფრედერიკ დარლი]], [[ახალი სამხრეთი უელსი]]ს მე-6 უზენაესი მოსამართლე (დ. [[1830]], [[ირლანდია]] — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 18 იანვარი – ჯეიმზ კათბერტსონი, პოეტი და მასწავლებელი (დ. [[1851]], გაერთიანებული სამეფო) * 29 იანვარი – სერ [[ჩარლზ ტოდი (ინჟინერი)|ჩარლზ ტოდი]], ასტრონომი (დ. [[1826]], გაერთიანებული სამეფო) * 10 მარტი – სერ [[მალკოლმ მაკიჩარნი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი და ნაოსნობის მაგნატი (დ. [[1852]], გაერთიანებული სამეფო — გ. საფრანგეთი) * 15 მარტი – [[თომას სკინი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი (დ. [[1845]]) * 19 მარტი – [[ჯეიმზ სმიტი]], ჟურნალისტი და ენციკლოპედისტი (დ. [[1820]] გაერთიანებული სამეფო) * 3 აპრილი – [[ქეთრინ ჰელენ სპენსი]], მწერალი და სუფრაჟისტი (დ. [[1825]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 აპრილი – [[ედუარდ უილიამ ო'სალივანი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჟურნალისტი (დ. [[1846]]) * 27 მაისი – [[ჯორჯ ბრიტონ ჰალფორდი]], ანატომი და ფიზიოლოგი (დ. [[1824]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 ივნისი – [[ფილდ ფლაუერს გოუ]], ანგლიკანი ეპისკოპოსი (დ. [[1832]], გაერთიანებული სამეფო — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 7 ივლისი – [[გულიელმო ენრიკო ლარდელი]], კომპოზიტორი (დ. [[1857]], გაერთიანებული სამეფო) * 20 ივლისი – [[ანდერსონ დოუსონი]], კვინსლენდის მე-14 პრემიერი (დ. [[1863]]) * 13 აგვისტო – [[მიკი დორი]], რაგბი ლიგისა და რაგბი იუნიონის მოთამაშე (დ. [[1883]]) * 22 აგვისტო – [[ჯოი პალმერი]], კრიკეტისტი (დ. [[1859]]) * 26 აგვისტო – თომას პიტრი, მკვლევარი, მაძიებელი და მესაქონლე (დ. [[1831]], გაერთიანებული სამეფო) * 30 აგვისტო – [[ჯორჯ თროსელი]], [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთი ავსტრალიის]] მე-2 პრემიერი (დ. [[1840]], [[ირლანდია]]) * 23 სექტემბერი – [[ტაპ სკოტი]], კრიკეტისტი (დ. [[1858]]) * 14 ნოემბერი – [[ჩარლზ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. [[1878]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] opzly2m1jwud116wb1nxdyvzich2bw5 5426949 5426948 2026-07-04T11:19:18Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 /* ხელოვნება და ლიტერატურა */ 5426949 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს.<ref>[http://www.aph.gov.au/Library/handbook/referendums/r1910.htm Referendum results 1910], [[Parliament of Australia]].</ref> * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის.<ref>[http://www.foundingdocs.gov.au/item.asp?sdID=59 Northern Territory Acceptance Act 1910 (Cth)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070912073133/http://www.foundingdocs.gov.au/item.asp?sdID=59 |date=12 September 2007 }}, [[National Archives of Australia]].</ref> * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა.<ref>[http://www.bom.gov.au/weather/wa/broome/climate.shtml Climate of Broome] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090415164102/http://www.bom.gov.au/weather/wa/broome/climate.shtml |date=15 April 2009 }}, [[Bureau of Meteorology (Australia)]].</ref> * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== [[File:Dethridge wheel 1936.jpg|thumb|Dethridge wheel in 1936 – Victoria Australia]] * შემუშავდა „დეთრიჯის ბორბალი“ რომელიც გამოიყენება ფერმებისთვის მიწოდებული სარწყავი წყლის ნაკადის გასაზომად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== [[File:Rivals Waltz.mid|thumb|[[ბერტ რეიჩი]]ს [[1910]] წლის კომპოზიცია „The Rivals Waltz“.]] * ქვეყნდება [[ჰენრი ჰენდელ რიჩარდსონი]]ს რომანი „The Getting of Wisdom“. ==სპორტი== * „Comedy King“ მელბურნის თასს იგებს. * [[სამხრეთი ავსტრალია]] იგებს შეფილდ შილდს. * დიდი ბრიტანეთის რაგბი ლიგის ეროვნული ნაკრები თავის პირველ ტურნეში მიემგზავრება ავსტრალაზიაში და ავსტრალიის დამარცხებით „The Ashes“-ის თასს ეუფლება. * 17 სექტემბერი – 1910 წლის NSWRFL-ის სეზონი გვირგვინდება დიდი ფინალით „South Sydney“-სა და „Newtown“-ს შორის, რომელიც ფრედ, 4–4 სრულდება. „Newtown“ ჩემპიონად ცხადდება, ვინაიდან მათ რეგულარული სეზონი პირველ ადგილზე დაასრულეს. ==დაბადებულები== * 11 იანვარი – [[შეინ პალტრიჯი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1966]]) * 13 იანვარი – [[დექსტერ კრუგერი]], ავსტრალიელი სუპერდღეგრძელი და ყველაზე ხანდაზმული მამაკაცი ავსტრალიის ისტორიაში (გ. [[2021]]) * 28 იანვარი – [[ჯიმ უილისი]], ბოტანიკოსი (გ. [[1995]]) * 7 აპრილი – [[ალეკ დაუნერი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1981]]) * 10 აპრილი – [[ბობ მარშალი]], ბილიარდის ჩემპიონი (გ. [[2004]]) * 17 აპრილი – [[ივან გოფი]], სცენარისტი (გ. [[1999]]) * 2 მაისი – [[ლორი ნეში]], კრიკეტისტი და ფეხბურთელი (გ. [[1986]]) * 11 მაისი – ჯონ ბეშერვეზი, ანტარქტიდის მკვლევარი (გ. [[1998]]) * 12 მაისი – [[ელვინ ფლინტი]], ენათმეცნიერი (გ. [[1983]]) * 6 ივლისი – [[ჯონ ნოტი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1999]]) * 16 ივლისი – [[სტენ მაკკეიბი]], კრიკეტისტი (გ. [[1968]]) * 22 ივლისი – [[ალან მურჰედი]], ომის კორესპონდენტი (გ. [[1983]]) * 22 აგვისტო – [[კენეთ მაკინტაირი]], ისტორიკოსი და მათემატიკოსი (გ. [[2004]]) * 28 აგვისტო – ** [[ქეთლინ ბესტი]], ავსტრალიის არმიის ქალთა სამეფო კორპუსის (WRAAC) პირველი დირექტორი (გ. [[1957]]) ** ტომ ბერკი, პოლიტიკოსი (გ. [[1973]]) * 22 სექტემბერი – [[ლუის ბისდი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2010]]) * 24 სექტემბერი – [[დუგლას დარბი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1985]]) * 1 ოქტომბერი – [[ხოსე ენრიკე მოიალი]], [[პალესტინა]]ში დაბადებული მათემატიკოსი-ფიზიკოსი (გ. [[1998]]) * 31 ოქტომბერი – [[ტრევორ ჰაუსლი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1968]]) * 14 ნოემბერი – [[ერნ მილიკენი]], ველომრბოლელი (გ. [[1992]]) ==გარდაცვლილები== * 4 იანვარი – სერ [[ფრედერიკ მეთიუ დარლი|ფრედერიკ დარლი]], [[ახალი სამხრეთი უელსი]]ს მე-6 უზენაესი მოსამართლე (დ. [[1830]], [[ირლანდია]] — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 18 იანვარი – ჯეიმზ კათბერტსონი, პოეტი და მასწავლებელი (დ. [[1851]], გაერთიანებული სამეფო) * 29 იანვარი – სერ [[ჩარლზ ტოდი (ინჟინერი)|ჩარლზ ტოდი]], ასტრონომი (დ. [[1826]], გაერთიანებული სამეფო) * 10 მარტი – სერ [[მალკოლმ მაკიჩარნი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი და ნაოსნობის მაგნატი (დ. [[1852]], გაერთიანებული სამეფო — გ. საფრანგეთი) * 15 მარტი – [[თომას სკინი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი (დ. [[1845]]) * 19 მარტი – [[ჯეიმზ სმიტი]], ჟურნალისტი და ენციკლოპედისტი (დ. [[1820]] გაერთიანებული სამეფო) * 3 აპრილი – [[ქეთრინ ჰელენ სპენსი]], მწერალი და სუფრაჟისტი (დ. [[1825]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 აპრილი – [[ედუარდ უილიამ ო'სალივანი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჟურნალისტი (დ. [[1846]]) * 27 მაისი – [[ჯორჯ ბრიტონ ჰალფორდი]], ანატომი და ფიზიოლოგი (დ. [[1824]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 ივნისი – [[ფილდ ფლაუერს გოუ]], ანგლიკანი ეპისკოპოსი (დ. [[1832]], გაერთიანებული სამეფო — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 7 ივლისი – [[გულიელმო ენრიკო ლარდელი]], კომპოზიტორი (დ. [[1857]], გაერთიანებული სამეფო) * 20 ივლისი – [[ანდერსონ დოუსონი]], კვინსლენდის მე-14 პრემიერი (დ. [[1863]]) * 13 აგვისტო – [[მიკი დორი]], რაგბი ლიგისა და რაგბი იუნიონის მოთამაშე (დ. [[1883]]) * 22 აგვისტო – [[ჯოი პალმერი]], კრიკეტისტი (დ. [[1859]]) * 26 აგვისტო – თომას პიტრი, მკვლევარი, მაძიებელი და მესაქონლე (დ. [[1831]], გაერთიანებული სამეფო) * 30 აგვისტო – [[ჯორჯ თროსელი]], [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთი ავსტრალიის]] მე-2 პრემიერი (დ. [[1840]], [[ირლანდია]]) * 23 სექტემბერი – [[ტაპ სკოტი]], კრიკეტისტი (დ. [[1858]]) * 14 ნოემბერი – [[ჩარლზ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. [[1878]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 0kegtedw6o6ia6adwn3ft93hplx0giu 5426950 5426949 2026-07-04T11:21:53Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 /* მეცნიერება და ტექნოლოგია */ 5426950 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1910}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1910]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე =130 | ფაილი1 = Andrew Fisher 1908.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Alfred Deakin 1910 (crop).tif | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ალფერდ დიკინი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ედუარდ VII]](6 მაისამდე), შემდეგ [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[უილიამ უორდი, დადლის მეორე გრაფი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ალფრედ დიკინი]](13 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ უეიდი]](1 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკგოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] (3 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯონ ვერანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ კიდსტონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – სერ ნილ ელიოტ ლუისი *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ნიუტონ მური]] (16 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ფრენკ ვილსონი (პილიტიკოსი)|ფრენკ ვილსონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარი ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი —ფრედერიკ თესიგერი, ბარონი ჩელმსფორდი III *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — სერ ჯერალდ სტრიკლენდი (31 მაისიდან) *ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[თომას გიბსონ-კარმაიკლი]] ==მოვლენები== * 21 მარტი – [[ჰარი ჰუდინი]] ახორციელებს ერთ-ერთ პირველ მართვად ფრენას [[ავსტრალია]]ში. * 13 აპრილი – იმართება [[რეფერენდუმი]] ავსტრალიის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რაც ეხებოდა შტატების ვალებსა და ჭარბ შემოსავლებს. შტატების ვალის შესახებ საკითხი მიიღეს, ჭარბი შემოსავლის საკითხი კი უარყვეს.<ref>[http://www.aph.gov.au/Library/handbook/referendums/r1910.htm Referendum results 1910], [[Parliament of Australia]].</ref> * 6 მაისი – [[ედუარდ VII]] იღუპება; მისი ვაჟი, [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] ხდება [[გაერთიანებული სამეფო]]სა და ბრიტანეთის [[დომინიონი|დომინიონების]] მეფე. * 16 სექტემბერი – ავსტრალიის ხაზინას ეძლევა უფლებამოსილება გამოუშვას საკუთარი ვალუტა, რითაც ჩანაცვლდა ბრიტანული [[გირვანქა სტერლინგი]]ს გამოყენება. * 16 ნოემბერი – „[[ჩრდილოეთი ტერიტორია|ჩრდილოეთ ტერიტორიის]] გადაცემის შესახებ 1910 წლის აქტს“ გენერალ-გუბერნატორი სამეფო თანხმობით ამტკიცებს, რის საფუძველზეც ჩრდილოეთ ტერიტორია [[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] კონტროლიდან ავსტრალიის თანამეგობრობის დაქვემდებარებაში გადადის.<ref>[http://www.foundingdocs.gov.au/item.asp?sdID=59 Northern Territory Acceptance Act 1910 (Cth)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070912073133/http://www.foundingdocs.gov.au/item.asp?sdID=59 |date=12 September 2007 }}, [[National Archives of Australia]].</ref> * 19 ნოემბერი – ციკლონი თავს დაატყდა ქალაქ [[ბრუმი|ბრუმს]], რასაც 40 ადამიანი ემსხვერპლა და 20 სახლი განადგურდა.<ref>[http://www.bom.gov.au/weather/wa/broome/climate.shtml Climate of Broome] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090415164102/http://www.bom.gov.au/weather/wa/broome/climate.shtml |date=15 April 2009 }}, [[Bureau of Meteorology (Australia)]].</ref> * 25 ნოემბერი – ფედერალური პარლამენტის მიერ „ავსტრალიის საზღვაო თავდაცვის აქტის“ მიღების საფუძველზე ფუძნდება ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტი. ქვეყანაში ჩამოდიან ესმინცები „HMAS Parramatta“ და „HMAS Yarra“. * 8 დეკემბერი – [[ჯილონგი]] ქალაქად ცხადდება. * ფუძნდება კომპანია „Employers Mutual Limited“. ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== [[File:Dethridge wheel 1936.jpg|thumb|დეთრიჯის ბორბალი 1936 წელს – [[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]], [[ავსტრალია]]]] * შემუშავდა „დეთრიჯის ბორბალი“ რომელიც გამოიყენება ფერმებისთვის მიწოდებული სარწყავი წყლის ნაკადის გასაზომად. ==ხელოვნება და ლიტერატურა== [[File:Rivals Waltz.mid|thumb|[[ბერტ რეიჩი]]ს [[1910]] წლის კომპოზიცია „The Rivals Waltz“.]] * ქვეყნდება [[ჰენრი ჰენდელ რიჩარდსონი]]ს რომანი „The Getting of Wisdom“. ==სპორტი== * „Comedy King“ მელბურნის თასს იგებს. * [[სამხრეთი ავსტრალია]] იგებს შეფილდ შილდს. * დიდი ბრიტანეთის რაგბი ლიგის ეროვნული ნაკრები თავის პირველ ტურნეში მიემგზავრება ავსტრალაზიაში და ავსტრალიის დამარცხებით „The Ashes“-ის თასს ეუფლება. * 17 სექტემბერი – 1910 წლის NSWRFL-ის სეზონი გვირგვინდება დიდი ფინალით „South Sydney“-სა და „Newtown“-ს შორის, რომელიც ფრედ, 4–4 სრულდება. „Newtown“ ჩემპიონად ცხადდება, ვინაიდან მათ რეგულარული სეზონი პირველ ადგილზე დაასრულეს. ==დაბადებულები== * 11 იანვარი – [[შეინ პალტრიჯი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1966]]) * 13 იანვარი – [[დექსტერ კრუგერი]], ავსტრალიელი სუპერდღეგრძელი და ყველაზე ხანდაზმული მამაკაცი ავსტრალიის ისტორიაში (გ. [[2021]]) * 28 იანვარი – [[ჯიმ უილისი]], ბოტანიკოსი (გ. [[1995]]) * 7 აპრილი – [[ალეკ დაუნერი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1981]]) * 10 აპრილი – [[ბობ მარშალი]], ბილიარდის ჩემპიონი (გ. [[2004]]) * 17 აპრილი – [[ივან გოფი]], სცენარისტი (გ. [[1999]]) * 2 მაისი – [[ლორი ნეში]], კრიკეტისტი და ფეხბურთელი (გ. [[1986]]) * 11 მაისი – ჯონ ბეშერვეზი, ანტარქტიდის მკვლევარი (გ. [[1998]]) * 12 მაისი – [[ელვინ ფლინტი]], ენათმეცნიერი (გ. [[1983]]) * 6 ივლისი – [[ჯონ ნოტი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1999]]) * 16 ივლისი – [[სტენ მაკკეიბი]], კრიკეტისტი (გ. [[1968]]) * 22 ივლისი – [[ალან მურჰედი]], ომის კორესპონდენტი (გ. [[1983]]) * 22 აგვისტო – [[კენეთ მაკინტაირი]], ისტორიკოსი და მათემატიკოსი (გ. [[2004]]) * 28 აგვისტო – ** [[ქეთლინ ბესტი]], ავსტრალიის არმიის ქალთა სამეფო კორპუსის (WRAAC) პირველი დირექტორი (გ. [[1957]]) ** ტომ ბერკი, პოლიტიკოსი (გ. [[1973]]) * 22 სექტემბერი – [[ლუის ბისდი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2010]]) * 24 სექტემბერი – [[დუგლას დარბი]], პოლიტიკოსი (გ. [[1985]]) * 1 ოქტომბერი – [[ხოსე ენრიკე მოიალი]], [[პალესტინა]]ში დაბადებული მათემატიკოსი-ფიზიკოსი (გ. [[1998]]) * 31 ოქტომბერი – [[ტრევორ ჰაუსლი]], საჯარო მოხელე (გ. [[1968]]) * 14 ნოემბერი – [[ერნ მილიკენი]], ველომრბოლელი (გ. [[1992]]) ==გარდაცვლილები== * 4 იანვარი – სერ [[ფრედერიკ მეთიუ დარლი|ფრედერიკ დარლი]], [[ახალი სამხრეთი უელსი]]ს მე-6 უზენაესი მოსამართლე (დ. [[1830]], [[ირლანდია]] — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 18 იანვარი – ჯეიმზ კათბერტსონი, პოეტი და მასწავლებელი (დ. [[1851]], გაერთიანებული სამეფო) * 29 იანვარი – სერ [[ჩარლზ ტოდი (ინჟინერი)|ჩარლზ ტოდი]], ასტრონომი (დ. [[1826]], გაერთიანებული სამეფო) * 10 მარტი – სერ [[მალკოლმ მაკიჩარნი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი და ნაოსნობის მაგნატი (დ. [[1852]], გაერთიანებული სამეფო — გ. საფრანგეთი) * 15 მარტი – [[თომას სკინი]], ვიქტორიის პოლიტიკოსი (დ. [[1845]]) * 19 მარტი – [[ჯეიმზ სმიტი]], ჟურნალისტი და ენციკლოპედისტი (დ. [[1820]] გაერთიანებული სამეფო) * 3 აპრილი – [[ქეთრინ ჰელენ სპენსი]], მწერალი და სუფრაჟისტი (დ. [[1825]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 აპრილი – [[ედუარდ უილიამ ო'სალივანი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჟურნალისტი (დ. [[1846]]) * 27 მაისი – [[ჯორჯ ბრიტონ ჰალფორდი]], ანატომი და ფიზიოლოგი (დ. [[1824]], გაერთიანებული სამეფო) * 25 ივნისი – [[ფილდ ფლაუერს გოუ]], ანგლიკანი ეპისკოპოსი (დ. [[1832]], გაერთიანებული სამეფო — გ. გაერთიანებული სამეფო) * 7 ივლისი – [[გულიელმო ენრიკო ლარდელი]], კომპოზიტორი (დ. [[1857]], გაერთიანებული სამეფო) * 20 ივლისი – [[ანდერსონ დოუსონი]], კვინსლენდის მე-14 პრემიერი (დ. [[1863]]) * 13 აგვისტო – [[მიკი დორი]], რაგბი ლიგისა და რაგბი იუნიონის მოთამაშე (დ. [[1883]]) * 22 აგვისტო – [[ჯოი პალმერი]], კრიკეტისტი (დ. [[1859]]) * 26 აგვისტო – თომას პიტრი, მკვლევარი, მაძიებელი და მესაქონლე (დ. [[1831]], გაერთიანებული სამეფო) * 30 აგვისტო – [[ჯორჯ თროსელი]], [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთი ავსტრალიის]] მე-2 პრემიერი (დ. [[1840]], [[ირლანდია]]) * 23 სექტემბერი – [[ტაპ სკოტი]], კრიკეტისტი (დ. [[1858]]) * 14 ნოემბერი – [[ჩარლზ გრეგორი]], კრიკეტისტი (დ. [[1878]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1910 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 6jzcbfkvbyt5rtnzc31v4re6n5tceng კონგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894293 5426716 5426177 2026-07-03T19:25:58Z GagaMumladze2020 126180 5426716 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კონგოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Republic of the Congo.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = {{lang-fr|Diables Rouges}} (წითელი ეშმაკები)<br>{{lang-fr|Guerriers de l'Équateur}} (ეკვატორის მეომრები) | ასოციაცია = [[კონგოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FECOFOOT) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის საფეხბურთო ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[კლოდ ლე რუა]] | კაპიტანი = [[ბერანჟე იტუა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟონას ბაჰამბულა]]<br>[[დელვენ ნდინგა]] (56) | ბომბარდირი = [[ტიევი ბიფუმა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[სტად ია მბანზა კინტელე]]<br>[[სტად ალფონს მასემბა-დება]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CGO | ფიფა-ს რეიტინგი = 134 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 42 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2015]] | ფიფა მინ = 144 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]], [[2011]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 37 | ელო მაქს თარიღი = [[ივლისი]], [[1972]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[4 სექტემბერი]] [[2011]] | pattern_la1 = _cgo2021h | pattern_b1 = _cgo22h | pattern_ra1 = _cgo2021h | pattern_sh1 = | pattern_so1 = _cgo22h | leftarm1 = ed0000 | body1 = ed0000 | rightarm1 = ed0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = _cgo2021t | pattern_b2 = _cgo22a | pattern_ra2 = _cgo2021t | pattern_sh2 = _cgo22a | pattern_so2 = _cgo22a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _cgo22t | pattern_b3 = _cgo22t | pattern_ra3 = _cgo22t | pattern_sh3 = | pattern_so3 = _cgo22t | leftarm3 = FFF200 | body3 = FFF200 | rightarm3 = FFF200 | shorts3 = FFF200 | socks3 = FFF200 | პირველი თამაში = {{flagicon|FRA|1830}} '''ფრანგული კონგო''' 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნი]] {{flagicon|FRA|1830}}<br>([[შუა კონგო]]; [[1954]])<ref>{{Cite web|url=http://www.eloratings.net/Congo|title=World Football Elo Ratings|website=www.eloratings.net|accessdate=6 April 2023|archive-date=9 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220809162945/http://www.eloratings.net/Congo|url-status=live}}</ref> | უდიდესი გამარჯვება = {{nowrap|{{fb|Congo}} 11–0 {{fb-rt|CHA}}<br>([[კონგოს რესპუბლიკა]]; [[28 მარტი]] [[1964]])<br>{{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br>([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]] [[1976]])}} | უდიდესი დამარცხება = {{nowrap|{{fb|MAD|name=მადაგასკარის რესპუბლიკა}} 8–1 {{fb-rt|CGO}}}}<br>([[ანტანანარივო]], [[მადაგასკარი]]; [[18 აპრილი]] [[1960]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 7 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1968|1968]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1972)|1972]]) | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული სახელი = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''კონგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe du Congo de football}}) — წარმოადგენს [[კონგოს რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[კონგოს ფეხბურთის ფედერაცია|კონგოს ფეხბურთის ფედერაციის]] (FECOFOOT) მიერ. ნაკრები [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია. კონგოს ეროვნულ ნაკრებს არასოდეს უთამაშია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე, თუმცა [[აფრიკის ერთა თასი (1972)|1972 წელს]] [[აფრიკის ერთა თასი]] მოიგო. ასევე, გუნდი [[აფრიკის თამაშები (1965)|1965 წლის აფრიკის თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის გამარჯვებულია.<ref>{{cite web |title=Congo – Stats, Results, Fixtures & Transfers |url=https://www.soccerway.com/team/congo/8MPhk9w5/ |website=Soccerway |access-date=2 July 2026 }}</ref> [[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში კონგოს ეროვნული ნაკრები 134-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:კონგოს ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] qqsp4h61evee54d12xxhivrf1axnowz ჩადის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894299 5426718 5426188 2026-07-03T19:28:31Z GagaMumladze2020 126180 5426718 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჩადის ეროვნული ნაკრები | მეტსახელი = '''„ლეს საო“''' | ემბლემა =Flag of Chad.svg | ასოციაცია = [[ჩადის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FTFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის საფეხბურთო ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[დანიელ ტერპუგოფი]] | კაპიტანი = [[კაზიმირ ნინგა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ეზეკიელ ნდუასელი]] (51) | ბომბარდირი = [[ეზეკიელ ნდუასელი]] (14) | საშინაო სტადიონი = [[მარეშალ იდრის დები იტნოს ოლიმპიური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CHA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 97 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 190 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივნისი]]–[[სექტემბერი]], [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 111 | ელო მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]], [[1977]] | ელო მინ = 159 | ელო მინ თარიღი = [[ნოემბერი]], [[2011]] | pattern_la1 = _TCAD25h | pattern_b1 = _TCAD25h1 | pattern_ra1 = _TCAD25h | pattern_sh1 = _TCAD25h | pattern_so1 = _TCAD25h | leftarm1 = 0A64BE | body1 = 021421 | rightarm1 = 0A64BE | shorts1 = D2C803 | socks1 = 0A64BE | pattern_la2 = _TCAD25a | pattern_b2 = _TCAD25a | pattern_ra2 = _TCAD25a | pattern_sh2 = _TCAD25a | pattern_so2 = _TCAD25a | leftarm2 = F8F8F8 | body2 = E6BE14 | rightarm2 = F8F8F8 | shorts2 = D4160C | socks2 = E6BE14 | პირველი თამაში = {{fb|CHA}} 2–2 {{fb-rt|NIG}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[25 დეკემბერი]] [[1961]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{nowrap|{{fb|CHA}} 5–0 {{fb-rt|STP}}<br>([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[29 ივნისი]] [[1976]])<br>{{fb|CHA}} 5–0 {{fb-rt|STP}}<br>([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[10 ნოემბერი]] [[1999]])}} | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO}} 11–0 {{fb-rt|CHA}}<br>([[კონგოს რესპუბლიკა]]; [[28 მარტი]] [[1964]]) }} '''ჩადის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب تشاد لكرة القدم}}, {{Lang-fr|Équipe du Tchad de football}}), მეტსახელად '''„ლეს საო“''' ({{lang-ar|ساو}}) — წარმოადგენს [[ჩადი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება ჩადის [[ფეხბურთის ფედერაცია|ფეხბურთის ფედერაციის]] (FTFA) მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრები არასოდეს გასულა არც [[ფიფა|ფიფას]] [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე. საშინაო მატჩებს ატარებს [[მარეშალ იდრის დები იტნოს ოლიმპიური სტადიონი|მარეშალ იდრის დები იტნოს ოლიმპიურ სტადიონზე]].<ref name="auto">{{cite web|url=http://www.alwihdainfo.com/Tchad-La-liste-des-22-joueurs-retenus-pour-le-match-contre-le-Nigeria_a17064.html|title=Tchad : La liste des 22 joueurs retenus pour le match contre le Nigeria|first=Mahamat|last=Ramadane|website=Alwihdainfo|access-date=2015-06-09|archive-date=2015-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20150609150503/http://www.alwihdainfo.com/Tchad-La-liste-des-22-joueurs-retenus-pour-le-match-contre-le-Nigeria_a17064.html|url-status=live}}</ref> [[2021]] წლის აპრილში [[ფიფა]]მ ჩადის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ფეხბურთში მონაწილეობას ჩამოაშორა, რადგან ჩადის მთავრობის მხრიდან [[ჩადის ფეხბურთის ფედერაცია|ჩადის ფეხბურთის ფედერაციის]] საქმიანობაში ჩარევა დაფიქსირდა.<ref name=":0">{{Cite news|title=Fifa bans Chad from global football|language=en-GB|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.co.uk/sport/africa/56661109|access-date=2021-04-07|archive-date=2021-04-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20210407092131/https://www.bbc.co.uk/sport/africa/56661109|url-status=live}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ჩადის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] n7n6vmtfyqrirascklgxtgbsudsxgoo ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894325 5426543 5426444 2026-07-03T13:26:34Z GagaMumladze2020 126180 5426543 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა 2010–2012 წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ. [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] bopplqss6a2gasgw3n63wkekq74ngbj 5426544 5426543 2026-07-03T13:27:09Z GagaMumladze2020 126180 5426544 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ. == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 4hqk95ox37kqu832zkb3a8jtfwhxydr 5426545 5426544 2026-07-03T13:27:47Z GagaMumladze2020 126180 5426545 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ. == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] axutb69q8rg4mxr9nnzr6dzr8ichtj3 5426546 5426545 2026-07-03T13:29:14Z GagaMumladze2020 126180 5426546 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |title=Soccerway – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/central-africa/MiKwAcg9/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] iwwrk9nwb8oaymxdbm8cy9x1o2zbwlq 5426547 5426546 2026-07-03T13:30:36Z GagaMumladze2020 126180 5426547 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |title=Soccerway – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/central-africa/MiKwAcg9/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 91vqgpju8eadqn4bbsoyqc0alx3sn4m 5426548 5426547 2026-07-03T13:31:00Z GagaMumladze2020 126180 5426548 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |title=Soccerway – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/central-africa/MiKwAcg9/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 139-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 8ikldbbkhgh07pgidlpq6ltmcp3u6ex 5426549 5426548 2026-07-03T13:31:33Z GagaMumladze2020 126180 5426549 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |title=Soccerway – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/central-africa/MiKwAcg9/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 139-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] ohvqh9dmv7j1ra73dp4d7jnnr6hzlh6 5426550 5426549 2026-07-03T13:32:13Z GagaMumladze2020 126180 5426550 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = 139 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |title=Soccerway – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/central-africa/MiKwAcg9/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 139-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] siglmbs1pyt1f4d9c0qqmzq3sqjeoeu 5426555 5426550 2026-07-03T13:38:40Z GagaMumladze2020 126180 5426555 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Central African Republic.svg | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“) | ასოციაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[ელოჟ ენზა იამისი]] | კაპიტანი = [[ჟოფრი კონდოგბია]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49) | ბომბარდირი = [[ლუის მაფუტა]] (16) | საშინაო სტადიონი = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = CTA | ფიფა-ს რეიტინგი = 139 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 49 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2012]] | ფიფა მინ = 202 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 79 | ელო მაქს თარიღი = [[1956]] | ელო მინ = 164 | ელო მინ თარიღი = [[2007]]–[[2009]] | pattern_la1 = _macrontureis21rbw | pattern_b1 = _macrontureis21rbw | pattern_ra1 = _macrontureis21rbw | pattern_sh1 = _macrontempel1rbw | leftarm1 = 9B0F00 | body1 = 9B0F00 | rightarm1 = 9B0F00 | shorts1 = 9B0F00 | socks1 = 0000FF | pattern_la2 = _macrontureis21wrb | pattern_b2 = _macrontureis21wrb | pattern_ra2 = _macrontureis21wrb | pattern_sh2 = _macrontempel1wrb | leftarm2 = 0FA0B4 | body2 = 0FA0B4 | rightarm2 = 0FA0B4 | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]<br>([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}} | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}<br>([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}<br>([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]]) }} '''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) — წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი. ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ.<ref>{{cite web |title=Soccerway – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/central-africa/MiKwAcg9/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 139-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] hc7knkp5w2eijh42ru3oxno62pilhie კატეგორია:ინვესტიციების ხელშეწყობის სააგენტოები 14 894333 5426528 5426491 2026-07-03T12:24:41Z Mehman 75871 წაიშალა [[კატეგორია:სამთავრობო ორგანოები]]; დაემატა [[კატეგორია:სამთავრობო უწყებები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5426528 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ეკონომიკური განვითარების ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:სამთავრობო უწყებები]] [[კატეგორია:საერთაშორისო სავაჭრო ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:მოძრაობის საერთაშორისო ფაქტორი]] [[კატეგორია:სავაჭრო პოლიტიკა]] [[კატეგორია:პირდაპირი საგარეო ინვესტიციები]] 4vqd0pjlfev48nmz8ai7wonh2nm977v 5426529 5426528 2026-07-03T12:25:46Z Mehman 75871 მომხმარებლის [[სპეციალური:წვლილი/Mehman|Mehman]] ცვლილებების გაუქმება (№5426528) 5426529 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ეკონომიკური განვითარების ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:სამთავრობო ორგანოები]] [[კატეგორია:საერთაშორისო სავაჭრო ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:მოძრაობის საერთაშორისო ფაქტორი]] [[კატეგორია:სავაჭრო პოლიტიკა]] [[კატეგორია:პირდაპირი საგარეო ინვესტიციები]] 7jm5nqpanbulqgu203bwpzm0a2rek9p კატეგორია:საერთაშორისო სავაჭრო ორგანიზაციები 14 894343 5426519 2026-07-03T12:22:29Z Mehman 75871 ცარიელი გვერდი შეიქმნა 5426519 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 5426523 5426519 2026-07-03T12:23:23Z Mehman 75871 დაემატა [[კატეგორია:საერთაშორისო ვაჭრობა]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5426523 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:საერთაშორისო ვაჭრობა]] r48y88h04cwxsih1f69v0sxwljz9l8e 5426524 5426523 2026-07-03T12:23:35Z Mehman 75871 დაემატა [[კატეგორია:საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაციები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5426524 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:საერთაშორისო ვაჭრობა]] [[კატეგორია:საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაციები]] iuj8s63fwywcg9o2bu8oxz8kjbuksva 5426525 5426524 2026-07-03T12:24:07Z Mehman 75871 დაემატა [[კატეგორია:საერთაშორისო ბიზნეს ორგანიზაციები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5426525 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:საერთაშორისო ვაჭრობა]] [[კატეგორია:საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:საერთაშორისო ბიზნეს ორგანიზაციები]] 8x988wr7wo04n2ygoykl7t0yfmd0rb5 კატეგორიის განხილვა:საერთაშორისო სავაჭრო ორგანიზაციები 15 894344 5426521 2026-07-03T12:23:00Z Mehman 75871 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426521 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:სამთავრობო ორგანოები 14 894345 5426530 2026-07-03T12:27:53Z Mehman 75871 ცარიელი გვერდი შეიქმნა 5426530 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 5426531 5426530 2026-07-03T12:28:54Z Mehman 75871 დაემატა [[კატეგორია:სახელმწიფო აპარატი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5426531 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:სახელმწიფო აპარატი]] qsfq1ghea1yptf36cfyz3ihwjiftom2 5426532 5426531 2026-07-03T12:29:04Z Mehman 75871 დაემატა [[კატეგორია:საჯარო მმართველობა]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5426532 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:სახელმწიფო აპარატი]] [[კატეგორია:საჯარო მმართველობა]] akb20utmdtcthuaev9soa9yreb5s478 კატეგორიის განხილვა:სამთავრობო ორგანოები 15 894346 5426533 2026-07-03T12:29:15Z Mehman 75871 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426533 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ფეხბურთი 14 894347 5426553 2026-07-03T13:37:18Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426553 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორიის განხილვა:ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ფეხბურთი 15 894348 5426554 2026-07-03T13:38:08Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426554 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894350 5426558 2026-07-03T13:45:39Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკ... 5426558 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი. nax4o4nlnuv95pn10m6rvrajt5kao1a 5426560 5426558 2026-07-03T13:46:34Z GagaMumladze2020 126180 5426560 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი. == სქოლიო == qe36t2dhjok15uyrg518om9bj17s0pz 5426561 5426560 2026-07-03T13:46:51Z GagaMumladze2020 126180 5426561 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი.<ref>{{cite web |title=Uganda – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/uganda/hnw06lwh/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == tko0m1059w9yv6ik5i4aulawczzolfp 5426563 5426561 2026-07-03T13:47:47Z GagaMumladze2020 126180 5426563 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი.<ref>{{cite web |title=Uganda – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/uganda/hnw06lwh/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 3iuikmdn191mmxzcz7vywq0wtuzedgi 5426564 5426563 2026-07-03T13:48:00Z GagaMumladze2020 126180 5426564 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი.<ref>{{cite web |title=Uganda – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/uganda/hnw06lwh/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] j2ymgwo1c0rfjkl0jja7c9x20u2zj2t 5426572 5426564 2026-07-03T13:52:48Z GagaMumladze2020 126180 5426572 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი.<ref>{{cite web |title=Uganda – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/uganda/hnw06lwh/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:უგანდის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 5koybsnyebmmrxrthpjr7gidjrqmwtl 5426573 5426572 2026-07-03T13:54:04Z GagaMumladze2020 126180 5426573 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = 89 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი.<ref>{{cite web |title=Uganda – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/uganda/hnw06lwh/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების == სქოლიო == [[კატეგორია:უგანდის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] sdvm8twlk598ev4pj6hxjiw6mha1xsm 5426574 5426573 2026-07-03T13:54:24Z GagaMumladze2020 126180 5426574 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = 89 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი.<ref>{{cite web |title=Uganda – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/uganda/hnw06lwh/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 143-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია:უგანდის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] dbkjpa2threi5wrmkmlw9wq6z7fn2rp 5426575 5426574 2026-07-03T13:54:51Z GagaMumladze2020 126180 5426575 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = უგანდის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Uganda.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')<br>'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'') | ასოციაცია = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | ვებგვერდი = https://fufa.co.ug/ | მწვრთვნელი = [[პოლ პუტი]] | კაპიტანი = [[ხალიდ აუჩო]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105) | ბომბარდირი = [[ემანუელ ოკვი]] (28) | საშინაო სტადიონი = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = UGA | ფიფა-ს რეიტინგი = 89 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 62 | ფიფა მაქს თარიღი = [[იანვარი]], [[2016]] | ფიფა მინ = 152 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2002]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 40 | ელო მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[1978]] | ელო მინ = 129 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2005]] | pattern_la1 = _uga24h | pattern_b1 = _uga24h | pattern_ra1 = _uga24h | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la3 = _uga24f | pattern_b3 = _uga24f | pattern_ra3 = _uga24h | pattern_sh3 = _uga24h | pattern_so3 = _uga19t | leftarm3 = FFFF00 | body3 = FFFF00 | rightarm3 = FFFF00 | shorts3 = FFFF00 | socks3 = FFFF00 | პირველი თამაში = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}<br>([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}<br>([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])<br>{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}<br>([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) | მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]] | მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38 | მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]] | მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]]) }} '''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) — წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს. უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი.<ref>{{cite web |title=Uganda – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/uganda/hnw06lwh/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 143-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:უგანდის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] hih1exbe6gbzx4nmkac7gemxoseg3ud განხილვა:უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 1 894351 5426559 2026-07-03T13:45:51Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426559 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf განხილვა:ანა ვან პატენი 1 894352 5426567 2026-07-03T13:50:13Z წადი 159914 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426567 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:უგანდის ფეხბურთი 14 894353 5426570 2026-07-03T13:51:27Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426570 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორიის განხილვა:უგანდის ფეხბურთი 15 894354 5426571 2026-07-03T13:52:03Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426571 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 1912 წელი ავსტრალიაში 0 894355 5426580 2026-07-03T14:28:31Z Nnninniia55 175039 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5426580 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} ckfds01wrm0vb1p9mlbpnyvyxbnxr17 5426582 5426580 2026-07-03T14:30:36Z Nnninniia55 175039 5426582 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] i601jvwz9tvwhl51w05aaxd4qnhdatm 5426583 5426582 2026-07-03T14:30:49Z Nnninniia55 175039 5426583 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] r7q1n920g7tu8twhinz83gqsw9jnmyr 5426585 5426583 2026-07-03T14:32:04Z Nnninniia55 175039 5426585 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 0copedsmnuzg7fojnp7j9szt73aec8k 5426586 5426585 2026-07-03T14:32:40Z Nnninniia55 175039 5426586 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] jqimmx38pwpn36vwdadztpwaarwhme0 5426587 5426586 2026-07-03T14:33:55Z Nnninniia55 175039 5426587 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] bdy112qe2228gwg90r1e2lbbz4dr5o9 5426591 5426587 2026-07-03T14:47:21Z Nnninniia55 175039 /* მოქმედი პირები */ 5426591 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] onwqwx54ta6yifqmi2zmv7dvmmdotu1 5426618 5426591 2026-07-03T16:41:45Z Nnninniia55 175039 /* მოქმედი პირები */ 5426618 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] hs81ylhxthwf4pzbux5q4ebsqbd20vo 5426620 5426618 2026-07-03T16:44:03Z Nnninniia55 175039 /* შტატის პრემიერ-მინისტრები */ 5426620 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – ჯეიმს მაკგოუენი *ქვინზლენდის პრემიერი – დიგბი დენჰემი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – ჯონ ვერანი (17 თებერვლამდე), შემდეგ არჩიბალდ პიკი *ტასმანიის პრემიერი – ელიოტ ლუისი (14 ივნისამდე), შემდეგ ალბერტ სოლომონი *ვიქტორიის პრემიერი – ჯონ მარcontextეი (18 მაისამდე), შემდეგ უილიამ ვატი *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – ჯონ სკედანი [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 5bl0vay2rmq4a2v7s4cnaia15bxkcu2 5426623 5426620 2026-07-03T16:45:33Z Nnninniia55 175039 /* შტატის პრემიერ-მინისტრები */ 5426623 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმს მაკგოუენი *ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – დიგბი დენჰემი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი (17 თებერვლამდე), შემდეგ არჩიბალდ პიკი *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ელიოტ ლუისი (14 ივნისამდე), შემდეგ ალბერტ სოლომონი *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ მარcontextეი (18 მაისამდე), შემდეგ უილიამ ვატი *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ სკედანი [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 108ihswticp0cnbqetucelaws2mpdxt 5426626 5426623 2026-07-03T16:56:27Z Nnninniia55 175039 /* შტატის პრემიერ-მინისტრები */ 5426626 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] hgitwkixclj5oqgjyy597v8cdj0nq10 5426627 5426626 2026-07-03T16:57:50Z Nnninniia55 175039 /* შტატის პრემიერ-მინისტრები */ 5426627 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 4b15z9yzz3bhkqiswj3pkzhdt5jr8sz 5426628 5426627 2026-07-03T16:58:04Z Nnninniia55 175039 /* შტატის პრემიერ-მინისტრები */ 5426628 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] sb5hutrfenx7n37da0j12i49wleb4h9 5426629 5426628 2026-07-03T17:01:41Z Nnninniia55 175039 /* შტატების გუბერნატორები */ 5426629 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] ogqql1hiqmvwcbd8qufff9ouen5tx9z 5426630 5426629 2026-07-03T17:02:32Z Nnninniia55 175039 /* შტატების გუბერნატორები */ 5426630 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] fb184ojwrcze2jrtr8a4fy0xh7bs4xn 5426631 5426630 2026-07-03T17:06:52Z Nnninniia55 175039 /* მოვლენები */ 5426631 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა მაუნტ-დრუიტსა და რუტი-ჰილს შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“ (SS Koombana), რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – ფრენსის ბირტლსი გახდა პირველი ადამიანი, ვინც ნულარბორის ვაკე ავტომობილით გადაკვეთა. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] a7wdfimtkpyp792rfua0r6omhtui7zb 5426632 5426631 2026-07-03T17:08:01Z Nnninniia55 175039 /* მოვლენები */ 5426632 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“ (SS Koombana), რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – ფრენსის ბირტლსი გახდა პირველი ადამიანი, ვინც ნულარბორის ვაკე ავტომობილით გადაკვეთა. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] pzy75ajt1e5wliyh6jvklcdzfshi74v 5426633 5426632 2026-07-03T17:13:18Z Nnninniia55 175039 /* მოვლენები */ 5426633 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 9wg6v0ldlrkrdjmnz5cdldxtj69zdv7 5426634 5426633 2026-07-03T17:16:28Z Nnninniia55 175039 /* მოვლენები */ 5426634 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] tabtfjzmlrsb2ix9ja0ihz4yleoa082 5426635 5426634 2026-07-03T17:21:10Z Nnninniia55 175039 /* მოვლენები */ 5426635 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 12014vh77m1t4l9l2mm8zesnm9cifz7 5426637 5426635 2026-07-03T17:23:58Z Nnninniia55 175039 /* მოვლენები */ 5426637 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] dn779vs9iwvie7m8nb01ileoiccjb7m 5426641 5426637 2026-07-03T17:27:05Z Nnninniia55 175039 /* სპორტი */ 5426641 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – 27 ივლისი – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] ey6qx6v6uxrn47e1s21x7aqxsn9vv9u 5426642 5426641 2026-07-03T17:27:32Z Nnninniia55 175039 /* სპორტი */ 5426642 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – 27 ივლისი – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] eau1fthvw67k94tk51xgvu3e0kxmsh6 5426643 5426642 2026-07-03T17:29:10Z Nnninniia55 175039 /* სპორტი */ 5426643 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] ekvsi5c482hkbf15uk1rw5qgkuiibsu 5426644 5426643 2026-07-03T17:29:49Z Nnninniia55 175039 /* სპორტი */ 5426644 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] pxay1s81b73faycoa2c92sh968xd48e 5426645 5426644 2026-07-03T17:31:39Z Nnninniia55 175039 /* დაბადება */ 5426645 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *5 იანვარი – დორის კარტერი, სპორტსმენი (გარდაიცვალა 1999 წელს) *3 თებერვალი – ჯეკ მეტკალფი, სპორტსმენი (გარდაიცვალა 1994 წელს) *7 თებერვალი – რასელ დრაისდეილი, მხატვარი (გარდაიცვალა 1981 წელს) *12 მარტი – კაილი ტენანტი, მწერალი (გარდაიცვალა 1988 წელს) *28 მაისი – პატრიკ უაიტი, მწერალი (გარდაიცვალა 1990 წელს) *4 ივნისი – უილიამ დარგი, ფერმწერი (გარდაიცვალა 2003 წელს) *1 აგვისტო – დევიდ ბრენდი, დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გარდაიცვალა 1979 წელს) *1 აგვისტო – დემიენ პარერი, სამხედრო ფოტოგრაფი (გარდაიცვალა 1944 წელს) *2 აგვისტო – გვენ პლამბი, მსახიობი და ტელეწამყვანი (გარდაიცვალა 2002 წელს) *18 ნოემბერი – ვიკ ჰეი, რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გარდაიცვალა 1995 წელს) *11 დეკემბერი – ერიკ ჯოზეფ რაიტი, ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გარდაიცვალა 1979 წელს) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 5irlzufsuddsd7audsppm7p6mjezam7 5426646 5426645 2026-07-03T17:32:40Z Nnninniia55 175039 /* დაბადება */ 5426646 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – დორის კარტერი, სპორტსმენი (გარდაიცვალა 1999 წელს) *[[3 თებერვალი]] – ჯეკ მეტკალფი, სპორტსმენი (გარდაიცვალა 1994 წელს) *[[7 თებერვალი]] – რასელ დრაისდეილი, მხატვარი (გარდაიცვალა 1981 წელს) *[[12 მარტი]] – კაილი ტენანტი, მწერალი (გარდაიცვალა 1988 წელს) *[[28 მაისი]] – პატრიკ უაიტი, მწერალი (გარდაიცვალა 1990 წელს) *[[4 ივნისი]] – უილიამ დარგი, ფერმწერი (გარდაიცვალა 2003 წელს) *[[1 აგვისტო]] – დევიდ ბრენდი, დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გარდაიცვალა 1979 წელს) *1 აგვისტო – დემიენ პარერი, სამხედრო ფოტოგრაფი (გარდაიცვალა 1944 წელს) *[[2 აგვისტო]] – გვენ პლამბი, მსახიობი და ტელეწამყვანი (გარდაიცვალა 2002 წელს) *[[18 ნოემბერი]] – ვიკ ჰეი, რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გარდაიცვალა 1995 წელს) *[[11 დეკემბერი]] – ერიკ ჯოზეფ რაიტი, ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გარდაიცვალა 1979 წელს) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] s3wso5up52okwvqpxbzdsvlhib7gs1v 5426647 5426646 2026-07-03T17:34:25Z Nnninniia55 175039 /* დაბადება */ 5426647 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – დორის კარტერი, სპორტსმენი (გ.1999) *[[3 თებერვალი]] – ჯეკ მეტკალფი, სპორტსმენი (გ.1994) *[[7 თებერვალი]] – რასელ დრაისდეილი, მხატვარი (გ.1981) *[[12 მარტი]] – კაილი ტენანტი, მწერალი (გ.1988) *[[28 მაისი]] – პატრიკ უაიტი, მწერალი (გ.1990) *[[4 ივნისი]] – უილიამ დარგი, ფერმწერი (გ.2003) *[[1 აგვისტო]] – დევიდ ბრენდი, დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.1979) *1 აგვისტო – დემიენ პარერი, სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.1944) *[[2 აგვისტო]] – გვენ პლამბი, მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.2002) *[[18 ნოემბერი]] – ვიკ ჰეი, რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.1995) *[[11 დეკემბერი]] – ერიკ ჯოზეფ რაიტი, ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] ng4h4hzsogsl0dl1o5dxcrxdhqq0ghv 5426648 5426647 2026-07-03T17:35:31Z Nnninniia55 175039 /* დაბადება */ 5426648 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – დორის კარტერი, სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – ჯეკ მეტკალფი, სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – რასელ დრაისდეილი, მხატვარი (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – კაილი ტენანტი, მწერალი (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – პატრიკ უაიტი, მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – უილიამ დარგი, ფერმწერი (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – დევიდ ბრენდი, დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – დემიენ პარერი, სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – გვენ პლამბი, მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – ვიკ ჰეი, რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – ერიკ ჯოზეფ რაიტი, ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] e4ik0vjo1p6kx4ngrlnzkqcrcvu20fc 5426650 5426648 2026-07-03T17:40:14Z Nnninniia55 175039 /* დაბადება */ 5426650 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 8v3aavrigm0cwxdf8rmigf9idfi4o96 5426651 5426650 2026-07-03T17:40:36Z Nnninniia55 175039 /* დაბადება */ 5426651 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] d3mt1lr2ah8pyc3jjqmfzs8di4k1i4k 5426652 5426651 2026-07-03T17:44:12Z Nnninniia55 175039 /* გარდაცვალება */ 5426652 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – მარტინ ჰაუი ირვინგი, ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – თომას რეიბი, ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – ალბერტ ბაითსი უეიგალი, სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ უილიამ ზილი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – ფილიპ არგალი, კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – ჩარლზ ჰარპერი, დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] tcuaiqcljkq7350jcvvgcilkdgh7xrb 5426653 5426652 2026-07-03T17:46:40Z Nnninniia55 175039 /* გარდაცვალება */ 5426653 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ უილიამ ზილი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – ფილიპ არგალი, კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – ჩარლზ ჰარპერი, დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *21 მაისი – მიკ გრეისი, ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბები: „ფიცროი“, „კარლტონი“, „სენტ-კილდა“; დ. 1874) *5 ივნისი – ფრენსის ჯეიმს გილენი, ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ. 1855) *25 ივნისი – უილიამ გილფოილი, ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ. 1840) *27 ივნისი – ჯორჯ ბონორი, კრიკეტის მოთამაშე (დ. 1855) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] kzvtnoz2v3p6hek1dhyut3o7jjnca5y 5426654 5426653 2026-07-03T17:48:08Z Nnninniia55 175039 /* გარდაცვალება */ 5426654 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – ჩარლზ ჰარპერი, დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *21 მაისი – მიკ გრეისი, ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბები: „ფიცროი“, „კარლტონი“, „სენტ-კილდა“; დ. 1874) *5 ივნისი – ფრენსის ჯეიმს გილენი, ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ. 1855) *25 ივნისი – უილიამ გილფოილი, ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ. 1840) *27 ივნისი – ჯორჯ ბონორი, კრიკეტის მოთამაშე (დ. 1855) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 7tpb2uhlbrimtx15fnhrcipnfbx7w2s 5426657 5426654 2026-07-03T17:51:03Z Nnninniia55 175039 /* გარდაცვალება */ 5426657 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]]) *[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]]) *[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.1840) *[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 7j377bsh0t97nw11avpkxcpn2nnu1r5 5426659 5426657 2026-07-03T17:53:38Z Nnninniia55 175039 /* გარდაცვალება */ 5426659 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]]) *[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]]) *[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.1840) *[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855) *29 ივნისი – ფრედერიკ ჰენრი პისი, დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, ბიზნესმენი და ფერმერი (დ. 1853) *13 სექტემბერი – ჯოზეფ ფერფი, მწერალი და პოეტი (დ. 1843) *29 სექტემბერი – ჯეიმს ჩარლზ კოქსი, ექიმი და კონქოლოგი (მოუკების ნიჟარების სპეციალისტი; დ. 1834) *18 ნოემბერი – რიჩარდ ო’კონორი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ავსტრალიის უზენაესი სასამართლოს პირველი შემადგენლობის მოსამართლე (დ. 1851) *16 დეკემბერი – ჯორჯ რიგნოლდი, მსახიობი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ. 1839) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 6u2rze4g1khwkk7llzsp7bykm8p2pfc 5426660 5426659 2026-07-03T17:58:48Z Nnninniia55 175039 /* გარდაცვალება */ 5426660 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]]) *[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]]) *[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855) *[[29 ივნისი]] – [[ფრედერიკ ჰენრი პისი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, ბიზნესმენი და ფერმერი (დ.[[1853]]) *[[13 სექტემბერი]] – [[ჯოზეფ ფერფი]], მწერალი და პოეტი (დ.[[1843]]) *[[29 სექტემბერი]] – [[ჯეიმს ჩარლზ კოქსი]], ექიმი და კონქოლოგი (დ.[[1834]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[რიჩარდ ედუარდ ო'კონორი|რიჩარდ ო’კონორი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ავსტრალიის უზენაესი სასამართლოს პირველი შემადგენლობის მოსამართლე (დ.[[1851]]) *[[16 დეკემბერი]] – [[ჯორჯ რიგნოლდი]], [[მსახიობი]] (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1839]]) [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] fyicap45nukad53rme26ti2m45cfvhn 5426661 5426660 2026-07-03T17:59:19Z Nnninniia55 175039 /* გარდაცვალება */ 5426661 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]]) *[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]]) *[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855) *[[29 ივნისი]] – [[ფრედერიკ ჰენრი პისი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, ბიზნესმენი და ფერმერი (დ.[[1853]]) *[[13 სექტემბერი]] – [[ჯოზეფ ფერფი]], მწერალი და პოეტი (დ.[[1843]]) *[[29 სექტემბერი]] – [[ჯეიმს ჩარლზ კოქსი]], ექიმი და კონქოლოგი (დ.[[1834]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[რიჩარდ ედუარდ ო'კონორი|რიჩარდ ო’კონორი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ავსტრალიის უზენაესი სასამართლოს პირველი შემადგენლობის მოსამართლე (დ.[[1851]]) *[[16 დეკემბერი]] – [[ჯორჯ რიგნოლდი]], [[მსახიობი]] (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1839]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 2nzs7d39zgv6578bhj6e97z9af8radt 5426662 5426661 2026-07-03T18:00:01Z Nnninniia55 175039 /* სქოლიო */ 5426662 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]]) *[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]]) *[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855) *[[29 ივნისი]] – [[ფრედერიკ ჰენრი პისი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, ბიზნესმენი და ფერმერი (დ.[[1853]]) *[[13 სექტემბერი]] – [[ჯოზეფ ფერფი]], მწერალი და პოეტი (დ.[[1843]]) *[[29 სექტემბერი]] – [[ჯეიმს ჩარლზ კოქსი]], ექიმი და კონქოლოგი (დ.[[1834]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[რიჩარდ ედუარდ ო'კონორი|რიჩარდ ო’კონორი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ავსტრალიის უზენაესი სასამართლოს პირველი შემადგენლობის მოსამართლე (დ.[[1851]]) *[[16 დეკემბერი]] – [[ჯორჯ რიგნოლდი]], [[მსახიობი]] (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1839]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში] e5pwom51udwo830b4jdbdlarwobvix0 5426663 5426662 2026-07-03T18:00:21Z Nnninniia55 175039 /* სქოლიო */ 5426663 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის. *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]]. *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით. *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა. *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა. *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი. *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“. *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა. *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა). *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]]) *[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]]) *[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855) *[[29 ივნისი]] – [[ფრედერიკ ჰენრი პისი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, ბიზნესმენი და ფერმერი (დ.[[1853]]) *[[13 სექტემბერი]] – [[ჯოზეფ ფერფი]], მწერალი და პოეტი (დ.[[1843]]) *[[29 სექტემბერი]] – [[ჯეიმს ჩარლზ კოქსი]], ექიმი და კონქოლოგი (დ.[[1834]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[რიჩარდ ედუარდ ო'კონორი|რიჩარდ ო’კონორი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ავსტრალიის უზენაესი სასამართლოს პირველი შემადგენლობის მოსამართლე (დ.[[1851]]) *[[16 დეკემბერი]] – [[ჯორჯ რიგნოლდი]], [[მსახიობი]] (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1839]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] j5mom0r9hu9iyyg2uy8ylgpvtosuule 5426664 5426663 2026-07-03T18:03:47Z Nnninniia55 175039 /* მოვლენები */ 5426664 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის.<ref>{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article15300592 |title=AEROPLANE MISHAP. |newspaper=[[The Sydney Morning Herald]] |date=8 January 1912 |access-date=23 January 2012 |page=9 |publisher=National Library of Australia}}</ref><ref>[http://www.blacktown.nsw.gov.au/our-city/history/the-region/important-dates_home.cfm Important Dates: Blacktown – The Region] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080506104005/http://www.blacktown.nsw.gov.au/our-city/history/the-region/important-dates_home.cfm |date=6 May 2008 }}, [[City of Blacktown|Blacktown City Council]].</ref> *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]].<ref name=bristimes>{{cite news|last=Moore|first=Tony|title=Brisbane's great strike remembered|url=http://www.brisbanetimes.com.au/queensland/brisbanes-great-strike-remembered-20120118-1q64v.html|access-date=23 January 2012|newspaper=Brisbane Times|date=18 January 2012}}</ref> *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით.<ref name=bristimes>{{cite news|last=Moore|first=Tony|title=Brisbane's great strike remembered|url=http://www.brisbanetimes.com.au/queensland/brisbanes-great-strike-remembered-20120118-1q64v.html|access-date=23 January 2012|newspaper=Brisbane Times|date=18 January 2012}}</ref> *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა.<ref>[http://www.museum.wa.gov.au/maritime-archaeology-db/wrecks/koombana Shipwreck Database: ''Koombana''], Western Australian Museum.</ref> *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა.<ref>{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article72910906 |title=FROM FREMANTLE TO SYDNEY. |newspaper=[[The Horsham Times]] |location=Vic. |date=16 April 1912 |access-date=23 January 2012 |page=5 |publisher=National Library of Australia}}</ref> *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი.<ref>[http://www.taronga.org.au/about-us/history/taronga-zoo/taronga-zoo Taronga Zoo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120504130608/http://www.taronga.org.au/about-us/history/taronga-zoo/taronga-zoo |date=4 May 2012 }}, Taronga Conservation Society.</ref> *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“.<ref>[http://www.awm.gov.au/units/unit_12588.asp HMAS Melbourne (1913-1928)], Australian War Memorial.</ref> *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა.<ref name=commbank>{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article39915517 |title=THE COMMONWEALTH BANK. |newspaper=[[The Cairns Post]] |location=Qld. |date=16 July 1912 |access-date=23 January 2012 |page=5 |publisher=National Library of Australia}}</ref> *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა).<ref>{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article65274110 |title=MATERNITY ALLOWANCE. |newspaper=[[Gippsland Times]] |location=Vic. |date=23 September 1912 |access-date=23 January 2012 |page=3 Edition: MORNINGS. |publisher=National Library of Australia}}</ref> *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]]) *[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]]) *[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855) *[[29 ივნისი]] – [[ფრედერიკ ჰენრი პისი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, ბიზნესმენი და ფერმერი (დ.[[1853]]) *[[13 სექტემბერი]] – [[ჯოზეფ ფერფი]], მწერალი და პოეტი (დ.[[1843]]) *[[29 სექტემბერი]] – [[ჯეიმს ჩარლზ კოქსი]], ექიმი და კონქოლოგი (დ.[[1834]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[რიჩარდ ედუარდ ო'კონორი|რიჩარდ ო’კონორი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ავსტრალიის უზენაესი სასამართლოს პირველი შემადგენლობის მოსამართლე (დ.[[1851]]) *[[16 დეკემბერი]] – [[ჯორჯ რიგნოლდი]], [[მსახიობი]] (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1839]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 1ijq3lo9aa2lvceyamhbunmx35d0xou 5426666 5426664 2026-07-03T18:04:30Z Nnninniia55 175039 5426666 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]] *ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]] *ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]] ==მოვლენები== *[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის.<ref>{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article15300592 |title=AEROPLANE MISHAP. |newspaper=[[The Sydney Morning Herald]] |date=8 January 1912 |access-date=23 January 2012 |page=9 |publisher=National Library of Australia}}</ref><ref>[http://www.blacktown.nsw.gov.au/our-city/history/the-region/important-dates_home.cfm Important Dates: Blacktown – The Region] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080506104005/http://www.blacktown.nsw.gov.au/our-city/history/the-region/important-dates_home.cfm |date=6 May 2008 }}, [[City of Blacktown|Blacktown City Council]].</ref> *[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]].<ref name=bristimes>{{cite news|last=Moore|first=Tony|title=Brisbane's great strike remembered|url=http://www.brisbanetimes.com.au/queensland/brisbanes-great-strike-remembered-20120118-1q64v.html|access-date=23 January 2012|newspaper=Brisbane Times|date=18 January 2012}}</ref> *[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით.<ref name=bristimes>{{cite news|last=Moore|first=Tony|title=Brisbane's great strike remembered|url=http://www.brisbanetimes.com.au/queensland/brisbanes-great-strike-remembered-20120118-1q64v.html|access-date=23 January 2012|newspaper=Brisbane Times|date=18 January 2012}}</ref> *[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა.<ref>[http://www.museum.wa.gov.au/maritime-archaeology-db/wrecks/koombana Shipwreck Database: ''Koombana''], Western Australian Museum.</ref> *[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა.<ref>{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article72910906 |title=FROM FREMANTLE TO SYDNEY. |newspaper=[[The Horsham Times]] |location=Vic. |date=16 April 1912 |access-date=23 January 2012 |page=5 |publisher=National Library of Australia}}</ref> *[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი.<ref>[http://www.taronga.org.au/about-us/history/taronga-zoo/taronga-zoo Taronga Zoo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120504130608/http://www.taronga.org.au/about-us/history/taronga-zoo/taronga-zoo |date=4 May 2012 }}, Taronga Conservation Society.</ref> *[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“.<ref>[http://www.awm.gov.au/units/unit_12588.asp HMAS Melbourne (1913-1928)], Australian War Memorial.</ref> *[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა.<ref name=commbank>{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article39915517 |title=THE COMMONWEALTH BANK. |newspaper=[[The Cairns Post]] |location=Qld. |date=16 July 1912 |access-date=23 January 2012 |page=5 |publisher=National Library of Australia}}</ref> *[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა. *[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა).<ref>{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article65274110 |title=MATERNITY ALLOWANCE. |newspaper=[[Gippsland Times]] |location=Vic. |date=23 September 1912 |access-date=23 January 2012 |page=3 Edition: MORNINGS. |publisher=National Library of Australia}}</ref> *[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. ==სპორტი== *[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო. *[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო. *[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა. *[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი. ==დაბადება== *[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]]) *[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]]) *[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]]) *[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]]) *[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]]) *[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]]) *[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]]) *1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]]) *[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]]) *[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979) ==გარდაცვალება== *[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]]) *[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]]) *[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]]) *[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]]) *[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]]) *[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]]) *[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]]) *[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]]) *[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855) *[[29 ივნისი]] – [[ფრედერიკ ჰენრი პისი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, ბიზნესმენი და ფერმერი (დ.[[1853]]) *[[13 სექტემბერი]] – [[ჯოზეფ ფერფი]], მწერალი და პოეტი (დ.[[1843]]) *[[29 სექტემბერი]] – [[ჯეიმს ჩარლზ კოქსი]], ექიმი და კონქოლოგი (დ.[[1834]]) *[[18 ნოემბერი]] – [[რიჩარდ ედუარდ ო'კონორი|რიჩარდ ო’კონორი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ავსტრალიის უზენაესი სასამართლოს პირველი შემადგენლობის მოსამართლე (დ.[[1851]]) *[[16 დეკემბერი]] – [[ჯორჯ რიგნოლდი]], [[მსახიობი]] (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1839]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] l0iyq3dko5jtusnit9oxpe5ss3310i2 მომხმარებლის განხილვა:Alexsandre78 3 894356 5426590 2026-07-03T14:42:45Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5426590 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 14:42, 3 ივლისი 2026 (UTC) 82wngp5s11y303hucyf9wqztvg8ej89 მომხმარებლის განხილვა:DangPhuocThinh29 3 894358 5426601 2026-07-03T15:41:05Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5426601 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 15:41, 3 ივლისი 2026 (UTC) broxjqrg834s58xuoxnxqdmpozwt5wy ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894359 5426607 2026-07-03T16:06:26Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''... 5426607 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“. ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა. 20s6jrvez82czjv7z2yuuzo72cvjwwt 5426609 5426607 2026-07-03T16:07:58Z GagaMumladze2020 126180 5426609 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“. ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა. == სქოლიო == hmtdva80eno738zxx3yc3vnbjwigpik 5426610 5426609 2026-07-03T16:08:53Z GagaMumladze2020 126180 5426610 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.<ref>{{cite web |title=Eritrea – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა. == სქოლიო == kq8o9otj715lf3yx8ej2hwkw78csl8s 5426611 5426610 2026-07-03T16:10:04Z GagaMumladze2020 126180 5426611 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.<ref>{{cite web |title=Eritrea – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Uganda Cranes majestically win the 2019 CECAFA Senior Challenge Cup in Kampala |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-majestically-win-2019-cecafa-senior-challenge-cup-kampala/ |website=Federation of Uganda Football Associations (FUFA) |date=19 December 2019 |access-date=3 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == 9lf5qzexyqyjm71ys6wkztwlyu8pedg 5426612 5426611 2026-07-03T16:11:00Z GagaMumladze2020 126180 5426612 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.<ref>{{cite web |title=Eritrea – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Uganda Cranes majestically win the 2019 CECAFA Senior Challenge Cup in Kampala |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-majestically-win-2019-cecafa-senior-challenge-cup-kampala/ |website=Federation of Uganda Football Associations (FUFA) |date=19 December 2019 |access-date=3 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 18ztk1vp202xy733lco5mosusk3zm7b 5426613 5426612 2026-07-03T16:11:51Z GagaMumladze2020 126180 5426613 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.<ref>{{cite web |title=Eritrea – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Uganda Cranes majestically win the 2019 CECAFA Senior Challenge Cup in Kampala |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-majestically-win-2019-cecafa-senior-challenge-cup-kampala/ |website=Federation of Uganda Football Associations (FUFA) |date=19 December 2019 |access-date=3 July 2026 }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 5n9jr42xyjrwesyvu3tgbboyjrqo29t 5426615 5426613 2026-07-03T16:40:45Z GagaMumladze2020 126180 5426615 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = 184 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.<ref>{{cite web |title=Eritrea – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Uganda Cranes majestically win the 2019 CECAFA Senior Challenge Cup in Kampala |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-majestically-win-2019-cecafa-senior-challenge-cup-kampala/ |website=Federation of Uganda Football Associations (FUFA) |date=19 December 2019 |access-date=3 July 2026 }}</ref> ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 81l8npqhay89ysssh28lcwnue7fq2sb 5426616 5426615 2026-07-03T16:41:10Z GagaMumladze2020 126180 5426616 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = 184 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.<ref>{{cite web |title=Eritrea – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Uganda Cranes majestically win the 2019 CECAFA Senior Challenge Cup in Kampala |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-majestically-win-2019-cecafa-senior-challenge-cup-kampala/ |website=Federation of Uganda Football Associations (FUFA) |date=19 December 2019 |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 184-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] tfqdwww59x58ze26bf8zm6ih2ojzk4q 5426617 5426616 2026-07-03T16:41:24Z GagaMumladze2020 126180 5426617 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = 184 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.<ref>{{cite web |title=Eritrea – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Uganda Cranes majestically win the 2019 CECAFA Senior Challenge Cup in Kampala |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-majestically-win-2019-cecafa-senior-challenge-cup-kampala/ |website=Federation of Uganda Football Associations (FUFA) |date=19 December 2019 |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 184-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] b8jrk534zliozossf9m4weox3tawds5 5426658 5426617 2026-07-03T17:51:04Z GagaMumladze2020 126180 5426658 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Eritrea.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''') | ასოციაცია = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[ჰეშამ იაკანი]] | კაპიტანი = [[აბელლომ ტეკლეზღი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23) | ბომბარდირი = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6) | საშინაო სტადიონი = [[სისერო სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = ERI | ფიფა-ს რეიტინგი = 184 ''(2026)'' | ფიფა მაქს = 121 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აგვისტო]], [[2007]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 140 | ელო მაქს თარიღი = [[1992]] | ელო მინ = 185 | ელო მინ თარიღი = [[2018]] | pattern_la1 = _eritrea1618a | pattern_b1 = _eritrea1618a | pattern_ra1 = _eritrea1618a | pattern_sh1 = _eritrea1618a | pattern_so1 = _eritrea1618a | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _eritrea1618h | pattern_b2 = _eritrea1618h | pattern_ra2 = _eritrea1618h | pattern_sh2 = _eritrea1618h | pattern_so2 = _eritrea1618h | leftarm2 = 3C96FF | body2 = 3C96FF | rightarm2 = 3C96FF | shorts2 = 3C96FF | socks2 = 3C96FF | პირველი თამაში = ''დამოუკიდებლობამდე''<br>{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}<br>([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])<br>''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br>{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}<br>([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])<br>{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}<br>([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}<br>([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])<br>{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}<br>([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]]) | რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]] | საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]]) }} '''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) — წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.<ref>{{cite web |title=Eritrea – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა. ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო. 2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა.<ref>{{cite web |title=Uganda Cranes majestically win the 2019 CECAFA Senior Challenge Cup in Kampala |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-majestically-win-2019-cecafa-senior-challenge-cup-kampala/ |website=Federation of Uganda Football Associations (FUFA) |date=19 December 2019 |access-date=3 July 2026 }}</ref> ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 184-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ერიტრეის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 78uxoxts31p045q7uc165afecanxmqi განხილვა:ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 1 894360 5426608 2026-07-03T16:06:58Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426608 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf ლიანდაგსაწმენდი მანქანა 0 894361 5426619 2026-07-03T16:42:59Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: '''ლიანდაგსაწმენდი მანქანა''' — [[სალიანდაგო მანქანები|სალიანდაგო მანქანა]] [[რკინიგზის ლიანდაგი|რკინიგზის ლიანდაგების]] გასაწმენდად დაჭუჭყიანებული ბალასტი (სალიანდაგო მეურ... 5426619 wikitext text/x-wiki '''ლიანდაგსაწმენდი მანქანა''' — [[სალიანდაგო მანქანები|სალიანდაგო მანქანა]] [[რკინიგზის ლიანდაგი|რკინიგზის ლიანდაგების]] გასაწმენდად დაჭუჭყიანებული [[ბალასტი (სალიანდაგო მეურნეობა)|ბალასტისგან]], [[წიდა (მეტალურგიული)|წიდისგან]], [[თოვლი]]სგან, ასევე გამოიყენება [[ყინული]]ს მოსაჩეხად, [[ლიანდაგშორისი]]ს დასაღრმავებლად და ჩამონაშალი გრუნტის ასაღებად ჭრილების ფერდობებიდან და კალთებიდან. გამოიყენება ლიანდაგების რემონტისას და მიმდინარე შენახვისას. == გამოჩენის ისტორია == პირველი ლიანდაგსაწმენდი მანქანები [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირის]] რკინიგზებისათვის შეიქმნა [[1940-იანები|1940-იან]] წლებში ინჟინერ [[ვიქტორ ბალაშენკო]]ს მიერ. [[1983]] წელს დაპროექტდა თვითმავალი, უფრო მეტად წარმოებადი ლიანდაგსაწმენდი მანქანა ჰიდრავლიკური მართვის სისტემით. == კონსტრუქცია და მუშაობის პრინციპი == ლიანდაგსაწმენდი მანქანის მუშა ორგანოები — ორი დისკური გამაფხვიერებელი — ემსახურება გრუნტის გაფხვიერებას ლიანდაგშორისში და გვერდულებზე. შემგროვებელი მოწყობილობა შედგება ორი ფრთისგან ფრთისქვეშა ფარებით ლიანდაგსშორისიდან მასალების მისაწოდებლად [[ლიანდაგის სიგანე|ლიანდაგის შუაში]]. შუა ჯაჭვური [[ჩამჩიანი ელევატორი]] მასალას აცლის ლიანდაგიდან და ტვირთავს ლენტურ [[კონვეიერი|კონვეიერზე]]. ორი გვერდითია ელევატორი ხვეტავს მასალებს ლიანდაგსშორისიდან ან გვერდულებიდან და აღრმავებს ლიანდაგსშორისს 0,5 მეტრ სიღრმეზე. გრძივ და მოსაბრუნებელ ლენტურ კონვეიერებს გადააქვთ ელევატორებით ჩატვირთული მასალა ლიანდაგსაწმენდ მანქანაზე მიბმულ [[ნახევარვაგონი|ნახევარვაგონებზე]], რომლებშიც განლაგებულია ფირფიტოვანი კონვეიერები მასალის გადასაადგილებლად შემადგენლობის გასწვრივ. კბილებიანი ფარების სახის ყინულსატეხი მოწყობილობა ემსახურება ყინულის ან გამკვრივებული თოვლის გაფხვიერებას. მასალის ჩატვირთვა ასევე ხორციელდება მეზობელ ლიანდაგებში მდგარ ჩვეულებრივ ნახევარვაგონებზე ან [[ბაქანი (ვაგონი)|ბაქნებზე]], რისთვისაც მოსაბრუნებელი კონვეიერი ბრუნდება ლიანდაგის განივად. მუშა ორგანოების ამძრავი ელექტრულია (მანქანაზე დაყენებული ელექტროსადგურიდან). მუშა ორგანოების მართვა პნევმატურია. შეკუმშული ჰაერი მიეწოდება [[ლოკომოტივი|ლოკომოტივზე]] მდებარე კომპრესორიდან, რომელიც გადააადგილებს ლიანდაგსაწმენდ მანქანას. ლიანდაგსაწმენდი მანქანის მოდერნიზირებული კონსტრუქცია აღჭურვილია ჯაგრისული როტორულ-მკვებავით, რომელიც ლიანდაგიდან იღებს მასალას მთელ სიღღმეზე შპლის ზედაპირამდე, ასევე გვერდითი ჯაგრისებით ლიანდაგსშორისის გასაწმენდათ და დახრილი კონვეიერით როტორით აღებული მასალის გრძივ კონვეიერზე დასატვირთად. == ბალაშენკოს სისტემის ლიანდაგსაწმენდი მანქანა ЗУБ == ბალაშენკოს სისტემის ლიანდაგსაწმენდი მანქანა — მანქანა განკუთვნილია ლიანდაგების გასაწმენდად დაჭუჭყიანებული ბალასტისგან და წიდისგან, ლიანდაგშორისების დასაღრმავებლად, ნაშალების, ფერდობებისა და კალთების გასაწმენდად. ამას გარდა, მას იყენებენ [[რკინიგზის ლიანდაგი|სადგურის ლიანდაგების]] გასაწმენდად თოვლისგან და ყინულის ნატეხებისაგან. ტექნიკური მახასიათებლები:<ref name="ххх">Сайт консорциума «МОДРИЗА»</ref> * მანქანის წარმადობა — 600 მ³/სთ * მანქანის სიჩქარე: ** მუშა — 3—5 კმ/სთ ** სატრანსპორტო — 50 კმ/სთ * გაბარიტები — 1-В * ბაზა — 14 500 მმ * მექანიზმების მართვა — პნევმატური * მუშა ორგანოების ამძრავი — ელექტრული * საერთო სიგრძე — 25 000 მმ * სიმაღლე — 5100 მმ * საერთო წონა — 74,2 ტ * მომსახურე ბრიგადა — 3 ადამიანი ==ლიტერატურა== * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Путеуборочная машина // Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — С. 350. — ISBN 5-85270-115-7.] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სალიანდაგო მანქანები]] 05ix1ic6ny8aqh7arta7jwpshpa9fzi განხილვა:ლიანდაგსაწმენდი მანქანა 1 894362 5426622 2026-07-03T16:44:17Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426622 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ერიტრეის ფეხბურთი 14 894363 5426655 2026-07-03T17:49:03Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426655 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორიის განხილვა:ერიტრეის ფეხბურთი 15 894364 5426656 2026-07-03T17:50:33Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426656 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf განხილვა:1912 წელი ავსტრალიაში 1 894365 5426665 2026-07-03T18:04:08Z Nnninniia55 175039 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426665 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894366 5426667 2026-07-03T18:04:39Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკო... 5426667 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = | ემბლემის ზომა = 180px | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'') | ასოციაცია = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU) | მწვრთვნელი = [[ამირ აბდუ]] | კაპიტანი = [[ბერტრან ტრაორე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[შარლ კაბორე]] (102) | ბომბარდირი = [[მუმუნი დაგანო]] (34) | საშინაო სტადიონი = [[4 აგვისტოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BFA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 35 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]] | ფიფა მინ = 127 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1993]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 52 | ელო მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2017]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[თებერვალი]] [[1987]] | pattern_la1 = _bfa24h | pattern_b1 = _bfa24h | pattern_ra1 = _bfa24h | pattern_sh1 = _bfa24h | pattern_so1 = _bfa24h | leftarm1 = 1c9340 | body1 = 006000 | rightarm1 = 1c9340 | shorts1 = 1c9340 | socks1 = 1c9340 | pattern_la2 = _bfa24a | pattern_b2 = _bfa24a | pattern_ra2 = _bfa24a | pattern_sh2 = _bfa24a | pattern_so2 = _bfa24a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _bfa24t | pattern_b3 = _bfa24t | pattern_ra3 = _bfa24t | pattern_sh3 = _bfa24t | pattern_so3 = _bfa24t | leftarm3 = fff200 | body3 = fff200 | rightarm3 = fff200 | shorts3 = fff200 | socks3 = fff200 | პირველი თამაში = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} <br> (ანტანანარივუ, მადაგასკარი; 14 აპრილი 1960) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ჯიბუტი}} 0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> (ბისაუ, გვინეა-ბისაუ; 5 სექტემბერი 2025) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ალჟირი}} 7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> (ორანი, ალჟირი; 30 აგვისტო 1981) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' 1984 წლამდე, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა. pyyc6so30deo04l6z4qaywqa039p72q 5426668 5426667 2026-07-03T18:09:57Z GagaMumladze2020 126180 5426668 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Burkina Faso.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'') | ასოციაცია = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU) | მწვრთვნელი = [[ამირ აბდუ]] | კაპიტანი = [[ბერტრან ტრაორე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[შარლ კაბორე]] (102) | ბომბარდირი = [[მუმუნი დაგანო]] (34) | საშინაო სტადიონი = [[4 აგვისტოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BFA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 35 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]] | ფიფა მინ = 127 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1993]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 52 | ელო მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2017]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[თებერვალი]] [[1987]] | pattern_la1 = _bfa24h | pattern_b1 = _bfa24h | pattern_ra1 = _bfa24h | pattern_sh1 = _bfa24h | pattern_so1 = _bfa24h | leftarm1 = 1c9340 | body1 = 006000 | rightarm1 = 1c9340 | shorts1 = 1c9340 | socks1 = 1c9340 | pattern_la2 = _bfa24a | pattern_b2 = _bfa24a | pattern_ra2 = _bfa24a | pattern_sh2 = _bfa24a | pattern_so2 = _bfa24a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _bfa24t | pattern_b3 = _bfa24t | pattern_ra3 = _bfa24t | pattern_sh3 = _bfa24t | pattern_so3 = _bfa24t | leftarm3 = fff200 | body3 = fff200 | rightarm3 = fff200 | shorts3 = fff200 | socks3 = fff200 | პირველი თამაში = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} <br> ([[ანტანანარივუ]], [[მადაგასკარი]]; [[14 აპრილი]], [[1960]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ჯიბუტი}} 0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ბისაუ]], [[გვინეა-ბისაუ]]; [[5 სექტემბერი]], [[2025]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ალჟირი}} 7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ორანი]], [[ალჟირი]]; [[30 აგვისტო]], [[1981]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) — წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''. ამ სახელით ნაკრები 1984 წლამდე ასპარეზბოდა, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა. == სქოლიო == tos0trfe1irfkyunnb8dcwzzshjetdf 5426672 5426668 2026-07-03T18:13:27Z GagaMumladze2020 126180 5426672 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Burkina Faso.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'') | ასოციაცია = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU) | მწვრთვნელი = [[ამირ აბდუ]] | კაპიტანი = [[ბერტრან ტრაორე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[შარლ კაბორე]] (102) | ბომბარდირი = [[მუმუნი დაგანო]] (34) | საშინაო სტადიონი = [[4 აგვისტოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BFA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 35 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]] | ფიფა მინ = 127 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1993]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 52 | ელო მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2017]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[თებერვალი]] [[1987]] | pattern_la1 = _bfa24h | pattern_b1 = _bfa24h | pattern_ra1 = _bfa24h | pattern_sh1 = _bfa24h | pattern_so1 = _bfa24h | leftarm1 = 1c9340 | body1 = 006000 | rightarm1 = 1c9340 | shorts1 = 1c9340 | socks1 = 1c9340 | pattern_la2 = _bfa24a | pattern_b2 = _bfa24a | pattern_ra2 = _bfa24a | pattern_sh2 = _bfa24a | pattern_so2 = _bfa24a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _bfa24t | pattern_b3 = _bfa24t | pattern_ra3 = _bfa24t | pattern_sh3 = _bfa24t | pattern_so3 = _bfa24t | leftarm3 = fff200 | body3 = fff200 | rightarm3 = fff200 | shorts3 = fff200 | socks3 = fff200 | პირველი თამაში = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} <br> ([[ანტანანარივუ]], [[მადაგასკარი]]; [[14 აპრილი]], [[1960]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ჯიბუტი}} 0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ბისაუ]], [[გვინეა-ბისაუ]]; [[5 სექტემბერი]], [[2025]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ალჟირი}} 7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ორანი]], [[ალჟირი]]; [[30 აგვისტო]], [[1981]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) — წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''. ამ სახელით ნაკრები 1984 წლამდე ასპარეზბოდა, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა.<ref>{{cite web |title=Burkina Faso - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/burkina-faso/bJOXzWga/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> == სქოლიო == qx82nlxlq83b7h13a9fdqaw7xilei0j 5426673 5426672 2026-07-03T18:16:03Z GagaMumladze2020 126180 5426673 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Burkina Faso.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'') | ასოციაცია = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU) | მწვრთვნელი = [[ამირ აბდუ]] | კაპიტანი = [[ბერტრან ტრაორე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[შარლ კაბორე]] (102) | ბომბარდირი = [[მუმუნი დაგანო]] (34) | საშინაო სტადიონი = [[4 აგვისტოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BFA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 35 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]] | ფიფა მინ = 127 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1993]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 52 | ელო მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2017]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[თებერვალი]] [[1987]] | pattern_la1 = _bfa24h | pattern_b1 = _bfa24h | pattern_ra1 = _bfa24h | pattern_sh1 = _bfa24h | pattern_so1 = _bfa24h | leftarm1 = 1c9340 | body1 = 006000 | rightarm1 = 1c9340 | shorts1 = 1c9340 | socks1 = 1c9340 | pattern_la2 = _bfa24a | pattern_b2 = _bfa24a | pattern_ra2 = _bfa24a | pattern_sh2 = _bfa24a | pattern_so2 = _bfa24a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _bfa24t | pattern_b3 = _bfa24t | pattern_ra3 = _bfa24t | pattern_sh3 = _bfa24t | pattern_so3 = _bfa24t | leftarm3 = fff200 | body3 = fff200 | rightarm3 = fff200 | shorts3 = fff200 | socks3 = fff200 | პირველი თამაში = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} <br> ([[ანტანანარივუ]], [[მადაგასკარი]]; [[14 აპრილი]], [[1960]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ჯიბუტი}} 0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ბისაუ]], [[გვინეა-ბისაუ]]; [[5 სექტემბერი]], [[2025]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ალჟირი}} 7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ორანი]], [[ალჟირი]]; [[30 აგვისტო]], [[1981]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) — წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''. ამ სახელით ნაკრები 1984 წლამდე ასპარეზბოდა, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა.<ref>{{cite web |title=Burkina Faso - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/burkina-faso/bJOXzWga/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 80bz0yjdcyes2qh2dlxajth24n735cs 5426674 5426673 2026-07-03T18:16:34Z GagaMumladze2020 126180 5426674 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Burkina Faso.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'') | ასოციაცია = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU) | მწვრთვნელი = [[ამირ აბდუ]] | კაპიტანი = [[ბერტრან ტრაორე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[შარლ კაბორე]] (102) | ბომბარდირი = [[მუმუნი დაგანო]] (34) | საშინაო სტადიონი = [[4 აგვისტოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BFA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 35 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]] | ფიფა მინ = 127 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1993]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 52 | ელო მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2017]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[თებერვალი]] [[1987]] | pattern_la1 = _bfa24h | pattern_b1 = _bfa24h | pattern_ra1 = _bfa24h | pattern_sh1 = _bfa24h | pattern_so1 = _bfa24h | leftarm1 = 1c9340 | body1 = 006000 | rightarm1 = 1c9340 | shorts1 = 1c9340 | socks1 = 1c9340 | pattern_la2 = _bfa24a | pattern_b2 = _bfa24a | pattern_ra2 = _bfa24a | pattern_sh2 = _bfa24a | pattern_so2 = _bfa24a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _bfa24t | pattern_b3 = _bfa24t | pattern_ra3 = _bfa24t | pattern_sh3 = _bfa24t | pattern_so3 = _bfa24t | leftarm3 = fff200 | body3 = fff200 | rightarm3 = fff200 | shorts3 = fff200 | socks3 = fff200 | პირველი თამაში = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} <br> ([[ანტანანარივუ]], [[მადაგასკარი]]; [[14 აპრილი]], [[1960]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ჯიბუტი}} 0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ბისაუ]], [[გვინეა-ბისაუ]]; [[5 სექტემბერი]], [[2025]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ალჟირი}} 7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ორანი]], [[ალჟირი]]; [[30 აგვისტო]], [[1981]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) — წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''. ამ სახელით ნაკრები 1984 წლამდე ასპარეზბოდა, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა.<ref>{{cite web |title=Burkina Faso - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/burkina-faso/bJOXzWga/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] czflgm65rpbc2ta7yon7rqmi1mfoe3s 5426677 5426674 2026-07-03T18:26:59Z GagaMumladze2020 126180 5426677 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Burkina Faso.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'') | ასოციაცია = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU) | მწვრთვნელი = [[ამირ აბდუ]] | კაპიტანი = [[ბერტრან ტრაორე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[შარლ კაბორე]] (102) | ბომბარდირი = [[მუმუნი დაგანო]] (34) | საშინაო სტადიონი = [[4 აგვისტოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BFA | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 35 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]] | ფიფა მინ = 127 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1993]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 52 | ელო მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2017]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[თებერვალი]] [[1987]] | pattern_la1 = _bfa24h | pattern_b1 = _bfa24h | pattern_ra1 = _bfa24h | pattern_sh1 = _bfa24h | pattern_so1 = _bfa24h | leftarm1 = 1c9340 | body1 = 006000 | rightarm1 = 1c9340 | shorts1 = 1c9340 | socks1 = 1c9340 | pattern_la2 = _bfa24a | pattern_b2 = _bfa24a | pattern_ra2 = _bfa24a | pattern_sh2 = _bfa24a | pattern_so2 = _bfa24a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _bfa24t | pattern_b3 = _bfa24t | pattern_ra3 = _bfa24t | pattern_sh3 = _bfa24t | pattern_so3 = _bfa24t | leftarm3 = fff200 | body3 = fff200 | rightarm3 = fff200 | shorts3 = fff200 | socks3 = fff200 | პირველი თამაში = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} <br> ([[ანტანანარივუ]], [[მადაგასკარი]]; [[14 აპრილი]], [[1960]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ჯიბუტი}} 0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ბისაუ]], [[გვინეა-ბისაუ]]; [[5 სექტემბერი]], [[2025]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ალჟირი}} 7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ორანი]], [[ალჟირი]]; [[30 აგვისტო]], [[1981]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) — წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''. ამ სახელით ნაკრები 1984 წლამდე ასპარეზბოდა, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა.<ref>{{cite web |title=Burkina Faso - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/burkina-faso/bJOXzWga/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ბურკინა-ფასოს ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 2fz3yi1s68vs8qaocjpiswzkkq744fy 5426685 5426677 2026-07-03T18:31:50Z GagaMumladze2020 126180 5426685 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Burkina Faso.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'') | ასოციაცია = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU) | მწვრთვნელი = [[ამირ აბდუ]] | კაპიტანი = [[ბერტრან ტრაორე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[შარლ კაბორე]] (102) | ბომბარდირი = [[მუმუნი დაგანო]] (34) | საშინაო სტადიონი = [[4 აგვისტოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BFA | ფიფა-ს რეიტინგი = 62 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 35 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]] | ფიფა მინ = 127 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1993]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 52 | ელო მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2017]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[თებერვალი]] [[1987]] | pattern_la1 = _bfa24h | pattern_b1 = _bfa24h | pattern_ra1 = _bfa24h | pattern_sh1 = _bfa24h | pattern_so1 = _bfa24h | leftarm1 = 1c9340 | body1 = 006000 | rightarm1 = 1c9340 | shorts1 = 1c9340 | socks1 = 1c9340 | pattern_la2 = _bfa24a | pattern_b2 = _bfa24a | pattern_ra2 = _bfa24a | pattern_sh2 = _bfa24a | pattern_so2 = _bfa24a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _bfa24t | pattern_b3 = _bfa24t | pattern_ra3 = _bfa24t | pattern_sh3 = _bfa24t | pattern_so3 = _bfa24t | leftarm3 = fff200 | body3 = fff200 | rightarm3 = fff200 | shorts3 = fff200 | socks3 = fff200 | პირველი თამაში = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} <br> ([[ანტანანარივუ]], [[მადაგასკარი]]; [[14 აპრილი]], [[1960]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ჯიბუტი}} 0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ბისაუ]], [[გვინეა-ბისაუ]]; [[5 სექტემბერი]], [[2025]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ალჟირი}} 7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ორანი]], [[ალჟირი]]; [[30 აგვისტო]], [[1981]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) — წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''. ამ სახელით ნაკრები [[1984]] წლამდე ასპარეზბოდა, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა.<ref>{{cite web |title=Burkina Faso - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/burkina-faso/bJOXzWga/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 62-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია:ბურკინა-ფასოს ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 89mb3e2uc8y34p7sg94s8hp7uufewex 5426686 5426685 2026-07-03T18:32:07Z GagaMumladze2020 126180 5426686 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Burkina Faso.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')<br>'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'') | ასოციაცია = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU) | მწვრთვნელი = [[ამირ აბდუ]] | კაპიტანი = [[ბერტრან ტრაორე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[შარლ კაბორე]] (102) | ბომბარდირი = [[მუმუნი დაგანო]] (34) | საშინაო სტადიონი = [[4 აგვისტოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = BFA | ფიფა-ს რეიტინგი = 62 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 35 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]] | ფიფა მინ = 127 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1993]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 52 | ელო მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2017]] | ელო მინ = 133 | ელო მინ თარიღი = [[თებერვალი]] [[1987]] | pattern_la1 = _bfa24h | pattern_b1 = _bfa24h | pattern_ra1 = _bfa24h | pattern_sh1 = _bfa24h | pattern_so1 = _bfa24h | leftarm1 = 1c9340 | body1 = 006000 | rightarm1 = 1c9340 | shorts1 = 1c9340 | socks1 = 1c9340 | pattern_la2 = _bfa24a | pattern_b2 = _bfa24a | pattern_ra2 = _bfa24a | pattern_sh2 = _bfa24a | pattern_so2 = _bfa24a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _bfa24t | pattern_b3 = _bfa24t | pattern_ra3 = _bfa24t | pattern_sh3 = _bfa24t | pattern_so3 = _bfa24t | leftarm3 = fff200 | body3 = fff200 | rightarm3 = fff200 | shorts3 = fff200 | socks3 = fff200 | პირველი თამაში = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} <br> ([[ანტანანარივუ]], [[მადაგასკარი]]; [[14 აპრილი]], [[1960]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ჯიბუტი}} 0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ბისაუ]], [[გვინეა-ბისაუ]]; [[5 სექტემბერი]], [[2025]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ალჟირი}} 7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} <br> ([[ორანი]], [[ალჟირი]]; [[30 აგვისტო]], [[1981]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = | მეორე რეგიონული თასი პირველად = | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = }} '''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) — წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''. ამ სახელით ნაკრები [[1984]] წლამდე ასპარეზბოდა, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა.<ref>{{cite web |title=Burkina Faso - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/burkina-faso/bJOXzWga/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 62-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ბურკინა-ფასოს ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 1mzfjfnefmid4s30bph5m1gi7qfcs4v განხილვა:ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 1 894367 5426671 2026-07-03T18:10:20Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426671 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ბურკინა-ფასოს ფეხბურთი 14 894368 5426675 2026-07-03T18:26:08Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426675 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორიის განხილვა:ბურკინა-ფასოს ფეხბურთი 15 894369 5426676 2026-07-03T18:26:26Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426676 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში 14 894370 5426678 2026-07-03T18:27:55Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] 5426678 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]] 4arfd1wl9kuq7z9e0ys4vg8yi4yrpeu კატეგორიის განხილვა:1912 წელი ავსტრალიაში 15 894371 5426679 2026-07-03T18:28:23Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426679 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში 14 894372 5426681 2026-07-03T18:28:45Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1912 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ოკეანეთში]] 5426681 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1912 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ოკეანეთში]] as3fpgythc2j3vo370kq8ho0984g4jr კატეგორიის განხილვა:1912 წელი ოკეანეთში 15 894373 5426683 2026-07-03T18:29:14Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426683 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კომორის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894374 5426691 2026-07-03T18:50:22Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Comoros.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს კოელაკანტები“''' (... 5426691 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Comoros.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს კოელაკანტები“''' ({{lang-fr|Les Coelacantes}}; „კოელაკანტები“) | ასოციაცია = [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[იუბერ ველიუ]] | კაპიტანი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] (77) | ბომბარდირი = [[ელ-ფარდუ ბენ ნაბუჰანი]] (20) | საშინაო სტადიონი = [[მალუზინის მრავალფუნქციური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = COM | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 103 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2024]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[2006]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 172 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1979]] | ელო მინ = 208 | ელო მინ თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2003]] | pattern_la1 = _com2122h | pattern_b1 = _com2122h | pattern_ra1 = _com2122h | pattern_sh1 = _com2122h | pattern_so1 = _com2122h | leftarm1 = 116F37 | body1 = 116F37 | rightarm1 = 116F37 | shorts1 = 1faa48 | socks1 = 1faa48 | pattern_la2 = _com2122a | pattern_b2 = _com2122a | pattern_ra2 = _com2122a | pattern_sh2 = _com2122a | pattern_so2 = _com2122a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _com2122t | pattern_b3 = _com2122t | pattern_ra3 = _com2122t | shorts3 = 10102e | socks3 = 10102e | პირველი თამაში = {{დროშა|მავრიკი}} 3–0 {{fb-rt|Comoros|1978}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 26 აგვისტო 1979) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კომორის კუნძულები}} 7–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}} <br>([[მიცამიულე]], [[კომორი]]; [[1 სექტემბერი]], [[2021]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|რეუნიონი}} 6–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 31 აგვისტო 1979)<br>{{დროშა|მადაგასკარი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}}<br>([[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორია]], [[სეიშელის კუნძულები]]; 20 აგვისტო 1993)<br>{{დროშა|მავრიკი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; 4 სექტემბერი 2003) | მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = | მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = | მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი = | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (2025)|2025]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (2025)|2025]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2025)|2025]]) }} '''კომორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football des Comores}}) — წარმოადგენს [[კომორი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC). ნაკრები ჩამოყალიბდა 1979 წელს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრი 2003 წელს გახდა, ხოლო [[ფიფა]]ში 2005 წელს გაწევრიანდა. კომორმა ისტორიაში პირველად მსხვილ საერთაშორისო ტურნირზე მონაწილეობა [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მოიპოვა. საკვალიფიკაციო ეტაპის ბოლო ტურში [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 0–0 ფრემ კომორს ფინალური ეტაპის საგზური მოუტანა. ტურნირზე გუნდმა მერვედფინალამდე მიაღწია, რაც ქვეყნის ფეხბურთის ისტორიაში უდიდესი მიღწევაა. g3ryhe9l72dq9jhmij6piwm4zgjiie3 5426701 5426691 2026-07-03T19:04:20Z GagaMumladze2020 126180 5426701 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Comoros.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს კოელაკანტები“''' ({{lang-fr|Les Coelacantes}}; „კოელაკანტები“) | ასოციაცია = [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[იუბერ ველიუ]] | კაპიტანი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] (77) | ბომბარდირი = [[ელ-ფარდუ ბენ ნაბუჰანი]] (20) | საშინაო სტადიონი = [[მალუზინის მრავალფუნქციური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = COM | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 103 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2024]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[2006]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 172 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1979]] | ელო მინ = 208 | ელო მინ თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2003]] | pattern_la1 = _com2122h | pattern_b1 = _com2122h | pattern_ra1 = _com2122h | pattern_sh1 = _com2122h | pattern_so1 = _com2122h | leftarm1 = 116F37 | body1 = 116F37 | rightarm1 = 116F37 | shorts1 = 1faa48 | socks1 = 1faa48 | pattern_la2 = _com2122a | pattern_b2 = _com2122a | pattern_ra2 = _com2122a | pattern_sh2 = _com2122a | pattern_so2 = _com2122a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _com2122t | pattern_b3 = _com2122t | pattern_ra3 = _com2122t | shorts3 = 10102e | socks3 = 10102e | პირველი თამაში = {{დროშა|მავრიკი}} 3–0 {{fb-rt|Comoros|1978}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 26 აგვისტო 1979) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კომორის კუნძულები}} 7–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}} <br>([[მიცამიულე]], [[კომორი]]; [[1 სექტემბერი]], [[2021]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|რეუნიონი}} 6–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 31 აგვისტო 1979)<br>{{დროშა|მადაგასკარი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}}<br>([[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორია]], [[სეიშელის კუნძულები]]; 20 აგვისტო 1993)<br>{{დროშა|მავრიკი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; 4 სექტემბერი 2003) | მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = | მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = | მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი = | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (2025)|2025]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (2025)|2025]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2025)|2025]]) }} '''კომორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football des Comores}}) — წარმოადგენს [[კომორი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC). ნაკრები ჩამოყალიბდა 1979 წელს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრი 2003 წელს გახდა, ხოლო [[ფიფა]]ში 2005 წელს გაწევრიანდა. კომორმა ისტორიაში პირველად მსხვილ საერთაშორისო ტურნირზე მონაწილეობა [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მოიპოვა. საკვალიფიკაციო ეტაპის ბოლო ტურში [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 0–0 ფრემ კომორს ფინალური ეტაპის საგზური მოუტანა. ტურნირზე გუნდმა მერვედფინალამდე მიაღწია, რაც ქვეყნის ფეხბურთის ისტორიაში უდიდესი მიღწევაა. [[კატეგორია:კომორის კუნძულების ფეხბურთი]] t07p9fk3gmw90lnebrnuqjf5s31vlgd 5426703 5426701 2026-07-03T19:08:22Z GagaMumladze2020 126180 5426703 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Comoros.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს კოელაკანტები“''' ({{lang-fr|Les Coelacantes}}; „კოელაკანტები“) | ასოციაცია = [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[იუბერ ველიუ]] | კაპიტანი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] (77) | ბომბარდირი = [[ელ-ფარდუ ბენ ნაბუჰანი]] (20) | საშინაო სტადიონი = [[მალუზინის მრავალფუნქციური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = COM | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 103 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2024]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[2006]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 172 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1979]] | ელო მინ = 208 | ელო მინ თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2003]] | pattern_la1 = _com2122h | pattern_b1 = _com2122h | pattern_ra1 = _com2122h | pattern_sh1 = _com2122h | pattern_so1 = _com2122h | leftarm1 = 116F37 | body1 = 116F37 | rightarm1 = 116F37 | shorts1 = 1faa48 | socks1 = 1faa48 | pattern_la2 = _com2122a | pattern_b2 = _com2122a | pattern_ra2 = _com2122a | pattern_sh2 = _com2122a | pattern_so2 = _com2122a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _com2122t | pattern_b3 = _com2122t | pattern_ra3 = _com2122t | shorts3 = 10102e | socks3 = 10102e | პირველი თამაში = {{დროშა|მავრიკი}} 3–0 {{fb-rt|Comoros|1978}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 26 აგვისტო 1979) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კომორის კუნძულები}} 7–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}} <br>([[მიცამიულე]], [[კომორი]]; [[1 სექტემბერი]], [[2021]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|რეუნიონი}} 6–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 31 აგვისტო 1979)<br>{{დროშა|მადაგასკარი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}}<br>([[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორია]], [[სეიშელის კუნძულები]]; 20 აგვისტო 1993)<br>{{დროშა|მავრიკი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; 4 სექტემბერი 2003) | მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = | მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = | მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი = | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (2025)|2025]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (2025)|2025]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2025)|2025]]) }} '''კომორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football des Comores}}) — წარმოადგენს [[კომორი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC). ნაკრები ჩამოყალიბდა [[1979]] წელს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი [[2003]] წელს გახდა, ხოლო [[ფიფა]]ში [[2005]] წელს გაწევრიანდა. კომორის კუნძულებმა ისტორიაში პირველად დიდ საერთაშორისო ტურნირზე მონაწილეობის უფლება [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მოიპოვა. საკვალიფიკაციო ეტაპის ბოლო ტურში [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 0–0 ფრემ კომორებს ფინალური ეტაპის საგზური მოუტანა. ტურნირზე გუნდმა მერვედფინალამდე მიაღწია, რაც ქვეყნის ფეხბურთის ისტორიაში უდიდესი მიღწევაა. == სქოლიო == [[კატეგორია:კომორის კუნძულების ფეხბურთი]] ku2u9blyljmvh1h6s6ani8g1ot7wzuv 5426704 5426703 2026-07-03T19:09:46Z GagaMumladze2020 126180 5426704 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Comoros.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს კოელაკანტები“''' ({{lang-fr|Les Coelacantes}}; „კოელაკანტები“) | ასოციაცია = [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[იუბერ ველიუ]] | კაპიტანი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] (77) | ბომბარდირი = [[ელ-ფარდუ ბენ ნაბუჰანი]] (20) | საშინაო სტადიონი = [[მალუზინის მრავალფუნქციური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = COM | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 103 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2024]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[2006]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 172 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1979]] | ელო მინ = 208 | ელო მინ თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2003]] | pattern_la1 = _com2122h | pattern_b1 = _com2122h | pattern_ra1 = _com2122h | pattern_sh1 = _com2122h | pattern_so1 = _com2122h | leftarm1 = 116F37 | body1 = 116F37 | rightarm1 = 116F37 | shorts1 = 1faa48 | socks1 = 1faa48 | pattern_la2 = _com2122a | pattern_b2 = _com2122a | pattern_ra2 = _com2122a | pattern_sh2 = _com2122a | pattern_so2 = _com2122a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _com2122t | pattern_b3 = _com2122t | pattern_ra3 = _com2122t | shorts3 = 10102e | socks3 = 10102e | პირველი თამაში = {{დროშა|მავრიკი}} 3–0 {{fb-rt|Comoros|1978}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 26 აგვისტო 1979) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კომორის კუნძულები}} 7–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}} <br>([[მიცამიულე]], [[კომორი]]; [[1 სექტემბერი]], [[2021]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|რეუნიონი}} 6–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 31 აგვისტო 1979)<br>{{დროშა|მადაგასკარი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}}<br>([[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორია]], [[სეიშელის კუნძულები]]; 20 აგვისტო 1993)<br>{{დროშა|მავრიკი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; 4 სექტემბერი 2003) | მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = | მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = | მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი = | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (2025)|2025]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (2025)|2025]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2025)|2025]]) }} '''კომორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football des Comores}}) — წარმოადგენს [[კომორი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC). ნაკრები ჩამოყალიბდა [[1979]] წელს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი [[2003]] წელს გახდა, ხოლო [[ფიფა]]ში [[2005]] წელს გაწევრიანდა. კომორის კუნძულებმა ისტორიაში პირველად დიდ საერთაშორისო ტურნირზე მონაწილეობის უფლება [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მოიპოვა. საკვალიფიკაციო ეტაპის ბოლო ტურში [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 0–0 ფრემ კომორებს ფინალური ეტაპის საგზური მოუტანა. ტურნირზე გუნდმა მერვედფინალამდე მიაღწია, რაც ქვეყნის ფეხბურთის ისტორიაში უდიდესი მიღწევაა.<ref>{{cite web |title=Comoros - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/comoros/QLUC9wv3/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:კომორის კუნძულების ფეხბურთი]] liywiiyk6cf5znyee3wdnjrzdd9t3nn 5426706 5426704 2026-07-03T19:13:52Z GagaMumladze2020 126180 5426706 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Comoros.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს კოელაკანტები“''' ({{lang-fr|Les Coelacantes}}; „კოელაკანტები“) | ასოციაცია = [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[იუბერ ველიუ]] | კაპიტანი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] (77) | ბომბარდირი = [[ელ-ფარდუ ბენ ნაბუჰანი]] (20) | საშინაო სტადიონი = [[მალუზინის მრავალფუნქციური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = COM | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 103 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2024]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[2006]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 172 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1979]] | ელო მინ = 208 | ელო მინ თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2003]] | pattern_la1 = _com2122h | pattern_b1 = _com2122h | pattern_ra1 = _com2122h | pattern_sh1 = _com2122h | pattern_so1 = _com2122h | leftarm1 = 116F37 | body1 = 116F37 | rightarm1 = 116F37 | shorts1 = 1faa48 | socks1 = 1faa48 | pattern_la2 = _com2122a | pattern_b2 = _com2122a | pattern_ra2 = _com2122a | pattern_sh2 = _com2122a | pattern_so2 = _com2122a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _com2122t | pattern_b3 = _com2122t | pattern_ra3 = _com2122t | shorts3 = 10102e | socks3 = 10102e | პირველი თამაში = {{დროშა|მავრიკი}} 3–0 {{fb-rt|Comoros|1978}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 26 აგვისტო 1979) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კომორის კუნძულები}} 7–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}} <br>([[მიცამიულე]], [[კომორი]]; [[1 სექტემბერი]], [[2021]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|რეუნიონი}} 6–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 31 აგვისტო 1979)<br>{{დროშა|მადაგასკარი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}}<br>([[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორია]], [[სეიშელის კუნძულები]]; 20 აგვისტო 1993)<br>{{დროშა|მავრიკი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; 4 სექტემბერი 2003) | მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = | მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = | მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი = | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (2025)|2025]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (2025)|2025]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2025)|2025]]) }} '''კომორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football des Comores}}) — წარმოადგენს [[კომორი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC). ნაკრები ჩამოყალიბდა [[1979]] წელს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი [[2003]] წელს გახდა, ხოლო [[ფიფა]]ში [[2005]] წელს გაწევრიანდა. კომორის კუნძულებმა ისტორიაში პირველად დიდ საერთაშორისო ტურნირზე მონაწილეობის უფლება [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მოიპოვა. საკვალიფიკაციო ეტაპის ბოლო ტურში [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 0–0 ფრემ კომორებს ფინალური ეტაპის საგზური მოუტანა. ტურნირზე გუნდმა მერვედფინალამდე მიაღწია, რაც ქვეყნის ფეხბურთის ისტორიაში უდიდესი მიღწევაა.<ref>{{cite web |title=Comoros - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/comoros/QLUC9wv3/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 6k2o48mkl1apc0haa3m4tnw6zxx9wve 5426708 5426706 2026-07-03T19:16:00Z GagaMumladze2020 126180 5426708 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Comoros.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს კოელაკანტები“''' ({{lang-fr|Les Coelacantes}}; „კოელაკანტები“) | ასოციაცია = [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[იუბერ ველიუ]] | კაპიტანი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] (77) | ბომბარდირი = [[ელ-ფარდუ ბენ ნაბუჰანი]] (20) | საშინაო სტადიონი = [[მალუზინის მრავალფუნქციური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = COM | ფიფა-ს რეიტინგი = 108 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 103 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2024]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[2006]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 172 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1979]] | ელო მინ = 208 | ელო მინ თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2003]] | pattern_la1 = _com2122h | pattern_b1 = _com2122h | pattern_ra1 = _com2122h | pattern_sh1 = _com2122h | pattern_so1 = _com2122h | leftarm1 = 116F37 | body1 = 116F37 | rightarm1 = 116F37 | shorts1 = 1faa48 | socks1 = 1faa48 | pattern_la2 = _com2122a | pattern_b2 = _com2122a | pattern_ra2 = _com2122a | pattern_sh2 = _com2122a | pattern_so2 = _com2122a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _com2122t | pattern_b3 = _com2122t | pattern_ra3 = _com2122t | shorts3 = 10102e | socks3 = 10102e | პირველი თამაში = {{დროშა|მავრიკი}} 3–0 {{fb-rt|Comoros|1978}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 26 აგვისტო 1979) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კომორის კუნძულები}} 7–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}} <br>([[მიცამიულე]], [[კომორი]]; [[1 სექტემბერი]], [[2021]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|რეუნიონი}} 6–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 31 აგვისტო 1979)<br>{{დროშა|მადაგასკარი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}}<br>([[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორია]], [[სეიშელის კუნძულები]]; 20 აგვისტო 1993)<br>{{დროშა|მავრიკი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; 4 სექტემბერი 2003) | მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = | მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = | მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი = | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (2025)|2025]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (2025)|2025]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2025)|2025]]) }} '''კომორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football des Comores}}) — წარმოადგენს [[კომორი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC). ნაკრები ჩამოყალიბდა [[1979]] წელს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი [[2003]] წელს გახდა, ხოლო [[ფიფა]]ში [[2005]] წელს გაწევრიანდა. კომორის კუნძულებმა ისტორიაში პირველად დიდ საერთაშორისო ტურნირზე მონაწილეობის უფლება [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მოიპოვა. საკვალიფიკაციო ეტაპის ბოლო ტურში [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 0–0 ფრემ კომორებს ფინალური ეტაპის საგზური მოუტანა. ტურნირზე გუნდმა მერვედფინალამდე მიაღწია, რაც ქვეყნის ფეხბურთის ისტორიაში უდიდესი მიღწევაა.<ref>{{cite web |title=Comoros - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/comoros/QLUC9wv3/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> კომორის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 108-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია:კომორის კუნძულების ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 2zq4r1xrdkaegdske2rp5zy1yu8q2wg 5426709 5426708 2026-07-03T19:16:33Z GagaMumladze2020 126180 5426709 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of the Comoros.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ლეს კოელაკანტები“''' ({{lang-fr|Les Coelacantes}}; „კოელაკანტები“) | ასოციაცია = [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[იუბერ ველიუ]] | კაპიტანი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[იუსუფ მ'შანგამა]] (77) | ბომბარდირი = [[ელ-ფარდუ ბენ ნაბუჰანი]] (20) | საშინაო სტადიონი = [[მალუზინის მრავალფუნქციური სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = COM | ფიფა-ს რეიტინგი = 108 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 103 | ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2024]] | ფიფა მინ = 207 | ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]] [[2006]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 172 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1979]] | ელო მინ = 208 | ელო მინ თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2003]] | pattern_la1 = _com2122h | pattern_b1 = _com2122h | pattern_ra1 = _com2122h | pattern_sh1 = _com2122h | pattern_so1 = _com2122h | leftarm1 = 116F37 | body1 = 116F37 | rightarm1 = 116F37 | shorts1 = 1faa48 | socks1 = 1faa48 | pattern_la2 = _com2122a | pattern_b2 = _com2122a | pattern_ra2 = _com2122a | pattern_sh2 = _com2122a | pattern_so2 = _com2122a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _com2122t | pattern_b3 = _com2122t | pattern_ra3 = _com2122t | shorts3 = 10102e | socks3 = 10102e | პირველი თამაში = {{დროშა|მავრიკი}} 3–0 {{fb-rt|Comoros|1978}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 26 აგვისტო 1979) | უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კომორის კუნძულები}} 7–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}} <br>([[მიცამიულე]], [[კომორი]]; [[1 სექტემბერი]], [[2021]]) | უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|რეუნიონი}} 6–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 31 აგვისტო 1979)<br>{{დროშა|მადაგასკარი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}}<br>([[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორია]], [[სეიშელის კუნძულები]]; 20 აგვისტო 1993)<br>{{დროშა|მავრიკი}} 4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} <br>([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; 4 სექტემბერი 2003) | მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = | მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = | მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი = | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (2025)|2025]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (2025)|2025]]) | მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]] | მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8 | მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]] | მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2025)|2025]]) }} '''კომორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football des Comores}}) — წარმოადგენს [[კომორი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC). ნაკრები ჩამოყალიბდა [[1979]] წელს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი [[2003]] წელს გახდა, ხოლო [[ფიფა]]ში [[2005]] წელს გაწევრიანდა. კომორის კუნძულებმა ისტორიაში პირველად დიდ საერთაშორისო ტურნირზე მონაწილეობის უფლება [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მოიპოვა. საკვალიფიკაციო ეტაპის ბოლო ტურში [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 0–0 ფრემ კომორებს ფინალური ეტაპის საგზური მოუტანა. ტურნირზე გუნდმა მერვედფინალამდე მიაღწია, რაც ქვეყნის ფეხბურთის ისტორიაში უდიდესი მიღწევაა.<ref>{{cite web |title=Comoros - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/comoros/QLUC9wv3/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> კომორის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 108-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:კომორის კუნძულების ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 35gdgv0yh4ats9wz7hjhtyef1vcvpqr განხილვა:კომორის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 1 894375 5426692 2026-07-03T18:50:44Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426692 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:კომორის კუნძულების ფეხბურთი 14 894376 5426694 2026-07-03T18:53:35Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426694 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორიის განხილვა:კომორის კუნძულების ფეხბურთი 15 894377 5426702 2026-07-03T19:05:21Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426702 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 1913 წელი ავსტრალიაში 0 894378 5426710 2026-07-03T19:17:20Z თეკლა ბიჭიკაშვილი 166292 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5426710 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/თეკლა ბიჭიკაშვილი|თეკლა ბიჭიკაშვილი]].|3|07|2026}} c7so6dpy7s8mwcinf3gwmpydhemsw4e 5426712 5426710 2026-07-03T19:19:06Z თეკლა ბიჭიკაშვილი 166292 5426712 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/თეკლა ბიჭიკაშვილი|თეკლა ბიჭიკაშვილი]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== pay51c2g2ybmjjaa8xgesxxj64fce6y 5426715 5426712 2026-07-03T19:25:53Z თეკლა ბიჭიკაშვილი 166292 5426715 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/თეკლა ბიჭიკაშვილი|თეკლა ბიჭიკაშვილი]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – [[თომას დენმანი]], მე-3 ბარონი დენმანი *პრემიერ-მინისტრი – [[ენდრიუ ფიშერი]] (24 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ კუკი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] t2fmp1u8j5y7awfhtchfedblk1cul4q 5426717 5426715 2026-07-03T19:28:20Z თეკლა ბიჭიკაშვილი 166292 5426717 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/თეკლა ბიჭიკაშვილი|თეკლა ბიჭიკაშვილი]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – [[თომას დენმანი]], მე-3 ბარონი დენმანი *პრემიერ-მინისტრი – [[ენდრიუ ფიშერი]] (24 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ კუკი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] (29 ივნისამდე), შემდეგ [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერი – [[დიგბი დენჰემი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერი – [[ალბერტ სოლომონი]] *ვიქტორიის პრემიერი – [[უილიამ ვატი]] (9 დეკემბერამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ელმსლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[ჯონ სკედანი]] 21z4gzm7bpvy61ru503sbstnqpvmvb3 5426955 5426717 2026-07-04T11:44:59Z თეკლა ბიჭიკაშვილი 166292 5426955 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/თეკლა ბიჭიკაშვილი|თეკლა ბიჭიკაშვილი]].|3|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი – [[თომას დენმანი]], მე-3 ბარონი დენმანი *პრემიერ-მინისტრი – [[ენდრიუ ფიშერი]] (24 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ კუკი]] *უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერები=== *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] (29 ივნისამდე), შემდეგ [[უილიამ ჰოლმანი]] *კვინსლენდის პრემიერი – [[დიგბი დენჰემი]] *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[არჩიბალდ პიკი]] *ტასმანიის პრემიერი – [[ალბერტ სოლომონი]] *ვიქტორიის პრემიერი – [[უილიამ ვატი]] (9 დეკემბერამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ელმსლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[ჯონ სკედანი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1913 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] ofzhs375lw9yqu0jqp9ann7r8t7idqp ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894379 5426720 2026-07-03T19:45:06Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أس... 5426720 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა. r6g7kqpdlr4mvk3vaa0teq3u2gaoczx 5426722 5426720 2026-07-03T19:47:48Z GagaMumladze2020 126180 5426722 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა. == სქოლიო == 2sucel007j6fyxe7amjwkxtt8213rua 5426723 5426722 2026-07-03T19:48:17Z GagaMumladze2020 126180 5426723 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა. == სქოლიო == [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] e864fmyjlt6ahwd0asklepkql5uzeor 5426724 5426723 2026-07-03T19:48:57Z GagaMumladze2020 126180 5426724 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა. == სქოლიო == [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] gfbei4lgpoh1sqy8l0gw5edgbdqesgy 5426725 5426724 2026-07-03T19:52:50Z GagaMumladze2020 126180 5426725 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა.<ref>{{cite web |title=Djibouti - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/djibouti/0xAwONtF/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] mqmrtjcj2701c57dw42m95fhtxx6303 5426728 5426725 2026-07-03T19:56:31Z GagaMumladze2020 126180 5426728 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა.<ref>{{cite web |title=Djibouti - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/djibouti/0xAwONtF/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ჯიბუტის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 17xgbnu9zh0vw4qh1yp0lswvoer2yfk 5426730 5426728 2026-07-03T20:03:47Z GagaMumladze2020 126180 5426730 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = 196 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა.<ref>{{cite web |title=Djibouti - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/djibouti/0xAwONtF/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში == სქოლიო == [[კატეგორია:ჯიბუტის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] jt17unbxgvkizlgbdpoqk499qwbi0x7 5426731 5426730 2026-07-03T20:04:06Z GagaMumladze2020 126180 5426731 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = 196 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა.<ref>{{cite web |title=Djibouti - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/djibouti/0xAwONtF/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 196-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია:ჯიბუტის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] c4aybcss7iyycypv3cxk0klbu2hjubz 5426732 5426731 2026-07-03T20:05:10Z GagaMumladze2020 126180 5426732 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Djibouti.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''<br>({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})<br>({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}}) | ასოციაცია = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი) | კაპიტანი = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39) | ბომბარდირი = [[სამუელ აკინბინუ]] (10) | საშინაო სტადიონი = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = DJI | ფიფა-ს რეიტინგი = 196 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 169 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1994]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 94 | ელო მაქს თარიღი = [[1947]] | ელო მინ = 214 | ელო მინ თარიღი = [[2016]] | pattern_la1 = _dji24h | pattern_b1 = _dji24h | pattern_ra1 = _dji24h | pattern_sh1 = _dji24h | pattern_so1 = _dji24h | leftarm1 = | body1 = | rightarm1 = | shorts1 = | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _dji24a | pattern_b2 = _dji24a | pattern_ra2 = _dji24a | pattern_sh2 = _dji24a | pattern_so2 = _dji24a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = 45d23e | პირველი თამაში = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} <br> ([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])<br> ''დამოუკიდებლობის შემდეგ''<br> {{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])<br> {{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} <br> ([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])<br> {{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} <br> ([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]]) }} '''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' — წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი. ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა.<ref>{{cite web |title=Djibouti - Squad, Results, Fixtures & Stats |url=https://www.soccerway.com/team/djibouti/0xAwONtF/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}</ref> ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 196-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ჯიბუტის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] sgt6chg6jnpztfdvf8udnpvp8a4iol0 განხილვა:ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 1 894380 5426721 2026-07-03T19:45:26Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426721 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ჯიბუტის ფეხბურთი 14 894381 5426726 2026-07-03T19:54:26Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426726 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორიის განხილვა:ჯიბუტის ფეხბურთი 15 894382 5426727 2026-07-03T19:55:08Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426727 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894383 5426733 2026-07-03T20:13:14Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُ... 5426733 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}}) | ასოციაცია = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF) | მწვრთვნელი = ვაკანტური | კაპიტანი = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80) | ბომბარდირი = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ტრიპოლის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = LBY | ფიფა-ს რეიტინგი = {{FIFA World Rankings|LBY}} | ფიფა მაქს = 36 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 187 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = {{World Football Elo Ratings|Libya}} | ელო მაქს = 46 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1985]] | ელო მინ = 124 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]] [[2003]] | pattern_la1 = _adidasicon25r | pattern_b1 = _adidasicon25r | pattern_ra1 = _adidasicon25r | pattern_sh1 = _adidaswhite | pattern_so1 = _3_stripes_white | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _adidastiro24wb | pattern_b2 = _adidastiro24wb | pattern_ra2 = _adidastiro24wb | pattern_sh2 = _adidastiro24wb | pattern_so2 = _3_stripes_black | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} <br> ([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]) }} '''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა. 2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. sgfib2gxfwbfyuh48ix5rgeajn49bhi 5426734 5426733 2026-07-03T20:13:45Z GagaMumladze2020 126180 5426734 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}}) | ასოციაცია = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF) | მწვრთვნელი = ვაკანტური | კაპიტანი = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80) | ბომბარდირი = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ტრიპოლის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = LBY | ფიფა-ს რეიტინგი = {{FIFA World Rankings|LBY}} | ფიფა მაქს = 36 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 187 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = {{World Football Elo Ratings|Libya}} | ელო მაქს = 46 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1985]] | ელო მინ = 124 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]] [[2003]] | pattern_la1 = _adidasicon25r | pattern_b1 = _adidasicon25r | pattern_ra1 = _adidasicon25r | pattern_sh1 = _adidaswhite | pattern_so1 = _3_stripes_white | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _adidastiro24wb | pattern_b2 = _adidastiro24wb | pattern_ra2 = _adidastiro24wb | pattern_sh2 = _adidastiro24wb | pattern_so2 = _3_stripes_black | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} <br> ([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]) }} '''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა. 2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. ლიბია 2015 წლის აფრიკის ერთა თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველივე რაუნდში [[რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუანდასთან]] დამარცხდა, 6pwnjzrzdrzubzmowzha1t1s5pr6xdx 5426735 5426734 2026-07-03T20:14:05Z GagaMumladze2020 126180 5426735 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}}) | ასოციაცია = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF) | მწვრთვნელი = ვაკანტური | კაპიტანი = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80) | ბომბარდირი = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ტრიპოლის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = LBY | ფიფა-ს რეიტინგი = {{FIFA World Rankings|LBY}} | ფიფა მაქს = 36 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 187 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = {{World Football Elo Ratings|Libya}} | ელო მაქს = 46 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1985]] | ელო მინ = 124 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]] [[2003]] | pattern_la1 = _adidasicon25r | pattern_b1 = _adidasicon25r | pattern_ra1 = _adidasicon25r | pattern_sh1 = _adidaswhite | pattern_so1 = _3_stripes_white | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _adidastiro24wb | pattern_b2 = _adidastiro24wb | pattern_ra2 = _adidastiro24wb | pattern_sh2 = _adidastiro24wb | pattern_so2 = _3_stripes_black | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} <br> ([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]) }} '''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა. 2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. ლიბია 2015 წლის აფრიკის ერთა თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველივე რაუნდში [[რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუანდასთან]] დამარცხდა, ხოლო მოქმედი ჩემპიონის სტატუსით ვერ შეძლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]] შესარჩევი ეტაპის გავლა. rr61zd4dtyld7kqu2yuvtfk6ec1orf0 5426740 5426735 2026-07-03T20:17:31Z GagaMumladze2020 126180 5426740 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}}) | ასოციაცია = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF) | მწვრთვნელი = ვაკანტური | კაპიტანი = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80) | ბომბარდირი = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ტრიპოლის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = LBY | ფიფა-ს რეიტინგი = {{FIFA World Rankings|LBY}} | ფიფა მაქს = 36 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 187 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = {{World Football Elo Ratings|Libya}} | ელო მაქს = 46 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1985]] | ელო მინ = 124 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]] [[2003]] | pattern_la1 = _adidasicon25r | pattern_b1 = _adidasicon25r | pattern_ra1 = _adidasicon25r | pattern_sh1 = _adidaswhite | pattern_so1 = _3_stripes_white | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _adidastiro24wb | pattern_b2 = _adidastiro24wb | pattern_ra2 = _adidastiro24wb | pattern_sh2 = _adidastiro24wb | pattern_so2 = _3_stripes_black | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} <br> ([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]) }} '''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა. 2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. ლიბია 2015 წლის აფრიკის ერთა თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველივე რაუნდში [[რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუანდასთან]] დამარცხდა, ხოლო მოქმედი ჩემპიონის სტატუსით ვერ შეძლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]] შესარჩევი ეტაპის გავლა. == სქოლიო == [[კატეგორია:ლიბიის ფეხბურთი]] dmtyn481nj15r6hklbh2o1y7tqs96x7 5426744 5426740 2026-07-03T20:22:14Z GagaMumladze2020 126180 5426744 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}}) | ასოციაცია = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF) | მწვრთვნელი = ვაკანტური | კაპიტანი = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80) | ბომბარდირი = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ტრიპოლის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = LBY | ფიფა-ს რეიტინგი = {{FIFA World Rankings|LBY}} | ფიფა მაქს = 36 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 187 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 46 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1985]] | ელო მინ = 124 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]] [[2003]] | pattern_la1 = _adidasicon25r | pattern_b1 = _adidasicon25r | pattern_ra1 = _adidasicon25r | pattern_sh1 = _adidaswhite | pattern_so1 = _3_stripes_white | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _adidastiro24wb | pattern_b2 = _adidastiro24wb | pattern_ra2 = _adidastiro24wb | pattern_sh2 = _adidastiro24wb | pattern_so2 = _3_stripes_black | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} <br> ([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]) }} '''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა. 2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. ლიბია 2015 წლის აფრიკის ერთა თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველივე რაუნდში [[რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუანდასთან]] დამარცხდა, ხოლო მოქმედი ჩემპიონის სტატუსით ვერ შეძლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]] შესარჩევი ეტაპის გავლა. ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 110-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია:ლიბიის ფეხბურთი]] tvlql1iwnq0g21m4lpi1xug0srfw7nf 5426745 5426744 2026-07-03T20:23:24Z GagaMumladze2020 126180 5426745 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}}) | ასოციაცია = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF) | მწვრთვნელი = ვაკანტური | კაპიტანი = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80) | ბომბარდირი = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ტრიპოლის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = LBY | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 36 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 187 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 46 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1985]] | ელო მინ = 124 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]] [[2003]] | pattern_la1 = _adidasicon25r | pattern_b1 = _adidasicon25r | pattern_ra1 = _adidasicon25r | pattern_sh1 = _adidaswhite | pattern_so1 = _3_stripes_white | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _adidastiro24wb | pattern_b2 = _adidastiro24wb | pattern_ra2 = _adidastiro24wb | pattern_sh2 = _adidastiro24wb | pattern_so2 = _3_stripes_black | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} <br> ([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]) }} '''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა. 2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. ლიბია 2015 წლის აფრიკის ერთა თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველივე რაუნდში [[რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუანდასთან]] დამარცხდა, ხოლო მოქმედი ჩემპიონის სტატუსით ვერ შეძლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]] შესარჩევი ეტაპის გავლა. ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 110-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ლიბიის ფეხბურთი]] 3fs4ndt3u1rpqu12ti301dgg4wwlc8g 5426746 5426745 2026-07-03T20:24:28Z GagaMumladze2020 126180 5426746 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}}) | ასოციაცია = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF) | მწვრთვნელი = ვაკანტური | კაპიტანი = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80) | ბომბარდირი = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ტრიპოლის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = LBY | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 36 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 187 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 46 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1985]] | ელო მინ = 124 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]] [[2003]] | pattern_la1 = _adidasicon25r | pattern_b1 = _adidasicon25r | pattern_ra1 = _adidasicon25r | pattern_sh1 = _adidaswhite | pattern_so1 = _3_stripes_white | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _adidastiro24wb | pattern_b2 = _adidastiro24wb | pattern_ra2 = _adidastiro24wb | pattern_sh2 = _adidastiro24wb | pattern_so2 = _3_stripes_black | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} <br> ([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]) }} '''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა. 2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. ლიბია 2015 წლის აფრიკის ერთა თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველივე რაუნდში [[რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუანდასთან]] დამარცხდა, ხოლო მოქმედი ჩემპიონის სტატუსით ვერ შეძლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]] შესარჩევი ეტაპის გავლა. ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 110-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ლიბიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] gvhpvfaljvi0tvf4cgh08phjbq1fe4c 5426747 5426746 2026-07-03T20:25:21Z GagaMumladze2020 126180 5426747 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = ლიბიის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Libya.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''<br>({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}}) | ასოციაცია = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF) | მწვრთვნელი = ვაკანტური | კაპიტანი = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80) | ბომბარდირი = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50) | საშინაო სტადიონი = [[ტრიპოლის სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = LBY | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 36 | ფიფა მაქს თარიღი = [[სექტემბერი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 187 | ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]] [[1997]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 46 | ელო მაქს თარიღი = [[აგვისტო]] [[1985]] | ელო მინ = 124 | ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]] [[2003]] | pattern_la1 = _adidasicon25r | pattern_b1 = _adidasicon25r | pattern_ra1 = _adidasicon25r | pattern_sh1 = _adidaswhite | pattern_so1 = _3_stripes_white | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _adidastiro24wb | pattern_b2 = _adidastiro24wb | pattern_ra2 = _adidastiro24wb | pattern_sh2 = _adidastiro24wb | pattern_so2 = _3_stripes_black | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} <br> ([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} <br> ([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]) }} '''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ. ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა. 2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. ლიბია 2015 წლის აფრიკის ერთა თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველივე რაუნდში [[რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუანდასთან]] დამარცხდა, ხოლო მოქმედი ჩემპიონის სტატუსით ვერ შეძლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]] შესარჩევი ეტაპის გავლა. ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 110-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:ლიბიის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 1fjgm478sxf9q390xwcfzuj4vtsi6nk განხილვა:ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 1 894384 5426737 2026-07-03T20:14:26Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426737 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ლიბიის ფეხბურთი 14 894385 5426738 2026-07-03T20:16:31Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426738 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორიის განხილვა:ლიბიის ფეხბურთი 15 894386 5426739 2026-07-03T20:16:49Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426739 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf მომხმარებლის განხილვა:Jamesboend 3 894388 5426742 2026-07-03T20:21:22Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5426742 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 20:21, 3 ივლისი 2026 (UTC) j85uglregvnmd8k05naqk0mtt6xevv6 განხილვა:Astaga.co 1 894389 5426743 2026-07-03T20:21:57Z Jamesboend 184847 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426743 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894390 5426749 2026-07-03T20:43:39Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}})... 5426749 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია 1974 წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება 1985 და 2003 წლებში. ასევე ფინალისტი იყო 1990, 2011 და 2019 წლებში. 2silg4ontfyc1bvwf39yeov4ypfdyda 5426752 5426749 2026-07-03T20:54:48Z GagaMumladze2020 126180 5426752 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში. == სქოლიო == 5xvrve76qnif71kwy5ge71879yc0m13 5426753 5426752 2026-07-03T20:55:06Z GagaMumladze2020 126180 5426753 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში.<ref>{{cite web |title=Mauritius – Team Profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritius/tpBfGJ31/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}</ref> == სქოლიო == 8sigp68n2ypyn40sqghnnhv7wuj9a25 5426757 5426753 2026-07-03T20:58:12Z GagaMumladze2020 126180 5426757 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში.<ref>{{cite web |title=Mauritius – Team Profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritius/tpBfGJ31/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:მავრიკის ფეხბურთი]] kvt5two6kou42cneh8xj9hsv03k40lj 5426758 5426757 2026-07-03T20:59:03Z GagaMumladze2020 126180 5426758 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში.<ref>{{cite web |title=Mauritius – Team Profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritius/tpBfGJ31/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:მავრიკის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] m7nlvv0msaorfb1wn48t36y69jbm66q 5426759 5426758 2026-07-03T20:59:27Z GagaMumladze2020 126180 5426759 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში.<ref>{{cite web |title=Mauritius – Team Profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritius/tpBfGJ31/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:მავრიკის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] h8ehc6d3v23cf7x8jy8s8uuiks7eqdq 5426760 5426759 2026-07-03T21:00:29Z GagaMumladze2020 126180 5426760 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში.<ref>{{cite web |title=Mauritius – Team Profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritius/tpBfGJ31/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}</ref> მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 178-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია:მავრიკის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] cvul6lwos3073032ymvme9awq2efyzy 5426761 5426760 2026-07-03T21:01:46Z GagaMumladze2020 126180 5426761 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = 178 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში.<ref>{{cite web |title=Mauritius – Team Profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritius/tpBfGJ31/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}</ref> მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 178-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია:მავრიკის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 7e1bamsm214xrr74oydpzz26074y4rb 5426764 5426761 2026-07-03T21:06:28Z GagaMumladze2020 126180 5426764 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = მავრიკის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of Mauritius.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„კლუბი M“'''<br>'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}}) | ასოციაცია = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)<br>(Lasosiasion foutborl Moris) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA) | მწვრთვნელი = [[გიიომ მულეკი]] | კაპიტანი = [[კევინ ჟან-ლუი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ანრი სპევილი]] (72) | ბომბარდირი = [[დანიელ იმბერი]] (17) | საშინაო სტადიონი = Complexe Sportif de Côte d'Or | ფიფა-ს ტრიგრამა = MRI | ფიფა-ს რეიტინგი = 178 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 112 | ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]] [[1992]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2012]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 1 | ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]] [[2025]] | ელო მინ = 2 | ელო მინ თარიღი = [[6 აგვისტო]], [[1980]] | pattern_la1 = | pattern_b1 = _mri23h | pattern_ra1 = | leftarm1 = FF0000 | body1 = FF0000 | rightarm1 = FF0000 | shorts1 = FF0000 | socks1 = FF0000 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _mri23a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}<br> ([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])<br> {{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])<br> {{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}<br> ([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]]) | რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]]) }} '''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი. მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში.<ref>{{cite web |title=Mauritius – Team Profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritius/tpBfGJ31/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}</ref> მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 178-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:მავრიკის ფეხბურთი]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] dp03owe8oln3n6iueufh803m5wyzhze განხილვა:მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 1 894391 5426750 2026-07-03T20:44:26Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426750 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:მავრიკის ფეხბურთი 14 894392 5426754 2026-07-03T20:56:31Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426754 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორიის განხილვა:მავრიკის ფეხბურთი 15 894393 5426755 2026-07-03T20:56:56Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426755 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კიუვეტმწმენდი მანქანა 0 894394 5426787 2026-07-04T01:18:49Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[სურათი:KOMashina300.jpg|thumb|КОМ-300]] '''კიუვეტმწმენდი მანქანა''' — [[სალიანდაგო მანქანები|სალიანდაგო მანქანა]], რომელიც გამოიყენება [[რკინიგზის ტრანსპორტი|რკინიგზის ტრანსპორტზე]] კიუვეტების... 5426787 wikitext text/x-wiki [[სურათი:KOMashina300.jpg|thumb|КОМ-300]] '''კიუვეტმწმენდი მანქანა''' — [[სალიანდაგო მანქანები|სალიანდაგო მანქანა]], რომელიც გამოიყენება [[რკინიგზის ტრანსპორტი|რკინიგზის ტრანსპორტზე]] კიუვეტების გასაჭრელად და გასაწმენდად [[რკინიგზის ლიანდაგი|რკინიგზის ლიანდაგების]] მიმდინარე შენახვის დროს. == გამოჩენის ისტორია == პირველი ბორბლებიანი კიუვეტმწმენდი მანქანები [[ბენზინი]]ს ძრავით [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირში]] შეიქმნა [[1960-იანები|1960-იანი]] წლების ბოლოში. [[1980-იანები|1980-იანი]] წლების დასაწყისში შემუშავდა კიუვეტმწმენდი მანქანა ბორბლებიანი ტრაქტორ „[[ბალარუსი (ტრაქტორთა ოჯახი)|ბელარუსის]]“ ბაზაზე. უცხოეთში გამოდიან კიუვეტმწმენდი მანქანები სარკინიგზო სვლაზე. == კონსტრუქცია და მუშაობის პრინციპი == ბორბლებიანი კიუვეტმწმენდი მანქანები მუშაობენ შესვენებების გარეშე [[მატარებელი|მატარებელთა]] მოძრაობის გრაფიკში. კიუვეტმწმენდი მანქანის დაკიდული მოწყობილობა: * ქვედა მიმღებ-მჭრელი როტორი * კონუსური მჭრელი ხრახნი დაჭუჭყიანებული გრუნტი იყრება ჭრილის ფარგლებს გარეთ. კიუვეტმწმენდი მანქანა აღჭურვილია ბორბლების ავტონომიური სტაბილიზატორით, რომელიც არეგულირებს მათ ურთიერთმდებარეობას, რაც საშუალებას აძლევს მანქანას შეინარჩუნოს ჰორიზონტალური მდგომარეობა შემოვლისას, მაგალითად, საკონტაქტო ქსელის ბოძებს. ფერდობის მოცემული კუთხე და კიუვეტის სიღრმე ნარჩუნდება მრიცხველ-გამანაწილებელის დახმარებით, რომლის გამზომი ღერო ეყრდნობა ტროს-კოპირს, გაჭიმულს კიუვეტის გასწვრივ. == КОМ-300 == პირველი რუსული სრულპროფილიანი უნივერსალური თვითმავალი კიუვეტმწმენდი მანქანა როტორული დამრტყმელი მექანიზმით, გუთნებით და მანიპულატორით განკუთვნილია ტექნოლოგიური სამუშაოების შესასრულებლად: * ძველი კიუვეტების, გრძივი და განივი თხრილების გაწმენდა, ჩაღრმავება, გაფართოვება * ახალი კიუვეტების, გრძივი და განივი თხრილების მოწყობა ტექნიკური მახასიათებლები:<ref name="ххх">[http://rempm.ru/newsection449 Сайт ОАО «Калужский завод «Ремпутьмаш»]</ref> * როტორული მუშა ორგანოს წარმადობა — 50—250 მ³/სთ * როტორის შვერილი გარე კიდის მიხედვით ლიანდაგის ღერძიდან, რელსის თავის დონიდან — მაქსიმალური 7,8 მ * როტორის ჩაღრმავება რელსის თავის დონიდან — მაქსიმალური 2,8 მ * ამოსათხრელი თხრილის სიგანე — მინიმალური 0,6 მ * როტორის მაქსიმალური ჩაღრმავება გრუნტის ზედაპირიდან ვიწრო თხრილების ამოთხრისას, როტორის მუშა ზონის საზღვრებში — 1,2 მ * მოძრაობის სიჩქარის დიაპაზონი როტორის მოძრაობის დროს — 0,05—0,5 კმ/სთ * მოძრაობის სიჩქარე: ** მუშა სატრანსპორტო რეჟიმში გუთნებით მუშაობის დროს — 3—6 კმ/სთ ** თვითმავალი მოედანზე მისაბმელ 1000 ტონიან მასასთან — 60 კმ/სთ * გუთნის ჩაღრმავება რელსის თავის ღერძიდან — მაქსიმალური 1,1 მ * მანიპულატორის ისრის შვერილი — მაქსიმალური 7,7 მ * მანიპულატორის ტვირთამწეობა ისრის მაქსიმალური შვერილისას — 1,0 ტონაძალა * მანიპულატორის ტვირთამწეობა — მაქსიმალური 4,0 ტონაძალა * გრეიფერის ჩაღრმავება რელსის თავის დონიდან — 2,8 მ-ზე ნაკლები * გაბარიტული ზომები: ** მანქანის სიგრძე — 41 440 მმ ** მანქანის ბაზა — 17 580 მმ ** მანქანის სიგანე ტრანსპორტირებისას — არაუმეტეს 3087 მმ-სა ** სიმაღლე — 5050 მმ * ძალოვანი დანადგარის სიმძლავრე — 640 კილოვატი ==იხილეთ აგრეთვე== * [[კიუვეტ-თხრილის მანქანა]] ==ლიტერატურა== * [https://search.rsl.ru/ru/record/01001687278 Кюветоочистительная машина // Железнодорожный транспорт: энциклопедия / гл. ред. Н. С. Конарев. — М.: Большая российская энциклопедия, 1994. — С. 209. — ISBN 5-85270-115-7.] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სალიანდაგო მანქანები]] hr2rkfeclc5pep7uojcysjjlm9kkxed განხილვა:კიუვეტმწმენდი მანქანა 1 894395 5426788 2026-07-04T01:20:10Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426788 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf ანა ვან პატენი 0 894396 5426789 2026-07-04T01:30:30Z წადი 159914 შექმნილია გვერდის თარგმნით „[[:en:Special:Redirect/revision/1362313878|Anna Van Patten]]“ 5426789 wikitext text/x-wiki   '''ანა ვან პატენი''' (Anna Van Patten; დ. [[30 ნოემბერი]], [[1998]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი|მსახიობია]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კიტის როლით, რომელიც მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია ამერიკულ სატელევიზიო შოუში [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორია“]]. იგი ასევე გამოჩნდა დიანა ნოქსის როლში ფილმში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, ამანდას როლში და გრეის ბაირონის როლში სერიალში „Gossip Girl“. == ბიოგრაფია == ანა ვან პატენი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] უბან [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]] დაიბადა და გაიზარდა; სწავლობდა ფიორელო ჰ. ლაგუარდიას სახელობის საშუალო სკოლაში.<ref>{{Cite web |last=Dass |first=Aastha |date=2026-05-04 |title=Who are Grace and Anna Van Patten’s parents? All about famous family following daughter's Euphoria debut |url=https://www.soapcentral.com/entertainment/who-grace-anna-van-patten-s-parents-all-famous-family-following-daughter-s-euphoria-debut |access-date=2026-07-01 |website=soapcentral.com |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |title=In the Spotlight: Anna van Patten talks Euphoria, Family, and NYC roots |url=https://pix11.com/new-york-living/in-the-spotlight-anna-van-patten-talks-euphoria-family-and-nyc-roots/ |access-date=June 24, 2026 |website=Pix11}}</ref> მამამისი, ტიმ ვან პატენი, პატარა ასაკიდანვე დაჰყავდა გადასაღებ მოედანზე და მალევე დაინტერესდა მსახიობობით: მისი თქმით, 10 წლის ასაკში მან სცადა მამამისის დარწმუნება, რომ ის [[სატახტოთა თამაში (სერიალი)|„სამეფო კარის თამაშების“]] [[ზამთარი ახლოვდება|პილოტურ]] ეპიზოდში გარდაცვლილი გოგონას როლისთვის აერჩია, მაგრამ ბოლო წუთს მამამ გადაწყვიტა, რომ ეს შეიძლება ძალიან შემაშფოთებელი ყოფილიყო.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან კინორეჟისურა [[ახალი სკოლა (ნიუ-იორკი)|„ახალ სკოლაში“]] შეისწავლა, მას შემდეგ, რაც არქიტექტურა კარიერულ არჩევანად განიხილა.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-06-24 |website=RUSSH}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-10-15 |title=Anna Van Patten on Becoming the Actress She Was Always Meant to Be |url=https://www.whowhatwear.com/fashion/celebrity/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Who What Wear |language=en}}</ref> ვან პატენმა პირველად ყურადღება მიიპყრო, როგორც მსახიობმა, რომელმაც განასახიერა სენატორის ქალიშვილი გრეის ბაირონი სერიალ „Gossip Girl“, სამუშაო, რომელიც მისთვის საინტერესო იყო [[ჭორიკანა (ტელესერიალი)|ორიგინალური სერიალის]] თაყვანისმცემლის გამო.<ref name=":12">{{Cite web |last=Bein |first=Kat |title=Gossip Girl Star Anna Van Patten on Style & Family Bonds |url=https://www.modernluxury.com/anna-wendy-van-patten-gossip-girl-interview-lafayette-148/ |access-date=2026-06-24 |website=Modern Luxury |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=IN CONVERSATION WITH ANNA VAN PATTEN |url=https://www.numeronetherlands.com/in-conversation-with/in-conversation-with-anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Numéro Netherlands |language=en-US}}</ref> შემდეგ მან განასახიერა დიანა ნოქსი სერიალში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის რეალურ დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, რომელიც დიანას უფროს დას და მთავარ პერსონაჟს, ამანდა ნოქსს თამაშობდა.<ref>{{Cite web |last=Interview |date=2026-02-12 |title=Grace and Anna Van Patten Are Hollywood's Hottest Sister Act |url=https://www.interviewmagazine.com/film/grace-and-anna-van-patten-are-hollywoods-hottest-sister-act |access-date=2026-06-24 |website=Interview Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nordstrom |first=Leigh |date=2025-10-06 |title=Getting Ready for Balenciaga Spring 2026 With Anna Van Patten |url=https://wwd.com/eye/people/balenciaga-spring-2026-anna-van-patten-1238284823/ |access-date=2026-06-24 |website=WWD |language=en-US}}</ref> ის ასევე გამოჩნდა სერიალში „Master“<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> და სტუმრად გამოჩნდა ფილმებში „FBI: Most Wanted“ და „Law & Order: Special Victims Unit“.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-07-02 |website=RUSSH}}</ref> ის გამოჩნდა „Lafayette 148-ის“ მოდის კამპანიაში დედასთან, ვენდისთან ერთად.<ref name=":12" /> მისი გამორჩეული როლი იყო კიტის როლი,<ref>{{Cite web |last=Zimmermann |first=Michael |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Breakout Anna Van Patten Felt Pressure To Make Kitty's Dark Story 'Hit Hard' |url=https://collider.com/euphoria-anna-van-patten-interview/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომელი და ტელესერიალ ''[[ეიფორია (სერიალი)|„]]''[[ეიფორია (სერიალი)|ეიფორიის“]] მესამე სეზონში განმეორებადი პერსონაჟი.<ref>{{Cite web |title=Anna Van Patten Wants to Do It All |url=https://airmail.news/issues/2026-4-4/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=airmail.news |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Star Anna Van Patten Teases 'Really Huge' Season 3 Finale: 'You Can Expect a Lot of Action' |url=https://decider.com/2026/05/31/euphoria-star-anna-van-patten-kitty-interview/ |access-date=2026-06-24 |work=Decider |language=en-US}}</ref> ვან პატენი პირველად გამოჩნდა ეპიზოდში სახელწოდებით „Kitty Likes to Dance“, რომელსაც სახელი მისი პერსონაჟის სცენის მიხედვით დაერქვა.<ref>{{Cite web |last=Comiter |first=Jordana |date=May 4, 2026 |title=Who Plays Kitty on Euphoria? All About Anna Van Patten and Her Famous Family |url=https://people.com/who-plays-kitty-on-euphoria-11965303 |access-date=June 24, 2026 |website=People}}</ref> ის გახდა ყველაზე ხშირად მოძიებული ახალი პერსონაჟი სერიალ [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორიაში“]].<ref>{{Cite web |last=Toomer |first=Jessica |date=2026-05-06 |title='Euphoria's Most-Searched New Character Completely Changes the HBO Show's Direction in Just 3 Minutes |url=https://collider.com/euphoria-season-3-kitty-anna-von-patten-character-explained/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> მან როლისთვის პოლ დენსი ისწავლა და ასევე, ენობრივი ბარიერის მიუხედავად, [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]] სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომლებსაც გაესაუბრა.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან განაცხადა, რომ ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც მას ამ როლში ჩართვა სურდა, ის იყო, რომ პირველ სეზონში კასტინგზე იყო, მაგრამ პერსონაჟისთვის არ მიუღიათ მონაწილეობა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Exclusive: Anna Van Patten Auditioned For This 'Euphoria' Role First |url=https://www.bustle.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-season-3-interview |access-date=2026-06-24 |website=Bustle |language=en}}</ref> მან ასევე ისაუბრა როლის ფიზიკურ სირთულეებზე, მათ შორის ფინალში, სადაც მას ათი დღის განმავლობაში პროთეზის ტარება მოუწია, რათა თავისი პერსონაჟის ბრაზილიური დუნდულების აწევის იმიტაცია გაეკეთებინა.<ref>{{Cite web |last=Grebenyuk |first=Yana |date=2026-06-04 |title=Euphoria's Anna Van Patten Breaks Down 'Challenging' Process of Wearing a Prosthetic Butt After BBL |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/euphorias-anna-van-patten-breaks-down-prosthetic-butt-for-bbl/ |access-date=2026-06-24 |website=Us Weekly |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-04 |title=Anna Van Patten Confirms 'Euphoria' Cut Scenes Of Kitty & Cassie [Exclusive] |url=https://www.elitedaily.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-finale-butt-deleted-scenes-interview |access-date=2026-06-24 |website=Elite Daily |language=en}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1998]] 7owxz331ey4s6wgky13ffast9o3ayud 5426790 5426789 2026-07-04T01:30:42Z წადი 159914 5426790 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/წადი|წადი]].|4|07|2026}} '''ანა ვან პატენი''' (Anna Van Patten; დ. [[30 ნოემბერი]], [[1998]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი|მსახიობია]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კიტის როლით, რომელიც მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია ამერიკულ სატელევიზიო შოუში [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორია“]]. იგი ასევე გამოჩნდა დიანა ნოქსის როლში ფილმში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, ამანდას როლში და გრეის ბაირონის როლში სერიალში „Gossip Girl“. == ბიოგრაფია == ანა ვან პატენი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] უბან [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]] დაიბადა და გაიზარდა; სწავლობდა ფიორელო ჰ. ლაგუარდიას სახელობის საშუალო სკოლაში.<ref>{{Cite web |last=Dass |first=Aastha |date=2026-05-04 |title=Who are Grace and Anna Van Patten’s parents? All about famous family following daughter's Euphoria debut |url=https://www.soapcentral.com/entertainment/who-grace-anna-van-patten-s-parents-all-famous-family-following-daughter-s-euphoria-debut |access-date=2026-07-01 |website=soapcentral.com |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |title=In the Spotlight: Anna van Patten talks Euphoria, Family, and NYC roots |url=https://pix11.com/new-york-living/in-the-spotlight-anna-van-patten-talks-euphoria-family-and-nyc-roots/ |access-date=June 24, 2026 |website=Pix11}}</ref> მამამისი, ტიმ ვან პატენი, პატარა ასაკიდანვე დაჰყავდა გადასაღებ მოედანზე და მალევე დაინტერესდა მსახიობობით: მისი თქმით, 10 წლის ასაკში მან სცადა მამამისის დარწმუნება, რომ ის [[სატახტოთა თამაში (სერიალი)|„სამეფო კარის თამაშების“]] [[ზამთარი ახლოვდება|პილოტურ]] ეპიზოდში გარდაცვლილი გოგონას როლისთვის აერჩია, მაგრამ ბოლო წუთს მამამ გადაწყვიტა, რომ ეს შეიძლება ძალიან შემაშფოთებელი ყოფილიყო.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან კინორეჟისურა [[ახალი სკოლა (ნიუ-იორკი)|„ახალ სკოლაში“]] შეისწავლა, მას შემდეგ, რაც არქიტექტურა კარიერულ არჩევანად განიხილა.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-06-24 |website=RUSSH}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-10-15 |title=Anna Van Patten on Becoming the Actress She Was Always Meant to Be |url=https://www.whowhatwear.com/fashion/celebrity/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Who What Wear |language=en}}</ref> ვან პატენმა პირველად ყურადღება მიიპყრო, როგორც მსახიობმა, რომელმაც განასახიერა სენატორის ქალიშვილი გრეის ბაირონი სერიალ „Gossip Girl“, სამუშაო, რომელიც მისთვის საინტერესო იყო [[ჭორიკანა (ტელესერიალი)|ორიგინალური სერიალის]] თაყვანისმცემლის გამო.<ref name=":12">{{Cite web |last=Bein |first=Kat |title=Gossip Girl Star Anna Van Patten on Style & Family Bonds |url=https://www.modernluxury.com/anna-wendy-van-patten-gossip-girl-interview-lafayette-148/ |access-date=2026-06-24 |website=Modern Luxury |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=IN CONVERSATION WITH ANNA VAN PATTEN |url=https://www.numeronetherlands.com/in-conversation-with/in-conversation-with-anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Numéro Netherlands |language=en-US}}</ref> შემდეგ მან განასახიერა დიანა ნოქსი სერიალში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის რეალურ დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, რომელიც დიანას უფროს დას და მთავარ პერსონაჟს, ამანდა ნოქსს თამაშობდა.<ref>{{Cite web |last=Interview |date=2026-02-12 |title=Grace and Anna Van Patten Are Hollywood's Hottest Sister Act |url=https://www.interviewmagazine.com/film/grace-and-anna-van-patten-are-hollywoods-hottest-sister-act |access-date=2026-06-24 |website=Interview Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nordstrom |first=Leigh |date=2025-10-06 |title=Getting Ready for Balenciaga Spring 2026 With Anna Van Patten |url=https://wwd.com/eye/people/balenciaga-spring-2026-anna-van-patten-1238284823/ |access-date=2026-06-24 |website=WWD |language=en-US}}</ref> ის ასევე გამოჩნდა სერიალში „Master“<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> და სტუმრად გამოჩნდა ფილმებში „FBI: Most Wanted“ და „Law & Order: Special Victims Unit“.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-07-02 |website=RUSSH}}</ref> ის გამოჩნდა „Lafayette 148-ის“ მოდის კამპანიაში დედასთან, ვენდისთან ერთად.<ref name=":12" /> მისი გამორჩეული როლი იყო კიტის როლი,<ref>{{Cite web |last=Zimmermann |first=Michael |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Breakout Anna Van Patten Felt Pressure To Make Kitty's Dark Story 'Hit Hard' |url=https://collider.com/euphoria-anna-van-patten-interview/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომელი და ტელესერიალ ''[[ეიფორია (სერიალი)|„]]''[[ეიფორია (სერიალი)|ეიფორიის“]] მესამე სეზონში განმეორებადი პერსონაჟი.<ref>{{Cite web |title=Anna Van Patten Wants to Do It All |url=https://airmail.news/issues/2026-4-4/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=airmail.news |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Star Anna Van Patten Teases 'Really Huge' Season 3 Finale: 'You Can Expect a Lot of Action' |url=https://decider.com/2026/05/31/euphoria-star-anna-van-patten-kitty-interview/ |access-date=2026-06-24 |work=Decider |language=en-US}}</ref> ვან პატენი პირველად გამოჩნდა ეპიზოდში სახელწოდებით „Kitty Likes to Dance“, რომელსაც სახელი მისი პერსონაჟის სცენის მიხედვით დაერქვა.<ref>{{Cite web |last=Comiter |first=Jordana |date=May 4, 2026 |title=Who Plays Kitty on Euphoria? All About Anna Van Patten and Her Famous Family |url=https://people.com/who-plays-kitty-on-euphoria-11965303 |access-date=June 24, 2026 |website=People}}</ref> ის გახდა ყველაზე ხშირად მოძიებული ახალი პერსონაჟი სერიალ [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორიაში“]].<ref>{{Cite web |last=Toomer |first=Jessica |date=2026-05-06 |title='Euphoria's Most-Searched New Character Completely Changes the HBO Show's Direction in Just 3 Minutes |url=https://collider.com/euphoria-season-3-kitty-anna-von-patten-character-explained/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> მან როლისთვის პოლ დენსი ისწავლა და ასევე, ენობრივი ბარიერის მიუხედავად, [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]] სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომლებსაც გაესაუბრა.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან განაცხადა, რომ ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც მას ამ როლში ჩართვა სურდა, ის იყო, რომ პირველ სეზონში კასტინგზე იყო, მაგრამ პერსონაჟისთვის არ მიუღიათ მონაწილეობა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Exclusive: Anna Van Patten Auditioned For This 'Euphoria' Role First |url=https://www.bustle.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-season-3-interview |access-date=2026-06-24 |website=Bustle |language=en}}</ref> მან ასევე ისაუბრა როლის ფიზიკურ სირთულეებზე, მათ შორის ფინალში, სადაც მას ათი დღის განმავლობაში პროთეზის ტარება მოუწია, რათა თავისი პერსონაჟის ბრაზილიური დუნდულების აწევის იმიტაცია გაეკეთებინა.<ref>{{Cite web |last=Grebenyuk |first=Yana |date=2026-06-04 |title=Euphoria's Anna Van Patten Breaks Down 'Challenging' Process of Wearing a Prosthetic Butt After BBL |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/euphorias-anna-van-patten-breaks-down-prosthetic-butt-for-bbl/ |access-date=2026-06-24 |website=Us Weekly |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-04 |title=Anna Van Patten Confirms 'Euphoria' Cut Scenes Of Kitty & Cassie [Exclusive] |url=https://www.elitedaily.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-finale-butt-deleted-scenes-interview |access-date=2026-06-24 |website=Elite Daily |language=en}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1998]] 22202t3nq0ytyl9xf5q1qfc86of3v87 5426791 5426790 2026-07-04T01:33:10Z წადი 159914 5426791 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/წადი|წადი]].|4|07|2026}} '''ანა ვან პატენი''' (Anna Van Patten; დ. [[30 ნოემბერი]], [[1998]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი|მსახიობია]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კიტის როლით, რომელიც მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია ამერიკულ სატელევიზიო შოუში [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორია“]]. იგი ასევე გამოჩნდა დიანა ნოქსის როლში ფილმში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, ამანდას როლში და გრეის ბაირონის როლში სერიალში „Gossip Girl“. == ადრეული წლები და კარიერა == ანა ვან პატენი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] უბან [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]] დაიბადა და გაიზარდა; სწავლობდა ფიორელო ჰ. ლაგუარდიას სახელობის საშუალო სკოლაში.<ref>{{Cite web |last=Dass |first=Aastha |date=2026-05-04 |title=Who are Grace and Anna Van Patten’s parents? All about famous family following daughter's Euphoria debut |url=https://www.soapcentral.com/entertainment/who-grace-anna-van-patten-s-parents-all-famous-family-following-daughter-s-euphoria-debut |access-date=2026-07-01 |website=soapcentral.com |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |title=In the Spotlight: Anna van Patten talks Euphoria, Family, and NYC roots |url=https://pix11.com/new-york-living/in-the-spotlight-anna-van-patten-talks-euphoria-family-and-nyc-roots/ |access-date=June 24, 2026 |website=Pix11}}</ref> მამამისი, ტიმ ვან პატენი, პატარა ასაკიდანვე დაჰყავდა გადასაღებ მოედანზე და მალევე დაინტერესდა მსახიობობით: მისი თქმით, 10 წლის ასაკში მან სცადა მამამისის დარწმუნება, რომ ის [[სატახტოთა თამაში (სერიალი)|„სამეფო კარის თამაშების“]] [[ზამთარი ახლოვდება|პილოტურ]] ეპიზოდში გარდაცვლილი გოგონას როლისთვის აერჩია, მაგრამ ბოლო წუთს მამამ გადაწყვიტა, რომ ეს შეიძლება ძალიან შემაშფოთებელი ყოფილიყო.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან კინორეჟისურა [[ახალი სკოლა (ნიუ-იორკი)|„ახალ სკოლაში“]] შეისწავლა, მას შემდეგ, რაც არქიტექტურა კარიერულ არჩევანად განიხილა.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-06-24 |website=RUSSH}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-10-15 |title=Anna Van Patten on Becoming the Actress She Was Always Meant to Be |url=https://www.whowhatwear.com/fashion/celebrity/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Who What Wear |language=en}}</ref> ვან პატენმა პირველად ყურადღება მიიპყრო, როგორც მსახიობმა, რომელმაც განასახიერა სენატორის ქალიშვილი გრეის ბაირონი სერიალ „Gossip Girl“, სამუშაო, რომელიც მისთვის საინტერესო იყო [[ჭორიკანა (ტელესერიალი)|ორიგინალური სერიალის]] თაყვანისმცემლის გამო.<ref name=":12">{{Cite web |last=Bein |first=Kat |title=Gossip Girl Star Anna Van Patten on Style & Family Bonds |url=https://www.modernluxury.com/anna-wendy-van-patten-gossip-girl-interview-lafayette-148/ |access-date=2026-06-24 |website=Modern Luxury |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=IN CONVERSATION WITH ANNA VAN PATTEN |url=https://www.numeronetherlands.com/in-conversation-with/in-conversation-with-anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Numéro Netherlands |language=en-US}}</ref> შემდეგ მან განასახიერა დიანა ნოქსი სერიალში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის რეალურ დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, რომელიც დიანას უფროს დას და მთავარ პერსონაჟს, ამანდა ნოქსს თამაშობდა.<ref>{{Cite web |last=Interview |date=2026-02-12 |title=Grace and Anna Van Patten Are Hollywood's Hottest Sister Act |url=https://www.interviewmagazine.com/film/grace-and-anna-van-patten-are-hollywoods-hottest-sister-act |access-date=2026-06-24 |website=Interview Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nordstrom |first=Leigh |date=2025-10-06 |title=Getting Ready for Balenciaga Spring 2026 With Anna Van Patten |url=https://wwd.com/eye/people/balenciaga-spring-2026-anna-van-patten-1238284823/ |access-date=2026-06-24 |website=WWD |language=en-US}}</ref> ის ასევე გამოჩნდა სერიალში „Master“<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> და სტუმრად გამოჩნდა ფილმებში „FBI: Most Wanted“ და „Law & Order: Special Victims Unit“.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-07-02 |website=RUSSH}}</ref> ის გამოჩნდა „Lafayette 148-ის“ მოდის კამპანიაში დედასთან, ვენდისთან ერთად.<ref name=":12" /> მისი გამორჩეული როლი იყო კიტის როლი,<ref>{{Cite web |last=Zimmermann |first=Michael |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Breakout Anna Van Patten Felt Pressure To Make Kitty's Dark Story 'Hit Hard' |url=https://collider.com/euphoria-anna-van-patten-interview/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომელი და ტელესერიალ ''[[ეიფორია (სერიალი)|„]]''[[ეიფორია (სერიალი)|ეიფორიის“]] მესამე სეზონში განმეორებადი პერსონაჟი.<ref>{{Cite web |title=Anna Van Patten Wants to Do It All |url=https://airmail.news/issues/2026-4-4/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=airmail.news |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Star Anna Van Patten Teases 'Really Huge' Season 3 Finale: 'You Can Expect a Lot of Action' |url=https://decider.com/2026/05/31/euphoria-star-anna-van-patten-kitty-interview/ |access-date=2026-06-24 |work=Decider |language=en-US}}</ref> ვან პატენი პირველად გამოჩნდა ეპიზოდში სახელწოდებით „Kitty Likes to Dance“, რომელსაც სახელი მისი პერსონაჟის სცენის მიხედვით დაერქვა.<ref>{{Cite web |last=Comiter |first=Jordana |date=May 4, 2026 |title=Who Plays Kitty on Euphoria? All About Anna Van Patten and Her Famous Family |url=https://people.com/who-plays-kitty-on-euphoria-11965303 |access-date=June 24, 2026 |website=People}}</ref> ის გახდა ყველაზე ხშირად მოძიებული ახალი პერსონაჟი სერიალ [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორიაში“]].<ref>{{Cite web |last=Toomer |first=Jessica |date=2026-05-06 |title='Euphoria's Most-Searched New Character Completely Changes the HBO Show's Direction in Just 3 Minutes |url=https://collider.com/euphoria-season-3-kitty-anna-von-patten-character-explained/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> მან როლისთვის პოლ დენსი ისწავლა და ასევე, ენობრივი ბარიერის მიუხედავად, [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]] სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომლებსაც გაესაუბრა.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან განაცხადა, რომ ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც მას ამ როლში ჩართვა სურდა, ის იყო, რომ პირველ სეზონში კასტინგზე იყო, მაგრამ პერსონაჟისთვის არ მიუღიათ მონაწილეობა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Exclusive: Anna Van Patten Auditioned For This 'Euphoria' Role First |url=https://www.bustle.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-season-3-interview |access-date=2026-06-24 |website=Bustle |language=en}}</ref> მან ასევე ისაუბრა როლის ფიზიკურ სირთულეებზე, მათ შორის ფინალში, სადაც მას ათი დღის განმავლობაში პროთეზის ტარება მოუწია, რათა თავისი პერსონაჟის ბრაზილიური დუნდულების აწევის იმიტაცია გაეკეთებინა.<ref>{{Cite web |last=Grebenyuk |first=Yana |date=2026-06-04 |title=Euphoria's Anna Van Patten Breaks Down 'Challenging' Process of Wearing a Prosthetic Butt After BBL |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/euphorias-anna-van-patten-breaks-down-prosthetic-butt-for-bbl/ |access-date=2026-06-24 |website=Us Weekly |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-04 |title=Anna Van Patten Confirms 'Euphoria' Cut Scenes Of Kitty & Cassie [Exclusive] |url=https://www.elitedaily.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-finale-butt-deleted-scenes-interview |access-date=2026-06-24 |website=Elite Daily |language=en}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1998]] lmiqr4e8e2asynsbpsmu6owrymj31rv 5426792 5426791 2026-07-04T01:35:12Z წადი 159914 5426792 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/წადი|წადი]].|4|07|2026}} '''ანა ვან პატენი''' ({{lang-en|Anna Van Patten}}; დ. [[30 ნოემბერი]], [[1998]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი|მსახიობია]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კიტის როლით, რომელიც მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია ამერიკულ სატელევიზიო შოუში [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორია“]]. იგი ასევე გამოჩნდა დიანა ნოქსის როლში ფილმში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, ამანდას როლში და გრეის ბაირონის როლში სერიალში „Gossip Girl“. == ადრეული წლები და კარიერა == ანა ვან პატენი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] უბან [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]] დაიბადა და გაიზარდა; სწავლობდა ფიორელო ჰ. ლაგუარდიას სახელობის საშუალო სკოლაში.<ref>{{Cite web |last=Dass |first=Aastha |date=2026-05-04 |title=Who are Grace and Anna Van Patten’s parents? All about famous family following daughter's Euphoria debut |url=https://www.soapcentral.com/entertainment/who-grace-anna-van-patten-s-parents-all-famous-family-following-daughter-s-euphoria-debut |access-date=2026-07-01 |website=soapcentral.com |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |title=In the Spotlight: Anna van Patten talks Euphoria, Family, and NYC roots |url=https://pix11.com/new-york-living/in-the-spotlight-anna-van-patten-talks-euphoria-family-and-nyc-roots/ |access-date=June 24, 2026 |website=Pix11}}</ref> მამამისი, ტიმ ვან პატენი, პატარა ასაკიდანვე დაჰყავდა გადასაღებ მოედანზე და მალევე დაინტერესდა მსახიობობით: მისი თქმით, 10 წლის ასაკში მან სცადა მამამისის დარწმუნება, რომ ის [[სატახტოთა თამაში (სერიალი)|„სამეფო კარის თამაშების“]] [[ზამთარი ახლოვდება|პილოტურ]] ეპიზოდში გარდაცვლილი გოგონას როლისთვის აერჩია, მაგრამ ბოლო წუთს მამამ გადაწყვიტა, რომ ეს შეიძლება ძალიან შემაშფოთებელი ყოფილიყო.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან კინორეჟისურა [[ახალი სკოლა (ნიუ-იორკი)|„ახალ სკოლაში“]] შეისწავლა, მას შემდეგ, რაც არქიტექტურა კარიერულ არჩევანად განიხილა.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-06-24 |website=RUSSH}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-10-15 |title=Anna Van Patten on Becoming the Actress She Was Always Meant to Be |url=https://www.whowhatwear.com/fashion/celebrity/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Who What Wear |language=en}}</ref> ვან პატენმა პირველად ყურადღება მიიპყრო, როგორც მსახიობმა, რომელმაც განასახიერა სენატორის ქალიშვილი გრეის ბაირონი სერიალ „Gossip Girl“, სამუშაო, რომელიც მისთვის საინტერესო იყო [[ჭორიკანა (ტელესერიალი)|ორიგინალური სერიალის]] თაყვანისმცემლის გამო.<ref name=":12">{{Cite web |last=Bein |first=Kat |title=Gossip Girl Star Anna Van Patten on Style & Family Bonds |url=https://www.modernluxury.com/anna-wendy-van-patten-gossip-girl-interview-lafayette-148/ |access-date=2026-06-24 |website=Modern Luxury |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=IN CONVERSATION WITH ANNA VAN PATTEN |url=https://www.numeronetherlands.com/in-conversation-with/in-conversation-with-anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Numéro Netherlands |language=en-US}}</ref> შემდეგ მან განასახიერა დიანა ნოქსი სერიალში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის რეალურ დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, რომელიც დიანას უფროს დას და მთავარ პერსონაჟს, ამანდა ნოქსს თამაშობდა.<ref>{{Cite web |last=Interview |date=2026-02-12 |title=Grace and Anna Van Patten Are Hollywood's Hottest Sister Act |url=https://www.interviewmagazine.com/film/grace-and-anna-van-patten-are-hollywoods-hottest-sister-act |access-date=2026-06-24 |website=Interview Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nordstrom |first=Leigh |date=2025-10-06 |title=Getting Ready for Balenciaga Spring 2026 With Anna Van Patten |url=https://wwd.com/eye/people/balenciaga-spring-2026-anna-van-patten-1238284823/ |access-date=2026-06-24 |website=WWD |language=en-US}}</ref> ის ასევე გამოჩნდა სერიალში „Master“<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> და სტუმრად გამოჩნდა ფილმებში „FBI: Most Wanted“ და „Law & Order: Special Victims Unit“.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-07-02 |website=RUSSH}}</ref> ის გამოჩნდა „Lafayette 148-ის“ მოდის კამპანიაში დედასთან, ვენდისთან ერთად.<ref name=":12" /> მისი გამორჩეული როლი იყო კიტის როლი,<ref>{{Cite web |last=Zimmermann |first=Michael |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Breakout Anna Van Patten Felt Pressure To Make Kitty's Dark Story 'Hit Hard' |url=https://collider.com/euphoria-anna-van-patten-interview/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომელი და ტელესერიალ ''[[ეიფორია (სერიალი)|„]]''[[ეიფორია (სერიალი)|ეიფორიის“]] მესამე სეზონში განმეორებადი პერსონაჟი.<ref>{{Cite web |title=Anna Van Patten Wants to Do It All |url=https://airmail.news/issues/2026-4-4/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=airmail.news |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Star Anna Van Patten Teases 'Really Huge' Season 3 Finale: 'You Can Expect a Lot of Action' |url=https://decider.com/2026/05/31/euphoria-star-anna-van-patten-kitty-interview/ |access-date=2026-06-24 |work=Decider |language=en-US}}</ref> ვან პატენი პირველად გამოჩნდა ეპიზოდში სახელწოდებით „Kitty Likes to Dance“, რომელსაც სახელი მისი პერსონაჟის სცენის მიხედვით დაერქვა.<ref>{{Cite web |last=Comiter |first=Jordana |date=May 4, 2026 |title=Who Plays Kitty on Euphoria? All About Anna Van Patten and Her Famous Family |url=https://people.com/who-plays-kitty-on-euphoria-11965303 |access-date=June 24, 2026 |website=People}}</ref> ის გახდა ყველაზე ხშირად მოძიებული ახალი პერსონაჟი სერიალ [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორიაში“]].<ref>{{Cite web |last=Toomer |first=Jessica |date=2026-05-06 |title='Euphoria's Most-Searched New Character Completely Changes the HBO Show's Direction in Just 3 Minutes |url=https://collider.com/euphoria-season-3-kitty-anna-von-patten-character-explained/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> მან როლისთვის პოლ დენსი ისწავლა და ასევე, ენობრივი ბარიერის მიუხედავად, [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]] სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომლებსაც გაესაუბრა.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან განაცხადა, რომ ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც მას ამ როლში ჩართვა სურდა, ის იყო, რომ პირველ სეზონში კასტინგზე იყო, მაგრამ პერსონაჟისთვის არ მიუღიათ მონაწილეობა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Exclusive: Anna Van Patten Auditioned For This 'Euphoria' Role First |url=https://www.bustle.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-season-3-interview |access-date=2026-06-24 |website=Bustle |language=en}}</ref> მან ასევე ისაუბრა როლის ფიზიკურ სირთულეებზე, მათ შორის ფინალში, სადაც მას ათი დღის განმავლობაში პროთეზის ტარება მოუწია, რათა თავისი პერსონაჟის ბრაზილიური დუნდულების აწევის იმიტაცია გაეკეთებინა.<ref>{{Cite web |last=Grebenyuk |first=Yana |date=2026-06-04 |title=Euphoria's Anna Van Patten Breaks Down 'Challenging' Process of Wearing a Prosthetic Butt After BBL |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/euphorias-anna-van-patten-breaks-down-prosthetic-butt-for-bbl/ |access-date=2026-06-24 |website=Us Weekly |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-04 |title=Anna Van Patten Confirms 'Euphoria' Cut Scenes Of Kitty & Cassie [Exclusive] |url=https://www.elitedaily.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-finale-butt-deleted-scenes-interview |access-date=2026-06-24 |website=Elite Daily |language=en}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{DEFAULTSORT:ვან პატენი, ანა}} [[კატეგორია:დაბადებული 1998]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] kqvgkzak32zjj9s20vd8xqou2ewd7h4 5426794 5426792 2026-07-04T01:35:42Z წადი 159914 დაემატა [[კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5426794 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/წადი|წადი]].|4|07|2026}} '''ანა ვან პატენი''' ({{lang-en|Anna Van Patten}}; დ. [[30 ნოემბერი]], [[1998]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი|მსახიობია]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კიტის როლით, რომელიც მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია ამერიკულ სატელევიზიო შოუში [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორია“]]. იგი ასევე გამოჩნდა დიანა ნოქსის როლში ფილმში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, ამანდას როლში და გრეის ბაირონის როლში სერიალში „Gossip Girl“. == ადრეული წლები და კარიერა == ანა ვან პატენი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] უბან [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]] დაიბადა და გაიზარდა; სწავლობდა ფიორელო ჰ. ლაგუარდიას სახელობის საშუალო სკოლაში.<ref>{{Cite web |last=Dass |first=Aastha |date=2026-05-04 |title=Who are Grace and Anna Van Patten’s parents? All about famous family following daughter's Euphoria debut |url=https://www.soapcentral.com/entertainment/who-grace-anna-van-patten-s-parents-all-famous-family-following-daughter-s-euphoria-debut |access-date=2026-07-01 |website=soapcentral.com |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |title=In the Spotlight: Anna van Patten talks Euphoria, Family, and NYC roots |url=https://pix11.com/new-york-living/in-the-spotlight-anna-van-patten-talks-euphoria-family-and-nyc-roots/ |access-date=June 24, 2026 |website=Pix11}}</ref> მამამისი, ტიმ ვან პატენი, პატარა ასაკიდანვე დაჰყავდა გადასაღებ მოედანზე და მალევე დაინტერესდა მსახიობობით: მისი თქმით, 10 წლის ასაკში მან სცადა მამამისის დარწმუნება, რომ ის [[სატახტოთა თამაში (სერიალი)|„სამეფო კარის თამაშების“]] [[ზამთარი ახლოვდება|პილოტურ]] ეპიზოდში გარდაცვლილი გოგონას როლისთვის აერჩია, მაგრამ ბოლო წუთს მამამ გადაწყვიტა, რომ ეს შეიძლება ძალიან შემაშფოთებელი ყოფილიყო.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან კინორეჟისურა [[ახალი სკოლა (ნიუ-იორკი)|„ახალ სკოლაში“]] შეისწავლა, მას შემდეგ, რაც არქიტექტურა კარიერულ არჩევანად განიხილა.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-06-24 |website=RUSSH}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-10-15 |title=Anna Van Patten on Becoming the Actress She Was Always Meant to Be |url=https://www.whowhatwear.com/fashion/celebrity/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Who What Wear |language=en}}</ref> ვან პატენმა პირველად ყურადღება მიიპყრო, როგორც მსახიობმა, რომელმაც განასახიერა სენატორის ქალიშვილი გრეის ბაირონი სერიალ „Gossip Girl“, სამუშაო, რომელიც მისთვის საინტერესო იყო [[ჭორიკანა (ტელესერიალი)|ორიგინალური სერიალის]] თაყვანისმცემლის გამო.<ref name=":12">{{Cite web |last=Bein |first=Kat |title=Gossip Girl Star Anna Van Patten on Style & Family Bonds |url=https://www.modernluxury.com/anna-wendy-van-patten-gossip-girl-interview-lafayette-148/ |access-date=2026-06-24 |website=Modern Luxury |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=IN CONVERSATION WITH ANNA VAN PATTEN |url=https://www.numeronetherlands.com/in-conversation-with/in-conversation-with-anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Numéro Netherlands |language=en-US}}</ref> შემდეგ მან განასახიერა დიანა ნოქსი სერიალში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის რეალურ დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, რომელიც დიანას უფროს დას და მთავარ პერსონაჟს, ამანდა ნოქსს თამაშობდა.<ref>{{Cite web |last=Interview |date=2026-02-12 |title=Grace and Anna Van Patten Are Hollywood's Hottest Sister Act |url=https://www.interviewmagazine.com/film/grace-and-anna-van-patten-are-hollywoods-hottest-sister-act |access-date=2026-06-24 |website=Interview Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nordstrom |first=Leigh |date=2025-10-06 |title=Getting Ready for Balenciaga Spring 2026 With Anna Van Patten |url=https://wwd.com/eye/people/balenciaga-spring-2026-anna-van-patten-1238284823/ |access-date=2026-06-24 |website=WWD |language=en-US}}</ref> ის ასევე გამოჩნდა სერიალში „Master“<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> და სტუმრად გამოჩნდა ფილმებში „FBI: Most Wanted“ და „Law & Order: Special Victims Unit“.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-07-02 |website=RUSSH}}</ref> ის გამოჩნდა „Lafayette 148-ის“ მოდის კამპანიაში დედასთან, ვენდისთან ერთად.<ref name=":12" /> მისი გამორჩეული როლი იყო კიტის როლი,<ref>{{Cite web |last=Zimmermann |first=Michael |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Breakout Anna Van Patten Felt Pressure To Make Kitty's Dark Story 'Hit Hard' |url=https://collider.com/euphoria-anna-van-patten-interview/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომელი და ტელესერიალ ''[[ეიფორია (სერიალი)|„]]''[[ეიფორია (სერიალი)|ეიფორიის“]] მესამე სეზონში განმეორებადი პერსონაჟი.<ref>{{Cite web |title=Anna Van Patten Wants to Do It All |url=https://airmail.news/issues/2026-4-4/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=airmail.news |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Star Anna Van Patten Teases 'Really Huge' Season 3 Finale: 'You Can Expect a Lot of Action' |url=https://decider.com/2026/05/31/euphoria-star-anna-van-patten-kitty-interview/ |access-date=2026-06-24 |work=Decider |language=en-US}}</ref> ვან პატენი პირველად გამოჩნდა ეპიზოდში სახელწოდებით „Kitty Likes to Dance“, რომელსაც სახელი მისი პერსონაჟის სცენის მიხედვით დაერქვა.<ref>{{Cite web |last=Comiter |first=Jordana |date=May 4, 2026 |title=Who Plays Kitty on Euphoria? All About Anna Van Patten and Her Famous Family |url=https://people.com/who-plays-kitty-on-euphoria-11965303 |access-date=June 24, 2026 |website=People}}</ref> ის გახდა ყველაზე ხშირად მოძიებული ახალი პერსონაჟი სერიალ [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორიაში“]].<ref>{{Cite web |last=Toomer |first=Jessica |date=2026-05-06 |title='Euphoria's Most-Searched New Character Completely Changes the HBO Show's Direction in Just 3 Minutes |url=https://collider.com/euphoria-season-3-kitty-anna-von-patten-character-explained/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> მან როლისთვის პოლ დენსი ისწავლა და ასევე, ენობრივი ბარიერის მიუხედავად, [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]] სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომლებსაც გაესაუბრა.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან განაცხადა, რომ ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც მას ამ როლში ჩართვა სურდა, ის იყო, რომ პირველ სეზონში კასტინგზე იყო, მაგრამ პერსონაჟისთვის არ მიუღიათ მონაწილეობა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Exclusive: Anna Van Patten Auditioned For This 'Euphoria' Role First |url=https://www.bustle.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-season-3-interview |access-date=2026-06-24 |website=Bustle |language=en}}</ref> მან ასევე ისაუბრა როლის ფიზიკურ სირთულეებზე, მათ შორის ფინალში, სადაც მას ათი დღის განმავლობაში პროთეზის ტარება მოუწია, რათა თავისი პერსონაჟის ბრაზილიური დუნდულების აწევის იმიტაცია გაეკეთებინა.<ref>{{Cite web |last=Grebenyuk |first=Yana |date=2026-06-04 |title=Euphoria's Anna Van Patten Breaks Down 'Challenging' Process of Wearing a Prosthetic Butt After BBL |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/euphorias-anna-van-patten-breaks-down-prosthetic-butt-for-bbl/ |access-date=2026-06-24 |website=Us Weekly |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-04 |title=Anna Van Patten Confirms 'Euphoria' Cut Scenes Of Kitty & Cassie [Exclusive] |url=https://www.elitedaily.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-finale-butt-deleted-scenes-interview |access-date=2026-06-24 |website=Elite Daily |language=en}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{DEFAULTSORT:ვან პატენი, ანა}} [[კატეგორია:დაბადებული 1998]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი]] i66qmuipz17j4ce4suh7v2xlygpqoc8 5426795 5426794 2026-07-04T01:36:09Z წადი 159914 5426795 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/წადი|წადი]].|4|07|2026}} '''ანა ვან პატენი''' ({{lang-en|Anna Van Patten}}; დ. [[30 ნოემბერი]], [[1998]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი|მსახიობია]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კიტის როლით, რომელიც მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია ამერიკულ სატელევიზიო შოუში [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორია“]]. იგი ასევე გამოჩნდა დიანა ნოქსის როლში ფილმში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, ამანდას როლში და გრეის ბაირონის როლში სერიალში „Gossip Girl“. == ადრეული წლები და კარიერა == ანა ვან პატენი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] უბან [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]] დაიბადა და გაიზარდა; სწავლობდა ფიორელო ჰ. ლაგუარდიას სახელობის საშუალო სკოლაში.<ref>{{Cite web |last=Dass |first=Aastha |date=2026-05-04 |title=Who are Grace and Anna Van Patten’s parents? All about famous family following daughter's Euphoria debut |url=https://www.soapcentral.com/entertainment/who-grace-anna-van-patten-s-parents-all-famous-family-following-daughter-s-euphoria-debut |access-date=2026-07-01 |website=soapcentral.com |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |title=In the Spotlight: Anna van Patten talks Euphoria, Family, and NYC roots |url=https://pix11.com/new-york-living/in-the-spotlight-anna-van-patten-talks-euphoria-family-and-nyc-roots/ |access-date=June 24, 2026 |website=Pix11}}</ref> მამამისი, ტიმ ვან პატენი, პატარა ასაკიდანვე დაჰყავდა გადასაღებ მოედანზე და მალევე დაინტერესდა მსახიობობით: მისი თქმით, 10 წლის ასაკში მან სცადა მამამისის დარწმუნება, რომ ის [[სატახტოთა თამაში (სერიალი)|„სამეფო კარის თამაშების“]] [[ზამთარი ახლოვდება|პილოტურ]] ეპიზოდში გარდაცვლილი გოგონას როლისთვის აერჩია, მაგრამ ბოლო წუთს მამამ გადაწყვიტა, რომ ეს შეიძლება ძალიან შემაშფოთებელი ყოფილიყო.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან კინორეჟისურა [[ახალი სკოლა (ნიუ-იორკი)|„ახალ სკოლაში“]] შეისწავლა, მას შემდეგ, რაც არქიტექტურა კარიერულ არჩევანად განიხილა.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-06-24 |website=RUSSH}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-10-15 |title=Anna Van Patten on Becoming the Actress She Was Always Meant to Be |url=https://www.whowhatwear.com/fashion/celebrity/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Who What Wear |language=en}}</ref> ვან პატენმა პირველად ყურადღება მიიპყრო, როგორც მსახიობმა, რომელმაც განასახიერა სენატორის ქალიშვილი გრეის ბაირონი სერიალ „Gossip Girl“, სამუშაო, რომელიც მისთვის საინტერესო იყო [[ჭორიკანა (ტელესერიალი)|ორიგინალური სერიალის]] თაყვანისმცემლის გამო.<ref name=":12">{{Cite web |last=Bein |first=Kat |title=Gossip Girl Star Anna Van Patten on Style & Family Bonds |url=https://www.modernluxury.com/anna-wendy-van-patten-gossip-girl-interview-lafayette-148/ |access-date=2026-06-24 |website=Modern Luxury |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=IN CONVERSATION WITH ANNA VAN PATTEN |url=https://www.numeronetherlands.com/in-conversation-with/in-conversation-with-anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Numéro Netherlands |language=en-US}}</ref> შემდეგ მან განასახიერა დიანა ნოქსი სერიალში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის რეალურ დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, რომელიც დიანას უფროს დას და მთავარ პერსონაჟს, ამანდა ნოქსს თამაშობდა.<ref>{{Cite web |last=Interview |date=2026-02-12 |title=Grace and Anna Van Patten Are Hollywood's Hottest Sister Act |url=https://www.interviewmagazine.com/film/grace-and-anna-van-patten-are-hollywoods-hottest-sister-act |access-date=2026-06-24 |website=Interview Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nordstrom |first=Leigh |date=2025-10-06 |title=Getting Ready for Balenciaga Spring 2026 With Anna Van Patten |url=https://wwd.com/eye/people/balenciaga-spring-2026-anna-van-patten-1238284823/ |access-date=2026-06-24 |website=WWD |language=en-US}}</ref> ის ასევე გამოჩნდა სერიალში „Master“<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> და სტუმრად გამოჩნდა ფილმებში „FBI: Most Wanted“ და „Law & Order: Special Victims Unit“.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-07-02 |website=RUSSH}}</ref> ის გამოჩნდა „Lafayette 148-ის“ მოდის კამპანიაში დედასთან, ვენდისთან ერთად.<ref name=":12" /> მისი გამორჩეული როლი იყო კიტის როლი,<ref>{{Cite web |last=Zimmermann |first=Michael |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Breakout Anna Van Patten Felt Pressure To Make Kitty's Dark Story 'Hit Hard' |url=https://collider.com/euphoria-anna-van-patten-interview/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომელი და ტელესერიალ ''[[ეიფორია (სერიალი)|„]]''[[ეიფორია (სერიალი)|ეიფორიის“]] მესამე სეზონში განმეორებადი პერსონაჟი.<ref>{{Cite web |title=Anna Van Patten Wants to Do It All |url=https://airmail.news/issues/2026-4-4/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=airmail.news |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Star Anna Van Patten Teases 'Really Huge' Season 3 Finale: 'You Can Expect a Lot of Action' |url=https://decider.com/2026/05/31/euphoria-star-anna-van-patten-kitty-interview/ |access-date=2026-06-24 |work=Decider |language=en-US}}</ref> ვან პატენი პირველად გამოჩნდა ეპიზოდში სახელწოდებით „Kitty Likes to Dance“, რომელსაც სახელი მისი პერსონაჟის სცენის მიხედვით დაერქვა.<ref>{{Cite web |last=Comiter |first=Jordana |date=May 4, 2026 |title=Who Plays Kitty on Euphoria? All About Anna Van Patten and Her Famous Family |url=https://people.com/who-plays-kitty-on-euphoria-11965303 |access-date=June 24, 2026 |website=People}}</ref> ის გახდა ყველაზე ხშირად მოძიებული ახალი პერსონაჟი სერიალ [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორიაში“]].<ref>{{Cite web |last=Toomer |first=Jessica |date=2026-05-06 |title='Euphoria's Most-Searched New Character Completely Changes the HBO Show's Direction in Just 3 Minutes |url=https://collider.com/euphoria-season-3-kitty-anna-von-patten-character-explained/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> მან როლისთვის პოლ დენსი ისწავლა და ასევე, ენობრივი ბარიერის მიუხედავად, [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]] სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომლებსაც გაესაუბრა.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან განაცხადა, რომ ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც მას ამ როლში ჩართვა სურდა, ის იყო, რომ პირველ სეზონში კასტინგზე იყო, მაგრამ პერსონაჟისთვის არ მიუღიათ მონაწილეობა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Exclusive: Anna Van Patten Auditioned For This 'Euphoria' Role First |url=https://www.bustle.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-season-3-interview |access-date=2026-06-24 |website=Bustle |language=en}}</ref> მან ასევე ისაუბრა როლის ფიზიკურ სირთულეებზე, მათ შორის ფინალში, სადაც მას ათი დღის განმავლობაში პროთეზის ტარება მოუწია, რათა თავისი პერსონაჟის ბრაზილიური დუნდულების აწევის იმიტაცია გაეკეთებინა.<ref>{{Cite web |last=Grebenyuk |first=Yana |date=2026-06-04 |title=Euphoria's Anna Van Patten Breaks Down 'Challenging' Process of Wearing a Prosthetic Butt After BBL |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/euphorias-anna-van-patten-breaks-down-prosthetic-butt-for-bbl/ |access-date=2026-06-24 |website=Us Weekly |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-04 |title=Anna Van Patten Confirms 'Euphoria' Cut Scenes Of Kitty & Cassie [Exclusive] |url=https://www.elitedaily.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-finale-butt-deleted-scenes-interview |access-date=2026-06-24 |website=Elite Daily |language=en}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{DEFAULTSORT:ვან პატენი, ანა}} [[კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1998]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] mahoq2pxzucr17a3o23j9g4d01baeta 5426796 5426795 2026-07-04T01:37:49Z წადი 159914 5426796 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/წადი|წადი]].|4|07|2026}} '''ანა ვან პატენი''' ({{lang-en|Anna Van Patten}}; დ. [[30 ნოემბერი]], [[1998]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი|მსახიობია]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კიტის როლით, რომელიც მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია ამერიკულ სატელევიზიო შოუში [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორია“]]. იგი ასევე გამოჩნდა დიანა ნოქსის როლში ფილმში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, ამანდას როლში და გრეის ბაირონის როლში სერიალში „Gossip Girl“. == ადრეული წლები და კარიერა == ანა ვან პატენი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] უბან [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]] დაიბადა და გაიზარდა; სწავლობდა ფიორელო ჰ. ლაგუარდიას სახელობის საშუალო სკოლაში.<ref>{{Cite web |last=Dass |first=Aastha |date=2026-05-04 |title=Who are Grace and Anna Van Patten’s parents? All about famous family following daughter's Euphoria debut |url=https://www.soapcentral.com/entertainment/who-grace-anna-van-patten-s-parents-all-famous-family-following-daughter-s-euphoria-debut |access-date=2026-07-01 |website=soapcentral.com |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |title=In the Spotlight: Anna van Patten talks Euphoria, Family, and NYC roots |url=https://pix11.com/new-york-living/in-the-spotlight-anna-van-patten-talks-euphoria-family-and-nyc-roots/ |access-date=June 24, 2026 |website=Pix11}}</ref> მამამისი, ტიმ ვან პატენი, პატარა ასაკიდანვე დაჰყავდა გადასაღებ მოედანზე და მალევე დაინტერესდა მსახიობობით: მისი თქმით, 10 წლის ასაკში მან სცადა მამამისის დარწმუნება, რომ ის [[სატახტოთა თამაში (სერიალი)|„სამეფო კარის თამაშების“]] [[ზამთარი ახლოვდება|პილოტურ]] ეპიზოდში გარდაცვლილი გოგონას როლისთვის აერჩია, მაგრამ ბოლო წუთს მამამ გადაწყვიტა, რომ ეს შეიძლება ძალიან შემაშფოთებელი ყოფილიყო.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან კინორეჟისურა [[ახალი სკოლა (ნიუ-იორკი)|„ახალ სკოლაში“]] შეისწავლა, მას შემდეგ, რაც არქიტექტურა კარიერულ არჩევანად განიხილა.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-06-24 |website=RUSSH}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-10-15 |title=Anna Van Patten on Becoming the Actress She Was Always Meant to Be |url=https://www.whowhatwear.com/fashion/celebrity/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Who What Wear |language=en}}</ref> ვან პატენმა პირველად ყურადღება მიიპყრო, როგორც მსახიობმა, რომელმაც განასახიერა სენატორის ქალიშვილი გრეის ბაირონი სერიალ „Gossip Girl“, სამუშაო, რომელიც მისთვის საინტერესო იყო [[ჭორიკანა (ტელესერიალი)|ორიგინალური სერიალის]] თაყვანისმცემლის გამო.<ref name=":12">{{Cite web |last=Bein |first=Kat |title=Gossip Girl Star Anna Van Patten on Style & Family Bonds |url=https://www.modernluxury.com/anna-wendy-van-patten-gossip-girl-interview-lafayette-148/ |access-date=2026-06-24 |website=Modern Luxury |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=IN CONVERSATION WITH ANNA VAN PATTEN |url=https://www.numeronetherlands.com/in-conversation-with/in-conversation-with-anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Numéro Netherlands |language=en-US}}</ref> შემდეგ მან განასახიერა დიანა ნოქსი სერიალში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის რეალურ დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, რომელიც დიანას უფროს დას და მთავარ პერსონაჟს, ამანდა ნოქსს თამაშობდა.<ref>{{Cite web |last=Interview |date=2026-02-12 |title=Grace and Anna Van Patten Are Hollywood's Hottest Sister Act |url=https://www.interviewmagazine.com/film/grace-and-anna-van-patten-are-hollywoods-hottest-sister-act |access-date=2026-06-24 |website=Interview Magazine |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Nordstrom |first=Leigh |date=2025-10-06 |title=Getting Ready for Balenciaga Spring 2026 With Anna Van Patten |url=https://wwd.com/eye/people/balenciaga-spring-2026-anna-van-patten-1238284823/ |access-date=2026-06-24 |website=WWD |language=en-US}}</ref> ის ასევე გამოჩნდა სერიალში „Master“<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> და სტუმრად გამოჩნდა ფილმებში „FBI: Most Wanted“ და „Law & Order: Special Victims Unit“.<ref>{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-07-02 |website=RUSSH}}</ref> ის გამოჩნდა „Lafayette 148-ის“ მოდის კამპანიაში დედასთან, ვენდისთან ერთად.<ref name=":12" /> მისი გამორჩეული როლი იყო კიტის როლი,<ref>{{Cite web |last=Zimmermann |first=Michael |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Breakout Anna Van Patten Felt Pressure To Make Kitty's Dark Story 'Hit Hard' |url=https://collider.com/euphoria-anna-van-patten-interview/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომელი და ტელესერიალ ''[[ეიფორია (სერიალი)|„]]''[[ეიფორია (სერიალი)|ეიფორიის“]] მესამე სეზონში განმეორებადი პერსონაჟი.<ref>{{Cite web |title=Anna Van Patten Wants to Do It All |url=https://airmail.news/issues/2026-4-4/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=airmail.news |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Star Anna Van Patten Teases 'Really Huge' Season 3 Finale: 'You Can Expect a Lot of Action' |url=https://decider.com/2026/05/31/euphoria-star-anna-van-patten-kitty-interview/ |access-date=2026-06-24 |work=Decider |language=en-US}}</ref> ვან პატენი პირველად გამოჩნდა ეპიზოდში სახელწოდებით „Kitty Likes to Dance“, რომელსაც სახელი მისი პერსონაჟის სცენის მიხედვით დაერქვა.<ref>{{Cite web |last=Comiter |first=Jordana |date=May 4, 2026 |title=Who Plays Kitty on Euphoria? All About Anna Van Patten and Her Famous Family |url=https://people.com/who-plays-kitty-on-euphoria-11965303 |access-date=June 24, 2026 |website=People}}</ref> ის გახდა ყველაზე ხშირად მოძიებული ახალი პერსონაჟი სერიალ [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორიაში“]].<ref>{{Cite web |last=Toomer |first=Jessica |date=2026-05-06 |title='Euphoria's Most-Searched New Character Completely Changes the HBO Show's Direction in Just 3 Minutes |url=https://collider.com/euphoria-season-3-kitty-anna-von-patten-character-explained/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}</ref> მან როლისთვის პოლ დენსი ისწავლა და ასევე, ენობრივი ბარიერის მიუხედავად, [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]] სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომლებსაც გაესაუბრა.<ref name=":02">{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}</ref> მან განაცხადა, რომ ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც მას ამ როლში ჩართვა სურდა, ის იყო, რომ პირველ სეზონში კასტინგზე იყო, მაგრამ პერსონაჟისთვის არ მიუღიათ მონაწილეობა.<ref>{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Exclusive: Anna Van Patten Auditioned For This 'Euphoria' Role First |url=https://www.bustle.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-season-3-interview |access-date=2026-06-24 |website=Bustle |language=en}}</ref> მან ასევე ისაუბრა როლის ფიზიკურ სირთულეებზე, მათ შორის ფინალში, სადაც მას ათი დღის განმავლობაში პროთეზის ტარება მოუწია, რათა თავისი პერსონაჟის ბრაზილიური დუნდულების აწევის იმიტაცია გაეკეთებინა.<ref>{{Cite web |last=Grebenyuk |first=Yana |date=2026-06-04 |title=Euphoria's Anna Van Patten Breaks Down 'Challenging' Process of Wearing a Prosthetic Butt After BBL |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/euphorias-anna-van-patten-breaks-down-prosthetic-butt-for-bbl/ |access-date=2026-06-24 |website=Us Weekly |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-04 |title=Anna Van Patten Confirms 'Euphoria' Cut Scenes Of Kitty & Cassie [Exclusive] |url=https://www.elitedaily.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-finale-butt-deleted-scenes-interview |access-date=2026-06-24 |website=Elite Daily |language=en}}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == *{{commonscat-inline|AnnaVan Patten}} *{{instagram|anna.vanpatten}} *{{imdb სახელი|9586900}} == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{DEFAULTSORT:ვან პატენი, ანა}} [[კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1998]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]] jwevj7yh18x5yemu2xuonss427h8j4t მომხმარებლის განხილვა:შოთიკო რუსიეშვილი 3 894397 5426807 2026-07-04T02:37:30Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5426807 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 02:37, 4 ივლისი 2026 (UTC) aimoly8i6bblzbvp5ub32rylocbvsnf კატეგორია:1913 წელი ავსტრალიაში 14 894398 5426809 2026-07-04T02:54:56Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში]] 5426809 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში]] d5ensqy3y8mp94flihuc0k5kdonlop3 კატეგორიის განხილვა:1913 წელი ავსტრალიაში 15 894399 5426810 2026-07-04T02:55:20Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426810 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში 14 894400 5426811 2026-07-04T02:55:41Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1913 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ოკეანეთში]] 5426811 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1913 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ოკეანეთში]] 15drntr9ks79aqz1j52ozb7ob8wfj8j კატეგორიის განხილვა:1913 წელი ოკეანეთში 15 894401 5426812 2026-07-04T02:56:02Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426812 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1913 წელი კონტინენტების მიხედვით 14 894402 5426813 2026-07-04T02:56:25Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1913]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 5426813 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1913]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] mdozzuo195zc99j9bevctgwavwn5wyf კატეგორიის განხილვა:1913 წელი კონტინენტების მიხედვით 15 894403 5426814 2026-07-04T02:56:49Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426814 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით 14 894404 5426815 2026-07-04T02:57:14Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1913 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]] 5426815 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1913 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]] 3hfef92tlo9cwupymengr5n7bhawv21 5426817 5426815 2026-07-04T02:58:28Z Jaba1977 3604 5426817 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|113 by country}} [[კატეგორია:1913]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1900-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] checo356oefqhiemi7w36o23w5e0rj6 5426819 5426817 2026-07-04T02:59:21Z Jaba1977 3604 წაიშალა [[კატეგორია:1900-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]]; დაემატა [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5426819 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|113 by country}} [[კატეგორია:1913]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] mz5koryox7fof1oxyiouwqeslobff6i 5426902 5426819 2026-07-04T09:50:55Z Jaba1977 3604 5426902 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|1913 by country}} [[კატეგორია:1913]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] r9rn9x1w3xem2wepzzhrt1p1yll9lmf კატეგორიის განხილვა:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით 15 894405 5426816 2026-07-04T02:57:38Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426816 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 1914 წელი ავსტრალიაში 0 894407 5426866 2026-07-04T08:25:26Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5426866 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} agdzvvt2cegv51orxvpdrgiq8h1et5k 5426875 5426866 2026-07-04T08:32:06Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 5426875 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. tdj0ihbm9nnbmkkvknxkauv3sorty3i 5426876 5426875 2026-07-04T08:36:47Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 5426876 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] 2m6jv3xkzj4mdjqjfjftn1ozfpjwvxl 5426880 5426876 2026-07-04T08:46:29Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 /* მოქმედი პირები */ 5426880 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ალექსანდრ უოტი]] (18 ივნისამდე), შემდეგ [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალბერტ სოლომონი]] (6 აპრილამდე), შემდეგ [[ჯონ ერლი]] h9rwmal8y8au5np7d7pmmcqvz1m3dba 5426881 5426880 2026-07-04T08:54:34Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 /* მოქმედი პირები */ 5426881 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ალექსანდრ უოტი]] (18 ივნისამდე), შემდეგ [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალბერტ სოლომონი]] (6 აპრილამდე), შემდეგ [[ჯონ ერლი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – სერ [[ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი]] (31 იანვრამდე), შემდეგ [[არტურ სტენლი]] (23 თებერვლიდან) *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]] (22 მარტამდე), შემდეგ [[ჰენრი გოლვეი]] (18 აპრილიდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[ჰარი ბარონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] bxpr0sfviwx246l384wgb7sccknyjqi 5426882 5426881 2026-07-04T09:05:58Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 5426882 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ალექსანდრ უოტი]] (18 ივნისამდე), შემდეგ [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალბერტ სოლომონი]] (6 აპრილამდე), შემდეგ [[ჯონ ერლი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – სერ [[ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი]] (31 იანვრამდე), შემდეგ [[არტურ სტენლი]] (23 თებერვლიდან) *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]] (22 მარტამდე), შემდეგ [[ჰენრი გოლვეი]] (18 აპრილიდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[ჰარი ბარონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *27 იანვარი — თომას დენმანი ტოვებს გენერალ-გუბერნატორის თანამდებობას. *9 თებერვალი — ახალ გენერალ-გუბერნატორად ინიშნება [[რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]], მიწათმფლობელი და კირკოლდის პროვოსტი (მერი). *16 თებერვალი — ახალი სამხრეთ უელსის სამრეწველო სასამართლოს მოსამართლე [[ჩარლზ ჰეიდონი]] ადგენს, რომ ოთხსულიანი ოჯახის „საარსებო მინიმუმი“ კვირაში 48 შილინგი უნდა იყოს, თუმცა გასაცემი ხელფასი საარსებო მინიმუმზე მეტი უნდა იყოს. მისი რეკომენდაციით, მინიმალური ანაზღაურება არაკვალიფიციური მუშებისთვის დღეში 8 შილინგი და 6 პენსი, ხოლო მძიმე სამუშაოსთვის — 9 შილინგი განისაზღვრა. *1 მარტი — ავსტრალიაში პირველი სამხედრო თვითმფრინავების ფრენა განხორციელდა. *18 მაისი — სერ რონალდ მუნრო ფერგიუსონი ოფიციალურად იწყებს გენერალ-გუბერნატორის მოვალეობის შესრულებას. *8 ივნისი — მას შემდეგ, რაც ავსტრალიის სენატმა ორჯერ უარყო კანონპროექტი, რომელიც კრძალავდა პროფკავშირების წევრებისთვის უპირატესობის მინიჭებას სახელმწიფო სამსახურში დასაქმებისას, ჯოზეფ კუკმა დაარწმუნა ფერგიუსონი, გამოეცხადებინა ავსტრალიის ისტორიაში პირველი რიგგარეშე საპარლამენტო არჩევნები ორივე პალატის დათხოვნით (Double dissolution). *16 ივლისი — მორის გიიო [[მელბურნი]]დან [[სიდნეი]]სკენ მიფრინავს „ბლერიოს“ (Blériot) ტიპის მონოპლანით საჰაერო ფოსტის პირველი მიწოდების მიზნით. მან სიდნეიში 18 ივლისს, 9 საათნახევრიანი ფრენის შემდეგ მიაღწია. *31 ივლისი — მას შემდეგ, რაც ევროპულ ომში ბრიტანეთის ჩაბმის ალბათობა გაიზარდა, ორივე წამყვანი პარტიის ლიდერებმა მხარდაჭერა გამოხატეს. ოპოზიციის ლიდერმა, ენდრიუ ფიშერმა კოლაკში (ვიქტორია) გამოსვლისას განაცხადა, რომ ავსტრალიელები „მხარში დაუდგებიან ბრიტანეთს მის დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“. პრემიერ-მინისტრმა ჯოზეფ კუკმა კი ჰორშამში (ვიქტორია) აღნიშნა: „ავსტრალიის ყველა რესურსი... იმპერიის შენარჩუნებასა და უსაფრთხოებას მოხმარდება“. *4 აგვისტო — გაერთიანებული სამეფო ომს უცხადებს გერმანიას, რის შედეგადაც ომში ავსტრალიაც ერთვება. *5 აგვისტო — ავსტრალია პირველ მსოფლიო ომში თავის პირველ გასროლას ახორციელებს ფორტ ნეპიანში (ვიქტორია). გერმანული სავაჭრო გემი „პფალცი“ (Pfalz) პორტ-ფილიპის ყურეს ტოვებდა ღამის 12:10 საათზე, როდესაც ფორტმა ომში ჩაბმის შესახებ ცნობა მიიღო. საარტილერიო ბატარეამ გემის ცხვირთან გამაფრთხილებელი გასროლა განახორციელა, რამაც ხომალდი დანებებაზე აიძულა. მიიჩნევა, რომ ეს იყო ბრიტანეთის იმპერიის ძალების მიერ ომის დროს საბრძოლო ვითარებაში განხორციელებული პირველი გასროლა. *10 აგვისტო — იწყება პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების (AIF) მობილიზაცია. ავსტრალიამ ომისთვის 20 000 ჯარისკაცი გამოყო. *18 აგვისტო — ავსტრალიის სამხედრო-საზღვაო და საექსპედიციო ძალების 1500-კაციანი კონტინგენტი ტოვებს სიდნეის [[გერმანია|გერმანიის]] ახალი გვინეის დასაკავებლად. *5 სექტემბერი — ენდრიუ ფიშერის ხელმძღვანელობით ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია იმარჯვებს [[1914]] წლის ფედერალურ არჩევნებში. მათ მოიპოვეს 42 ადგილი 75-დან წარმომადგენელთა პალატაში და 31 ადგილი 36-დან სენატში. *9 სექტემბერი — მსუბუქი კრეისერი HMAS „მელბურნი“ ნაურუზე გერმანულ რადიოსადგურს აკონტროლებს. *11 სექტემბერი — ავსტრალიური ჯარები გერმანიის ახალ გვინეაში შედიან. *13 სექტემბერი — მოხდა რაბაულის ოკუპაცია. *14 სექტემბერი — ავსტრალიური წყალქვეშა ნავი HMAS AE1 ახალი ბრიტანეთის სანაპიროებთან პატრულირებისას იკარგება, ბორტზე მყოფ 35-ვე ადამიანთან ერთად. *17 სექტემბერი — გერმანიის [[ახალი გვინეა|ახალი გვინეის]] გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებელი ბარდება ავსტრალიურ ძალებს. *29 ოქტომბერი — ავსტრალიის პარლამენტმა მიიღო კანონი „ომის უსაფრთხოების ზომების შესახებ“ (War Precautions Act 1914), რომელმაც ავსტრალიის მთავრობას განსაკუთრებული უფლებამოსილებები მიანიჭა პირველი მსოფლიო ომის განმავლობაში და მისი დასრულებიდან მომდევნო ექვსი თვის მანძილზე. *1 ნოემბერი — პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების პირველი ნაკადი [[ეგვიპტე|ეგვიპტ]]ისკენ მიემგზავრება. *6 ნოემბერი — ავსტრალიური ჯარები [[ნაურუ]]ს იკავებენ. *9 ნოემბერი — ავსტრალია მოიპოვებს პირველ საზღვაო გამარჯვებას: კოკოსის კუნძულებთან ბრძოლაში HMAS „სიდნეი“ ამარცხებს გერმანულ კრეისერ SMS „ემდენს“. *30 ნოემბერი — პირველი საავიაციო ქვედანაყოფი მოქმედ ჯარში სამსახურისთვის ახალ გვინეაში იგზავნება. *21 დეკემბერი — გენერალ-ლეიტენანტი სერ [[უილიამ ბირდვუდი]] ჩადის ეგვიპტეში ავსტრალიისა და ახალი ზელანდიის არმიის კორპუსის (ANZAC) სარდლობის გადასაბარებლად. nyfbftihc97005nl0a8l63fkzvzp68g 5426884 5426882 2026-07-04T09:09:36Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 5426884 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ალექსანდრ უოტი]] (18 ივნისამდე), შემდეგ [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალბერტ სოლომონი]] (6 აპრილამდე), შემდეგ [[ჯონ ერლი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – სერ [[ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი]] (31 იანვრამდე), შემდეგ [[არტურ სტენლი]] (23 თებერვლიდან) *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]] (22 მარტამდე), შემდეგ [[ჰენრი გოლვეი]] (18 აპრილიდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[ჰარი ბარონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *27 იანვარი — თომას დენმანი ტოვებს გენერალ-გუბერნატორის თანამდებობას. *9 თებერვალი — ახალ გენერალ-გუბერნატორად ინიშნება [[რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]], მიწათმფლობელი და კირკოლდის პროვოსტი (მერი). *16 თებერვალი — ახალი სამხრეთ უელსის სამრეწველო სასამართლოს მოსამართლე [[ჩარლზ ჰეიდონი]] ადგენს, რომ ოთხსულიანი ოჯახის „საარსებო მინიმუმი“ კვირაში 48 შილინგი უნდა იყოს, თუმცა გასაცემი ხელფასი საარსებო მინიმუმზე მეტი უნდა იყოს. მისი რეკომენდაციით, მინიმალური ანაზღაურება არაკვალიფიციური მუშებისთვის დღეში 8 შილინგი და 6 პენსი, ხოლო მძიმე სამუშაოსთვის — 9 შილინგი განისაზღვრა. *1 მარტი — ავსტრალიაში პირველი სამხედრო თვითმფრინავების ფრენა განხორციელდა. *18 მაისი — სერ რონალდ მუნრო ფერგიუსონი ოფიციალურად იწყებს გენერალ-გუბერნატორის მოვალეობის შესრულებას. *8 ივნისი — მას შემდეგ, რაც ავსტრალიის სენატმა ორჯერ უარყო კანონპროექტი, რომელიც კრძალავდა პროფკავშირების წევრებისთვის უპირატესობის მინიჭებას სახელმწიფო სამსახურში დასაქმებისას, ჯოზეფ კუკმა დაარწმუნა ფერგიუსონი, გამოეცხადებინა ავსტრალიის ისტორიაში პირველი რიგგარეშე საპარლამენტო არჩევნები ორივე პალატის დათხოვნით (Double dissolution). *16 ივლისი — მორის გიიო [[მელბურნი]]დან [[სიდნეი]]სკენ მიფრინავს „ბლერიოს“ (Blériot) ტიპის მონოპლანით საჰაერო ფოსტის პირველი მიწოდების მიზნით. მან სიდნეიში 18 ივლისს, 9 საათნახევრიანი ფრენის შემდეგ მიაღწია. *31 ივლისი — მას შემდეგ, რაც ევროპულ ომში ბრიტანეთის ჩაბმის ალბათობა გაიზარდა, ორივე წამყვანი პარტიის ლიდერებმა მხარდაჭერა გამოხატეს. ოპოზიციის ლიდერმა, ენდრიუ ფიშერმა კოლაკში (ვიქტორია) გამოსვლისას განაცხადა, რომ ავსტრალიელები „მხარში დაუდგებიან ბრიტანეთს მის დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“. პრემიერ-მინისტრმა ჯოზეფ კუკმა კი ჰორშამში (ვიქტორია) აღნიშნა: „ავსტრალიის ყველა რესურსი... იმპერიის შენარჩუნებასა და უსაფრთხოებას მოხმარდება“. *4 აგვისტო — გაერთიანებული სამეფო ომს უცხადებს გერმანიას, რის შედეგადაც ომში ავსტრალიაც ერთვება. *5 აგვისტო — ავსტრალია პირველ მსოფლიო ომში თავის პირველ გასროლას ახორციელებს ფორტ ნეპიანში (ვიქტორია). გერმანული სავაჭრო გემი „პფალცი“ (Pfalz) პორტ-ფილიპის ყურეს ტოვებდა ღამის 12:10 საათზე, როდესაც ფორტმა ომში ჩაბმის შესახებ ცნობა მიიღო. საარტილერიო ბატარეამ გემის ცხვირთან გამაფრთხილებელი გასროლა განახორციელა, რამაც ხომალდი დანებებაზე აიძულა. მიიჩნევა, რომ ეს იყო ბრიტანეთის იმპერიის ძალების მიერ ომის დროს საბრძოლო ვითარებაში განხორციელებული პირველი გასროლა. *10 აგვისტო — იწყება პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების (AIF) მობილიზაცია. ავსტრალიამ ომისთვის 20 000 ჯარისკაცი გამოყო. *18 აგვისტო — ავსტრალიის სამხედრო-საზღვაო და საექსპედიციო ძალების 1500-კაციანი კონტინგენტი ტოვებს სიდნეის [[გერმანია|გერმანიის]] ახალი გვინეის დასაკავებლად. *5 სექტემბერი — ენდრიუ ფიშერის ხელმძღვანელობით ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია იმარჯვებს [[1914]] წლის ფედერალურ არჩევნებში. მათ მოიპოვეს 42 ადგილი 75-დან წარმომადგენელთა პალატაში და 31 ადგილი 36-დან სენატში. *9 სექტემბერი — მსუბუქი კრეისერი HMAS „მელბურნი“ ნაურუზე გერმანულ რადიოსადგურს აკონტროლებს. *11 სექტემბერი — ავსტრალიური ჯარები გერმანიის ახალ გვინეაში შედიან. *13 სექტემბერი — მოხდა რაბაულის ოკუპაცია. *14 სექტემბერი — ავსტრალიური წყალქვეშა ნავი HMAS AE1 ახალი ბრიტანეთის სანაპიროებთან პატრულირებისას იკარგება, ბორტზე მყოფ 35-ვე ადამიანთან ერთად. *17 სექტემბერი — გერმანიის [[ახალი გვინეა|ახალი გვინეის]] გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებელი ბარდება ავსტრალიურ ძალებს. *29 ოქტომბერი — ავსტრალიის პარლამენტმა მიიღო კანონი „ომის უსაფრთხოების ზომების შესახებ“ (War Precautions Act 1914), რომელმაც ავსტრალიის მთავრობას განსაკუთრებული უფლებამოსილებები მიანიჭა პირველი მსოფლიო ომის განმავლობაში და მისი დასრულებიდან მომდევნო ექვსი თვის მანძილზე. *1 ნოემბერი — პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების პირველი ნაკადი [[ეგვიპტე|ეგვიპტ]]ისკენ მიემგზავრება. *6 ნოემბერი — ავსტრალიური ჯარები [[ნაურუ]]ს იკავებენ. *9 ნოემბერი — ავსტრალია მოიპოვებს პირველ საზღვაო გამარჯვებას: კოკოსის კუნძულებთან ბრძოლაში HMAS „სიდნეი“ ამარცხებს გერმანულ კრეისერ SMS „ემდენს“. *30 ნოემბერი — პირველი საავიაციო ქვედანაყოფი მოქმედ ჯარში სამსახურისთვის ახალ გვინეაში იგზავნება. *21 დეკემბერი — გენერალ-ლეიტენანტი სერ [[უილიამ ბირდვუდი]] ჩადის ეგვიპტეში ავსტრალიისა და ახალი ზელანდიის არმიის კორპუსის (ANZAC) სარდლობის გადასაბარებლად. ==სპორტი== *6 აპრილი — საფეხბურთო კლუბი „ჰოთორნი“ (Hawthorn Football Club) ვიქტორიის საფეხბურთო ასოციაციას უერთდება. *„დიდი ბრიტანეთის ლომების“ [[1914]] წლის ტურნეს ფარგლებში [[ავსტრალია]]სა და [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ბრიტანელები იგებენ მესამე, გადამწყვეტ „ეშეს“ (Ashes) ტესტ-მატჩს. *[[1814]] წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის (NSWRFL) პრემიერშიპში გამარჯვებას „საუთ სიდნეი“ მოიპოვებს. *3 ოქტომბერი — საფეხბურთო კლუბი „პორტ ადელაიდა“ ამარცხებს „კარლტონს“ და რეკორდულად, მეოთხედ ხდება ავსტრალიის ჩემპიონი. ამასთანავე, იგი ხდება ერთადერთი ლიგის კლუბი ავსტრალიური ფეხბურთის ისტორიაში, რომელმაც მთელი სეზონი დაუმარცხებლად განვლო. *3 ნოემბერი — ვიქტორიის სარბოლო კლუბის მელბურნის თასი (VRC Melbourne Cup) მოიგო ცხენმა სახელად კინგსბურგმა (მწვრთნელი აიზეკ „აიკ“ ფულშემი, ჟოკეი ჯორჯ მედიკი, მფლობელი ლ. კ. ს. მაკინონი). ამ წლის რბოლის თასი უკანასკნელი იყო, რომელიც ინგლისში დამზადდა. bau6yr2dn59f16tgc0zugod4p03gm2l 5426885 5426884 2026-07-04T09:10:30Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 5426885 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ალექსანდრ უოტი]] (18 ივნისამდე), შემდეგ [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალბერტ სოლომონი]] (6 აპრილამდე), შემდეგ [[ჯონ ერლი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – სერ [[ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი]] (31 იანვრამდე), შემდეგ [[არტურ სტენლი]] (23 თებერვლიდან) *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]] (22 მარტამდე), შემდეგ [[ჰენრი გოლვეი]] (18 აპრილიდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[ჰარი ბარონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *27 იანვარი — თომას დენმანი ტოვებს გენერალ-გუბერნატორის თანამდებობას. *9 თებერვალი — ახალ გენერალ-გუბერნატორად ინიშნება [[რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]], მიწათმფლობელი და კირკოლდის პროვოსტი (მერი). *16 თებერვალი — ახალი სამხრეთ უელსის სამრეწველო სასამართლოს მოსამართლე [[ჩარლზ ჰეიდონი]] ადგენს, რომ ოთხსულიანი ოჯახის „საარსებო მინიმუმი“ კვირაში 48 შილინგი უნდა იყოს, თუმცა გასაცემი ხელფასი საარსებო მინიმუმზე მეტი უნდა იყოს. მისი რეკომენდაციით, მინიმალური ანაზღაურება არაკვალიფიციური მუშებისთვის დღეში 8 შილინგი და 6 პენსი, ხოლო მძიმე სამუშაოსთვის — 9 შილინგი განისაზღვრა. *1 მარტი — ავსტრალიაში პირველი სამხედრო თვითმფრინავების ფრენა განხორციელდა. *18 მაისი — სერ რონალდ მუნრო ფერგიუსონი ოფიციალურად იწყებს გენერალ-გუბერნატორის მოვალეობის შესრულებას. *8 ივნისი — მას შემდეგ, რაც ავსტრალიის სენატმა ორჯერ უარყო კანონპროექტი, რომელიც კრძალავდა პროფკავშირების წევრებისთვის უპირატესობის მინიჭებას სახელმწიფო სამსახურში დასაქმებისას, ჯოზეფ კუკმა დაარწმუნა ფერგიუსონი, გამოეცხადებინა ავსტრალიის ისტორიაში პირველი რიგგარეშე საპარლამენტო არჩევნები ორივე პალატის დათხოვნით (Double dissolution). *16 ივლისი — მორის გიიო [[მელბურნი]]დან [[სიდნეი]]სკენ მიფრინავს „ბლერიოს“ (Blériot) ტიპის მონოპლანით საჰაერო ფოსტის პირველი მიწოდების მიზნით. მან სიდნეიში 18 ივლისს, 9 საათნახევრიანი ფრენის შემდეგ მიაღწია. *31 ივლისი — მას შემდეგ, რაც ევროპულ ომში ბრიტანეთის ჩაბმის ალბათობა გაიზარდა, ორივე წამყვანი პარტიის ლიდერებმა მხარდაჭერა გამოხატეს. ოპოზიციის ლიდერმა, ენდრიუ ფიშერმა კოლაკში (ვიქტორია) გამოსვლისას განაცხადა, რომ ავსტრალიელები „მხარში დაუდგებიან ბრიტანეთს მის დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“. პრემიერ-მინისტრმა ჯოზეფ კუკმა კი ჰორშამში (ვიქტორია) აღნიშნა: „ავსტრალიის ყველა რესურსი... იმპერიის შენარჩუნებასა და უსაფრთხოებას მოხმარდება“. *4 აგვისტო — გაერთიანებული სამეფო ომს უცხადებს გერმანიას, რის შედეგადაც ომში ავსტრალიაც ერთვება. *5 აგვისტო — ავსტრალია პირველ მსოფლიო ომში თავის პირველ გასროლას ახორციელებს ფორტ ნეპიანში (ვიქტორია). გერმანული სავაჭრო გემი „პფალცი“ (Pfalz) პორტ-ფილიპის ყურეს ტოვებდა ღამის 12:10 საათზე, როდესაც ფორტმა ომში ჩაბმის შესახებ ცნობა მიიღო. საარტილერიო ბატარეამ გემის ცხვირთან გამაფრთხილებელი გასროლა განახორციელა, რამაც ხომალდი დანებებაზე აიძულა. მიიჩნევა, რომ ეს იყო ბრიტანეთის იმპერიის ძალების მიერ ომის დროს საბრძოლო ვითარებაში განხორციელებული პირველი გასროლა. *10 აგვისტო — იწყება პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების (AIF) მობილიზაცია. ავსტრალიამ ომისთვის 20 000 ჯარისკაცი გამოყო. *18 აგვისტო — ავსტრალიის სამხედრო-საზღვაო და საექსპედიციო ძალების 1500-კაციანი კონტინგენტი ტოვებს სიდნეის [[გერმანია|გერმანიის]] ახალი გვინეის დასაკავებლად. *5 სექტემბერი — ენდრიუ ფიშერის ხელმძღვანელობით ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია იმარჯვებს [[1914]] წლის ფედერალურ არჩევნებში. მათ მოიპოვეს 42 ადგილი 75-დან წარმომადგენელთა პალატაში და 31 ადგილი 36-დან სენატში. *9 სექტემბერი — მსუბუქი კრეისერი HMAS „მელბურნი“ ნაურუზე გერმანულ რადიოსადგურს აკონტროლებს. *11 სექტემბერი — ავსტრალიური ჯარები გერმანიის ახალ გვინეაში შედიან. *13 სექტემბერი — მოხდა რაბაულის ოკუპაცია. *14 სექტემბერი — ავსტრალიური წყალქვეშა ნავი HMAS AE1 ახალი ბრიტანეთის სანაპიროებთან პატრულირებისას იკარგება, ბორტზე მყოფ 35-ვე ადამიანთან ერთად. *17 სექტემბერი — გერმანიის [[ახალი გვინეა|ახალი გვინეის]] გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებელი ბარდება ავსტრალიურ ძალებს. *29 ოქტომბერი — ავსტრალიის პარლამენტმა მიიღო კანონი „ომის უსაფრთხოების ზომების შესახებ“ (War Precautions Act 1914), რომელმაც ავსტრალიის მთავრობას განსაკუთრებული უფლებამოსილებები მიანიჭა პირველი მსოფლიო ომის განმავლობაში და მისი დასრულებიდან მომდევნო ექვსი თვის მანძილზე. *1 ნოემბერი — პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების პირველი ნაკადი [[ეგვიპტე|ეგვიპტ]]ისკენ მიემგზავრება. *6 ნოემბერი — ავსტრალიური ჯარები [[ნაურუ]]ს იკავებენ. *9 ნოემბერი — ავსტრალია მოიპოვებს პირველ საზღვაო გამარჯვებას: კოკოსის კუნძულებთან ბრძოლაში HMAS „სიდნეი“ ამარცხებს გერმანულ კრეისერ SMS „ემდენს“. *30 ნოემბერი — პირველი საავიაციო ქვედანაყოფი მოქმედ ჯარში სამსახურისთვის ახალ გვინეაში იგზავნება. *21 დეკემბერი — გენერალ-ლეიტენანტი სერ [[უილიამ ბირდვუდი]] ჩადის ეგვიპტეში ავსტრალიისა და ახალი ზელანდიის არმიის კორპუსის (ANZAC) სარდლობის გადასაბარებლად. ==სპორტი== *6 აპრილი — საფეხბურთო კლუბი „ჰოთორნი“ (Hawthorn Football Club) ვიქტორიის საფეხბურთო ასოციაციას უერთდება. *„დიდი ბრიტანეთის ლომების“ [[1914]] წლის ტურნეს ფარგლებში [[ავსტრალია]]სა და [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ბრიტანელები იგებენ მესამე, გადამწყვეტ „ეშეს“ (Ashes) ტესტ-მატჩს. *[[1814]] წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის (NSWRFL) პრემიერშიპში გამარჯვებას „საუთ სიდნეი“ მოიპოვებს. *3 ოქტომბერი — საფეხბურთო კლუბი „პორტ ადელაიდა“ ამარცხებს „კარლტონს“ და რეკორდულად, მეოთხედ ხდება ავსტრალიის ჩემპიონი. ამასთანავე, იგი ხდება ერთადერთი ლიგის კლუბი ავსტრალიური ფეხბურთის ისტორიაში, რომელმაც მთელი სეზონი დაუმარცხებლად განვლო. *3 ნოემბერი — ვიქტორიის სარბოლო კლუბის მელბურნის თასი (VRC Melbourne Cup) მოიგო ცხენმა სახელად კინგსბურგმა (მწვრთნელი აიზეკ „აიკ“ ფულშემი, ჟოკეი ჯორჯ მედიკი, მფლობელი ლ. კ. ს. მაკინონი). ამ წლის რბოლის თასი უკანასკნელი იყო, რომელიც ინგლისში დამზადდა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1914 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1914 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1914 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] cbxvso62httsdkd07lkkgmrr8xfhevn 5426888 5426885 2026-07-04T09:16:34Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 5426888 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ალექსანდრ უოტი]] (18 ივნისამდე), შემდეგ [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალბერტ სოლომონი]] (6 აპრილამდე), შემდეგ [[ჯონ ერლი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – სერ [[ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი]] (31 იანვრამდე), შემდეგ [[არტურ სტენლი]] (23 თებერვლიდან) *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]] (22 მარტამდე), შემდეგ [[ჰენრი გოლვეი]] (18 აპრილიდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[ჰარი ბარონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *27 იანვარი — თომას დენმანი ტოვებს გენერალ-გუბერნატორის თანამდებობას. *9 თებერვალი — ახალ გენერალ-გუბერნატორად ინიშნება [[რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]], მიწათმფლობელი და კირკოლდის პროვოსტი (მერი). *16 თებერვალი — ახალი სამხრეთ უელსის სამრეწველო სასამართლოს მოსამართლე [[ჩარლზ ჰეიდონი]] ადგენს, რომ ოთხსულიანი ოჯახის „საარსებო მინიმუმი“ კვირაში 48 შილინგი უნდა იყოს, თუმცა გასაცემი ხელფასი საარსებო მინიმუმზე მეტი უნდა იყოს. მისი რეკომენდაციით, მინიმალური ანაზღაურება არაკვალიფიციური მუშებისთვის დღეში 8 შილინგი და 6 პენსი, ხოლო მძიმე სამუშაოსთვის — 9 შილინგი განისაზღვრა. *1 მარტი — ავსტრალიაში პირველი სამხედრო თვითმფრინავების ფრენა განხორციელდა. *18 მაისი — სერ რონალდ მუნრო ფერგიუსონი ოფიციალურად იწყებს გენერალ-გუბერნატორის მოვალეობის შესრულებას. *8 ივნისი — მას შემდეგ, რაც ავსტრალიის სენატმა ორჯერ უარყო კანონპროექტი, რომელიც კრძალავდა პროფკავშირების წევრებისთვის უპირატესობის მინიჭებას სახელმწიფო სამსახურში დასაქმებისას, ჯოზეფ კუკმა დაარწმუნა ფერგიუსონი, გამოეცხადებინა ავსტრალიის ისტორიაში პირველი რიგგარეშე საპარლამენტო არჩევნები ორივე პალატის დათხოვნით (Double dissolution). *16 ივლისი — მორის გიიო [[მელბურნი]]დან [[სიდნეი]]სკენ მიფრინავს „ბლერიოს“ (Blériot) ტიპის მონოპლანით საჰაერო ფოსტის პირველი მიწოდების მიზნით. მან სიდნეიში 18 ივლისს, 9 საათნახევრიანი ფრენის შემდეგ მიაღწია. *31 ივლისი — მას შემდეგ, რაც ევროპულ ომში ბრიტანეთის ჩაბმის ალბათობა გაიზარდა, ორივე წამყვანი პარტიის ლიდერებმა მხარდაჭერა გამოხატეს. ოპოზიციის ლიდერმა, ენდრიუ ფიშერმა კოლაკში (ვიქტორია) გამოსვლისას განაცხადა, რომ ავსტრალიელები „მხარში დაუდგებიან ბრიტანეთს მის დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“. პრემიერ-მინისტრმა ჯოზეფ კუკმა კი ჰორშამში (ვიქტორია) აღნიშნა: „ავსტრალიის ყველა რესურსი... იმპერიის შენარჩუნებასა და უსაფრთხოებას მოხმარდება“. *4 აგვისტო — გაერთიანებული სამეფო ომს უცხადებს გერმანიას, რის შედეგადაც ომში ავსტრალიაც ერთვება. *5 აგვისტო — ავსტრალია პირველ მსოფლიო ომში თავის პირველ გასროლას ახორციელებს ფორტ ნეპიანში (ვიქტორია). გერმანული სავაჭრო გემი „პფალცი“ (Pfalz) პორტ-ფილიპის ყურეს ტოვებდა ღამის 12:10 საათზე, როდესაც ფორტმა ომში ჩაბმის შესახებ ცნობა მიიღო. საარტილერიო ბატარეამ გემის ცხვირთან გამაფრთხილებელი გასროლა განახორციელა, რამაც ხომალდი დანებებაზე აიძულა. მიიჩნევა, რომ ეს იყო ბრიტანეთის იმპერიის ძალების მიერ ომის დროს საბრძოლო ვითარებაში განხორციელებული პირველი გასროლა. *10 აგვისტო — იწყება პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების (AIF) მობილიზაცია. ავსტრალიამ ომისთვის 20 000 ჯარისკაცი გამოყო. *18 აგვისტო — ავსტრალიის სამხედრო-საზღვაო და საექსპედიციო ძალების 1500-კაციანი კონტინგენტი ტოვებს სიდნეის [[გერმანია|გერმანიის]] ახალი გვინეის დასაკავებლად. *5 სექტემბერი — ენდრიუ ფიშერის ხელმძღვანელობით ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია იმარჯვებს [[1914]] წლის ფედერალურ არჩევნებში. მათ მოიპოვეს 42 ადგილი 75-დან წარმომადგენელთა პალატაში და 31 ადგილი 36-დან სენატში. *9 სექტემბერი — მსუბუქი კრეისერი HMAS „მელბურნი“ ნაურუზე გერმანულ რადიოსადგურს აკონტროლებს. *11 სექტემბერი — ავსტრალიური ჯარები გერმანიის ახალ გვინეაში შედიან. *13 სექტემბერი — მოხდა რაბაულის ოკუპაცია. *14 სექტემბერი — ავსტრალიური წყალქვეშა ნავი HMAS AE1 ახალი ბრიტანეთის სანაპიროებთან პატრულირებისას იკარგება, ბორტზე მყოფ 35-ვე ადამიანთან ერთად. *17 სექტემბერი — გერმანიის [[ახალი გვინეა|ახალი გვინეის]] გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებელი ბარდება ავსტრალიურ ძალებს. *29 ოქტომბერი — ავსტრალიის პარლამენტმა მიიღო კანონი „ომის უსაფრთხოების ზომების შესახებ“ (War Precautions Act 1914), რომელმაც ავსტრალიის მთავრობას განსაკუთრებული უფლებამოსილებები მიანიჭა პირველი მსოფლიო ომის განმავლობაში და მისი დასრულებიდან მომდევნო ექვსი თვის მანძილზე. *1 ნოემბერი — პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების პირველი ნაკადი [[ეგვიპტე|ეგვიპტ]]ისკენ მიემგზავრება. *6 ნოემბერი — ავსტრალიური ჯარები [[ნაურუ]]ს იკავებენ. *9 ნოემბერი — ავსტრალია მოიპოვებს პირველ საზღვაო გამარჯვებას: კოკოსის კუნძულებთან ბრძოლაში HMAS „სიდნეი“ ამარცხებს გერმანულ კრეისერ SMS „ემდენს“. *30 ნოემბერი — პირველი საავიაციო ქვედანაყოფი მოქმედ ჯარში სამსახურისთვის ახალ გვინეაში იგზავნება. *21 დეკემბერი — გენერალ-ლეიტენანტი სერ [[უილიამ ბირდვუდი]] ჩადის ეგვიპტეში ავსტრალიისა და ახალი ზელანდიის არმიის კორპუსის (ANZAC) სარდლობის გადასაბარებლად. ==სპორტი== *6 აპრილი — საფეხბურთო კლუბი „ჰოთორნი“ (Hawthorn Football Club) ვიქტორიის საფეხბურთო ასოციაციას უერთდება. *„დიდი ბრიტანეთის ლომების“ [[1914]] წლის ტურნეს ფარგლებში [[ავსტრალია]]სა და [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ბრიტანელები იგებენ მესამე, გადამწყვეტ „ეშეს“ (Ashes) ტესტ-მატჩს. *[[1814]] წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის (NSWRFL) პრემიერშიპში გამარჯვებას „საუთ სიდნეი“ მოიპოვებს. *3 ოქტომბერი — საფეხბურთო კლუბი „პორტ ადელაიდა“ ამარცხებს „კარლტონს“ და რეკორდულად, მეოთხედ ხდება ავსტრალიის ჩემპიონი. ამასთანავე, იგი ხდება ერთადერთი ლიგის კლუბი ავსტრალიური ფეხბურთის ისტორიაში, რომელმაც მთელი სეზონი დაუმარცხებლად განვლო. *3 ნოემბერი — ვიქტორიის სარბოლო კლუბის მელბურნის თასი (VRC Melbourne Cup) მოიგო ცხენმა სახელად კინგსბურგმა (მწვრთნელი აიზეკ „აიკ“ ფულშემი, ჟოკეი ჯორჯ მედიკი, მფლობელი ლ. კ. ს. მაკინონი). ამ წლის რბოლის თასი უკანასკნელი იყო, რომელიც ინგლისში დამზადდა. ==დაბადება== *2 იანვარი — [[ჯეკ ბიტონი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ. 1996) *11 თებერვალი — [[კლაიდ კამერონი]], პოლიტიკოსი (გ. 2008) *14 თებერვალი — [[ნორმან ფონ ნიდა]], გოლფისტი (გ. 2007) *14 მარტი — [[რობერტ როისი]], ბოტანიკოსი (გ. 2008) *20 მარტი — [[ტომ დერიკი]], ჯარისკაცი, ვიქტორიას ჯვრის ორდენის კავალერი (გ. 1945) *26 მარტი — [[რეი რობინსონი]], კრიკეტისტი (გ. 1965) *28 მარტი — [[კენეთ რიჩარდ ნორისი]], ენტომოლოგი (გ. 1983) *24 აპრილი — [[მოი-იო მილერი]], ილუზიონისტ დანტეს ასისტენტი (გ. 2018) *4 აპრილი — [[დევიდ უ. გუდალი]], ბოტანიკოსი და ეკოლოგი (გ. 2018)<ref>{{cite journal|last1=Mucina|first1=Ladislav|last2=Podani|first2=Janos|last3=Feoli|first3=Enrico|title=David W. Goodall (1914-2018): An ecologist of the century|journal=Community Ecology|date=2018|volume=19|issue=1|pages=93–101|doi=10.1556/168.2018.19.1.10|doi-access=free|hdl=10831/67075|hdl-access=free}}</ref> *6 აპრილი — [[გორდონ სტოუნი]], მორაგბე (გ. 2015) *10 აპრილი — [[ჯეკ ბედკოკი]], კრიკეტისტი (გ. 1982) *7 მაისი — [[სკობი ბრისლი]], ჟოკეი (გ. 2006) *21 მაისი – [[როუდს ფეირბრიჯი]], გეოლოგი (გ. 2006) *3 ივნისი – [[სიდნი ედვარდ რაიტი]], აკადემიკოსი, პაციფისტი, ფარმაცევტი, ფარმაცევტული კოლეჯის ხელმძღვანელი და პედაგოგი (გ. 1966) *30 ივნისი – [[ბილ მონტი]], მორაგბე (გ. 1977) *9 ივლისი – [[მაკ ვილსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ. 2017) *1 აგვისტო – [[ჰიუი ედვარდსი]], პილოტი, ვიქტორიას ჯვრის ორდენის კავალერი და დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი (გ. 1982) *3 აგვისტო – [[გორდონ ბრაიანტი]], პოლიტიკოსი (გ. 1991) *6 აგვისტო – [[გორდონ ფრითი]], პოლიტიკოსი (გ. 1994) *18 აგვისტო – [[არტურ ტენჯი]], სახელმწიფო მოხელე (გ. 2001) *7 სექტემბერი – [[გრემ ბელი]], ჯაზის პიანისტი, კომპოზიტორი და ბენდის ლიდერი (გ. 2012) *9 სექტემბერი – [[ჯონ პასმორი]], ფილოსოფოსი (გ. 2004) *24 სექტემბერი – [[ჯონ კერი]], ავსტრალიის მე-18 გენერალ-გუბერნატორი (გ. 1991) *25 სექტემბერი – [[ტედ ჰამფრისი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 1994) *4 ოქტომბერი – [[ჯიმ კერნსი]], პოლიტიკოსი (გ. 2003) *20 ოქტომბერი – [[ფრედ ჩეინი]], პოლიტიკოსი (გ. 2001) *7 ნოემბერი – [[ჯეფრი ბლეკბერნი]], ბაპტისტი მღვდელმსახური (გ. 2014) *8 ნოემბერი – [[ეილინ კრამერი]], მოცეკვავე (გ. 2024) *8 დეკემბერი – [[ერნი ტოშაკი]], კრიკეტისტი (გ. 2003) *16 დეკემბერი – [[ჯო გალეტი]], ჯარისკაცი და პოლიტიკოსი (გ. 1999) *21 დეკემბერი – [[ფრენკ ფენერი]], ვირუსოლოგი (გ. 2010)<ref>{{cite book|title=The Australian Journal of Science|url=https://books.google.com/books?id=_I7yAAAAMAAJ|year=1964|publisher=Australian National Research Council|page=254}}</ref> *29 დეკემბერი – [[ალბერტ ტაკერი]], მხატვარი (გ. 1999) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1914 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1914 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1914 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] plf21jufpdmb6rxidzkumqs1kpfueh4 5426890 5426888 2026-07-04T09:20:25Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 5426890 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ მაჭარაშვილი|მარიამ მაჭარაშვილი]].|4|07|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ალექსანდრ უოტი]] (18 ივნისამდე), შემდეგ [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალბერტ სოლომონი]] (6 აპრილამდე), შემდეგ [[ჯონ ერლი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – სერ [[ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი]] (31 იანვრამდე), შემდეგ [[არტურ სტენლი]] (23 თებერვლიდან) *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]] (22 მარტამდე), შემდეგ [[ჰენრი გოლვეი]] (18 აპრილიდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[ჰარი ბარონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *27 იანვარი — თომას დენმანი ტოვებს გენერალ-გუბერნატორის თანამდებობას. *9 თებერვალი — ახალ გენერალ-გუბერნატორად ინიშნება [[რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]], მიწათმფლობელი და კირკოლდის პროვოსტი (მერი). *16 თებერვალი — ახალი სამხრეთ უელსის სამრეწველო სასამართლოს მოსამართლე [[ჩარლზ ჰეიდონი]] ადგენს, რომ ოთხსულიანი ოჯახის „საარსებო მინიმუმი“ კვირაში 48 შილინგი უნდა იყოს, თუმცა გასაცემი ხელფასი საარსებო მინიმუმზე მეტი უნდა იყოს. მისი რეკომენდაციით, მინიმალური ანაზღაურება არაკვალიფიციური მუშებისთვის დღეში 8 შილინგი და 6 პენსი, ხოლო მძიმე სამუშაოსთვის — 9 შილინგი განისაზღვრა. *1 მარტი — ავსტრალიაში პირველი სამხედრო თვითმფრინავების ფრენა განხორციელდა. *18 მაისი — სერ რონალდ მუნრო ფერგიუსონი ოფიციალურად იწყებს გენერალ-გუბერნატორის მოვალეობის შესრულებას. *8 ივნისი — მას შემდეგ, რაც ავსტრალიის სენატმა ორჯერ უარყო კანონპროექტი, რომელიც კრძალავდა პროფკავშირების წევრებისთვის უპირატესობის მინიჭებას სახელმწიფო სამსახურში დასაქმებისას, ჯოზეფ კუკმა დაარწმუნა ფერგიუსონი, გამოეცხადებინა ავსტრალიის ისტორიაში პირველი რიგგარეშე საპარლამენტო არჩევნები ორივე პალატის დათხოვნით (Double dissolution). *16 ივლისი — მორის გიიო [[მელბურნი]]დან [[სიდნეი]]სკენ მიფრინავს „ბლერიოს“ (Blériot) ტიპის მონოპლანით საჰაერო ფოსტის პირველი მიწოდების მიზნით. მან სიდნეიში 18 ივლისს, 9 საათნახევრიანი ფრენის შემდეგ მიაღწია. *31 ივლისი — მას შემდეგ, რაც ევროპულ ომში ბრიტანეთის ჩაბმის ალბათობა გაიზარდა, ორივე წამყვანი პარტიის ლიდერებმა მხარდაჭერა გამოხატეს. ოპოზიციის ლიდერმა, ენდრიუ ფიშერმა კოლაკში (ვიქტორია) გამოსვლისას განაცხადა, რომ ავსტრალიელები „მხარში დაუდგებიან ბრიტანეთს მის დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“. პრემიერ-მინისტრმა ჯოზეფ კუკმა კი ჰორშამში (ვიქტორია) აღნიშნა: „ავსტრალიის ყველა რესურსი... იმპერიის შენარჩუნებასა და უსაფრთხოებას მოხმარდება“. *4 აგვისტო — გაერთიანებული სამეფო ომს უცხადებს გერმანიას, რის შედეგადაც ომში ავსტრალიაც ერთვება. *5 აგვისტო — ავსტრალია პირველ მსოფლიო ომში თავის პირველ გასროლას ახორციელებს ფორტ ნეპიანში (ვიქტორია). გერმანული სავაჭრო გემი „პფალცი“ (Pfalz) პორტ-ფილიპის ყურეს ტოვებდა ღამის 12:10 საათზე, როდესაც ფორტმა ომში ჩაბმის შესახებ ცნობა მიიღო. საარტილერიო ბატარეამ გემის ცხვირთან გამაფრთხილებელი გასროლა განახორციელა, რამაც ხომალდი დანებებაზე აიძულა. მიიჩნევა, რომ ეს იყო ბრიტანეთის იმპერიის ძალების მიერ ომის დროს საბრძოლო ვითარებაში განხორციელებული პირველი გასროლა. *10 აგვისტო — იწყება პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების (AIF) მობილიზაცია. ავსტრალიამ ომისთვის 20 000 ჯარისკაცი გამოყო. *18 აგვისტო — ავსტრალიის სამხედრო-საზღვაო და საექსპედიციო ძალების 1500-კაციანი კონტინგენტი ტოვებს სიდნეის [[გერმანია|გერმანიის]] ახალი გვინეის დასაკავებლად. *5 სექტემბერი — ენდრიუ ფიშერის ხელმძღვანელობით ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია იმარჯვებს [[1914]] წლის ფედერალურ არჩევნებში. მათ მოიპოვეს 42 ადგილი 75-დან წარმომადგენელთა პალატაში და 31 ადგილი 36-დან სენატში. *9 სექტემბერი — მსუბუქი კრეისერი HMAS „მელბურნი“ ნაურუზე გერმანულ რადიოსადგურს აკონტროლებს. *11 სექტემბერი — ავსტრალიური ჯარები გერმანიის ახალ გვინეაში შედიან. *13 სექტემბერი — მოხდა რაბაულის ოკუპაცია. *14 სექტემბერი — ავსტრალიური წყალქვეშა ნავი HMAS AE1 ახალი ბრიტანეთის სანაპიროებთან პატრულირებისას იკარგება, ბორტზე მყოფ 35-ვე ადამიანთან ერთად. *17 სექტემბერი — გერმანიის [[ახალი გვინეა|ახალი გვინეის]] გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებელი ბარდება ავსტრალიურ ძალებს. *29 ოქტომბერი — ავსტრალიის პარლამენტმა მიიღო კანონი „ომის უსაფრთხოების ზომების შესახებ“ (War Precautions Act 1914), რომელმაც ავსტრალიის მთავრობას განსაკუთრებული უფლებამოსილებები მიანიჭა პირველი მსოფლიო ომის განმავლობაში და მისი დასრულებიდან მომდევნო ექვსი თვის მანძილზე. *1 ნოემბერი — პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების პირველი ნაკადი [[ეგვიპტე|ეგვიპტ]]ისკენ მიემგზავრება. *6 ნოემბერი — ავსტრალიური ჯარები [[ნაურუ]]ს იკავებენ. *9 ნოემბერი — ავსტრალია მოიპოვებს პირველ საზღვაო გამარჯვებას: კოკოსის კუნძულებთან ბრძოლაში HMAS „სიდნეი“ ამარცხებს გერმანულ კრეისერ SMS „ემდენს“. *30 ნოემბერი — პირველი საავიაციო ქვედანაყოფი მოქმედ ჯარში სამსახურისთვის ახალ გვინეაში იგზავნება. *21 დეკემბერი — გენერალ-ლეიტენანტი სერ [[უილიამ ბირდვუდი]] ჩადის ეგვიპტეში ავსტრალიისა და ახალი ზელანდიის არმიის კორპუსის (ANZAC) სარდლობის გადასაბარებლად. ==სპორტი== *6 აპრილი — საფეხბურთო კლუბი „ჰოთორნი“ (Hawthorn Football Club) ვიქტორიის საფეხბურთო ასოციაციას უერთდება. *„დიდი ბრიტანეთის ლომების“ [[1914]] წლის ტურნეს ფარგლებში [[ავსტრალია]]სა და [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ბრიტანელები იგებენ მესამე, გადამწყვეტ „ეშეს“ (Ashes) ტესტ-მატჩს. *[[1814]] წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის (NSWRFL) პრემიერშიპში გამარჯვებას „საუთ სიდნეი“ მოიპოვებს. *3 ოქტომბერი — საფეხბურთო კლუბი „პორტ ადელაიდა“ ამარცხებს „კარლტონს“ და რეკორდულად, მეოთხედ ხდება ავსტრალიის ჩემპიონი. ამასთანავე, იგი ხდება ერთადერთი ლიგის კლუბი ავსტრალიური ფეხბურთის ისტორიაში, რომელმაც მთელი სეზონი დაუმარცხებლად განვლო. *3 ნოემბერი — ვიქტორიის სარბოლო კლუბის მელბურნის თასი (VRC Melbourne Cup) მოიგო ცხენმა სახელად კინგსბურგმა (მწვრთნელი აიზეკ „აიკ“ ფულშემი, ჟოკეი ჯორჯ მედიკი, მფლობელი ლ. კ. ს. მაკინონი). ამ წლის რბოლის თასი უკანასკნელი იყო, რომელიც ინგლისში დამზადდა. ==დაბადება== *2 იანვარი — [[ჯეკ ბიტონი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ. 1996) *11 თებერვალი — [[კლაიდ კამერონი]], პოლიტიკოსი (გ. 2008) *14 თებერვალი — [[ნორმან ფონ ნიდა]], გოლფისტი (გ. 2007) *14 მარტი — [[რობერტ როისი]], ბოტანიკოსი (გ. 2008) *20 მარტი — [[ტომ დერიკი]], ჯარისკაცი, ვიქტორიას ჯვრის ორდენის კავალერი (გ. 1945) *26 მარტი — [[რეი რობინსონი]], კრიკეტისტი (გ. 1965) *28 მარტი — [[კენეთ რიჩარდ ნორისი]], ენტომოლოგი (გ. 1983) *24 აპრილი — [[მოი-იო მილერი]], ილუზიონისტ დანტეს ასისტენტი (გ. 2018) *4 აპრილი — [[დევიდ უ. გუდალი]], ბოტანიკოსი და ეკოლოგი (გ. 2018)<ref>{{cite journal|last1=Mucina|first1=Ladislav|last2=Podani|first2=Janos|last3=Feoli|first3=Enrico|title=David W. Goodall (1914-2018): An ecologist of the century|journal=Community Ecology|date=2018|volume=19|issue=1|pages=93–101|doi=10.1556/168.2018.19.1.10|doi-access=free|hdl=10831/67075|hdl-access=free}}</ref> *6 აპრილი — [[გორდონ სტოუნი]], მორაგბე (გ. 2015) *10 აპრილი — [[ჯეკ ბედკოკი]], კრიკეტისტი (გ. 1982) *7 მაისი — [[სკობი ბრისლი]], ჟოკეი (გ. 2006) *21 მაისი – [[როუდს ფეირბრიჯი]], გეოლოგი (გ. 2006) *3 ივნისი – [[სიდნი ედვარდ რაიტი]], აკადემიკოსი, პაციფისტი, ფარმაცევტი, ფარმაცევტული კოლეჯის ხელმძღვანელი და პედაგოგი (გ. 1966) *30 ივნისი – [[ბილ მონტი]], მორაგბე (გ. 1977) *9 ივლისი – [[მაკ ვილსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ. 2017) *1 აგვისტო – [[ჰიუი ედვარდსი]], პილოტი, ვიქტორიას ჯვრის ორდენის კავალერი და დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი (გ. 1982) *3 აგვისტო – [[გორდონ ბრაიანტი]], პოლიტიკოსი (გ. 1991) *6 აგვისტო – [[გორდონ ფრითი]], პოლიტიკოსი (გ. 1994) *18 აგვისტო – [[არტურ ტენჯი]], სახელმწიფო მოხელე (გ. 2001) *7 სექტემბერი – [[გრემ ბელი]], ჯაზის პიანისტი, კომპოზიტორი და ბენდის ლიდერი (გ. 2012) *9 სექტემბერი – [[ჯონ პასმორი]], ფილოსოფოსი (გ. 2004) *24 სექტემბერი – [[ჯონ კერი]], ავსტრალიის მე-18 გენერალ-გუბერნატორი (გ. 1991) *25 სექტემბერი – [[ტედ ჰამფრისი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 1994) *4 ოქტომბერი – [[ჯიმ კერნსი]], პოლიტიკოსი (გ. 2003) *20 ოქტომბერი – [[ფრედ ჩეინი]], პოლიტიკოსი (გ. 2001) *7 ნოემბერი – [[ჯეფრი ბლეკბერნი]], ბაპტისტი მღვდელმსახური (გ. 2014) *8 ნოემბერი – [[ეილინ კრამერი]], მოცეკვავე (გ. 2024) *8 დეკემბერი – [[ერნი ტოშაკი]], კრიკეტისტი (გ. 2003) *16 დეკემბერი – [[ჯო გალეტი]], ჯარისკაცი და პოლიტიკოსი (გ. 1999) *21 დეკემბერი – [[ფრენკ ფენერი]], ვირუსოლოგი (გ. 2010)<ref>{{cite book|title=The Australian Journal of Science|url=https://books.google.com/books?id=_I7yAAAAMAAJ|year=1964|publisher=Australian National Research Council|page=254}}</ref> *29 დეკემბერი — [[ალბერტ ტაკერი]], მხატვარი (გ. 1999) ==გარდაცვალება== *11 მარტი — [[ჯონ მაკეი]], მკვლევარი, მეზღვაური და ნავსადგურის კაპიტანი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1839) *23 აპრილი — [[ალექსანდრ რობერტ ედგარი]], მეთოდისტი მისონერი (დაიბადა ირლანდიაში) (დ. 1850) *23 ივნისი — სერ [[ჯონ სტოკელ დოდსი]], ტასმანიის მე-5 უზენაესი მოსამართლე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1848) *17 ივლისი — [[უილიამ პიგენი]], მხატვარი (დ. 1836) *7 აგვისტო — [[ბრენსბი კუპერი]], კრიკეტისტი (დაიბადა ინდოეთში) (დ. 1844) *9 აგვისტო — [[ფარეზ ფილიპსი]], ვიქტორიელი პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1855) *13 აგვისტო — [[გრეგორ მაკგრეგორი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი და პროფკავშირების ლიდერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1848) *24 აგვისტო — [[ნორმან მაკლორინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი, ექიმი და უნივერსიტეტის ადმინისტრატორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1835) *4 სექტემბერი — [[უილიამ რამზი]], ფეხსაცმლის საცხის (კრემის) მწარმოებელი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1868) *5 ოქტომბერი — [[ალბერტ სოლომონი]], ტასმანიის 23-ე პრემიერი (დ. 1876) *13 ოქტომბერი — [[უოლტერ ვითერსი]], მხატვარი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1854) *25 ოქტომბერი — [[ჯიმ მარტინი]], ჯარისკაცი და ყველაზე ახალგაზრდა ავსტრალიელი სამხედრო მსხვერპლი პირველ მსოფლიო ომში (გარდაიცვალა ოსმალეთის იმპერიაში) (დ. 1901) *24 ნოემბერი — [[ჯეიმს მაკფარლენი]], ტასმანიელი პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *9 დეკემბერი — [[ჯონ არტური]], ვიქტორიელი პოლიტიკოსი (დ. 1875) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1914 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1914 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1914 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 5qle7u6j91bn98klm884tq3o3t5re1u 5426891 5426890 2026-07-04T09:22:15Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 5426891 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1914}} [[1914]] წელი ავსტრალიისთვის [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დაწყებით აღინიშნა. ენდრიუ ფიშერმა, რომელიც ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ომში ჩაბმებიდან ერთი თვის თავზე გახდა, პირობა დადო, რომ ავსტრალია „მხარში დაუდგებოდა თავისიანებს [[ბრიტანეთი]]ს დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“.<ref>[http://www.abc.net.au/federation/fedstory/ep5/ep5_culture.htm Imperial Ties And World War One], [[Australian Broadcasting Corporation]].</ref> [[1914]] წელს ავსტრალიის საომარი ძალისხმევა, ძირითადად, საზღვარგარეთ საბრძოლველად ჯარების მობილიზებასა და მათ აღჭურვას მოხმარდა. ამასთანავე, კონტინენტის სამხრეთ, ზამთრის ნალექების ზონაში დაფიქსირდა ყველაზე მძიმე გვალვა [[1982]] წლამდე. ამან ხორბლის მოსავლიანობის რეკორდული კლება გამოიწვია და კიდევ უფრო გაამწვავა პირველი მსოფლიო ომის დაწყებით გამოწვეული პრობლემები. ==მოქმედი პირები== *[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]] (18 მაისამდე), შემდეგ [[რონალდ მანრო]] *[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ჯოზეფ კუკი]] (17 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ენდრიუ ფიშერი]] *[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]] ===შტატის პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ალექსანდრ უოტი]] (18 ივნისამდე), შემდეგ [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალბერტ სოლომონი]] (6 აპრილამდე), შემდეგ [[ჯონ ერლი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – სერ [[ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი]] (31 იანვრამდე), შემდეგ [[არტურ სტენლი]] (23 თებერვლიდან) *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]] (22 მარტამდე), შემდეგ [[ჰენრი გოლვეი]] (18 აპრილიდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[ჰარი ბარონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ==მოვლენები== *27 იანვარი — თომას დენმანი ტოვებს გენერალ-გუბერნატორის თანამდებობას. *9 თებერვალი — ახალ გენერალ-გუბერნატორად ინიშნება [[რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]], მიწათმფლობელი და კირკოლდის პროვოსტი (მერი). *16 თებერვალი — ახალი სამხრეთ უელსის სამრეწველო სასამართლოს მოსამართლე [[ჩარლზ ჰეიდონი]] ადგენს, რომ ოთხსულიანი ოჯახის „საარსებო მინიმუმი“ კვირაში 48 შილინგი უნდა იყოს, თუმცა გასაცემი ხელფასი საარსებო მინიმუმზე მეტი უნდა იყოს. მისი რეკომენდაციით, მინიმალური ანაზღაურება არაკვალიფიციური მუშებისთვის დღეში 8 შილინგი და 6 პენსი, ხოლო მძიმე სამუშაოსთვის — 9 შილინგი განისაზღვრა. *1 მარტი — ავსტრალიაში პირველი სამხედრო თვითმფრინავების ფრენა განხორციელდა. *18 მაისი — სერ რონალდ მუნრო ფერგიუსონი ოფიციალურად იწყებს გენერალ-გუბერნატორის მოვალეობის შესრულებას. *8 ივნისი — მას შემდეგ, რაც ავსტრალიის სენატმა ორჯერ უარყო კანონპროექტი, რომელიც კრძალავდა პროფკავშირების წევრებისთვის უპირატესობის მინიჭებას სახელმწიფო სამსახურში დასაქმებისას, ჯოზეფ კუკმა დაარწმუნა ფერგიუსონი, გამოეცხადებინა ავსტრალიის ისტორიაში პირველი რიგგარეშე საპარლამენტო არჩევნები ორივე პალატის დათხოვნით (Double dissolution). *16 ივლისი — მორის გიიო [[მელბურნი]]დან [[სიდნეი]]სკენ მიფრინავს „ბლერიოს“ (Blériot) ტიპის მონოპლანით საჰაერო ფოსტის პირველი მიწოდების მიზნით. მან სიდნეიში 18 ივლისს, 9 საათნახევრიანი ფრენის შემდეგ მიაღწია. *31 ივლისი — მას შემდეგ, რაც ევროპულ ომში ბრიტანეთის ჩაბმის ალბათობა გაიზარდა, ორივე წამყვანი პარტიის ლიდერებმა მხარდაჭერა გამოხატეს. ოპოზიციის ლიდერმა, ენდრიუ ფიშერმა კოლაკში (ვიქტორია) გამოსვლისას განაცხადა, რომ ავსტრალიელები „მხარში დაუდგებიან ბრიტანეთს მის დასაცავად და დასახმარებლად უკანასკნელ ადამიანამდე და უკანასკნელ შილინგამდე“. პრემიერ-მინისტრმა ჯოზეფ კუკმა კი ჰორშამში (ვიქტორია) აღნიშნა: „ავსტრალიის ყველა რესურსი... იმპერიის შენარჩუნებასა და უსაფრთხოებას მოხმარდება“. *4 აგვისტო — გაერთიანებული სამეფო ომს უცხადებს გერმანიას, რის შედეგადაც ომში ავსტრალიაც ერთვება. *5 აგვისტო — ავსტრალია პირველ მსოფლიო ომში თავის პირველ გასროლას ახორციელებს ფორტ ნეპიანში (ვიქტორია). გერმანული სავაჭრო გემი „პფალცი“ (Pfalz) პორტ-ფილიპის ყურეს ტოვებდა ღამის 12:10 საათზე, როდესაც ფორტმა ომში ჩაბმის შესახებ ცნობა მიიღო. საარტილერიო ბატარეამ გემის ცხვირთან გამაფრთხილებელი გასროლა განახორციელა, რამაც ხომალდი დანებებაზე აიძულა. მიიჩნევა, რომ ეს იყო ბრიტანეთის იმპერიის ძალების მიერ ომის დროს საბრძოლო ვითარებაში განხორციელებული პირველი გასროლა. *10 აგვისტო — იწყება პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების (AIF) მობილიზაცია. ავსტრალიამ ომისთვის 20 000 ჯარისკაცი გამოყო. *18 აგვისტო — ავსტრალიის სამხედრო-საზღვაო და საექსპედიციო ძალების 1500-კაციანი კონტინგენტი ტოვებს სიდნეის [[გერმანია|გერმანიის]] ახალი გვინეის დასაკავებლად. *5 სექტემბერი — ენდრიუ ფიშერის ხელმძღვანელობით ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია იმარჯვებს [[1914]] წლის ფედერალურ არჩევნებში. მათ მოიპოვეს 42 ადგილი 75-დან წარმომადგენელთა პალატაში და 31 ადგილი 36-დან სენატში. *9 სექტემბერი — მსუბუქი კრეისერი HMAS „მელბურნი“ ნაურუზე გერმანულ რადიოსადგურს აკონტროლებს. *11 სექტემბერი — ავსტრალიური ჯარები გერმანიის ახალ გვინეაში შედიან. *13 სექტემბერი — მოხდა რაბაულის ოკუპაცია. *14 სექტემბერი — ავსტრალიური წყალქვეშა ნავი HMAS AE1 ახალი ბრიტანეთის სანაპიროებთან პატრულირებისას იკარგება, ბორტზე მყოფ 35-ვე ადამიანთან ერთად. *17 სექტემბერი — გერმანიის [[ახალი გვინეა|ახალი გვინეის]] გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებელი ბარდება ავსტრალიურ ძალებს. *29 ოქტომბერი — ავსტრალიის პარლამენტმა მიიღო კანონი „ომის უსაფრთხოების ზომების შესახებ“ (War Precautions Act 1914), რომელმაც ავსტრალიის მთავრობას განსაკუთრებული უფლებამოსილებები მიანიჭა პირველი მსოფლიო ომის განმავლობაში და მისი დასრულებიდან მომდევნო ექვსი თვის მანძილზე. *1 ნოემბერი — პირველი ავსტრალიური იმპერიული ძალების პირველი ნაკადი [[ეგვიპტე|ეგვიპტ]]ისკენ მიემგზავრება. *6 ნოემბერი — ავსტრალიური ჯარები [[ნაურუ]]ს იკავებენ. *9 ნოემბერი — ავსტრალია მოიპოვებს პირველ საზღვაო გამარჯვებას: კოკოსის კუნძულებთან ბრძოლაში HMAS „სიდნეი“ ამარცხებს გერმანულ კრეისერ SMS „ემდენს“. *30 ნოემბერი — პირველი საავიაციო ქვედანაყოფი მოქმედ ჯარში სამსახურისთვის ახალ გვინეაში იგზავნება. *21 დეკემბერი — გენერალ-ლეიტენანტი სერ [[უილიამ ბირდვუდი]] ჩადის ეგვიპტეში ავსტრალიისა და ახალი ზელანდიის არმიის კორპუსის (ANZAC) სარდლობის გადასაბარებლად. ==სპორტი== *6 აპრილი — საფეხბურთო კლუბი „ჰოთორნი“ (Hawthorn Football Club) ვიქტორიის საფეხბურთო ასოციაციას უერთდება. *„დიდი ბრიტანეთის ლომების“ [[1914]] წლის ტურნეს ფარგლებში [[ავსტრალია]]სა და [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ბრიტანელები იგებენ მესამე, გადამწყვეტ „ეშეს“ (Ashes) ტესტ-მატჩს. *[[1814]] წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის (NSWRFL) პრემიერშიპში გამარჯვებას „საუთ სიდნეი“ მოიპოვებს. *3 ოქტომბერი — საფეხბურთო კლუბი „პორტ ადელაიდა“ ამარცხებს „კარლტონს“ და რეკორდულად, მეოთხედ ხდება ავსტრალიის ჩემპიონი. ამასთანავე, იგი ხდება ერთადერთი ლიგის კლუბი ავსტრალიური ფეხბურთის ისტორიაში, რომელმაც მთელი სეზონი დაუმარცხებლად განვლო. *3 ნოემბერი — ვიქტორიის სარბოლო კლუბის მელბურნის თასი (VRC Melbourne Cup) მოიგო ცხენმა სახელად კინგსბურგმა (მწვრთნელი აიზეკ „აიკ“ ფულშემი, ჟოკეი ჯორჯ მედიკი, მფლობელი ლ. კ. ს. მაკინონი). ამ წლის რბოლის თასი უკანასკნელი იყო, რომელიც ინგლისში დამზადდა. ==დაბადება== *2 იანვარი — [[ჯეკ ბიტონი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ. 1996) *11 თებერვალი — [[კლაიდ კამერონი]], პოლიტიკოსი (გ. 2008) *14 თებერვალი — [[ნორმან ფონ ნიდა]], გოლფისტი (გ. 2007) *14 მარტი — [[რობერტ როისი]], ბოტანიკოსი (გ. 2008) *20 მარტი — [[ტომ დერიკი]], ჯარისკაცი, ვიქტორიას ჯვრის ორდენის კავალერი (გ. 1945) *26 მარტი — [[რეი რობინსონი]], კრიკეტისტი (გ. 1965) *28 მარტი — [[კენეთ რიჩარდ ნორისი]], ენტომოლოგი (გ. 1983) *24 აპრილი — [[მოი-იო მილერი]], ილუზიონისტ დანტეს ასისტენტი (გ. 2018) *4 აპრილი — [[დევიდ უ. გუდალი]], ბოტანიკოსი და ეკოლოგი (გ. 2018)<ref>{{cite journal|last1=Mucina|first1=Ladislav|last2=Podani|first2=Janos|last3=Feoli|first3=Enrico|title=David W. Goodall (1914-2018): An ecologist of the century|journal=Community Ecology|date=2018|volume=19|issue=1|pages=93–101|doi=10.1556/168.2018.19.1.10|doi-access=free|hdl=10831/67075|hdl-access=free}}</ref> *6 აპრილი — [[გორდონ სტოუნი]], მორაგბე (გ. 2015) *10 აპრილი — [[ჯეკ ბედკოკი]], კრიკეტისტი (გ. 1982) *7 მაისი — [[სკობი ბრისლი]], ჟოკეი (გ. 2006) *21 მაისი – [[როუდს ფეირბრიჯი]], გეოლოგი (გ. 2006) *3 ივნისი – [[სიდნი ედვარდ რაიტი]], აკადემიკოსი, პაციფისტი, ფარმაცევტი, ფარმაცევტული კოლეჯის ხელმძღვანელი და პედაგოგი (გ. 1966) *30 ივნისი – [[ბილ მონტი]], მორაგბე (გ. 1977) *9 ივლისი – [[მაკ ვილსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ. 2017) *1 აგვისტო – [[ჰიუი ედვარდსი]], პილოტი, ვიქტორიას ჯვრის ორდენის კავალერი და დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი (გ. 1982) *3 აგვისტო – [[გორდონ ბრაიანტი]], პოლიტიკოსი (გ. 1991) *6 აგვისტო – [[გორდონ ფრითი]], პოლიტიკოსი (გ. 1994) *18 აგვისტო – [[არტურ ტენჯი]], სახელმწიფო მოხელე (გ. 2001) *7 სექტემბერი – [[გრემ ბელი]], ჯაზის პიანისტი, კომპოზიტორი და ბენდის ლიდერი (გ. 2012) *9 სექტემბერი – [[ჯონ პასმორი]], ფილოსოფოსი (გ. 2004) *24 სექტემბერი – [[ჯონ კერი]], ავსტრალიის მე-18 გენერალ-გუბერნატორი (გ. 1991) *25 სექტემბერი – [[ტედ ჰამფრისი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 1994) *4 ოქტომბერი – [[ჯიმ კერნსი]], პოლიტიკოსი (გ. 2003) *20 ოქტომბერი – [[ფრედ ჩეინი]], პოლიტიკოსი (გ. 2001) *7 ნოემბერი – [[ჯეფრი ბლეკბერნი]], ბაპტისტი მღვდელმსახური (გ. 2014) *8 ნოემბერი – [[ეილინ კრამერი]], მოცეკვავე (გ. 2024) *8 დეკემბერი – [[ერნი ტოშაკი]], კრიკეტისტი (გ. 2003) *16 დეკემბერი – [[ჯო გალეტი]], ჯარისკაცი და პოლიტიკოსი (გ. 1999) *21 დეკემბერი – [[ფრენკ ფენერი]], ვირუსოლოგი (გ. 2010)<ref>{{cite book|title=The Australian Journal of Science|url=https://books.google.com/books?id=_I7yAAAAMAAJ|year=1964|publisher=Australian National Research Council|page=254}}</ref> *29 დეკემბერი — [[ალბერტ ტაკერი]], მხატვარი (გ. 1999) ==გარდაცვალება== *11 მარტი — [[ჯონ მაკეი]], მკვლევარი, მეზღვაური და ნავსადგურის კაპიტანი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1839) *23 აპრილი — [[ალექსანდრ რობერტ ედგარი]], მეთოდისტი მისონერი (დაიბადა ირლანდიაში) (დ. 1850) *23 ივნისი — სერ [[ჯონ სტოკელ დოდსი]], ტასმანიის მე-5 უზენაესი მოსამართლე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1848) *17 ივლისი — [[უილიამ პიგენი]], მხატვარი (დ. 1836) *7 აგვისტო — [[ბრენსბი კუპერი]], კრიკეტისტი (დაიბადა ინდოეთში) (დ. 1844) *9 აგვისტო — [[ფარეზ ფილიპსი]], ვიქტორიელი პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1855) *13 აგვისტო — [[გრეგორ მაკგრეგორი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი და პროფკავშირების ლიდერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1848) *24 აგვისტო — [[ნორმან მაკლორინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი, ექიმი და უნივერსიტეტის ადმინისტრატორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1835) *4 სექტემბერი — [[უილიამ რამზი]], ფეხსაცმლის საცხის (კრემის) მწარმოებელი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1868) *5 ოქტომბერი — [[ალბერტ სოლომონი]], ტასმანიის 23-ე პრემიერი (დ. 1876) *13 ოქტომბერი — [[უოლტერ ვითერსი]], მხატვარი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1854) *25 ოქტომბერი — [[ჯიმ მარტინი]], ჯარისკაცი და ყველაზე ახალგაზრდა ავსტრალიელი სამხედრო მსხვერპლი პირველ მსოფლიო ომში (გარდაიცვალა ოსმალეთის იმპერიაში) (დ. 1901) *24 ნოემბერი — [[ჯეიმს მაკფარლენი]], ტასმანიელი პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1844) *9 დეკემბერი — [[ჯონ არტური]], ვიქტორიელი პოლიტიკოსი (დ. 1875) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1914 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1914 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1914 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] fivdopltxnt1caeuc6yu4s36vmz9vr3 განხილვა:1914 წელი ავსტრალიაში 1 894408 5426892 2026-07-04T09:22:41Z მარიამ მაჭარაშვილი 164891 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426892 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1914 წელი ავსტრალიაში 14 894409 5426896 2026-07-04T09:48:32Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1914 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1914 წელი ოკეანეთში]] 5426896 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1914 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1914 წელი ოკეანეთში]] gr9pnyz154rzdszprloet0bo20iwho2 1915 წელი ავსტრალიაში 0 894410 5426897 2026-07-04T09:49:03Z Ninikelaaa 55 178880 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} '''1915 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''. ==მმართველები== *მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი — [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *პრემიერ-მინისტრი — ენ... 5426897 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninikelaaa 55|Ninikelaaa 55]].|4|07|2026}} '''1915 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''. ==მმართველები== *მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი — [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *პრემიერ-მინისტრი — [[ენდრიუ ფიშერი]] (27 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე — [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი — [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი — [[დიგბი დენჰემი]] (1 ივნისამდე), შემდეგ [[თომას რაიანი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[არჩიბალდ პიკი]] (2 აპრილამდე), შემდეგ [[კროუფორდ ვონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯონ ერლი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯონ სკედანი]] [[კატეგორია:1915 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1915 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1915 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] d1m23jrwgusqru4xwb3w4fu31403lnh 5426930 5426897 2026-07-04T10:15:46Z Ninikelaaa 55 178880 5426930 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1915}} '''1915 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''. ==მმართველები== {{მრავალი სურათი | ზონა = <!-- left/right/center/none --> | მიმართულება = <!-- horizontal/vertical --> | სათაური = | სათაურის ზონა = <!-- left/right/center --> | სათაურის ფონი = | სიგანე = 130 | ფაილი1 = AndrewFisher.jpg | სიგანე1 = | ალტ1 = | წარწერა1 = ენდრიუ ფიშერი | ფაილი2 = Billy Hughes 1915.jpg | სიგანე2 = | ალტ2 = | წარწერა2 = ბილი ჰიუზი | ფაილი3 = <!-- ფაილის სახელი მხოლოდ; „ფაილი:“ ან „სურათი:“ პრეფიქსის გარეშე --> | სიგანე3 = | ალტ3 = | წარწერა3 = | ქვევით = | ქვედა ზონა = <!-- left/right/center --> | ქვედა ფონი = | ფონი = }} *მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი — [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *პრემიერ-მინისტრი — [[ენდრიუ ფიშერი]] (27 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ბილი ჰიუზი]] *უზენაესი მოსამართლე — [[სემუელ გრიფიტი]] ===შტატების პრემიერ-მინისტრები=== *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი — [[უილიამ ჰოლმანი]] *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი — [[დიგბი დენჰემი]] (1 ივნისამდე), შემდეგ [[თომას რაიანი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[არჩიბალდ პიკი]] (2 აპრილამდე), შემდეგ [[კროუფორდ ვონი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯონ ერლი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ალექსანდრ პიკოკი]] *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯონ სკედანი]] ===შტატების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი — [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] *ქვინზლენდის გუბერნატორი — [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] (15 მარტიდან) *სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — [[ჰენრი გოლუეი]] *ტასმანიის გუბერნატორი — [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] *ვიქტორიის გუბერნატორი — [[არტურ სტენლი]] *დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — [[ჰარი ბერონი]] ==მოვლენები== *25 აპრილი – პირველი მსოფლიო ომის დროს, თურქეთის სანაპიროზე, გალიპოლიში გადასხმით საფუძველი ჩაეყარა „ანზაკის“*ტრადიციას. *30 აპრილი – ავსტრალიური წყალქვეშა ნავი AE2 მარმარილოს ზღვაში ჩაიძირა. *6 ივნისი – ახალ სამხრეთ უელსში, ნიუკასლში, კომპანია BHP-ის ფოლადის ქარხანა გაიხსნა. *19 ივლისი – ალბერტ ჯეკა გახდა პირველი ავსტრალიელი, რომელმაც პირველ მსოფლიო ომში ვიქტორიას ჯვარი დაიმსახურა. *9 აგვისტო – ალექსანდრ ბერტონი დაიღუპა „ლოუნ პაინთან“ ბრძოლაში, გალიპოლიში (თურქეთი). მას სიკვდილის შემდეგ ვიქტორიას ჯვარი მიენიჭა. *24 აგვისტო – ქალაქ ჯერმანტონს სახელი შეეცვალა და ჰოლბრუკი ეწოდა. *10 ოქტომბერი – ოცდაექვსმა კაცმა დატოვა გილგანდრა ე.წ. „ქუი მარშით“ ეს იყო პირველი მსოფლიო ომის დროს მოხალისეთა შეკრების ერთ-ერთი პირველი მასშტაბური კამპანია („თოვლის გუნდის მარშები“). გზად, ყოველ ქალაქში, ისინი იძახდნენ „ქუი“-ს ახალი რეკრუტების მისაზიდად; 12 ნოემბერს მარში სიდნეიში უკვე 263 რეკრუტით ჩავიდა. *27 ოქტომბერი – ბილი ჰიუზი გახდა ავსტრალიის მეშვიდე პრემიერ-მინისტრი და პირველი, ვინც ამ თანამდებობაზე ზედიზედ რამდენიმე ვადით იმსახურა. *20 დეკემბერი – გამთენიისას გალიპოლიდან „ანზაკის“ ჯარების ევაკუაცია წარმატებით დასრულდა.<ref>{{cite book|author=Myer, Harold|title=Power Supply and Distribution|year=1925}}</ref> ==მეცნიერება და ტექნოლოგია== *10 დეკემბერი – მამა-შვილმა მეცნიერებმა, [[უილიამ ჰენრი ბრეგი|უილიამ ჰენრი ბრეგმა]] და [[უილიამ ლორენს ბრეგი|უილიამ ლორენს ბრეგმა]], ფიზიკის დარგში ნობელის პრემია მოიპოვეს. ==სპორტი== *„პატრობასმა“ მოიგო მელბურნის თასი. *1914-1915 წლების სეზონში შეფილდ შილდის ტურნირი ვიქტორიამ მოიგო; ამ სეზონის შემდეგ ომის გამო შეჯიბრება აღარ გამართულა. *ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ლიგის 1915 წლის ჩემპიონატში „ბალმეინმა“ გაიმარჯვა. ==დაიბადნენ== *6 თებერვალი – [[დონალდ ფრენდი]], მხატვარი, მწერალი და დღიურების ავტორი (გ. [[1989]]) *2 მარტი – [[ჯონ უერ ბერტონი]], საჯარო მოხელე და დიპლომატი (გ. [[2010]]) *3 მარტი – [[მენინგ კლარკი]], ისტორიკოსი (გ. [[1991]]) *6 მარტი – [[მერი უორდი (მსახიობი)|მერი უორდი]], მსახიობი (გ. [[2021]]) *22 მარტი – [[შარლოტ ანდერსონი]], პედიატრიის პროფესორი (გ. [[2002]]) *9 აპრილი – [[ბობ ქვინი]], სამხრეთ ავსტრალიის ფეხბურთის ლიგის (SANFL) ფეხბურთელი („პორტ ადელაიდა“) (გ. [[2008]]) *30 მაისი – [[მაიკლ თვეიტსი]], პოეტი, აკადემიკოსი და დაზვერვის ოფიცერი (გ. [[2005]]) *31 მაისი – [[ჯუდიტ რაიტი]], პოეტი (გ. [[2000]]) *3 ივნისი – ჯიმ მაკლელანდი, სენატორი და მთავრობის მინისტრი (გ. [[1999]]) *20 ივნისი – [[დიკ რეინოლდსი]], ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის (VFL) ფეხბურთელი („ესენდონი“) (გ. [[2002]]) *16 ივლისი – [[დეივიდ კემპბელი]], პოეტი (გ. [[1979]]) *3 აგვისტო – [[არტურ ჯონ ბირჩი]], ორგანული ქიმიკოსი (გ. [[1995]]) *26 ოქტომბერი – [[ლინდსი პრაიორი]], ბოტანიკოსი (გ. [[1998]]) *2 ნოემბერი – [[მეი კემპბელი]], ბალახის ჰოკეის მოთამაშე (გ. [[1981]]) *25 ნოემბერი – [[რონ ჰემენსი]], კრიკეტისტი (გ. 2010) *29 ნოემბერი – [[ბობ კოტონი]], სენატორი და მთავრობის მინისტრი (გ. [[2006]]) *31 დეკემბერი – [[ჯონ მური]], პოლიტიკოსი (გ. [[2009]]) ==გარდაიცვალნენ== *11 იანვარი – [[ჯეიმს ვილკინსონი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (დ. [[1854]]) *11 მარტი – [[თომას ალექსანდრ ბრაუნი]], მწერალი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1826]]) *4 აპრილი – სერ [[ფრენსის ბათერსტ სატორი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და მეცხოველე (დ. [[1839]]) *19 აპრილი – [[თომას პლეიფორდ II]], სამხრეთ ავსტრალიის მე-17 პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1837]])<ref>{{cite book |url=https://adb.anu.edu.au/biography/playford-thomas-8064 |series=Australian Dictionary of Biography |title=Playford, Thomas (1837–1915) |author=John Playford |year=1988 |editor=Geoff Serle |volume=11|publisher=Melbourne University Press |accessdate=3 January 2022}}</ref> *25 აპრილი – [[უილიამ ჰენრი სტრაჰანი]], მწერალი და ჯარისკაცი (დ. [[1869]]) *2 ივნისი – [[ჯორჯ რენდელი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1830]]) *25 ივნისი – [[ფრედერიკ მენსონ ბეილი]], ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1827]]) *28 ივნისი – [[ვიქტორ ტრამპერი, კრიკეტისტი]] (დ. [[1877]]) *18 ივლისი – [[ჯორჯ მარშალ-ჰოლი]], კომპოზიტორი და პოეტი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1862]]) *2 აგვისტო – სერ [[ჯონ დაუნერი]], სამხრეთ ავსტრალიის მე-16 პრემიერ-მინისტრი (დ. [[1843]]) *8 ოქტომბერი – [[ე. ფილიპს ფოქსი]], იმპრესიონისტი მხატვარი (დ. [[1865]]) *29 ოქტომბერი – [[რიჩარდ ედვარდსი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (გ. [[1915]]) *20 ნოემბერი – [[რობერტ ბარ სმიტი]], ბიზნესმენი და ფილანთროპი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1824]]) *4 დეკემბერი – [[ჯორჯ რიჩარდსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ. [[1865]]) *21 დეკემბერი – [[თომას სერჟანტ ჰოლი]], გეოლოგი და ბიოლოგი (დ. [[1858]]) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1915 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1915 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1915 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] g5mkwu0pdxpenm2q4cqb0wxg4xmb1px კატეგორიის განხილვა:1914 წელი ავსტრალიაში 15 894411 5426898 2026-07-04T09:49:03Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426898 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1914 წელი ოკეანეთში 14 894412 5426899 2026-07-04T09:49:30Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1914 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ოკეანეთში]] 5426899 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1914 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ოკეანეთში]] pjyd6h6yx0c4rgqxhoyun06ivyeype4 კატეგორიის განხილვა:1914 წელი ოკეანეთში 15 894413 5426900 2026-07-04T09:50:00Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426900 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1914 წელი ქვეყნების მიხედვით 14 894414 5426903 2026-07-04T09:51:00Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{Commons cat|1914 by country}} [[კატეგორია:1914]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] 5426903 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|1914 by country}} [[კატეგორია:1914]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] t5ke5ubzxdwzpw0zd640lboksxkq7lb კატეგორიის განხილვა:1914 წელი ქვეყნების მიხედვით 15 894415 5426904 2026-07-04T09:51:22Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426904 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1915 წელი ავსტრალიაში 14 894416 5426905 2026-07-04T09:52:16Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1915 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1915 წელი ოკეანეთში]] 5426905 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1915 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1915 წელი ოკეანეთში]] ciws059qmwbmakf2dsa7ordq263xxfp კატეგორიის განხილვა:1915 წელი ავსტრალიაში 15 894417 5426906 2026-07-04T09:52:37Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426906 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894418 5426907 2026-07-04T09:52:54Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თ... 5426907 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> == სქოლიო == j8h40jh5mqbu22891avt4i3i0dzgjtz 5426916 5426907 2026-07-04T09:56:03Z GagaMumladze2020 126180 5426916 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]] bkpuz0riw6x0hlk9b8aeoq6x02hd9yj 5426918 5426916 2026-07-04T09:56:45Z GagaMumladze2020 126180 5426918 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] jhu3i3e33tpwzp6ao0bg8sozo3i6f63 5426919 5426918 2026-07-04T09:57:11Z GagaMumladze2020 126180 5426919 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] dn18vhc36qdvzekpyv6nd2y1mrjbm13 5426920 5426919 2026-07-04T09:58:59Z GagaMumladze2020 126180 5426920 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> აღსანიშნავია, რომ სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნულ ნაკრებს ისტორიაში 2 ბურთის სხვაობაზე მეტით არასოდეს მოუგია. == სქოლიო == [[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] g82ogueksy9v6gk5eham5z8x07o5rfz 5426922 5426920 2026-07-04T09:59:48Z GagaMumladze2020 126180 5426922 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> აღსანიშნავია, რომ სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნულ ნაკრებს ისტორიაში 2 ბურთის სხვაობაზე მეტით არასოდეს მოუგია. ქვეყნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] == სქოლიო == [[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] s0cxb1lcic5hffm6baarfk71po9qule 5426923 5426922 2026-07-04T10:00:14Z GagaMumladze2020 126180 5426923 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> აღსანიშნავია, რომ სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნულ ნაკრებს ისტორიაში 2 ბურთის სხვაობაზე მეტით არასოდეს მოუგია. ქვეყნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] == სქოლიო == [[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 04apw05yy1je0a6ys0g9no6c4z8a7fm 5426924 5426923 2026-07-04T10:02:13Z GagaMumladze2020 126180 5426924 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = 195 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> აღსანიშნავია, რომ სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნულ ნაკრებს ისტორიაში 2 ბურთის სხვაობაზე მეტით არასოდეს მოუგია. ქვეყნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 195-ე ადგილს იკავებს. == სქოლიო == [[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] 9o7i5v33xq3w4l6bxbeyshs8inwo50x 5426925 5426924 2026-07-04T10:02:26Z GagaMumladze2020 126180 5426925 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Flag of São Tomé and Príncipe.svg | ემბლემის ზომა = | მეტსახელი = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})<br>'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})<br>'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}}) | ასოციაცია = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC) | მწვრთვნელი = [[რიკარდუ მონსანტუ]] | კაპიტანი = [[ლუიშ ლიალი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36) | ბომბარდირი = [[ლუიშ ლიალი]] (11) | საშინაო სტადიონი = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = STP | ფიფა-ს რეიტინგი = 195 ''([[2026]])'' | ფიფა მაქს = 115 | ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]] [[2012]] | ფიფა მინ = 200 | ფიფა მინ თარიღი = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]] | ელო-ს რეიტინგი = | ელო მაქს = 166 | ელო მაქს თარიღი = [[ივნისი]] [[1976]] | ელო მინ = 194 | ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]] [[1998]] | pattern_la1 = _stp24a | pattern_b1 = _stp24a | pattern_ra1 = _stp24a | pattern_sh1 = _redbottom | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = 008000 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = _stp24h | pattern_b2 = _stp24h | pattern_ra2 = _stp24h | pattern_sh2 = _redbottom | leftarm2 = 008000 | body2 = 008000 | rightarm2 = 008000 | shorts2 = FFFF00 | socks2 = 008000 | პირველი თამაში = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]]) | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])<br> {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}<br> ([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])<br> {{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}<br> ([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]]) }} '''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}</ref> აღსანიშნავია, რომ სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნულ ნაკრებს ისტორიაში 2 ბურთის სხვაობაზე მეტით არასოდეს მოუგია. ქვეყნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 195-ე ადგილს იკავებს.<ref name="FIFA_MWR">FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]] [[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] [[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]] js73tdkxcwxmbs2gd6c8y14cfy9c91b კატეგორია:1915 წელი ოკეანეთში 14 894419 5426908 2026-07-04T09:53:30Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1915 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ოკეანეთში]] 5426908 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1915 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ოკეანეთში]] sbnwn8um79pv02trdq0zecsjq1wfonu განხილვა:სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 1 894420 5426909 2026-07-04T09:53:38Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426909 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:1915 წელი ოკეანეთში 15 894421 5426910 2026-07-04T09:54:00Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426910 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი 14 894422 5426911 2026-07-04T09:54:35Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] 5426911 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]] i4t4lty7ilsj1s8dbbb00dqjmp6g1km კატეგორია:1915 წელი კონტინენტების მიხედვით 14 894423 5426912 2026-07-04T09:54:40Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1915]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 5426912 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1915]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] dkzf9jkdf7qbbengjsbcwaro56sg9a3 კატეგორიის განხილვა:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი 15 894424 5426913 2026-07-04T09:55:06Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426913 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:1915 წელი კონტინენტების მიხედვით 15 894425 5426914 2026-07-04T09:55:16Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426914 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1915 წელი ქვეყნების მიხედვით 14 894426 5426915 2026-07-04T09:55:49Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{Commons cat|1915 by country}} [[კატეგორია:1915]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] 5426915 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|1915 by country}} [[კატეგორია:1915]] [[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1910-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] 8w9h64pfjd7oxl0bj7vbnlndngdh1zr კატეგორიის განხილვა:1915 წელი ქვეყნების მიხედვით 15 894427 5426917 2026-07-04T09:56:16Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426917 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf განხილვა:1915 წელი ავსტრალიაში 1 894428 5426931 2026-07-04T10:16:15Z Ninikelaaa 55 178880 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426931 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf მომხმარებლის განხილვა:Graycharacter 3 894429 5426932 2026-07-04T10:19:58Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5426932 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 10:19, 4 ივლისი 2026 (UTC) 8jnyuivkf5xdso6piwqh86dzbw4rswi განხილვა:1910 წელი ავსტრალიაში 1 894430 5426947 2026-07-04T11:16:13Z ბარბარე ულუმბელაშვილი 164873 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5426947 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 0 894431 5426953 2026-07-04T11:33:52Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სომალის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Somali Football Federation logo.svg | ემბლემის ზომა = 185px | მეტსახელი = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“''' |... 5426953 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები | სახელი = სომალის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა = Somali Football Federation logo.svg | ემბლემის ზომა = 185px | მეტსახელი = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“''' | ასოციაცია = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)<br>({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}}) | კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF) | ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA) | მწვრთვნელი = [[იუსუფ ალი ნური]] | კაპიტანი = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]] | ყველაზე მეტი კეპი = [[ომარ აბდულკადირი]] (31) | ბომბარდირი = [[რაშედ საიდი]] (8)<br>[[ხალიდ საიდი]] (13) | საშინაო სტადიონი = [[მოგადიშოს სტადიონი]] | ფიფა-ს ტრიგრამა = SOM | ფიფა-ს რეიტინგი = {{FIFA World Rankings|SOM}} | ფიფა მაქს = 65 | ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]] | ფიფა მინ = 203 | ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]] | ელო-ს რეიტინგი = {{World Football Elo Ratings|Somalia}} | ელო მაქს = 126 | ელო მაქს თარიღი = [[1973]] | ელო მინ = 205 | ელო მინ თარიღი = [[2015]] | pattern_la1 = _som25h | pattern_b1 = _som25h | pattern_ra1 = _som25h | pattern_sh1 = _som25h | pattern_so1 = | leftarm1 = 73C2FB | body1 = 73C2FB | rightarm1 = 73C2FB | shorts1 = 73C2FB | socks1 = 73C2FB | pattern_la2 = _som25a | pattern_b2 = _som25a | pattern_ra2 = _som25a | pattern_sh2 = _som25a | pattern_so2 = | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _som25t | pattern_b3 = _som25t | pattern_ra3 = _som25t | pattern_sh3 = _som25t | leftarm3 = FFFFFF | body3 = FFFFFF | rightarm3 = FFFFFF | shorts3 = FFFFFF | socks3 = FFFFFF | პირველი თამაში = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}<br> ([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])<ref name="Mshassan">{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}</ref> | უდიდესი გამარჯვება = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN|1959}}<br> ([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]]) | უდიდესი დამარცხება = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}<br> ([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]]) | რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]] | რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26 | რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]] | რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი 1974|1974]], [[CECAFA-ის თასი 1977|1977]], [[CECAFA-ის თასი 1978|1978]], [[CECAFA-ის თასი 1984|1984]], [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]], [[CECAFA-ის თასი 2019|2019]]) | მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]] | მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1 | მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[ფეხბურთი 1985 წლის არაბულ თამაშებზე|1985]] | მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[ფეხბურთი 1985 წლის არაბულ თამაშებზე|1985]]) }} '''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. 5v6mblpzmzx7wxg0ctyl88kn4ycfmkx