მათემატიკა

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ka">
  <siteinfo>
    <sitename>ვიკიპედია</sitename>
    <dbname>kawiki</dbname>
    <base>https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%9B%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%98</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.9</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">მედია</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">სპეციალური</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">განხილვა</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">მომხმარებელი</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">მომხმარებლის განხილვა</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ვიკიპედია</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ვიკიპედია განხილვა</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ფაილი</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ფაილის განხილვა</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">მედიავიკი</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">მედიავიკის განხილვა</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">თარგი</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">თარგის განხილვა</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">დახმარება</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">დახმარების განხილვა</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">კატეგორია</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">კატეგორიის განხილვა</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">პორტალი</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">პორტალი განხილვა</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">მოდული</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">მოდულის განხილვა</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>მათემატიკა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1217</id>
    <revision>
      <id>5427120</id>
      <parentid>4918577</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:54:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427120</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25991" sha1="518o0xvkhxd1ysn8vbff04sfs8zv5sx" xml:space="preserve">{{ყოფილი რჩეული}}
[[ფაილი:Euclid.jpg|thumb|230px|[[ევკლიდე]] „ათენის სკოლის“ ფრაგმენტზე, [[რაფაელი]].]]
'''მათემატიკა''' ({{lang-grc|μᾰθημᾰτικά|mathëmatikë|}} &lt; {{lang-grc2|μάθημα|mathëma|ცოდნა|მეცნიერება}}) — [[მეცნიერება]], რომელიც ეფუძნება აბსტრაგირებას, [[დედუქცია|დედუქციურ]] მსჯელობას და სიმბოლურ ლოგიკას. ზოგჯერ მათემატიკას აღწერენ როგორც მეცნიერებას [[რიცხვი|რიცხვების]], გეომეტრიული ფიგურების და გარდაქმნების შესახებ. უფრო ფორმალური თვალთახედვით მათემატიკა სწავლობს აქსიომატურად განმარტებულ აბსტრაქტულ [[მათემატიკური სტრუქტურა|მათემატიკურ სტრუქტურებს]].

ერთი მხრივ მათემატიკა იქმნება წმინდა თეორიული ინტერესების გამო – [[წმინდა მათემატიკა]]. მეორე მხრივ მათემატიკური კვლევა სათავეს იღებს [[საბუნებისმეტყველო მეცნიერებები]]დან, გამოიყენება [[ინჟინერია]]ში, [[მედიცინა]]ში და [[ეკონომიკა]]ში – [[გამოყენებითი მათემატიკა]].

== მათემატიკის ისტორია ==
{{მთავარი|მათემატიკის ისტორია}}
[[ფაილი:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|160px|thumb|right|სერ [[ისააკ ნიუტონი]] (1643-1727), უსასრულოდ მცირეთა ანალიზის შემქმნელი]]
მათემატიკა ერთ-ერთი უძველესი მეცნიერებაა. მან პირველი აღმავლობა [[ძველი საბერძნეთი|ძველ საბერძნეთსა]] და ელინისტურ სამყაროში განიცადა. აქ პირველად დაინერგა მისწრაფება „წმინდა ლოგიკური დამტკიცებებისკენ“. აქვე გაჩნდა პირველი აქსიომატიზაცია, კერძოდ [[ევკლიდე]]ს გეომეტრია. შუა საუკუნეებში მათემატიკა არსებობას განაგრძობდა ადრეული ჰუმანიზმის უნივერსიტეტებსა და არაბულ სამყაროში.

ადრეულ ახალ დროში [[ვიეტი, ფრანსის|ფრანსის ვიეტიმ]] შემოიტანა ცვლადის ცნება. [[რენე დეკარტი|რენე დეკარტმა]] კი, საკოორდინატო სისტემის შემოტანით გზა გაუხსნა გეომეტრიისადმი გამოთვლით მიდგომას. მოგვიანებით [[გოტფრიდ ლაიბნიცი|გოტფრიდ ლაიბნიცმა]] და [[ისააკ ნიუტონი|ისააკ ნიუტონმა]] საფუძველი ჩაუყარეს [[მათემატიკური ანალიზი|უსასროლოდ მცირეთა ანალიზს]].

გვიანდელი ახალი დროის სხვა მნიშვნელოვანი ამოცანა იყო უფრო და უფრო რთული ალგებრული განტოლებების ამოხსნა. ამ საკითხების კვლევისას [[ნილს ჰენრიკ აბელი|ნ. ჰ. აბელი]] და [[ევარისტ გალუა|ე. გალუა]] მივიდნენ [[ჯგუფი (მათემატიკა)|ჯგუფის]] ცნებამდე, რაც თანამედროვე ალგებრის შექმნის ერთ-ერთი წინაპირობა იყო. მე–19 საუკუნის განმავლობაში [[კოში|ა. ლ. კოშის]] და [[ვაიერშტრასი|კ. ვაიერშტრასის]] შრომებში განხორციელდა უსასროლოდ მცირეთა ანალიზის ზუსტი ჩამოყალიბება. [[ჟიულ ანრი პუანკარე|ჟ. ა. პუანკარემ]] შექმნა [[ტოპოლოგია]]. ამავე საუკუნის ბოლოს [[გეორგ კანტორი|გ. კანტორმა]] შექმნა [[სიმრავლეთა თეორია]], რამაც დიდი გავლენა იქონია მათემატიკის შემდგომ განვითარებაზე.

მე–20 საუკუნის პირველი ნახევრში მათემატიკა გერმანელი მათემატიკოსის [[დავიდ ჰილბერტი|დ. ჰილბერტის]] მიერ შემუშავებული ე.წ. „ჰილბერტის პროგრამის“ გავლენას განიცდიდა, რაც მათემატიკის მთლიან აქსიომატიზაციას გულისხმობდა. ამავე დროს მათემატიკაში სულ უფრო ძლიერდება აბსტრაქცია, ე.ი. ცნებების მათ არსებით თვისებებზე დაყვანის ტენდენცია. ამგვარად, სხვა მათემატიკოსებთან ერთად [[ე. ნეოტერმა]] საფუძველი ჩაუყარა [[აბსტრაქტული ალგებრა|აბსტრაქტულ ალგებრას]], [[ფელიქს ჰაუსდორფი|ფ. ჰაუსდორფმა]] [[ტოპოლოგია|ზოგად ტოპოლოგიას]], ს. ბანახმა [[ფუნქციონალური ანალიზი|ფუნქციონალურ ანალიზს]]. აბსტრაქციის კიდევ უფრო მაღალ საფეხურძე, მათემატიკის სხვადასხვა დარგებში მსგავსი კონსტრუქციების დაკვირვებით [[სამუელ აილენბერგი|ს. აილენბერგმა]] და [[სონდერს მაკლეინი|ს. მაკლეინმა]] შექმნეს [[კატეგორიათა თეორია]].

== მათემატიკური მეცნიერებები საქართველოში ==
საქართველოში მათემატიკური კვლევა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს გახსნისთანავე ([[1918]] წელი) დაიწყო. ქართველი მათემატიკოსების პირველ თაობას განეკუთნებოდნენ: [[ანდრია რაზმაძე]], [[ნიკოლოზ მუსხელიშვილი]], [[არჩილ ხარაძე]] და [[გიორგი ნიკოლაძე]].

პირველი დარგი რომელშიც საქართველოში დაიწყო მეცნიერული მუშაობა იყო [[ვარიაციული აღრიცხვა]] (ა. რაზმაძე). ნ. მუსხელიშვილის, [[ილია ვეკუა|ი. ვეკუას]] და [[ვიქტორ კუპრაძე|ვ. კუპრაძის]] ხელმძღვანელობით ჩამოყალიბდა კვლევითი ჯგუფი [[დრეკადობის თეორია]]სა და [[დიფერენციალური განტოლებები|დიფერენციალური და ინტეგრალური განტოლებების]] დარგებში. [[შალვა მიქელაძე|შ. მიქელაძის]] თაოსნობით საფუძველი დაედო მეცნიერულ კვლევას [[რიცხვითი ანალიზი|რიცხვით ანალიზში]]. [[ვლადიმერ ჭელიძე|ვ. ჭელიძემ]] მნიშვნელოვნად შეუწყო ხელი მუშაობის ორგანიზაციას [[მათემატიკური ანალიზი]]ს დარგებში. [[გიორგი ჭოღოშვილი|გ ჭოღოშვილმა]] საფუძველი ჩაუყარა კვლევას [[ტოპოლოგია]]სა და [[აბსტრაქტული ალგებრა|აბსტრაქტულ ალგებრაში]].

დღეს საქართველოში მოქმედებს რამდენიმე მათემატიკური კვლევითი დაწესებულება, მათ შორის [[ა. რაზმაძის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტი]], მათემატიკური კვლევა მიმდინარეობს ასევე ქვეყნის უმაღლეს სასწავლებლებში.

== მათემატიკის მეთოდები ==
მათემატიკა ფორმალური ენის გამოყენებით სწავლობს წარმოსახვით, იდეალურ ობიექტებს. ეს ობიექტები მოიცემა  ფორმალური აღიწერით, [[განმარტება|განმარტებების]] საშუალებით.

მათემატიკა [[დედუქცია|დედუქციური]] მეცნიერებაა. ეს ნიშნავს რომ, მისი  თითოეული მტკიცებულება - [[თეორემა]] მიიღება სხვა უკვე ცნობილი თეორემების საფუძველზე, [[დამტკიცება|დამტკიცების]] საშუალებით. პირველადი წინადადებები, ე.წ. [[აქსიომა|აქსიომები]] მიიღება დაუმტკიცებლად და მოცემული მათემატიკური თეორიის ლოგიკურ საფუძველს წარმოადგენს.

== მათემატიკის სტრუქტურა და დარგები ==
შესწავლის საგნისა და მეთოდების მიხედვით საბაზისო მათემატიკა შეიძლება დაიყოს სამ ნაწილად: [[ალგებრა]], [[მათემატიკური ანალიზი|ანალიზი]], [[გეომეტრია]]. თუმცა ეს დაყოფა ძალზედ პირობითია და მათემატიკის შედარებით მაღალ საფეხურებზე კარგავს მნიშვნელობას.

:{| style=&quot;border:1px solid #999; text-align:center; margin: auto;&quot; cellspacing=&quot;15&quot;
|  &lt;math&gt;x^2 + y = c \,&lt;/math&gt;|| [[ფაილი:Integral as region under curve.png|110px]]  || [[ფაილი:Pythagorean.svg|110px]]  
|-
| [[ალგებრა]] || [[მათემატიკური ანალიზი|ანალიზი]] || [[გეომეტრია]] || 
|}

უმაღლესი მათემატიკის უფრო კონკრეტული მიმართულებებია: [[აბსტრაქტული ალგებრა]], [[წრფივი ალგებრა]], [[კატეგორიათა თეორია]], [[ალგებრული გეომეტრია]], [[ალგებრული ტოპოლოგია]], [[დიფერენციალური ტოპოლოგია]], [[ფუნქციონალური ანალიზი]], [[კომპლექსური ანალიზი]], [[რიცხვითი ანალიზი]], [[დიფერენციალური განტოლებები]], [[მათემატიკური ფიზიკა]], [[მათემატიკური ლოგიკა]], [[ალბათობის თეორია]], [[დისკრეტული მათემატიკა]] და ა.შ.

ეს მიმართულებებიც მჭიდროდ არიან ერთმანეთან დაკავშირებული და ინტენსიურად იყენაბენ ერთიმეორის შედეგებს და მეთოდებს. მათი უმრავლესობა შეიძლება ისევ დავყოთ კიდევ უფრო ვიწრო დარგებად. მაგალითად, [[აბსტრაქტული ალგებრა|აბსტრაქტული ალგებრიდან]] გამოიყოფა [[კომუტატური ალგებრა]], [[უნივერსალური ალგებრა]], [[ჯგუფთა თეორია]] და სხვა, [[დისკრეტული მათემატიკა|დისკრეტული მათემატიკის]] ქვედარგებია [[გრაფთა თეორია]], [[კომბინატორიკა]], [[თამაშების თეორია]] და სხვა.

== გამოყენებითი მათემატიკა ==
{{მთავარი|გამოყენებითი მათემატიკა}}
[[ფაილი:shuttle1.jpg|thumb|180px|კოსმოსური პროგრამა მათე– მატიკის გამოყენების არეა]]
[[გამოყენებითი მათემატიკა]] მიზნად ისახავს განავითაროს პრაქტიკული მათემატიკური მეთოდები, [[ფიზიკა|ფიზიკის]], [[ტექნოლოგია|ტექნოლოგიის]], [[ეკონომიკის]] და სხვა სფეროების ამოცანების გადასაჭრელად. მე–20 საუკუნეში [[კომპიუტერული ტექნიკა|კომპიუტერული ტექნიკის]] განვითარებასთან ერთად მათემატიკის გამოყენების არეალი მკვეთრად გაფართოვდა და მან პირდაპირად თუ ირიბად ყოველდღიური ცხოვრების თითქმის ყველა ნაწილში შეაღწია.

გამოყენებითი მათემატიკის სამი ტრადიციული მიმართულებაა: [[დიფერენციალური განტოლებები]], [[რიცხვითი ანალიზი]], [[ალბათობის თეორია]].
 
უშუალო პრაქტიკული გამოყენების მქონე მათემატიკის დარგებს შორისაა: [[მათემატიკური ფიზიკა]],  [[მათემატიკური სტატისტიკა]], [[ფინანსური მათემატიკა]], [[მათემატიკური ბიოლოგია]], [[კრიპტოგრაფია]], [[გრაფთა თეორია]], [[თამაშების თეორია]] და სხვა.

ზოგადად, გამოყენებით მათემატიკად შეიძლება ჩაითვალოს მათემატიკის ის ნაწილი რომელიც არამათემატიკური ამოცანების მოდელირებისთვის გამოიყენება. ხშირად მსგავსი ამოცანების შესწავლა წმინდა თეორიული კვლევის განვითარებას უდებს საფუძველს და პირიქით, მათემატიკის თავდაპირველად წმინდა თეორულმა ნაწილმა შეიძლება პრაქტიკული გამოყენება ჰპოვოს.

== სასკოლო მათემატიკა ==
[[სკოლა|სკოლებში]] მათემატიკა ერთ-ერთი ძირითადი საგანია. სკოლებში ისწავლება [[არითმეტიკა]], [[ალგებრა|ელემენტარული ალგებრა]], [[ფუნქცია (მათემატიკა)|ფუნქციები]] და ა.შ. სკოლებში როგორც წესი არ ისწავლება უმაღლესი მათემატიკა, რომელიც აბსტრაქციის მაღალ დონეს მოითხოვს.

სასკოლო მათემატიკის ტიპური თეორემებია: [[ბეზუს თეორემა]], [[პითაგორას თეორემა]], [[სინუსების თეორემა]], [[ვიეტას თეორემა]].

== გამოჩენილი მათემატიკოსები ==
* [[პითაგორა]] ([[ძვ. წ. 582]] – [[ძვ. წ. 507]])
* [[ევკლიდე]]  ([[ძვ. წ. 365]] – [[ძვ. წ. 300]])
* [[ფრანსის ვიეტა]] ([[1540]] – [[1603]])
* [[რენე დეკარტი]] ([[1596]] – [[1650]])
* [[პიერ ფერმა]] ([[1607]] – [[1665]]) 
* [[ბლეზ პასკალი]] ([[1623]] – [[1662]])
* [[ისააკ ნიუტონი]] ([[1643]] – [[1727]])
* [[გოტფრიდ ლაიბნიცი]] ([[1646]] – [[1716]])
* [[იაკობ ბერნული]] ([[1655]] – [[1705]])
* [[ლეონარდ ეილერი]] ([[1707]] – [[1783]])
* [[ჯოსეფ-ლუი ლაგრანჟი]] ([[1736]] – [[1813]])
* [[პიერ სიმონ ლაპლასი]] ([[1749]] – [[1827]])
* [[კარლ ფრიდრიხ გაუსი]] ([[1777]] – [[1855]])
* [[აუგუსტინ ლუი კოში]] ([[1789]] – [[1857]])
* [[ნილს ჰენრიკ აბელი]] ([[1802]]– [[1829]])
* [[ევარისტ გალუა]] ([[1811]] – [[1832]])
* [[კარლ ვაიერშტრასი]] ([[1815]] – [[1897]])
* [[გეორგ ფრიდრიხ ბერნჰარდ რიმანი]] ([[1826]] – [[1866]])
* [[ჟიულ კანტორი]] ([[1845]] – [[1918]])
* [[სოფია კოვალევსკაია]] ([[1850]] – [[1891]])
* [[ჟიულ ანრი პუანკარე]] ([[1854]] – [[1912]])
* [[დავიდ ჰილბერტი]] ([[1862]] – [[1943]])
* [[ფელიქს ჰაუსდორფი]] ([[1868]] – [[1942]])

[[გამოჩენილი მათემატიკოსები|იხ. სრული ნუსხა.]]

== ცნობილი ადამიანები მათემატიკაზე ==
* „მათემატიკა მეცნიერებების დედოფალია“ – [[კარლ ფრიდრიხ გაუსი]]. 
* „მათემატიკა არის ანბანი, რომლითაც ღმერთმა აღწერა სამყარო“ – [[გალილეო გალილეი]].
* „მათემატიკა უფრო მეტად ხელოვნების დარგია“ – [[სეკი ტაკაკაძუ]].
* „მათემატიკა შეიძლება განისაზღვროს როგორც მეცნიერება, სადაც არავინ იცის რაზე საუბრობენ და არც ის, მათი ნათქვამი ჭეშმარიტია თუ არა“ – [[ბერტრან რასელი]].

== საქართველოს მათემატიკური დაწესებულებები ==
* [[ა. რაზმაძის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტი]]
* [[ი. ვეკუას სახელობის გამოყენებითი მათემატიკის ინსტიტუტი]]

== იხილეთ აგრეთვე ==
* [[მათემატიკის ფილოსოფია]]
* [[მათემატიკური თეორემების სია]]
* [[მათემატიკური სიმბოლოები]]
* [[ფილდსის მედალი]]

==ლიტერატურა==
{{ქსე|6|349-354}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.viam.hepi.edu.ge/ ი.ვეკუას სახელობის გამოყენებითი მათემატიკის ინსტიტუტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041203170558/http://www.viam.hepi.edu.ge/ |date=2004-12-03 }}
* [http://www.rmi.acnet.ge/proceedings/ მათემატიკის ინსტიტუტის შრომები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040815130415/http://www.rmi.acnet.ge/proceedings/ |date=2004-08-15 }}
* [http://www.jeomj.rmi.acnet.ge/ მათემატიკური ჟურნალები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050125080100/http://jeomj.rmi.acnet.ge/ |date=2005-01-25 }}
* [http://www.jeomj.rmi.acnet.ge/memoirs/ მემუარები დიფერენციალურ განტოლებებსა და მათემატიკურ ფიზიკაში] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051019070109/http://www.jeomj.rmi.acnet.ge/memoirs/ |date=2005-10-19 }}
* [http://www.rmi.acnet.ge/ ა.რაზმაძის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927225814/http://www.rmi.acnet.ge/ |date=2007-09-27 }}
* [http://www.jeomj.rmi.acnet.ge/gmj/ ქართული მათემატიკური ჟურნალი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040807152511/http://www.jeomj.rmi.acnet.ge/gmj/ |date=2004-08-07 }}
* [http://www.math.ge/ მათემატიკური ფორუმი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210619193155/https://math.ge/ |date=2021-06-19 }}
{{მათემატიკის დარგები}}

[[კატეგორია:მათემატიკა|*]]</text>
      <sha1>518o0xvkhxd1ysn8vbff04sfs8zv5sx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მცხეთა-მთიანეთის მხარე</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1379</id>
    <revision>
      <id>5427383</id>
      <parentid>5396691</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T02:17:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427383</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9751" sha1="6dpxdc87jx4xfmssno9uk23vcs92cwt" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული
 |ქართული სახელი = მცხეთა-მთიანეთის მხარე
 |მშობლიური სახელი = &lt;nowiki&gt;&lt;/nowiki&gt;
 |სურათი = 
 |მმართველის პოზიცია = სახელმწიფო რწმუნებული
 |მმართველი = [[დავით ნოზაძე]]&lt;ref&gt;[http://region.kvira.ge/50926/ მცხეთა-მთიანეთის სახელმწიფო რწმუნებულის პოსტი დავით ნოზაძემ დაიკავა]&lt;/ref&gt;
 |მოსახლეობა = 
 |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 94,5 %&lt;br /&gt;[[აზერბაიჯანელები]] 2,4 %&lt;br /&gt;[[ოსები]] 1,4 %&lt;br /&gt;[[ასურელები]] 0,7 %&lt;br /&gt;[[სომხები]] 0,3 %&lt;br /&gt;[[რუსები]] 0,3 %&lt;ref&gt;[http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm Ethnic composition of Georgia 2014]&lt;/ref&gt;
|სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებლები]] 96,07 %&lt;br /&gt;[[მუსლიმები]] 2,43 %&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-religion2014b.htm |title=georgia-religion2014 |access-date=2021-01-24 |archive-date=2023-06-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230610154827/http://pop-stat.mashke.org/georgia-religion2014b.htm }}&lt;/ref&gt;
 |ეთნოქორონიმი = 
 |დროის სარტყელი = +4
 |DST = 
 |სიმჭიდროვე = 13,9
 |რუკა = Mtskheta-Mtianeti region in Georgia.svg
}}
'''მცხეთა-მთიანეთის მხარე''' — მხარე [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოში]], მოიცავს ისტორიულ-გეოგრაფიული პროვინციების [[შიდა ქართლი]]ს, [[ერწო-თიანეთი]]ს, [[ფშავი]]ს, [[ხევსურეთი]]ს, [[მთიულეთი]]ს, [[გუდამაყარი|გუდამაყრის]], [[ქსნისხევი]]ს, [[ხევი (მხარე)|ხევის]] ტერიტორიებს. რეგიონის საერთაშორისო კოდია: GE-MM.

== ზოგადი ცნობები ==
მხარის ფართობი შეადგენს 6785 კვ.კმ-ს, მოსახლეობა – 94 039 ადამიანს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1 კვ.კმ-ზე – 13,9 კაცს. მხარის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი მცხეთა. მხარეში 411 დასახლებული პუნქტია, მათ შორის:

* '''[[ქალაქი]]''' – 2: [[მცხეთა]], [[დუშეთი]];
* '''[[დაბა]]''' – 5:  [[ჟინვალი]], [[ფასანაური]], [[თიანეთი]], [[სიონი (დაბა)|სიონი]], [[სტეფანწმინდა]];
* '''[[სოფელი]]''' – 404.
* '''ეთნიკური შემადგენლობა''' – [[ქართველები]], [[აზერბაიჯანელები]], [[ოსები]], [[ასურელები]], [[სომხები]], [[რუსები]].

==ადმინისტრაციული დაყოფა==
მცხეთა-მთიანეთის მხარეში შედის საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული შემდეგი ადმინისტრაციულ–ტერიტორიული ერთეულები:

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:110%;&quot; align=
|-
! რუკა
! მუნიციპალიტეტები
|-
|rowspan=5|[[ფაილი:MM-ka.svg|მარცხნივ|150 პქ]]
| [[დუშეთის მუნიციპალიტეტი]]
|-----
| [[თიანეთის მუნიციპალიტეტი]]
|-----
| [[მცხეთის მუნიციპალიტეტი]]
|-----
| [[ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი]]
|}

== მმართველობა ==
* [[1995]]–[[1997]] — შალვა ოგბაიძე (პირველი გუბერნატორი);
* 1997–[[1998]] — თემურ გიორგაძე;
* 1998–[[2001]] — კობა ბუჩუკური;
* [[2002]]–[[2004]] — არმაზ შამანაური;
* 2004 — დავით ბაშალეიშვილი;
* 2004–[[2005]] — გიორგი ხაჩიძე;
* 2005–[[2008]] — ვასილ მაღლაფერიძე;
* 2008–2013 — [[ცეზარ ჩოჩელი]];
* 2013 — ხათუნა ოჩიაური;
* 2013 — ნუგზარ ყიფიანი.

==მოსახლეობა==
{| class=&quot;wikitable&quot;
! მხარე / რაიონი-მუნიციპალიტეტი&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-division.htm |title=Georgia division |access-date=2019-02-01 |archive-date=2021-10-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211030030840/http://pop-stat.mashke.org/georgia-division.htm }}&lt;/ref&gt; !! [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2002|2002]] !! [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|2014]] !! 2016 !! 2017 !! 2018 !! [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024|2024]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=საქართველოს 2024 წლის მოსახლეობის აღწერის დაზუსტებული შედეგები|url=https://census2024.geostat.ge/ka/results|publisher=geostat.ge|accessdate=2026-04-30|archiveurl=|archivedate=}}&lt;/ref&gt;
|-
| მცხეთა-მთიანეთი || 117 740 || 94 573 || 94 100 || 93 900 || 93 900 || 94 039
|-
| [[დუშეთის მუნიციპალიტეტი]] ||  33 636 || 25 659 || 25 900 || 26 000 || 26 100 || 25 930
|-
| [[თიანეთის მუნიციპალიტეტი]] || 14 014 || 9468 || 9800 || 9900 || 10 000 || 8683
|-
| [[მცხეთის მუნიციპალიტეტი]] ||64 829 || 55 651 || 54 400 || 54 200 || 53 900 || 54 539
|-
| [[ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი]] || 5261 || 3795 || 3800 || 3800 || 3800 || 4887
|}

== ეკონომიკა ==
მცხეთა-მთიანეთი ძირითადად სასოფლო-სამეურნეო მხარეს წარმოადგენს, სადაც გამოიყოფა მეცხოველეობის (თიანეთი, დუშეთი, ყაზბეგი) და მებოსტნეობა-მებაღეობის რაიონები (მცხეთა, ნაწილობრივ დუშეთი). საქართველოს სამხედრო გზა ამ რეგიონზე გადის, რუსეთ-საქართველოს დამაკავშირებელი ერთადერთი მაგისტრალია ამჟამად. სამრეწველო ობიექტები თავმოყრილია მცხეთასა და დუშეთში. მხარეში მდებარეობს ქვეყნის მთავარი სამთო-სათხილამურო კურორტი გუდაური.

== ღირსშესანიშნაობები ==
მხარის ტერიტორიაზე მდებარეობს ბუნების, არქიტექტურისა და კულტურის მრავალი ძეგლი, მათ შორის უმნიშვნელოვანესია:
* ქალაქი-მუზეუმი [[მცხეთა]]
* [[ანანურის ციხე]]
* [[ზედაზნის მონასტერი]]
* [[ლარგვისის მონასტერი]]
* [[შიომღვიმე|შიომღვიმის მონასტერი]]
* [[შატილი (ძეგლი)]]
* [[გერგეტის სამება]]

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.mtskheta-mtianeti.gov.ge ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180322183548/http://mtskheta-mtianeti.gov.ge/ |date=2018-03-22 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{საქართველოს მხარეები}}
{{მცხეთა-მთიანეთი}}

[[კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარე|*]]</text>
      <sha1>6dpxdc87jx4xfmssno9uk23vcs92cwt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ბათუმი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1960</id>
    <revision>
      <id>5427121</id>
      <parentid>5397272</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:54:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427121</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110244" sha1="ln79aglnkewq1ly5f8b5xwtkthrjmpw" xml:space="preserve">{{ყოფილი რჩეული}}{{მრავალმნიშვნელოვნება}}
{{ინფოდაფა დასახლება
 |სტატუსი = ქალაქი
 |ქართული სახელი = ბათუმი
 |მშობლიური სახელი = 
 |ქვეყანა = საქართველო
 |დაქვემდებარება = 
 |პანორამა = {{მრავალი სურათი
 |perrow        = 1/2/2/1
 |border        = infobox
 |ჯამური სიგანე = 310

 |ფაილი1              = View of Batumi skyline from the Botanical Garden (cropped).jpg
 |წარწერა1             = [[ბათუმის ყურე]] — ხედი [[ბათუმის ბოტანიკური ბაღიდან]]

 |ფაილი2              = USS Oak Hill, 26th MEU Marines Visit Batumi, Georgia (40817303032).jpg
 |წარწერა2             = ქალაქის პანორამა და [[მცირე კავკასიონი]]ს ქედი

 |ფაილი3              = Batumi Boulevard Colonnades (cropped).jpg
 |წარწერა3             = ზღვისპირა ბულვარის კოლონადები

 |ფაილი4              = Batumi Port.jpg
 |წარწერა4             = [[ბათუმის ნავსადგური]]

 |ფაილი5              = Nino and Ali Statues in Batumi, 2016.jpg
 |წარწერა5             = ალი და ნინო
}}
 |რუკა =
 |პანორამის სიგანე = 300
 |რუკის სიგანე = 300
 |რუკის წარწერა = 
 |წარწერა = 
 |გერბის სიგანე = 
 |დროშის სიგანე = 
  |lat_dir = N |lat_deg = 41 |lat_min = 38 |lat_sec = 45
  |lon_dir = E |lon_deg = 41 |lon_min = 38 |lon_sec = 30
  |CoordAddon = type:city(121806)_region:GE
  |CoordScale = 
 |ქვეყნის რუკის ზომა = 300
 |რეგიონის რუკის ზომა = 300
 |რაიონის რუკის ზომა = 300
 |რეგიონის ტიპი = ავტონომიური რესპუბლიკა
 |რეგიონი = აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა
 |რეგიონი ცხრილში = 
 |შიდა დაყოფა = 
 |რაიონის ტიპი = 
 |რაიონი = 
 |მმართველის ტიპი = მერი
 |მმართველი = გიორგი ცინცაძე {{Tooltip|{{colorbox|{{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}}}}|ქართული ოცნება}}
 |დაარსდა = 
 |პირველი ხსენება = 
 |წინა სახელები = 
 |სტატუსი-დან = 1878
 |ფართობი = 64,9&lt;ref&gt;[http://batumi.ge/ge/?page=show&amp;sec=1 ბათუმი — გეოგრაფია და ბუნება]&lt;/ref&gt;
 |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან
 |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 3
 |კლიმატი = 
 |ოფიციალური ენა = 
 |მოსახლეობა = 183 181&lt;ref name=&quot;pop-stat.mashke.org&quot;&gt;{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm |title=Population statistics of Eastern Europe &amp; former USSR |access-date=2025-02-03 |archive-date=2022-03-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220321204718/http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm }}&lt;/ref&gt;
 |აღწერის წელი = 2024
 |სიმჭიდროვე = 2639
 |აგლომერაცია = 
 |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 93,4 %&lt;br/&gt;[[სომხები]] 3 %&lt;br/&gt;[[რუსები]] 1,9 %&lt;br/&gt;[[უკრაინელები]] 0,4 %&lt;br/&gt;[[ბერძნები]] 0,2 %
 |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებლები]] 68,7 %, [[მუსლიმები]] 25,4 %&lt;ref&gt;[https://www.geostat.ge/media/20679/2014-wlis-aRweris-ZiriTadi-Sedegebi.pdf საქართველოს 2014 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები]&lt;/ref&gt;
 |ეთნოქორონიმი = 
 |დროის სარტყელი = +4
 |DST = 
 |სატელეფონო კოდი = +995
 |საფოსტო ინდექსი = 
 |საავტომობილო კოდი = 
 |საიტი = 
|კატეგორია ვიკისაწყობში = 
}}
'''ბათუმი''' — [[ქალაქი]] და [[საქართველოს მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]]&lt;ref&gt;[http://mreg.reestri.gov.ge/ საჯარო სამართლის ეროვნული სააგენტო, მუნიციპალიტეტების რეესტრი — ქალაქ ბათუმის მუნიციპალიტეტი]&lt;/ref&gt; [[საქართველო]]ში, არის [[აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა|აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის]] ადმინისტრაციული ცენტრი. ბათუმი არის მოსახლეობის რაოდენობით მეორე ქალაქი საქართველოში და ყველაზე დიდი ქალაქი დასავლეთ საქართველოში, მსხვილი [[ბათუმის საზღვაო ნავსადგური|საერთაშორისო ნავსადგური]] [[შავი ზღვა|შავი ზღვის]] სამხრეთ-აღმოსავლეთ სანაპიროზე, მნიშვნელოვანი სამრეწველო, კულტურული და ტურისტული ცენტრი.

ბათუმი გაშენებულია ღრმა, კარგად დაცული ბუნებრივი ნავსაყუდელის [[ბათუმის ყურე|ბათუმის ყურის]] ნაპირას, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 3 მეტრზე, [[თბილისი]]დან 350 კმ-ში (რკინიგზით).  

== ეტიმოლოგია ==
ქალაქის სახელწოდება „ბათუმი“ მოდის სიტყვიდან ({{lang-el|Bathus}}) — „ბათუსი“, რაც ღრმას ნიშნავს. პირველად ის მოხსენიებული აქვს რომაელ მწერალ ილინიას (23-79), რომელიც კოლხეთის მდინარეების ჩამოთვლისას ასახელებს მდინარე — „Bathys“. შემდგომში [[ბერძნები|ბერძენი]] გეოგრაფი [[ფლავიუს არიანე]] თავის ნაწარმოებში „Periplus Euxinus“ წერს: {{ციტატა|Apsarus-ის შემდეგ ჩვენ ღამით გადავკვეთეთ მდინარე Acamsis, რომელიც Apsarus-საგან დაშორებულია 15 სტადიონით; ხოლო მდინარე Bathys მდინარე Acamsis-გან დაშორებულია 75 სტადიონით.}}
ფლავიუს არიანეს მიერ ნახსენები მდინარე სახელად Bathys ესაა, მდინარე [[ბარცხანა|ბარცხანასა]] და მდინარე [[ყოროლისწყალი|ყოროლისწყალს]] შორის არსებული პატარა მდინარე (მდ. კუბა-წყალი ან მდ. ჩულ-კუბა). აღსანიშნავია ისიც, რომ ტექსტში მდინარე Bathys-ის მახლობლად არსად არ არის ნახსენები არანაირი ნამოსახლარი.

ცნობილია რომ XV საუკუნის შუა წლებში მდინარე ბათუსის წყალზე არსებობდა დასახლება სახელად Bathys ან Bathy. როდესაც აღნიშნული ტერიტორია ერისთავების ხელში გადავიდა ის მოიხსენიებოდა როგორც „პატონი“ ([[ვახუშტი ბატონიშვილი]]ს მიხედვით) ან „ბატონი“ (Hrisantos Hierotolymites თავის ნაშრომში — „Sintagmation peri offikion“, ვენეციური გამოცემა 1778 წ, გვ. 92): „ყურისკენ მიმავალი გზა იბერიულ ენაზე წარმოითქმის როგორც ''ბატონი'' და მდებარეობს მდინარე ფაზისსა და ბოას შორის“ („Fygades“ Triantafillides, გვ. 28).

იბერიული სახელწოდება „პატომი“ თურქების დროს ტრანსფორმირდა და წარმოიქმნა ფორმა „პატუმ“, რომლითაც მოიხსენიებენ ისინი დღესაც.

თავად მდინარე Bathys-ის სახელწოდება მომდინარეობს ყურის სახელწოდებიდან — {{lang-el|Bathys limen}} — ღრმა ყურე. მართლაც, ბათუმს [[შავი ზღვა|შავ ზღვაზე]] [[სევასტოპოლი]]ს შემდეგ, ყველაზე ღრმა (მაქ. სიღრმე 58 მ) და მოხერხებული [[ბათუმის ყურე|ნავთსაყუდელი]] აქვს.

==გეოგრაფია==
[[ფაილი:Batumi Boulevard From Above.jpg|250px|მინიატიურა|მარცხნივ|ბათუმის სანაპირო&lt;br /&gt;&lt;center&gt;&lt;small&gt;ზვიად ავალიანის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;]]
ქალაქი გადაჭიმულია ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთისაკენ 7 კილომეტრზე. ქალაქის ფართობი შეადგენს 6494,31 [[ჰა|ჰექტარს]]. ფართობის მიხედვით ბათუმი საქართველოში მესამე ქალაქია.&lt;ref name=&quot;batumicc&quot;&gt;{{Cite web |url=http://batumicc.ge/files/uploads/2020_weli_biujeti/___2020-2023____.pdf |title=ქალაქ ბათუმის მუნიციპალიტეტის 2020-2023 წლების საშუალოვადიანი პრიორიტეტების დოკუმენტი |access-date=2020-11-05 |archive-date=2021-04-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210429215924/http://batumicc.ge/files/uploads/2020_weli_biujeti/___2020-2023____.pdf }}&lt;/ref&gt; ბათუმის ძირითადი ნაწილი სამხრეთიდან ეკვრის ყურეს და გაშენებულია [[კახაბრის ვაკე]]ზე ის, დანარჩენი ნაწილი ყურის აღმოსავლეთით და ჩრდილო-აღმოსავლეთით — მდინარეების ბარცხანისა და ყოროლისწყლის გასწვრივ მდებარეობს, ბათუმის ტერიტორია ასევე გრძელდება მდინარე [[ჭოროხი]]ს სამხრეთით.

ბათუმის ჰავა ზღვის ნოტიო [[სუბტროპიკული კლიმატი|სუბტროპიკულია]]. იცის თბილი, უთოვლო [[ზამთარი]] და თბილი [[ზაფხული]]. საშუალო წლიური ტემპერატურაა 14,5 °C, იანვარში — 7,1 °C, აგვისტოში — 23,2 °C. ნალექები — 2560 მმ წელიწადში. შეფარდებითი სინოტივე — 81 %. ხშირია კოკისპირული წვიმა. [[თოვლი]] იშვიათად მოდის და მალე დნება. სანაპირო ზოლში კარგად არის გამოხატული [[ბრიზი|ზღვის ბრიზები]], რის გამოც სიცხე ნაკლებად შეიგრძნობა.

ბათუმის ტერიტორიაზე არის ბუნებრივი ტბა (ფართობი 0,06 კმ²), რომელიც ამჟამად ბათუმპარკის ნაწილია. ქალაქსა და მის მიდამოებში გავრცელებულია მრავალნაირი სუბტროპიკული მცენარე. ჭარბობს ხელოვნურად გაშენებული პარკები, [[ჩაი]]ს პლანტაციები და [[ციტრუსები|ციტრუსოვანთა]] ნარგავები. გორაკ-ბორცვებზე აქა-იქ შემორჩენილია კოლხური ბუნებრივი ტყე და ბუჩქნარი. მცენარეულობის სიმდიდრითა და სიმრავლით გამოირჩევა [[ბათუმის ბოტანიკური ბაღი]].

ზღვის წყლის საშუალო წლიური ტემპერატურა ნაპირთან 16,7 °C-ია. სამკურნალო ფაქტორია კლიმატოთერაპია და ზღვაში ბანაობა. ზღვის წყალი გამოირჩევა მაღალი მინერალიზაციით. სამედიცინო ჩვენება: სასუნთქი გზების არატუბერკულოზური დაავადებანი, ნერვული სისტემის ფუნქიური და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებანი, ჰიპერტონიული დაავადება, ლიმფადენიტი, სისხლნაკლებობა. სეზონი გრძელდება მთელ წელს, ბანაობის სეზონი მაისიდან ოქტომბრამდე. ქალაქის ტერიტორიაზე კეთილმოწყობილი საკურორტო ადგილებია [[მახინჯაური]], [[მწვანე კონცხი (ბათუმი)|მწვანე კონცხი]], [[გონიო]], [[კვარიათი]].

{{Weather box
|width = 
|location = ბათუმი
|metric first = Yes
|single line = Yes
|Jan record high C = 25.2
|Feb record high C = 27.4
|Mar record high C = 32.2
|Apr record high C = 38.3
|May record high C = 37.2
|Jun record high C = 39.9
|Jul record high C = 40.6
|Aug record high C = 39.5
|Sep record high C = 38.1
|Oct record high C = 35.4
|Nov record high C = 30.1
|Dec record high C = 28.3
|year record high C = 40.6
|Jan high C = 10.3
|Feb high C = 11.2
|Mar high C = 12.5
|Apr high C = 16.2
|May high C = 20.1
|Jun high C = 24.3
|Jul high C = 26.2
|Aug high C = 26.5
|Sep high C = 23.5
|Oct high C = 20.3
|Nov high C = 15.8
|Dec high C = 12.7
|Jan mean C = 6.6
|Feb mean C = 6.7
|Mar mean C = 8.8
|Apr mean C = 12.3
|May mean C = 16.0
|Jun mean C = 20.2
|Jul mean C = 22.6
|Aug mean C = 23.1
|Sep mean C = 19.9
|Oct mean C = 16.4
|Nov mean C = 11.9
|Dec mean C = 9.0
|Jan low C = 4.1
|Feb low C = 3.8
|Mar low C = 5.5
|Apr low C = 9.3
|May low C = 13.1
|Jun low C = 17.3
|Jul low C = 19.9
|Aug low C = 20.3
|Sep low C = 16.9
|Oct low C = 13.4
|Nov low C = 9.1
|Dec low C = 6.4
|Jan record low C = -7.7
|Feb record low C = -8.2
|Mar record low C = -6.7
|Apr record low C = -2.5
|May record low C = 3.4
|Jun record low C = 8.1
|Jul record low C = 12.9
|Aug record low C = 12.6
|Sep record low C = 7.5
|Oct record low C = 2.0
|Nov record low C = -3.9
|Dec record low C = -4.2
|year record low C = -8.2
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm = 238
|Feb precipitation mm = 189
|Mar precipitation mm = 153
|Apr precipitation mm = 113
|May precipitation mm = 108
|Jun precipitation mm = 142
|Jul precipitation mm = 168
|Aug precipitation mm = 205
|Sep precipitation mm = 262
|Oct precipitation mm = 277
|Nov precipitation mm = 312
|Dec precipitation mm = 268
|year precipitation mm = 2435
|Jan sun = 99
|Feb sun = 105
|Mar sun = 126
|Apr sun = 148
|May sun = 199
|Jun sun = 235
|Jul sun = 214
|Aug sun = 223
|Sep sun = 201
|Oct sun = 176
|Nov sun = 125
|Dec sun = 107
|year sun = 1958
|source 1 = ''Climate data''&lt;ref name=&quot;climate data&quot;&gt;{{cite web |url = http://en.climate-data.org/location/1759/ |title = Climate Data |accessdate = 26 ნოემბერი, 2016 |archive-url = https://web.archive.org/web/20170421194610/https://en.climate-data.org/location/1759/ |archive-date =  21 აპრილი, 2017 |url-status = dead }}&lt;/ref&gt;
|source 2 = ''Meteoweb''&lt;ref name = meteoweb&gt;{{cite web
| url= http://meteoweb.ru/cl006.php
| title= The duration of sunshine in some cities of the former USSR
| language = {{ref-ru}}
| publisher= Meteoweb.ru
| accessdate=27 September 2012}}&lt;/ref&gt;
}}

== ისტორია ==
=== წარმოშობა ===
ბათუმსა და მის მიდამოებში, მდინარე [[ყოროლისწყალი|ყოროლისწყლის]] შესართავთან, მის მარცხენა ნაპირზე აღმოჩენილი არქეოლოგიური მასალა ადასტურებს, რომ ეს მიდამოები ადამიანის მიერ ათვისებული იყო ჯერ კიდევ [[ძვ. წ. II ათასწლეული|ძვ. წ. II]] - [[ძვ. წ. I ათასწლეული|I ათასწლეულების]] მიჯნაზე. ადრინდელ ანტიკურ ხანაში ბათუმის მიდამოები [[კოლხეთის სამეფო]]ს საზღვრებში შედიოდა. აქაურ მოსახლეობას გაცხოველებული სავაჭრო ურთიერთობა ჰქონდა მეზობელ და შორეულ ქვეყნებთან. ამ პუნქტს ძველი ბერძნები მოიხსენიებდნენ ბათუსის სახელით. [[II საუკუნე]]ში რომის იმპერატორ [[ადრიანე]]ს დროს დღევანდელი ბათუმის ტერიტორიაზე რომაელთა სამხედრო ბანაკი იყო.

მოგვიანებით ის [[ეგრისის სამეფო]]ს ([[ლაზიკა|ლაზიკის]] ოლქის) ნაწილი გახდა. ადრინდელ ფეოდალურ ხანაში, სხვა ზღვისპირა პუნქტებისაგან განსხვავებით, ბათუმი დაწინაურებული იყო, რასაც ხელს უწყობდა მისი მდებარეობა ქვეყნის შიდა რაიონებისაკენ მიმავალი გზების დასაწყისში. [[VI საუკუნე]]ში ბიზანტიის იმპერატორმა [[იუსტინიანე I]]-მა აქ [[ლოსორიონი|ლოსორიონის ციხე]] ({{lang-grc|Λοσόριον}}, მოგვიანებით ცნობილი, როგორც „თამარის ციხე“) ააგო,&lt;ref&gt;[[პროკოპი კესარიელი]], ''The Buildings'', 3, 7, 7.&lt;/ref&gt; რომელიც მისი სტრატეგიული ადგილმდებარეობიდან გამომდინარე მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა [[ეგრისის დიდი ომი|ეგრისის დიდ ომებში]] სასაზღვრო პუნქტების გამაგრებაში. VIII საუკუნის ბოლოს ის [[აფხაზთა სამეფო]]ს, 1008 წლიდან კი [[საქართველოს სამეფო]]ს შემადგენლობაში შევიდა. ფეოდალურ ხანაში ბათუმის ციხის გარშემო არსებობდა სოფლის ტიპის დასახლება, მაგრამ იგი ქალაქადაც იხსენიება ([[ამბროჯო კონტარინი]]).

===გურიის სამთავროში===
[[ფაილი:Principality of Guria (XV-XIX centuries)-ka.svg|მინი|გურიის სამთავრო XV-XIX საუკუნეებში]]
[[XIII საუკუნე|XIII საუკუნის]] ბოლოდან [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნის]] დასაწყისამდე ბათუმი [[სამეგრელოს (ოდიშის) სამთავრო|ოდიშის საერისთავოში]] შედიოდა, საქართველოს სამეფოს დაშლის შემდეგ კი მას [[გურიელები]] დაეპატრონენ.&lt;ref&gt;Н. Н. Шенгелия. Османские документальные источники о крепостях Батуми и Гонио // Тюркологический сборник 1978. — М.: ИВ РАН, 1984. — С. 250.&lt;/ref&gt; 1372 წელს ტრაპიზონელი ისტორიკოსის მიქაელ პანარეტოსის ცნობით ტრაპიზონის იმპერატორი [[ალექსი III (ტრაპიზონი)|ალექსი III]] ბათუმში შეხვდა გურიელს, რომელმაც პატივი მიაგო იმპერატორს.&lt;ref&gt;[[მიქაელ პანარეტოსი]]''  [[oldwikisource:მიქელ_პანარეტოსი|„ტრაპიზონის ქრონიკა“]]  XIV საუკუნე&lt;/ref&gt; [[XV საუკუნე]]ში საქართველოს სამეფო-სამთავროებად დაშლის შემდეგ [[გურიის სამთავრო]]ს შემადგენლობაშია. 1444 წელს ბათუმის აღება და გაძარცვა სცადა [[ბურგუნდიის საჰერცოგო]]ს ფლოტმა, მაგრამ ბურგუნდიელები დაამარცხა [[გურიელები|გურიელმა]].&lt;ref&gt;{{სტატია|სათაური=ერთი უცნობი ფაქტი|ავტორი=[[თამაზ ბერაძე|ბერაძე თ.]]|გამოცემა=[[ლიტერატურული საქართველო]]|სახეობა=გაზეთი|წელი=1983|ნომერი=33|გვერდები=10}}&lt;/ref&gt; 1546 წელს ბათუმი [[ოსმალეთის იმპერია]]მ დაიკავა. იმავე წელს [[როსტომ გურიელი|როსტომ გურიელმა]] ქალაქი დაიბრუნა, თუმცა მისი გარდაცვალების შემდეგ ბათუმი ისევ ოსმალთა ხელში გადავიდა. ოსმალებმა ქალაქი აქციეს ბათუმის სანჯაყის, ანუ ლივანის ადმინისტრაციულ ცენტრად და სხვა სანჯაყებთან, ტრაპიზონსა და გონიოსთან, ერთად [[ტრაპიზონის საფაშო|ტრაპიზონის ფაშას]] დაუქვემდებარეს. 1609 წელს [[მამია II გურიელი|მამია II გურიელმა]] გაანადგურა ბათუმში მყოფი ოსმალთა გარნიზონი. მიუხედავად ამისა, ოსმალები კვლავ დაეუფლნენ ქალაქს. 1614 წლის 3 დეკემბერს ბათუმში დაიდო [[გურია-ოსმალეთის შეთანხმება]], ზავის შედეგად გურიის სამთავრომ დაკარგა ბათუმი, რომელიც 1648 წლამდე ოსმალეთის ხელში იყო. XVII საუკუნეში ბათუმი სტრატეგიულ პუნქტს არ წამრმოადგენდა და [[გონიო]]ზე ნაკლები მნიშვნელობა ჰქონდა.&lt;ref&gt;{{წიგნი  | first=| ავტორი=ჩხატარაიშვილი ქ.| series=| სათაური=„გურიის სამთავრო“| გამომცემლობა=|ადგილი=თბ.|წელი=1959| origyear=| isbn=| edition=|გვერდები=111|ბმული=}}&lt;/ref&gt; XVII საუკუნის შუიდან XVIII საუკუნის 20-იან წლებამდე წარმოადგენდა [[თავდგირიძეები]]ს საკუთრებას. თავდგირიძეებს ბათუმი გურიელმა მალევე ჩამოართვა, რაც თავადების ურჩობის გამო უნდა მომხდარიყო. ამას შედეგად ის მოჰყვა, რომ თავდგირიძეთა სახლის ორმა წარმომადგენელმა [[ისლამი]] მიიღო და ოსმალეთის იმპერიის დახმარებით დაესაკუთრა ბათუმს. 1718 წელს სანჯაყ-ბეგ აჰმედ თავდგირიძემ და მისმა ძმამ მუსტაფა ბეგმა სულთანისგან მიიღეს [[სანჯაყი]] და [[ნაჰიე]]: ბათუმი, გონიო, [[ანარია (მთა)|ანარია]], ქისატური, [[ახალშენი (ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი)|ახალშენი]], [[ყოროლისთავი]], [[სამება (ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი)|სამება]], ლიმანის თევზის სარეწი და მდინარე [[ჭოროხი|ჭოროხში]] მცურავი ნავის ბაჟი.&lt;ref&gt;{{წიგნი | ავტორი= სოსელია ო.| სათაური=ნარკვევები ფეოდალური ხანის დასავლეთ საქართველოს სოციალურ-პოლიტიკური ისტორიიდან| chapter=| გამომცემლობა=მეცნიერება |ტომი=II|ადგილი=თბილისი |წელი=1981| origyear=| isbn=| edition=|გვერდები=178-179|ბმული=http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/229693}}&lt;/ref&gt; [[გიორგი IV გურიელი]] ცდილობდა ბათუმისა და [[ჩაქვი]]ს დაბრუნებას, მაგრამ ვერ მოახერხა.

=== ოსმალეთის იმპერიაში ===
[[ვახუშტი ბატონიშვილი]]ს მიხედვით, [[XVIII საუკუნე]]ში ბათუმი მცირე ქალაქი იყო, რომელსაც საუცხოო ციტადელი ჰქონდა. 1784 წელს [[სოლომონ I]]-მა ქვემო გურიის ოსმალეთისგან გათავისუფლების მიზნით დალაშქრა ჩაქვი და ბათუმის მიმდებარე სოფლები, მაგრამ სასტიკად დამარცხდა [[ნაჭიშკრევის ბრძოლა]]ში. 1786 წელს ოსმალეთის იმპერიამ შავიზღვისპირეთში მისი პოზიციების გასამტკიცებლად დამატებითი ზარბაზნებითა გემებით გაამაგრა [[ფოთი]]სა და ბათუმის ციხეები.

1807 წელს ბათუმი მოინახულა ადრიან დიუპრემ. ამ დროს ბათუმში 2000-მდე მცხოვრები იყო, მაგრამ სოფელს უფრო ჰგავდა, ვიდრე ქალაქს, მას არ იცავდა არავითარი სიმაგრე, ერთადერთი ხის კოშკი, უქვემეხო, თხრილშემოვლებული აღმართული ქვის საძირკველზე იდგა ბაზართან. [[XIX საუკუნე]]ში ბათუმი [[ლაზისტანის სანჯაყი]] დედაქალაქი იყო. სანჯაყი 11 კაზას მოიცავდა: ბათუმი, [[ჩურუქ-სუ]], [[ზემო აჭარა]], [[ქვემო აჭარა]], [[მაჭახელი]], [[ლივანა]], [[გონიო]], [[ხოფა]], [[არჰავი]], ემშინა და ათინა. სანჯაყს მართავდა მუთასარიფი, ანუ გუბერნატორი, რომელიც პირდაპირ ემორჩილებოდა პორტას, ანუ ცენტრალურ ხელისუფლებას. ბათუმის კაზა მოიცავდა ტერიტორიას მდინარე ჭოროხიდან ჩაქვამდე. ბათუმში იყო მეჯლისი, ანუ საგუბერნიო საბჭო, სასამართლო, თურქული და ბერძნული სკოლები, სამი მეჩეთი და წმინდა ნიკოლოზის სახელობის მართლმადიდებლური ეკლესია.
[[ფაილი:Batumi Port (old).jpg|thumb|300px|ბათუმის ყურე, XIX ს.]]
1828 წელს, რუსეთსა და ოსმალეთს შორის [[ადრიანოპოლის სამშვიდობო ხელშეკრულება (1829)|ადრიანოპოლის საზავო ხელშეკრულების]] შედგენისას, რუსეთმა მოითხოვა და ოსმალეთმა დაუთმო მას მთელი ტერიტორია [[ჭოროხი|ჭოროხამდე]] (ძველად [[აკამფსისი|აკამფსისის]]), რომელიც შეერთვის [[შავი ზღვა|შავ ზღვას]] ბათუმის იქით, დასავლეთით. ამ დათმობის მიხედვით, ბათუმი უკვე 1828 წელს უნდა შეერთებოდა რუსეთს, მაგრამ ხელშეკრულებაში და საზავო რუკის შედგენის დროს, საზღვარი გაყვანილ იქნა მდინარეთა სახელწოდების შერევის გამო არა მდინარე ჭოროხთან, არამედ მდინარე [[ჩოლოქი|ჩოლოქთან]], რომელიც შეედინება ზღვას ბათუმის აქეთ, ჩრდილო-დასავლეთით. ამ ხაზის მიხედვით, ბათუმი დარჩა ოსმალეთს. შეცდომა შემჩნეულ იქნა ხელმოწერისა და დამტიცების შემდეგ, მაგრამ უკვე გვიან იყო ამ საკითხის ხელახლა აღძვრა და ამ შეცდომის შედეგად ბათუმი ოსმალეთს შერჩა.&lt;ref&gt;ნოზაძე ვ. საქართველოს აღდგენისათვის ბრძოლა მესხეთის გამო, თბილისი, 1989, გვ. 8&lt;/ref&gt;

1865 წელს ბათუმის კაზაში შედიოდა 48 სოფელი, ცხოვრობდა 6651 ადამიანი, აქედან 3324 [[მუჰაჯირობა|მუჰაჯირი]], 3037 მუსლიმი [[გურულები|გურული]], 186 მართლმადიდებელი [[ბერძნები|ბერძენი]], 93 [[სომხები|სომეხი]] და 11 კათოლიკე. გავრცელებული იყო სიმინდის და ფეტვის მოყვანა, თევზჭერა, სამშენებლო ხე-ტყის დამზადება.&lt;ref&gt;[https://dlib.rsl.ru/viewer/01003825034#?page=399 Кавказский календарь на 1867 год : 22-й год. - 1866 გვ. 400-401]&lt;/ref&gt;

=== რუსეთის იმპერიაში ===
ბათუმი რუსეთის იმპერიამ შეიერთა ოსმალეთთან [[რუსეთ-ოსმალეთის ომი (1877-1878)|1877-78 წლების ომის]] შემდეგ, [[ბერლინის ხელშეკრულება (1878)|ბერლინის ხელშეკრულებით]]. 1878 წლის 20 სექტემბერს მეფისნაცვალმა დაამტკიცა ბათუმის მმართველობის წესდება, რომელიც 15 მუხლისგან შედგებოდა. 1878 წლის [[ბერლინის კონგრესი]]ს მიხედვით ნავსადგური გამოცხადდა [[პორტო-ფრანკო]]დ (უცხოური საქონლის უბაჟოდ შემოტანა-გატანის უფლების მქონე ნავსადგურად), რამაც ხელი შეუწყო ქალაქის ზრდას.

{{ციტატა|ბათუმი მათ, ვინც იქ არ ყოფილა, წარმოუდგენიათ ელდორადოს სახით საოცრად იაფი თამბაქოთი, სასმელითა და სხვადასხვა საზღვარგარეთული საქონლით. იგი, როგორც ვთქვით, მდებარეობს ბათუმის უბის დასავლეთ მხარეს. თურქული ქალაქის პირობაზე, რომელიც აღმოცენდა რაღაც 20-23 წლის წინ, ბათუმი კარგი სანახავია. მთავარი, რაც მას განასხვავებს ნამდვილი თურქული ქალაქისაგან, არის უსწორმასწორო, ყრუ ქუჩებისა და ქუჩაბანდების უქონლობა. სანაპიროზე ჩამწკრივებულია ქვის სახლები მაღაზიებით, ყავახანებით და სასტუმროებით. შემდეგ სანაპიროს პარალელურად მიემართება ორი-სამი ქუჩა, რომელთან უმეტესი ნაწილი ბაზარს უკავია. აქ არის პატარა, ღია ხის დუქნები. საცხოვრებელი ნაგებობები, მგონი ყოფილი ჩვენი კონსულის – ჯუდიჩის ერთადერთი ქვის სახლის გარდა, აგებულია ხის ჩარჩოებით, რომელთა შუალედი ამოშენებულია ერთი რიგი აგურით. მათ შორის ორსართულიანი ნაგებობებიცაა. ჯერჯერობით ქალაქს რაღაცნაირი გაპარტახებული იერსახე აქვს. თუმცა სახლები ენერგიულად რემონტდება, მაგრამ მშენებლობა საშენი მასალის უკმარისობის გამო ისე სწრაფად არ მიმდინარეობს, როგორც სასურველია.

ქალაქში რამდენიმე მეჩეთი და ერთი საკმაოდ დიდი, ქვის ბერძნული ეკლესიაა. მღვდლების თქმით ეკლესიის მშენებლობა 15 წლის წინ დაწყებულა და 8 წლის წინ დამთავრებულა, თუმცა აქამდე მთლად გაწყობილი არ არის. შენების დაწყებამდე მოიმარაგეს სულთნის ფირმანები, მაგრამ ბათუმის მუსლიმებმა ოჯერ გააჩერეს მუშაობა იმ მიზეზით, ბერძნები ეკლესიის ნაცვლად ციხესიმაგრეს აშენებენო. ეკლესიასთან არსებობს სკოლა და ბერძნები უკვე ფიქრობენ სკოლისათვის [[რუსები|რუსი]] მასწავლებლების მოწვევას. ბათუმში 200-მდე ბერძნული ოჯახია და ეკლესია სწორედ მათი შეწირულობით, ნაწილობრივ ნასესხები ფულითაა აშენებული. რუსების ბათუმში შესვლის დროიდან ეკლესიის შემოსავალი თითქმის ორჯერ გაიზარდა. ჩვენი ჯარის გამოჩენის პირველივე დღეს ბერძნებმა დაკიდეს ზარი და დაიწყეს რეკვა, რისი უფლებაც თურქული მთავრობის დროს არ ჰქონდათ.
[...]

[ერთ-ერთი] მიზეზი ქალაქში მშენებლობის ნელი და თითქმის შეუმჩნეველი ზრდისა, მიუხედავად საცხოვრებლის მწვავე ნაკლებობისა, არის პოლიტიკური მდგომარეობის გაურკვევლობა და მერყეობა. რასაკვირველია, ძნელია იმის თქმა, რამდენად საფუძვლიანია ეს შიში მომავლისადმი, მაგრამ უეჭველია, რომ საფრთხე, ბუნდოვანი და გაურკვეველი, მაინც არსებობს. მოვაჭრე ხალხს არ უნდა საქმის დაწყება და ამას იმით ხსნის, რომ ახლა ამის დრო არ არის, რადგან გაზაფხულზე შეიძლება ისევ იფეთქოს ომმა და მაშინ მთელი შრომა წყალში ჩაეყრებათ. ბათუმის ბაზარში მოარული ხმებით, თურქეთის მთავრობამ ადგილობრივი მოსახლეობისათვის გამოსცა ბრძანება, არ შეეშალათ ხელი რუსებისათვის ბათუმში მოწყობასა და ქალაქის გაუმჯობესებაში, რადგან თურქებისათვის გაცილებით სახეირო იქნება ჩაიბარონ კეთილმოწყობილი ქალაქი, თანაც რუსული ფულის წყალობით. რამდენადაც უაზრო არ უნდა იყოს ეს ხმები, აქედან ჩანს საერთო განწყობა მომავლის რწმენის უქონლობისა. აღსანიშნავია, რომ ეს განწყობა ისე შორს გავრცელდა, რომ სოხუმამდეც კი მიაღწია.
[...]

ამჟამად ბათუმი, როგორც ამბობენ, არ ჰგავს იმ კლოაკას, რომელიც დახვდათ ჩვენს მეომრებს. იგი გაწმენდილია ყველა სიბინძურისაგან და საკმაოდ სუფთად გამოიყურება. ჭუჭყი და ტალახი ბათუმში საერთოდ არ იცის.}}&lt;ref&gt;ევგენი ვეიდენბაუმი: „ბათუმიდან ართვინამდე“, გვ.35-39 არტანუჯი, 2005&lt;/ref&gt;

პორტო-ფრანკოს სტატუსი ბათუმს 1878 წლის 29 ოქტომბრიდან 1886 წლის 27 ივნისამდე ჰქონდა. პორტო-ფრანკოს რეჟიმმა ბათუმში გააძვირა ცხოვრება, ფასი აეწია უძრავ ქონებას, დაიწყო დუქნების, საცხოვრებელი სახლების, სასტუმროებისა და საწყობების მშენებლობა. 1884 წელს [[გერმანელები|გერმანელმა]] დორნერმა ააგო ევროპულ ყაიდაზე მოწყობილი აბანო. პორტო-ფრანკოს რეჟიმმა ასევე გაზარდა ბათუმის მოსახლეობის რაოდენობა.&lt;ref name=&quot;გოგოლიშვილი&quot;&gt;გოგოლიშვილი ო.'' „გერმანელები აჭარაში“ „ახალი და უახლესი ისტორიის საკითხები“ N1 გვ. 69-80 — თბილისი, 2017 ISSN1512-3154&lt;/ref&gt; 1881 წლის 1 ივლისს გაიხსნა რუსულენოვანი საქალაქო სასწავლებელი. 1882 წელს დაარსდა ბათუმის ქალთა სასწავლებელი.&lt;ref&gt;{{სტატია|ავტორი=გოგოლიშვილი ო.|გამოცემა=ახალი და უახლესი ისტორიის საკითხები|წელი=2020|ადგილი=თბილისი|გვერდები=284|ნომერი=1|ISBN=|სათაური=განათლების ისტორიიდან აჭარაში}}&lt;/ref&gt;

ბაქო-ბათუმის რკინიგზის გაყვანის (1883) და ნავსადგურის რეკონსტრუქციისა და ბაქოსთან ნავთობსადენი მილით დაკავშირების (1897-1907) შემდეგ ბათუმი შავიზღვისპირეთის მნიშვნელოვანი ნავსადგური გახდა. აქედან გაჰქონდათ კასპიის ზღვის ნავთობპროდუქტები სხვა ქვეყნებში. ბათუმი გადაიქცა სამრეწველო ქალაქად. დომინირებდნენ როტშილდის, ნობელის, მანთაშევის, ნურკერდტის სანავთობე კომპანიები. 1884 წელს აიგო რიხნერის ქარხანა, ხოლო 1888 წელს ციმერმანისა, რომელმაც 1915 წლამდე იარსება.&lt;ref name=&quot;გოგოლიშვილი&quot; /&gt;

1881 წელს გაჩნდა [[ბათუმის ბულვარი]]ს გაშენების იდეა. იდეა ეკუთვნოდა სამხედრო გუბერნატორ სმეკალოვს. ადგილი შეირჩა ტბა ნური-გელის ჩრდილო-აღმოსავლეთ სანაპიროზე. ბაღის გასაშენებლად მოიწვეს გერმანელი მებაღე რესლერი, რომელსაც [[ფოთი]]ს საზოგადოებრივი ბაღი ჰქონდა გაშენებული. მასთან დაიდო 10-წლიანი ხელშეკრულება. რესლერი გარდაიცვალა 1884 წელს და ბაღის დასრულება ვერ მოასწრო. 1882 წელს ბათუმში იყო ორი მართლმადიდებლური, ერთი კათოლიკური ეკლესია, სამი მეჩეთი, თამბაქოს სამი ფაბრიკა, 8 სასტუმრო, 240 სავაჭრო დაწესებულება. 1885 წელს აშენდა ალექსანდრე ნეველის სახელობის ეკლესია, რომელიც რუსეთის იმპერიის გამარჯვების სიმბოლო იყო და ამასთან რუსებისა და სხვა აქ მცხოვრები ხალხების გაქართველებისთვის უნდა შეეშალა ხელი. 1890-იან წლებში ჩნდება ბათუმის [[ლუთერანობა|ლუთერული ეკლესია]], რომელიც მუშაობდა 1911 წლის 1 აპრილამდე.&lt;ref name=&quot;გოგოლიშვილი&quot; /&gt; 1884-1889 წლებში აშენდა [[ბათუმის საზღვაო ნავსადგური]]. ადმირალ გრევეს პროექტით ნავსადგური მდინარე [[ყოროლისწყალი|ყოროლისწყალზე]] უნდა ასენებულიყო, მაგრამ თანხების ნაკლებობის გამო ის პროექტი არ მიიღეს.''&lt;ref&gt;გოგოლაშვილი ო''. „ნიკოლოზ ლენდერი“ „ახალი და უახლესი ისტორიის საკითხები“ N15 — თბილისი, „უნივერსალი“ 2014 ISSN 1512-3154&lt;/ref&gt;

ცარიზმი ბათუმსა და მთლიანად აჭარაში თანამიმდევრულად ახორციელებდა რუსიფიკაციის პოლიტიკას. საპასუხოდ აქ წარმოიქმნა ეროვნული მოძრაობის ძლიერი კერა, რომელსაც მესვეურობდნენ ი. მესხი, ვ. ასათიანი, მ. და ჰ. აბაშიძეები, [[გულო კაიკაციშვილი]], [[დავით კლდიაშვილი]] და სხვები. ქართველი მოღვაწეები რუს შოვინისტ მოხელეებს და თურქ ანექსიონისტებს ეწინააღმდეგებოდნენ. ქართული სულისკვეთბის აღორძინებაში დიდ როლს თამაშობდა [[ბათუმის ქართული გიმნაზია]] და [[ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოება]]. 1888 წლის აგვისტოში ბათუმში პირველად ჩატარდა [[ადგილობრივი თვითმმართველობა|ადგილობრივი თვითმმართველობის]] არჩევნები. მოსახლეობამ აირჩია 8 წევრისგან შემდგარი ქალაქის საბჭო, ხოლო [[ქალაქისთავი|ქალაქისთავს]] ნიშნავდა კავკასიის [[მთავარმმართველი]]. მომდევნო არჩევნები 1894 წელს ჩატარდა. მოსახლეობამ 36 ხმოსანი აირჩია, ხმოსნებმა კი — ქალაქის თავი [[ლუკა ასათიანი]]. იგივე განმეორდა 1898 წლის არჩევნებზეც. 1897 წელს თვითმმართველობის თაოსნობით გაიხსნა ვაჟთა კლასიკური გიმნაზია, ხოლო 1900 წელს ქალთა გიმნაზია. 1901-1916 წლებში ქალაქის თავი [[ივანე ანდრონიკაშვილი (აგრონომი)|ივანე ანდრონიკაშვილი]] იყო. ის იყო მეფის რუსეთის დროინდელი ბათუმის უკანასკნელი მმართველი. 1901-1903 წლებში ბათუმში 15-მდე სხვადასხვა სახელმწიფოს საკონსულო მოქმედებდა.

[[ფაილი:Batumi 1911.jpg|thumb|300px|ბათუმი 1911 წელს.]]
XIX საუკუნის ბოლოსა და XX საუკუნის დასაწყისში ბათუმი მნიშვნელოვანი სამრეწველო ცენტრი იყო. 1899 წლისთვის ბათუმში ირიცხებოდა 366 საწარმო. 1908 წელს ტვირთბრუნვის მიხედვით ბათუმი პეტერბურგისა და ოდესის პორტების შემდეგ მესამე ადგილს იკავებდა რუსეთის იმპერიაში (42,9 მლნ ფუთი). [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] დამდეგს ბათუმი საერთაშორისო მნიშვნელობის მქონე ნავსადგური იყო და ბევრ უცხოურ გემს მასპინძლობდა, მათ შორის-მრავალ გერმანულ სავაჭრო გემსაც. ამ დროს ბათუმი უკვე მოზრდილი ქალაქი იყო მოკირწყლული ქუჩებით, ელსადგურით, წყალსადენებით, სკოლებით, საავადმყოფოთი, ფოსტით, ბანკებით, თეატრით. ნურიის მოედანზე მოქმედებდა დახურული ბაზარი. ბათუმის მოსახლეობის ნახევარზე მეტს შეადგენდა გურიის, იმერეთის, სამეგრელოსა და აჭარის სოფლებიდან სამუშაოდ ჩასული მუშა-ახალგაზრდობა.

მეოცე საუკუნის დასაწყისში ბათუმი იქცა რევოლუციური მოძრაობის კერად. ნავთობის საწარმოებში შეიქმნა [[რსდმპ]]-ის ორგანიზაციები, რომლებიც პოლიტიკური ხასიათის აქციებს აწყობდნენ. 1901-1912 წლებში მოქმედებდა [[ბათუმის მუშათა თეატრი]], სადაც სხვადასხვა დროს მოღვაწეობდნენ დავით კლდიაშვილი, ალექსანდრე წუწუნავა, ალექსანდრე ჟორჟოლიანი, შალვა დადიანი. 1902 წლის თებერვალსა და მარტში მოხდა [[ბათუმის მუშათა გაფიცვა]] სადაც 6000-მდე მუშამ მიიღო მონაწილეობა. 1905 წლის ივლისში ბათუმის მუშები ჩაებნენ სამხრეთ რუსეთის საყოველთაო გაფიცვაში. გემ „პოტიომკინზე“ მომხდარი ამბოხების შემდეგ, უცხოეთის გემებმა სავსებით უარი თქვეს ბათუმზე. ნავთობის დიდმა ფირმებმა, ნობელმა და სხვებმა, დახურეს თავიანთი საწარმოები. უმუშევართა არმია რევოლუციონერებად იქცა. [[30 ნოემბერი|30 ნოემბერს]] მოხდა მუშათა შეიარაღებული აჯანყება, რომელსაც მხარი დაუჭირეს გურიის და ქვემო აჭარის შეიარაღებულმა „წითელმა ასეულებმა“, თუმცა რეაქციის წლებში ცარიზმმა ბათუმში რეპრესიები გააძლიერა. სევასტოპოლის რევოლუციის დროს ქალაქი მთლიანად ამბოხებულთა ხელში გადავიდა და გარესამყაროს მოსწყდა. ციხის გარნიზონმა ვერ გაბედა ციხესიმაგრის ქვემეხები ხალხისთვის მიეშვირათ. ქალაქის ფარგლებს გარეთ მდებარე ციხესიმაგრე იზოლირებულ იქნა, ნავსადგურში მყოფი გემები დროებითმა ხელისუფლებამ მფლობელებს ჩამოართვა და სევასტოპოლისკენ გაგზავნა აჯანყებულ წითელ ადმირალ ლეიტენანტ შმიდტთან კავშირის დასამყარებლად. 1905 წლის დეკემბერში ბათუმი რუსეთის ჯარის მიერ უკვე სრული დაშოშმინებული იყო.

===1918-1921 წლები===
[[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს ბათუმის ნავსადგურის მნიშვნელობა დაეცა. შესამჩნევად იკლო ბათუმიდან ნავთობის ექსპორტმა და ქალაქის სამრეწველო ცხოვრება დაეცა.&lt;ref&gt;''ტყეშელაშვილი ნ.'' ნარკვევები საქართველოს მრეწველობის ისტორიიდან“ გვ. 437 — თბილისი, 1958&lt;/ref&gt; ოსმალეთის იმპერია ცდილობდა, ხელთ ეგდო ბათუმი და ბათუმის ოლქი. 1918 წლის 3 მარტის [[ბრესტ-ლიტოვსკის ზავი]]ს თანახმად ბათუმის ოლქი და სამხრეთ საქართველოს მნიშვნელოვანი ნაწილი ოსმალეთს მიეკუთვნა. ამ პირობებს არ აღიარებდა [[ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკა|ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციის]] კომისარიატი და სეიმი. 1918 წლის აპრილში ოსმალეთმა ბრძოლით აიღო ბათუმი და ბათუმის ოლქი და ნოემბრამდე შეინარჩუნა. 

[[ოსმალეთი-ამიერკავკასიის კომისარიატი ომი (1918)|ოსმალეთი-ამიერკავკასიის კომისარიატის]] 1918 წლის ომის მნიშვნელოვანი ეპიზოდი არის '''[[ანარიის ფორტის ბრძოლა]]'''. [[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] ჩამოყალიბების პროცესში მყოფი ქართული ჯარის არაორგანიზებულობის გამო  ბათუმი თურქულმა დანაყოფებმა თითქმის უბრძოლველად აიღეს. [[ანარიის ფორტი]]ს დამცველებმა მათზე გაცილებით მრავალრიცხოვან მოწინააღმდეგეს წინააღმდეგობა გაუწიეს. ფორტის ყველა დამცველი დაიღუპა. ფორტს იცავდნენ: კაპიტანი [[სიმონ შავგულიძე]], კაპიტანი [[ზაქარია დოლიძე]], პორუჩიკი [[აბესალომ ხარაიძე]], პრაპორშიკი [[დავით ვანიძე]] და 50-მდე (სხვა მონაცემებით 84) ჯარისკაცი.&lt;ref name=&quot;dito&quot;&gt;[https://pirvelirespublika.blogspot.com/2020/04/blog-post.html მეომრის გზა - კაპიტანი სიმონ შავგულიძე], საქართველოს პირველი რესპუბლიკის ბლოგი, [[დიმიტრი სილაქაძე]] &lt;/ref&gt;

1918 წლის ნოემბერში, [[მუდროსის დროებითი ზავი]]ს თანახმად ოსმალეთი გავიდა კავკასიიდან და ბათუმში [[გაერთიანებული სამეფო]]ს ჯარები შევიდნენ. 1918 წლის 22 დეკემბრიდან 1920 წლის 7 ივლისამდე ბათუმი დიდი ბრიტანეთის ქვეშევრდომი იყო. გაერთიანებულმა სამეფომ იქ შექმნა თავისი საგუბერნატორო. ამ დროს ბათუმის დაპატრონებას ცდილობდა, ერთი მხრივ, გენერალი [[ანტონ დენიკინი]], მეორე მხრივ - პანთუქრისტული წრეების წარმომადგენელი [[სერვერ-ბეგ ათაბაგი]], რომელიც ე. წ. „ყარსის მთავრობას“ მესვეურობდა. ბათუმ-აჭარის მუსლიმი ქართველობა წინ აღუდგა თეთრგვარდიელებისა და ოსმალო დამპყრობლების მცდელობას. [[1919]] წლის [[31 აგვისტო]]ს ბათუმში შეიკრიბა მუსლიმ ქართველთა წარმომადგენლობა, რომელმაც შეიმუშავა მიმართვა საქართველოს დამფუძნებული კრებისა და [[პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია|პარიზის საზავო კონფერენციისადმი]]. ამ მიმართვაში ბათუმი, ისევე, როგორც მთელი აჭარა, აღიარებული იყო საქართველოს ნაწილად ავტონომიური მმართველობის უფლებით. საქართველოს დამფუძნებელმა კრებამ 1919 წლის 25 დეკემბერს აჭარის ოლქი ბათუმითურთ საქართველოს განუყოფელ ნაწილად გამოაცხადა, რაც აღიარებულია [[რუსეთი-საქართველოს ხელშეკრულება|რუსეთ-საქართველოს 1920 წლის 7 მაისის ხელშეკრულებითაც]]. 1920 წლის 25 თებერვალს ბათუმი [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] მანდატით პორტო-ფრანკოდ გამოცხადდა. 1920 წლის ივლისში ბათუმიდან ინგლისის ჯარი გავიდა და ბათუმის ოლქი გადაეცა [[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიულ რესპუბლიკას]].

[[რუსეთ-საქართველოს ომი (1921)|საბჭოთა რუსეთის საქართველოში შეჭრის]] შემდეგ, 1921 წლის 16 მარტს ბათუმის ოლქის ნაწილი და ქალაქი ბათუმი დაიკავა [[თურქეთი]]ს არმიამ.  თურქეთის ჯარების უფროსმა ქიაზიმბეიმ ბათუმი თურქეთის შემადგენლობაში გამოაცხადა, თავი კი ოლქის სამხედრო გუბერნატორად დანიშნა. 18 მარტს ქართულმა ჯარმა დაიწყო ბათუმის სტრატეგიული წერტილების დაკავება და დაიკავა ბარცხანის სიმაღლე. 19 მარტის მდგომარეობით თურქებს რჩებოდათ მხოლოდ ფოსტა-ტელეგრაფისა და მილიციის შენობები. 20 მარტს ბათუმი თურქეთმა სრულად გაათავისუფლა, თუმცა 16 მარტის [[მოსკოვის ხელშეკრულება (1921)|მოსკოვის ხელშეკრულებით]] თურქეთს უკვე უარი ჰქონდა ბათუმზე ნათქვამი რუსეთის სასარგებლოდ.

===საბჭოთა პერიოდი===
ბათუმის მოსახლეობა და მოწინავე საზოგადოება არ შერიგებია კომუნისტურ რეჟიმს. აქაური ინტელიგენცია აქტიურად მონაწილეობდა [[1924]] წლის აგვისტოს ანტისაბჭოთა აჯანყებაში, რისთვისაც მწვავე რეპრესიები განიცადა. საბჭოთა რეჟიმი ანგარიშს არ უწევდა ბათუმ-აჭარის ისტორიული ცხოვრების თავისებურებას. მიმდინარეობდა ბრძოლა [[ისლამი]]ს წინააღმდეგ, ტრადიციების და რელიგიური წესების დასაძლევად, რაც მოსახლეობის დიდ უკმაყოფილებას იწვევდა. 1927, 1933 და 1956 წლებში წელს შედგა ბათუმის განაშენიანების გეგმები. 1929 წელს ამუშავდა ნავთობგადასამუშავებელი ქარხანა.&lt;ref&gt;{{ქსე|2|151||არა|სტატია=ბათუმის ნავთობგადასამუშავებელი ქარხანა}}&lt;/ref&gt; [[1937]]-[[1938]] წლებში საბჭოთა ხელმძღვანელობამ ბათუმში, ისევე როგორც მთელ საქართველოში, უმკაცრესი რეპრესიები განახორციელა ე. წ. „ხალხის მტრების“ წინააღმდეგ, რასაც ასეულობით ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა. აშენდა ახალი შენობები სასტუმრო „ინტურისტი“ (1939, არქტიტექტორი ა. შჩუსევი), [[ბათუმის სახელმწიფო დრამატული თეატრი|დრამატული თეატრის შენობა]] (1952, ლ. ტეპლიცკი), კინოთეატრი „თბილისი“ (1964, ნ. აბაშიძე). 1935 წელს ამოქმედდა მანქანათმშენებელი,&lt;ref&gt;{{ქსე|2|150||არა|სტატია=ბათუმის მანქანათმშენებელი ქარხანა}}&lt;/ref&gt; 1936 წელს კოფეინის,&lt;ref&gt;{{ქსე|2|150||არა|სტატია=ბათუმის კოფეინის ქარხანა}}&lt;/ref&gt; 1957 წელს — გემთმშენებელი ქარხნები.&lt;ref&gt;{{ქსე|2|150||არა|სტატია=ბათუმის გემთმშენებელი ქარხანა}}&lt;/ref&gt; 1929 წელს დაარსდა [[ბათუმის სახელმწიფო საზღვაო აკადემია|ბათუმის საზღვაოსნო სასწავლებელი]], 1945 წელს [[ბათუმის პედაგოგიური ინსტიტუტი]].

===თანამედროვეობა===
2007 წლის მაისში ბათუმში გაიხსნა [[ბათუმის საერთაშორისო აეროპორტი]]. 2011 წელს გაიზარდა ბათუმის ტერიტორია და მას შეუერთდა [[ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი]]ს ტერიტორიის ნაწილი. ინტენსიურად ხდება თანამედრო სასტუმროებისა და გასართობი ცენტრების მშენებლობა, მოქმედებს [[შერატონი]]სა და სხვა ბრენდების სასტუმროები. 2009 წელს მოხდა ბათუმის ბულვარის 1,5 კილომეტრით დაგრძელება, რომლის საერთო სიგრძე 7 კილომეტრს აღემატება. 2010 წელს გაიხსნა [[დელფინარიუმი]].

2022 წლის შემოდგომაზე ქალაქი ბათუმი გახდა გამარჯვებული ნომინაციაში „ყველაზე სწრაფად მზარდი ტურისტული ადგილი ევროპაში“, რისთვისაც მიიღო ტურისტული ჯილდო — World Travel Awards.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Баратели |first1=Ия |title=Грузинский город Батуми получил туристический «Оскар» |url=https://www.newsgeorgia.ge/gruzinskij-gorod-batumi-poluchil-turisticheskij-oskar |access-date=1 ნოემბერი, 2022 |work=Новости Грузия |date=3 ოქტომბერი, 2022 |language=ru-RU}}&lt;/ref&gt;

== ქალაქის მმართველობა ==

=== ადმინისტრაციული ერთეულები ===
ბათუმი შედგება 14 ადმინისტრაციული ერთეულისაგან:
# ძველი ბათუმის ადმინისტრაციული ერთეული.
# რუსთაველის ადმინისტრაციული ერთეული.
# ბაგრატიონის I ადმინისტრაციული ერთეული.
# ბაგრატიონის II ადმინისტრაციული ერთეული.
# აღმაშენებლის ადმინისტრაციული ერთეული.
# ჯავახიშვილის ადმინისტრაციული ერთეული.
# თამარის ადმინისტრაციული ერთეული.
# ხიმშიაშვილის ადმინისტრაციული ერთეული.
# ბონი-გოროდოკის ადმინისტრაციული ერთეული.
# აეროპორტის ადმინისტრაციული ერთეული.
# კახაბრის ადმინისტრაციული ერთეული.
# ბათუმის სამრეწველო ადმინისტრაციული ერთეული.
# გონიო-კვარიათის ადმინისტრაციული ერთეული.
# მწვანე კონცხის ადმინისტრაციული ერთეული.

=== საკრებულო ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background:#ccc&quot; |პარტია
!style=&quot;background:#ccc&quot; | 2021&lt;ref name=&quot;gevote21&quot;&gt;{{Cite web|title=პროტოკოლით არჩეული მუნიციპალიტეტის საკრებულოს წევრები და მერები 2021|url=https://cesko.ge/static/res/docs/2021sakrebuloswevraddameradarcheulipirebi.pdf|publisher=ცესკო|access-date=2022-10-09|pages=114-116}}{{Dead link|date=ოქტომბერი 2022|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt;
!style=&quot;background:#ccc&quot; | 2025&lt;ref&gt;{{Cite web|title=მუნიციპალიტეტის წარმომადგენლობითი ორგანოს - საკრებულოსა და თვითმმართველი ქალაქის/თვითმმართველი თემის მერის 2025 წლის 4 ოქტომბრის არჩევნებისათვის, შესაბამისი საარჩევნო კომისიების მიერ შედგენილი ოქმების მიხედვით, საკრებულოს წევრად, მერად არჩეული პირები|url=https://cesko.ge/static/file/202510154851-2025-საკრებულოს-წევრად-და-მერად-არჩეული-პირები.pdf|publisher=ცესკო|access-date=2025-11-01}}{{Dead link|date=იანვარი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
! colspan=&quot;44&quot; style=&quot;background:#ccc&quot; |ამჟამინდელი საკრებულო
|-
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| [[ქართული ოცნება]]
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''16'''{{efn|ბათუმის შუალედური არჩევნები [[ქართული ოცნება|ქართულმა ოცნებამ]] მოიგო და კიდევ ერთი ადგილი მოიპოვა [[ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა|ენმ-ს]] ხარჯზე.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://civil.ge/ka/archives/483479|title=ბათუმის შუალედური არჩევნები ქართული ოცნების კანდიდატმა დარღვევების შესახებ ცნობების ფონზე მოიგო|accessdate=2024-06-15|date=2022-04-03}}&lt;/ref&gt;}}
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''22'''
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| style=&quot;background-color: {{ქართული ოცნება/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
|-
| style=&quot;background-color: {{საქართველოსთვის/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| [[საქართველოსთვის]]
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''1'''
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''1'''
| style=&quot;background-color: {{საქართველოსთვის/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|-
| style=&quot;background-color: {{ლელო საქართველოსთვის/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| [[ლელო საქართველოსთვის|ლელო]]
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''1'''
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''1'''
| style=&quot;background-color: {{ლელო საქართველოსთვის/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|-
| style=&quot;background-color: {{ახალი პოლიტიკური ცენტრი – გირჩი/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| [[ახალი პოლიტიკური ცენტრი - გირჩი|გირჩი]]
|
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''1'''
| style=&quot;background-color: {{ახალი პოლიტიკური ცენტრი – გირჩი/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|-
| style=&quot;background-color: {{ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| [[ნაციონალური მოძრაობა]]
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''7'''
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|-
| style=&quot;background-color: {{ახალი (პარტია)/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| [[ახალი (პარტია)|ახალი]]
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''7'''{{efn|გამოეყო [[ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა|ენმ-ს]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.radiotavisupleba.ge/a/32712715.html|title=ბათუმის საკრებულოს 7-მა წევრმა &quot;ნაციონალური მოძრაობა&quot; დატოვა|date=2023-12-04|accessdate=2024-06-21}}&lt;/ref&gt;}}
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|-
| style=&quot;background-color: {{ხალხის ძალა/მეტა/ფერი}} |&amp;nbsp;
| [[ხალხის ძალა]]
| style=&quot;text-align: right&quot; |'''1'''{{efn|გამოეყო [[ქართული ოცნება|ქართულ ოცნებას]].&lt;ref&gt;{{cite web|title=ბათუმის საკრებულოს წევრმა ნინო ცხვარაძემ „ოცნება“ დატოვა|url=https://batumelebi.netgazeti.ge/news/445293/|accessdate=2024-06-14|date=2023-10-31}}&lt;/ref&gt;}}
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|-
| style=&quot;background-color: lightgrey | &amp;nbsp;
| დამოუკიდებელი
| style=&quot;text-align: right&quot; | '''2'''{{efn|ირაკლი თავდგირიძე - გამოეყო პარტიას „[[საქართველოსთვის]]“.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.radiotavisupleba.ge/a/31534997.html|accessdate=2024-06-14|title=გახარიას პარტია დატოვა ბათუმის საკრებულოს წევრად არჩეულმა ირაკლი თავდგირიძემ|date=2021-10-29}}&lt;/ref&gt;}}{{efn|ნატალია ძიძიგური - გარიცხეს პარტიიდან „[[საქართველოსთვის]]“.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://batumelebi.netgazeti.ge/news/501615/|accessdate=2024-06-15|title=ბათუმის საკრებულოს წევრი ნატალია ძიძიგური გახარიას პარტიიდან გარიცხეს|date=2023-10-26}}&lt;/ref&gt;}}
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|-
! colspan=&quot;2&quot; |სულ
! align=&quot;right&quot; |35
! align=&quot;right&quot; |25
! colspan=&quot;44&quot; |&amp;nbsp;
|}

== დემოგრაფია==
[[რუსეთის იმპერია]]სთან შეერთების პირველ წლებში ბათუმი მრავალეთნიკური ქალაქი იყო. 1882 წლის მონაცემებით, ბათუმში 8671 ადამიანი ცხოვრობდა, აქედან 1166 [[ბერძნები|ბერძენი]], 980 [[რუსები|რუსი]], 907 [[სომხები|სომეხი]], 809 [[ქართველები|ქართველი]] (514 აღმოსავლეთ საქართველოდან, 167 [[გურულები|გურული]], 128 [[იმერლები|იმერელი]]), 377 [[აფხაზები|აფხაზი]], 112 [[სპარსელები|სპარსი]], 70 [[ლაზები|ლაზი]]. იმპერიის ხელისუფლება ასევე ხელს უწყობდა ბათუმში უცხოელების დასახლებას, რათა თავიანთი დასაყრდენი გაეჩინათ ადგილობრივ მოსახლეობაში. ისინი ხელს უწყობდნენ ბათუმში [[გერმანელები]]ს დასახლებას. 1882 წელს ბათუმში 145 სული გერმანელი ცხოვრობდა, 1887 წელს — 200, 1897 წელს კი 300.&lt;ref name=&quot;გოგოლიშვილი&quot; /&gt;

ბათუმის მოსახლეობა იზრდებოდა XIX და XX საუკუნეების განმავლობაში. XX საუკუნის ბოლოს ბათუმის მოსახლეობა შემცირდა. XXI საუკუნის დასაწყისში ბათუმის მოსახლეობა კვლავ გაიზარდა, ძირითადად, ბათუმის ტერიტორიის ზრდის ხარჯზე. ამჟამად ბათუმი მოსახლეობის რაოდენობით საქართველოში თბილისის შემდეგ მეორე ქალაქია.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:right&quot;
|-
! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი
|-
| 1882&lt;ref&gt;[https://dlib.rsl.ru/viewer/01003825016#?page=215 Кавказский календарь на 1885 год გვ. 216]&lt;/ref&gt; || 8 671 || ||
|-
| 1888&lt;ref&gt;[https://dlib.rsl.ru/viewer/01003825010#?page=282 Кавказский календарь на 1891 год გვ. 282]&lt;/ref&gt; || {{ზრდა}} 10 167 || 8047 || 2120
|-
| 1893&lt;ref&gt;[https://dlib.rsl.ru/viewer/01003825007#?page=340 Кавказский календарь на 1894 год გვ. 340]&lt;/ref&gt; || {{ზრდა}} 14 803 || ||
|-
| 1897&lt;ref&gt;[https://dlib.rsl.ru/viewer/01003825002#?page=340 Кавказский календарь на 1898 год გვ. 340]&lt;/ref&gt; || {{ზრდა}} 26 162 || ||
|-
| 1911&lt;ref&gt;[https://dlib.rsl.ru/viewer/01003824988#?page=176 Кавказский календарь на 1912 год]&lt;/ref&gt; || {{ზრდა}} 30 124 || ||
|-
| 1926 || {{ზრდა}} 48 500 || -- || --
|-
| [[სსრკ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 1939|1939]]|| {{ზრდა}} 70 000 || -- || --
|-
| [[სსრკ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 1959|1959]]|| {{ზრდა}} 82 300  || -- || --
|-
| [[სსრკ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 1970|1970]]||{{ზრდა}} 101 000  || -- || --
|-
| [[სსრკ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 1979|1979]]|| {{ზრდა}} 122 800  || -- || --
|-
| [[სსრკ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 1989|1989]]|| {{ზრდა}} 136 930  || -- || --
|-
| [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2002|2002]] || {{კლება}} 121 806  || -- || --
|-
| [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|2014]] || {{ზრდა}} 152 839  || -- || --
|-
|2025&lt;ref name=&quot;pop-stat.mashke.org&quot; /&gt;
|{{ზრდა}} 186 949
| --
| --
|}

== ეკონომიკა ==
[[ფაილი:Batumi Port.jpg|მინი|ბათუმის ნავსადგური]]
[[ფაილი:Batumi kapitanat Barry Kent.jpg|მინი|ბათუმის ნავსადგური]]
ბათუმი თბილისის შემდეგ ყველაზე მდიდარი ქალაქია საქართველოში. მისი წილი [[საქართველოს ეკონომიკა]]ში შეადგენს 6%-ს. ეკონომიკის წამყვანი დარგებია მშენებლობა და საშენი მასალების წარმოება, [[ვაჭრობა]], მსუბუქი მრეწველობა, [[ტურიზმი]], ტრანსპორტი და კომუნიკაციები.&lt;ref name=&quot;batumicc&quot; /&gt;

ბათუმი არის [[ბაქო]]-ბათუმის ნავთობსადენის ბოლო პუნქტი. აქ წარმოებს მსხვილი საზღვაო-სატრანსპორტო ოპერაციები. ბათუმი კასპიის [[ნავთობი]]ს გაზიდვის უძველესი და უმნიშვნელოვანესი ნავსადგურია [[შავი ზღვა|შავი ზღვის]] მთელ სანაპიროზე. იგი აღჭურვილია თანამედროვე ტექნიკით და დიდ საოკეანო [[ტანკერი|ტანკერებს]] ემსახურება. სატრანსპორტო კვანძის საერთო ტვირთბრუნვაში სატრანზიტო ტვირთებთან ერთად დიდი ადგილი უკავია თვით ქალაქის და მისი უახლოესი მიდამოების სამეურნეო ტვირთებს. მთლიანად მექანიზებულია მშრალი ტვირთების ჩატვირთვა-გადმოტვირთვის ოპერაციები. 

===ტრანსპორტი===
ქალაქს, ისევე როგორ მთელ რეგიონს, ემსახურება [[ბათუმის საერთაშორისო აეროპორტი]]. აღმოსავლეთის მხრიდან ქალაქს ჩამოუდის [[საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს2]]-ის ნაწილი, ბათუმის შემოვლითი გზა, რომელიც, ამავდროულად, [[ევროპის ავტომაგისტრალი E70]]-ის ნააწილია. ბათუმი საავტომობილო გზით ასევე უკავშირდება [[ახალციხე]]ს. 

ბათუმი დაკავშირებულია [[საქართველოს რკინიგზა|საქართველოს რკინიგზის]] ქსელში თბილისი-ბათუმის რკინიგზის ხაზით, მოქმედებს რკინიგზის სადგური და სრულდება რეგულარული რეისები ერევნის, თბილისის, ქუთაისის და ოზურგეთის მიმართულებით.

==განათლება და კულტურა==
ბათუმში მოქმედებს [[ბათუმის სახელმწიფო საზღვაო აკადემია|საზღვაო აკადემია]] და [[ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]. მოქმედებს [[ბათუმის სახელმწიფო დრამატული თეატრი|სახელმწიფო დრამატული თეატრი]] და [[ბათუმის სახელმწიფო მუსიკალური ცენტრი|მუსიკალური ცენტრი]].

ბათუმში მოქმედებს რამდენიმე მუზეუმი, მათ შორის [[აჭარის სახელმწიფო მუზეუმი]], [[აჭარის ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმი|ხელოვნების მუზეუმი]], [[ბათუმის არქეოლოგიური მუზეუმი|არქეოლოგიური მუზეუმი]] და [[მემედ აბაშიძის სახლ-მუზეუმი]].

== ღირსშესანიშნაობანი ==
[[ბათუმის ბოტანიკური ბაღი|ბოტანიკური ბაღი]], [[ბათუმის დელფინარიუმი|დელფინარიუმი]], ცირკი და „ბათუმის რივიერა“ — დასასვენებელი და გასართობი კომპლექსი შავი ზღვის სანაპიროზე.

== ბათუმის საფოსტო მარკები ==
[[ფაილი:Batumi-overprint.jpg|thumb|250px|ბათუმის მარკები]]
[[ბრიტანეთი]]ს ოკუპაციის დროს ადრე გამოშვებული რუსული საფოსტო მარკების მარაგი ამოიწურა და 1919 წლის თებერვალში ადმინისტრაციამ ახალი მარკები დაბეჭდა. ეს იყო დასაჭრელი მარკები [[კორდილინა]]ს ხის გამოსახულებით და წარწერით БАТУМСКАЯ ПОЧТА. მოგვიანებით ბრიტანელებმა მასზე შტამპი „BRITISH OCCUPATION“ (ბრიტანეთის ოკუპაცია) დაარტყეს. შტამპებზე ფასი ცვალებადი იყო, თუმცა მოგვიანებით, 1920 წელს, ინფლაციის დონის ზრდის გამო, ყოფილი 5 კაპიკიანი მარკები ახალი დენომინაციებით გამოიცა (50 რუბლამდე). ბრიტანეთის მმართველობის ხანმოკლეობის მიუხედავად სამი სახის მარკა დიდი რაოდენობით არსებობს (შესაძლოა დამატებითი მარკები ოკუპაციის შემდეგაც დაიბეჭდა), თუმცა ხელმეორედ გადაბეჭდილი შტამპები არც ისე ბევრია და 2003 წლისთვის კოლექციონერთა შორის მათი ფასი $500 აშშ დოლარზე მეტს აღწევდა.

== დაძმობილებული ქალაქები ==
{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; background: #ffffff; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;&quot;

! bgcolor=#f9f9f9|№
! bgcolor=#f9f9f9|ქალაქი
! bgcolor=#f9f9f9|ქვეყანა
! bgcolor=#f9f9f9|წელი
|-
|1
|'''[[აღჯაბედი]]'''
|{{flagicon|აზერბაიჯანი}} [[აზერბაიჯანი]]
|
|-
|2
|'''[[ვანაძორი]]'''
|{{flagicon|სომხეთი}} [[სომხეთი]]
|2006
|-
|3
|'''[[პირეუსი]]'''
|{{flagicon|საბერძნეთი}} [[საბერძნეთი]]
|1996
|-
|4
|'''[[ბარი (ქალაქი)|ბარი]]'''
|{{flagicon|იტალია}} [[იტალია]]
|1987
|-
|5
|'''[[კისლოვოდსკი]]'''
|{{flagicon|რუსეთი}} [[რუსეთი]]
|1997
|-
|6
|'''[[სავანა (ჯორჯია)|სავანა]]'''
|{{flagicon|აშშ}} [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
|1992
|-
|7
|'''[[სან-სებასტიანი]]'''
|{{flagicon|ესპანეთი}} [[ესპანეთი]]
|1987
|-
|8
|'''[[ართვინი (ქალაქი)|ართვინი]]'''
|{{flagicon|თურქეთი}} [[თურქეთი]]
|1999
|-
|9
|'''[[ტრაპიზონი]]'''
|{{flagicon|თურქეთი}} [[თურქეთი]]
|2000
|-
|10
|'''[[კარტახენა (კოლუმბია)|კარტახენა]]'''
|{{flagicon|კოლუმბია}} [[კოლუმბია]]
|1987
|-
|11
|'''[[ძიბო]]'''
|{{flagicon|ჩინეთი}} [[ჩინეთი]]
|
|-
|12
|'''[[ბლაგოევგრადი]]'''
|{{flagicon|ბულგარეთი}} [[ბულგარეთი]]
|
|-
|13
|'''[[იალტა]]'''
|{{flagicon|უკრაინა}} [[უკრაინა]]
|2008
|-
|14
|'''[[ვერონა]]'''
|{{flagicon|იტალია}} [[იტალია]]
|2010
|-
|15
|'''[[ქუშადასი]]'''
|{{flagicon|თურქეთი}} [[თურქეთი]]
|2010
|-
|16
|'''[[ორდუ]]'''
|{{დროშა|თურქეთი}}
|2011
|-
|17
|'''[[ტერნოპილი]]'''
|{{flagicon|უკრაინა}} [[უკრაინა]]
|2011
|-
|18
|'''[[აშდოდი]]'''
|{{flagicon|ისრაელი}} [[ისრაელი]]
|2012
|-
|19
|'''[[ნიუ-ორლეანი]]'''
|{{flagicon|აშშ}} [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
|2012
|-
|20
|'''[[იალოვა]]'''
|{{დროშა|თურქეთი}}
|2012
|-
|21
|'''[[ნახიჩევანი]]'''
|{{დროშა|აზერბაიჯანი}}
|2012
|}

=== გამოჩენილი ბათუმელები ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის გამოჩენილი ადამიანები
|-
! ფოტო !! სახელი და გვარი !! წლები !! აღწერა 
|-
| [[ფაილი:MemedAbashidze. Photo by N. Gaidabura. Batumi, 1903..jpg|100px]] || [[მემედ აბაშიძე]] || [[1873]]-[[1937]] || ქართველი საზოგადო მოღვაწე, მწერალი, პუბლიცისტი, სტალინური რეპრესიების მსხვერპლი 
|-
| [[ფაილი:Haidar Abashidze.jpg|100px]] || [[ჰაიდარ აბაშიძე]] || [[1893]]-[[1964]] ||  პოლიტიკოსი, საზოგადო მოღვაწე, პუბლიცისტი, პედაგოგი, საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი.
|-
|  [[ფაილი:სესილია თაყაიშვილი.jpg|100px]] || [[სესილია თაყაიშვილი]] || [[1906]]-[[1984]] || მსახიობი
|-
|  [[ფაილი:ოდისეი დიმიტრიადი.jpg|100px]] || [[ოდისეი დიმიტრიადი]] || [[1908]]-[[2005]] || დირიჟორი
|-
| [[ფაილი:Anzor Erkomaishvili 2025 stamp of Georgia.png|100px]] || [[ანზორ ერქომაიშვილი]] || [[1940]]-[[2021]] || მუსიკოსი, ფოლკლორისტი
|-
| [[ფაილი:Gundars Daudze tiekas ar Gruzijas parlamenta Eiropas integrācijas komisijas priekšsēdētāju (16034187915).jpg|100px]] || [[ლევან ბერძენიშვილი]] || [[1953]]- || ლიტერატურათმცოდნე, მთარგმნელი, პუბლიცისტი, პოლიტიკოსი
|}

== გალერეა==
&lt;gallery mode=&quot;packed-hover&quot; heights=&quot;160px&quot;&gt;
ფაილი:ბათუმი 10 Batumi.jpg|ბათუმის შუქურა
ფაილი:Show in Batumi dolphinarium.jpg|დელფინარიუმი
File:Lake in Batumi.jpg|ნურის ტბა
File:Batumi Archaeological Museum. Interior.jpg|არქეოლოგიური მუზეუმი
File:Batumi Airport 2011.jpg|ბათუმის საერთაშორისო აეროპორტი
File:Gonio Fortress (DDohler 2011)-14.jpg|გონიოს ციხე
File:Batumi2009.jpg|ბათუმი 2009 წელს
ფაილი:Building that looks like Acropolis, Batumi.JPG
ფაილი:Piazza, Batumi.JPG|პიაცა
ფაილი:Building that looks like upside-down White House, Batumi.JPG|შენობა, რომელიც ამოტრიალებულ თეთრ სახლს განასახიერებს
ფაილი:Former National Bank Building, Batumi, Georgia.jpg|ბათუმის ქუჩები ღამით
ფაილი:Batumi2009jul.JPG|ბათუმის ღამით
ფაილი:Batumi2009.JPG|ბათუმი ღამით
ფაილი:Streets of Batumii.jpg
ფაილი:Batumi Cycleway.jpg|ველობილიკი ბულვარის გასწვრივ
ფაილი:Dolphins swim near ferry in port of Batumi 150505-A-PU919-7446.jpg|''Delphinus delphis''
&lt;/gallery&gt;

{{გასუფთავება}}

==ლიტერატურა==
{{ქსე|2|148-149|[[იური სიხარულიძე|სიხარულიძე, ი]]. ბაგრატიონი, ე., ჯაოშვილი, ვ.}}
*''ინაიშვილი, ა.'' „ბათუმის უძველესი ისტორიისათვის ახალი არქეოლოგიური გათხრების საფუძველზე“; „კავკასიის ხალხთა ისტორიის საკითხები“, თბილისი, 1966
*''ჯაოშვილი, ვ.'', „ბათუმი“, თბილისი, 1966
*''მურიე ჟ.'', „ბათუმი და ჭოროხის აუზი“, (თარგმანი ფრანგულიდან ი. ლორთქიფანიძისა) ბათუმი, 1962
*''ჩხეიძე ჯ.'', „ბათუმი. ისტორიული ნარკვევი“, ბათუმი, 1959
*''სიჭინავა, ვ''. ბათუმის ისტორიიდან, ბათუმი, 1958
*''სიხარულიძე, ი.'' „ბათუმის წარსულიდან“, ბათუმის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის შრომები, ტ. 5, 1956
*[[სიმონ ყაუხჩიშვილი|''ყაუხჩიშვილი, ს.'']], „ანტიკური მასალები ბათუმის ისტორიისთვის“, ქუთაისის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის შრომები,  ტ. 10 1950-1951
*{{წიგნი|ავტორი=ფრენკელი ა.|სათაური=„ნარკვევები ჩურუქ-სუსა და ბათუმზე“|წელი=2012|ადგილი=თბილისი|ორიგინალი=Очерки Чурук-Су и Батума [1879]| გვ=}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{Commonscat|Batumi}}
* [http://www.batumi.ge/ge/ ბათუმის ოფიციალური საიტი]
* [http://www.parkbatumi.ge/ ბათუმის 6 მაისის პარკი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200517085424/https://parkbatumi.ge/ |date=2020-05-17 }}
* [http://www.bbg.ge/ ბათუმის ბოტანიკური ბაღი]
* [http://www.boulevard.ge/ ბათუმის ბულვარი]
* [http://www.amindi.ge/?cid=2 ამინდი ბათუმში]
* [http://www.georgien.bilder-album.com/modules.php?name=republic_georgia&amp;act=thumbnails&amp;album=2&amp;newlang=georgian სურათები ბათუმზე]

== სქოლიო ==

===შენიშვნები===
{{შენიშვნების სია}}

===დამოწმება===
{{სქოლიოს სია}}

{{ბათუმის უბნები}}
{{აჭარა}}
{{საქართველოს ქალაქები}}

[[კატეგორია:ბათუმი| ]]</text>
      <sha1>ln79aglnkewq1ly5f8b5xwtkthrjmpw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>რომის იმპერია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10280</id>
    <revision>
      <id>5427127</id>
      <parentid>5358664</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:56:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427127</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="190761" sha1="e291h9871nxw5apxx8zxuwmj3klxubf" xml:space="preserve">{{ყოფილი რჩეული}}
{{ინფოდაფა ყოფილი სამეფო/ქვეყანა
|მშობლიური სახელი       = Imperium Romanum
|გრძელი სახელი          = რომის იმპერია
|საერთო სახელი          = 
|რეგიონი                = 
|ქვეყანა                 = 
|ერა                    = 
|სტატუსი                = დაიშალა
|სტატუსის ტექსტი        = დაიშალა
|იმპერია                 = 
|მართველობა             = მონარქია
&lt;!-- აღზევება, დაცემა და მნიშვნელოვანი წლები --&gt;
|შექმნა                  = შეიქმნა 
|შექმნის წელი            = [[ძვ. წ. 27]]
|გაუქმება                = გაუქმდა
|გაუქმების წელი          = ახ .წ. [[476]]
|მოვლენა1               = [[რომის რესპუბლიკის უკანასკნელი ომი|რესპუბლიკის ბოლო ომი]]
|მოვლენის თარიღი1       = ძვ. წ. 32-30
|მოვლენა2               = [[იმპერიის დაარსება]]
|მოვლენის თარიღი2       = ძვ. წ. 30-2
|მოვლენა3               = [[იმპერიის გაყოფა]]
|მოვლენის თარიღი3       = 293
|მოვლენა4               = [[კონსტანტინოპოლის დაცემა]]
|მოვლენის თარიღი4       = 1453
|უპირველესი მოვლენა     = 
|უპირველესის თარიღი     = 
|უკანასკნელი მოვლენა     = 
|უკანასკნელის თარიღი     = 
&lt;!-- წინამორბედები, მემკვიდრეები, დროშები, გერბები და სიმბოლოები --&gt;
|p1                     = რომის რესპუბლიკა
|დროშა_p1               = Consul et lictores.png
|s1                     = ბიზანტიის იმპერია
|დროშა_s1               = JustinianusI.jpg
|დროშის სურათი          = 
|დროშის აღწერა          = 
|გერბი                  = Vexilloid of the Roman Empire.svg
|გერბის ზომა            = 100პქ
|გერბის აღწერა           = რომის იმპერიის ვექსილოიდი
|რუკის სურათი           = Roman Empire Trajan 117AD.png
|რუკის აღწერა            = რომის იმპერია იმპერია ტრაიანეს დროს, 117 წელს.
|რუკის სურათი2          =Animated map of the Roman territorial evolution from the rise of the city-state of Rome to the fall of the Western Roman Empire.gif  
|რუკის აღწერა2          =რომის ტერიტორიული გაფართოება და ცვლილებები რომის ქალაქ-სახელმწიფოს აღზევებიდან დასავლეთ რომის იმპერიის დაცემამდე. 
|დედაქალაქი             = [[რომი]]; მოგვიანებით ასევე [[მილანი]], [[რავენა]] და [[კონსტანტინოპოლი]]
|ყოფილი დედაქალაქი      = 
|latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= 
|დევიზი                 = [[დევიზი]]: [[SPQR|''Senatus Populusque Romanus'']] &lt;br /&gt;([[ლათ.]]: რომის ხალხი და სენატი)
|ჰიმნი                   = 
|ენები                   = [[ლათინური ენა|ლათინური]], [[ბერძნული ენა|ბერძნული]]
|რელიგია                = [[ძველი რომის რელიგია]]&lt;br /&gt;[[ქრისტიანობა]]&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;(380 წლიდან)
|ვალუტა                = რომაული მონეტა
&lt;!-- ტიტულები და მართველთა სახელები --&gt;
|ლიდერის ტიტული       = იმპერატორები
|ლიდერი1             = [[ოქტავიანე ავგუსტუსი]]
|ლიდერი2             = [[დიოკლეტიანე]]
|ლიდერი3             = [[კონსტანტინე I დიდი]]
|ლიდერი4             = [[თეოდოსიუს I]]
|ლიდერი5             = [[რომულუს ავგუსტულუსი]]
|ლიდერის წელი1       = ძვ. წ. 27–14 წ.
|ლიდერის წელი2       = 284–305
|ლიდერის წელი3       = 306–337
|ლიდერის წელი4       = 379–395
|ლიდერის წელი5       = 475–476
&lt;!-- საკანონმდებლო ხელისუფლება --&gt;
|საკან. ხელისუფლება     = 
|პალატა1                = 
|პალატის ტიპი1          = 
|პალატა2                = 
|პალატის ტიპი2          = 
&lt;!-- ფართობი და მოსახლეობა --&gt;
|სტატ. წელი1            = ძვ. წ. 25
|ფართობი1               = 2750000
|სტატ. მოსახ1           = 56800000
|სტატ. წელი2           = 117
|ფართობი2              = 6500000
|სტატ. მოსახ2           = 88000000 
|სტატ. წელი3           = 390
|ფართობი3              = 4400000
|სტატ. მოსახ3           = 
|სქოლიო_ა               = 
|სქოლიო_ბ               = 
|სქოლიო_ჰ               = 
|სქოლიოები              = 
}}
'''რომის იმპერია''' ({{lang-la|Imperium Romanum}}) აღმოცენდა [[რომის რესპუბლიკა]]ში უზენაესი ძალაუფლების ერთი პიროვნების ხელში მოქცევის შედეგად. პირველ იმპერატორად [[ოქტავიანე ავგუსტუსი]] ითვლება, მაგრამ იმპერიას საფუძველი ჯერ კიდევ მისმა წინამორბედებმა ჩაუყარეს. [[რომის რესპუბლიკის წყობა]] ყოველგვარად მიმართული იყო იმისკენ, რომ ძალაუფლება ცალკეული პიროვნების ხელში არ აღმოჩენილიყო, მაგრამ [[გაიუს მარიუსი]]ს მიერ გატარებულმა სამხედრო რეფორმამ ამისთვის საკმარისი პირობა შექმნა.

[[სულა]]სა და მარიუსს შორის დაწყებული სამოქალაქო ომის შემდეგ, რომმა კიდევ არაერთი სამოქალაქო დაპირისპირება გადაიტანა. [[იულიუს კეისარი|იულიუს კეისარმა]] კი შექმნა იმპერიის შექმნის ყველა წინაპირობა. იგი გახდა პირველი, ვის ხელშიც მოექცა უზენაესი ძალაუფლება, მაგრამ მას ჯერ კიდევ ჰყავდა ძლიერი ოპოზიცია რესპუბლიკური იდეალების დამცველ სენატორებს შორის, თანაც საზოგადოება მორალურად ჯერ არ იყო მზად მიეღო იგი, როგორც უზანაესი ძალაუფლების ერთადერთი მატარებელი. პროცესი დასრულდა ბრუტუსისა და კასიუსის შეთქმულებით, რომლის შედეგადაც კეისარი სენატში მოკლეს. მიუხედავად ამისა, კეისრის სახელს მიენიჭა უზენაესი ძალაუფლების მნიშვნელობა, ეს სიტყვა ამ მნიშვნელობით ბევრ ენაში შევიდა, მაგალითად [[გერმანული ენა|გერმანულად]] kaiser და [[რუსული ენა|რუსულად]] царь.

კეისრის მკვლელობის შემდეგ [[ძვ. წ. 44]] წელს, რომში სამოქალაქო დაპირისპირების ახალმა ტალღამ იფეთქა, რომელიც მხოლოდ [[ძვ. წ. 27]] წელს ოქტავიუსის ანტონიუსზე გამარჯვებით დასრულდა. ამ დროისთვის ოქტავიუსს უკვე აღარ დარჩა რესპუბლიკური ოპოზიცია, რის შედეგადაც იმავე წელს სენატმა მას უზანაესი ძალაუფლება მიანიჭა.

რესპუბლიკის იმპერიად გარდაქმნის კიდევ ერთი წინაპირობა იყო რომის სახელმწიფოს გაზრდა [[პუნიკური ომები]]ს, [[ბალკანეთი]]სა და [[ანატოლია|მცირე აზიის]] ნაწილის დაპყრობის შედეგად. ამხელა სახელმწიფოს სამართავად რესპუბლიკის სახელმწიფო წყობა მოურგებელი აღმოჩნდა.

[[ძვ. წ. I საუკუნე]]ში რომის იმპერია განფენილი იყო თანამედროვე [[პორტუგალია|პორტუგალიის]], [[ესპანეთი]]ს, [[იტალია|იტალიის]], [[საბერძნეთი]]ს, [[მაკედონია|მაკედონიის]], [[თურქეთი]]ს, [[სირია|სირიის]], [[ისრაელი]]ს, [[ტუნისი]]ს და ჩრდილოეთ [[ალჟირი]]ს ტერიტორიებზე. ხოლო რომის პოლიტიკური გავლენა კიდევ უფრო მეტ ტერიტორიებზე ვრცელდებოდა. ამ დაპყრობებს კეისარმა მიუმატა გალია (თანამედროვე [[საფრანგეთი]]), [[პონტოს სამეფო]] ([[თურქეთი]]) და [[ბრიტანეთი]], ხოლო ოქტავიანემ [[ეგვიპტე (პროვინცია)|ეგვიპტე]]. ამგვარად, რომის იმპერია ძველი წელთაღრიცხვის დასასრულს მოიცავდა მთელს ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და დასავლეთ ევროპას. ამის გარდა, რომზე დამოკიდებული იყო მთელი რიგი სახელმწიფოები, რომლის მეფეებიც „რომაელი ხალხის მეგობრისა და მოკავშირის“ ტიტულს ატარებდნენ. იმდროინდელ ევროპაში, დასავლეთ აზიასა და ჩრდილოეთ აფრიკაში არ იყო ძალა რომელიც შეძლებდა რომაულ ლეგიონებთან დაპირისპირებას.

== ოქტავიანე ავგუსტუსის პრინციპატი ==
&lt;small&gt;{{მთავარი|რომაელ იმპერატორთა სია}}&lt;/small&gt;
[[ფაილი:Augustus of Prima Porta (inv. 2290).jpg|მინი|ოქტავიანე ავგუსტუსი]]
ოქტავიანეს იმპერატორობის ეპოქა იწყება [[ძვ. წ. 27]] წლის [[13 იანვარი|13 იანვარს]], როდესაც ანტონიუსთან გამარჯვების შემდეგ იგი გამოვიდა სენატში და სთხოვა სენატორებს ჩამოერთმიათ მისთვის ტრიბუნის უფლებამოსილება, რომელსაც იგი სუსტი ჯანმრთელობის გამო ვეღარ განახორციელებდა, მაგრამ სენატორები შეეხვეწნენ არ დაეტოვებინა რესპუბლიკის მმართველობა და მიანიჭეს მას ავგუსტუსის წოდება. ოქტავიანემ ვითომ იყოყმანა და დათანხმდა. ამის შემდეგ მან აიღო თავისი მამობილის სახელი, და დაირქვა '''გაიუს იულიუს კეისარი ოქტავიან ავგუსტუსი'''.

ოქტავიანემ გარეგნულად არ შეცვალა რესპუბლიკური ინსტიტუტები, მაგრამ, რეალურად, მისი კონტროლის გარეშე უკვე არაფერი არ ხდებოდა. მან დაიკავა ცენზორის თანამდებობა და სენატიდან დაითხოვა მისთვის არასასურველი პირები და შეავსო იგი მისი ერთგული ხალხით. ოქტავიანე ერიდებოდა მეფის ტიტულს, მან მხოლოდ პრინცეპსტის წოდება აიღო. მის მიერ ჩამოყალიბებულ სისტემასაც [[პრინციპატი]] ეწოდა და გასტანა III საუკუნემდე.

ავგუსტუსმა განასახლა ლეგიონების ვეტერანები დაპყრობილ ტერიტორიებზე, სადაც შექმნა რომაული კოლონიები. მის დროს, ასევე, დასრულდა იტალიის რომანიზაცია, გამაგრდა სახელმწიფოს საზღვრები. იგი არ იყო გამოჩენილი [[მხედართმთავარი]], მაგრამ იყო კარგი დიპლომატი და პოლიტიკოსი. მისი მმართველობის დროს რომის იერსახე სრულიად შეიცვალა, როგორც ავგუსტუსი ამბობდა, მან მიიღო აგურის რომი, ხოლო დატოვებს მარმარილოს ქალაქს. ოქტავიანემ შექმნა ქალაქებში სახანძრო რაზმები, რომლებიც ასევე პოლიციურ ფუნქციებს ასრულებდნენ, ასევე შექმნა გზების და წყლის გაყვანილობების ზედამხედველების თანამდებობები.

ოქტავიანემ შეკვეცა ლეგიონების რაოდენობა, დარჩენილი ლეგიონერები კი განასახლა არასტაბილურ პროვინციებში. საკუთარი დაცვისთვის კი მან [[პრეტორიანელები|პრეტორიანელთა გვარდია]] შექმნა, რომელიც ელიტარულ ჯარად ითვლებოდა. თვითონ მთავარსარდალი გახდა, ამგვარად მთელი სამხედრო ძალაუფლება მის ხელთ იყო. იტალიაში პრეტორიანელების და ქალაქური კოჰორტების გარდა არანაირი სახის ჯარი არ დატოვა. მის დროს შეიქმნა სახელმწიფო კანცელარიაც. იტალიაში მან ააღორძინა საშუალო მიწათმფობელობა, სწორედ ეს კლასი და არმია იყო იმპერატორის ხელისუფლების დასაყრდნობი. ხოლო პროლეტარებისთვის ეწყობოდა უფასო პურის გაცემები.

მან, როგორც მთავარმა ცენზორმა, ითავა ერის ზნეობრივი მდგომარეობის ზედამხედველობა. ამ პერიოდში პატრიარქალური რომაული ზნეჩვეულებები დაკნინებული იყო. ავგუსტუსმა მთელი რიგი კანონები გამოსცა ზნეობის ასამაღლებლად, მაგრამ რომაელები ამას უკმაყოფილებით შეხვდნენ. ავგუსტუსი, ასევე, ცდილობდა რომაელების დემოგრაფიული მდგომარეობის გაუმჯობესებას, ამ მიზნით იგი 3 და მეტ შვილიან მამებს მრავალ წასახალისებელ პრივილეგიებს ანიჭებდა, ხოლო მის სახელმწიფო აპარატში დაუცოლშვილებელი კაცი მაღალ თანამდებობას ვერ მიიღებდა.

მიუხედავად იმისა, რომ გარეგნულად პრინცეპსტი მართავდა ქვეყანას სენატთან ერთან, მან აუკრძალა სენატორებს განსაკუთრებული ნებართვის გარეშე დაეტოვებინათ იტალია, რადგან ეშინოდა პროვინციებში მათი გავლენის ზრდის. ქალაქებში და პროვინციებში მან დანიშნა პრეფექტები, რომლებიც პირადად მის წინაშე აგებდნენ პასუხს. პრეტორიანულ გვარდიასაც სათავეში პრეფექტი ედგა, იმპერიაში ეს ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი პოსტი იყო.

პროვინციებში აჯანყენები საკმაოდ ხშირად ხდებოდა, მაგრამ რომაელებს არ უჭირდათ მათი ჩახშობა. ყველაზე სერიოზული აჯანყება იყო დალმაციაში და პანონიაში. (დუნაისპირეთი). [[ტიბერიუსი|ტიბერიუსმა]] შეკრიბა 20 ლეგიონი. აჯანყების ჩახშობა მოხერხდა დუნაელი ტომების ერთ-ერთი ლიდერის ღალატის შედეგად. ამის შემდეგ იგი ეცადა დაეპყრო გერმანია, მოხდა არაერთი ლაშქრობა, რომლებსაც ტიბერიუსი და [[დრუზუსი]] ხელმძღვანელობდნენ, მაგრამ მნიშვნელოვან წარმატებებს ვერ მიაღწიეს, ხოლო [[ტევტობურგის ტყის ბრძოლა]]ში კი [[9]] წელს მხედართმთავარი [[პუბლიუს კვინტილიუს ვარუსი]] სასტიკად დამარცხდა, ჯარი კი განადგურდა.

ამ აჯანყებების ჩახშობის გარდა ავგუსტუსს, პრაქტიკულად, არ უწარმოებია დამპყრობლური ომები. მისი საგარეო პოლიტიკა აქტიური დიპლომატიით შემოიფარგლებოდა. იგი ყოველგვარად ცდილობდა მოსაზღვრე სახელმწიფოებსა და ტომებთან კარგი ურთიერთობა დაემყარებინა, ხელი მოაწერა სამშვიდობო ხელშეკრულებას პართიელებთან, რომლებმაც რომში დააბრუნეს კრასუსისა და ანტონიუსის ლაშქრობებიდან დარჩენილი ტყვეები, ასევე, დააბრუნეს დამარცხებული ლეგიონების სიმბოლოები.

ოქტავიანე ავგუსტუსი გარდაიცვალა [[14]] წელს, იგი, როგორც მისი მამობილი, ღმერთად იყო აღიარებული.

== კლავდიუსების დინასტია ==
&lt;small&gt;{{მთავარი|იულიუს-კლავდიუსების დინასტია}}&lt;/small&gt;

=== ტიბერიუსი ===
[[ფაილი:(Toulouse) Tibère - Musée Saint-Raymond Ra 342 b.jpg|მინი|ტიბერიუსი]]
პრინცეპსტის სიკვდილის შემდეგ აჯანყდნენ გერმანული და პანონური ლეგიონები. ტიბერიუსმა სიტუაციის განსამუხტად საკუთარი ვაჟი [[დრუზუსი]] გაგზავნა. ნაწილობრივ დათმობებით, ხოლო ნაწილობრივ პრევენციული ზომებით, ლეგიონებში სიტუაციის სტაბილიზაცია მოხერხდა. გერმანული ლეგიონების აჯანყება კი [[გერმანიკუსი|გერმანიკუსმა]], ტიბერიუსის ძმისშვილმა, ჩაახშო.

კიდევ ერთმა აჯანყებამ იფეთქა [[აფრიკა (პროვინცია)|აფრიკაში]] [[17]] წელს, რომლის ჩახშობაც რომაელებმა მხოლოდ [[24]] წელს მოახერხეს. ტიბერიუსი არ სარგებლობდა პოპულარობით არც ხალხში არც სენატში, იგი ძალიან ეჭვიანი ადამიანი იყო, არავის ენდობოდა, თავისი მმართველობის დროს, მან თითქმის მთელი თავისი სანათესავო გაწყვიტა, რადგან ეშინოდა, რომ მასზე უფრო პოპულარული ნათესავი სამხედრო გადატრიალებას მოუწყობდა. ასე გერმანიკუსი, რომელიც ლეგიონებშიც და არისტოკრატიაშიც უდიდესი პოპულარობით სარგებლობდა, და მას არაერთხელ სთავაზობდნენ მხარდაჭერას, თუ იგი იმპერატორობას მოისურვებდა, ტიბერიუსის ბრძანებით მოწამლეს, მისი მეუღლე გადაასახლეს, ხოლო უფროსი შვილები სიკვდილით დასაჯეს. სიცოცხლის უკანასკნელი წლები ტიბერიუსმა თავის ვილაზე კუნძულ კაპრიზე გაატარა, სადაც [[37]] წელს იგი პრეტორიანელთა პრეფექტმა დაახრჩო.

=== კალიგულა ===
[[ფაილი:Caligula.Carlsberg Glyptotek.(cropped).jpg|მარცხნივ|მინი|კალიგულა]]
ტიბერიუსის სიკვდილის შემდეგ იმპერატორი გახდა მისი მემკვიდრე გაიუს კეისარი, რომელიც ისტორიაში თავისი მეტსახელით [[კალიგულა]]თი შევიდა. თანამედროვენი მას ახასიათებდნენ როგორც გიჟს. იგი მოითხოვდა, რომ მისთვის, როგორც ღმერთისთვის, ეცათ პატივი და აპირებდა საკუთარი ცხენის კონსულად დანიშვნას. მან სწრაფად გაფლანგა ტიბერიუსის მიერ დაგროვილი ფული, შემდეგ კი მდიდარი სენატორებისა და უბრალო მოქალაქეების ქონების კონფისკაცია დაიწყო. მან უამრავი ადამიანი დასაჯა სიკვდილით, პრაქტიკულად ყოველგვარი მიზეზის გარეშე. იერუსალიმის ტაძარში მას საკუთარი ქანდაკების დადგმა უნდოდა, მაგრამ იუდევლებმა სასტიკი პროტესტი გამოთქვეს. ისინი დარბევას მხოლოდ კალიგულას მკვლელობამ გადაარჩინა. [[41]] წელს პრეტორიანელთა პრეფექტმა [[კასიუს ჰერეა]]მ მოკლა კალიგულა. ამბოხებულთა ნაწილს ისევ რესპუბლიკის დაბრუნება უნდოდა, მაგრამ პრეტორიანელებმა იმპერატორად კალიგულას ბიძა [[კლავდიუსი]] აღიარეს.

=== კლავდიუსი ===
თავიდან სენატს არ სურდა [[კლავდიუსი]]ს იმპერატორად აღიარება და იყო კიდევაც რესპუბლიკის აღდგენის მცდელობა, მაგრამ ლეგიონებმა ამას მხარი არ დაუჭირეს, სენატს მოუწია კლავდიუსის ცნობა, მაგრამ მათსა და ახალ იმპერატორს შორის საკმაოდ ცივი უერთიერთობა იყო.
[[ფაილი:Claudius crop.jpg|მინი|კლავდიუსი]]
კლავდიუსი ბავშვობიდან გონებაჩლუნგად მიაჩნდათ, ალბათ მხოლოდ ამიტომ გადაურჩა იგი თავის დროზე ტიბერიუსს. მიუხედავად ამისა, იგი უკეთესი იმპერატორი აღმოჩნდა ვიდრე ამას მოელოდნენ. მან გაამყარა იმპერიის სახელმწიფო აპარატი, შექმნა ახალი კანცელარიები, გადმოიბირა გალიის არისტოკრტია, ამისთვის იგი უხვად არიგებდა რომის მოქალაქეობას. მან გააფართოვა პორტი და აღადგინა გზები. რომაელებში პოპულარობის მოსაპოვებლად იგი ხშირად აწყობდა სანახაობებს.

წინამორბედებისგან განსხვავებით, იგი აქტიურად აწარმოებდა დამპყრობლურ ომებს. მისი პრინციპატის დროს იმპერიას შემოუერთდა ბრიტანეთი, [[მავრიტანია]], [[თრაკია]] და მცირე აზიის ზოგიერთი რეგიონები. იგი, ასევე, ცდილობდა სომხეთში გაემყარებინა პოზიციები, რაც პართიასთან ომით დასრულდა, ეს ომი 60-ანი წლების შუამდე გაგრძელდა. მიუხედავად ამ ყველაფრისა, მისი ურთიერთობა სენატთან მაინც დაძაბული დარჩა.

კლავდიუსის ოჯახური ცხოვრება კი ცუდად აეწყო, მას შემდეგ რაც მისმა ცოლმა, მესალინამ უღალატა, მან ცოლად აგრიპინა უმცროსი მოიყვანა, რომელმაც აიძულა ეშვილებინა თავისი შვილი პირველი ქოწინებიდან - [[ნერონი|ლუციუს დომიციუს ნერონი]]. ამის შემდეგ, [[54]] წელს, როგორც თვლიან მან მოწამლა იმპერატორი და 17 წლის ვაჟთან ერთად წავიდა პრეტორიანელების ბანაკში, სადაც ლეგიონერებმა იგი ახალ იმპერატორად აღიარეს.

=== ნერონი ===
[[ფაილი:Nero Glyptothek Munich 321.jpg|მარცხნივ|მინი|ნერონი]]
თავის პრინციპატის დასაწყისში [[ნერონი]] ჯერ არ ამჟღავნებდა იმ უარყოფით თვისებებს რითაც მოგვიანებით შევიდა ისტორიაში. როგორც ავღნიშნეთ იგი სულ 17 წლის იყო როდესაც გახდა იმპერატორი, მან იმპერიის მმართველობა სენატს მიანდო. იგი იმყოფებოდა თავისი ამღზრდელის [[სენეკა|ლუციუს ანეუს სენეკას]], პრეტორიანელთა პრეფექტის, სექსტუს აფრანიუს ბურუსის და საკუთარი დედის გავლენის ქვეშ, ასე რომ პოლიტიკურ ცხოვრებაში იგი არანაირ მონაწილეობას არ იღებდა. უმეტესად იგი დაკავებული იყო სიმღერით და ლექსების წერით. მოგვიანებით იგი იმდენად მოექცა სენეკას გავლენის ქვეშ, რომ დედამისმა კლავდიუსის ვაჟის, [[ბრიტანიკუსი]]ს დაპირისპირება სცადა მისთვის, მაგრამ [[55]] წელს მოაკვლევინეს ბრიტანიკუსი, ხოლო [[59]] წელს ნერონმა საკუთარი დედა მოაკვლევინა. მისი შემდეგი მსხვერპლი გახდა მისი მეუღლე ოქტავია, რომელიც რომაელებს ძალიან უყვარდათ, მისი მკვლელობის შემდეგ ნერონის პოპულარობა ხალხში ძალიან დაეცა. [[62]] წელს მოკვდა ბურუსი, სენეკამ კი დაკარგა ნერონზე გავლენა და მას თავი მოაკვლევინეს.

[[64]] წლის ზაფხულში რომში საშინელი ხანძარი მოხდა, ქალაქის 14 უბნიდან 3 სრულიად განადურდა, ხოლო 7-ში შენობების უმეტესობა დაიწვა. უამრავი ადამიანი დაიღუპა. ქალაქში ჭორები დადიოდა, რომ იმპერატორმა თვითონ მოაწყო ხანძარი, რათა ქალაქის დაწვის პროცესის ხილვით მიეღო პოემა „ტროას“ დაწერისთვის შთაგონება. ამ ჭორების უარსაყოფათ ნერონმა „მოძებნა“ დამნაშავენი, ესენი ქრისტიანები აღმოჩნდნენ და მათ წინააღმდეგ სასტიკი, რეპრესიები დაიწყო. ხალხს, ვისაც ქრისტიანობაში ამხელდნენ, იჭერდნენ და ცირკის არენაზე ველურ ცხოველებს აგლეჯინებდნენ ან ჯვრებზე აცვამდნენ. დაზუსტებით უცნობია თუ ვინ იყო ხანძრის მომწყობი. იმდროინდელი ისტორიკოსი [[გაიუს სვეტონიუს ტრანკვილუსი]] არაორაზროვნათ მიუთითებს რომ დამნაშავე ნერონი იყო, მაგრამ ამის დამამტკიცებელი საბუთი არ არსებობს, თან უნდა გავითვალისწინოთ რომ ნერონი არ სარგებლობდა პოპულარობით და სვეტონიუსი შეიძლება მიკერძოვებული ყოფილიყო.

ნერონის დროს ხაზინა ისევე მალე დაცარიელდა, როგორც ეს კალიგულას დროს მოხდა და მან იგივე ხერხებს მიმართა მის შესავსებად. ამას რა თქმა უნდა სენატორებში დიდი უკმაყოფილება მოყვა. [[65]] წელს სენატორებმა სცადეს შეთქმულების მოწყობა, მაგრამ ამის შესახებ იმპერატორმა შეიტყო და შეთქმულები სასტიკად დასაჯა.

ამ მოვლენების შემდეგ ნერონი საბერძნეთში გაემგზავრა, სადაც იგი საჯაროდ გამოდიოდა სცენაზე როგორც მსახიობი და მომღერალი. ბერძნები კი პირფერობდნენ როგორც შეეძლოთ და ყოველგვარ შეჯიბრებში აჯილდოვებდნენ მას. ამისთვის ნერონმა ბერძნული ქალაქები მთელი რიგი გადასახადებისგან გაათავისუფლა. ამასთან ერთად ნერონმა რომში დაიწყო მდიდრული სასახლის მშენებლობა, რომელსაც &quot;ოქროს სახლი&quot; უწოდა. ამან ყველაფერმა რომაელებში აღშფოთება გამოიწვია, ხოლო სენატმა იმპერატორთან ურთიერთობა გაწყვიტა. [[66]] წელს ნერონმა მეორე ცოლიც მოაკვლევინა და მესამედ დაქორწინდა. უკმაყოფილებას იწვევდა პართიასთან გაჭიანურებული ომიც, რომელშიც რომაელებმა საგრძნობელ წარმატებებს ვერ მიაღწიეს. [[63]] წელს ნერონმა მაინც მოახერხა პართიელებთან კომპრომისული სამშვიდობო ხელშეკრულების დადება. [[66]] წელს [[იუდეა]]ში დაიწყო [[იუდეის ომი|აჯანყება]]. მათ წინააღმდეგ ნერონმა გაგზავნა ლეგიონი ცესტიუს გალუსის მხედართმთავრობით, მაგრამ იუდეველებმა იგი სასტიკად დაამარცხეს. ნერონს ეშინოდა იუდეველთა წინააღმდეგ გავლენიანი მხედართმთავრის გაგზავნა, რადგან ლეგიონებზე დაყრდნობით მხედართმავარს შეეძლო გადატრიალების მოწყობა, ამიტომ მისი არჩევანი [[ვერპასიან ფლავიუსი|ვერპასიან ფლავიუსზე]] გაჩერდა, რომელიც არც წარჩინებული წარმომავლობის იყო და არც გავლენა ჰქონდა.

[[68]] წელს ნერონი დაბრუნდა რომში, მაგრამ სიტუაცია კონტროლიდან საბოლოოდ გამოვიდა. აჯანყდნენ ლეგიონები გალიაში, მალე მათ ესპანური ლეგიონებიც შეუერთდნენ. რომის იმპერიას ჩამოშორდა ბრიტანეთი, იუდეაში სიტუაციას რომაელები უკვე აღარ ფლობდნენ. ქვეყნის ეკონომიკური მდგომარეობაც ძალიან ცუდი იყო. ესპანეთში აჯანყებულმა ლეგიონებმა იმპერატორად [[გალბა]] აღიარეს. ნერონს ამ სიტუაციის უკვე ძალიან შეეშინდა და ეგვიპტეში გაქცევა დააპირა, როდესაც პრეტორიანელებმა შეიტყვეს ამის შესახებ, ისინიც აუჯანყდნენ იმპერატორს. ყველასგან მიტოვებულმა, ნერომნა თავი მოიკლა. ასე დასრულდა იულიუს-კლავდიუსების მმართველობა რომში.

== სამოქალაქო ომი ==
შემდეგი [[69]] წელი ისტორიაში შევიდა როგორც ოთხი იმპერატორის წელი. ნერონის სიკვდილის შემდეგ გალბა ჩამოვიდა რომში, მაგრამ, როგორც მიღებული იყო, მან არ დააჯილდოვა თავისი მომხრეები, პირიქით, მან პრეტორიანელებს ის საჩუქრებიც წაართვა რაც მათ ნერონისგან ჰქონდათ მიღებული. უკმაყოფილო ლეგიონერებმა ქვემო გერმანიის მმართველი [[ვიტელიუსი]] აიჩიეს იმპერატორად, ხოლო ახალი კანდიდატი სენატს სძულდა, რადგან იგი ნერონთან იყო დაახლოვებული. ხოლო [[69]] წლის [[15 იანვარი|15 იანვარს]] პტრეტორიანელებმა მოაწყეს შეთქმულება, გალბა და მისი შვილობილი მოკლეს, ხოლო იმპერატორად [[ოტონი]] აღიარეს.

პროვინციების უმეტესობამ სცნო ოტო, მაგრამ ვიტელიუსი არ შეეგუა ბედს და გერმანული ლეგიონებით შეიჭრა იტალიაში. 69 წლის აპრილში მოხდა ოტოს და ვიტელიუსის ჯარებს შორის შეტაკება, სადაც ოტო დამარცხდა და თავი მოიკლა. ვიტელიუსი აღიარეს იმპერატორად, მაგრამ მისი ლეგიონერები იტალიაში ისე იქცეოდნენ, როგორც მტრის მიწაზე. ვიტელიუსიც კი აღშფოთდა მარადიორობის მასშტაბებით და ლეგიონები გერმანიაში დააბრუნა ამით მისი პოზიციებიც რომში დასუსტდა.

[[იუდეველთა ომი|იუდეის აჯანყება]] ნაწილობრივ უკვე ჩახშობილი იყო [[ვესპასიანე ფლავიუსი|ვესპასიანეს]] მიერ, მარტო [[იერუსალიმი]] იყო ასაღები. 69 წლის ზაფხულში აღმოსავლური პროვინციების მმართველებმა იმპერატორად ვესპასიანე აღიარეს. სენატმაც იგი ამჯობინა ვიტელიუსს. მალე ვესპასიანის მხარეს პროვინციების უმეტესობა გადმოვიდა. იმავე წელს მან დაამარცხა ვიტელიუსის ჯარი და გახდა იმპერატორი. ასე დაიწყო ფლავიუსების დინასტიის მმართველობა.

== ფლავიუსების დინასტია ==

=== ვესპასიანე და ტიტუსი ===
ვესპასიანე აღიარეს როგორც სენატორებმა, ასევე ლეგიონერებმაც. მაგრამ იმპერიაში მშვიდობა ჯერ არ სუფევდა. იუდეაში აჯანყება გრძელდებოდა, აჯანყდა ასევე გალიაც და ქვემო გერმანიაც. [[70]] წელს, როდესაც იტალიაში სამოქალაქო ომი დასრულდა, რომის ლეგიონებმა ვესპასიანეს ვაჟის, [[ფლავიუსი, ტიტუს|ტიტუსის]] მეთაურობით აიღეს [[იერუსალიმი]] და დაანგრიეს ტაძარი. აჯანყება არნახული სისასტიკით ჩაახშვეს. იერუსალიმი მიწასთან გაასწორეს, ხოლო მოსახლეობა მონებად გაყიდეს. იუდეამ ამ დღიდან არსებობა შეწყვიტა. აჯანყებულების ბრძოლა კი კიდევ 3 წლის მანძილზე გრძელდებოდა.

გალიაში კი აჯანყებულებს სურდათ გალიის ცალკე იმპერიად ჩამოყალიბება. აჯანყებულთა ნაწილს რომთან ღია ომი სურდა, მაგრამ გალურმა არისტოკრატიამ მათ მხარი არ დაუჭირა. რომაელებმა აქაც ჩაახშეს აჯანყება, მაგრამ რეპრესიები არ ჩაუტარებიათ. რომაელი მხედართმთავარი [[პეტილიუს ცერეალისი]] გამოვიდა გალების წინაშე და წარმოთქვა სიტყვა, რომელშიც იგი გალებს არწმუნებდა, რომ რომაელები მათი მტრები არ იყვნენ და მათ იმპერია ისევე ეკუთვნოდათ, როგორც რომაელებს. ამგვარად გალიაშიც მშვიდობა დამყარდა.

სენატს და ვესპასიანეს შორის თავიდანვე კარგი ურთიერთობა დამყარდა. სენატმა იმპერატორს იმხელა ძალაუფლება მიანიჭა რაც არცერთ მის წინამორბედს არ ჰქონია. მას შეეძლო უკვე არსებული კანონების გაუქმება. ამის გარდა ვესპასიანე ყოველ წელს ირჩეოდა კონსულად. ფლავიუსების ტახტზე ასვლიდან დაიწყო იმპერიის ოქროს ხანა.

[[ფაილი:Colosseo 2020.jpg|thumb|კოლიზეუმი დღეს]]
ვესპასიანეს მმართველობის პერიოდში მოხდა პროვინციების რომანიზაცია. სენატორები ახლა არა მარტო რომაული წარმოშობის იყვნენ, არამედ პროვინციული არისტოკრატებიც. მეორე მხრივ ამან ლათინების გათქვეფა და მომდევნო გადაშენება გამოიწვია. ბევრ ესპანურ და გალურ ქალაქებს მან ლათინური და რომაული მოქალაქეობა უბოძა. ვესპასინემ გააუქმა ყველა ის პრივილეგია რაც ნერონმა ბერძნულ ქალაქებს უბოძა. მან ასევე იმპერიას შეუერთა როდოსი, კილია, ბიზანტიუმი, სამოსი, კილიკია და კომაგენა.

ვესპასიანემ რომში დაიწყო [[კოლიზეუმი]]ს მშენებლობა და აღადგინა კაპიტოლიუმი. მან შეძლო იმპერიის ეკონომიკის აღორძინება, საზღვრების გამაგრება და პართიასთან მშვიდობის შენარჩუნება. ვესპასიანე [[79]] წელს გარდაიცვალა.

ვესპასიანეს გარდაცვალების შემდეგ, იმპერატორი მისი უფროსი ვაჟი ტიტუსი გახდა. მას თანამედროვენი ძალიან დადებითად ახასიათებდნენ, მაგრამ მისი მმართველობა მხოლოდ ორი წელი გაგრძელდა, რადგან [[81]] წელს იგი გარდაიცვალა. მისი მმართველობის დროს მოხდა საშინელი კატასტროფა, ვულკანმა ვეზუვიმ ამოხეთქა და გაანადგურა ქალაქები პომპეუსი, ჰერკულანუმი და სტაბიუმი.

=== დომიციანე ===
[[ფაილი:Domiziano da collezione albani, fine del I sec. dc. 02.JPG|მინი|დომიციანე]]
ტიტუსის გარდაცვალების შემდეგ პრეტორიანელებმა იმპერატორად მისი უმცროსი ძმა [[დომიციანე]] აღიარეს. იგი უფროს ძმას და მამას თითქმის არაფრით არ ჰგავდა, ხასიათის და ქცევებით იგი იულიუს-კლავდიუსების დინასტიის „სახელგანთქმულ“ იმპერატორებს დაემსგავსა. მან ჯერ კიდევ გაპრინცეპსტებამდე გაიფუჭა სენატთან ურთიერთობა და ეყრდნობოდა მხოლოდ სამხედროებს. მიუხედავად ამისა იგი ცდილობდა შეენარჩუნებინა პოპულარობა პლებეებში, რისთვისაც ხშირად აწყობდა ნაირნაირ სანახაობებს.

მისი მმართველობის პერიოდში შემოერთებულ იქნა გერმანიის სამხრეთ დასავლეთი, სადაც ვეტერანების კოლონიები შეიქმნა. დუნაის პირეთზე კი დაკების, მარკომანების და სარმატების ტომებმა სერიოზულად დაამარცხეს რომაელები, ომი [[89]] წლამდე გრძელდებოდა, სანამ დომიციანმა დაკების ბელადთან სამშვიდობო ხელშეკრულება არ დადო. ამ ხელშეკრულებამ რომაელების უკმაყოფილება გამოიწვია. ბრიტანეთში სამხედრო მოქმედებები წარმატებით ხორციელდებოდა, მაგრამ აღმოსავლეთ პროვინციებში მცირე აზიიდან კავკასიის მიმართულებით ექსპანსია ვერ განხორციელდა.

89 წელს ქვემო გერმანიის ლეგატი ანტონიუს სატურნინუსი იქაურმა ლეგიონებმა იმპერატორად აღიარეს, მაგრამ დომიციანმა მოახერხა ამ აჯანყების ჩახშობა. [[96]] წლის შეთქმულებისას კი იმპერატორი მოკლეს. სენატორებმა ახალ იმპერატორად აირჩიეს ერთ-ერთი უხუცესი სენატორი [[ნერვა|მარკუს კოკციუს ნერვა]].

== ანტონინუსების დინასტია ==
[[ფაილი:Togato, I sec dc. con testa di restauro da un ritratto di nerva, inv. 2286.JPG|მინი|ნერვა]]
ნერვას იმპერატორობის არჩევით ლეგიონერები და პრეტორიანელები უკმაყოფილონი დარჩნენ, ამიტომ მათ გადმოსაბირებლად მან იშვილა ზემო გერმანიის მმართველი [[ტრაიანე|მარკუს ულპიუს ტრაიანე]]. ამგვარად ჩამოყალიბდა იმპერატორთა მემკვიდრეობის ახალი ფორმა, პრინცეპსტობა უკვე არა მამიდან შვილზე ან უახლოეს ნათესავზე გადადიოდა, არამედ სენატის რჩეულზე, რომელსაც მოქმედი იმპერატორი იშვილებდა. ამგვარად ანტონიუსების დინასტიის წარმომადგენლები ერთმანეთის სისხლით ნათესავები აღარ იყვნენ. იმპერატორი არჩევის შემდეგ ფიცს დებდა რომ სენატის განაჩენის გარეშე სენატორს არ დასჯიდა სიკვდილით და მხოლოდ ამ პირობით დებდა სენატი იმპერატორისადმი ერთგულების ფიცს.

ნერვამ ჩაატარა ახალი აგრარული რეფორმა, რომლითაც გაღატაკებულ მოსახლეობას დაურიგა მიწები, მისი მმართველობის დროს ასევე შეიქმნა „ალიმენტარული ფონდი“ ობოლ ბავშვთა მოსავლელად და აღსაზრდელად. [[98]] წელს ნერვა გარდაიცვალა.

=== ტრაიანე ===
[[ფაილი:Traianus Glyptothek Munich 336.jpg|მარცხნივ|მინი|[[ტრაიანე]]]]
ნერვას სიკვდილის შემდეგ [[98]] წელს, იმპერატორი მისი შვილობილი [[ტრაიანე]] გახდა. იგი წარმოშვებით ესპანეთიდან იყო. რომის იმპერატორი პირველად გახდა პროვინციელი. ეს მიუთითებს თუ რა მდგომარეობა ეკავათ იმპერიაში იმ დროს რომანიზებულ დასავლეთ პროვინციებს. იგი ენერგიული ადმინისტრატორი და კარგი მხედართმთავარი იყო. იგი ცდილობდა სენატთან კარგი ურთიერთობა შეენარჩუნებინა, რომელიც, უმეტესად, უკვე არა ძველი ლათინური არისტოკრატებით იყო დაკომპლექტებული, არამედ მასში უკვე პროვინციელი არისტოკრატები ჭარბობდნენ.

მისი იმპერატორობის დროს სენატს მეტი უფლებამოსილება მიენიჭა. იგი, ასევე, ცდილობდა აღედგინა რომაული არმიის ავტორიტეტი. [[101]] წელს მან დაკიასთან დაიწყო ომი. დაკები მხოლოდ 2 წლიანი გაცხარებული ბრძოლების შედეგად დანებდნენ. ომი [[105]] წელს განახლდა დაკების რომაულ გარნიზონებზე თავდასხმით, რასაც რომაელებმა [[106]] წელს დაკიაში შეჭრით უპასუხეს; მომდევნო წელს კი პროვინციად აქციეს. ამ გამარჯვების აღსანიშნავად, ტრაიანემ ახალი ფორუმი ააშენა და მის ცენტრში 40 მეტრის სიმაღლის სვეტი აღმართა.

[[109]] წელს იმპერატორმა პართიასთან ომისთვის მზადება დაიწყო. იმავე წელს რომაელები კავკასიის რეგიონში შეიჭრნენ და [[კოლხები|კოლხებს]] და [[იბერია|იბერიელებს]] მათი ბატონობა აღიარებინეს. [[111]] წელს რომაელებმა [[სინის ნახევარკუნძული]] და [[არაბეთი]]ს ჩრდილო-დასავლეთი დაიპყრეს. [[114]] წელს ტრაიანე სომხეთში შეიჭრა და იგი რომის პროვინციად აქცია. მომდევნო წელს კი რომაელმა ლეგიონერებმა მესოპოტამიის დიდი ნაწილი დაიკავეს. [[116]] წელს რომაელებმა უკვე პართიის დედაქალაქი [[ქტეზიფონი]] დაიკავეს. ასურეთი, მესოპოტამია და ბაბილონია რომის პროვინციებად იქცა. ამით ტრაიანემ ომის დასრულება გამოაცხადა, მაგრამ 116 წლის ბოლოს აჯანყება მოხდა არა მხოლოდ დაპყრობილ შუამდინარეთში, არამედ ეგვიპტეში, კირენაკიასა და კვიპროსზეც. ამ აჯანყების ჩასახშობად ტრაიანეს მოუწია აღმოსავლური არმიის ნაწილის გაგზავნა, რითიც ისარგებლეს პართიელებმა და დარჩენილი ლეგიონები გაწყვიტეს. 
[[ფაილი:Roemischeprovinzentrajan.png|thumb|რომის იმპერია ტრაიანეს პრინციპატისას]]

[[117]] წლის ზაფხულში რომაელებს მოუწიათ სამხრეთ შუამდინარეთის დატოვება, ხოლო მოგვიანებით, მესოპოტამიის დიდი ნაწილისაც. რომის არმია ძალიან დასუსტდა. ტრაიანეს უნდოდა აღედგინა არმიის ბრძოლისუნარიანობა და გაეგრძელებინა ომი. ამისთვის იგი გაემგზავრა რომისკენ, მაგრამ გზაში ავად გახდა და მოკვდა. რომაელების მეხსიერებაში ტრაიანე დარჩა როგორც საუკეთესო პრინცეპსტი, ალბათ უფრო იმიტომ რომ მმართველობის პერიოდის უმეტესობა ლაშქრობებში გაატარა, ხოლო სახელმწიფოს მართვა სენატს ანდო.

=== ადრიანე ===
[[ფაილი:München SMAEK 2019-03-23n.jpg|მარცხნივ|მინი|ადრიანე]]
ტრაიანეს სიკვდილის შემდეგ იმპერატორი გახდა [[ადრიანე|პუბლიუს ელიუს ადრიანე]]. იგი კარგად ხვდებოდა, რომ ჩაუხშობელი აჯანყებების ფონზე პართიასთან ომის გაგრძელება შეუძლებელი იყო, ამიტომ მან ხელი მოაწერა სამშვიდობო ხელშეკრულებას, რომლის მიხედვითაც იგი ტრაიანეს ყველა დაპყრობაზე არაბეთის გარდა უარს ამბობდა. იგი წინამორბედისგან განსხვავებით ყურადღებას თავდაცვას უფრო უთმობდა. მის დროს ხდებოდა იმპერიის საზღვრებზე ციხესიმაგრეების და სხვა თავდაცვითი შენობების მშენებლობა.

აღმოსავლეთში დაპყრობებზე უარმა სამხედროებში უკმაყოფილება გამოიწვია. მოეწყო შეთქმულება, მაგრამ იგი გამომჟღავნდა და იმპერატორმა შეთქმულნი სასტიკად დასაჯა. ამან სენატის უკმაყოფილება გამოიწვია, მაგრამ ახალი იმპერატორი დაპირდა სენატს რომ სასამართლოს გარეშე არავის დასჯიდა, რის შემდეგაც [[118]] წელს იგი ცნეს იმპერატორად.

ადრიანე ბევრს ზრუნავდა ქალაქების კეთილმოწყობაზე. იგი, ასევე, ცდილობდა მოეგვარებინა კრიზისი, რომელიც ტრაიანეს აგრესიული საგარეო პოლიტიკის შედეგად შეიქმნა. მისი მმართველობის პერიოდში რომის საგარეო პოლიტიკა დამპყრობლურისგან თავდაცვითზე შეიცვალა. პროვინციებში აჯანყებების ჩახშობის შემდეგ, მან დაიწყო სახელმწიფო და სასამართლო აპარატის გაძლიერება. მან, ასევე, სახელმწიფო ფოსტა შექმნა იმპერიის ცენტრსა და პროვინციებს შორის კომუნიკაციების გასაადვილებლად. პროვინციებში მმართველების მხრიდან თანამდებობის ბოროტად გამოყენების აღსაკვეთად მან პროვინციების კურატორების პოსტი შექმნა.

[[ფაილი:Rome002.jpg|thumb|ქალაქ რომის გეგმა იმპერიის ეპოქაში]]
კრიზისი იყო ასევე სამხედრო სფეროშიც. რომის მოქალაქეებში სამხედრო სამსახური აღარ ითვლებოდა უწინდებურად პრესტიჟულად, ამიტომ მსურველების რაოდენობაც შემცირდა. ადრიანემ ეს პრობლემა იმით გადაწყვიტა, რომ ლეგიონებში იღებდა არა მარტო რომის მოქალაქეებს, არამედ ნებისმიერ თავისუფალ პროვინციელს. ამგვარად, რომაულმა ლეგიონებმა დაკარგეს რომაული სახე, ლათინური ენა აქ მხოლოდ სამუშაო ენად დარჩა.

მიუხედავად ამ ყველაფრისა, [[132]] წელს იუდეა ისევ აჯანყდა. ამ აჯანყების ჩახშობა მხოლოდ 3 წლის შემდეგ მოხერხდა. დანგრეული იერუსალიმის ადგილზე აღმოცენდა რომაული კოლონია. ადრიანე [[138]] წელს გარდაიცვალა. იგი მავზოლეუმში დაკრძალეს, რომელიც დღემდე შემორჩა რომში.

=== ანტონინუს პიუსი ===
[[ფაილი:Antoninus Pius Glyptothek Munich 337 cropped.jpg|thumb|left|ანტონიუს პიუსი]]
ადრიანეს სიკვდილის შემდეგ, იმპერატორი გახდა გალური წარმოშობის სენატორი [[ანტონინუს პიუსი]]. მისი მმართველობის პერიოდში რომაელმა ლეგიონერებმა ბრიტანეთში გადაკვეთეს ადრიანეს სიმაგრეები და კუნძულის ყველაზე ვიწრო ზოლზე ააშენეს ანტონიუსის სიმაგრე. ამის გარდა, ხდებოდა დაკებისა და გერმანელების აჯანყებებისა და საზღვრებზე თავდასხმების შეჩერება. აღმოსავლეთ ხმელთაშუა ზღვისპირეთში რიგი მიწისძვრები და ხანძრები მოხდა. [[152]] წელს ერთდროულად დაიწყო აჯანყება ეგვიპტეში, იუდეასა და აქაიაში, რომში კი შიმშილისგან ბუნტები დაიწყო.

ანტონინუსმა ალიმენტარული ფონდი გაზარდა. მან, ასევე, შეცვალა მონების მდგომარეობა იმპერიაში, ახლა მონის მკვლელობა უკვე თავისუფალი ადამიანის მკვლელობას გაუტოლდა, ხოლო თუ მონამ თავი ტაძარს ან იმპერატორის ქანდაკებას შეაფარა, მაშინ იგი ძველ პატრონს აღარ დაუბრუნდებოდა.

მისი საგარეო პოლიტიკა ადრიანეს პოლიტიკისგან არ განსხვავდებოდა. ანტონინუსი [[161]] წელს გარდაიცვალა. მისი მემკვიდრე გახდა მისი შვილობილი [[მარკუს ავრელიუსი]].

=== მარკუს ავრელიუსი ===
[[ფაილი:MSR-ra-61-b-1-DM.jpg|მინი|მარკუს ავრელიუსი]]
მარკუს ავრელიუსის პრინციპატის დასაწყისშივე დაიწყო [[პართია]]სთან ომი სომხეთის გამო. პართიელები შეიჭრნენ სომხეთსა და სირიაში. [[165]] წელს რომაელებმა მოახერხეს პართიელების განდევნა და ჩრდილოეთ მესოპოტამიის დაკავება, მაგრამ დაპყრობილი მიწების შენარჩუნება ვერც ამჯერად შეძლეს. შუამდინარეთში დაიწყო შავი ჭირის ეპიდემია, რომელიც ლეგიონებშიც გავრცელდა. რომაელებს უკან დახევა მოუწიათ, მაგრამ ამასთან მათ შავი ჭირი აღმოსავლეთ და შემდგომ დასავლეთ პროვინციებშიც გადაიტანეს. [[168]] წელს პართიასთან სამშვიდობო ხელშეკრულებას მოეწერა ხელი, რომლითაც ჩრდილოეთი მესოპოტამია რომის მფლობელობაში გადადიოდა. მაგრამ ამან მაინც ვერ აანაზღაურა ომის დანაკარგები.

[[167]] წელს გერმანულმა ტომებმა გადმოლახეს დუნაი და დაიწყეს რომაულ პროვინციებში თარეში. მარკუს ავრელიუსმა გაილაშქრა მათ წინააღმდეგ [[169]] წელს. მან მოახერხა გერმანელების განდევნა, მაგრამ წინ ვეღარ წაიწია, რადგან აღმოსავლეთ საზღვრებზე ისევ დაიძაბა სიტუაცია. გერმანელების ტომებთან სამშვიდობო ხელშეკრულება დაიდო. [[172]] წელს ეგვიპტეში დაიწყო მწყემსების აჯანყება. ამ აჯანყების ჩასახშობად მან სირიის მმართველი [[ავიდიუს კასიუსი]] გაგზავნა. აჯანყების ჩახშობის შემდეგ კი კასიუსმა განიზრახა მის ხელთ არსებული სამხედრო ძალის გამოყენება და გადატრიალების მოწყობა. ავრელიუსი პირადად გაემგზავრა ეგიპტეში აჯანყების ჩასახშობად. პირველივე ბრძოლაში კასიუსი დაიღუპა.

[[177]] წელს გერმანულმა ტომებმა დაარღვიეს სამშვიდობო ხელშეკრულება და გადმოვიდნენ იმპერიის ტერიტორიაზე. ავრელიუსი გაემგზავრა საომრად, მან წარმატებით განდევნა გერმანელები, მაგრამ [[180]] წელს ჯარში შავი ჭირის ეპიდემია დაიწყო, იმპერატორი ავად გახდა და მოკვდა. მისი სიკვდილით დასრულდა იმპერიის ოქროს ხანა.

=== კომოდუსი ===
[[ფაილი:Commodo vestito da Ercole ai Musei Capitolini.jpg|მარცხნივ|მინი|კომოდუსი ]]
მარკუს ავრელიუსის სიკვდილის შემდეგ, იმპერატორი მისი ვაჟი [[კომოდუსი]] გახდა. იგი ანტონინების დინასტიის უკანასკნელი წარმომადგენელი იყო. საკუთრ მამას იგი არაფერში არ ჰგავდა. იგი მამის გარდაცვალებისას მასთან იმყოფებოდა. კომოდუსს უნდოდა სწრაფად დაემთავრებინა ომი და რომში დაბრუნებულიყო, ამისთვის მან სასწრაფოდ დადო სამშვიდობო ხელშეკრულება და გერმანელებს დიდძალი ფული მისცა მშვიდობის შესანარჩუნებლად.

რომში დაბრუნების შემდეგ, მან მოაწყო მდიდრული თამაშები, რამაც ხაზინა მალე დააცარიელა. კომოდუსმა მისი შევსება მდიდრების ქონების კონფისკაციით სცადა, მაგრამ ქალაქში ისედაც საკვები პროდუქტების უკმარისობა იყო და ამით საქმეს ვერ უშველა. [[189]] წელს რომში შიმშილისგან ბუნტი ატყდა, რამაც პროვინციებში პლებსს აჯანყებისკენ უბიძგა. განსაკუთრებით ფართო მასშტაბი აჯანყებამ გალიაში მიიღო. კომოდუსმა ჯარები გააგზავნა გალიაში და აჯანყება ჩაახშო.

მოგვიანებით რომში მოეწყო შეთქმულება იმპერატორის წინააღმდეგ და [[192]] წლის [[31 დეკემბერი|31 დეკემბერს]] იგი მოკლეს.

== სევერუსების დინასტია ==

=== სამოქალაქო ომი ===
მეორე საუკუნის მიწურულს რომის იმპერიის ეკონომიკური მდგომარეობა ძალიან ცუდი იყო, სამხედრო ძალა შესუსტდა და პოლიტიკური მდგომარეობაც არასტაბილური იყო. კომოდუსის მკვლელობის შემდეგ რომში იმპერატორად [[პერტინაქსუსი]] გამოაცხადეს, მაგრამ ნახევარ წელში იგი პრეტორიანელებმა მოკლეს, მათ თავისებური აუქციონი მოაწყეს, ვინც მეტს გადაუხდიდა, მას აღიარებდნენ იმპერატორად. ეს „აუქციონი“ სენატორმა [[დიდიანუს იულიანე|დიდიანუს იულიანუსმა]] მოიგო, მაგრამ იგი არ იყო ტახტზე ერთადერთი პრეტენდენტი. სირიაში [[პესცინიუს ნიგერი|პესცინიუს ნიგერმა]], ბრიტანეთში [[კლოდიუს ალბინუსი|კლოდიუს ალბინუსმა]], ხოლო პანონიაში [[სეპტიმიუს სევერუსი|სეპტიმიუს სევერუსმა]] გამოთქვეს იმპერატორიბაზე პრეტენზიები. ამ უკანასკნელის ლეგიიონებმა პირველებმა დაიკავეს რომი, სადაც პრეტორიანელებმა დიდიანუს იულიანე მოკლეს.

=== სეპტიმიუს სევერუსი ===
სეპტიმიუს სევერუსმა დაითხოვა პრეტორიანელები და შემოირიგა ალბინუსი. ამის შემდეგ იგი ნიგერიუსის წინააღმდეგ გაილაშქრა, რომელსაც იმპერიის აღმოსავლეთ პროვინციები ეკავა. მათ შორის ორი დიდი შეტაკება მოხდა, რომელშიც ნიგერიუსი დაიღუპა. მისი მხარდამჭერები პართიაში გაიქცნენ. ამ ამბების შემდეგ სეპტიმიუსმა პართიასთან დაიწყო ომი, ამავდროულად ალბინუსი აჯანყდა, რომელსაც გალიის და ესპანეთის არისტოკრატიამ დაუჭირა მხარი, მაგრამ რეინის არმია სევერუსის ერთგული დარჩა და დაამარცხა აჯანყებულები.

ამ გამარჯვების შემდეგ მან რომაელი არისტოკრატიის წინააღმდეგ გაილაშქრა. კომოდუსი ღმერთად აღიარა, საკუთარი თავი კი მის ძმად, ხოლო მემკვიდრეებად თავისი ვაჟები გამოაცხადა. იგი აფრიკიდან იყო წარმოშობით. მისი მმართველობის პერიოდში სენატში აფრიკელი არისტოკრატია შევიდა. მან ასევე მრავალი პრივილეგია უბოძა აფრიკულ ქალაქებს.

პართიასთან ომი 4 წელი გაგრძელდა ([[195]]-[[198]]). ომის შედეგად რომაელებმა დაიპყრეს მესოპოტამია, ქალაქები სელევკია და კტესიფონი.

საზღვრების გამაგრების შემდეგ მან შინაურ საქმეებზე გადაიტანა ყურადღება. მან გაატარა სახელმწიფო მოწყობის რეფორმა, რის შედეგადაც იმპერატორი სენატისგან დამოუკიდებელი გახდა. შეიქმნა ფართო ბიუროკრატიული აპარატი, რომლის შიდა სტრუქტურიზაცია ძალიან მილიტარიზებული იყო. სახელმწიფო წყობა კიდევ უფრო მიუახლოვდა მონარქიას. სენატს არც კანონმდებლობის და არც მაგისტრების არჩევის უფლება აღარ დაუტოვა.

იტალიის პრივილეგირებული მდგომარეობისგან სხვა პროვინციებთან შედარებით პრაქტიკულად აღარაფერი დარჩა. მან რეფორმები არმიაშიც ჩაატარა. ახლა სამხედროს შეეძლო იკვე ცოლის მოყვანა, თან რიგით ლეგიონერს შეეძლო მიეღწია ცენტურიონის პოსტისთვის, რაც უკვე მხედრის კლასს გაუტოლდა. პრეტორიანელებიც უკვე არა მხოლოდ იტალიელებისგან შედგებოდნენ, არამედ ყველა ლეგიონის საუკეთესო მეომრებისგან. ჯარში ახლა არა მარტო რომის მოქალაქეები მიჰყავდათ არამედ პროვინციების მაცხოვრებლებიც და ბარბაროსებიც. ამ რეფორმებმა სამხედრო სამსახურის პრესტიჟი აამაღლა, მაგრამ ამავე დროს შეასუსტა ლეგიონები, რადგან ცოლიანი ლეგიონერები ნაკლებად მობილურნი იყვნენ.

გარდაცვალებამდე ცოტა ადრე იგი ბრიტანეთში გაემგზავრა, სადაც რომაულ კოლონიებს ადგილობრივი ტომები ესხმოდნენ თავს. იგი იქ გარდაიცვალა [[211]] წელს.

=== კარაკალა ===
სეპტიმიუს სევერუსის სიკვდილის შემდეგ იმპერატორებად მისი ვაჟები მარკუს ავრელიუს ანტონინი (რომელიც ისტორიაში მეტსახელით [[კარაკალა]] შევიდა) და მისი ძმა [[გეტა]] გამოაცხადეს. [[212]] წელს კარაკალამ მოკლა გეტა და გაჟლიტა მისი მომხრეები.

იმპერიის მართვა მან დედინაცვალს მიანდო, ხოლო თვითონ [[დუნაი]]ს საზღვარზე გაემგზავრა, სადაც წარმატებით შეაჩერა გერმანული ტომების შემოტევა. ამის შემდეგ იგი [[სირია]]ში გაემგზავრა, საიდანაც გეგმავდა პართიასთან ფართომასშტაბიან ომს.

იმპერიის ეკონომიკური მდგომარეობა ძალიან მძიმე იყო, ჯერ კიდევ სეპტიმიუსმა დაიწყო ფულის გამოშვება, სადაც ოქრო და ვერცხლი ნაკლები იყო, მაგრამ ნომინალი იგივე, კარაკალამ ამის გამოყენება უფრო ხშირად დაიწყო, მაგრამ ამ ზომამ მდგომარეობა კიდევ უფრო დაამძიმა. [[212]] წელს იმპერიის მთელმა თავისუფალმა მოსახლეობამ მიიღო რომის მოქალაქეობა, მაგრამ არც ამან უშველა საქმეს.

კარაკალა ისტორიაში თავისი სისასტიკით, სიგიჟით, გარყვნილობით და ვერაგობით შევიდა. [[215]] წელს მან ალექსანდრიელი ახალგაზრდობა ცირკში დაპატიჟა, სადაც მათი ამოწყვეტა ბრძანა. [[217]] წელს იგი ჯერ პართიის მეფეს მეგობრობას დაპირდა, შემდეგ კი ვერაგულად დაესხა ასურეთის რამდენიმე ქალაქს და გაანადგურა. იმავე წელს კარაკალა შეთქმულებმა მოკლეს.

=== მაკრინუსი და ელაგაბალუსი ===
კარაკალას მკვლელობის შემდეგ იმპერატორი გახდა შეთქმულების მეთაური, პრეტორიანელთა პრეფექტი [[მაკრინუსი]]. მან განახორციელა კარაკალას გეგმა პართიასთან ომის თაობაზე. ომში რომაელები სასტიკად დამარცხდნენ. მათ პართიას დაუთმეს ყველა სადავო ტერიტორია და დიდი კონტრიბუცია გადაუხადეს. ამის შემდეგ მაკრინუსის პოპულარობა რომში ძალიან დაეცა. მის წინააღმდეგ შეთქმულება კარაკალას დედინაცვლის დამ იულია მესამ მოაწყო. იმპერატორი მოკლეს, მისი ადგილი კი მესას 14 წლის შვილიშვილმა მარკუს ავრელიუს ანტონინუსმა დაიკავა, რომელიც ეფესოში ღმერთ ელაგაბალუსის ქურუმი იყო. სწორედ ამ სახელით შევიდა იგი ისტორიაში.

[[ელაგაბალუსი]] ღმერთის ფანატიკური თაყვანისმცემელი იყო. ყოველდღიურად აწყობდა მსხვერპლთშეწირვის რიტუალებს, რაც რომისთვისაც უნახავი ორგიებით სრულდებოდა. 4 წლის მმართველობის შემდეგ ელაგაბალუსმა საყოველთაო სიძულვილი გამოიწვია. მის წინააღმდეგ შეთქმულება მისმა ბებიამ იულია მესამ მოაწყო და მის ადგილას მეორე შვილიშვილი, [[ალექსანდრე სევერუსი]] დასვა.

=== ალექსანდრე სევერუსი ===
[[ფაილი:Alexander Severus Musei Capitolini MC471.jpg|მინი|311x311პქ|ალექსანდრე სევერუსი]]
ალექსანდრე ყველაფერში ჯერ თავის ბებიას იულია მესას, ხოლო მისი გარდაცვალების შემდეგ დედას უჯერებდა. მათი გავლენით მან სენატს დაუბრუნა უწინდებური პრივილეგიები. სამხედროებში კი იგი პოპულარობით არ სარგებლობდა.

[[231]] წელს დაიწყო ომი [[სპარსეთი|სპარსეთთან]]. იმპერატორის დედამ მიიჩნია, რომ უკეთესი იქნებოდა, თუ იმპერატორი პირადად უხელმძღვანელებდა რომაულ ლეგიონებს, მაგრამ ეს გადაწყვეტილება არ იყო წარმატებული, ალექსანდრე მხოლოდ ხელს უშლიდა სამხედროებს. [[232]] წელს სპარსებმა შეუტიეს რომაელებს და განდევნეს სომხეთიდან სირიაში. ბუნტის თავიდან აცილება იმპერატორმა მხოლოდ ჯარისკაცთა უხვი დასაჩუქრებით შეძლო. მიუხედავად აშკარა წაგებისა, ალექსანდრემ რომში ტრიუმფი აღნიშნა.

[[234]] წელს ალექსანდრე გაემგზავრა გერმანულ საზღვრებთან, სადაც გერმანული ტომები ისევ თარეშობდნენ. მან მოახერხა არმიის შეკრება, მაგრამ დედამისს და მის მრჩევლებს სურდათ ომის თავიდან აცილება, რისთვისაც მათ გერმანელებს დიდძალი ფული გადაუხადეს. ამან ჯარში ისეთი უკმაყოფილება გამოიწვია, რომ [[235]] წელს ისინი აჯანყდნენ, იმპერატორი, დედამისი და ყველა დაახლოებული პირი ამოხოცეს. ასე დასრულდა სევერუსების დინასტიის მმართველობა და დაიწყო მესამე საუკუნის მწვავე კრიზისი.

[[ფაილი:Roman Republic Empire map.gif|thumb|რომის ექსპანსია, ანიმაცია]]

== მესამე საუკუნის კრიზისი — „ჯარისკაცთა იმპერატორების“ ეპოქა ==
ალექსანდრე სევერუსის მკვლელობის შემდეგ იმპერატორი გახდა გერმანული ლეგიონების მხედართმთავარი [[მაქსიმინუსი]] ([[235]]-[[238]]). იგი არც კი ჩავიდა რომში, მხოლოდ ლეგატი გაუგზავნა სენატს. იგი მთელ ყურადღებას ლეგიონებს უთმობდა. მისი მმართველობით, როგორც ამბობდნენ, „ჯარისკაცთა იმპერატორთა“ ეპოქა დაიწყო.

არც სენატი და არც არისტოკრატია არ იყვნენ კმაყოფილნი მაქსიმინუსით. სენატორებმა [[238]] წელს იმპერატორებად 2 სენატორი გამოაცხადეს. ამავდროულად აფრიკაში იმპერატორად მდიდარი მიწათმფლობელი გორდიანუსი გამოაცხადეს, მაგრამ მაქსიმინუსის ლეგატმა დაამარცხა ისინი და გორდიანუსი დაიღუპა. სენატის განდგომის შემდეგ მაქსიმინუსმა ჯარებით იტალიისკენ გაილაშქრა, რაც იტალიელებს არ მოეწონათ. იმპერატორს ჩაუკეტეს ქალაქები. მალე მისივე ლეგიონები აჯანყდნენ და მოკლეს მაქსიმინუსი.

ამ ამბების შემდეგ პრეტორიანელებმა იმპერატორად აფრიკელი გორდიანუსის მცირეწლოვანი შვილიშვილი [[გორდიანუს III]] ([[238]]-[[244]]) აღიარეს. სენატი იძულებული იყო დათანხმებოდა. მალე პრეტორიანელებმა მოკლეს ორი სენატორი იმპერატორი. გორდიანუსით მართავდა პრეტორიანელთა პრეფექტი [[ტიმესტეუსი]], რომელმაც ახალგაზრდა იმპერატორს თავისი ქალიშვილი შერთო ცოლად. ტიმესტეუსის სიკვდილის შემდეგ მისი ადგილი არაბმა [[ფილიპე]]მ დაიკავა, რომელმაც აიძულა იმპერატორი იგი თანამმართველი გაეხადა. [[244]] წელს მან მოაწყო გადატრიალება და გახდა ერთადერთი იმპერატორი.

ფილიპემ სპარსებთან სამშვიდობო ხელშეკრულება დადო, დაუთმო მესოპოტამია და გადაუხადა კონტრიბუცია. ამის შემდეგ იგი რომში ჩავიდა. რომაელთა და სენატის სიმპათიების მოსაპოვებლად [[247]] წელს მან დიდი ზარზეიმით ქალაქის ათასი წლისთავი მოაწყო, მაგრამ საქმეს ამით ვერ უშველა. [[249]] წელს დუნაის ლეგიონები აჯანყდნენ. ფილიპემ მათ დასაშოშმინებლად სენატორი [[დეციუსი]] გაგზავნა. ეს უკანასკნელი კი აჯანყებულებს სათავეში ჩაუდგა, გაემართა იტალიისკენ და ვერონასთან ბრძოლაში დაამარცხა იმპერატორის ჯარები, ფილიპე კი მოკლა.

ამგვარად დეციუსი გახდა იმპერატორი. [[250]] წელს მან გამოსცა კანონი, რომლითაც იმპერატორის გენიის კულტი ცხადდებოდა ერთადერთ კულტად, ხოლო ყოველი სხვა რელიგია აკრძალა. აღმოსავლური რელიგიების მიმდევრების (მათ შორის ქრისტიანების) წინააღმდეგ სასტიკი რეპრესიები დაიწყო. ამავე დროს იმპერიის დასავლეთ საზღვრებზე გააქტიურდნენ გერმანული ტომები. [[251]] წელს იმპერატორი ბრძოლაში დაიღუპა.

იმპერატორის დაღუპვამ გამოიწვია ძალაუფლებისთვის გაცხარებული ბრძოლა. მომდევნო 2 წლის მანძილზე 3 იმპერატორი შეიცვალა.

[[253]] წელს რეინის ლეგიონებმა სენატორი [[ვალერიანუსი]] აღიარეს იმპერატორად. იგი სენატმაც მოიწონა. მან თანამმართველად თავისი ვაჟი [[გალიენუსი]] გამოაცხადა. მათი მმართველობის პერიოდში კრიზისმა პიკს მიაღწია. საზღვრებზე მდგომარეობა გაუარესდა. გოთები შეიჭრნენ დასავლეთ პროვინციებში და გადაწვეს ბევრი ქალაქი. [[ფრანკები]]ს და [[ალემანები]]ს შემოსევები არა მარტო სასაზღვრო რეგიონებს ემუქრებოდა, არამედ მათ პირენეებამდე მიაღწიეს. აფრიკაში მდგომარეობა არანაკლებ მძიმე იყო, რომაულ ქალაქებს მომთაბარე მავრიტანალები არბევდნენ, ხოლო იმპერიის აღმოსავლეთით სპარსები შეიჭრნენ მესოპოტამიაში, რომაული გარნიზონები გაანადგურეს და რიგი ქალაქები დაიპყრეს.

ვალერიანუსმა რომში დატოვა თავისი ვაჟი იმპერიის დასავლეთის სამართავად, თვითონ კი აღმოსავლეთით გაემგზავრა სპარსების შემოტევის შესაჩერებლად. მან განდევნა სპარსები სირიიდან, მაგრამ [[260]] წელს ქალაქ ედესასთან ბრძოლისას დამარცხდა და ტყვედ ჩავარდა.

ვალერიანუსის დატყვევებამ გამოიწვია სრული ანარქია. სხვადასხვა პროვინციებში მხედართმთავრები თავს იმპერატორებად აცხადებდნენ, ხოლო გალიენუსის ძალაუფლება იტალიას არ სცდებოდა. გოთებმა საბერძნეთამდე გააღწიეს, ხოლო ალემანები უკვე ჩრდილოეთ იტალიაში თარეშობდნენ. ქალაქ პალმირის მმართველმა [[262]] წელს დაამარცხა სპარსები, რის შემდეგაც გახდა აღმოსავლეთ პროვინციების ფაქტობრივი მმართველი. ამგვარად ამ პერიოდში რომის იმპერია, როგორ პოლიტიკური ერთეული აღარ არსებობდა.

სიტუაცია დაამძიმა რიგმა აჯანყებებმა იტალიასა და გალიაში თან მიწისძვრების და ეპიდემიების მთელმა სერიამ. ფული გაუფასურდა, რაც ვაჭრობაზე აისახა. აღორძინდა ნატურალური მეურნეობა. [[268]] წელს შეთქმულებმა მოკლეს გალიენუსი.

მდგომარეობა იმპერიაში უკიდურესად დამძიმდა. ყოველ რეგიონში ლეგიონები ან არისტოკრატია აცხადებდნენ იმპერატორებად თავის კანდიდატებს, მაგრამ ეს უზურპატორები დიდხანს ვერ ძლებდნენ, ან ერთმანეთთან შეტაკებაში იხოცებოდნენ, ან საკუთარი მომხრეები განუდგებოდნენ და კლავდნენ. ეს პერიოდი &quot;ოცდაათი ტირანის&quot; ეპოქად შევიდა ისტორიაში. პროვინციები პრაქტიკულად დამოუკიდებლები გახდნენ. აფრიკულ პროვინციებს დამოუკიდებლად უწევდათ მომთაბარეთა შემოტევების მოგერიება. გალია, ესპანეთი და ბრიტანეთი ჩამოშორდა იმპერიას.

ვაჭრობის შემცირებამ და ლატიფუნდიების რაოდენობის ზრდამ ქალაქების ეკონომიკური მნიშვნელობის დაცემა გამოიწვია. მუნიციპალურმა მონათმფლობელობამ დაკარგა უწინდებური მნიშვნელობა, ხოლო ლატიფუნდიების სოციალური წყობა მონათმფლობელურიდან ფეოდალურში გადაიზარდა.

[[კლავდიუს II]] რეინის ლეგიონებმა გამოაცხადეს იმპერატორად [[268]] წელს. მან სცადა იმპერიის მთლიანობის აღორძინება. მან შეკრიბა ჯარი და გაემართა ბერძნული ქალაქების გოთებისგან დასახსნელად. [[ქალაქ ნაისასთან ბრძოლა]]ში რომაელებმა მოახერხეს გოთების დამარცხება. ამ გამარჯვების ნადავლმა ამოასუნთქინა რომის დაცარიელებულ ხაზინას. მაგრამ რომაელებმა უდიდესი შეცდომა დაუშვეს რადგან არ დამარხეს ბრძოლის ველზე დარჩენილი გვამების მთები. ამან გამოიწვია შავი ჭირის საშინელი ეპიდემია, რომელსაც [[270]] წელს შეეწირა იმპერატორი.

მისი მემკვიდრე გახდა მხედართმთავარი [[ავრელიუსი]]. მან შეძლო გოთების განდევნა და დაკიის საზღვრების გამაგრება. ამის შემდეგ [[271]] წელს იგი გაემართა ჩრდილოეთ იტალიაში, სადაც ალემანებმა რომაელები დაამარცხეს და უკვე რომს ემუქრებოდნენ. იმპერატორმა მათი განდევნაც შეძლო. ამან ავრელიანუსს აიძულა რომისთვის ახალი გალავნის აშენება, რადგან ქალაქი დიდი ხნით ადრე გაცდა ძველ გალავანს.

ამის შემდეგ [[273]] წელს მან გალიისკენ და ესპანეთისკენ გაილაშქრა და შეძლო მათი იმპერიის შემადგენლობაში დაბრუნება. ამავდროულად მან დაამარცხა პალმირის მმართველის ჯარები და დაიბრუნა აღმოსავლეთ პროვინციებში ძალაუფლება. ამგვარად [[274]] წელს რომის იმპერიის პოლიტიკური ერთიანობა აღდგა. იმპერატორმა რესპუბლიკური ტრადიციების წინააღმდეგაც გაილაშქრა,, მან საკუთარ თავს ბატონი და ღმერთი უწოდა, რითიც სენატის უკმაყოფილება გამოიწვია. [[275]] წელს ავრელიანუსი ლაშქრობაში მოკლეს.

[[276]] წელს იმპერატორად [[პრობუსი]] აღიარეს. იგი წარმატებით გაუმკლავდა ფრანკების და ალემანების ახალ შემოტევას. შემდეგ განდევნა ეგვიპტიდან მომთაბარეები. [[282]] წელს იგი აჯანყებულმა ლეგიონერებმა მოკლეს.

== [[დომინანტი]] ==

=== [[დიოკლეტიანე]] და [[ტეტრარქია]] ===
როგორც აღვნიშნეთ, მესამე საუკუნის მიწურულს ქალაქების მნიშვნელობა მკვეთრად შემცირდა და დაიწყო მათი დაცარიელება. ეს უფრო მკვეთრად დასავლეთ პროვინციებში გამოიხატა. სამაგიეროდ დიდმა ლატიფუნდიებმა მოიმატა. ლატიფუნდიებზე მონების და თავისუფალი [[კოლონები]]ს მდგომარეობა პრაქტიკულად ერთნაერი იყო. პრინციპატის დასაყრდნობი სოციალური ფენა პრაქტიკულად გაქრა. მონათმფლობელურ წყობას ფეოდალური წყობა ჩაენაცვლა.

[[284]] წელს არმიამ იმპერატორად გაიუს ვალერიუს ავრელიუს დიოკლეტიანე აღიარა. ან დროისთვის გალიაში დიდი აჯანყება იყო. აჯანყებულებმა იმპერატორებიც აირჩიეს. მძიმე სიტუაციით ბრიტანეთში რომის ფლოტის უფროსმა [[კარაუზიუსი|კარაუზიუსმა]] ისარგებმა, [[287]] წელს მან თავი იმპერატორად გამოაცხადა. ამის გარდა მავრიტანიაში აჯანყდნენ ბერბერები. ფრანკები და ალემანები ისევ იმუქრებოდნენ შემოჭრით. რეინის საზღვარზე იმპერატორმა გაგზავნა მხედართმთავარი [[მაქსიმიანუსი]], რომელიც [[286]] წელს ავგუსტუსად და თავის თანამმართველად გამოაცხადა. მაქსიმიანუსს დასავლეთ პროვინციები უნდა ემართა, ხოლო დიოკლეტიანეს აღმოსავლეთი.

[[ფაილი:Venice – The Tetrarchs 03.jpg|thumb|left|ტეტრარქები]]
მაქსიმიანუსს გალიაში აჯანყების ჩახშობა ძალიან გაუჭირდა. ჩახშობის შემდეგ კი გალიის უამრავი სოფელი დაცარიელდა და გაპარტახდა. ასევე დიდი მსხვერპლით ჩაახშო მან აჯანყება აფრიკაში. ამით არისტოკრატია ძალიან კმაყოფილი დარჩა.

შეიცვალა იმპერატორების სტატუსიც. ახლა იმპერატორი პრინცეპსტი კი აღარ იყო, არამედ დომინუსი (ბატონი). ამგვარად ავგუსტუსის დროს დამყარებული პრინციპატი დასრულდა. ეს აისახა კარის ეტიკეტზეც. ახლა იმპერატორის წინაშე ყველა უნდა დამხობილიყო. ეტიკეტი ძალიან დაემსგავსა სპარსულს.

დიოკლეტიამენ რიგი რეფორმები ჩაატარა. გადასახადების აკრეფის ნორმალიზებისთვის, მან მათი აკრეფა ფულის მაგივრად ნატურით დაიწყო. გადასახადების აკრეფის მიზნით [[288]]-[[290]] წლებში ჩატარდა მოსახლეობის აღწერა.

რეფორმა ადმინისტრაციულ სისტემაშიც ჩატარდა. იმპერია გაიყო ოთხ რეგიონად, ყოველ რეგიონს საკუთარი მმართველი ჰყავდა. დიოკლეტიანემ დამხმარედ და თანამმართველად აირჩია მხედართმთავარი [[გაიუს გალერიუსი]] და კეისრის წოდება მიანიჭა. იმპერიის აღმოსავლეთ ნაწილიდან გალერიუსს სამართავად ბალკანეთის ნახევარკუნძული მიეცა. ამავდროულად მაქსიმიანუსმა თანამმართველად და კეისარად აირჩია ფლავიუს კონსტანციუს ქლოროსი. იგი გახდა ბრიტანეთის, გალიის და ესპანეთის მმართველი. დიოკლეტიანეს და მაქსიმიანუსს ჰქონდათ ავგუსტუსების ტიტულები. დიოკლეტიანემ აზიის პროვინციები დაიტოვა, ხოლო მაქსიმინუსს ერგო იტალია და აფრიკა.

ძველი პროვინციები უფრო მცირე ერთეულებად დაიყო, ასევე იტალიაც. 10-12 პროვინცია ერთიანდებოდა დიოცეზებად, რომლებსაც ვიკარიუსები ხელმძღვანელობდნენ. ეს რეფორმა მიმართული იყო პროვინციის თავდაცვის უნარის ასამაღლებლად. გალერიუსი და ქლორუსი ავგუსტუსების ქალიშვილებზე დაქორწინდნენ და მათი შვილობილები გახდნენ. დიოკლეტიანეს და მაქსიმინუსის მმართველობის დაწყებიდან 20 წლის შემდეგ მათ უარი უნდა ეთქვათ იმპერატორიბაზე და იმპერატორებად კეისრები გამოეცხადებინათ, რომლებსაც უნდა აერჩიათ ახალი კეისრები მხედართმთავრებიდან. მმართველობის ეს სისტემა ტეტრარქატის (ოთხთა მმართველობის) სახელით შევიდა ისტორიაში. ეს იყო აბსოლუტიზმის და სამხედრო ადმინისტრაციული მმართველობის შერწყმა. მმართველობის ამ ფორმამ ცენტრალური ხელისუფლების გამაგრება გამოიწვია.

[[ფაილი:Tetrarchy map3.jpg|thumb|იმპერიის გაყოფა ტეტრარქებს შორის]]
ამ რეფორმებმა გაამართლა. პატარა პროვინციების მართვა უფრო ადვილი იყო, სეპარატისტული მოძრაობები ჩანასახშივე იხშობოდა. რომი პრაქტიკულად აღარ იყო დედაქალაქი, სენატმაც დაკარგა უწიდნებური მნიშვნელობა, იგი პრაქტიკულად ქალაქის საბჭოდ გადაიქცა.

ჩატარდა სამხედრო რეფორმაც. მიწის მაგნატებს ჯარისთვის მკაცრად განსაზღვრული რაოდენობის ჯარისკაცები უნდა მიეწოდებინათ. პარალელურად არსებობდა სეპტიმიუს სევერუსის მიერ შექმნილი სასაზღვრო არმიები, რომლებიც საზღვრების მახლობლად სოფლებში ცხოვრობდნენ ოჯახებთან ერთად.

დიოკლეტიანე ასევე ცდილობდა დაეცვა იმპერიის მოსახლეობის ყველაზე დაბალი ფენა, მან მთელი რიგი ღონისძიებები ჩაატარა ამისთვის, გამოუშვა ედიქტი მაქსიმალური ფასების შესახებ. მაგრამ ამ ედიქტმა არ დაამართლა და დიოკლეტიანეს გადადგომის შემდეგ გაუქმდა.

დიოკლეტიანე ყველაფერს აკეთებდა ორი ავგუსტუსის კულტის გამყარებისათვის. ამან ქრისტიანების მორიგი დევნა გამოიწვია, რადგან ეს უკანასკნელები იმპერატორების ღვთაებრიობას არ ცნობდნენ. ამის გარდა იმპერატორებს არ მოსწონდათ კარგად ორგანიზებული საეკლესიო სტრუქრურა. [[303]] წელს ქრისტიანობის წინააღმდეგ გამოიცა პირველი ედიქტი, რასაც ქრისტიანების სასტიკი დევნა მოჰყვა.

[[305]] წელს ტახტზე ასვლიდან 21 წლის შემდეგ დიოკლექტიანმა და მაქსიმიანუსმა საზეიმო ვითარებაში უარი თქვეს ხელისუფლებაზე და გადადგნენ. ავგუსტუსები გახდნენ ყოფილი კეისრები, დასავლეთში ქლორუსი, ხოლო აღმოსავლეთში გალერიუსი.

== რომის იმპერიის დაღმასვლა, ქრისტიანობა, იმპერიის გაყოფა ==
ახალმა ავგუსტუსებმა, ტრადიციისამებრ, აირჩიეს ახალი კეისრები, მაგრამ ერთი წელიც არ გავიდა, რომ ტეტრარქია დაირღვა. ამის მიზეზი გახდა ის, რომ იმპერიის სხვადასხვა კუთხეებში აცხადებდნენ მხედართმთავრებს ავგუსტუსებად და კეისრებად, რომელთა შორის დაიწყო ძალაუფლებისთვის სასტიკი ბრძოლა.
[[ფაილი:Statua di Costantino ai musei capitolini.jpg|მინი|კონსტანტინე დიდი]]

=== კონსტანტინე ===
ამ ბრძოლაში წინ წამოიწია კონსტანტინე ქლოროსის ვაჟმა [[კონსტანტინე I დიდი|კონსტანტინემ]], რომელიც [[306]] წელს მამის სიკვდილის შემდეგ ბრიტანელმა ლეგიონერებმა აღიარეს კეისრად. მის არჩევას გალერიუსმაც დუჭირა მხარი. მალე ატყდა იმპერიაში ძალაუფლებისთვის ბრძოლა გალერიუსსა და მაქსიმიუანუსს შორის, რომელმან ძალაუფლების დაბრუნება განიზრახა. გალერიუსი [[311]] წელს მოკვდა და უფროსი ავგუსტუსი გახდა [[ლიცინიუს ლიციანუსი]]. კონსტანტინემ მასთან ხელშეკრულება დადო მაქსიმიუანუსის ვაჟის მაკსენციუსის წინააღმდეგ, რომელიც იტალიას და აფრიკას მართავდა. კონსტანტინესა და მაკსენციუსის წინააღმდეგ გადამწყვეტი ბრძოლა [[312]] წელს რომთან ახლოს მოხდა, რომელშიც კონსტანტინემ გაიმარჯვა, ხოლო მაკსენციუსი დაიღუპა. ამგვარად იგი დასავლეთის მმართველი გახდა, ხოლო ლიციანუსი იმპერიის აღმოსავლეთის.

მიუხედავად მოკავშირეობისა, ახალ ავგუსტუსებს შორის [[314]] წელს დაიწყო ომი ბალკანეთის ნახევარკუნძულისთვის. [[316]] წელს ბალკანეთი თრაკიის გარდა კონსტანტინეს მმართველობაში გადავიდა. [[323]] წელს კი თრაკიას გოთები შემოესივნენ, მათი განდევნის საბაბით კონსტანტინემ ჯარები შეიყვანა იქ და თრაკიაც მიიერთა. მომდევნო წელს ლიციანუსი გადააყენეს და მოკლეს, ამგვარად კონსტანტინე გახდა იმპერიის ერთადერთი მმართველი.

კონსტანტინემ ჩაატარა ფულის რეფორმა, რითიც გააჯანსაღა იმპერიის ეკონომიკა. მის დროს პროფესიები გახდა მემკვიდრეობითი, ეს უმეტესად ხელოსნებს ეხებოდათ. მან ასევე დაასრულა დიოკლეტიანეს მიერ დაწყებული სამხედრო რეფორმა. ბარბაროსული წარმოშობის მეომრებს საშუალება ჰქონდათ გაეკეთებინათ სამხედრო კარიერა და მიეღწიათ ყველაზე მაღალი თანამდებობებისთვის. ამან იმპერიის ბარბარიზაცია კიდევ უფრო გააძლიერა.

მიუხედავად იმისა, რომ ტეტრარქატი აღარ არსებობდა, იმპერია მაინც იყო 4 ნაწილად დაყოფილი, ამ ნაწილებს პრეფექტურები ეწოდებოდა და მათ იმპერატორის მიერ დანიშნული პირები მართავდნენ. დომინუსს ასევე ჰყავდა სამრჩევლო ორგანო '''[[კონსისტორიუმი]]'''. ამ ორგანოს უწინდელ სენატთან საერთო არაფერი ჰქონდა. აქ მხოლოდ დომინუსს ჰქონდა გადამწყვეტი ხმა. იგი ნიშნავდა საბჭოს წევრებს და კრების დროს არავის ჰქონდა დომინუსის თანდასწრებით დაჯდომის უფლება. მმართველობის ფორმა საბოლოოდ ჩამოყალიბდა როგორც ბიუროკრატიული მონარქია.

კონსტანტინე, დიოკლეტიანესგან განსხვავებით, სხვაგვარად უყურებდა რელიგიის საკითხებს. იგი მიხვდა ქრისტიანების დევნის უშედეგობას და გადაწყვიტა გამოეყენებინა ქრისტიანული იდეოლოგია იმპერატორის აბსოლუტური ძალაუფლების განსამტკიცებლად. [[313]] წელს დომინუსმა გამოსცა [[მილანის ედიქტი]] რომლითაც ქრისტიანობამ მიიღო იგივე უფლებები რაც სხვა რელიგიებმა. მოგვიანებით იმპერატორმა ქრისტიანობა ოფიციალურ რელიგიად გამოაცხადა. ამ დროისთვის ეკლესიაში უკვე არსებობდა განხეთქილებები. ამის მოსაგვარებლად [[325]] წელს კონსტანტინემ ქალაქ ნიკეაში მოიწვია [[ნიკეა]]ს საეკლესიო კრება, სადაც მოხდა შეთანხმება ქრისტიანობის ძირითად დოგმებისა და რწმენის სიმბოლოს შესახებ. ამ კრებამ ქრისტიანობის შემდგომი განვითარების სახე ჩამოაყალიბა.

რომი უკვე დიდი ხანი აღარ იყო იმპერატორების რეზიდენცია, კონსტანტინემ კი რეზიდენციად აირჩია ძველბერძნული ქალაქი [[ბიზანტიუმი]] ბოსფორის სრუტის ნაპირზე. [[328]] წლიდან კონსტანტინემ აქ ახალი ქალაქის [[კონსტანტინოპოლი]]ს მშვენებლობა დაიწყო. [[330]] წელს მოხდა ქალაქის საზეიმო კურთხევა და იმპერიის დედაქალაქად ცნობა.

[[337]] წელს კონსტანტნე გარდაიცვალა, სიკვდილამდე იგი მოინათლა, ხოლო სიკვდილის შემდეგ სენატმა იგი ღვთაებრივად აღიარა, რაც მეტყველებს იმდროინდელ იდეოლოგიურ ვითარებაზე, ორი რელიგიის შერწყმაზე, რომელიც მოხდა ამ იმპერატორის ტახტზე ყოფნის დროს. დომინუსის ძალაუფლება ეყრდნობოდა ამიერიდან არა მარტო არმიას, არამედ დიოკლეტიანეს მიერ შექმნილ ბიუროკრატიულ მანქანას და ეკლესიას.

=== კონსტანციუსი და იულიანე ===
კონსტანტინემ სიკვდილის წინ იმპერია გაყო თავის ვაჟებსა და ძმის შვილებს შორის. მისი გარდაცვალებისთანავე მისმა ვაჟმა [[კონსტანციუსი|კონსტანციუსმა]] მოაწყო სამხედრო აჯანყება [[კონსტანტინოპოლი|კონსტანტინოპოლში]] და მოაკვლევინა თავისი ბიძაშვილები. ამგვარად აღმოსავლეთის მმართველი გახდა კონსტანციუსი, ხოლო მის ძმას კონსტანტს დასავლეთი ერგო. მან 13 წელი გაძლო ტახტზე, იგი მხედართმავარმა მაგნეციუსმა მოკლა. ამგვარად [[351]] წელს კონსტანციუსი იმპერიის ერთადერთი მმართველი გახდა.

ფრანკებმა და ალემანებმა განაახლეს გალიაში შემოტევები. ჯარი მათ წინააღმდეგობას ფაქტობრივად ვერ უწევდა, რის შედეგადაც ბარბაროსები თავისუფლად სახლდებოდნენ გალურ სოფლებში. ამავდროულად დაიწყო ომი დუნაელ სამანტებთან და აღმოსავლეთში სპარსეთთან შუამდინარეთსა და სომხეთის გამო.

ამ პირობების გამო კონსტანციუსმა აღმოსავლეთში კეისრად ერთ-ერთი გადარჩენილი ბიძაშვილი გალუსი დანიშნა, მაგრამ იგი მალევე მოაკვლევინა და მის ნაცვლად მისი ძმა, [[იულიანე განდგომილი|იულიანე]] დანიშნა. დომინუსმა იგი გალიაში გაგზავნა საკმაოდ მცირე ჯარით, ბარბაროსების განსადევნად.

გალიაში იულიანუსმა მოულოდნელ წარმატებებს მიაღწია. ჯარისკაცებში და ადგილობრივ მოსახლეობაში მან დიდი პოპულარობა მოიპოვა. რამდენიმეჯერ სასტიკად დაამარცხა ფრანკები, განსაკუთრებით აღსანიშნავია [[ბრძოლა არგენტორატესთან]], სადაც კეისარმა ტყვედ ფრანკების ბელადი ჩაიგდო. ამ ყველაფრით მან აღმოსავლეთშიც მოიპოვა პოპულარობა, თან იქაურმა წარმართებმა იცოდნენ, რომ იულიანე მზეს სცემდა თაყვანს და წარმართული ტრადიციების მიმდევარი იყო. ეს ყველაფერი იულიანუსს სასურველ იმპერატორად ხდიდა წარმართებისთვის.

კონსტანციუსის ომი სპარსეთის წინააღმდეგ კი არ იყო წარმატებული. მან იულიანუსს დამატებით ჯარი მოსთხოვა, მაგრამ ჯარისკაცებმა უარი თქვეს აღმოსავლეთში წასვლაზე, აჯანყდნენ და ავგუსტუსად იულიანე გამოაცხადეს. დასავლეთის პროვინციებმა იგი მაშინვე სცნეს. კონსტანციუსთან ომი ამ უკანასკნელის სიკვდილის გამო იქნა აცილებული. ამგვარად [[360]] წელს იულიანე იმპერატორი გახდა.

ახალი იმპერატორის ავტორიტეტი გალიაში ძალიან მაღალი იყო. იგი ყველანაერად ცდილობდა აღმოსავლეთშიც ისეთივე ავტორიტეტი მოეპოვებინა. იგი მფარველობდა ქალაქებს და ზრუნავდა იმპერიის საზღვრების გამაგრებაზე.

მან უარი თქვა ქრისტიანობაზე, როგორც სახელმწიფო რელიგიაზე და სცადა წარმართობისთვის უწინდებური პოზიცია დაებრუნებინა. მან აღადგინა ბევრი წარმართული ტაძარი და კულტი. დააარსა ღარიბებისთვის უფასო საავადმყოფოები. იგი თვლიდა რომ ქრისტიანულ ეკლესიაში არსებული უთანხმოებები ასუსტებს მას, ამიტომ დააბრუნა გადასახლებაში მყოფი ყველა ერეტიკოსი და მოაწყო სამღვდელოების კრება, სადაც ყველა ტიპის ქრისტიანული სწავლებების მიმდევრები შეკრიბა რათა კიდევ უფრო გადაეკიდებინა ისინი ერთმანეთზე.

ამასთან ერთად მან სცადა წარმართობის რეორგანიზაცია, მას სურდა სხვადასხვა ტაძრების ქურუმებისგან ეკლესიის მაგვარი სტრუქტურა შეექმნა. იგი აქეზებდა ტაძრების ქველმოქმედებას. მიუხედავად ამ ყველაფრისა, იულიანეს პოლიტიკა დიდი პოპულარობით არ სარგებლობდა და წარმართული კულტების უწინდებური დიდებით დაბრუნებაც ვერ განხორციელდა.

იულიანეს მოკლე მმართველობა სპარსეთთან ომში დასრულდა. [[363]] წელს იგი ბრძოლაში დაიღუპა. იგი რომის უკანასკნელი ღირსეული იმპერატორი იყო ვინც სცადა რომის სამხედრო ძალის და რელიგიის აღორძინება. მისი სიკვდილის შემდეგ ცხადი იყო, რომ რომი უწინდებურ სიძლიერეს ვეღარ დაიბრუნებდა.

იულიანეს სიკვდილის შემდეგ იმპერატორი [[იოვიანუსი]] გახდა. მან დაუთმო სპარსებს მესოპოტამია და დაბრუნდა ჯარის ნარჩენებით იმპერიაში. ახალმა იმპერატორმა დაუბრუნა ქრისტიანებს იულიანეს მიერ წართმეული პრივილეგიები და აღადგინა ქრისტიანობა როგორც სახელმწიფო რელიგია. [[364]] წელს იგი გარდაიცვალა.

=== ვალენტინიანუსების დინასტია ===
იოვიანუსის სიკვდილის შემდეგ იმპერატორად [[ვალენტინიანუსი]] აირჩიეს. მან აღმოსავლეთი თავის ძმას [[ვალენტუსი|ვალენტუსს]] გადასცა. ამ დროს იმპერიაში მდგომარეობა კვლავ დაიძაბა. აღმოსავლეთიდან შემოჭრილმა ჰუნებმა შეავიწროვეს გოთები, რომლებმაც იმპერიაში ითხოვეს თავშესაფარი.

მათი იმპერატორობის დროს სახელმწიფო აპარატში კორუფციამ და ძალაუფლების ბოროტად გამოყენებამ პიკს მიაღწია. გლეხები და ჯარისკაცები მასიურად გარბოდნენ და ყაჩაღობას იწყებდნენ, ზოგი ბარბაროსებთან გარბოდა. მიუხედავად მკაცრი ზომებისა, სიტუაციის გამოსწორება ვერ მოხერხდა. ეკლესიაში [[არიანობა]]სა და [[მარლთმადიდებლობა]]ს შორის დაძაბულობაც გამწვავდა. ეპისკოპოსების არჩევნები არაერთხელ დამთავრდა სისხლისღვრით.

დასავლეთ პროვინციებში აჯანყებების მთელმა ტალღამ იფეთქა, ბრიტანეთში ამას პიქტების, სკოტების და საქსების შემოსევაც დაემთხვა. აფრიკაში მავრები აჯანყდნენ. ყველაზე მძიმე კი გოთების აჯანყება იყო დუნაისპირეთში.

ამავდროულად იულიანეს ძმისშვილმა პროქოპიუსმა დაიკავა კონსტანტინოპოლი და თავი იმპერატორად გამოაცხადა. იგი დაპირდა არმიას იულიანეს პოლიტიკის გაგრძელება და მათი მხარდაჭერა მოიპოვა, მაგრამ აღმოსავლელმა დიდგვაროვნებმა არ დაუჭირეს მის პოლიტიკას მხარი. ვალენტუსსმა მოახერხა ამ აჯანყების ჩახშობა და [[366]] წელს პროქოპიუსი სიკვდილით დასაჯეს.

[[366]]-[[369]] წლებში მიმდინარეობდა პროქოპიუსის მხარდამჭერ გოთებთან ბრძოლა, რაც იმპერიის გამარჯვებით დასრულდა. [[370]] წელს დუნაისპირეთში სიტუაცია დაიძაბა, მეზიუმს თავს სარმატები დაესხნენ. მათთან ბრძოლაში დაიღუპა ვალენტინიანუსი. დასავლეთ იმპერიის მმართველები გახდნენ მისი ძმები, [[ჰორაციანუსი]], რომელიც უკვე იყო მისი თანამმართველი ([[367]]-[[383]]) და მცირეწლოვანი [[ვალენტინიანუს II]] ([[375]]-[[392]]).

[[376]] წელს ჰუნების მიერ შევიწროებული ვესტგოთები, იმპერატორის თანხმობით, თრაკიაში დასახლდნენ. მალე ამ რეგიონში ატყდა აჯანყება, რომელსაც ბევრი ქალაქი შეუერთდა. თანდათან გოთების სტიქიური აჯანყება გადაიზარდა რომაელების წინააღმდეგ ნამდვილ ომში. საფრთხე იმდენად დიდი იყო, რომ ვალენტინუსი იძულებული გახდა აღმოსავლეთის ლეგიონები გადაეყვანა კონსტანტინოპოლში და პირადად სათავეში ჩაუდგა გოთების წინააღმდეგ ლაშქრობას. მის დასახმარებლად იტალიიდან ჰორაციანუსის არმია გამოემართა. [[378]] წლის [[9 აგვისტო]]ს [[ადრიანოპოლისის ბრძოლა|ადრიანოპოლისთან]] სისხლისმღვრელ ბრძოლაში რომაელები სასტიკად დამარცხდნენ. ვალენტინუსი ბრძოლაში დაიღუპა.

ამის შემდეგ გოთები თავისუფლად თარეშობდნენ მთელს აღმოსავლეთ რომის იმპერიაშიც, ისინი კონსტანტინოპოლსაც მიადგნენ, მაგრამ მისი აღება ვერ შეძლეს. ჰორაციანუსმა ესპანეთიდან [[თეოდოსე]] გამოიძახა, აღმოსავლეთ იმპერიის ავგუსტუსად დანიშნა და აჯანყების ჩახშობა დაავალა. მან ენერგიული ზომები მიიღო არმიის ბრძოლისუნარიანობის აღსადგენად და ასევე მრავალი ეფექტიანი დიპლომატიური ნაბიჯი გადადგა, რის წყალობითაც [[382]] წელს მოხერხდა სამშვიდობო ხელშეკრულების დადება გოთებთან. ამ მოლაპარაკების თანახმად გოთებს შეეძლოთ ილირიაში დასახლება თავისი კანონებით და ადათ წესებით.
[[ფაილი:The Roman Empire, AD 395.png|მინი|311x311პქ|რომის იმპერიის ადმინისტრაციული დაყოფა IV საუკუნის მიწურულს]]
თეოდოსეს მართველობის პერიოდში მიღწეულ იქნა იმპერიის უკანასკნელი ეფემერული გაერთიანება. იგი უმეტესად დამოკიდებული იყო გოთებზე. დასავლეთ იმპერიაში კი პოლიტიკურად არასტაბილური სიტუაცია იყო. [[387]] წელს ჰორაციანუსი უზურპატორმა მაგნუს მაქსიმუსმა მოკლა. ვალენტინიანუს II-მ მოახერხა უზურპატორის დამარცხება და მოკვლა. ფაქტობრივი მმართველი კი გალური ლეგიონების მხედართმთავარი არბოგასტუსი იყო, რომელმაც საბოლოოდ, [[392]] წელს მაინც შეცვალა ვალენტინიანუს II ევგენიუსით. ევგენიუსმა სცადა იულიანეს რელიგიური პოლიტიკის აღორძინება. [[394]] წელს იგი დაამარცხა თეოდოსეს არმიამ.

თეოდოსეს მმართველობის პერიოდში არეანობა ქრისტიანობამ საბოლოოდ დაამარცხა, იმპერატორმა ნიკეის კრებაზე მიღებული დებულებების დასაცავად ედიქტი გამოსცა [[380]] წელს. იგი ასევე ებრძოდა წარმართობას; მისი ბრძანებით დაინგრა უამრავი ტაძარი. [[393]] წელს უკანასკნელად ჩატარდა ოლიმპიური თამაშები - ანტიკური და წარმართული კულტურის განუყოფელი ნაწილი.

თეოდოსეს სიკვდილის შემდეგ, [[395]] წელს, დასავლეთ რომის იმპერიის მმართველი 11 წლის ჰონორიუსი გახდა, ხოლო აღმოსავლეთის 18 წლის არკადიუსი.

== დასავლეთ რომის იმპერიის აღსასრული ==
მცირეწლოვანი ჰონორიუსის ტახტზე ასვლის შემდეგ იმპერიის მმართველობის სათავეში ვანდალური წარმოშობის [[სტილიხონუსი]] იყო. მის წინაშე ორი ამოცანა იდგა: დაეცვა იტალია ბარბაროსების შემოჭრისგან და აღეკვეთა გალური სეპარატიზმი.

[[402]] წელს გოთების შემოსევა იტალიაში დიდი სირთულით შეაჩერეს. [[405]] წელს აღმოსავლეთ ალპებიდან შემოიჭრნენ გოთები და ფლორენციამდე მიაღწიეს. აქ მოხერხდა მათი დამარცხება. იმპერიის ისტორიულ დედაქალაქს რომს და იმპერატორის რეზიდენციას — რავენას სერიოზული საფრთხე ემუქრებოდა. ამ ქალაქების გასამაგრებლად სტილიხონუსმა გადმოიყვანა ჯარები ბრიტანეთიდან და გალიიდან. ამით მან შეასუსტა ამ პროვინციების დაცვა. ამით [[407]] წელს ისარგებლეს ალანებმა, ვანდალებმა, სვევებმა, რომლებმაც გადმოკვეთეს რაინზე საზღვარი და შეესივნენ გალიას. აქაური არისტოკრატია იძულებული გახდა თვითონ ეხელმძღანელა თავდაცვისთვის, ვინაიდან იმპერატორისგან დახმარების იმედი აღარ ჰქონდა.

[[407]] წელს გალიაში არმიამ იმპერატორად კონსტანტინე აღიარა. მან შეძლო ვანდალების განდევნა, რაინის საზღვრის გამაგრება და გალიაში სტაბილურობის აღდგენა. ცენტრალური ხელისუფლების უმოქმედობამ გააძლიერა კონსტანტინეს პოზიციები გალიაში.

=== რომის აღება ვესტგოთების მიერ ===
[[408]] წელს სტილიხონუსი მოკლეს. გოთებთან სამშვიდობო ხელშეკრულება დაირღვა, რის შედეგადაც ეს უკანასკნელნი ალარიქუსის მეთაურობით შეიჭრნენ იტალიაში. შემოდგომაზე ალარიქუსმა ალყა შემოარტყა რომს. რომის მოსახლეობამ თავის დახსნა მხოლოდ დიდი გამოსასყიდის გადახდის შედეგად შეძლო. ამის შემდეგ ალარიქუსმა სცადა იმპერატორთან მოლაპარაკება ეწარმოებინა, მაგრამ მმართველმა წრეებმა ჩაშალეს მოლაპარაკება. ალარიქუსი ისევ რომისკენ გაემართა, რათა დაეძალებინა იმპერატორი მიეღო მისთვის სასურველი პირობები. იმპერატორმა რომი ფაქტობრივად გაწირა. '''[[410]] წლის [[24 აგვისტო]]ს რომის ჭიშკარი მონებმა გახსნეს და გოთებმა აიღეს ქალაქი'''. იმ დროინდელი სამყაროსთვის ეს უდიდესი კატასტროფა იყო. რომმა დაცემის შემდეგაც განაგრძო არსებობა, მაგრამ მან დაკარგა ყოველგვარი მნიშვნელობა. რომის ფორუმი, სადაც ოდესღაც მთელი ხმელთაშუაზღვისპირეთის ბედი წყდებოდა, დაცარიელდა და ბალახი ამოვიდა. ამ დღიდან დასავლეთ რომის იმპერიის განწირულობა ცხადი გახდა. იმპერიის საბოლოო დაცემა მხოლოდ დროის საკითხი იყო.

=== ბარბაროსული სახელმწიფოების ჩამოყალიბება ===
ამ მოვლენების შემდეგ იმპერატორი იძულებული გახდა დათანხმებულიყო იმპერიის ტერიტორიაზე ნახევრად დამოუკიდებელი ბარბაროსული სახელმწიფოების ჩამოყალიბებაზე, რომლებიც იმპერიაში მხოლოდ ფორმალურად შედიოდნენ.

ასე [[418]] წელს, აკვიტანიაში დასახლებულმა ვესტგოთებმა შექმნეს პირველი ბარბაროსული სახელმწიფო, [[429]] წელს აფრიკაში გადასახლებულებმა სვევებმა შექმნეს ვანდალური სამეფო. ვესტგოთები ადგილობრივ რომანიზებულ მოსახლეობასთან მშვიდობიან ურთიერთობებს ინარჩუნებდნენ, ხოლო ვანდალები სდევნიდნენ რომაელებს, ანგრევდნენ და ძარცვავდნენ ქალაქებს. [[435]] წელს ვანდალური სამეფო რომის მოკავშირედ სცნეს, ფორმალურად მათ უნდა დაეცვათ რომის ინტერესები, მაგრამ რეალურად რომმა საბოლოოდ დაკარგა აფრიკული პროვინციები. [[443]] წელს სამხრეთ გალიაში ბურგუნდიის სამეფო ჩამოყალიბდა, [[451]] წელს ბრიტანეთში კი — ანგლოსაქსების სამეფო.

ყველა ეს სამეფო მხოლოდ ფორმალურად ემორჩილებოდა რომის იმპერატორს. ამ პერიოდის განმავლობაში იმპერატორის კარი ყველანაირად ცდილობდა, შეენარჩუნებინა იმპერიის არსებობის ილუზია.

=== ჰუნების შემოსევა ===
დაუძლურებული იმპერიისთვის ახალი საფრთხე [[ჰუნები]]ს სახით წარმოიშვა. ჰუნების ტომებს სათავეში [[ატილა]] ჩაუდგა. იგი ჯერ [[ბიზანტიის იმპერია|აღმოსავლეთ რომის იმპერიაში]] შეიჭრა, ხოლო შემდეგ [[გალია|გალიისკენ]] გაემართა. იგი საფრთხეს არა მარტო რომანიზირებული არისტოკრატიისთვის, არამედ ბარბაროსული სახელმწიფოებისათვისაც წარმოადგენდა. ჰუნების წინააღმდეგ გაერთიანდნენ [[ალანები]], [[ვესტგოთები]], [[გალები]], [[ბურგუნდები]] და [[საქსები]]. მათ ჯარებს [[აეციუსი|ფლავიუს აეციუსი]] ხელმძღვანელობდა.

კოალიციის ჯარებსა და ჰუნებს შორის გადამწყვეტი შეტაკება მოხდა [[კატალაუნის ბრძოლა|კატალაუნის ველზე]] [[451]] წლის ივნისში, ეს ბრძოლა კაცობრიობის ისტორიაში ერთ-ერთი ყველაზე დიდი და სისხლისმღვრელი იყო. ამ ბრძოლაში ჰუნები დამარცხდნენ, ხოლო [[ატილა]]ს სიკვდილის შემდეგ ([[453]]) ჰუნები საფრთხეს უკვე აღარ წარმოადგენდნენ.
[[ფაილი:Genseric sacking rome 456.jpg|მინი|რომის აღება ვანდალების მიერ 455 წელს]]

=== რომის აღება ვანდალების მიერ ===
ჰუნების საშიშროებამ ცოტა ხნით გააერთიანა რომაელები და გერმანული ტომები, მაგრამ კატალაუნის ბრძოლის შემდეგ იმპერიის დაშლის პროცესები უფრო დაჩქარდა. ბარბაროსული სახელმწიფოები იმპერატორს ანგარიშს აღარაფერში აღარ უწევდნენ. ვესტგოთებმა თავისი სახელმწიფო ესპანეთის მიერთებით გააფართოვეს.

ვანდალებმა ამასობაში შექმნეს ფლოტი და დაიწყეს სიცილიაში, სარდინიაში და კორსიკაში შემოსევები. [[455]] წელს მათ ისარგებლეს რავენის მთავრობის უძლურებით და აიღეს რომი, რომელიც ეკლესიის მეთაურის — რომის პაპის რეზიდენცია იყო. ვანდალები 14 დღე ძარცვავდნენ ქალაქს. მათ ყველაფერი გაანადგურეს რისი წაღებაც ვერ შეძლეს. მას შემდეგ „ვანდალიზმი“ გახდა რბევის და განადგურების აღმნიშნავი სიტყვა.

=== იმპერიის დასასრული ===
ამგვარად, ამ დროისთვის ესპანეთი და გალია სრულიად დამოუკიდებლები იყვნენ. გალიის ჩრდილოეთით გადმოსახლდნენ ფრანკები. რავენაში კი, მიუხედავად იმპერიის უძლურებისა, გრძელდებოდა ძალაუფლებისთვის ბრძოლა. იმპერატორები სწრაფად ცვლიდნენ ერთმანეთს და ისინი არანაირ ძალაუფლებას აღარ ფლობდნენ. გამონაკლისი მხოლოდ [[იულიუს მაიორიანუსი]] იყო ([[457]]-[[461]]). მან სცადა იმპერიის კონსოლიდაცია და შესთავაზა რამდენიმე მნიშვნელოვანი რეფორმა. მან მოკლე ხნით მოახერხა გალიაში და ესპანეთში რომის კონტროლის აღდგენა, მაგრამ იმპერიის აღორძინება არც პროვინციულ არისტოკრატიას, და მით უმეტეს არც ბარბაროს მეფეებს არ სურდათ, ამიტომ მათ მოაკვლევინეს იმპერატორი და იმპერიის აღორძინების უკანასკნელი იმედიც დასამარდა.

[[ფაილი:RomulusAugustus.jpg|thumb|left|რომულუს ავგუსტუსი, რომის უკანასკნელი იმპერატორი]]
ამ დროიდან იმპერიის ტახტი ბარბაროსთა მეფეების ხელში სათამაშოდ იქცა. [[476]] წელს გვარდიის ხელმძღვანელმა ოდოაკრმა ჩამოაგდო 16 წლის რომის უკანასკნელი იმპერატორი, რომელსაც ბედის ირონიით იგივე სახელი ექვა რაც რომის ლეგენდარულ დამაარსებელს რომულუსს. მან ამით მოსპო იმპერატორის ინსტიტუტი როგორც ასეთი.

ასე დაასრულა არსებობა მსოფლიოს ერთ-ერთმა უდიდესმა იმპერიამ, რომელიც აერთიანებდა მთელს ხმელთაშუაზღვისპირეთს და დასავლეთ ევროპას. ჩაესვენა ერთ-ერთი უდიდესი ცივილიზაცია და ევროპა გადავარდა ათასწლეულით უკან - ბნელ შუა საუკუნეებში.

== ლიტერატურა ==
* {{Cite book |last=Abbott |first=Frank Frost |title=A History and Description of Roman Political Institutions |date=1901 |publisher=Elibron Classics |isbn=978-0-5439-2749-1 |author-link=Frank Frost Abbott}}
* {{Cite journal |last=Adams |first=J. N. |date=2003 |title='Romanitas' and the Latin Language |url=https://archive.org/details/sim_classical-quarterly_2003-05_53_1/page/184 |journal=Classical Quarterly |volume=53 |issue=1 |doi=10.1093/cq/53.1.184 |pages=184–205}}
* {{Cite book |last=Albrecht |first=Michael von |title=A History of Roman Literature: From Livius Andronicus to Boethius : with Special Regard to Its Influence on World Literature |date=1997 |publisher=Brill |isbn=978-9-0041-0709-0 |volume=2 |author-link=Michael von Albrecht}}
* {{Cite book |last=Ando |first=Clifford |title=Imperial Ideology and Provincial Loyalty in the Roman Empire |url=https://archive.org/details/imperialideology0000ando_c0f4 |date=2000 |publisher=University of California Press |isbn=978-0-5202-2067-6 |author-link=Clifford Ando}}
* {{Cite book |last=Auguet |first=Roland |title=Cruelty and Civilization: The Roman Games |date=2012 |publisher=Routledge |isbn=978-1-1350-9343-3}}
* {{Cite book |last=Bennett |first=Julian |title=Trajan: Optimus Princeps: a Life and Times |date=1997 |publisher=Routledge |isbn=978-0-4151-6524-2 |author-link=Julian Bennett (archaeologist)}}
* {{Cite book |title=The Cambridge Ancient History: The High Empire, A.D. 70–192 |date=2000 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-5212-6335-1 |editor-last=Boardman |editor-first=John |volume=11}}
* {{Cite book |last=Bohec |first=Yann Le |title=The Imperial Roman Army |url=https://archive.org/details/imperialromanarm00yann |date=2000 |publisher=Psychology Press |isbn=978-0-4152-2295-2 |author-link=Yann Le Bohec}}
* {{Cite book |last1=Bowersock |first1=Glen Warren |url=https://archive.org/details/lateantiquitygui00bowe |title=Late Antiquity: A Guide to the Postclassical World |last2=Brown |first2=Peter |last3=Grabar |first3=Oleg |date=1999 |publisher=Harvard University Press |isbn=978-0-6745-1173-6 |page=[https://archive.org/details/lateantiquitygui00bowe/page/625 625] |author-link=Glen Bowersock |author-link2=Peter Brown (historian) |url-access=registration}}
* {{Cite book |last=Bradley |first=Keith |title=Slavery and Society at Rome |url=https://archive.org/details/slaverysocietyat0000brad |date=1994 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-5213-7887-1}}
* {{Cite book |title=The Cambridge Ancient History: Volume 12, The Crisis of Empire, AD 193–337 |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-5213-0199-2 |editor-last=Bowman |editor-first=Alan |editor-link=Alan Bowman (classicist) |editor-last2=Garnsey |editor-first2=Peter |editor-link2=Peter Garnsey |editor-last3=Cameron |editor-first3=Averil |editor-link3=Averil Cameron}}
* {{Cite book |last1=Cavallo |first1=Guglielmo |title=A History of Reading in the West |last2=Chartier |first2=Roger |date=1999 |publisher=Polity Press |isbn=978-0-7456-1936-1 |author-link=Guglielmo Cavallo |author-link2=Roger Chartier}}
* {{Cite book |last=Clarke |first=John R. |title=The Houses of Roman Italy, 100 B.C.-A.D. 250: Ritual, Space, and Decoration |url=https://archive.org/details/housesofromanita0000clar |date=1991 |publisher=University of California Press |isbn=978-0-5200-8429-2 |author-link=John R. Clarke (historian)}}
* {{Cite book |last=Duncan-Jones |first=Richard |title=Money and Government in the Roman Empire |url=https://archive.org/details/moneygovernmenti0000dunc |date=1994 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-5214-4192-6 |pages=[https://archive.org/details/moneygovernmenti0000dunc/page/n26 3]–4 |author-link=Richard Duncan-Jones}}
* {{Cite book |last=Dyson |first=Stephen L. |title=Rome: A Living Portrait of an Ancient City |url=https://archive.org/details/romelivingportra0000dyso |date=2010 |publisher=Johns Hopkins University Press |isbn=978-1-4214-0101-0}}
* {{Cite book |last=Edmondson |first=J.C. |title=Roman Theater and Society |date=1996 |publisher=University of Michigan Press |chapter=Dynamic Arenas: Gladiatorial Presentations in the City of Rome and the Construction of Roman Society during the Early Empire}}
* {{Cite book |last=Edwards |first=Catharine |title=Death in Ancient Rome |date=2007 |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-3001-1208-5}}
* {{Cite book |last1=Elsner |first1=Jaś |title=Life, Death and Representation: Some New Work on Roman Sarcophagi |url=https://archive.org/details/lifedeathreprese0000unse |last2=Huskinson |date=2011 |publisher=Walter de Gruyter |isbn=978-3-1102-0213-7 |author-link=Jaś Elsner}}
* {{Cite book |last=Freeman |first=Charles |title=The Greek achievement: the Foundation of the Western World |url=https://archive.org/details/greekachievement0000free |date=2000 |orig-date=1999 |publisher=Viking |isbn=978-0-6708-8515-2 |location=New York}}
* {{Cite book |last1=Frier |first1=Bruce W. |title=A Casebook on Roman Family Law |url=https://archive.org/details/casebookonromanf0000frie |last2=McGinn |first2=Thomas A. |date=2004 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1951-6185-4}}
* {{Cite book |title=The Oxford Encyclopedia of Ancient Greece and Rome |date=2010 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1951-7072-6 |editor-last=Gagarin |editor-first=Michael}}
* {{Cite book |last=Goldsworthy |first=Adrian Keith |title=The Complete Roman Army |url=https://archive.org/details/completeromanarm0000gold |date=2003 |publisher=Thames &amp; Hudson |isbn=978-0-5000-5124-5 |author-link=Adrian Goldsworthy}}
* {{Cite book |last=Goldsworthy |first=Adrian Keith |url=https://archive.org/details/howromefelldeath0000gold |title=How Rome Fell: Death of a Superpower |date=2009 |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-3001-3719-4 |quote=Commodus Gibbon |author-link=Adrian Goldsworthy |url-access=registration}}
* {{Cite book |last=Goldhill |first=Simon |chapter=Latin Literature and Greek |date=2024-01-31 |title=The Cambridge Critical Guide to Latin Literature |pages=847–906 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-36330-3 |location=Cambridge and New York |editor1-last=Gibson |editor1-first=Roy |editor1-link=Roy Gibson (classicist) |editor2-last=Whitton |editor2-first=Christopher |author-link=Simon Goldhill}}
* {{Cite book |last=Habinek |first=Thomas N. |title=The World of Roman Song: From Ritualized Speech to Social Order |url=https://archive.org/details/worldofromansong0000habi |date=2005 |publisher=Johns Hopkins University Press |isbn=978-0-8018-8105-3 |author-link=Thomas Habinek}}
* {{Cite book |last=Harris |first=W. V. |title=Ancient Literacy |url=https://archive.org/details/ancientliteracy0000harr |date=1989 |publisher=Harvard University Press |isbn=978-0-6740-3381-8 |author-link=William V. Harris}}
* {{Cite journal |last=Harris |first=W. V. |author-link=William V. Harris |date=1999 |title=Demography, Geography and the Sources of Roman Slaves |journal=The Journal of Roman Studies |volume=89 |pages=62–75 |doi=10.2307/300734 |jstor=300734 |s2cid=162766304}}
* {{Cite book |last=Harris |first=W. V. |chapter=The Nature of Roman Money |date=2010 |title=The Monetary Systems of the Greeks and Romans |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1995-8671-4 |author-link=William V. Harris}}
* {{Cite book |last=Holleran |first=Claire |title=Shopping in Ancient Rome: The Retail Trade in the Late Republic and the Principate |date=2012 |publisher=Oxford Universwity Press |isbn=978-0-1996-9821-9}}
* {{Cite book |last=Humphrey |first=John H. |title=Roman Circuses: Arenas for Chariot Racing |date=1986 |publisher=University of California Press |isbn=978-0-5200-4921-5}}
* {{Cite book |last1=Johnson |first1=William A. |title=Ancient Literacies: The Culture of Reading in Greece and Rome |last2=Parker |first2=Holt N. |date=2009 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1997-1286-1}}
* {{Cite book |last=Johnson |first=William A. |title=Readers and Reading Culture in the High Roman Empire: A Study of Elite Communities |url=https://archive.org/details/readersreadingcu0000john |date=2010 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1997-2105-4}}
* {{Cite journal |last=Jones |first=A. H. M. |author-link=A. H. M. Jones |date=1960 |title=The Cloth Industry Under the Roman Empire |journal=Economic History Review |volume=13 |issue=2 |pages=183–192 |jstor=2591177}}
* {{Cite book |last=Jones |first=Mark Wilson |title=Principles of Roman Architecture |date=2003 |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-3001-0202-4 |author-link=Mark Wilson Jones |orig-date=2000}}
* {{Cite journal |last1=Jones |first1=R. F. J. |last2=Bird |first2=D. G. |date=2012 |title=Roman Gold-Mining in North-West Spain, II: Workings on the Rio Duerna |journal=Journal of Roman Studies |volume=62 |pages=59–74 |doi=10.2307/298927 |jstor=298927 |s2cid=162096359}}
* {{Cite book |last=Kelly |first=Christopher |title=The Roman Empire: A Very Short Introduction |url=https://archive.org/details/romanempireverys0000kell |date=2007 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1928-0391-7 |author-link=Christopher Kelly (historian)}}
* {{Cite book |last=Kousser |first=Rachel Meredith |title=Hellenistic and Roman Ideal Sculpture: The Allure of the Classical |url=https://archive.org/details/hellenisticroman0000kous |date=2008 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-5218-7782-4 |author-link=Rachel Meredith Kousser}}
* {{Cite book |last=Laes |first=Christian |title=Children in the Roman Empire: Outsiders Within |date=2011 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-5218-9746-4}}
* {{Cite journal |last=Marshall |first=Anthony J. |date=1976 |title=Library Resources and Creative Writing at Rome |journal=Phoenix |volume=30 |issue=3 |doi=10.2307/1087296 |pages=252–264 |jstor=1087296}}
* {{Cite journal |last=Millar |first=Fergus |date=2012 |title=Empire and City, Augustus to Julian: Obligations, Excuses and Status |journal=Journal of Roman Studies |volume=73 |doi=10.2307/300073 |pages=76–96 |jstor=300073 |s2cid=159799017}}
* {{Cite book |last1=Morris |first1=Ian |title=The Dynamics of Ancient Empires: State Power from Assyria to Byzantium |last2=Scheidel |first2=Walter |date=2009 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1997-0761-4 |author-link=Ian Morris (historian) |author-link2=Walter Scheidel}}
* {{Cite conference |last=Naerebout |first=Frederick G. |title=Ritual Dynamics and Religious Change in the Roman Empire |date=2009 |conference=Proceedings of the Eighth Workshop of the International Network Impact of Empire (5–7 July 2007) |publisher=Brill |chapter=Dance in the Roman Empire and Its Discontents |isbn=978-9-0041-7481-8}}
* {{Cite book |last=Nicolet |first=Claude |url=https://archive.org/details/spacegeographypo00nico |title=Space, Geography, and Politics in the Early Roman Empire |date=1991 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-0-4721-0096-5 |author-link=Claude Nicolet |url-access=registration}}
* {{Cite book |last=Nicolle |first=David |title=Constantinople 1453: The End of Byzantium |publisher=Osprey Publishing |year=2000 |isbn=1-84176-091-9}}
* {{Cite book |title=The Oxford Handbook of Social Relations in the Roman World |url=https://archive.org/details/oxfordhandbookof0000unse_l5x8 |date=2011 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1951-8800-4 |editor-last=Peachin |editor-first=Michael}}
* {{Cite book |last1=Potter |first1=David Stone |title=Life, Death, and Entertainment in the Roman Empire |url=https://archive.org/details/lifedeathenterta0000unse |last2=Mattingly |first2=D. J. |date=1999 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-0-4720-8568-2 |author-link=David Stone Potter |author-link2=David Mattingly (archaeologist)}}
* {{Cite book |title=A Companion to the Roman Empire |date=2009 |publisher=John Wiley &amp; Sons |isbn=978-1-4051-9918-6 |editor-last=Potter |editor-first=David S. |editor-link=David Stone Potter}}
* {{Cite book |last=Rochette |first=Bruno |url=http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/35932 |title=A Companion to the Latin Language |date=2012 |isbn=978-1-4443-4339-7 |pages=549–563 |chapter=Language Policies in the Roman Republic and Empire |doi=10.1002/9781444343397.ch30 |hdl=2268/35932 |access-date=13 April 2022 |archive-date=9 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141009084751/http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/35932 |url-status=live}}
* {{Cite journal |last=Rochette |first=Bruno |date=2018 |title=Was there a Roman linguistic imperialism during the Republic and the early Principate? |url=https://www.rivisteweb.it/doi/10.1418/90426 |journal=Lingue e Linguaggio |issue=1/2018 |pages=107–128 |doi=10.1418/90426 |issn=1720-9331 |access-date=17 August 2023 |archive-date=4 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231004101938/https://www.rivisteweb.it/doi/10.1418/90426 |url-status=live}}
* {{Cite book |last=Rawson |first=Beryl |title=The Family in Ancient Rome: New Perspectives |date=1987 |publisher=Cornell University Press |isbn=978-0-8014-9460-4 |author-link=Beryl Rawson}}
* {{Cite book |last=Rawson |first=Beryl |title=Children and Childhood in Roman Italy |date=2003 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-1915-1423-4 |author-link=Beryl Rawson}}
* {{Cite book |last=Rochette |first=Bruno |chapter=The Attitude of the Roman Emperors towards Language Practices |title=Social Factors in the Latinization of the Roman West |year=2023 |location=Oxford and New York |chapter-url=https://academic.oup.com/book/55330/chapter/428805545 |editor1-last=Mullen |editor1-first=Alex |access-date=2023-12-22 |edition=1st |publisher=Oxford University Press |language=en |isbn=978-0-19-888729-4 |author-mask=3 |editor1-link=Alex Mullen (academic) |url=https://academic.oup.com/book/55330}}
* {{Cite book |last=Roberts |first=Michael John |url=https://archive.org/details/jeweledstylepoet00robe |title=The Jeweled Style: Poetry and Poetics in Late Antiquity |date=1989 |publisher=Cornell University Press |isbn=978-0-8014-2265-2 |url-access=registration}}
* {{Cite book |last=Rüpke |first=Jörg |title=A Companion to Roman Religion |date=2007 |publisher=Wiley |isbn=978-0-4707-6645-3 |author-link=Jörg Rüpke}}
* {{Cite book |last=Stambaugh |first=John E. |title=The Ancient Roman City |url=https://archive.org/details/ancientromancity0000stam_j8j5 |date=1988 |publisher=Johns Hopkins University Press |isbn=978-0-8018-3692-3 |author-link=John E. Stambaugh}}
* {{Cite book |last=Treadgold |first=Warren |title=A History of the Byzantine State and Society |url=https://archive.org/details/historyofbyzanti0000trea |date=1997 |publisher=Stanford University Press |isbn=0-8047-2630-2 |author-link=Warren Treadgold}}
* {{Cite journal |last=Vout |first=Caroline |author-link=Caroline Vout |date=2009 |title=The Myth of the Toga: Understanding the History of Roman Dress |journal=Greece and Rome |volume=43 |issue=2 |doi=10.1093/gr/43.2.204 |pages=204–220 |doi-access=free}}
* {{Cite book |last=Winterling |first=Aloys |title=Politics and Society in Imperial Rome |date=2009 |publisher=John Wiley &amp; Sons |isbn=978-1-4051-7969-0}}
* {{Cite journal |last=Wiseman |first=T.P. |author-link=T. P. Wiseman |date=1970 |title=The Definition of ''Eques Romanus'' |journal=Historia |volume=19 |issue=1 |pages=67–83}}
* {{Cite book |last=Wood |first=Gordon S. |title=The Idea of America: Reflections on the Birth of the United States |url=https://archive.org/details/ideaofamericaref0000wood |date=2011 |publisher=Penguin Publishing Group |isbn=978-1-1015-1514-3 |author-link=Gordon S. Wood}}
{{Refend}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.resourcesforhistory.com/map.htm ისტორიული რესურსები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210225043915/http://www.resourcesforhistory.com/map.htm |date=2021-02-25 }}
* [http://www.roman-empire.net/ რომის იმპერია]
* [http://ancientrome.ru/ ძველი რომი ] {{ru icon}}
* [https://www.youtube.com/watch?v=w5zYpWcz1-E რომაელთა ისტორია — ყოველი წელი]

{{რომი}}
{{იმპერიები}}
{{ძველი რომი}}

[[კატეგორია:ძველი რომი]]
[[კატეგორია:ყოფილი იმპერიები]]</text>
      <sha1>e291h9871nxw5apxx8zxuwmj3klxubf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>უილიამ ბლეიკი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14418</id>
    <revision>
      <id>5427395</id>
      <parentid>5422737</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T07:08:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */</comment>
      <origin>5427395</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="224295" sha1="7y8xcb0cctfq6vtsybxq63kmcpk58ix" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი}}
'''უილიამ ბლეიკი''' ({{lang-en|William Blake}}; დ. [[28 ნოემბერი]], [[1757]], [[ლონდონი]] ― გ. [[12 აგვისტო]], [[1827]], იქვე)&lt;ref name=&quot;death&quot;&gt;{{cite web|title=Blake &amp; London|url=http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/|publisher=The Blake Society|access-date=15 August 2014|date=28 March 2008|archive-date=15 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150915004604/http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; — [[ინგლისელები|ინგლისელი]] [[პოეზია|პოეტი]], [[ფერმწერი]] და [[გრავიურა|ლითოგრაფი]]. სიცოცხლეში მეტწილად არ აღიარებული ბლეიკი შემდგომში [[რომანტიზმი|რომანტიზმის ეპოქის]] [[რომანტიზმი#რომანტიზმი ლიტერატურაში|პოეზიისა]] და სახვითი ხელოვნების ისტორიაში ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ფიგურად იქცა. XX საუკუნის კრიტიკოსი [[ნორთროპ ფრაი]] მის ე.წ. [[უილიამ ბლეიკის წინასწარმეტყველური თხზულებები|„წინასწარმეტყველურ თხზულებებზე“]] აღნიშნავდა, რომ ისინი წარმოადგენს „ინგლისურ ენაზე დაწერილი პოეზიის იმ ნაწილს, რომელიც თავისი ღირსების პროპორციულად ყველაზე ნაკლებად იკითხება“.&lt;ref&gt;Frye, Northrop and Denham, Robert D. ''Collected Works of Northrop Frye''. 2006, pp 11–12.&lt;/ref&gt; მიუხედავად იმისა, რომ ფელპემში გატარებული სამი წლის გარდა, მთელი ცხოვრება ლონდონში გაატარა,&lt;ref&gt;Thomas, Edward. ''[[https://books.google.com/books?id=bilDAAAAIAAJ&amp;q=A+Literary+Pilgrim+in+England](https://books.google.com/books?id=bilDAAAAIAAJ&amp;q=A+Literary+Pilgrim+in+England) A Literary Pilgrim in England]''. 1917, p. 3.&lt;/ref&gt; ბლეიკმა შექმნა მრავალფეროვანი და სიმბოლოებით მდიდარი შემოქმედება, რომელშიც ''წარმოსახვა''{{შენიშვნა|{{lang-en|Imagination}} }} განიხილებოდა როგორც „ღვთიური სხეული“&lt;ref&gt;[[უილიამ ბატლერ იეიტსი|Yeats, W. B.]] ''The Collected Works of W. B. Yeats''. 2007, p. 85.&lt;/ref&gt; ან თავად „ადამიანური არსებობა“.&lt;ref&gt;Wilson, Mona. ''The Life of William Blake''. The Nonesuch Press, 1927. p. 167.&lt;/ref&gt;

მიუხედავად იმისა, რომ თანამედროვენი ბლეიკს მისი იდიოსინკრეტული ხედვების გამო შეშლილად მიიჩნევდნენ, მოგვიანებით კრიტიკოსებმა და მკითხველებმა მაღალი შეფასება მისცეს მის ექსპრესიულობას, შემოქმედებით უნარს და მის ნამუშევრებში არსებულ ფილოსოფიურ და მისტიკურ სიღრმეებს. მისი ფერწერა და პოეზია განიხილება როგორც რომანტიკული მოძრაობის ნაწილად, ასევე, როგორც „წინარომანტიკული“.&lt;ref&gt;''The New York Times Guide to Essential Knowledge''. 2004, p. 351.&lt;/ref&gt; თეისტი ბლეიკი, რომელიც საკუთარ, [[მარკიონიზმი|მარკიონიტული]] სტილის [[თეოლოგია|თეოლოგიას]] ანიჭებდა უპირატესობას,&lt;ref&gt;{{cite web | url=[https://churchlifejournal.nd.edu/articles/marcionism-as-a-genealogical-category/](https://churchlifejournal.nd.edu/articles/marcionism-as-a-genealogical-category/) | title=Historiographic Sophistications: Marcionism as a Genealogical Category | date=29 December 2020 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web | url=[https://yalebooks.yale.edu/2016/11/02/the-artful-religion-of-william-blake/](https://yalebooks.yale.edu/2016/11/02/the-artful-religion-of-william-blake/) | title=The Artful Religion of William Blake | date=2 November 2016 }}&lt;/ref&gt; მტრულად იყო განწყობილი [[ანგლიკანური ეკლესია|ინგლისის ეკლესიის]] (და ზოგადად, ორგანიზებული რელიგიის თითქმის ყველა ფორმის) მიმართ. მასზე გავლენა მოახდინა [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთისა]] და [[ამერიკის რევოლუცია|ამერიკის]] რევოლუციების იდეალებმა და ამბიციებმა.&lt;ref&gt;Blake, William. ''Blake's &quot;America, a Prophecy&quot;; And, &quot;Europe, a Prophecy&quot;''. 1984, p. 2.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web | author=Wilson, Andy | year=2021 | title=William Blake as a Revolutionary Poet | url=[https://www.travellerintheevening.com/blake_the_revolutionary/](https://www.travellerintheevening.com/blake_the_revolutionary/) | access-date=29 January 2021 | archive-date=18 December 2021 | archive-url=[https://web.archive.org/web/20211218184356/https://www.travellerintheevening.com/blake_the_revolutionary/](https://web.archive.org/web/20211218184356/https://www.travellerintheevening.com/blake_the_revolutionary/) | url-status=dead }}&lt;/ref&gt; მოგვიანებით მან უარყო მრავალი პოლიტიკური შეხედულება, თუმცა, მაინც ინარჩუნებდა მეგობრულ ურთიერთობას პოლიტიკურ აქტივისტ [[ტომას პეინი|თომას პეინთან]]; მასზე ასევე გავლენა იქონიეს ისეთმა მოაზროვნეებმა, როგორიც იყო [[ემანუელ სვედენბორგი]].&lt;ref&gt;{{cite web | author=Kazin, Alfred | year=1997 | title=An Introduction to William Blake | url=[http://www.multimedialibrary.com/Articles/kazin/alfredblake.asp](http://www.multimedialibrary.com/Articles/kazin/alfredblake.asp) | access-date=23 September 2006 | url-status=dead | archive-url=[https://web.archive.org/web/20060926013159/http://www.multimedialibrary.com/Articles/kazin/alfredblake.asp](https://web.archive.org/web/20060926013159/http://www.multimedialibrary.com/Articles/kazin/alfredblake.asp) | archive-date=26 September 2006 | df=dmy-all }}&lt;/ref&gt; ამ ცნობილი გავლენების მიუხედავად, ბლეიკის შემოქმედების უნიკალურობა მის კლასიფიკაციას ართულებს. მე-19 საუკუნის მკვლევარმა [[უილიამ მაიკლ როსეტი|უილიამ მაიკლ როსეტიმ]] მას „დიდებული მნათობი“ უწოდა&lt;ref&gt;Blake, William and Rossetti, William Michael. ''[[https://books.google.com/books?id=fGYLAAAAIAAJ&amp;dq=%22The+Poetical+Works+of+William+Blake:+Lyrical+and+Miscellaneous%22&amp;pg=PP11](https://books.google.com/books?id=fGYLAAAAIAAJ&amp;dq=%22The+Poetical+Works+of+William+Blake:+Lyrical+and+Miscellaneous%22&amp;pg=PP11) The Poetical Works of William Blake: Lyrical and Miscellaneous]''. 1890, p. xi.&lt;/ref&gt; და დაახასიათა როგორც „ადამიანი, რომელსაც ვერც წინამორბედებმა დაასწრეს, არც თანამედროვეებს მიეკუთვნება და ვერც ცნობილი თუ სავარაუდო მემკვიდრეები შეცვლიან“.&lt;ref&gt;Blake, William and Rossetti, William Michael. ''[[https://books.google.com/books?id=fGYLAAAAIAAJ&amp;dq=%22The+Poetical+Works+of+William+Blake:+Lyrical+and+Miscellaneous%22&amp;pg=PP11](https://books.google.com/books?id=fGYLAAAAIAAJ&amp;dq=%22The+Poetical+Works+of+William+Blake:+Lyrical+and+Miscellaneous%22&amp;pg=PP11) The Poetical Works of William Blake: Lyrical and Miscellaneous]''. 1890, p. xiii.&lt;/ref&gt;

მეუღლესთან, [[Catherine Blake|კეტრინ ბუშესთან]] თანამშრომლობას გადამწყვეტი მნიშვნელობა ჰქონდა ბლეიკის მრავალი წიგნის შექმნისას. ბუშე მუშაობდა გრავიორად და აფერადებდა მის ნამუშევრებს. „თითქმის ორმოცდახუთი წლის განმავლობაში ის იყო ადამიანი, რომელიც ბლეიკთან ყველაზე ახლოს ცხოვრობდა და მუშაობდა, რაც მას საშუალებას აძლევდა განეხორციელებინა მრავალი პროექტი, რომელიც მისი დახმარების გარეშე შეუძლებელი იქნებოდა. კეტრინი თავადაც ხელოვანი და მბეჭდავი იყო“, — წერს ლიტერატურათმცოდნე ანგუს უაითჰედი.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite journal |last=Whitehead |first=Angus |date=2011 |title=&quot;an excellent saleswoman&quot;: The last Years of catherine Blake |url=https://bq.blakearchive.org/45.3.whitehead |journal=Blake: An Illustrated Quarterly |volume=45 |issue=3 |pages=76–90 |via=Blake: An illustrated quarterly issue archive}}&lt;/ref&gt;

== ადრეული წლები ==
[[File:WilliamBlake'sHouse.jpg|thumb|upright|left|ბროუდ-სტრიტის 28 ნომერი (ამჟამად Broadwick Street) 1912 წლის ილუსტრაციაზე. ბლეიკი აქ დაიბადა და 25 წლის ასაკამდე აქ ცხოვრობდა. სახლი 1965 წელს დაანგრიეს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/|title=Blake &amp; London |publisher=The Blake Society |access-date=18 January 2013}}&lt;/ref&gt;]]
უილიამ ბლეიკი დაიბადა 1757 წლის 28 ნოემბერს, ბროუდ-სტრიტის 28 ნომერში (ამჟამად ბროდუიკ სტრიტი), [[სოჰო]]ში, ლონდონში. იგი მესამე იყო შვიდი შვილიდან,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.poets.org/poet.php/prmPID/116|title=William Blake|publisher=Academy of American Poets|date=3 April 1999|website=poets.org|access-date=18 November 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=bent&gt;Bentley, Gerald Eades, and Bentley Jr., G. (1995), ''William Blake: The Critical Heritage'', pp. 34–5.&lt;/ref&gt; რომელთაგან ორი ჩვილობაში გარდაიცვალა. ბლეიკის მამა, ჯეიმზი, წინდებით მოვაჭრე იყო,&lt;ref name=bent /&gt; რომელიც ლონდონში ცხოვრობდა.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Yeats |first=W.B. |author-link= |date=2002 |title=William Blake, Collected Poems |url= |location=London |publisher=Routledge |page=xviii |isbn=0415289858}}&lt;/ref&gt; უილიამი სკოლაში მხოლოდ იმდენ ხანს დადიოდა, რომ წერა-კითხვა ესწავლა, 10 წლისამ კი სწავლას თავი დაანება და შემდგომში განათლებას სახლში, დედის, კეტრინ ბლეიკის (ქალიშვილობის გვარით რაიტი) მეთვალყურეობით იღებდა.&lt;ref name=&quot;Raine&quot;&gt;{{Cite book |last=Raine|first=Kathleen|author-link= Kathleen Raine|title=World of Art: William Blake |publisher=Thames &amp; Hudson |year=1970 |isbn=0-500-20107-2 |url=https://archive.org/details/williamblake00rain }}&lt;/ref&gt; მიუხედავად იმისა, რომ ბლეიკები ინგლისელი დისენტერები (პროტესტანტები) იყვნენ,&lt;ref name=&quot;The Stranger From Paradise 2001&quot;&gt;Bentley (2001), ''The Stranger From Paradise: A Biography of William Blake''.&lt;/ref&gt; უილიამი 11 დეკემბერს [[სენტ-ჯეიმზის ეკლესია]]ში (პიკადილი, ლონდონი) მოინათლა.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Wilson|first1=Mona|title=The Life of William Blake|date=1978|publisher=Granada Publishing Limited|location=London|isbn=0-586-08297-2|page=2|edition=3rd}}&lt;/ref&gt; ბიბლიამ ადრეული და ღრმა გავლენა მოახდინა ბლეიკზე და მთელი ცხოვრების მანძილზე მისი შთაგონების წყაროდ დარჩა. თავად ბლეიკის თქმით, მის ბავშვობას თან სდევდა [[მისტიციზმი|მისტიური]] რელიგიური გამოცდილებები, როგორიცაა „ფანჯარაზე მოკრული ღვთის სახის ხილვა, თივის ზვინებს შორის ანგელოზების დანახვა და [[ძველი აღთქმა|ძველი აღთქმის]] წინასწარმეტყველ [[ეზეკიელი|ეზეკიელის]] სტუმრობა“.&lt;ref&gt;{{Cite book |title=The Longman Anthology of British Literature: Volume 2A: The Romantics and Their Contemporaries |publisher=Pearson Education, Inc. |year=2006 |isbn=0-321-33394-2 |location=United States |pages=150}}&lt;/ref&gt;

ბლეიკმა დაიწყო მამის მიერ ნაყიდი [[ძველი საბერძნეთი|ბერძნული]] ანტიკური ნახატების ასლების გრავირება, რაც უშუალოდ ხატვას ამჯობინა. ამ ნახატების მეშვეობით პირველად გაიცნო კლასიკური ფორმები [[რაფაელი|რაფაელის]], [[მიქელანჯელო|მიქელანჯელოს]], [[მარტენ ვან ჰემსკერკი]]სა და [[ალბრეხტ დიურერი]]ს შემოქმედების გავლით. იმ პრინტებისა და აკინძული წიგნების რაოდენობა, რომელთა ყიდვაც ჯეიმზმა და კეტრინმა ახალგაზრდა უილიამისთვის შეძლეს, მიუთითებს იმაზე, რომ ბლეიკების ოჯახი, გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მაინც, შეძლებული იყო.&lt;ref name=&quot;The Stranger From Paradise 2001&quot; /&gt; როდესაც უილიამი ათი წლის გახდა, მშობლებმა იმდენი რამ იცოდნენ მისი თავნება ხასიათის შესახებ, რომ იგი სკოლაში არ გაგზავნეს და ამის ნაცვლად სტრენდის ქუჩაზე მდებარე ჰენრი პარსის ხატვის სკოლაში შეიყვანეს.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Wilson|first1=Mona|title=The Life of William Blake|date=1978|publisher=Granada Publishing Limited|location=London|isbn=0-586-08297-2|page=3|edition=3rd}}&lt;/ref&gt; იგი გატაცებით კითხულობდა მის მიერვე შერჩეულ თემებზე. ამ პერიოდში ბლეიკმა დაიწყო პოეზიის კვლევა; მის ადრეულ ნამუშევრებში ჩანს [[ბენ ჯონსონი]]ს, [[ედმუნდ სპენსერი]]სა და [[ფსალმუნნი|ფსალმუნების]] ცოდნა.

=== შეგირდობა ===
[[File:William Blake - Sconfitta - Frontispiece to The Song of Los.jpg|thumb|right|''შემოქმედის არქეტიპი'' ნაცნობი სახეა ბლეიკის შემოქმედებაში. აქ [[დემიურგი|დემიურგიული]] ფიგურა ''იურიზენი'' ლოცულობს მის მიერ შექმნილი სამყაროს წინაშე. „[[ლოსის სიმღერა]]“ არის ბლეიკისა და მისი მეუღლის მიერ მოხატული [[ილუმინირებული ხელნაწერი|ილუმინირებული წიგნების]] სერიის მესამე ნაწილი, რომლებიც ერთობლივად ცნობილია [[კონტინენტური წინასწარმეტყველებები|„კონტინენტური წინასწარმეტყველებების“]] (''Continental Prophecies'') სახელით.]]

1772 წლის 4 აგვისტოს ბლეიკი შვიდი წლის ვადით მიებარა გრავიორ [[ჯეიმზ ბაზირი|ჯეიმზ ბაზირს]] [[გრეით ქუინ სტრიტი|გრეით ქუინ სტრიტზე]], 52,10 ფუნტის სანაცვლოდ.&lt;ref name=bent /&gt; ვადის დასრულებისას, 21 წლის ასაკში, იგი პროფესიონალი გრავიორი გახდა. ბლეიკის შეგირდობის პერიოდში მათ შორის რაიმე სერიოზული უთანხმოების ან კონფლიქტის შესახებ ჩანაწერი არ შემორჩენილა, თუმცა [[პიტერ ეკროიდი]]ს ბიოგრაფიაში აღნიშნულია, რომ მოგვიანებით ბლეიკმა ბაზირის სახელი თავისი მხატვრული მოწინააღმდეგეების სიაში შეიყვანა, შემდეგ კი გადახაზა.&lt;ref&gt;Ackroyd, Peter (1995), ''Blake'', London: Sinclair-Stevenson, {{ISBN|1-85619-278-4}}, p. 48.&lt;/ref&gt; ამის გარდა, ბაზირის ხაზოვანი გრავირების სტილი იმ დროს მოძველებულად ითვლებოდა უფრო ეფექტურ [[პუნქტირული გრავირება|პუნქტირულ]] ან [[მეცო-ტინტო|მეცო-ტინტოს]] სტილებთან შედარებით.&lt;ref&gt;Blake, William (1893). ''The Poems of William Blake'', p. xix.&lt;/ref&gt; არსებობს ვარაუდი, რომ ამ მოძველებული ფორმის შესწავლამ შესაძლოა ხელი შეუშალა ბლეიკს მოგვიანებით სამუშაოს შოვნაში ან აღიარების მოპოვებაში.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Corrigan|first=Matthew|date=1969|title=Metaphor in William Blake: A Negative View|url=https://www.jstor.org/stable/428568|journal=The Journal of Aesthetics and Art Criticism|volume=28|issue=2|pages=187–199|doi=10.2307/428568|jstor=428568|issn=0021-8529|url-access=subscription}}&lt;/ref&gt;

ორი წლის შემდეგ, ბაზირმა თავისი შეგირდი ლონდონის [[გოთიკა|გოთიკური]] ეკლესიებიდან გამოსახულებების გადმოსახატად გაგზავნა (შესაძლოა ბლეიკსა და მის თანაშეგირდ ჯეიმზ პარკერს შორის მომხდარი ჩხუბის მოსაგვარებლად). [[უესტმინსტერის სააბატო|უესტმინსტერის სააბატოში]] მიღებულმა გამოცდილებამ ჩამოაყალიბა ბლეიკის მხატვრული სტილი და იდეები. სააბატო მის დროს მორთული იყო ჯავშნებით, მოხატული სამგლოვიარო ქანდაკებებითა და ფერადი ცვილის ფიგურებით. ეკროიდი აღნიშნავს, რომ „ყველაზე მყისიერი [შთაბეჭდილება] იქნებოდა გაცრეცილი სიკაშკაშე და ფერები“.&lt;ref&gt;Ackroyd (1995), ''Blake'', p. 44.&lt;/ref&gt; გოთიკის ამგვარმა ღრმა შესწავლამ (რასაც ის „ცოცხალ ფორმად“ მიიჩნევდა) აშკარა კვალი დატოვა ბლეიკის სტილზე.&lt;ref name=&quot;The Life of William Blake&quot;&gt;{{cite book|last1=Wilson|first1=Mona|title=The Life of William Blake|date=1978|publisher=Granada Publishing Limited|location=London|isbn=0-586-08297-2|page=5|edition=3rd}}&lt;/ref&gt; სააბატოში ხატვისას ხშირად აწუხებდნენ [[უესტმინსტერის სკოლა|უესტმინსტერის სკოლის]] მოსწავლეები, რომლებსაც სააბატოში შესვლის უფლება ჰქონდათ. ისინი მას დასცინოდნენ, ერთ-ერთმა კი ისე შეაწუხა, რომ ბლეიკმა ბიჭი ხარაჩოდან გადმოაგდო, „რის შემდეგაც ის საშინელი ძალით დაეცა მიწაზე“.&lt;ref&gt;Blake, William, and Tatham, Frederick (1996). [https://books.google.com/books?id=cSxDAAAAIAAJ&amp;q=The+Letters+of+William+Blake:+Together+with+a+Life ''The Letters of William Blake: Together with a Life''], p. 7.&lt;/ref&gt; მას შემდეგ, რაც ბლეიკმა დეკანთან იჩივლა, მოსწავლეებს ეს პრივილეგია ჩამოერთვათ.&lt;ref name=&quot;The Life of William Blake&quot; /&gt; ბლეიკი ამტკიცებდა, რომ სააბატოში ხილვები ჰქონდა. მან იხილა ქრისტე თავის [[თორმეტი მოციქული|მოციქულებთან]] ერთად და ბერებისა და მღვდლების დიდი პროცესია, და მოესმა მათი გალობა.&lt;ref name=&quot;The Life of William Blake&quot; /&gt;

=== სამეფო აკადემია ===
1779 წლის 8 ოქტომბერს ბლეიკი გახდა [[ხელოვნების სამეფო აკადემია (ლონდონი)|სამეფო აკადემიის]] სტუდენტი ოლდ სომერსეტ ჰაუსში, სტრენდთან ახლოს.&lt;ref&gt;{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=IwnLCQAAQBAJ&amp;pg=PT103|title=Jerusalem!: The Real Life of William Blake|first=Tobias|last=Churton |author-link=Tobias Churton |date=16 April 2015|publisher=Watkins Media|access-date=18 November 2017|via=[[Google Books]]|isbn=9781780287881}}&lt;/ref&gt; მიუხედავად იმისა, რომ სწავლა უფასო იყო, ექვსწლიანი პერიოდის განმავლობაში მას თავად უნდა უზრუნველეყო საჭირო მასალები. იქ იგი აუჯანყდა იმას, რასაც მიიჩნევდა მოდური ფერმწერების, მაგალითად [[პეტერ პაულ რუბენსი]]ს „დაუსრულებელ სტილად“, რომელსაც მხარს უჭერდა სკოლის პირველი პრეზიდენტი, [[ჯოშუა რეინოლდზი|ჯოშუა რეინოლდსი]]. დროთა განმავლობაში ბლეიკმა შეიძულა რეინოლდსის დამოკიდებულება ხელოვნებისადმი, განსაკუთრებით მისი სწრაფვა „ზოგადი ჭეშმარიტებისა“ და „ზოგადი სილამაზისკენ“. რეინოლდსი თავის „დისკურსებში“ წერდა, რომ „მიდრეკილება აბსტრაქციებისადმი, განზოგადებისა და კლასიფიკაციისადმი ადამიანის გონების უდიდესი დიდებაა“; ბლეიკმა თავის პირად ეგზემპლარზე მინაწერი გააკეთა: „განზოგადება სისულელეა; მხოლოდ დეტალიზაციაა ღირსების განმასხვავებელი ნიშანი“.&lt;ref&gt;E691. ბლეიკის ყველა პირდაპირი ციტირების წყაროა {{cite book |author=Erdman, David V |title=The Complete Poetry and Prose of William Blake |year=1982 |publisher=Knopf Doubleday Publishing |edition=2nd |isbn=0-385-15213-2 |url=https://archive.org/details/completepoetrypr00blak  }} შემდგომ მოყვანილ ციტატებს ახლავს ფირფიტისა და სტრიქონის ნომერი (სადაც საჭიროა), რომელსაც მოჰყვება „E“ და გვერდის ნომერი ერდმანიდან. ციტატები მოცემულია პირდაპირი (და არა პოეტური) თარგმანით.&lt;/ref&gt; ბლეიკს ასევე არ მოსწონდა რეინოლდსის მოჩვენებითი თავმდაბლობა, რასაც ფარისევლობად მიიჩნევდა. რეინოლდსის მოდური [[ზეთით ფერწერა|ზეთით ფერწერის]] საპირისპიროდ, ბლეიკი ამჯობინებდა მისი ადრეული გავლენების — მიქელანჯელოსა და რაფაელის კლასიკურ სიზუსტეს.

დევიდ ბინდმენი ვარაუდობს, რომ ბლეიკის ანტაგონიზმი რეინოლდსის მიმართ გამოწვეული იყო არა იმდენად პრეზიდენტის შეხედულებებით (ბლეიკის მსგავსად, რეინოლდსიც [[ისტორიული ფერწერა|ისტორიულ ფერწერას]] უფრო მეტად აფასებდა, ვიდრე პეიზაჟსა და პორტრეტს), არამედ უფრო მეტად „მისი თვალთმაქცობის გამო, რადგან თავის იდეალებს პრაქტიკაში არ ახორციელებდა“.&lt;ref&gt;Bindman, D. (2003), &quot;Blake as a Painter&quot; in ''The Cambridge Companion to William Blake'', ed. Morris Eaves. Cambridge: Cambridge University Press, p. 86.&lt;/ref&gt; ცხადია, ბლეიკი არ იყო სამეფო აკადემიაში გამოფენების წინააღმდეგი — 1780-დან 1808 წლამდე მან ექვსჯერ წარადგინა თავისი ნამუშევრები.

სამეფო აკადემიაში სწავლის პირველ წელს ბლეიკი დაუმეგობრდა [[ჯონ ფლექსმენი|ჯონ ფლაქსმენს]], [[ტომას სტოტარდი|თომას სტოტარდსა]] და [[ჯორჯ კამბერლენდი|ჯორჯ კამბერლენდს]]. მათ საერთო რადიკალური შეხედულებები ჰქონდათ, სტოტარდი და კამბერლენდი კი შეუერთდნენ [[კონსტიტუციური ინფორმაციის საზოგადოება]]ს.&lt;ref&gt;Ackroyd (1995), ''Blake'', pp. 69–76.&lt;/ref&gt;

=== გორდონის ამბოხი ===
ბლეიკის პირველი ბიოგრაფი, [[ალექსანდერ გილქრაისტი|ალექსანდერ გილქრისტი]], გამდოგვცემს, რომ 1780 წლის ივნისში ბლეიკი მიდიოდა ბაზირის სახელოსნოსკენ გრეით ქუინ სტრიტზე, როდესაც იგი გაიტაცა მძვინვარე ბრბომ, რომელიც [[ნიუგეიტის ციხე|ნიუგეიტის ციხისკენ]] მიემართებოდა.&lt;ref&gt;Gilchrist, A. (1842), ''The Life of William Blake'', London, p. 30.&lt;/ref&gt; ბრბო თავს დაესხა ციხის ჭიშკარს ნიჩბებითა და წერაქვებით, ცეცხლი წაუკიდა შენობას და გაათავისუფლა პატიმრები. გავრცელებული ინფორმაციით, თავდასხმის დროს ბლეიკი ბრბოს წინა რიგებში იმყოფებოდა. არეულობა, რომელიც მოჰყვა საპარლამენტო კანონპროექტს კათოლიციზმის წინააღმდეგ სანქციების გაუქმების შესახებ, ცნობილი გახდა როგორც [[გორდონის ამბოხი]]; მან გამოიწვია მეფე [[ჯორჯ III]]-ის მთავრობის მხრიდან საკანონმდებლო ცვლილებები და პირველი პოლიციური ძალების შექმნა.

== ქორწინება და თანამშრომლობა კეტრინ ბუშესთან ==
1781 წელს ბლეიკმა გაიცნო [[Catherine Blake|კეტრინ ბუშე]],&lt;ref&gt;{{Cite web |title=William Blake - Marriage to Catherine Boucher {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/biography/William-Blake/Marriage-to-Catherine-Boucher|access-date=28 October 2022 |website=[www.britannica.com](https://www.britannica.com) |language=en}}&lt;/ref&gt; იმ დროს, როდესაც ის იმ იმედგაცრუების გადალახვას ცდილობდა, რომელიც მის მიერ გაკეთებულ საქორწინო შეთავაზებაზე მიღებულმა უარმა გამოიწვია. მან თავისი გულისტკივილის ისტორია კეტრინსა და მის მშობლებს უამბო, რის შემდეგაც კეტრინს ჰკითხა: „გებრალებით?“ როდესაც მან დადებითად უპასუხა, ბლეიკმა განაცხადა: „მაშინ მე თქვენ მიყვარხართ“. უილიამმა კეტრინზე, რომელიც მასზე ხუთი წლით უმცროსი იყო, 1782 წლის 18 აგვისტოს ბატერსის წმინდა მარიამის ეკლესიაში იქორწინა. წერა-კითხვის უცოდინარმა კეტრინმა საქორწინო კონტრაქტს ხელი X-ით მოაწერა. ქორწინების მოწმობის ორიგინალის ნახვა შესაძლებელია ეკლესიაში, სადაც 1776-დან 1982 წლამდე მემორიალური ვიტრაჟი იყო დამონტაჟებული.&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://home.clara.net/pkennington/VirtualTour/windows_modern.htm#Blake | title = St. Mary's Church Parish website | quote = St Mary's Modern Stained Glass }}&lt;/ref&gt; ქორწინება წარმატებული გამოდგა და კეტრინი უილიამის „პარტნიორი გახდა როგორც ცხოვრებაში, ისე შემოქმედებაში“, ითავსებდა რა მნიშვნელოვან როლს, როგორც გრავიორი და კოლორისტი. ტეიტის გალერეის თანახმად, კეტრინი თავად ამზადებდა და დაჰქონდა საღებავები მეუღლის ნამუშევრებზე.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite news |last1=Thorpe |first1=Vanessa |last2=Arts |first2=Vanessa Thorpe |last3=correspondent |first3=media |date=7 September 2019 |title=How William Blake's wife brought colour to his works of genius |url=https://www.theguardian.com/culture/2019/sep/07/william-blake-wife-catherine-brought-colour-works-of-genius-tate-britain |access-date=25 June 2024 |work=The Observer |language=en-GB |issn=0029-7712}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; კეტრინ ბლეიკის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ნამუშევარია წიგნის — [[„ევროპა: წინასწარმეტყველება“]] — გარეკანის გაფერადება.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; უილიამ ბლეიკის 1863 წლის ბიოგრაფიაში გილქრისტი წერდა: „პოეტი და მისი მეუღლე წიგნის შესაქმნელად ყველაფერს თავად აკეთებდნენ — წერა, დიზაინი, ბეჭდვა, გრავირება — ყველაფერს, გარდა ქაღალდის წარმოებისა: თვით მელანსაც, უფრო სწორად კი საღებავს, ისინი თავად ამზადებდნენ“.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; 2019 წელს [[ტეიტის გალერეა|ტეიტის გალერეის]] ბლეიკისადმი მიძღვნილ გამოფენაზე განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო კეტრინის როლს ბლეიკის შემოქმედებაში.&lt;ref&gt;{{cite web |last=Thorpe |first=Vanessa |date=7 September 2019 |title=How William Blake's wife brought colour to his works of genius |url=https://www.theguardian.com/culture/2019/sep/07/william-blake-wife-catherine-brought-colour-works-of-genius-tate-britain |access-date=12 January 2024 |work=[[The Guardian]]}}&lt;/ref&gt;

== კარიერა ==
=== ადრეული ნამუშევრები ===
[[File:Oberon, Titania and Puck with Fairies Dancing. William Blake. c.1786.jpg|thumb|upright=1.1|''ობერონი, ტიტანია და პაკი მოცეკვავე ფერიებთან ერთად'' (1786)]]
დაახლოებით 1783 წელს დაიბეჭდა ბლეიკის ლექსების პირველი კრებული, „[[პოეტური ესკიზები]]“ (''Poetical Sketches'').&lt;ref&gt;Reproduction of 1783 edition: Tate Publishing, London, {{ISBN|978-1-85437-768-5}}&lt;/ref&gt; 1784 წელს, მამის გარდაცვალების შემდეგ, ბლეიკმა და მისმა ყოფილმა თანაშეგირდმა ჯეიმზ პარკერმა გახსნეს საბეჭდი სახელოსნო. მათ დაიწყეს თანამშრომლობა რადიკალ გამომცემელ ჯოზეფ ჯონსონთან.&lt;ref&gt;Ackroyd, Peter, ''Blake'', Sinclair-Stevenson, 1995, p. 96&lt;/ref&gt; ჯონსონის სახლი იმ დროის წამყვანი ინგლისელი ინტელექტუალი დისენტერების შეხვედრის ადგილი იყო: აქ იყვნენ თეოლოგი და მეცნიერი [[ჟოზეფ პრისტლი|ჯოზეფ პრისტლი]]; ფილოსოფოსი [[რიჩარდ პრაისი]]; მხატვარი [[იოჰან ჰენრიხ ფიუსლი|იოჰან ჰენრიხ ფიუზლი]];&lt;ref&gt;[http://www.arthistoryarchive.com/arthistory/romanticism/Henry-Fuseli-William-Blake.html Biographies of William Blake and Henry Fuseli], retrieved on 31 May 2007.&lt;/ref&gt; ადრეული ფემინისტი [[მერი უოლსტონკრაფტი]] და ინგლისურ-ამერიკელი რევოლუციონერი [[ტომას პეინი]]. [[უილიამ უორდსუორთი|უილიამ უორდსუორთთან]] და [[უილიამ გოდვინი|უილიამ გოდვინთან]] ერთად, ბლეიკს დიდი იმედები ჰქონდა [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთისა]] და [[ამერიკის რევოლუცია|ამერიკის]] რევოლუციების მიმართ და ფრანგი რევოლუციონერებისადმი სოლიდარობის ნიშნად [[ფრიგიული ჩაჩი|ფრიგიულ ჩაჩსაც]] ატარებდა, თუმცა [[მაქსიმილიან რობესპიერი]]ს აღზევებამ და საფრანგეთში „[[ტერორის მმართველობა]]მ“ მას იმედები გაუცრუა. იმავე წელს ბლეიკმა დაწერა თავისი დაუსრულებელი ხელნაწერი „[[კუნძული მთვარეზე]]“ (1784).

ბლეიკმა დაასურათა უოლსტონკრაფტის წიგნი „[[ორიგინალური ამბები რეალური ცხოვრებიდან]]“ (მე-2 გამოცემა, 1791). მიუხედავად იმისა, რომ ისინი იზიარებდნენ მსგავს შეხედულებებს სქესობრივ თანასწორობასა და ქორწინების ინსტიტუტზე, არ არსებობს მტკიცებულება, რომ ისინი ოდესმე შეხვედროდნენ ერთმანეთს. ნაშრომში „[[ალბიონის ასულთა ხილვანი]]“ (1793), ბლეიკმა დაგმო იძულებითი უბიწოებისა და უსიყვარულო ქორწინების სასტიკი აბსურდულობა და დაიცვა ქალთა თვითრეალიზაციის უფლება.

1790-დან 1800 წლამდე უილიამ ბლეიკი ცხოვრობდა ჩრდილოეთ ლამბეთში, ლონდონში, ჰერკულეს ბილდინგსის 13 ნომერში, ჰერკულეს როუდზე.&lt;ref&gt;{{cite web| url = http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/| title = Blake's Residencies| website = William Blake Society| access-date = 18 January 2013| archive-date = 15 September 2015| archive-url = https://web.archive.org/web/20150915004604/http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/| url-status = dead}}&lt;/ref&gt; შენობა 1918 წელს დაანგრიეს, თუმცა ეს ადგილი აღნიშნულია მემორიალური დაფით.&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://openplaques.org/plaques/8357| title =Blake Hercules Road | website = Open Plaques}}&lt;/ref&gt; 70 მოზაიკისგან შემდგარი სერია ბლეიკს უკვდავყოფს [[ვატერლოოს სადგური]]ს მიმდებარე სარკინიგზო გვირაბებში.&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://www.southbankmosaics.com/projects/blakes-lambeth/ | title = William Blake | website = South Bank Mosaic Project | url-status=dead | archive-url = https://web.archive.org/web/20140821043757/http://www.southbankmosaics.com/projects/blakes-lambeth/ | archive-date = 21 August 2014 | df = dmy-all }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news | url = http://news.bbc.co.uk/local/london/hi/people_and_places/newsid_8081000/8081271.stm | title = Putting Blake back on Lambeth's streets | quote = Putting Blake back on Lambeth's streets |date=9 June 2009 |access-date=25 November 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; მოზაიკები ძირითადად იმეორებს ილუსტრაციებს ბლეიკის ილუმინირებული წიგნებიდან: „[[უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები]]“, „[[სამოთხისა და ჯოჯოხეთის ქორწინება]]“ და [[წინასწარმეტყველური წიგნები]].&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

=== რელიეფური ოფორტი ===
1788 წელს, 31 წლის ასაკში, ბლეიკმა დაიწყო ექსპერიმენტები [[რელიეფური ოფორტი|რელიეფურ ოფორტზე]] — მეთოდზე, რომელსაც იგი იყენებდა თავისი წიგნების, ნახატების, პამფლეტებისა და ლექსების უმეტესობის შესაქმნელად. ამ პროცესს ასევე უწოდებენ ილუმინირებულ ბეჭდვას, ხოლო დასრულებულ ნამუშევრებს — ილუმინირებულ წიგნებს ან პრინტებს. ილუმინირებული ბეჭდვა გულისხმობდა ლექსების ტექსტის დაწერას სპილენძის ფირფიტებზე კალმითა და ფუნჯით, მჟავაგამძლე მასალის გამოყენებით. ილუსტრაციები შეიძლება გამოჩენილიყო სიტყვების გვერდით, ძველი [[ილუმინირებული ხელნაწერი|ილუმინირებული ხელნაწერების]] მსგავსად. შემდეგ ის ფირფიტებს მჟავაში ათავსებდა, რათა დაუმუშავებელი სპილენძი დაშლილიყო და დიზაინი რელიეფურად დარჩენილიყო (აქედან მომდინარეობს სახელწოდებაც).

ეს არის ოფორტის ჩვეულებრივი მეთოდის საპირისპირო პროცესი, სადაც დიზაინის ხაზები მჟავის ზემოქმედების ქვეშ ხვდება, ფირფიტა კი იბეჭდება [[ინტალიო]]ს (ღრმა ბეჭდვის) მეთოდით. რელიეფური ოფორტი (რომელსაც ბლეიკი „აბელის აჩრდილში“ მოიხსენიებს როგორც „[[სტერეოტიპი (ბეჭდვა)|სტერეოტიპს]]“) გამიზნული იყო ილუმინირებული წიგნების უფრო სწრაფად საწარმოებლად, ვიდრე ეს ინტალიოს მეშვეობით იყო შესაძლებელი. სტერეოტიპია, რომელიც 1725 წელს გამოიგონეს, გულისხმობდა ხეზე გრავირებისგან ლითონის ყალიბის დამზადებას, თუმცა ბლეიკის ინოვაცია, როგორც ზემოთ არის აღწერილი, ძალიან განსხვავდებოდა მისგან. ამ ფირფიტებიდან დაბეჭდილი გვერდები ხელით იფერებოდა [[აკვარელი|აკვარელით]] და იკინძებოდა ერთ ტომად. ბლეიკმა ილუმინირებული ბეჭდვა გამოიყენა თავისი ყველაზე ცნობილი ნამუშევრებისთვის, მათ შორის: „უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები“, „თელის წიგნი“, „სამოთხისა და ჯოჯოხეთის ქორწინება“ და „იერუსალიმი“.&lt;ref&gt;Viscomi, J. ''Blake and the Idea of the Book''. Princeton, NJ: Princeton University Press, 1993; Phillips, M. ''William Blake: The Creation of the Songs'', London: The British Library, 2000.&lt;/ref&gt;

=== გრავიურები ===
[[File:William Blake-Europe Supported By Africa and America 1796.png|thumb|„ევროპა აფრიკისა და ამერიკის მხარდაჭერით“, უილიამ ბლეიკის გრავიურა]]
მიუხედავად იმისა, რომ ბლეიკი უფრო მეტად რელიეფური ოფორტით გახდა ცნობილი, მისი კომერციული საქმიანობა მეტწილად მოიცავდა ინტალიო გრავირებას — XVIII საუკუნის სტანდარტულ პროცესს, რომლის დროსაც მხატვარი გამოსახულებას სპილენძის ფირფიტაზე კვეთდა. ეს იყო რთული და შრომატევადი პროცესი, რომლის დროსაც ფირფიტების დასრულებას თვეები ან წლები სჭირდებოდა. თუმცა, როგორც ბლეიკის თანამედროვე ჯონ ბოიდელმა გააცნობიერა, ასეთი გრავირება წარმოადგენდა „დამაკავშირებელ რგოლს კომერციასთან“, რაც მხატვრებს საშუალებას აძლევდა დაკავშირებოდნენ მასობრივ აუდიტორიას და XVIII საუკუნის ბოლოსთვის უმნიშვნელოვანეს საქმიანობად იქცა.&lt;ref&gt;Eaves, Morris. ''The Counter Arts Conspiracy: Art and Industry in the Age of Blake''. Ithaca and London: Cornell University Press, 1992. pp. 68–9.&lt;/ref&gt;

„ევროპა აფრიკისა და ამერიკის მხარდაჭერით“ არის ბლეიკის გრავიურა, რომელიც დაცულია [[არიზონას უნივერსიტეტი]]ს ხელოვნების მუზეუმში. გრავიურა შეიქმნა ბლეიკის მეგობრის, ჯონ გაბრიელ სტიდმენის წიგნისთვის „ხუთწლიანი ექსპედიციის ნარატივი სურინამელი აჯანყებული ნეგროების წინააღმდეგ“ (1796).&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Gikandi |first1=Simon |title=Slavery and the Culture of Taste |date=2011 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0691160979 |page=48|url=https://books.google.com/books?id=tr8d5H-aKMUC&amp;pg=PA48 |access-date=4 August 2019}}.&lt;/ref&gt; მასზე გამოსახულია ერთმანეთს გადახვეული სამი ქალი. შავკანიან აფრიკასა და თეთრკანიან ევროპას ხელები ჩაუკიდებიათ თანასწორობის ნიშნად, მათ ფეხქვეშ კი უნაყოფო მიწა ყვავის. ევროპას მარგალიტის მძივი ამკობს, ხოლო მის დებს — აფრიკასა და ამერიკას — მონობის სამაჯურები უკეთიათ.&lt;ref name=&quot;Erdman&quot;&gt;{{cite book |last1=Erdman |first1=David V. |title=Blake: Prophet Against Empire |date=2013 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0486143903 |page=241 |url=https://books.google.com/books?id=r_nBAgAAQBAJ&amp;pg=PT241}}&lt;/ref&gt; ზოგიერთი მკვლევარი ვარაუდობს, რომ სამაჯურები წარმოადგენს მონობის „ისტორიულ ფაქტს“ აფრიკასა და ამერიკაში, ხოლო ხელის ჩაკიდება მიანიშნებს სტიდმენის „გულწრფელ სურვილზე“: „ჩვენ მხოლოდ ფერით განვსხვავდებით, მაგრამ ნამდვილად ერთი და იმავე ხელის მიერ ვართ შექმნილნი“.&lt;ref name=&quot;Erdman&quot; /&gt; სხვების აზრით, ეს „გამოხატავს იმ განწყობას, რომლითაც იმ დროს განიხილებოდა კანის ფერისა და მონობის საკითხები და რაც ბლეიკის ნაწერებშიც აისახება“.&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Raine |first1=Kathleen |title=Blake and Tradition |date=2002 |orig-year=originally published 1969 | page=29 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-29087-6 |url=https://books.google.com/books?id=jc35AQAAQBAJ&amp;pg=PP29 |access-date=4 August 2019}}&lt;/ref&gt;

ბლეიკი ინტალიო გრავირებას საკუთარ ნამუშევრებშიც იყენებდა, მაგალითად, [[წიგნი იობისა|„იობის წიგნის“]] ილუსტრაციებისთვის, რომელიც სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე დაასრულა. კრიტიკოსთა უმეტესობა ყურადღებას ამახვილებდა ბლეიკის რელიეფურ ოფორტზე, როგორც ტექნიკაზე, რადგან ის მისი ხელოვნების ყველაზე ინოვაციური ასპექტია, თუმცა 2009 წლის კვლევამ ყურადღება მიაპყრო ბლეიკის შემორჩენილ ფირფიტებს, მათ შორის „იობის წიგნისთვის“ შექმნილს: ისინი ადასტურებენ, რომ იგი ხშირად იყენებდა ტექნიკას, რომელიც ცნობილია როგორც „[[რეპუსაჟი]]“ — შეცდომების წაშლის საშუალება ფირფიტის უკანა მხრიდან ჩაქუჩის დარტყმით. ასეთი ტექნიკები, რომლებიც დამახასიათებელი იყო იმ დროის გრავირებისთვის, ძალიან განსხვავდება ფირფიტაზე ხატვის ბევრად უფრო სწრაფი და თავისუფალი ხერხისგან, რომელსაც ბლეიკი რელიეფური ოფორტისთვის იყენებდა; ეს ხსნის იმასაც, თუ რატომ სჭირდებოდა გრავიურების დასრულებას ასე დიდი დრო.&lt;ref&gt;Sung, Mei-Ying. ''William Blake and the Art of Engraving''. London: Pickering and Chatto, 2009.&lt;/ref&gt;

== გვიანდელი წლები ==
[[File:William Blake House in Felpham.JPG|thumb|right|კოტეჯი [[ფელპემში]], „[[ბლეიკის კოტეჯი]]“, სადაც ბლეიკი 1800-დან 1803 წლამდე ცხოვრობდა]]
ბლეიკის ქორწინება კეტრინთან მის სიკვდილამდე ახლო ურთიერთობით და ერთგულებით გამოირჩეოდა. ბლეიკმა კეტრინს წერა ასწავლა, ის კი მას დაბეჭდილი ლექსების გაფერადებაში ეხმარებოდა.&lt;ref&gt;Bentley, G. E, ''Blake Records'', p 341&lt;/ref&gt; გილქრისტი ქორწინების პირველ წლებში არსებულ „ქარიშხლიან პერიოდებზე“ მიუთითებს.&lt;ref&gt;Gilchrist, ''Life of William Blake'', 1863, p. 316&lt;/ref&gt; ზოგიერთი ბიოგრაფი ვარაუდობს, რომ ბლეიკი ცდილობდა ხარჭის შემოყვანას საოჯახო სარეცელში [[სვედენბორგიანელობა|სვედენბორგიანული საზოგადოების]] უფრო რადიკალური შტოების რწმენის შესაბამისად,&lt;ref&gt;Schuchard, MK, ''Why Mrs Blake Cried'', Century, 2006, p. 3&lt;/ref&gt; თუმცა სხვა მკვლევარები ამ თეორიებს მხოლოდ ვარაუდად მიიჩნევენ და უარყოფენ.&lt;ref&gt;Ackroyd, Peter, ''Blake'', Sinclair-Stevenson, 1995, p. 82&lt;/ref&gt; თავის ლექსიკონში სემუელ ფოსტერ დეიმონი ვარაუდობს, რომ კეტრინს შესაძლოა მკვდარი გოგონა შეეძინა, რისთვისაც „[[თელის წიგნი]]“ ერთგვარი ელეგიაა. ამით ის ხსნის წიგნის უჩვეულო დასასრულს, თუმცა თავადვე აღნიშნავს, რომ ეს მხოლოდ მისი ვარაუდია.&lt;ref&gt;Damon, Samuel Foster (1988). A Blake Dictionary&lt;/ref&gt;
=== ფელპემი ===
[[File:Blake blue plaque felpham.jpg|alt=A blue memorial plaque on a wall outside of The Fox Inn at Felpham, West Sussex describing Blake's arrest. It reads &quot;Arun District Council. William Blake 1757 - 1827. Poet, Painter, Visionary was arrested, in 1803, in this doorway after allegedly making seditious remarks to a soldier billeted at The Fox Inn.|thumb|მემორიალური დაფა ფელპემში, „The Fox Inn“-ის გარეთ, რომელიც აღწერს ბლეიკის დაკავების ამბავს]]
1800 წელს ბლეიკი გადავიდა კოტეჯში, რომელიც მდებარეობდა ფელპემში, სასექსი (ამჟამად [[სასექსი|დასავლეთი სასექსი]]), რათა დაეწყო მუშაობა ნაკლებად ცნობილი პოეტის, [[უილიამ ჰეილი]]ს ნაწარმოებების ილუსტრირებაზე. სწორედ ამ კოტეჯში დაიწყო ბლეიკმა მუშაობა პოემაზე „[[მილტონი (ბლეიკის პოემა)|მილტონი]]“ (თავფურცელი დათარიღებულია 1804 წლით, თუმცა ბლეიკი მასზე მუშაობას 1808 წლამდე აგრძელებდა). ამ ნაწარმოების წინასიტყვაობა მოიცავს ლექსს, რომელიც იწყება სიტყვებით {{lang-en|„And did those feet in ancient time“}} („ოდესმე ის ფეხნი უძველეს დროს“, რაც შემდგომში ჰიმნ „იერუსალიმის“ ტექსტი გახდა. დროთა განმავლობაში ბლეიკს თავისი ახალი მფარველის მიმართ უკმაყოფილება გაუჩნდა; იგი მიიჩნევდა, რომ ჰეილის არ აინტერესებდა ნამდვილი ხელოვნება და მხოლოდ „საქმიანი რუტინით“ (E724) იყო დაკავებული. ვარაუდობენ, რომ ჰეილით ამ იმედგაცრუებამ გავლენა მოახდინა პოემაზე „მილტონი“, რომელშიც ბლეიკმა დაწერა: „ხორციელი მეგობრები სულიერი მტრები არიან“ (4:26, E98).

[[File:William Blake - Jerusalem, Plate 51 - Google Art Project.jpg|thumb|right|სკოფელდი, რომელსაც „გონების მიერ გამოჭედილი ბორკილები“ ბორკავს, წიგნიდან „იერუსალიმი: გიგანტი ალბიონის ემანაცია“, გვერდი 51]]

ბლეიკის პრობლემებმა ხელისუფლებასთან პიკს 1803 წლის აგვისტოში მიაღწია, როდესაც მას ფიზიკური დაპირისპირება მოუვიდა ჯარისკაცთან, ჯონ სკოფელდთან.&lt;ref&gt;Wright, Thomas. ''Life of William Blake''. 2003, p. 131.&lt;/ref&gt; ბლეიკს ბრალი დასდეს არა მხოლოდ თავდასხმაში, არამედ მეფის წინააღმდეგ მიმართული და სახელმწიფო ღალატის შემცველი ფრაზების თქმაში. სკოფელდი ამტკიცებდა, რომ ბლეიკმა წამოიძახა: „წყეული იყოს მეფე. ჯარისკაცები სულ მონები არიან“.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lilith-ezine.com/articles/williamblake1.html|title=The Gothic Life of William Blake: 1757–1827|website=[www.lilith-ezine.com](https://www.google.com/search?q=https://www.lilith-ezine.com)|access-date=18 November 2017|archive-date=5 ოქტომბერი 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005205819/http://www.lilith-ezine.com/articles/williamblake1.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; [[ჩიჩესტერი]]ს ასიზის ტიპის სასამართლომ ბლეიკი წარდგენილ ბრალდებებში უდანაშაულოდ ცნო. სასექსის საგრაფოს გაზეთის ცნობით, „[მტკიცებულების] გამოგონილი ხასიათი... იმდენად აშკარა იყო, რომ შედეგად გამამართლებელი განაჩენი იქნა გამოტანილი“.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Lucas, E.V.|author-link=E. V. Lucas|title=Highways and byways in Sussex|url=http://en.wikisource.org/wiki/Highways_and_Byways_in_Sussex|publisher=Macmillan|location=United States|year=1904 |id=ASIN B-0008-5GBS-C}}&lt;/ref&gt; მოგვიანებით სკოფელდი „გონების მიერ გამოჭედილი ბორკილებით“ (mind forged manacles) იქნა გამოსახული პოემა „იერუსალიმის“ ერთ-ერთ ილუსტრაციაზე.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Peterfreund |first=Stuart |title=The Din of the City in Blake's Prophetic Books |url=https://archive.org/details/sim_elh_spring-1997_64_1/page/99 |journal=ELH |volume=64 |issue=1 |date=Spring 1997 |pages=99–130 |publisher=The Johns Hopkins University Press |doi=10.1353/elh.1997.0007 |jstor=30030248 |issn = 0013-8304}}&lt;/ref&gt;

=== ლონდონში დაბრუნება ===
[[File:William Blake by John Flaxman c1804.jpg|thumb|right|ბლეიკის ესკიზი, შექმნილი დაახლოებით {{Circa|1804}} წელს [[ჯონ ფლექსმენი]]ს მიერ]]

ბლეიკი ლონდონში 1804 წელს დაბრუნდა და დაიწყო მუშაობა თავის ყველაზე ამბიციურ ნაწარმოებზე — „[[იერუსალიმი (ბლეიკი)|იერუსალიმი]]“ (1804–20). [[ჯეფრი ჩოსერი]]ს „[[კენტერბერიული მოთხრობები]]ს“ პერსონაჟების გამოსახვის იდეით ბლეიკმა მიმართა დილერ რობერტ კრომეკს, საბოლოო მიზანი გრავიურის გაყიდვა. იცოდა რა, რომ ბლეიკი ზედმეტად ექსცენტრიული იყო პოპულარული ნამუშევრის შესაქმნელად, კრომეკმა ამ ჩანაფიქრის შესრულება დაუყოვნებლივ დაავალა ბლეიკის მეგობარ თომას სტოტარდს. როდესაც ბლეიკმა შეიტყო, რომ მოატყუეს, სტოტარდთან ყოველგვარი კავშირი გაწყვიტა. მან მოაწყო დამოუკიდებელი გამოფენა თავისი ძმის საგალანტერიო მაღაზიაში, ბროუდ-სტრიტის 27 ნომერში, [[სოჰო]]ში. გამოფენის მიზანი იყო „კენტერბერიული მოთხრობების“ ილუსტრაციის საკუთარი ვერსიის (სათაურით „კენტერბერიელი მომლოცველები“) და სხვა ნამუშევრების პოპულარიზაცია. შედეგად მან დაწერა თავისი „[[აღწერილობითი კატალოგი (ბლეიკი)|აღწერილობითი კატალოგი]]“ (1809), რომელიც შეიცავს იმას, რასაც ენტონი ბლანტმა ჩოსერის „ბრწყინვალე ანალიზი“ უწოდა; იგი რეგულარულად შედის ანთოლოგიებში, როგორც ჩოსერის კრიტიკის კლასიკა.&lt;ref&gt;Blunt, Anthony, ''The Art of William Blake'', p 77&lt;/ref&gt; იგი ასევე მოიცავდა მისი სხვა ნახატების დეტალურ განმარტებებს. გამოფენას ძალიან ცოტა ადამიანი დაესწრო და არცერთი ტემპერა თუ აკვარელი არ გაყიდულა. ერთადერთი რეცენზია, რომელიც გამოქვეყნდა ჟურნალში ''The Examiner'', მტრული იყო.&lt;ref&gt;Peter Ackroyd, &quot;Genius spurned: Blake's doomed exhibition is back&quot;, ''The Times Saturday Review'', 4 April 2009&lt;/ref&gt;

[[File:William Blake 003.jpg|thumb|left|ბლეიკის „დიდი წითელი დრაკონი და მზით შემოსილი ქალი“ (1805) არის სერიის ნაწილი, რომელიც ასახავს [[იოანეს გამოცხადება|გამოცხადების]] მე-12 თავს.]]

ასევე ამ პერიოდში (დაახლოებით 1808 წელს), ბლეიკმა მძაფრად გამოხატა თავისი შეხედულებები ხელოვნებაზე სერ ჯოშუა რეინოლდსის „დისკურსებისადმი“ მიძღვნილ ვრცელ პოლემიკურ მინაწერებში; მან [[ხელოვნების სამეფო აკადემია (ლონდონი)|ხელოვნების სამეფო აკადემია]] თაღლითებად გამოაცხადა და განაცხადა: „განაზოგადო ნიშნავს, იყო იდიოტი“ („To Generalize is to be an Idiot.“)&lt;ref&gt;Lorenz Eitner, ed., ''Neoclassicism and Romanticism, 1750–1850: An Anthology of Sources and Documents'' (New York: Harper &amp; Row/Icon Editions, 1989), p. 121.&lt;/ref&gt;

1818 წელს ჯორჯ კამბერლენდის ვაჟმა ბლეიკი გააცნო ახალგაზრდა მხატვარს, ჯონ ლინელს.&lt;ref&gt;Bentley, G.E., ''The Stranger from Paradise'', Yale University Press, 2001, pp. 366–367&lt;/ref&gt; ბლეიკისა და ლინელის ხსოვნას ჰემპსტედში, ნორთ-ენდში მდებარე „Old Wyldes“-ზე განთავსებული ლურჯი მემორიალური დაფა უკვდავყოფს.&lt;ref name=&quot;EngHet&quot;&gt;{{cite web| url=http://www.english-heritage.org.uk/discover/blue-plaques/search/blake-william-1757-1827|title=BLAKE, WILLIAM (1757–1827) &amp; LINNELL, JOHN (1792–1882)|publisher=English Heritage| access-date=5 August 2012}}&lt;/ref&gt; ლინელის მეშვეობით მან გაიცნო [[სემუელ პალმერი]], რომელიც ეკუთვნოდა მხატვართა ჯგუფს, რომლებიც საკუთარ თავს „[[შორემის ანტიკვარებს]]“ (Shoreham Ancients) უწოდებდნენ. ჯგუფი იზიარებდა ბლეიკის მიერ თანამედროვე ტენდენციების უარყოფას და მის რწმენას სულიერი და შემოქმედებითი ახალი ეპოქის (New Age) შესახებ. 65 წლის ასაკში ბლეიკმა დაიწყო მუშაობა [[უილიამ ბლეიკის ილუსტრაციები იობის წიგნისთვის|ილუსტრაციებზე]] „[[იობის წიგნი|იობის წიგნისთვის]]“, რაც მოგვიანებით მოიწონა [[ჯონ რესკინი|ჯონ რასკინმა]], რომელმაც ბლეიკი დადებითად შეადარა [[რემბრანდტი|რემბრანდტს]], და [[რალვ ვონ უილიამსი|ვონ უილიამსმა]], რომელმაც თავისი ბალეტი „[[იობი: მასკა ცეკვისთვის]]“ სწორედ ამ ილუსტრაციების მიხედვით შექმნა.

სიცოცხლის ბოლო წლებში ბლეიკმა დაიწყო თავისი ნამუშევრების, განსაკუთრებით კი ბიბლიური ილუსტრაციების დიდი ნაწილის მიყიდვა თომას ბატსისთვის — მფარველისთვის, რომელიც ბლეიკს უფრო მეგობრად მიიჩნევდა, ვიდრე იმ ადამიანად, რომლის შემოქმედებასაც მხატვრული ღირებულება ჰქონდა; ეს დამოკიდებულება ტიპური იყო ბლეიკის მიმართ მთელი მისი ცხოვრების მანძილზე.

[[File:Blake Dante Hell XII.jpg|thumb|ბლეიკის მიერ შექმნილი [[მინოტავრი|მინოტავრის]] გამოსახულება „ჯოჯოხეთის“ (Inferno) XII ქების ილუსტრირებისთვის.]]
[[დანტე ალიგიერი]]ს „[[ღვთაებრივი კომედია|ღვთაებრივი კომედიის]]“ ილუსტრირების დაკვეთა ბლეიკმა 1826 წელს ლინელისგან მიიღო, გრავიურების სერიის შექმნის მიზნით. ბლეიკის სიკვდილმა 1827 წელს ეს წამოწყება შეწყვიტა — დასრულდა მხოლოდ რამდენიმე აკვარელი, ხოლო გრავიურებიდან მხოლოდ შვიდი მივიდა საცდელ (proof) ფორმამდე. მიუხედავად ამისა, მათ დიდი აღიარება მოიპოვეს:

{{blockquote|დანტეს აკვარელები ბლეიკის ერთ-ერთი უდიდესი მიღწევაა, რომელიც სრულად პასუხობს ასეთი სირთულის პოემის ილუსტრირების გამოწვევას. აკვარელის ფლობის ოსტატობა აქ მანამდე არნახულ დონეს აღწევს და იგი არაჩვეულებრივი ეფექტით გამოიყენება პოემაში არსებული ყოფიერების სამი მდგომარეობის ატმოსფეროს განსასხვავებლად.&lt;ref&gt;Bindman, David. &quot;Blake as a Painter&quot; in ''The Cambridge Companion to William Blake'', Morris Eaves (ed.), Cambridge, 2003, p. 106&lt;/ref&gt;}}

[[File:Blake Dante Hell V.jpg|thumb|left|ბლეიკის „მიჯნურთა ქარბორბალა“ ასახავს ჯოჯოხეთს დანტეს „ჯოჯოხეთის“ მე-V ქებიდან.]]
ბლეიკის ილუსტრაციები პოემისთვის მხოლოდ თანმხლები ნამუშევრები არ არის; ისინი, კრიტიკულად გადახედავენ ან კომენტარს ურთავენ ტექსტის გარკვეულ სულიერ თუ მორალურ ასპექტებს.

რადგან პროექტი არასოდეს დასრულებულა, ბლეიკის განზრახვა შესაძლოა ბუნდოვანი დარჩეს. ზოგიერთი ნიშანი აძლიერებს შთაბეჭდილებას, რომ ბლეიკის ილუსტრაციები, თავისი მთლიანობით, დაუპირისპირდებოდა ტექსტს, რომელსაც თან ახლდა: „მახვილის მპყრობელი [[ჰომეროსი]]ს და მისი თანამგზავრების“ არეზე ბლეიკი აღნიშნავს: „დანტეს კომედიაში ყველაფერი აჩვენებს, რომ ტირანული მიზნებისთვის მან ეს სამყარო ყველაფრის საფუძვლად აქცია, ქალღმერთი ბუნება კი — და არა სულიწმინდა — მის ცენტრად“. ბლეიკი, როგორც ჩანს, არ ეთანხმება დანტეს აღტაცებას [[ძველი საბერძნეთი|ძველი საბერძნეთის]] პოეტური ნაწარმოებებით და იმ აშკარა სიხარულს, რომლითაც დანტე სასჯელებს ანაწილებს ჯოჯოხეთში (რაზეც მეტყველებს კანტოების პირქუში იუმორი).

ამავდროულად, ბლეიკი იზიარებდა დანტეს უნდობლობას მატერიალიზმის მიმართ და ძალაუფლების გამხრწნელ ბუნებას; იგი აშკარად ტკბებოდა დანტეს შემოქმედების ატმოსფეროსა და სახეების ფერწერული გადმოცემის შესაძლებლობით. სიკვდილის პირას მყოფი ბლეიკის მთავარი საზრუნავი დანტეს „ჯოჯოხეთის“ ილუსტრაციებზე გამალებული მუშაობა იყო; ამბობენ, რომ მან თავისი ერთ-ერთი უკანასკნელი შილინგი ფანქრის შესაძენად დახარჯა, რათა ხატვა გაეგრძელებინა.&lt;ref&gt;''Blake Records'', p. 341&lt;/ref&gt;

== ბოლო წლები ==
[[File:James S De Ville 1776-1846 Head of William Blake - Plaster cast - Sept 1823 Fitzwilliam Museum2.jpg|thumb|„უილიამ ბლეიკის თავი“, ავტორი ჯეიმზ დე ვილი. სიცოცხლეში აღებული თაბაშირის ნიღაბი, 1823 წლის სექტემბერი, [[ფიცუილიამის მუზეუმი]].]]
[[File:Finsbury bunhill blake 1.jpg|thumb|upright|right|საფლავის ქვა ლონდონში, ბანჰილ-ფილდსში, რომელიც ბლეიკის საფლავზე 1927 წელს აღიმართა, ხოლო ამჟამინდელ ადგილზე 1964–65 წლებში გადაიტანეს.]]
[[File:Bunhill Blake 2018.jpg|thumb|upright|right|ბლეიკის საფლავის საფარავი ფილა, რომელიც 2018 წელს გაიხსნა.]]

ბლეიკმა სიცოცხლის ბოლო წლები გაატარა ფაუნტინ-კორტში, სტრენდის მახლობლად (შენობა 1880-იან წლებში დაანგრიეს, როდესაც იქ სასტუმრო სავოი აშენდა).&lt;ref name=&quot;death&quot; /&gt; გარდაცვალების დღეს (1827 წლის 12 აგვისტო), ბლეიკი დაუღალავად მუშაობდა დანტეს სერიაზე. გადმოცემის თანახმად, საბოლოოდ მან მუშაობა შეწყვიტა და მიუბრუნდა თავის მეუღლეს, რომელიც მის საწოლთან ტიროდა. მისი დანახვისას ბლეიკს წამოუძახია: „მოიცადე, კეიტ! დარჩი ისე, როგორც ხარ — მე შენს პორტრეტს დავხატავ — რადგან შენ ჩემთვის ყოველთვის ანგელოზი იყავი“. ამ პორტრეტის დასრულების შემდეგ (რომელიც ამჟამად დაკარგულია), ბლეიკმა ხელი აიღო იარაღებზე და დაიწყო ჰიმნებისა და ლექსების გალობა.&lt;ref&gt;Ackroyd, ''Blake'', 389&lt;/ref&gt; იმ საღამოს ექვს საათზე, მას შემდეგ რაც მეუღლეს შეჰპირდა, რომ მუდამ მასთან იქნებოდა, ბლეიკი გარდაიცვალა. გილქრისტი აღნიშნავს, რომ სახლის ერთ-ერთმა მობინადრემ, რომელიც მის აღსასრულს ესწრებოდა, თქვა: „მე დავესწარი არა ადამიანის, არამედ კურთხეული ანგელოზის სიკვდილს“.&lt;ref&gt;Gilchrist, ''The Life of William Blake'', London, 1863, 405&lt;/ref&gt;

[[ჯორჯ რიჩმონდი]] [[სემუელ პალმერი]]სადმი მიწერილ წერილში ბლეიკის გარდაცვალების შესახებ შემდეგს წერდა:

{{blockquote|იგი გარდაიცვალა... ყველაზე დიდებული სახით. მან თქვა, რომ [[სამოთხე|მიდიოდა იმ ქვეყნად]], რომლის ნახვაც მთელი ცხოვრება სურდა და ბედნიერება გამოხატა ხსნის იმედით [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] მეშვეობით — სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე მისი სახე განათდა, თვალები გაუბრწყინდა და გალობა დაიწყო იმის შესახებ, რასაც ზეცაში ხედავდა.&lt;ref&gt;Grigson, ''Samuel Palmer'', p. 38&lt;/ref&gt;}}

კეტრინმა ბლეიკის დაკრძალვის ხარჯები ლინელისგან ნასესხები ფულით დაფარა. ბლეიკის ცხედარი დაკრძალეს სხვებთან ერთად საერთო ნაკვეთში, მისი გარდაცვალებიდან ხუთი დღის შემდეგ — მისივე ქორწინების 45-ე წლისთავის წინა დღეს — დისენტერთა სასაფლაოზე ბანჰილ-ფილდსში, ლონდონის სიტის რაიონში.&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kennedy|first1=Maev|title=Burial ground of Bunyan, Defoe and Blake earns protected status|url=https://www.theguardian.com/culture/2011/feb/22/bunhill-fields-bunyan-defoe-blake|access-date=21 January 2015|newspaper=The Guardian|date=22 February 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite journal|last=Davies|first=Peter|date=December 2018|title=A Mosaic Marvel on Lambeth's Streets|journal=The London Magazine |pages=43–47 |url=https://www.pressreader.com/uk/the-london-magazine/20181201/282179357148586}}&lt;/ref&gt; მისი მშობლების ცხედრები იმავე სასაფლაოზე იყო დაკრძალული. ცერემონიას ესწრებოდნენ კეტრინი, [[ედუარდ კალვერტი]], ჯორჯ რიჩმონდი, [[ფრედერიკ ტეთემი]] და ჯონ ლინელი. ბლეიკის სიკვდილის შემდეგ კეტრინი ტეთემის სახლში გადავიდა საოჯახო მეურნედ. მას სჯეროდა, რომ ბლეიკის სული რეგულარულად სტუმრობდა. იგი აგრძელებდა მისი ილუმინირებული ნამუშევრებისა და ნახატების გაყიდვას, თუმცა არანაირ საქმიან გარიგებას არ აფორმებდა „მისტერ ბლეიკთან კონსულტაციის“ გარეშე.&lt;ref&gt;Ackroyd, ''Blake'', 390&lt;/ref&gt; 1831 წლის ოქტომბერში, საკუთარი სიკვდილის დღეს, იგი ქმარივით მშვიდი და მხიარული იყო და მას ისე უხმობდა, „თითქოს ის მეზობელ ოთახში ყოფილიყო, ეუბნებოდა, რომ მასთან მიდიოდა და ეს დიდხანს აღარ გაგრძელდებოდა“.&lt;ref&gt;''Blake Records'', p. 410&lt;/ref&gt;

მისი გარდაცვალების შემდეგ, მათმა ძველმა ნაცნობმა ფრედერიკ ტეთემმა დაისაკუთრა ბლეიკის ნამუშევრები და აგრძელებდა მათ გაყიდვას. მოგვიანებით ტეთემი შეუერთდა ფუნდამენტალისტურ ირვინგისტულ ეკლესიას და ამ ეკლესიის კონსერვატიული წევრების გავლენით დაწვა ხელნაწერები, რომლებიც ერეტიკულად მიიჩნია.&lt;ref&gt;Ackroyd, ''Blake'', p. 391&lt;/ref&gt; განადგურებული ხელნაწერების ზუსტი რაოდენობა უცნობია, თუმცა სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე ბლეიკმა მეგობარს უთხრა, რომ დაწერილი ჰქონდა „ოცი ტრაგედია, ისეთივე ვრცელი, როგორიც „[[მაკბეთი (შექსპირი)|მაკბეთი]]ა“; მათგან არცერთი არ შემორჩენილა.&lt;ref&gt;Davis, p. 164&lt;/ref&gt; კიდევ ერთმა ნაცნობმა, უილიამ მაიკლ როსეტიმ, ასევე დაწვა ბლეიკის რამდენიმე ნამუშევარი, რომლებიც დაბალი ხარისხისად მიიჩნია,&lt;ref&gt;Gerald Eades Bentley, Martin K. Nurmi. ''A Blake Bibliography: Annotated Lists of Works, Studies, and Blakeana.'' University of Minnesota Press, 1964. pp.41-42.&lt;/ref&gt; ხოლო ჯონ ლინელმა ბლეიკის რამდენიმე ნახატიდან წაშალა სექსუალური ხასიათის გამოსახულებები.&lt;ref&gt;Marsha Keith Schuchard, ''Why Mrs Blake Cried: Swedenborg, Blake and the Sexual Basis of Spiritual Vision'', pp. 1–20&lt;/ref&gt; ამავდროულად, მეგობრებმა შეინახეს ზოგიერთი ნამუშევარი, რომელიც გამოსაქვეყნებლად არ იყო განკუთვნილი, მაგალითად, მისი ჩანაწერების წიგნი და „[[კუნძული მთვარეზე]]“.

ბლეიკის საფლავს ორი ქვა ამკობს. პირველზე წერია: „აქ ახლოს განისვენებს პოეტ-ფერმწერი უილიამ ბლეიკი 1757–1827 და მისი მეუღლე კეტრინ სოფია 1762–1831“. ეს მემორიალური ქვა მდებარეობს ნამდვილი საფლავიდან დაახლოებით 20 მეტრის მოშორებით და იგი 2018 წლის 12 აგვისტომდე არ იყო მონიშნული.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 1965 წლიდან მოყოლებული, უილიამ ბლეიკის საფლავის ზუსტი ადგილი დაკარგული და დავიწყებული იყო. ეს ტერიტორია დაზიანდა [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დროს; საფლავის ქვები აიღეს და ბაღი გააშენეს. მემორიალურ ქვას, რომელიც მიუთითებდა, რომ საფლავები „ახლოს“ მდებარეობდა, 2011 წელს მეორე კატეგორიის ძეგლის სტატუსი მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1396493?section=official-list-entry|title=Monument to William and Catherine Sophia Blake, Central Broadwalk|work=|date=21 February 2011|access-date=11 August 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theguardian1&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.theguardian.com/culture/2018/aug/11/how-amateur-sleuths-finally-tracked-down-burial-place-william-blake|title=How amateur sleuths finally tracked down the burial place of William Blake|work=The Guardian|date=11 August 2018|access-date=11 August 2018}}&lt;/ref&gt; პორტუგალიელმა წყვილმა, კეროლ და ლუის გარიდოებმა, 14-წლიანი კვლევის შემდეგ კვლავ აღმოაჩინეს დაკრძალვის ზუსტი ადგილი, ხოლო ბლეიკის საზოგადოებამ (Blake Society) დაამზადა მუდმივი მემორიალური ფილა, რომელიც 2018 წლის 12 აგვისტოს საჯარო ცერემონიაზე გაიხსნა.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;theguardian1&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.thetimes.com/culture/books/article/blake-s-final-stop-on-the-road-to-jerusalem-is-recognised-at-last-gdfvx2jm2|title=William Blake's final stop on the road to Jerusalem is recognised at last|work=[[The Times]]|date=23 July 2018|access-date=11 August 2018|last1=Kennedy|first1=Dominic}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;(12 Aug 2018). [http://www.itv.com/news/2018-08-12/iron-maiden-frontman-joins-hundreds-at-unveiling-of-william-blake-gravestone/ Iron Maiden frontman joins hundreds at unveiling of William Blake gravestone]. ITV.com&lt;/ref&gt; ახალ ქვაზე ამოტვიფრულია: „აქ განისვენებს უილიამ ბლეიკი 1757–1827 პოეტი მხატვარი წინასწარმეტყველი“, რასაც მოსდევს სტროფი მისი პოემიდან „იერუსალიმი“.

1949 წელს ავსტრალიაში მის პატივსაცემად დაარსდა ბლეიკის პრემია რელიგიურ ხელოვნებაში. 1957 წელს ბლეიკისა და მისი მეუღლის მემორიალი აღიმართა უესტმინსტერის სააბატოში.&lt;ref&gt;{{cite web | author=Tate UK | title= William Blake's London | url=http://www.tate.org.uk/learn/online-resources/william-blake/william-blakes-london/westminster-abbey |access-date=26 August 2006}}&lt;/ref&gt; კიდევ ერთი მემორიალი მდებარეობს სენტ-ჯეიმზის ეკლესიაში (პიკადილი), სადაც ის მოინათლა.
[[File:A memorial to William Blake in St James's Church, Piccadilly.jpg|thumb|უილიამ ბლეიკის მემორიალი სენტ-ჯეიმზის ეკლესიაში]]

ბლეიკის გარდაცვალების დროისთვის, მას გაყიდული ჰქონდა „[[უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები]]ს“ 30-ზე ნაკლები ეგზემპლარი.&lt;ref name=&quot;flavorwire1&quot;&gt;{{Cite news|url=http://flavorwire.com/549274/the-radical-sex-and-spiritual-life-of-william-blake/2|title=The Radical Sex and Spiritual Life of William Blake|date=29 November 2015|work=Flavorwire|access-date=7 December 2017|language=en-US|archive-date=2 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190702105154/http://flavorwire.com/549274/the-radical-sex-and-spiritual-life-of-william-blake/2|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== შეხედულებები ==
=== პოლიტიკა ===
ბლეიკი არ იყო აქტიური რომელიმე ჩამოყალიბებულ პოლიტიკურ პარტიაში. მისი პოეზია განუხრელად ასახავს ამბოხს კლასობრივი ძალაუფლების ბოროტად გამოყენების წინააღმდეგ, რაც დოკუმენტირებულია დევიდ ერდმანის ფუნდამენტურ კვლევაში „[[ბლეიკი: წინასწარმეტყველი იმპერიის წინააღმდეგ: მისი დროის ისტორიის პოეტური ინტერპრეტაცია]]“ (1954). ბლეიკს აწუხებდა უაზრო ომები და [[ინდუსტრიული რევოლუცია|ინდუსტრიული რევოლუციის]] დამანგრეველი შედეგები. მისი პოეზიის დიდი ნაწილი სიმბოლური ალეგორიით გადმოსცემს საფრანგეთისა და ამერიკის რევოლუციების გავლენას. ერდმანი ამტკიცებს, რომ ბლეიკს იმედი გაუცრუვდა ამ კონფლიქტების პოლიტიკური შედეგებით, რადგან მიიჩნევდა, რომ მათ მონარქია უბრალოდ უპასუხისმგებლო მერკანტილიზმით ჩაანაცვლეს. ერდმანი ასევე აღნიშნავს, რომ ბლეიკი მკაცრად ეწინააღმდეგებოდა მონობას და თვლის, რომ მისი ზოგიერთი ლექსი, რომელიც ძირითადად „[[თავისუფალი სიყვარული]]ს“ მხარდაჭერად აღიქმება, სინამდვილეში ანტიმონათმფლობელურ ქვეტექსტებსაც შეიცავს.&lt;ref&gt;Erdman ''William Blake: Prophet Against Empire'' p. 228&lt;/ref&gt; უფრო გვიანდელმა კვლევამ, პიტერ მარშალის „უილიამ ბლეიკი: ვიზიონერი ანარქისტი“ (1988), ბლეიკი და მისი თანამედროვე [[უილიამ გოდვინი]] თანამედროვე [[ანარქიზმი]]ს წინამორბედებად დაახასიათა.&lt;ref name=&quot;marshall&quot;&gt;{{cite book|last=Marshall|first=Peter|title=William Blake: Visionary Anarchist|publisher=Freedom Press|date=1 January 1994|edition=Revised|isbn=0-900384-77-8}}&lt;/ref&gt; ბრიტანელი [[მარქსიზმი|მარქსისტი]] ისტორიკოსის, ე. პ. თომპსონის უკანასკნელი დასრულებული ნაშრომი, „[[მოწმე მხეცის წინააღმდეგ: უილიამ ბლეიკი და მორალური კანონი]]“ (1993), აჩვენებს, თუ რამდენად იყო ის შთაგონებული დისენტერული რელიგიური იდეებით, რომლებიც სათავეს [[ინგლისის რევოლუცია|ინგლისის სამოქალაქო ომის]] დროს მონარქიის ყველაზე რადიკალური ოპონენტების აზროვნებაში იღებდა.

=== შეხედულებების განვითარება ===
იმის გამო, რომ ბლეიკის გვიანდელი პოეზია შეიცავს პირად მითოლოგიას რთული სიმბოლიზმით, მისი გვიანდელი ნამუშევრები ნაკლებად იბეჭდებოდა, ვიდრე ადრეული, უფრო ხელმისაწვდომი თხზულებები. [[პატი სმიტი]]ს მიერ რედაქტირებული ბლეიკის ანთოლოგია (Vintage Press) ძირითადად ადრეულ შემოქმედებაზეა ფოკუსირებული, ისევე როგორც მრავალი კრიტიკული კვლევა, მაგალითად დ. გ. გილჰემის „უილიამ ბლეიკი“.

[[File:Europe a Prophecy, copy D, object 1 (Bentley 1, Erdman i, Keynes i) British Museum.jpg|thumb|right|იურიზენი − ბლეიკის ნამუშევრიდან „ძუელი დღეთა“, 1794. „ძუელი დღეთა“ აღწერილია [[დანიელის წინასწარმეტყველება|დანიელის წიგნის]] მე-7 თავში. ილუსტრაცია დაცულია ბრიტანეთის მუზეუმში.&lt;ref&gt;{{cite web |editor2=Robert N. Essick |editor3=Joseph Viscomi |title=Europe a Prophecy, copy D, object 1 (Bentley 1, Erdman i, Keynes i) &quot;Europe a Prophecy&quot; |url=http://www.blakearchive.org/exist/blake/archive/object.xq?objectid=europe.d.illbk.01&amp;java=no |access-date=25 September 2013 |publisher=William Blake Archive |editor1=Morris Eaves}}&lt;/ref&gt; ]]

ადრეული შემოქმედება ძირითადად მეამბოხე ხასიათისაა და შეიძლება აღქმულ იქნას, როგორც პროტესტი დოგმატური რელიგიის წინააღმდეგ, რაც განსაკუთრებით თვალსაჩინოა „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“. მასში „ეშმაკის“ სახით წარმოდგენილი ფიგურა ფაქტობრივად გმირია, რომელიც უპირისპირდება თვითმარქვია ავტორიტარულ ღვთაებას. გვიანდელ ნამუშევრებში, როგორებიცაა „მილტონი“ და „იერუსალიმი“, ბლეიკი ქმნის კაცობრიობის განსხვავებულ ხედვას, რომელიც გამოსყიდულია თავგანწირვითა და მიტევებით, თუმცა ინარჩუნებს ადრეულ ნეგატიურ დამოკიდებულებას იმის მიმართ, რასაც ის ტრადიციული რელიგიის ხისტ და არაჯანსაღ ავტორიტარიზმად მიიჩნევდა. ბლეიკის ყველა მკითხველი არ ეთანხმება მოსაზრებას მისი ადრეული და გვიანდელი ნამუშევრების უწყვეტობის შესახებ.

ფსიქოანალიტიკოსი ჯუნ სინგერი წერდა, რომ ბლეიკის გვიანდელმა შემოქმედებამ აჩვენა იმ იდეების განვითარება, რომლებიც პირველად მის ადრეულ ნამუშევრებში გაჩნდა — კერძოდ, ჰუმანისტური მიზანი სხეულისა და სულის პიროვნული მთლიანობის მიღწევის შესახებ. მისი კვლევის, „არაწმინდა ბიბლიის“ (The Unholy Bible), გაფართოებული გამოცემის დასკვნითი ნაწილი ვარაუდობს, რომ გვიანდელი ნამუშევრები არის „ჯოჯოხეთის ბიბლია“, რომელიც დაპირებული იყო „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“. ბლეიკის ბოლო პოემის, „იერუსალიმის“ შესახებ ის წერს: „ადამიანში ღვთიურობის დაპირება, რომელიც გაჟღერდა „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“, საბოლოოდ შესრულდა“.&lt;ref&gt;''The Unholy Bible'', June Singer, p. 229.&lt;/ref&gt;

[[ჯონ მიდლტონ მარი]] აღნიშნავს წყვეტას „ქორწინებასა“ და გვიანდელ ნამუშევრებს შორის. მისი აზრით, თუ ადრეული ბლეიკი ფოკუსირებული იყო „ენერგიასა და გონებას შორის პირდაპირ ნეგატიურ დაპირისპირებაზე“, გვიანდელი ბლეიკი ხაზს უსვამდა თავგანწირვისა და მიტევების ცნებებს, როგორც შინაგანი მთლიანობისკენ მიმავალ გზას. „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინების“ მკვეთრ დუალიზმზე უარის თქმა განსაკუთრებით ჩანს გვიანდელ ნამუშევრებში პერსონაჟ [[Urizen|იურიზენის]] ჰუმანიზაციით. მარი გვიანდელ ბლეიკს ახასიათებს, როგორც ადამიანს, რომელმაც ჰპოვა „ურთიერთგაგება“ და „ურთიერთმიტევება“.&lt;ref&gt;''William Blake'', Murry, p. 168.&lt;/ref&gt;

=== რელიგიური შეხედულებები ===
რაც შეეხება კონვენციურ რელიგიას, ბლეიკი მას სატირულად და ირონიულად უყურებდა, რაც კარგად ჩანს მის პოემაში „ვალა, ანუ ოთხი ზოა“ — ერთ-ერთ დაუსრულებელ „წინასწარმეტყველურ წიგნში“, რომელიც 1797 წელს დაიწყო. წიგნის ნახევრად მითოლოგიური და ნახევრად რელიგიური მთავარი პერსონაჟები არიან ოთხი ზოა (ურთონა, იურიზენი, ლუვა და თარმასი), რომლებიც ბლეიკის მითოლოგიაში [[ალბიონი (ბლეიკი)|ალბიონის]] დაცემის შედეგად შეიქმნენ. პოემა ცხრა წიგნისგან შედგება, რომლებსაც „ღამეები“ ეწოდება. მათში აღწერილია ზოების, მათი დაცემული ფორმებისა და მათი ემანაციების ურთიერთქმედება. ბლეიკს სურდა, რომ ეს წიგნი მისი მითოსური სამყაროს შეჯამება ყოფილიყო. ბლეიკის ოთხი ზოა განასახიერებს ყოვლისშემძლე ღმერთის ოთხ ასპექტს და „ვალა“ პირველი ნაწარმოებია, სადაც ისინი არიან ნახსენები.&lt;ref&gt;Bentley 2003 pp. 198–199, 247, 310&lt;/ref&gt; კერძოდ, ბლეიკისეული ღმერთის/ადამიანის კავშირი დაყოფილია სხეულებრივ კომპონენტებად: იურიზენი (თავი), ურთონა (წელი/სასქესო ორგანოები), ლუვა (გული) და თარმასი (სხეულის ერთიანობა), მათ წყვილ ემანაციებთან ერთად: აჰანია (სიბრძნე, თავიდან), ენითარმონი (ის, რისი მიღწევაც ბუნებაში შეუძლებელია, წელიდან), ვალა (ბუნება, გულიდან) და ენიონი (დედამიწა-დედა, ერთიანობის გაყოფის შედეგად).&lt;ref&gt;Bloom 1993 p. 32&lt;/ref&gt;

ბლეიკისეული ღვთიური გაგებით, ზოები არიან: [[მამა ღმერთი]] (თარმასი, შეგრძნება), [[ძე ღმერთი]] (ლუვა, სიყვარული), [[სულიწმინდა]] (ურთონა, ფანტაზია) და [[სატანა]], რომელიც თავდაპირველად ღვთიური სუბსტანციის ნაწილი იყო (იურიზენი, გონება). მათი ემანაციები კი წარმოადგენენ სექსუალურ ლტოლვას (ენიონი), ბუნებას (ვალა), შთაგონებას (ენითარმონი) და სიამოვნებას (აჰანია).&lt;ref&gt;Damon pp. 124, 255, 399, 419, 428&lt;/ref&gt;

ბლეიკს სჯეროდა, რომ თითოეულ ადამიანს აქვს ორმაგი იდენტობა, რომლის ერთი ნახევარი კარგია, მეორე კი — ბოროტი. „ვალაში“ პერსონაჟები ორკი და მარადიული ადამიანი (ალბიონი) საუბრობენ საკუთარ თავზე, როგორც გაყოფილ არსებებზე. გვიანდელ ნამუშევრებზე მუშაობისას ბლეიკი გრძნობდა, რომ შეძლო შინაგანი ბრძოლის დაძლევა, თუმცა აწუხებდა შემოქმედებითი უნარების დაკარგვის შიში. ეს ფიქრები აისახა „ვალაშიც“, სადაც პერსონაჟი ლოსი (ფანტაზია) დაკავშირებულია ქრისტეს სახესთან; ბლეიკმა თავის მითოსურ სამყაროს ქრისტიანული ელემენტი დაამატა. „ვალას“ გადამუშავებულ ვერსიაში ბლეიკმა ჩართო ქრისტიანული და ებრაული სახეები და აღწერა, თუ როგორ აქვს ლოსს ღვთის კრავის ხილვა, რაც ააღორძინებს მის სულს. ქრისტეს უპირისპირდება იურიზენი და სატანის სინაგოგა, რომელიც მოგვიანებით აცვამს ქრისტეს ჯვარს. სწორედ მათგან იბადება დეიზმი.&lt;ref&gt;Bentley 2003 pp. 271–272, 301&lt;/ref&gt;

[[File:Blake-Abel.jpg|thumb|right|„[[აბელი]]ს ცხედარი, ნაპოვნი ადამისა და ევას მიერ“, დაახლ. 1825. აკვარელი ხეზე.]]
ბლეიკი არ იზიარებდა წარმოდგენას სულისგან განცალკევებული სხეულის შესახებ, რომელიც უნდა დაემორჩილოს სულის მმართველობას; პირიქით, ის სხეულს განიხილავდა როგორც სულის გაგრძელებას, რომელიც მომდინარეობს გრძნობათა „აღქმისგან“. შესაბამისად, ორთოდოქსული რელიგიის აქცენტი სხეულებრივი ლტოლვების უარყოფაზე არის დუალისტური შეცდომა, რომელიც გამოწვეულია სხეულისა და სულის ურთიერთობის არასწორი გაგებით. სხვაგან ის სატანას აღწერს, როგორც „შეცდომის მდგომარეობას“ და როგორც ხსნის მიღმა მყოფს.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Damon |first=Samuel Foster |title=A Blake Dictionary |url=https://archive.org/details/blakedictionaryi0000damo |year=1988 |publisher=Brown University Press |page=[https://archive.org/details/blakedictionaryi0000damo/page/358 358] |isbn=0-87451-436-3 |edition=Revised }}&lt;/ref&gt;

ბლეიკი ეწინააღმდეგებოდა იმ თეოლოგიური აზროვნების [[სოფიზმი|სოფიზმს]], რომელიც ამართლებს ტკივილს, აღიარებს ბოროტებას და ბოდიშს იხდის უსამართლობისთვის. მას სძულდა თვითუარყოფა (self-denial),&lt;ref&gt;Makdisi, Saree. ''William Blake and the Impossible History of the 1790s''. 2003, pp. 226–7.&lt;/ref&gt; რომელსაც რელიგიურ რეპრესიასთან და განსაკუთრებით [[სექსუალური რეპრესია|სექსუალურ რეპრესიასთან]] აიგივებდა:&lt;ref&gt;Altizer, Thomas J. J. ''The New Apocalypse: The Radical Christian Vision of William Blake''. 2000, p. 18.&lt;/ref&gt;

&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
კეთილგონიერება მდიდარი, მახინჯი შინაბერაა, რომელსაც უნიათობა ეარშიყება.
ვისაც სურს, მაგრამ არ მოქმედებს, იგი მავნებელ სენს თესავს. (7.4–5, E35)&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;
ის „ცოდვის“ კონცეფციას განიხილავდა, როგორც მახეს ადამიანის სურვილების შესაბორკად („სიყვარულის ბაღის“ ეკლები) და თვლიდა, რომ გარედან თავსმოხვეული მორალური კოდექსისადმი მორჩილება სიცოცხლის სულის წინააღმდეგ მიმართული ქმედება იყო:
&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
თავშეკავება ქვიშას თესავს ყველგან —
ალმოდებულ თმასა და ღაჟღაჟა კიდურებზე,
ხოლო დაკმაყოფილებული სურვილი
იქ ნაყოფსა და სილამაზეს ნერგავს. (E474)
&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;

იგი არ იზიარებდა მამა ღმერთის, როგორც უფლის [[დოგმატი|დოგმატს]] — არსებისა, რომელიც კაცობრიობისგან განცალკევებული და მასზე აღმატებულია;&lt;ref&gt;{{cite book |last=Blake |first=Gerald Eades Bentley |title=William Blake: The Critical Heritage |year=1975 |publisher=Routledge &amp; K. Paul |location=London |page=[https://archive.org/details/williamblakecrit0000unse/page/30 30] |isbn=0-7100-8234-7 }}&lt;/ref&gt; ეს ნათლად ჩანს მის სიტყვებში იესო ქრისტეს შესახებ: „ის ერთადერთი ღმერთია... და ასევე ვარ მე, და ასევე ხართ თქვენ“. „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“ არის ასეთი ნიშანდობლივი ფრაზა: „ადამიანებმა დაივიწყეს, რომ ყველა ღვთაება ადამიანის მკერდში ბინადრობს“.

== განმანათლებლობის ფილოსოფია ==
ბლეიკს რთული დამოკიდებულება ჰქონდა [[განმანათლებლობის ეპოქა|განმანათლებლობის]] ფილოსოფიასთან. მისი რწმენა, რომ წარმოსახვა (imagination) ადამიანის არსებობის უმნიშვნელოვანესი ელემენტია, ეწინააღმდეგებოდა განმანათლებლობის [[რაციონალიზმი|რაციონალისტურ]] და [[ემპირიზმი|ემპირიულ]] იდეალებს.&lt;ref&gt;{{cite magazine|url=https://www.neh.gov/humanities/2004/mayjune/feature/william-blake-visions-and-verses|title=William Blake: Visions and Verses|author-last=Galvin|magazine=Humanities|author-first=Rachel|volume=25|number=3|publisher=National Endowment for the Humanities|date=2004|access-date=2 March 2017|archive-date=3 მარტი 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170303125228/https://www.neh.gov/humanities/2004/mayjune/feature/william-blake-visions-and-verses}}&lt;/ref&gt; თავისი ვიზიონერული რელიგიური შეხედულებების გამო, იგი უარყოფდა სამყაროს [[ისააკ ნიუტონი|ნიუტონისეულ]] ხედვას. ეს განწყობა ასახულია ბლეიკის „[[იერუსალიმი]]ს“ ერთ მონაკვეთში:

[[File:Newton-WilliamBlake.jpg|thumb|left|upright=1.1|ბლეიკის [[ნიუტონი (ბლეიკი)|''ნიუტონი'']] (1795) გამოხატავს მის დაპირისპირებას მეცნიერული [[მატერიალიზმი]]ს „ერთგანზომილებიან ხედვასთან“: ნიუტონის მზერა მიმართული [[ფარგალი|ფარგლისკენ]] (რაც მიგვანიშნებს [[წიგნი იგავთა|სოლომონის იგავების]] 8:27-ზე,&lt;ref&gt;Prov 8:27 (NRSV trans.), &quot;When he established the heavens, I was there, when he drew a circle on the face of the deep ...&quot;&lt;/ref&gt; რომელიც მნიშვნელოვანი პასაჟი იყო [[ჯონ მილტონი]]სთვის),&lt;ref&gt;Baker-Smith, Dominic. ''Between Dream and Nature: Essays on Utopia and Dystopia''. 1987, p. 163.&lt;/ref&gt; რათა დახაზოს გრაგნილზე, რომელიც თითქოს მისივე თავიდან გამოდის.&lt;ref&gt;Kaiser, Christopher B. ''Creational Theology and the History of Physical Science''. 1997, p. 328.&lt;/ref&gt;]]

&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
თვალს მივაპყრობ ევროპის სკოლებსა და უნივერსიტეტებს
და იქ ვხედავ ლოკის საქსოვ დაზგას, რომლის მისაქსელი მძვინვარებს,
ნიუტონის წყლის ბორბლებით ნარეცხი. შავია ქსოვილი
და მძიმე ხვეულებად ეფინება ყოველ ერს; ვხედავ მრავალბორბლიან
სასტიკ მექანიზმებს, ბორბალს ბორბალში, ტირანული კბილანებით,
რომლებიც იძულებით ამოძრავებენ ერთურთს: არა ისე, როგორც ედემში,
სადაც ბორბალი ბორბალში თავისუფლად ტრიალებს ჰარმონიასა და მშვიდობაში. (15.14–20, E159)
&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;

ბლეიკი მიიჩნევდა, რომ სერ ჯოშუა რეინოლდსის ნახატები, რომლებიც ობიექტებზე შუქის ნატურალისტურ დაცემას ასახავდა, მთლიანად „ვეგეტატიური თვალის“ პროდუქტი იყო; იგი [[ჯონ ლიკი|ლოკსა]] და ნიუტონს „სერ ჯოშუა რეინოლდსის ესთეტიკის ნამდვილ წინაპრებად“ თვლიდა.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Ackroyd |first= Peter|title=Blake |year=1995 |publisher=Sinclair-Stevenson |location=London |isbn=1-85619-278-4 |page=285 }}&lt;/ref&gt; იმ დროის ინგლისში პოპულარულ გემოვნებას ასეთი ნახატების მიმართ აკმაყოფილებდა [[მეცო-ტინტო]] — ბეჭდვის პროცესი, რომელიც გამოსახულებას ფურცელზე ათასობით წვრილი წერტილის მეშვეობით ქმნიდა. ბლეიკმა აქ ანალოგია დაინახა ნიუტონის სინათლის ნაწილაკურ თეორიასთან.&lt;ref&gt;{{cite book
| last = Essick
|first = Robert N.
|title = William Blake, Printmaker
|url = https://archive.org/details/williamblakeprin0000essi
| url-access = registration
| publisher=Princeton University Press
| year = 1980
| location = Princeton, NJ
| page = [https://archive.org/details/williamblakeprin0000essi/page/248 248]
|isbn = 9780691039541
}}&lt;/ref&gt; შესაბამისად, ბლეიკს ეს ტექნიკა არასოდეს გამოუყენებია და ამჯობინა გრავირების ისეთი მეთოდის განვითარება, რომელიც მხოლოდ დენად ხაზებს ეფუძნებოდა. ის ამტკიცებდა:

{{Blockquote|ხაზი ან მოხაზულობა შემთხვევითობით არ იქმნება; ხაზი ხაზია თავის უმცირეს დანაყოფებშიც კი, სწორია ის თუ მრუდი. ის თავად არის საკუთარი თავი და სხვა არაფრით არ იზომება; ასეთია იობი. (E784)}}

არსებობს მოსაზრება, რომ განმანათლებლობის პრინციპებთან დაპირისპირების მიუხედავად, ბლეიკი მივიდა ხაზოვან ესთეტიკამდე, რომელიც ბევრი რამით უფრო ახლოს იყო ჯონ ფლაქსმენის [[ნეოკლასიციზმი|ნეოკლასიკურ]] გრავიურებთან, ვიდრე იმ რომანტიკოსების შემოქმედებასთან, რომელთაც მას ხშირად მიაკუთვნებენ.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Blake's Human Form Divine|last=Mellor|first=Middle|publisher=University of California Press|year=1974|isbn=0-520-02065-0|location=Berkeley, CA|pages=[https://archive.org/details/blakeshumanformd0000mell/page/119 119–120]|quote=ბლეიკი ბაძავდა ფლაქსმენის მკაცრ, მარტივ, სუფთა კონტურულ გრავირების სტილს. ბლეიკის გრავიურები კამბერლენდის „ფიქრები კონტურზე“ აშკარად ადასტურებს ბლეიკის კომპეტენციას და უპირატესობას ამ წმინდა ხაზოვანი გრავირების სტილის მიმართ.|via=Google Books|url=https://archive.org/details/blakeshumanformd0000mell/page/119}}&lt;/ref&gt; თუმცა, ბლეიკის ურთიერთობა ფლაქსმენთან გაცივდა მას შემდეგ, რაც ბლეიკი ფელპემიდან დაბრუნდა. შემორჩენილია წერილები ფლაქსმენსა და ჰეილის შორის, სადაც ფლაქსმენი უარყოფითად საუბრობს ბლეიკის ხელოვნების თეორიებზე.&lt;ref&gt;G.E. Bentley, The Stranger in Paradise, &quot;Drunk on Intellectual Vision&quot; pp500, Yale University Press, 2001&lt;/ref&gt; ბლეიკმა კიდევ უფრო მწვავედ გააკრიტიკა ფლაქსმენის სტილი და თეორიები 1810 წელს, როდესაც პასუხობდა მისი „კენტერბერიელი მომლოცველების“ გრავირების მისამართით გამოთქმულ კრიტიკას.&lt;ref&gt;Erdman, David ed. ''The Complete Poetry and Prose of William Blake'', Yale Anchor Press&lt;/ref&gt;

== სექსუალობა ==
=== „თავისუფალი სიყვარული“ ===
[[File:William Blake Lot and His Daughters Butlin 381.jpg|thumb|ბლეიკის „ლოტი და მისი ასულები“, [[ჰანტინგტონის ბიბლიოთეკა]], დაახლ. 1800]]
მისი სიკვდილის შემდეგ, ბლეიკს საკუთარ წინამორბედად მიიჩნევდნენ სხვადასხვა მოძრაობის წარმომადგენლები, რომლებიც მის რთულ და ხშირად ბუნდოვან სიმბოლიზმსა და ალეგორიას მათთვის აქტუალურ საკითხებს არგებდნენ.&lt;ref&gt;Tom Hayes, &quot;William Blake's AndrogYnous EGO-Ideal&quot;, ''ELH'', 71(1), 141–165 (2004).&lt;/ref&gt; კერძოდ, ბლეიკი ზოგჯერ (მერი უოლსტონკრაფტთან და მის მეუღლე უილიამ გოდვინთან ერთად) XIX საუკუნის „[[თავისუფალი სიყვარული|თავისუფალი სიყვარულის]]“ მოძრაობის წინამორბედად მიიჩნევა. ეს იყო ფართო რეფორმისტული ტრადიცია, რომელიც 1820-იან წლებში დაიწყო და ამტკიცებდა, რომ ქორწინება მონობაა; იგი მხარს უჭერდა სექსუალურ აქტივობაზე (როგორიცაა [[ჰომოსექსუალობა]], [[პროსტიტუცია]] და [[მრუშობა]]) ყოველგვარი სახელმწიფო შეზღუდვის მოხსნას, რაც XX საუკუნის დასაწყისში [[შობადობის კონტროლი]]ს მოძრაობით დაგვირგვინდა. ბლეიკისმცოდნეობა ამ თემაზე უფრო მეტად XX საუკუნის დასაწყისში იყო ფოკუსირებული, თუმცა მას დღესაც ახსენებს მკვლევარი აგნუს ანკარსიო, რომელიც ზომიერად ეჭვქვეშ აყენებს ამ ინტერპრეტაციას. XIX საუკუნის „თავისუფალი სიყვარულის“ მოძრაობა არ იყო ორიენტირებული მრავალპარტნიორიანობაზე, თუმცა ეთანხმებოდა უოლსტონკრაფტს, რომ სახელმწიფოს მიერ სანქცირებული ქორწინება იყო „ლეგალური პროსტიტუცია“ და მონოპოლისტური ხასიათი ჰქონდა. მას ბევრი საერთო აქვს ადრეულ ფემინისტურ მოძრაობებთან&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www2.h-net.msu.edu/~women/papers/freelove.html|title=H-Women – H-Net|website=www2.h-net.msu.edu|access-date=18 November 2017|archive-date=27 აპრილი 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140427105337/http://www2.h-net.msu.edu/~women/papers/freelove.html}}&lt;/ref&gt; (განსაკუთრებით [[მერი უოლსტონკრაფტი]]ს ნაწერებთან, რომლითაც ბლეიკი აღტაცებული იყო).

ბლეიკი აკრიტიკებდა თავისი დროის საქორწინო კანონებს და ზოგადად გმობდა უბიწოების, როგორც სათნოების, ტრადიციულ ქრისტიანულ გაგებას.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.poetryfoundation.org/bio/william-blake|title=William Blake|date=17 November 2017|website=Poetry Foundation|access-date=18 November 2017}}&lt;/ref&gt; მისი ქორწინების კრიზისულ პერიოდში, რაც ნაწილობრივ კეტრინის უშვილობით იყო გამოწვეული, ის პირდაპირ გამოდიოდა სახლში მეორე ცოლის მოყვანის ინიციატივით.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Hamblen |first=Emily |title=On the Minor Prophecies of William Blake |year=1995 |publisher=Kessinger Publishing |page=10}}{{cite book |last=Berger |first=Pierre |title=William Blake: Poet and Mystic |year=1915|publisher=E. P. Dutton &amp; Company |page=45}}&lt;/ref&gt; მისი პოეზია მიანიშნებს, რომ საქორწინო ერთგულების გარეგანი მოთხოვნები სიყვარულს მხოლოდ მოვალეობად აქცევს და არა ავთენტურ გრძნობად; იგი ეჭვიანობასა და ეგოიზმს საქორწინო კანონების საფუძვლად მიიჩნევდა. ლექსები, როგორიცაა „რატომ უნდა ვიყო შენთან დაბმული, ჩემო მშვენიერო მირტის ხეო?“ (Why should I be bound to thee, O my lovely Myrtle-tree?) და „დედამიწის პასუხი“ (Earth's Answer), თითქოს მხარს უჭერს მრავალ სექსუალურ პარტნიორს. ლექსში „[[ლონდონი (ბლეიკის ლექსი)|ლონდონი]]“ ის საუბრობს „საქორწინო კატაფალკზე“ (Marriage-Hearse), რომელიც „ახალგაზრდა მეძავის წყევლით“ არის შეპყრობილი. „[[ალბიონის ასულთა ხილვანი]]“ ფართოდ (თუმცა არა საყოველთაოდ) აღქმულია, როგორც თავისუფალი სიყვარულის ხოტბა, რადგან ბრომიონისა და უთუნის ურთიერთობა მხოლოდ კანონებითაა შენარჩუნებული და არა სიყვარულით. ბლეიკისთვის კანონი და სიყვარული დაპირისპირებული ცნებებია და ის მკაცრად აკრიტიკებს „გაყინულ საქორწინო სარეცელს“. „ხილვებში“ ბლეიკი წერს:

&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
ვიდრე ის, ვინც ახალგაზრდობით იწვის და მუდმივი ხვედრი არ უწყის,
კანონის შელოცვით არ მიებმება მას, ვინც სძულს? და განა მან უნდა
ათრიოს სიცოცხლის ჯაჭვი დამქანცველ ავხორცობაში? (5.21-3, E49)
&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;

XIX საუკუნეში პოეტმა და თავისუფალი სიყვარულის მხარდამჭერმა [[ელჯერნონ ჩარლზ სუინბერნი|ელჯერნონ ჩარლზ სუინბერნმა]] დაწერა წიგნი ბლეიკზე, სადაც ყურადღება გაამახვილა ზემოაღნიშნულ მოტივებზე; მასში ბლეიკი აქებს „წმინდა ბუნებრივ სიყვარულს“, რომელიც არ არის შეზღუდული სხვისი მესაკუთრული ეჭვიანობით (ამ უკანასკნელს ბლეიკი „მხოხავ ჩონჩხს“ უწოდებდა).&lt;ref&gt;Swinburne p. 260&lt;/ref&gt; სუინბერნი აღნიშნავს, თუ როგორ გმობს ბლეიკის „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინება“ ტრადიციული ნორმების დამცველთა „ფერმკრთალი რელიგიური ავხორცობის“ თვალთმაქცობას.&lt;ref&gt;Swinburne, p. 249.&lt;/ref&gt; XIX საუკუნის კიდევ ერთი მოღვაწე, [[ედვარდ კარპენტერი]] (1844–1929), განიცდიდა გავლენას ბლეიკის მისტიკური აქცენტისა ენერგიაზე, რომელიც თავისუფალია გარეგანი შეზღუდვებისგან.&lt;ref&gt;Sheila Rowbotham's ''Edward Carpenter: A Life of Liberty and Love'', p. 135.&lt;/ref&gt;

XX საუკუნის დასაწყისში პიერ ბერჟემ აღწერა, თუ როგორ ეხმიანება ბლეიკის ხედვები უოლსტონკრაფტის მიერ ავთენტური სიყვარულის განდიდებას მოვალეობისგან დაბადებული სიყვარულის ნაცვლად,&lt;ref&gt;Berger pp. 188–190&lt;/ref&gt; რაც სიწმინდის ნამდვილი საზომია. აირინ ლენგრიჯი აღნიშნავს, რომ „ბლეიკის მისტიკურ და არაორთოდოქსულ მრწამსში თავისუფალი სიყვარულის დოქტრინა იყო ის, რაც ბლეიკს „სულის“ განსანათლებლად სურდა“.&lt;ref&gt;''William Blake: a study of his life and art work'', by Irene Langridge, pp. 11, 131.&lt;/ref&gt; მაიკლ დევისის 1977 წლის წიგნი „უილიამ ბლეიკი: ახალი ტიპის ადამიანი“ ვარაუდობს, რომ ბლეიკის აზრით, ეჭვიანობა აშორებს ადამიანს ღვთიურ ერთიანობას და მას გაყინული სიკვდილისთვის სწირავს.&lt;ref&gt;Davis, p. 55.&lt;/ref&gt;

როგორც თეოლოგიურ მწერალს, ბლეიკს ჰქონდა ადამიანის „[[ცოდვით დაცემა|დაცემულობის]]“ განცდა. ს. ფოსტერ დეიმონმა აღნიშნა, რომ ბლეიკისთვის თავისუფალი სიყვარულის საზოგადოების მთავარი დაბრკოლება იყო არა მხოლოდ სოციალური შეუწყნარებლობა, არამედ ადამიანის დაცემული ბუნება და თვალთმაქცური ურთიერთობები.&lt;ref&gt;S. Foster Damon ''William Blake: His Philosophy and Symbols'' (1924), p. 105.&lt;/ref&gt; თომას რაიტის 1928 წლის წიგნი „უილიამ ბლეიკის ცხოვრება“ (რომელიც მთლიანად ბლეიკის თავისუფალი სიყვარულის დოქტრინას ეძღვნება) აღნიშნავს, რომ ბლეიკის აზრით, ქორწინებას ''პრაქტიკაში'' უნდა მოჰქონდეს სიყვარულის სიხარული, თუმცა რეალობაში ეს ხშირად ასე არ ხდება,&lt;ref&gt;Wright, p. 57.&lt;/ref&gt; რადგან დატუსაღების შეგრძნება ხშირად აქრობს ამ სიხარულს. პიერ ბერჟე ასევე აანალიზებს ბლეიკის ადრეულ მითოლოგიურ პოემებს (მაგ. „აჰანია“) და ასკვნის, რომ ბლეიკი საქორწინო კანონებს კაცობრიობის დაცემულობის შედეგად მიიჩნევდა, რადგან ისინი სიამაყისა და ეჭვიანობისგან იბადება.&lt;ref&gt;Berger, p. 142.&lt;/ref&gt;

ზოგიერთი მკვლევარი აღნიშნავს, რომ ბლეიკის შეხედულებებმა „თავისუფალ სიყვარულზე“ სიცოცხლის ბოლო წლებში ცვლილებები განიცადა. ამ პერიოდის ზოგიერთი ლექსი, მაგალითად „სნეული ვარდი“ (The Sick Rose), აფრთხილებს მკითხველს მტაცებლური სექსუალობის საფრთხეების შესახებ. მაგნუს ანკარსიო აღნიშნავს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ „ალბიონის ასულთა ხილვანის“ გმირი თავისუფალი სიყვარულის მომხრეა, პოემის ბოლოს იგი უფრო ფრთხილი ხდება, რადგან აცნობიერებს სექსუალობის ბნელ მხარეს და კითხულობს: „განა ეს შეიძლება იყოს სიყვარული, რომელიც მეორეს ისე სვამს, როგორც ღრუბელი წყალს?“&lt;ref&gt;Quoted by Ankarsjö on p. 68 of ''Bring Me My Arrows of Desire'' and again in his ''William Blake and Gender''&lt;/ref&gt; ანკარსიო ასევე მიუთითებს, რომ მერი უოლსტონკრაფტმაც მსგავსად შეიცვალა შეხედულებები ცხოვრების ბოლოს. ბლეიკისეული „დაცემულობის“ გათვალისწინებით, ანკარსიო ფიქრობს, რომ ბლეიკი სრულად არ უჭერდა მხარს გრძნობად თავაწყვეტილობას მხოლოდ კანონის დასამცირებლად (როგორც ეს პერსონაჟ ლეითას შემთხვევაშია), რადგან გამოცდილების დაცემულ სამყაროში ყოველგვარი სიყვარული შებოჭილია.&lt;ref&gt;Ankarsjö, p. 64&lt;/ref&gt; დევიდ ვორალი კი მიიჩნევს, რომ „თელის წიგნი“ იყო სვედენბორგიანული ეკლესიის ზოგიერთი წევრის მიერ შემოთავაზებული ხარჭების ინსტიტუტის უარყოფა.&lt;ref&gt;David Worrall, &quot;Thel in Africa: William Blake and the Post-colonial, Post-Swedenborgian Female Subject&quot;, in ''The Reception of Blake in the Orient'', eds. Steve Clark and Masashi Suzuki. London: Continuum, 2006, pp. 17–29.&lt;/ref&gt;

ბლეიკის გვიანდელი ნაწერები აჩვენებს ინტერესის დაბრუნებას ქრისტიანობისადმი. მიუხედავად იმისა, რომ ის რადიკალურად გადაიაზრებს ქრისტიანულ მორალს ისე, რომ იგი მოიცავს გრძნობად სიამოვნებას, მის გვიანდელ პოემებში ნაკლებია აქცენტი სექსუალურ თავისუფლებაზე და ჩნდება „თვითუარყოფის“ (self-denial) მხარდაჭერაც, თუმცა ეს უარყოფა შთაგონებული უნდა იყოს სიყვარულით და არა ავტორიტარული იძულებით.&lt;ref&gt;იხ. „იერუსალიმის“ მე-4 თავის შესავალი.&lt;/ref&gt; პიერ ბერჟე განსაკუთრებით გრძნობს ამ ტრანსფორმაციას — მისი აზრით, ახალგაზრდა ბლეიკი დიდ მნიშვნელობას ანიჭებდა იმპულსებს,&lt;ref&gt;Berger, pp. 112, 284&lt;/ref&gt; ხოლო ხანდაზმულ ბლეიკს ჰქონდა ჩამოყალიბებული იდეალი ჭეშმარიტი სიყვარულისა, რომელიც საკუთარ თავს სწირავს სხვისთვის. მისტიკური სექსუალური მგრძნობელობა მაინც რჩება გვიანდელ პოემებში (მაგალითად, იესოს დედის ქალწულობის უარყოფაში), თუმცა აქცენტი გადატანილია მიტევებაზე, გამოსყიდვასა და ემოციურ ავთენტურობაზე, როგორც ურთიერთობების საფუძველზე.

==მემკვიდრეობა==
=== შემოქმედებითობა ===
[[ნორთროპ ფრაი]], რომელიც ბლეიკის შეხედულებების სიმტკიცესა და თანმიმდევრულობაზე საუბრობდა, აღნიშნავდა: &lt;blockquote&gt;[ბლეიკი] თავად ამბობს, რომ მისი შენიშვნები [ჯოშუა] რეინოლდსზე, ორმოცდაათი წლის ასაკში დაწერილი, „ზუსტად ჰგავს“ (exactly Similar) ლოკსა და ბეკონზე გაკეთებულ ჩანაწერებს, რომლებიც მან „ძალიან ახალგაზრდამ“ დაწერა. გარკვეული ფრაზები და ლექსის სტრიქონებიც კი შეიძლება ორმოცი წლის შემდეგ კვლავ გამოჩნდეს მის შემოქმედებაში. იმის ერთგულება, რაც მას ჭეშმარიტებად მიაჩნდა, თავად იყო მისი ერთ-ერთი წამყვანი პრინციპი... თანმიმდევრულობა (სულელური თანმიმდევრულობა თუ სხვაგვარი) ბლეიკის ერთ-ერთი მთავარი საზრუნავია, ხოლო „თვითწინააღმდეგობა“ ყოველთვის მის ერთ-ერთ ყველაზე ზიზღნარევ კომენტარს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;fearfulsymmetry&quot;&gt;Northrop Frye, ''Fearful Symmetry: A Study of William Blake'', 1947, Princeton University Press&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

[[File:Blake after John Gabriel Stedman Narrative of a Five Years copy 2 object 2-detail.jpg|thumb|right|ბლეიკის „ნეგრო, რომელიც ნეკნებით ცოცხლად ჩამოკიდეს სახრჩობელაზე“, ილუსტრაცია [[ჯონ გაბრიელ სტიდმენი]]ს წიგნისთვის „მონათხრობი ხუთწლიანი ექსპედიციის შესახებ სურინამელი აჯანყებული ნეგროების წინააღმდეგ“ (1796)]]
ბლეიკს სძულდა [[მონობა]]&lt;ref&gt;Parker, Lisa Karee, [http://scholarworks.gsu.edu/english_theses/16 &quot;A World of Our Own: William Blake and Abolition.&quot;] Thesis, Georgia State University, 2006. &lt;/ref&gt; და სჯეროდა რასობრივი და სექსუალური თანასწორობის. მისი რამდენიმე ლექსი და ნახატი გამოხატავს უნივერსალური კაცობრიობის იდეას: „რადგან ყველა ადამიანი ერთნაირია (თუმცა უსასრულოდ მრავალფეროვანი)“. ერთ-ერთ ლექსში, რომელსაც შავკანიანი ბავშვი ყვება, თეთრი და შავი სხეულები აღწერილია როგორც დაჩრდილული ჭალები ან ღრუბლები, რომლებიც მანამდე არსებობენ, სანამ ადამიანი ისწავლის „სიყვარულის სხივების გაძლებას“:

&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
როცა მე შავი და ის თეთრი ღრუბლისგან გავთავისუფლდებით
და ღვთის კარვის გარშემო კრავებივით გავიხარებთ:
მზის სიცხისგან დავიფარავ მას, ვიდრე შეძლებს
სიხარულით მიეყრდნოს ჩვენი მამის მუხლებს.
შემდეგ კი წამოვდგები და მის ვერცხლისფერ თმას მოვეფერები,
მას დავემსგავსები და მაშინ მასაც შევუყვარდები. (23-8, E9)
&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;

ბლეიკი მთელი ცხოვრების მანძილზე ინარჩუნებდა აქტიურ ინტერესს სოციალური და პოლიტიკური მოვლენების მიმართ; სოციალური და პოლიტიკური განაცხადები ხშირად გვხვდება მის მისტიკურ სიმბოლიზმში. მისი შეხედულებები იმის შესახებ, რასაც ის ჩაგვრასა და თავისუფლების შეზღუდვად მიიჩნევდა, ეკლესიაზეც ვრცელდებოდა. მისი სულიერი რწმენა ნათლად ჩანს „გამოცდილების სიმღერებში“ (1794), სადაც ის ერთმანეთისგან ასხვავებს ძველი აღთქმის ღმერთს, რომლის შეზღუდვებსაც უარყოფდა, და ახალი აღთქმის ღმერთს, რომელსაც პოზიტიურ ძალად განიხილავდა.
=== ხილვები ===
ბავშვობიდანვე ბლეიკი ამტკიცებდა, რომ ხედავდა ხილვებს. პირველი მათგანი შესაძლოა ჯერ კიდევ ოთხი წლის ასაკში მომხდარიყო, როდესაც, ერთი შემთხვევის თანახმად, ახალგაზრდა ხელოვანმა „იხილა ღმერთი“, როცა ღმერთმა „ფანჯარას თავი მიადო“.&lt;ref name=bent78&gt;Bentley, Gerald Eades and Bentley Jr., G. ''William Blake: The Critical Heritage''. 1995, pp. 36–7.&lt;/ref&gt; რვა თუ ათი წლის ასაკში, ლონდონის რაიონ პეკემ-რაიში, ბლეიკი ამტკიცებდა, რომ იხილა „ანგელოზებით სავსე ხე, რომლის ყოველ ტოტზე ვარსკვლავებივით მოციმციმე ანგელოზთა ფრთები ბრწყინავდა“.&lt;ref name=bent78 /&gt; ბლეიკის ვიქტორიანელი ბიოგრაფის, გილქრისტის თანახმად, იგი შინ დაბრუნდა და მოყვა ნანახი ხილვის შესახებ; მან მხოლოდ დედის ჩარევის წყალობით დააღწია თავი მამისგან ცემას ტყუილის თქმისთვის. მიუხედავად იმისა, რომ ყველა მტკიცებულება მიუთითებს იმაზე, რომ მშობლები მას დიდწილად მხარს უჭერდნენ, დედა განსაკუთრებით მზრუნველი ჩანს — ბლეიკის რამდენიმე ადრეული ნახატი და ლექსი მისი ოთახის კედლებს ამკობდა. დედის მზრუნველობის შესახებ გადმოცემას სიფრთხილით უნდა მოვეკიდოთ: პიტერ ეკროიდი გადმოგვცემს, რომ ერთხელ ბლეიკი ხილვებზე საუბრის გამო დედამაც სცემა და თუმცა ეს მხოლოდ ერთხელ მოხდა, ბლეიკი ამის გამო ცხოვრების ბოლომდე უკმაყოფილო იყო.&lt;ref&gt;Ackroyd, Peter (1995). Blake. London: Sinclair-Stevenson. p. 21-2, {{ISBN|1-85619-278-4}}.&lt;/ref&gt; სხვა დროს, ბლეიკი თივის მთიბველებს აკვირდებოდა და მოეჩვენა, რომ მათ შორის ანგელოზისებრი ფიგურები დააბიჯებდნენ.&lt;ref name=bent78 /&gt;

[[File:William Blake 002.jpg|thumb|right|''რწყილის აჩრდილი'', 1819–1820. მას შემდეგ, რაც მხატვარ-ასტროლოგ ჯონ ვარლის თავისი ხილვების შესახებ აცნობა, ბლეიკი დაითანხმეს, რომ ერთ-ერთი მათგანი დაეხატა.&lt;ref name=langr&gt;Langridge, Irene. ''William Blake: A Study of His Life and Art Work''. 1904, pp. 48–9.&lt;/ref&gt; ვარლის მონათხრობი ბლეიკსა და რწყილის აჩრდილის ხილვაზე საყოველთაოდ ცნობილი გახდა.&lt;ref name=langr /&gt;]]

ბლეიკი ამტკიცებდა, რომ ხილვებს მთელი ცხოვრების მანძილზე ხედავდა. ისინი ხშირად ლამაზ რელიგიურ თემებსა და სახეებთან იყო დაკავშირებული და შესაძლოა სწორედ მათ შთააგონეს იგი სულიერი ღვაწლისა და შემოქმედებისკენ. რელიგიური კონცეფციები და ხატოვნება ცენტრალურ ადგილს იკავებს ბლეიკის ნამუშევრებში. ღმერთი და ქრისტიანობა მისი თხზულებების ინტელექტუალურ ბირთვს შეადგენდა, საიდანაც იგი შთაგონებას იღებდა. ბლეიკს სჯეროდა, რომ მას პირადად [[მთავარანგელოზი|მთავარანგელოზები]] აძლევდნენ მითითებებს და ამხნევებდნენ მხატვრული ნამუშევრების შესაქმნელად; იგი ამტკიცებდა, რომ სწორედ ეს მთავარანგელოზები კითხულობდნენ და ტკბებოდნენ მისი შემოქმედებით. უილიამ ჰეილისადმი მიწერილ სამძიმრის წერილში, რომელიც 1800 წლის 6 მაისით თარიღდება (ჰეილის ვაჟის გარდაცვალებიდან ოთხი დღის შემდეგ),&lt;ref&gt;{{cite book |title=Memoirs of the Life and Writings of William Haley, ESQ Vol II |last=Johnson |first=John |year=1823 |publisher=S. and R. Bentley, Dorset-Street |location=London |isbn= 9780576029568|page=506 |url=https://books.google.com/books?id=6vm8ao7Qks8C&amp;pg=PA506 }}&lt;/ref&gt; ბლეიკი წერდა:

{{blockquote|მე ვიცი, რომ ჩვენი გარდაცვლილი მეგობრები უფრო რეალურად არიან ჩვენთან, ვიდრე მაშინ, როცა ჩვენი მოკვდავი ნაწილისთვის ხილულნი იყვნენ. ცამეტი წლის წინ მე დავკარგე ძმა და მის სულთან ყოველდღე და ყოველ საათს ვსაუბრობ სულიერად; მას ჩემს მოგონებებში, ჩემი ფანტაზიის სამყაროში ვხედავ. მესმის მისი რჩევები და ახლაც კი მისი კარნახით ვწერ.}}

1800 წლის 21 სექტემბრით დათარიღებულ წერილში ჯონ ფლაქსმენისადმი, ბლეიკი წერდა:

{{blockquote|[ქალაქი] ფელფამი ტკბილი ადგილია სწავლისთვის, რადგან ის უფრო სულიერია, ვიდრე ლონდონი. ზეცა აქ ყოველი მხრიდან ხსნის თავის ოქროს კარიბჭეს; მის ფანჯრებს ორთქლი არ ფარავს; ციური ბინადრების ხმები უფრო გარკვევით ისმის, მათი ფორმები კი უფრო ნათლად ჩანს; ჩემი კოტეჯიც მათი სახლების ჩრდილია. ჩემი მეუღლე და და კარგად არიან... ზეცაში ჩემი ნამუშევრებით უფრო მეტად ვარ ცნობილი, ვიდრე წარმომედგინა. ჩემს გონებაში არის სამუშაო ოთახები და დარბაზები, სავსე ძველი წიგნებითა და სურათებით, რომლებიც ჩემს მოკვდავ ცხოვრებამდე, მარადისობის ეპოქებში დავწერე და დავხატე; ეს ნამუშევრები მთავარანგელოზთა სიხარული და შესწავლის საგანია. (E710)}}

1803 წლის 25 აპრილს თომას ბატსისადმი მიწერილ წერილში ბლეიკი წერდა:

{{blockquote|ახლა შემიძლია გითხრათ ის, რასაც, შესაძლოა, სხვას ვერავის გავუბედავდი: რომ მხოლოდ ლონდონში შემიძლია მშვიდად ვაწარმოო ჩემი ვიზიონერული კვლევები და რომ შემიძლია ვესაუბრო ჩემს მეგობრებს მარადისობაში, ვიხილო ხილვები, ვნახო სიზმრები, ვიწინასწარმეტყველო და ვილაპარაკო იგავებით შეუმჩნევლად და სხვა მოკვდავთა ეჭვებისგან თავისუფალმა; შესაძლოა, ეს ეჭვები კეთილგანწყობითაა გამოწვეული, მაგრამ ეჭვი ყოველთვის დამღუპველია, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ჩვენს მეგობრებში გვეპარება ეჭვი.}}

ნაშრომში „საშინელი სამსჯავროს ხილვა“ (A Vision of the Last Judgement) ბლეიკი წერდა:

{{blockquote|შეცდომა ქმნადია, ჭეშმარიტება კი მარადიული. შეცდომა ანუ ქმნილება დაიწვება და მაშინ, და მხოლოდ მაშინ, გამოჩნდება ჭეშმარიტება ანუ მარადისობა. იგი იმ წამსვე იწვის, როდესაც ადამიანები მის მზერას წყვეტენ. საკუთარ თავზე ვაცხადებ, რომ მე არ ვუმზერ გარეგან ქმნილებას და ჩემთვის ის დაბრკოლებაა და არა მოქმედება; ის ჩემს ფეხებზე არსებული ტალახივითაა და არა ჩემი ნაწილი. კითხვაზე — „როდესაც მზე ამოდის, განა ვერ ხედავთ ცეცხლის მრგვალ დისკოს, რომელიც რაღაცით გვინეას [ოქროს მონეტას] ჰგავს?“ — ო, არა, არა, მე ვხედავ ზეციური მხედრობის ურიცხვ სიმრავლეს, რომელიც ღაღადებს: „წმინდა არს, წმინდა არს, წმინდა არს უფალი ღმერთი ყოვლისმპყრობელი!“ მე ჩემს ხორცისმიერ ანუ ვეგეტატიურ თვალს ისევე არ ვენდობი, როგორც ფანჯარას არ ვკითხავდი იმის შესახებ, რასაც მისი მეშვეობით ვხედავ. მე მასში ვიხედები და არა მისი დახმარებით. (E565-6)}}

მიუხედავად იმისა, რომ ანგელოზებსა და ღმერთს ხედავდა, ბლეიკი ასევე ამტკიცებდა, რომ იხილა სატანა ლონდონში, სამხრეთ მოლტონ-სტრიტზე მდებარე საკუთარი სახლის კიბეზე.&lt;ref name=&quot;flavorwire1&quot; /&gt;

იცოდა რა ბლეიკის ხილვების შესახებ, [[უილიამ უორდსუორთი|უილიამ უორდსუორთმა]] აღნიშნა: „ეჭვგარეშეა, რომ ეს საწყალი კაცი შეშლილი იყო, მაგრამ ამ ადამიანის შეშლილობაში არის რაღაც, რაც უფრო მეტად მაინტერესებს, ვიდრე [[ლორდი ბაირონი]]სა და [[უოლტერ სკოტი]]ს საღი გონება“.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Blake's vision on show | author=John Ezard | url=https://www.theguardian.com/uk/2004/jul/06/artsandhumanities.arts |work=The Guardian |location=UK | date=6 July 2004 | access-date=24 March 2008}}&lt;/ref&gt; უფრო პატივისცემით წერდა ჯონ უილიამ კაზინსი „ინგლისური ლიტერატურის მოკლე ბიოგრაფიულ ლექსიკონში“: ბლეიკი იყო „ჭეშმარიტად ღვთისმოსავი და მოყვარული სული, სამყაროსგან მივიწყებული და გაუგებარი, მაგრამ რჩეულთაგან დაფასებული“, რომელიც „ეწეოდა მხიარულ და კმაყოფილ ცხოვრებას სიღარიბეში, რომელიც განათებული იყო ხილვებითა და ზეციური შთაგონებით“.&lt;ref&gt;{{cite book |title=A Short Biographical Dictionary of English literature |last= Cousin |first=John William |year=1933 |publisher=Plain Label Books |isbn=978-1-60303-696-2 |page=81 }}&lt;/ref&gt; ბლეიკის ფსიქიკური ჯანმრთელობის საკითხი კითხვის ნიშნის ქვეშ იდგა ჯერ კიდევ 1911 წლის „[[Encyclopædia Britannica|ბრიტანიკაშიც]]“ კი, სადაც აღნიშნულია, რომ „საკითხი იმის შესახებ, იყო თუ არა ბლეიკი შეშლილი, სავარაუდოდ, კამათის საგნად დარჩება, მაგრამ ეჭვგარეშეა, რომ ცხოვრების სხვადასხვა პერიოდში იგი იმყოფებოდა ილუზიების გავლენის ქვეშ, რომელთა ასახსნელად გარეგანი ფაქტები არ არსებობს და ბევრი რამ, რაც მან დაწერა, მოკლებულია ლოგიკურ თანმიმდევრულობას“ .
=== კულტურული გავლენა ===
[[File:William Blake3.jpg|thumb|left|უილიამ ბლეიკის პორტრეტი პროფილში, ავტორი [[John Linnell (painter)|ჯონ ლინელი]]. ეს უფრო დიდი ვერსია შეიქმნა ალექსანდრე გილქრისტის წიგნისთვის — „ბლეიკის ცხოვრება“ (1863) — გრავირების მიზნით.]]
ბლეიკის შემოქმედება მისი გარდაცვალების შემდეგ ერთი თაობის განმავლობაში მივიწყებული იყო და თითქმის სრულად დაიკარგა იქამდე, სანამ 1860-იან წლებში ალექსანდრე გილქრისტმა მის ბიოგრაფიაზე მუშაობა არ დაიწყო. წიგნის „უილიამ ბლეიკის ცხოვრება“ გამოქვეყნებამ სწრაფად შეცვალა ბლეიკის რეპუტაცია, განსაკუთრებით მას შემდეგ, რაც იგი [[პრერაფაელიტები|პრერაფაელიტებმა]] და მათთან დაკავშირებულმა ფიგურებმა, კერძოდ [[დანტე გაბრიელ როსეტი]]მ და ელჯერნონ ჩარლზ სუინბერნმა აღიარეს. თუმცა, ბლეიკის შემოქმედების სრული დაფასება და მისი გავლენის ზრდა XX საუკუნეში მოხდა. XX საუკუნის დასაწყისისა და შუა პერიოდის მნიშვნელოვან მკვლევართა შორის, რომლებმაც წვლილი შეიტანეს ლიტერატურულ და მხატვრულ წრეებში ბლეიკის სტატუსის ამაღლებაში, იყვნენ ს. ფოსტერ დეიმონი, ჯეფრი კეინზი, [[ნორთროპ ფრაი]] და [[დევიდ ერდმანი]].

მიუხედავად იმისა, რომ ბლეიკს მნიშვნელოვანი როლი ჰქონდა ისეთი ფიგურების ხელოვნებასა და პოეზიაში, როგორიც როსეტი იყო, სწორედ მოდერნისტულ პერიოდში დაიწყო მისმა ნაშრომებმა მწერალთა და მხატვართა უფრო ფართო წრეზე გავლენის მოხდენა. [[უილიამ ბატლერ იეიტსი|უილიამ ბატლერ იეიტსმა]], რომელმაც 1893 წელს ბლეიკის თხზულებათა კრებული დაარედაქტირა, მისგან მრავალი პოეტური და ფილოსოფიური იდეა ისესხა,&lt;ref&gt;Hazard Adams. ''Blake and Yeats: The Contrary Vision'', Ithaca: Cornell University Press, 1955.&lt;/ref&gt; ხოლო ბრიტანული სურეალისტური ხელოვნება განსაკუთრებით დაეფუძნა ბლეიკისეულ არა-მიმეტიკურ, ვიზიონერულ პრაქტიკას ისეთი მხატვრების შემოქმედებაში, როგორიც იყვნენ [[პოლ ნეში]] და [[გრეჰემ საზერლენდი]].&lt;ref&gt;Shirley Dent and Jason Whittaker. ''Radical Blake: Influence and Afterlife from 1827''. Houndmills: Palgrave, 2002.&lt;/ref&gt;

მისი პოეზია გამოიყენა არაერთმა ბრიტანელმა კლასიკურმა კომპოზიტორმა. ამ მხრივ ყველაზე ადრეული ცნობილი ნამუშევარია [[დოინ ბელი]]ს მიერ მუსიკალურად გაფორმებული ლექსი „Can I see another's woe“ („უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერებიდან“), რომელიც 1876 წელს გამოიცა.&lt;ref&gt;Steve Clark, T. Connolly, Jason Whittaker, [https://books.google.com/books?id=aohMCgAAQBAJ&amp;pg=PT146 ''Blake 2.0: William Blake in Twentieth-Century Art, Music and Culture''] (Springer, 2012), p. 146&lt;/ref&gt; აღსანიშნავია [[ბენჯამინ ბრიტენი]]სა და [[რალფ ვონ უილიამსი]]ს ნამუშევრები; ასევე [[ჯონ ტავენერი]]ს მუსიკა ბლეიკის რამდენიმე ლექსზე, მათ შორის „კრავზე“ (1982 წლის ნაწარმოები „The Lamb“) და „[[ვეფხვი (ბლეიკი)|ვეფხვზე]]“.

ბევრი მკვლევარი, მათ შორის ჯუნ სინგერი, ამტკიცებს, რომ ბლეიკის შეხედულებები ადამიანის ბუნებაზე წინ უსწრებდა და ემთხვეოდა ფსიქოანალიტიკოს [[კარლ იუნგი]]ს აზროვნებას. თავად იუნგის სიტყვებით: „ბლეიკი [არის] საინტერესო შესასწავლი ობიექტი, რადგან მან თავის ფანტაზიებში უამრავი ნახევრად გადამუშავებული ცოდნა დააგროვა. ჩემი შეხედულებით, ეს უფრო მხატვრული პროდუქტია, ვიდრე არაცნობიერი პროცესების ავთენტური რეპრეზენტაცია“.&lt;ref&gt;[https://www.loc.gov/exhibits/red-book-of-carl-jung/the-red-book-and-beyond.html#obj0 Jung and William Blake.] Retrieved 6 March 2015.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.psy.dmu.ac.uk/drhiles/pdf%27s/Microsoft%20Word%20-%20Jung%20paper.web.pdf |title=Letter to Nanavutty, 11 Nov 1948, quoted by Hiles, David. ''Jung, William Blake and our answer to Job'' 2001. |author= |website=psy.dmu.ac.uk |publisher=De Montfort University |access-date=13 December 2009 |archive-date=9 მაისი 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100509053105/http://www.psy.dmu.ac.uk/drhiles/pdf%27s/Microsoft%20Word%20-%20Jung%20paper.web.pdf }}&lt;/ref&gt; მსგავსად ამისა, დაიანა ჰიუმ ჯორჯი ამტკიცებდა, რომ ბლეიკი შეიძლება მივიჩნიოთ [[ზიგმუნდ ფროიდი]]ს იდეების წინამორბედად.&lt;ref&gt;Diana Hume George. ''Blake and Freud''. Ithaca: Cornell University Press, 1980.&lt;/ref&gt;

ბლეიკმა უზარმაზარი გავლენა მოახდინა 1950-იანი წლების [[ბიტნიკები|ბიტ-თაობის]] პოეტებსა და 1960-იანი წლების კონტრკულტურაზე. მას ხშირად მოიხსენიებდნენ ისეთი ფიგურები, როგორებიც იყვნენ ბიტ-პოეტი [[ალენ გინზბერგი]], მუსიკოსები [[ბობ დილანი]], [[რიჩარდ ეშკროფტი]],&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Babcock |first=Jay |date=17 May 2000 |title=Richard Ashcroft - Mean Magazine feature |url=https://www.thevervelive.com/2000/05/richard-ashcroft-mean-magazine-feature.html |access-date=30 May 2024 |work=Mean Magazine}}&lt;/ref&gt; [[ჯიმ მორისონი]],&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20161104144618/http://zoamorphosis.com/2011/03/how-much-did-jim-morrison-know-about-william-blake/ zoamorphosis.com, ''How much did Jim Morrison know about William Blake''] Retrieved 16 September 2011&lt;/ref&gt; [[ვან მორისონი]]&lt;ref&gt;Neil Spencer, [https://www.theguardian.com/books/2000/oct/22/classics.williamblake ''Into the Mystic,'' ''Visions of paradise to words of wisdom... an homage to the written work of William Blake.''] ''[[The Guardian]]'', October 2000, Retrieved 16 September 2011&lt;/ref&gt; და [[ბრიუს დიკინსონი]],&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Palmer |first=Robert |date=20 March 1985 |title=The Pop Life |url=https://www.nytimes.com/1985/03/20/arts/the-pop-life-105142.html |access-date=8 September 2024 |work=[[The New York Times]]}}&lt;/ref&gt; ასევე მწერალი [[ოლდოს ჰაქსლი]]. პულიცერის პრემიის ლაურეატმა კომპოზიტორმა უილიამ ბოლკომმა მუსიკალურად გააფორმა „[[უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები]]“,&lt;ref&gt;{{Cite journal |last=Di Salvo |first=Jackie |date=Spring 1988 |title=William Bolcom, Songs of Innocence and Experience |url=https://bq.blakearchive.org/21.4.disalvo |journal=Blake/An Illustrated Quarterly |volume=21 |issue=4 |pages=152}}&lt;/ref&gt; სადაც სხვადასხვა ლექსისთვის სხვადასხვა მუსიკალური სტილი გამოიყენა — „თანამედროვე ტექნიკიდან დაწყებული, ბროდვეით, ქანთრით და რეგით დასრულებული“.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Hoffman |first=Gary |date=January 2005 |title=BOLCOM: Songs of Innocence and of Experience |work=Opera Today |url=https://operatoday.com/2005/01/bolcom_songs_of_innocence_and_of_experience/)}}&lt;/ref&gt;

[[ფილიპ პულმანი]]ს ფენტეზის ჟანრის ტრილოგიის — „[[მისი ბნელი საწყისები]]“ — ძირითადი იდეა დიდწილად ბლეიკის „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“ არის ფესვგადგმული. ბლეიკი ასევე გვევლინება მნიშვნელოვან პერსონაჟად ბრაიან კეტლინგის ფენტეზი-რომანში „The Erstwhile“, სადაც მისი ანგელოზების ხილვები სიუჟეტის ნაწილია. კომპოზიტორი კეტლინ იერვუდი ერთ-ერთია იმ მრავალ თანამედროვე მუსიკოსს შორის, რომლებმაც ბლეიკის ლექსებზე მუსიკა შექმნეს. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ბლეიკის როლი პოპულარულ კულტურაში წინა პლანზე წამოიწია სხვადასხვა სფეროში, როგორიცაა პოპ-მუსიკა, კინო და [[გრაფიკული რომანი]], რამაც ედუარდ ლარისს ათქმევინა: „ბლეიკი არის ის რომანტიკოსი მწერალი, რომელმაც ყველაზე ძლიერი გავლენა მოახდინა XX საუკუნეზე“.&lt;ref&gt;Edward Larrissy. ''Blake and Modern Literature''. Houndmills: Palgrave, 2006. p. 1.&lt;/ref&gt;

== გამოფენები ==
[[File:William Blake's birthplace marker, Soho.jpg|thumb|right|მემორიალური ნიშანი ბლეიკის დაბადების ადგილზე, [[სოჰო]], [[უესტმინსტერის სიტი]]]]

ბოლო პერიოდის უმნიშვნელოვანესი გამოფენები, რომლებიც უილიამ ბლეიკს მიეძღვნა, მოიცავს შემდეგს:

* [[აშმოლის მუზეუმი|ეშმოლის მუზეუმის]] ([[ოქსფორდი]]) გამოფენა „უილიამ ბლეიკი: შეგირდი და ოსტატი“ (William Blake: Apprentice and Master), რომელიც ღია იყო 2014 წლის დეკემბრიდან 2015 წლის მარტამდე, იკვლევდა ბლეიკის, როგორც ხელოვანის ჩამოყალიბებას, ასევე მის გავლენას იმ ახალგაზრდა მხატვარ-გრავიორებზე, რომლებიც მისი ცხოვრების ბოლო წლებში მის გარშემო იყვნენ შემოკრებილნი.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Ashmolean Museum|url=http://www.ashmolean.org/exhibitions/details/?exh=87|work=Ashmolean website|access-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt;
* [[ვიქტორიას ეროვნული გალერეა|ვიქტორიას ეროვნული გალერეის]] გამოფენამ „უილიამ ბლეიკი“, რომელიც 2014 წლის ზაფხულში გაიმართა, წარმოადგინა გალერეაში დაცული ბლეიკის ნამუშევრების კოლექცია, მათ შორის შთამბეჭდავი აკვარელები, ცალკეული პრინტები და ილუსტრირებული წიგნები.&lt;ref&gt;{{cite web|title=NGV William Blake Exhibition|url=http://www.ngv.vic.gov.au/whats-on/exhibitions/exhibitions/william-blake|work=NGV website|access-date=29 October 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20141029153804/http://www.ngv.vic.gov.au/whats-on/exhibitions/exhibitions/william-blake|archive-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt;
* [[მორგანის ბიბლიოთეკა და მუზეუმი|მორგანის ბიბლიოთეკისა და მუზეუმის]] გამოფენა „უილიამ ბლეიკის სამყარო: იწყება ახალი ზეცა“ (William Blake's World: A New Heaven Is Begun), რომელიც 2009 წლის სექტემბრიდან 2010 წლის იანვრამდე გრძელდებოდა, მოიცავდა 100-ზე მეტ აკვარელს, პრინტსა და პოეზიის ილუმინირებულ წიგნს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Morgan Library William Blake Exhibition|url=http://www.themorgan.org/exhibitions/william-blakes-world|work=Morgan Library website|date=19 August 2013|access-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt;
* 2007–2008 წლებში [[ტეიტის გალერეა|ტეიტ ბრიტანეთში]] გამართული გამოფენა „უილიამ ბლეიკი“ დაემთხვა მისი დაბადებიდან 250-ე წლისთავს; მასში წარმოდგენილი იყო როგორც გალერეის მუდმივი კოლექცია, ისე კერძო მფლობელებისგან დროებით მიღებული ახლად აღმოჩენილი ნამუშევრები, რომლებიც მანამდე არასოდეს ყოფილა გამოფენილი.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tate William Blake Exhibition Themes|url=http://www.tate.org.uk/whats-on/tate-britain/exhibition/william-blake|work=Tate website|access-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt;
* [[შოტლანდიის ეროვნული გალერეა|შოტლანდიის ეროვნული გალერეის]] 2007 წლის გამოფენა „უილიამ ბლეიკი“ ასევე მიეძღვნა მისი დაბადების 250-ე წლისთავს და წარმოადგინა გალერეის ყველა ექსპონატი, რომელიც ბლეიკთან იყო დაკავშირებული.&lt;ref&gt;{{cite web|title=National Galleries Scotland William Blake Exhibition|url=https://www.nationalgalleries.org/whatson/exhibitions/william-blake/|work=NGS website|access-date=29 October 2014}}{{Dead link|date=მარტი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
* 2000–2001 წლებში ტეიტ ბრიტანეთში გამართულ გამოფენაზე წარმოდგენილი იყო ბლეიკის ხელოვნებისა და პოეზიის სრული სპექტრი კონტექსტურ მასალებთან ერთად, რომლებიც ოთხ სექციად იყო დაყოფილი: „ერთ-ერთი გოთი მხატვარი“; „ლამბეთის ველის ქურა“; „ფანტაზიის დარბაზები“ და „მრავალი შთამბეჭდავი ნამუშევარი“.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tate William Blake Exhibition Themes|url=http://www.tate.org.uk/whats-on/tate-britain/exhibition/william-blake-2000-2001/william-blake-exhibition-themes|work=Tate website|access-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt; მოგვიანებით, 2001 წელს, გამოფენამ მეტროპოლიტენის ხელოვნების მუზეუმში გადაინაცვლა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=William Blake |url=https://localhost:5000/exhibitions/listings/2001/william-blake |access-date=2025-08-28 |website=The Metropolitan Museum of Art}}&lt;/ref&gt;
* 2016 წელს აშშ-ში, [[სან-ფრანცისკო|სან-ფრანცისკოში]], გაიხსნა მსოფლიოში პირველი უილიამ ბლეიკის ანტიკვარული წიგნების მაღაზია და სამხატვრო გალერეა.&lt;ref name=SF&gt;{{cite web|url=http://www.sfweekly.com/culture/art/evil-renderings-distempered-mind/)|title=Evil Renderings of a Distempered Mind – November 10, 2016 – SF Weekly|date=10 November 2016}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ebar.com/arts/art_article.php?sec=general&amp;article=392|title=The Bay Area Reporter Online – William Blake, artist in Paradise}}{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
* 2019 წლის შემოდგომაზე ლონდონში, ტეიტ ბრიტანეთში, ბლეიკისადმი მიძღვნილი მასშტაბური გამოფენა გაიხსნა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tate.org.uk/whats-on/tate-britain/exhibition/william-blake-artist|title=William Blake – Exhibition at Tate Britain|website=Tate}}&lt;/ref&gt;
* [[ფიცუილიამის მუზეუმი|ფიცუილიამის მუზეუმში]] ([[კემბრიჯი]]) 2024 წლის 23 თებერვლიდან 19 მაისამდე გაიმართა გამოფენა სახელწოდებით „უილიამ ბლეიკის სამყარო“ (William Blake's Universe).&lt;ref&gt;{{Cite web |title=William Blake's Universe |url=https://fitzmuseum.cam.ac.uk/plan-your-visit/exhibitions/william-blakes-universe |access-date=8 June 2024 |website=The Fitzwilliam Museum |language=en}}&lt;/ref&gt;

== ბიბლიოგრაფია ==
{{col-begin}}
{{col-2}}

=== ილუმინირებული წიგნები ===

* ''[[უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები]]'' (რედაქტირებულია 1794)
** ''[[უმანკოების სიმღერები]]'' (რედაქტირებულია 1789)
* ''[[თელის წიგნი]]''* (დაწერილია 1788–1790, რედაქტირებულია 1789–1793)
* ''[[ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინება]]'' (დაწერილია 1790–1793)
* ''სამოთხის ბჭენი'' (დაწერილია 1793, რედაქტირებულია 1818)
* ''[[ალბიონის ასულთა ხილვანი]]''* (რედაქტირებულია 1793)
* ''[[კონტინენტური წინასწარმეტყველებები]]''*
** ''[[მერიკა: წინასწარმეტყველება]]'' (რედაქტირებულია 1793)
** ''[[ევროპა: წინასწარმეტყველება]]'' (რედაქტირებულია 1794–1821)
** ''[[ლოსის სიმღერა]]'' (რედაქტირებულია 1795)
* ''[[არ არსებობს ბუნებრივი რელიგია]]'' (დაწერილია 1788, შესაძლოა რედაქტირებულია 1794–1795)
* ''[[იურიზენის პირველი წიგნი]]''* (რედაქტირებულია 1794–1818)
* ''[[ყველა რელიგია ერთია]]'' (დაწერილია 1788, შესაძლოა რედაქტირებულია 1795)
* ''[[ლოსის წიგნი]]''* (რედაქტირებულია 1795)
* ''[[აჰანიას წიგნი]]''* (რედაქტირებულია 1795)
* ''[[მილტონი]]''* (დაწერილია 1804–1810)
* ''[[იერუსალიმი: გიგანტი ალბიონის ემანაცია]]''* (დაწერილია 1804–1820, დამატებები მოგვიანებითაც, რედაქტირებულია 1820–1827 და 1832)

=== არაილუმინირებული ===

* ''[[პოეტური ესკიზები]]'' (დაწერილია 1769–1777, რედაქტირებულია 1783 და 1868, ერთ ტომად)
* ''[[კუნძული მთვარეზე]]'' (დაწერილია 1784, დაუსრულებელი)
* ''[[საფრანგეთის რევოლუცია]]'' (რედაქტირებულია 1791)
* ''თავისუფლების სიმღერა'' (რედაქტირებულია 1792, გამოქვეყნებულია „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“)
* ''[[ვალა, ანუ ოთხი ზოა]]''* (დაწერილია 1797–1807, დაუსრულებელი)
* ''[[ტირიელი]]''* (დაწერილია {{circa|1789}}, რედაქტირებულია 1874)
''ნამუშევრები სიმბოლოთი'' * ''წარმოადგენს [[წინასწარმეტყველურ წიგნებს]].''
{{col-break}}

=== ბლეიკის მიერ დასურათებული ===

* [[მერი უოლსტონკრაფტი]], ''[[ორიგინალური ამბები რეალური ცხოვრებიდან]]'' (1791)
* [[ჯონ გეი]], ''[[ჯონ გეის იგავ-არაკები ავტორის ცხოვრებასთან ერთად]]'', ჯონ სტოკდეილი, პიკადილი (1793)
* [[გოტფრიდ აუგუსტ ბიურგერი]], ''[[ლეონორა]]'' (გრავირება ბლეიკის არ არის)&lt;ref&gt;Wilson, Mona. ''The Life of William Blake'', 1948, London: Rupert Hart-Davis, p. 77.&lt;/ref&gt; (1796)
* [[ედუარდ იანგი]], ''[[ღამის ფიქრები]]'' (1797)
* [[თომას გრეი]], ''ლექსები'' (1798)
* [[რობერტ ბლერი]], ''[[საფლავი]]'' (1805–1808)
* [[ჯონ მილტონი]], ''[[დაკარგული სამოთხე]]'' (1808)
* [[ჯონ ვარლი]], ''[[ვიზიონერული თავები]]'' (1819–1820)
* [[რობერტ ჯონ თორნტონი]], ''ვირგილიუსი'' (1821)
* ''[[იობის წიგნი]]'' (1823–1826)
* [[ჯონ ბანიანი]], ''[[მომლოცველის მოგზაურობა]]'' (1824–1827, დაუსრულებელი)
* [[დანტე ალიგიერი|დანტე]], ''[[ღვთაებრივი კომედია]]'' (1825–1827). ბლეიკი გარდაიცვალა 1827 წელს, როდესაც ამ ილუსტრაციებზე მუშაობა ჯერ კიდევ დაუსრულებელი იყო. 102 აკვარელიდან მხოლოდ 7 შეირჩა გრავირებისთვის.
{{col-end}}

== ლიტერატურა ==
&lt;small&gt;
{{columns-list|colwidth=30em|
* {{cite journal |author=პიტერ ებსი|author-link=პიტერ ებსი|date=July 2014 |title=William Blake and the forging of the creative self (უილიამ ბლეიკი და შემოქმედებითი მე-ს გამოჭედვა) |journal=[[The London Magazine]] |pages=49–62 }}
* [[პიტერ აქროიდი]] (1995). ''Blake'' (ბლეიკი). Sinclair-Stevenson. {{ISBN|1-85619-278-4}}.
* [[დონალდ ოლტი]] (1974). ''Visionary Physics: Blake's Response to Newton'' (ვიზიონერული ფიზიკა: ბლეიკის პასუხი ნიუტონს). University of Chicago. {{ISBN|0-226-03225-6}}.
* — (1987). ''Narrative Unbound: Re-Visioning William Blake's The Four Zoas'' (თავისუფალი ნარატივი: უილიამ ბლეიკის „ოთხი ზოას“ გადააზრება). Station Hill Press. {{ISBN|1-886449-75-9}}.
* [[სტივენ ბერენდტი]] (1992). ''Reading William Blake'' (უილიამ ბლეიკის კითხვა). London: Macmillan Press. {{ISBN|0-312-06835-2}} .
* [[ჯერალდ იდის ბენტლი|ჯ. ი. ბენტლი]] (2001). ''The Stranger From Paradise: A Biography of William Blake'' (უცხო სამოთხიდან: უილიამ ბლეიკის ბიოგრაფია). Yale University Press. {{ISBN|0-300-08939-2}}.
* — (2006). ''Blake Records'' (ბლეიკის ჩანაწერები). Second edition. Yale University Press. {{ISBN|0-300-09685-2}}.
* — (1977). ''Blake Books'' (ბლეიკის წიგნები). Clarendon Press. {{ISBN|0-19-818151-5}}.
* — (1995). ''Blake Books Supplement'' (ბლეიკის წიგნების დამატება). Clarendon Press.
* [[ჰაროლდ ბლუმი]] (1963). ''Blake's Apocalypse'' (ბლეიკის აპოკალიფსი). Doubleday.
* [[იაკობ ბრონოვსკი]] (1972). ''William Blake and the Age of Revolution'' (უილიამ ბლეიკი და რევოლუციის ეპოქა). Routledge &amp; K. Paul. {{ISBN|0-7100-7277-5}} (hardback), {{ISBN|0-7100-7278-3}} (pbk.)
* — (1944). ''William Blake, 1757–1827. A man without a mask'' (უილიამ ბლეიკი, 1757–1827. ადამიანი ნიღბის გარეშე). Secker and Warburg, London. Reprints: Penguin 1954; Haskell House 1967.
* [[ჰელენ ბრუდერი]] (1997). ''William Blake and the Daughters of Albion'' (უილიამ ბლეიკი და ალბიონის ასულები). Basingstoke: Macmillan Press, and New York: St. Martin's Press. {{ISBN|0-333-64036-5}}.
* [[ჯ. კ. ჩესტერტონი]], ''William Blake'' (უილიამ ბლეიკი). Duckworth, London, n.d. [1910]. Reprint: House of Stratus, Cornwall, 2008. {{ISBN|0-7551-0032-8}}.
* [[სტივ კლარკი]] და [[დევიდ ვორალი]], რედ. (2006). ''Blake, Nation and Empire'' (ბლეიკი, ერი და იმპერია). Basingstoke: Macmillan Press, and New York: St. Martin's Press.
* [[ტრისტან კონოლი]] (2002). ''William Blake and the Body'' (უილიამ ბლეიკი და სხეული). New York: Palgrave Macmillan.
* [[სემუელ ფოსტერ დეიმონი]] (1979). ''A Blake Dictionary'' (ბლეიკის ლექსიკონი). Revised edition. University of New England. {{ISBN|0-87451-436-3}}.
* [[მაიკლ დევისი]] (1977) ''William Blake. A new kind of man'' (უილიამ ბლეიკი. ახალი ტიპის ადამიანი). University of California, Berkeley.
* [[მორის ივსი]] (1992). ''The Counter-Arts Conspiracy: Art and Industry in the Age of Blake'' (კონტრ-ხელოვნების შეთქმულება: ხელოვნება და ინდუსტრია ბლეიკის ეპოქაში). Cornell University Press. {{ISBN|0-8014-2489-5}}.
* [[დევიდ ერდმანი]] (1977). ''[[Blake: Prophet Against Empire|Blake: Prophet Against Empire]]'' (ბლეიკი: წინასწარმეტყველი იმპერიის წინააღმდეგ): A Poet's Interpretation of the History of His Own Times. Princeton University Press. {{ISBN|0-486-26719-9}}.
* — (1988). ''The Complete Poetry &amp; Prose of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის სრული პოეზია და პროზა). Anchor. {{ISBN|0-385-15213-2}}.
* [[რობერტ ესიკი]] (1980). ''William Blake: Printmaker'' (უილიამ ბლეიკი: გრავიორი). Princeton University Press. {{ISBN|0-691-03954-2}}.
* — (1989). ''William Blake and the Language of Adam'' (უილიამ ბლეიკი და ადამის ენა). Clarendon Press. {{ISBN|0-19-812985-8}}.
* [[რობერტ ესიკი]] &amp; [[დ. პირსი]], რედ. (1978). ''Blake in his time'' (ბლეიკი თავის დროში). Indiana University Press.
* [[მაიკლ ფერბერი]], ''The Social Vision of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის სოციალური ხედვა). Princeton University Press, Princeton, 1985.
* [[ირვინგ ფისკი]] (1951). ''Bernard Shaw's Debt to William Blake'' (ბერნარდ შოუს ვალი უილიამ ბლეიკის მიმართ). London: The [[ჯორჯ ბერნარდ შოუ|George Bernard Shaw]] Society.
* [[ნორთროპ ფრაი]] (1947). [[Fearful Symmetry (Frye)|''Fearful Symmetry'']] (საზარელი სიმეტრია). Princeton University Press. {{ISBN|0-691-06165-3}}.
* — რედ. (1966). ''Blake. A collection of critical essays'' (ბლეიკი. კრიტიკული ესეების კრებული). Prentice-Hall.
* [[კრისტინ გალანტი]], ''Blake and the assimilation of chaos'' (ბლეიკი და ქაოსის ასიმილაცია), Princeton University 1978.
* [[ალექსანდრე გილქრისტი]], ''Life and Works of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის ცხოვრება და შემოქმედება), (2d ed., London, 1880). Reissued by Cambridge University Press, 2009. {{ISBN|978-1-108-01369-7}}.
* [[ჟან ჰაგსტრომი]], ''William Blake. Poet and Painter. An introduction to the illuminated verse'' (უილიამ ბლეიკი. პოეტი და მხატვარი. შესავალი ილუმინირებულ პოეზიაში), University of Chicago, 1964.
* [[ჯონ ჰიგსი]], ''William Blake vs the World'' (უილიამ ბლეიკი სამყაროს წინააღმდეგ), Pegasus Books, 2021.
* {{cite journal| last= [[დაიან ლონგ ჰოველერი]]| first= Diane Long| year= 1979| title= Blake's Erotic Apocalypse: The Androgynous Ideal in &quot;Jerusalem&quot; (ბლეიკის ეროტიკული აპოკალიფსი: ანდროგინული იდეალი „იერუსალიმში“)| journal= Essays in Literature| volume= 6| issue= 1| pages= 29–41| publisher= Western Illinois University| format= PDF| access-date= 31 January 2013| url= http://epublications.marquette.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1076&amp;context=english_fac| quote = To become [[ანდროგინი|androgynous]], to overcome the flaws inherent in each sex, emerges as the central challenge for all Blake's characters. }}
* [[ჯეფრი კეინზი]], რედაქტორი 2nd ed. (1969) ''Blake Complete Writings'' (ბლეიკის სრული თხზულებანი). Oxford University Press.
* [[ჯეიმზ კინგი]] (1991). ''William Blake: His Life'' (უილიამ ბლეიკი: მისი ცხოვრება). St. Martin's Press. {{ISBN|0-312-07572-3}}.
* [[სარი მაკდისი]] (2003). ''William Blake and the Impossible History of the 1790s'' (უილიამ ბლეიკი და 1790-იანი წლების შეუძლებელი ისტორია). University of Chicago Press.
* [[ბენჯამენ ჰით მალკინი]] (1806). ''A Father's Memoirs of his Child'' (მამის მოგონებები თავის შვილზე) Longsmans, Hurst, Rees, and Orme, Paternoster Row, London.
* [[პიტერ მარშალი (მწერალი)|პიტერ მარშალი]] (1988). ''William Blake: Visionary Anarchist'' (უილიამ ბლეიკი: ვიზიონერი ანარქისტი). Freedom Press. {{ISBN|0-900384-77-8}}
* [[ემა მეისონი]], &quot;Elihu's Spiritual Sensation: William Blake's Illustrations to the Book of Job&quot; (ელიჰუს სულიერი განცდა: უილიამ ბლეიკის ილუსტრაციები იობის წიგნისთვის), Michael Lieb, Emma Mason and Jonathan Roberts (eds), ''The Oxford Handbook of the Reception History of the Bible'' (Oxford, OUP, 2011), 460–475.
* [[უ. ჯ. ტ. მიტჩელი]] (1978). ''Blake's Composite Art: A Study of the Illuminated Poetry'' (ბლეიკის კომპოზიციური ხელოვნება: ილუმინირებული პოეზიის კვლევა). Yale University Press. {{ISBN|0-691-01402-7}}.
* [[ჯოზეფ ნატოლი]] (1982, 2016) ''Twentieth-Century Blake Criticism: Northrop Frye to the Present'' (XX საუკუნის ბლეიკის კრიტიკა: ნორთროპ ფრაიდან დღემდე). New York: Routledge.  {{ISBN|978-1-1389-3914-1}}.
* [[ვიქტორ პაანანენი]] (1996). ''William Blake'' (უილიამ ბლეიკი). New York: Twayne Publishers. {{ISBN|0-8057-7053-4}}.
* [[ლორა ქვინი]] (2010). ''William Blake on Self and Soul'' (უილიამ ბლეიკი „მე“-სა და სულის შესახებ). Harvard University Press. {{ISBN|978-0-674-03524-9}}.
* [[კეტლინ რაინი]] (1970). ''William Blake'' (უილიამ ბლეიკი). London: Thames and Hudson.
* [[ჯორჯ ენტონი როსო უმც.]] (1993). ''Blake's Prophetic Workshop: A Study of The Four Zoas'' (ბლეიკის წინასწარმეტყველური სახელოსნო: „ოთხი ზოას“ კვლევა). Associated University Presses. {{ISBN|0-8387-5240-3}}.
* [[ღოლამ რეზა საბრი-ტაბრიზი]] (1973). ''The 'Heaven' and 'Hell' of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის „ზეცა“ და „ჯოჯოხეთი“). New York: International Publishers.
* [[მარკ შორერი]] (1946). ''William Blake: The Politics of Vision'' (უილიამ ბლეიკი: ხილვის პოლიტიკა). New York: H. Holt and Co.
* [[ბაზილ დე სელინკური]] (1909). ''[http://catalog.hathitrust.org/Record/000412614]([http://catalog.hathitrust.org/Record/000412614) William Blake]'' (უილიამ ბლეიკი). London: Duckworth and co..
* [[ჯუნ სინგერი]], ''The Unholy Bible: Blake, Jung, and the Collective Unconscious'' (არაწმინდა ბიბლია: ბლეიკი, იუნგი და კოლექტიური არაცნობიერი) (New York: Putnam 1970). Reprinted as: ''Blake, Jung, and the Collective Unconscious'' (Nicolas-Hays 1986).
* [[შეილა სპექტორი]] (2001). ''Wonders Divine: the Development of Blake's Kabbalistic Myth'' (ღვთიური საოცრებანი: ბლეიკის კაბალისტური მითის განვითარება). Bucknell Univ. Pr. {{ISBN|978-0838754689}}
* {{cite book |title=William Blake: His Life, Character (უილიამ ბლეიკი: მისი ცხოვრება, ხასიათი) |last= [[ალფრედ თომას სთორი]] |first= Alfred Thomas |year=1893 |publisher=Swan Sonnenschein &amp; Company|isbn= 9780841475373 |url=[https://books.google.com/books?id=_jokAAAAMAAJ](https://books.google.com/books?id=_jokAAAAMAAJ)}}
* [[ალჯერნონ ჩარლზ სუინბერნი]], ''William Blake: A Critical Essay'' (უილიამ ბლეიკი: კრიტიკული ესე). John Camden Hotten, Piccadilly, London, 2d. ed., 1868.
* [[არტურ სიმონსი]], ''William Blake'' (უილიამ ბლეიკი). A. Constable, London 1907. Reprint: Cooper Square, New York 1970.
* [[ე. პ. თომპსონი]] (1993). ''[[Witness Against the Beast|Witness Against the Beast]]'' (მოწმე მხეცის წინააღმდეგ) Cambridge: Cambridge University Press {{ISBN|0-521-22515-9}}.
* [[ჯოზეფ ვისკომი]] (1993). ''Blake and the Idea of the Book'' (ბლეიკი და წიგნის იდეა) (Princeton University Press). {{ISBN|0-691-06962-X}}.
* [[დევიდ უირი]] (2003). ''Brahma in the West: William Blake and the Oriental Renaissance'' (ბრაჰმა დასავლეთში: უილიამ ბლეიკი და აღმოსავლური რენესანსი) (SUNY Press).
* [[მონა უილსონი]] (1927). ''The Life of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის ცხოვრება) (London: The Nonesuch Press)
* [[როჯერ უიტსონი]] და [[ჯეისონ უიტაკერი]] (2012). ''William Blake and the Digital Humanities: Collaboration, Participation, and Social Media'' (უილიამ ბლეიკი და ციფრული ჰუმანიტარული მეცნიერებები: კოლაბორაცია, მონაწილეობა და სოციალური მედია) (London: Routledge) {{ISBN|978-0415-6561-84}}
* [[ჯეისონ უიტაკერი]] (1999). ''William Blake and the Myths of Britain'' (უილიამ ბლეიკი და ბრიტანეთის მითები) (London: Macmillan).
* [[უილიამ ბატლერ იეიტსი]] (1903). ''Ideas of Good and Evil'' (სიკეთისა და ბოროტების იდეები) (London and Dublin: A. H. Bullen).
* [http://www.graat.fr/krouboread3%5B1%5D.pdf]([http://www.graat.fr/krouboread3%5B1%5D.pdf) A Comparative Study of Three Anti-Slavery Poems Written by William Blake, Hannah More and Marcus Garvey: Black Stereotyping] (უილიამ ბლეიკის, ჰანა მორისა და მარკუს გარვის სამი ანტიმონათმფლობელური ლექსის შედარებითი კვლევა) by [[ჟერემი კრუბო დანინი|Jérémie Kroubo Dagnini]] for GRAAT On-Line, January 2010.
* [[უილიამ მაიკლ როსეტი|უ. მ. როსეტი]], რედ., ''Poetical Works of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის პოეტური თხზულებანი), (London, 1874)
* [[ა. ჯ. ბ. რასელი]] (1912). ''Engravings of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის გრავიურები).
* [[უილიამ ბლეიკი]], ''William Blake's Works in Conventional Typography'' (უილიამ ბლეიკის ნამუშევრები ჩვეულებრივ ტიპოგრაფიაში), edited by G. E. Bentley, Jr., 1984. Facsimile ed., Scholars' : Facsimiles &amp; Reprints, {{ISBN|978-0-8201-1388-3}}.
}}
&lt;/small&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==

* [http://www.blakesociety.org/ ბლეიკის საზოგადოება]
* [https://web.archive.org/web/20140429194225/http://williamblakeprints.co.uk/making_the_plates.html ბლეიკის პრინტების ფაქსიმილეების დამზადება] (დაარქივებულია 2014 წლის 29 აპრილს)
* [http://www.bl.uk/people/william-blake უილიამ ბლეიკი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180731191108/https://www.bl.uk/people/william-blake |date=2018-07-31 }}
* [https://www.tweetspeakpoetry.com/william-blake-poems/ უილიამ ბლეიკის ლექსების ხელოვნებისა და გამოცდილების ბიბლიოთეკა]
* {{IMDb name|id=0086759|name=უილიამ ბლეიკი}}
* [https://poetry-index.net/WilliamBlake_/index.html რჩეული ნამუშევრები Poetry-Index-ზე]

=== პროფილები ===

* [http://www.poets.org/poet.php/prmPID/116 პროფილი ამერიკელ პოეტთა აკადემიის საიტზე]
* [http://www.poetryfoundation.org/bio/william-blake პროფილი] პოეზიის ფონდის (Poetry Foundation) საიტზე
* [http://news.bbc.co.uk/1/hi/entertainment/arts_and_culture/8451731.stm BBC-ის ოფორტების გალერეა]

=== არქივები ===

* [http://www.blakearchive.org/ უილიამ ბლეიკის არქივი] – ბლეიკის ნამუშევრების ყოვლისმომცველი აკადემიური არქივი სხვადასხვა კოლექციის სკანირებული ვერსიებით
* ცალკეული ინსტიტუციების კოლექციები:
**[http://library.vicu.utoronto.ca/collections/special_collections/bentley_blake_collection/ ჯ. ი. ბენტლი: უილიამ ბლეიკის კოლექცია] სპეციალური კოლექციები {{!}} ვიქტორიას უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკა ტორონტოს უნივერსიტეტში
**[http://digitalcollections.vicu.utoronto.ca/RS/pages/search.php?search=special:bentley%20blake%20collection ჯ. ი. ბენტლი: უილიამ ბლეიკის კოლექცია] ციფრული კოლექციები {{!}} ვიქტორიას უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკა ტორონტოს უნივერსიტეტში
**[http://research.hrc.utexas.edu:8080/hrcxtf/view?docId=ead/00185.xml&amp;query=blake,%20william&amp;query-join=and უილიამ ბლეიკის კოლექცია] [[ჰარი რენსომის ცენტრი]], [[ტეხასის უნივერსიტეტი ოსტინში]]
**[https://www.loc.gov/rr/rarebook/rosenwald-blake.html''უილიამ ბლეიკის ციფრული მასალები''] [[კონგრესის ბიბლიოთეკა|კონგრესის ბიბლიოთეკის]] იშვიათი წიგნებისა და სპეციალური კოლექციების განყოფილებიდან

===ციფრული გამოცემები და კვლევები===

* [http://www.gutenberg.org/ebooks/author/295 პროექტი „გუტენბერგი“] – ბლეიკის ნამუშევრები ჩამოსატვირთ ფორმატში]
* {{Internet Archive author |sname=უილიამ ბლეიკი}}
* {{Librivox author |id=590}}
* [http://www3.cpdl.org/wiki/index.php/William_Blake უილიამ ბლეიკის პოეზიის მუსიკალური ვერსიები] საგუნდო საზოგადოებრივ ბიბლიოთეკაში (CPDL)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{რომანტიზმი}}

{{DEFAULTSORT:ბლეიკი, უილიამ}}
[[კატეგორია:ინგლისელი პოეტები]]
[[კატეგორია:ინგლისელი მხატვრები]]
[[კატეგორია:სიმბოლისტები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1757]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1827]]
[[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ლონდონში დაბადებულები]]</text>
      <sha1>7y8xcb0cctfq6vtsybxq63kmcpk58ix</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427396</id>
      <parentid>5427395</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T07:10:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */</comment>
      <origin>5427396</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="224468" sha1="3gofq2zatl251ntxiuby4379p5dna34" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი}}
'''უილიამ ბლეიკი''' ({{lang-en|William Blake}}; დ. [[28 ნოემბერი]], [[1757]], [[ლონდონი]] ― გ. [[12 აგვისტო]], [[1827]], იქვე)&lt;ref name=&quot;death&quot;&gt;{{cite web|title=Blake &amp; London|url=http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/|publisher=The Blake Society|access-date=15 August 2014|date=28 March 2008|archive-date=15 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150915004604/http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; — [[ინგლისელები|ინგლისელი]] [[პოეზია|პოეტი]], [[ფერმწერი]] და [[გრავიურა|ლითოგრაფი]]. სიცოცხლეში მეტწილად არაღიარებული ბლეიკი შემდგომში [[რომანტიზმი|რომანტიზმის ეპოქის]] [[რომანტიზმი#რომანტიზმი ლიტერატურაში|პოეზიისა]] და სახვითი ხელოვნების ისტორიაში ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ფიგურად იქცა. XX საუკუნის კრიტიკოსი [[ნორთროპ ფრაი]] მის ე.წ. [[უილიამ ბლეიკის წინასწარმეტყველური თხზულებები|„წინასწარმეტყველურ თხზულებებზე“]] აღნიშნავდა, რომ ისინი წარმოადგენს „ინგლისურ ენაზე დაწერილი პოეზიის იმ ნაწილს, რომელიც თავისი ღირსების პროპორციულად ყველაზე ნაკლებად იკითხება“.&lt;ref&gt;Frye, Northrop and Denham, Robert D. ''Collected Works of Northrop Frye''. 2006, pp 11–12.&lt;/ref&gt; მიუხედავად იმისა, რომ ფელპემში გატარებული სამი წლის გარდა, მთელი ცხოვრება ლონდონში გაატარა,&lt;ref&gt;Thomas, Edward. ''[[https://books.google.com/books?id=bilDAAAAIAAJ&amp;q=A+Literary+Pilgrim+in+England](https://books.google.com/books?id=bilDAAAAIAAJ&amp;q=A+Literary+Pilgrim+in+England) A Literary Pilgrim in England]''. 1917, p. 3.&lt;/ref&gt; ბლეიკმა შექმნა მრავალფეროვანი და სიმბოლოებით მდიდარი შემოქმედება, რომელშიც ''წარმოსახვა''{{შენიშვნა|{{lang-en|Imagination}} }} განიხილებოდა როგორც „ღვთიური სხეული“&lt;ref&gt;[[უილიამ ბატლერ იეიტსი|Yeats, W. B.]] ''The Collected Works of W. B. Yeats''. 2007, p. 85.&lt;/ref&gt; ან თავად „ადამიანური არსებობა“.&lt;ref&gt;Wilson, Mona. ''The Life of William Blake''. The Nonesuch Press, 1927. p. 167.&lt;/ref&gt;

მიუხედავად იმისა, რომ თანამედროვენი ბლეიკს მისი [[იდიოსინკრაზია|იდიოსინკრეტული]] ხედვების გამო შეშლილად მიიჩნევდნენ, მოგვიანებით კრიტიკოსებმა და მკითხველებმა მაღალი შეფასება მისცეს მის ექსპრესიულობას, შემოქმედებით უნარს და მის ნამუშევრებში არსებულ ფილოსოფიურ და მისტიკურ სიღრმეებს. მისი ფერწერა და პოეზია განიხილება როგორც რომანტიკული მოძრაობის ნაწილად, ასევე, როგორც „წინარომანტიკული“.&lt;ref&gt;''The New York Times Guide to Essential Knowledge''. 2004, p. 351.&lt;/ref&gt; თეისტი ბლეიკი, რომელიც საკუთარ, [[მარკიონიზმი|მარკიონიტული]] სტილის [[თეოლოგია|თეოლოგიას]] ანიჭებდა უპირატესობას,&lt;ref&gt;{{cite web | url=[https://churchlifejournal.nd.edu/articles/marcionism-as-a-genealogical-category/](https://churchlifejournal.nd.edu/articles/marcionism-as-a-genealogical-category/) | title=Historiographic Sophistications: Marcionism as a Genealogical Category | date=29 December 2020 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web | url=[https://yalebooks.yale.edu/2016/11/02/the-artful-religion-of-william-blake/](https://yalebooks.yale.edu/2016/11/02/the-artful-religion-of-william-blake/) | title=The Artful Religion of William Blake | date=2 November 2016 }}&lt;/ref&gt; მტრულად იყო განწყობილი [[ანგლიკანური ეკლესია|ინგლისის ეკლესიის]] (და ზოგადად, ორგანიზებული რელიგიის თითქმის ყველა ფორმის) მიმართ. მასზე გავლენა მოახდინა [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთისა]] და [[ამერიკის რევოლუცია|ამერიკის]] რევოლუციების იდეალებმა და ამბიციებმა.&lt;ref&gt;Blake, William. ''Blake's &quot;America, a Prophecy&quot;; And, &quot;Europe, a Prophecy&quot;''. 1984, p. 2.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web | author=Wilson, Andy | year=2021 | title=William Blake as a Revolutionary Poet | url=[https://www.travellerintheevening.com/blake_the_revolutionary/](https://www.travellerintheevening.com/blake_the_revolutionary/) | access-date=29 January 2021 | archive-date=18 December 2021 | archive-url=[https://web.archive.org/web/20211218184356/https://www.travellerintheevening.com/blake_the_revolutionary/](https://web.archive.org/web/20211218184356/https://www.travellerintheevening.com/blake_the_revolutionary/) | url-status=dead }}&lt;/ref&gt; მოგვიანებით მან უარყო მრავალი პოლიტიკური შეხედულება, თუმცა, მაინც ინარჩუნებდა მეგობრულ ურთიერთობას პოლიტიკურ აქტივისტ [[ტომას პეინი|თომას პეინთან]]; მასზე ასევე გავლენა იქონიეს ისეთმა მოაზროვნეებმა, როგორიც იყო [[ემანუელ სვედენბორგი]].&lt;ref&gt;{{cite web | author=Kazin, Alfred | year=1997 | title=An Introduction to William Blake | url=[http://www.multimedialibrary.com/Articles/kazin/alfredblake.asp](http://www.multimedialibrary.com/Articles/kazin/alfredblake.asp) | access-date=23 September 2006 | url-status=dead | archive-url=[https://web.archive.org/web/20060926013159/http://www.multimedialibrary.com/Articles/kazin/alfredblake.asp](https://web.archive.org/web/20060926013159/http://www.multimedialibrary.com/Articles/kazin/alfredblake.asp) | archive-date=26 September 2006 | df=dmy-all }}&lt;/ref&gt; ამ ცნობილი გავლენების მიუხედავად, ბლეიკის შემოქმედების უნიკალურობა მის კლასიფიკაციას ართულებს. მე-19 საუკუნის მკვლევარმა [[უილიამ მაიკლ როსეტი|უილიამ მაიკლ როსეტიმ]] მას „დიდებული მნათობი“ უწოდა&lt;ref&gt;Blake, William and Rossetti, William Michael. ''[[https://books.google.com/books?id=fGYLAAAAIAAJ&amp;dq=%22The+Poetical+Works+of+William+Blake:+Lyrical+and+Miscellaneous%22&amp;pg=PP11](https://books.google.com/books?id=fGYLAAAAIAAJ&amp;dq=%22The+Poetical+Works+of+William+Blake:+Lyrical+and+Miscellaneous%22&amp;pg=PP11) The Poetical Works of William Blake: Lyrical and Miscellaneous]''. 1890, p. xi.&lt;/ref&gt; და დაახასიათა როგორც „ადამიანი, რომელსაც ვერც წინამორბედებმა დაასწრეს, არც თანამედროვეებს მიეკუთვნება და ვერც ცნობილი თუ სავარაუდო მემკვიდრეები შეცვლიან“.&lt;ref&gt;Blake, William and Rossetti, William Michael. ''[[https://books.google.com/books?id=fGYLAAAAIAAJ&amp;dq=%22The+Poetical+Works+of+William+Blake:+Lyrical+and+Miscellaneous%22&amp;pg=PP11](https://books.google.com/books?id=fGYLAAAAIAAJ&amp;dq=%22The+Poetical+Works+of+William+Blake:+Lyrical+and+Miscellaneous%22&amp;pg=PP11) The Poetical Works of William Blake: Lyrical and Miscellaneous]''. 1890, p. xiii.&lt;/ref&gt;

მეუღლესთან, [[კეტრინ ბლეიკი|კეტრინ ბუშესთან]] თანამშრომლობას გადამწყვეტი მნიშვნელობა ჰქონდა ბლეიკის მრავალი წიგნის შექმნისას. ბუშე მუშაობდა გრავიორად და აფერადებდა მის ნამუშევრებს. „''თითქმის ორმოცდახუთი წლის განმავლობაში ის იყო ადამიანი, რომელიც ბლეიკთან ყველაზე ახლოს ცხოვრობდა და მუშაობდა, რაც მას საშუალებას აძლევდა განეხორციელებინა მრავალი პროექტი, რომელიც მისი დახმარების გარეშე შეუძლებელი იქნებოდა. კეტრინი თავადაც ხელოვანი და მბეჭდავი იყო''“, — წერს ბლეიკისა და მისი მეუღლის ურთიერთობაზე ლიტერატურათმცოდნე ანგუს უაითჰედი.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite journal |last=Whitehead |first=Angus |date=2011 |title=&quot;an excellent saleswoman&quot;: The last Years of catherine Blake |url=https://bq.blakearchive.org/45.3.whitehead |journal=Blake: An Illustrated Quarterly |volume=45 |issue=3 |pages=76–90 |via=Blake: An illustrated quarterly issue archive}}&lt;/ref&gt;

== ადრეული წლები ==
[[File:WilliamBlake'sHouse.jpg|thumb|upright|left|ბროუდ-სტრიტის 28 ნომერი (ამჟამად Broadwick Street) 1912 წლის ილუსტრაციაზე. ბლეიკი აქ დაიბადა და 25 წლის ასაკამდე აქ ცხოვრობდა. სახლი 1965 წელს დაანგრიეს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/|title=Blake &amp; London |publisher=The Blake Society |access-date=18 January 2013}}&lt;/ref&gt;]]
უილიამ ბლეიკი დაიბადა 1757 წლის 28 ნოემბერს, ბროუდ-სტრიტის 28 ნომერში (ამჟამად ბროდუიკ სტრიტი), [[სოჰო]]ში, ლონდონში. იგი მესამე იყო შვიდი შვილიდან,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.poets.org/poet.php/prmPID/116|title=William Blake|publisher=Academy of American Poets|date=3 April 1999|website=poets.org|access-date=18 November 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=bent&gt;Bentley, Gerald Eades, and Bentley Jr., G. (1995), ''William Blake: The Critical Heritage'', pp. 34–5.&lt;/ref&gt; რომელთაგან ორი ჩვილობაში გარდაიცვალა. ბლეიკის მამა, ჯეიმზი, წინდებით მოვაჭრე იყო,&lt;ref name=bent /&gt; რომელიც ლონდონში ცხოვრობდა.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Yeats |first=W.B. |author-link= |date=2002 |title=William Blake, Collected Poems |url= |location=London |publisher=Routledge |page=xviii |isbn=0415289858}}&lt;/ref&gt; უილიამი სკოლაში მხოლოდ იმდენ ხანს დადიოდა, რომ წერა-კითხვა ესწავლა, 10 წლისამ კი სწავლას თავი დაანება და შემდგომში განათლებას სახლში, დედის, კეტრინ ბლეიკის (ქალიშვილობის გვარით რაიტი) მეთვალყურეობით იღებდა.&lt;ref name=&quot;Raine&quot;&gt;{{Cite book |last=Raine|first=Kathleen|author-link= Kathleen Raine|title=World of Art: William Blake |publisher=Thames &amp; Hudson |year=1970 |isbn=0-500-20107-2 |url=https://archive.org/details/williamblake00rain }}&lt;/ref&gt; მიუხედავად იმისა, რომ ბლეიკები ინგლისელი დისენტერები (პროტესტანტები) იყვნენ,&lt;ref name=&quot;The Stranger From Paradise 2001&quot;&gt;Bentley (2001), ''The Stranger From Paradise: A Biography of William Blake''.&lt;/ref&gt; უილიამი 11 დეკემბერს [[სენტ-ჯეიმზის ეკლესია]]ში (პიკადილი, ლონდონი) მოინათლა.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Wilson|first1=Mona|title=The Life of William Blake|date=1978|publisher=Granada Publishing Limited|location=London|isbn=0-586-08297-2|page=2|edition=3rd}}&lt;/ref&gt; ბიბლიამ ადრეული და ღრმა გავლენა მოახდინა ბლეიკზე და მთელი ცხოვრების მანძილზე მისი შთაგონების წყაროდ დარჩა. თავად ბლეიკის თქმით, მის ბავშვობას თან სდევდა [[მისტიციზმი|მისტიური]] რელიგიური გამოცდილებები, როგორიცაა „ფანჯარაზე მოკრული ღვთის სახის ხილვა, თივის ზვინებს შორის ანგელოზების დანახვა და [[ძველი აღთქმა|ძველი აღთქმის]] წინასწარმეტყველ [[ეზეკიელი|ეზეკიელის]] სტუმრობა“.&lt;ref&gt;{{Cite book |title=The Longman Anthology of British Literature: Volume 2A: The Romantics and Their Contemporaries |publisher=Pearson Education, Inc. |year=2006 |isbn=0-321-33394-2 |location=United States |pages=150}}&lt;/ref&gt;

ბლეიკმა დაიწყო მამის მიერ ნაყიდი [[ძველი საბერძნეთი|ბერძნული]] ანტიკური ნახატების ასლების გრავირება, რაც უშუალოდ ხატვას ამჯობინა. ამ ნახატების მეშვეობით პირველად გაიცნო კლასიკური ფორმები [[რაფაელი|რაფაელის]], [[მიქელანჯელო|მიქელანჯელოს]], [[მარტენ ვან ჰემსკერკი]]სა და [[ალბრეხტ დიურერი]]ს შემოქმედების გავლით. იმ პრინტებისა და აკინძული წიგნების რაოდენობა, რომელთა ყიდვაც ჯეიმზმა და კეტრინმა ახალგაზრდა უილიამისთვის შეძლეს, მიუთითებს იმაზე, რომ ბლეიკების ოჯახი, გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მაინც, შეძლებული იყო.&lt;ref name=&quot;The Stranger From Paradise 2001&quot; /&gt; როდესაც უილიამი ათი წლის გახდა, მშობლებმა იმდენი რამ იცოდნენ მისი თავნება ხასიათის შესახებ, რომ იგი სკოლაში არ გაგზავნეს და ამის ნაცვლად სტრენდის ქუჩაზე მდებარე ჰენრი პარსის ხატვის სკოლაში შეიყვანეს.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Wilson|first1=Mona|title=The Life of William Blake|date=1978|publisher=Granada Publishing Limited|location=London|isbn=0-586-08297-2|page=3|edition=3rd}}&lt;/ref&gt; იგი გატაცებით კითხულობდა მის მიერვე შერჩეულ თემებზე. ამ პერიოდში ბლეიკმა დაიწყო პოეზიის კვლევა; მის ადრეულ ნამუშევრებში ჩანს [[ბენ ჯონსონი]]ს, [[ედმუნდ სპენსერი]]სა და [[ფსალმუნნი|ფსალმუნების]] ცოდნა.

=== შეგირდობა ===
[[File:William Blake - Sconfitta - Frontispiece to The Song of Los.jpg|thumb|right|''შემოქმედის არქეტიპი'' ნაცნობი სახეა ბლეიკის შემოქმედებაში. აქ [[დემიურგი|დემიურგიული]] ფიგურა ''იურიზენი'' ლოცულობს მის მიერ შექმნილი სამყაროს წინაშე. „[[ლოსის სიმღერა]]“ არის ბლეიკისა და მისი მეუღლის მიერ მოხატული [[ილუმინირებული ხელნაწერი|ილუმინირებული წიგნების]] სერიის მესამე ნაწილი, რომლებიც ერთობლივად ცნობილია [[კონტინენტური წინასწარმეტყველებები|„კონტინენტური წინასწარმეტყველებების“]] (''Continental Prophecies'') სახელით.]]

1772 წლის 4 აგვისტოს ბლეიკი შვიდი წლის ვადით მიებარა გრავიორ [[ჯეიმზ ბაზირი|ჯეიმზ ბაზირს]] [[გრეით ქუინ სტრიტი|გრეით ქუინ სტრიტზე]], 52,10 ფუნტის სანაცვლოდ.&lt;ref name=bent /&gt; ვადის დასრულებისას, 21 წლის ასაკში, იგი პროფესიონალი გრავიორი გახდა. ბლეიკის შეგირდობის პერიოდში მათ შორის რაიმე სერიოზული უთანხმოების ან კონფლიქტის შესახებ ჩანაწერი არ შემორჩენილა, თუმცა [[პიტერ ეკროიდი]]ს ბიოგრაფიაში აღნიშნულია, რომ მოგვიანებით ბლეიკმა ბაზირის სახელი თავისი მხატვრული მოწინააღმდეგეების სიაში შეიყვანა, შემდეგ კი გადახაზა.&lt;ref&gt;Ackroyd, Peter (1995), ''Blake'', London: Sinclair-Stevenson, {{ISBN|1-85619-278-4}}, p. 48.&lt;/ref&gt; ამის გარდა, ბაზირის ხაზოვანი გრავირების სტილი იმ დროს მოძველებულად ითვლებოდა უფრო ეფექტურ [[პუნქტირული გრავირება|პუნქტირულ]] ან [[მეცო-ტინტო|მეცო-ტინტოს]] სტილებთან შედარებით.&lt;ref&gt;Blake, William (1893). ''The Poems of William Blake'', p. xix.&lt;/ref&gt; არსებობს ვარაუდი, რომ ამ მოძველებული ფორმის შესწავლამ შესაძლოა ხელი შეუშალა ბლეიკს მოგვიანებით სამუშაოს შოვნაში ან აღიარების მოპოვებაში.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Corrigan|first=Matthew|date=1969|title=Metaphor in William Blake: A Negative View|url=https://www.jstor.org/stable/428568|journal=The Journal of Aesthetics and Art Criticism|volume=28|issue=2|pages=187–199|doi=10.2307/428568|jstor=428568|issn=0021-8529|url-access=subscription}}&lt;/ref&gt;

ორი წლის შემდეგ, ბაზირმა თავისი შეგირდი ლონდონის [[გოთიკა|გოთიკური]] ეკლესიებიდან გამოსახულებების გადმოსახატად გაგზავნა (შესაძლოა ბლეიკსა და მის თანაშეგირდ ჯეიმზ პარკერს შორის მომხდარი ჩხუბის მოსაგვარებლად). [[უესტმინსტერის სააბატო|უესტმინსტერის სააბატოში]] მიღებულმა გამოცდილებამ ჩამოაყალიბა ბლეიკის მხატვრული სტილი და იდეები. სააბატო მის დროს მორთული იყო ჯავშნებით, მოხატული სამგლოვიარო ქანდაკებებითა და ფერადი ცვილის ფიგურებით. ეკროიდი აღნიშნავს, რომ „ყველაზე მყისიერი [შთაბეჭდილება] იქნებოდა გაცრეცილი სიკაშკაშე და ფერები“.&lt;ref&gt;Ackroyd (1995), ''Blake'', p. 44.&lt;/ref&gt; გოთიკის ამგვარმა ღრმა შესწავლამ (რასაც ის „ცოცხალ ფორმად“ მიიჩნევდა) აშკარა კვალი დატოვა ბლეიკის სტილზე.&lt;ref name=&quot;The Life of William Blake&quot;&gt;{{cite book|last1=Wilson|first1=Mona|title=The Life of William Blake|date=1978|publisher=Granada Publishing Limited|location=London|isbn=0-586-08297-2|page=5|edition=3rd}}&lt;/ref&gt; სააბატოში ხატვისას ხშირად აწუხებდნენ [[უესტმინსტერის სკოლა|უესტმინსტერის სკოლის]] მოსწავლეები, რომლებსაც სააბატოში შესვლის უფლება ჰქონდათ. ისინი მას დასცინოდნენ, ერთ-ერთმა კი ისე შეაწუხა, რომ ბლეიკმა ბიჭი ხარაჩოდან გადმოაგდო, „რის შემდეგაც ის საშინელი ძალით დაეცა მიწაზე“.&lt;ref&gt;Blake, William, and Tatham, Frederick (1996). [https://books.google.com/books?id=cSxDAAAAIAAJ&amp;q=The+Letters+of+William+Blake:+Together+with+a+Life ''The Letters of William Blake: Together with a Life''], p. 7.&lt;/ref&gt; მას შემდეგ, რაც ბლეიკმა დეკანთან იჩივლა, მოსწავლეებს ეს პრივილეგია ჩამოერთვათ.&lt;ref name=&quot;The Life of William Blake&quot; /&gt; ბლეიკი ამტკიცებდა, რომ სააბატოში ხილვები ჰქონდა. მან იხილა ქრისტე თავის [[თორმეტი მოციქული|მოციქულებთან]] ერთად და ბერებისა და მღვდლების დიდი პროცესია, და მოესმა მათი გალობა.&lt;ref name=&quot;The Life of William Blake&quot; /&gt;

=== სამეფო აკადემია ===
1779 წლის 8 ოქტომბერს ბლეიკი გახდა [[ხელოვნების სამეფო აკადემია (ლონდონი)|სამეფო აკადემიის]] სტუდენტი ოლდ სომერსეტ ჰაუსში, სტრენდთან ახლოს.&lt;ref&gt;{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=IwnLCQAAQBAJ&amp;pg=PT103|title=Jerusalem!: The Real Life of William Blake|first=Tobias|last=Churton |author-link=Tobias Churton |date=16 April 2015|publisher=Watkins Media|access-date=18 November 2017|via=[[Google Books]]|isbn=9781780287881}}&lt;/ref&gt; მიუხედავად იმისა, რომ სწავლა უფასო იყო, ექვსწლიანი პერიოდის განმავლობაში მას თავად უნდა უზრუნველეყო საჭირო მასალები. იქ იგი აუჯანყდა იმას, რასაც მიიჩნევდა მოდური ფერმწერების, მაგალითად [[პეტერ პაულ რუბენსი]]ს „დაუსრულებელ სტილად“, რომელსაც მხარს უჭერდა სკოლის პირველი პრეზიდენტი, [[ჯოშუა რეინოლდზი|ჯოშუა რეინოლდსი]]. დროთა განმავლობაში ბლეიკმა შეიძულა რეინოლდსის დამოკიდებულება ხელოვნებისადმი, განსაკუთრებით მისი სწრაფვა „ზოგადი ჭეშმარიტებისა“ და „ზოგადი სილამაზისკენ“. რეინოლდსი თავის „დისკურსებში“ წერდა, რომ „მიდრეკილება აბსტრაქციებისადმი, განზოგადებისა და კლასიფიკაციისადმი ადამიანის გონების უდიდესი დიდებაა“; ბლეიკმა თავის პირად ეგზემპლარზე მინაწერი გააკეთა: „განზოგადება სისულელეა; მხოლოდ დეტალიზაციაა ღირსების განმასხვავებელი ნიშანი“.&lt;ref&gt;E691. ბლეიკის ყველა პირდაპირი ციტირების წყაროა {{cite book |author=Erdman, David V |title=The Complete Poetry and Prose of William Blake |year=1982 |publisher=Knopf Doubleday Publishing |edition=2nd |isbn=0-385-15213-2 |url=https://archive.org/details/completepoetrypr00blak  }} შემდგომ მოყვანილ ციტატებს ახლავს ფირფიტისა და სტრიქონის ნომერი (სადაც საჭიროა), რომელსაც მოჰყვება „E“ და გვერდის ნომერი ერდმანიდან. ციტატები მოცემულია პირდაპირი (და არა პოეტური) თარგმანით.&lt;/ref&gt; ბლეიკს ასევე არ მოსწონდა რეინოლდსის მოჩვენებითი თავმდაბლობა, რასაც ფარისევლობად მიიჩნევდა. რეინოლდსის მოდური [[ზეთით ფერწერა|ზეთით ფერწერის]] საპირისპიროდ, ბლეიკი ამჯობინებდა მისი ადრეული გავლენების — მიქელანჯელოსა და რაფაელის კლასიკურ სიზუსტეს.

დევიდ ბინდმენი ვარაუდობს, რომ ბლეიკის ანტაგონიზმი რეინოლდსის მიმართ გამოწვეული იყო არა იმდენად პრეზიდენტის შეხედულებებით (ბლეიკის მსგავსად, რეინოლდსიც [[ისტორიული ფერწერა|ისტორიულ ფერწერას]] უფრო მეტად აფასებდა, ვიდრე პეიზაჟსა და პორტრეტს), არამედ უფრო მეტად „მისი თვალთმაქცობის გამო, რადგან თავის იდეალებს პრაქტიკაში არ ახორციელებდა“.&lt;ref&gt;Bindman, D. (2003), &quot;Blake as a Painter&quot; in ''The Cambridge Companion to William Blake'', ed. Morris Eaves. Cambridge: Cambridge University Press, p. 86.&lt;/ref&gt; ცხადია, ბლეიკი არ იყო სამეფო აკადემიაში გამოფენების წინააღმდეგი — 1780-დან 1808 წლამდე მან ექვსჯერ წარადგინა თავისი ნამუშევრები.

სამეფო აკადემიაში სწავლის პირველ წელს ბლეიკი დაუმეგობრდა [[ჯონ ფლექსმენი|ჯონ ფლაქსმენს]], [[ტომას სტოტარდი|თომას სტოტარდსა]] და [[ჯორჯ კამბერლენდი|ჯორჯ კამბერლენდს]]. მათ საერთო რადიკალური შეხედულებები ჰქონდათ, სტოტარდი და კამბერლენდი კი შეუერთდნენ [[კონსტიტუციური ინფორმაციის საზოგადოება]]ს.&lt;ref&gt;Ackroyd (1995), ''Blake'', pp. 69–76.&lt;/ref&gt;

=== გორდონის ამბოხი ===
ბლეიკის პირველი ბიოგრაფი, [[ალექსანდერ გილქრაისტი|ალექსანდერ გილქრისტი]], გამდოგვცემს, რომ 1780 წლის ივნისში ბლეიკი მიდიოდა ბაზირის სახელოსნოსკენ გრეით ქუინ სტრიტზე, როდესაც იგი გაიტაცა მძვინვარე ბრბომ, რომელიც [[ნიუგეიტის ციხე|ნიუგეიტის ციხისკენ]] მიემართებოდა.&lt;ref&gt;Gilchrist, A. (1842), ''The Life of William Blake'', London, p. 30.&lt;/ref&gt; ბრბო თავს დაესხა ციხის ჭიშკარს ნიჩბებითა და წერაქვებით, ცეცხლი წაუკიდა შენობას და გაათავისუფლა პატიმრები. გავრცელებული ინფორმაციით, თავდასხმის დროს ბლეიკი ბრბოს წინა რიგებში იმყოფებოდა. არეულობა, რომელიც მოჰყვა საპარლამენტო კანონპროექტს კათოლიციზმის წინააღმდეგ სანქციების გაუქმების შესახებ, ცნობილი გახდა როგორც [[გორდონის ამბოხი]]; მან გამოიწვია მეფე [[ჯორჯ III]]-ის მთავრობის მხრიდან საკანონმდებლო ცვლილებები და პირველი პოლიციური ძალების შექმნა.

== ქორწინება და თანამშრომლობა კეტრინ ბუშესთან ==
1781 წელს ბლეიკმა გაიცნო [[Catherine Blake|კეტრინ ბუშე]],&lt;ref&gt;{{Cite web |title=William Blake - Marriage to Catherine Boucher {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/biography/William-Blake/Marriage-to-Catherine-Boucher|access-date=28 October 2022 |website=[www.britannica.com](https://www.britannica.com) |language=en}}&lt;/ref&gt; იმ დროს, როდესაც ის იმ იმედგაცრუების გადალახვას ცდილობდა, რომელიც მის მიერ გაკეთებულ საქორწინო შეთავაზებაზე მიღებულმა უარმა გამოიწვია. მან თავისი გულისტკივილის ისტორია კეტრინსა და მის მშობლებს უამბო, რის შემდეგაც კეტრინს ჰკითხა: „გებრალებით?“ როდესაც მან დადებითად უპასუხა, ბლეიკმა განაცხადა: „მაშინ მე თქვენ მიყვარხართ“. უილიამმა კეტრინზე, რომელიც მასზე ხუთი წლით უმცროსი იყო, 1782 წლის 18 აგვისტოს ბატერსის წმინდა მარიამის ეკლესიაში იქორწინა. წერა-კითხვის უცოდინარმა კეტრინმა საქორწინო კონტრაქტს ხელი X-ით მოაწერა. ქორწინების მოწმობის ორიგინალის ნახვა შესაძლებელია ეკლესიაში, სადაც 1776-დან 1982 წლამდე მემორიალური ვიტრაჟი იყო დამონტაჟებული.&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://home.clara.net/pkennington/VirtualTour/windows_modern.htm#Blake | title = St. Mary's Church Parish website | quote = St Mary's Modern Stained Glass }}&lt;/ref&gt; ქორწინება წარმატებული გამოდგა და კეტრინი უილიამის „პარტნიორი გახდა როგორც ცხოვრებაში, ისე შემოქმედებაში“, ითავსებდა რა მნიშვნელოვან როლს, როგორც გრავიორი და კოლორისტი. ტეიტის გალერეის თანახმად, კეტრინი თავად ამზადებდა და დაჰქონდა საღებავები მეუღლის ნამუშევრებზე.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite news |last1=Thorpe |first1=Vanessa |last2=Arts |first2=Vanessa Thorpe |last3=correspondent |first3=media |date=7 September 2019 |title=How William Blake's wife brought colour to his works of genius |url=https://www.theguardian.com/culture/2019/sep/07/william-blake-wife-catherine-brought-colour-works-of-genius-tate-britain |access-date=25 June 2024 |work=The Observer |language=en-GB |issn=0029-7712}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; კეტრინ ბლეიკის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ნამუშევარია წიგნის — [[„ევროპა: წინასწარმეტყველება“]] — გარეკანის გაფერადება.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; უილიამ ბლეიკის 1863 წლის ბიოგრაფიაში გილქრისტი წერდა: „პოეტი და მისი მეუღლე წიგნის შესაქმნელად ყველაფერს თავად აკეთებდნენ — წერა, დიზაინი, ბეჭდვა, გრავირება — ყველაფერს, გარდა ქაღალდის წარმოებისა: თვით მელანსაც, უფრო სწორად კი საღებავს, ისინი თავად ამზადებდნენ“.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; 2019 წელს [[ტეიტის გალერეა|ტეიტის გალერეის]] ბლეიკისადმი მიძღვნილ გამოფენაზე განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო კეტრინის როლს ბლეიკის შემოქმედებაში.&lt;ref&gt;{{cite web |last=Thorpe |first=Vanessa |date=7 September 2019 |title=How William Blake's wife brought colour to his works of genius |url=https://www.theguardian.com/culture/2019/sep/07/william-blake-wife-catherine-brought-colour-works-of-genius-tate-britain |access-date=12 January 2024 |work=[[The Guardian]]}}&lt;/ref&gt;

== კარიერა ==
=== ადრეული ნამუშევრები ===
[[File:Oberon, Titania and Puck with Fairies Dancing. William Blake. c.1786.jpg|thumb|upright=1.1|''ობერონი, ტიტანია და პაკი მოცეკვავე ფერიებთან ერთად'' (1786)]]
დაახლოებით 1783 წელს დაიბეჭდა ბლეიკის ლექსების პირველი კრებული, „[[პოეტური ესკიზები]]“ (''Poetical Sketches'').&lt;ref&gt;Reproduction of 1783 edition: Tate Publishing, London, {{ISBN|978-1-85437-768-5}}&lt;/ref&gt; 1784 წელს, მამის გარდაცვალების შემდეგ, ბლეიკმა და მისმა ყოფილმა თანაშეგირდმა ჯეიმზ პარკერმა გახსნეს საბეჭდი სახელოსნო. მათ დაიწყეს თანამშრომლობა რადიკალ გამომცემელ ჯოზეფ ჯონსონთან.&lt;ref&gt;Ackroyd, Peter, ''Blake'', Sinclair-Stevenson, 1995, p. 96&lt;/ref&gt; ჯონსონის სახლი იმ დროის წამყვანი ინგლისელი ინტელექტუალი დისენტერების შეხვედრის ადგილი იყო: აქ იყვნენ თეოლოგი და მეცნიერი [[ჟოზეფ პრისტლი|ჯოზეფ პრისტლი]]; ფილოსოფოსი [[რიჩარდ პრაისი]]; მხატვარი [[იოჰან ჰენრიხ ფიუსლი|იოჰან ჰენრიხ ფიუზლი]];&lt;ref&gt;[http://www.arthistoryarchive.com/arthistory/romanticism/Henry-Fuseli-William-Blake.html Biographies of William Blake and Henry Fuseli], retrieved on 31 May 2007.&lt;/ref&gt; ადრეული ფემინისტი [[მერი უოლსტონკრაფტი]] და ინგლისურ-ამერიკელი რევოლუციონერი [[ტომას პეინი]]. [[უილიამ უორდსუორთი|უილიამ უორდსუორთთან]] და [[უილიამ გოდვინი|უილიამ გოდვინთან]] ერთად, ბლეიკს დიდი იმედები ჰქონდა [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთისა]] და [[ამერიკის რევოლუცია|ამერიკის]] რევოლუციების მიმართ და ფრანგი რევოლუციონერებისადმი სოლიდარობის ნიშნად [[ფრიგიული ჩაჩი|ფრიგიულ ჩაჩსაც]] ატარებდა, თუმცა [[მაქსიმილიან რობესპიერი]]ს აღზევებამ და საფრანგეთში „[[ტერორის მმართველობა]]მ“ მას იმედები გაუცრუა. იმავე წელს ბლეიკმა დაწერა თავისი დაუსრულებელი ხელნაწერი „[[კუნძული მთვარეზე]]“ (1784).

ბლეიკმა დაასურათა უოლსტონკრაფტის წიგნი „[[ორიგინალური ამბები რეალური ცხოვრებიდან]]“ (მე-2 გამოცემა, 1791). მიუხედავად იმისა, რომ ისინი იზიარებდნენ მსგავს შეხედულებებს სქესობრივ თანასწორობასა და ქორწინების ინსტიტუტზე, არ არსებობს მტკიცებულება, რომ ისინი ოდესმე შეხვედროდნენ ერთმანეთს. ნაშრომში „[[ალბიონის ასულთა ხილვანი]]“ (1793), ბლეიკმა დაგმო იძულებითი უბიწოებისა და უსიყვარულო ქორწინების სასტიკი აბსურდულობა და დაიცვა ქალთა თვითრეალიზაციის უფლება.

1790-დან 1800 წლამდე უილიამ ბლეიკი ცხოვრობდა ჩრდილოეთ ლამბეთში, ლონდონში, ჰერკულეს ბილდინგსის 13 ნომერში, ჰერკულეს როუდზე.&lt;ref&gt;{{cite web| url = http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/| title = Blake's Residencies| website = William Blake Society| access-date = 18 January 2013| archive-date = 15 September 2015| archive-url = https://web.archive.org/web/20150915004604/http://www.blakesociety.org/about-blake/blake-london/| url-status = dead}}&lt;/ref&gt; შენობა 1918 წელს დაანგრიეს, თუმცა ეს ადგილი აღნიშნულია მემორიალური დაფით.&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://openplaques.org/plaques/8357| title =Blake Hercules Road | website = Open Plaques}}&lt;/ref&gt; 70 მოზაიკისგან შემდგარი სერია ბლეიკს უკვდავყოფს [[ვატერლოოს სადგური]]ს მიმდებარე სარკინიგზო გვირაბებში.&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://www.southbankmosaics.com/projects/blakes-lambeth/ | title = William Blake | website = South Bank Mosaic Project | url-status=dead | archive-url = https://web.archive.org/web/20140821043757/http://www.southbankmosaics.com/projects/blakes-lambeth/ | archive-date = 21 August 2014 | df = dmy-all }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news | url = http://news.bbc.co.uk/local/london/hi/people_and_places/newsid_8081000/8081271.stm | title = Putting Blake back on Lambeth's streets | quote = Putting Blake back on Lambeth's streets |date=9 June 2009 |access-date=25 November 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; მოზაიკები ძირითადად იმეორებს ილუსტრაციებს ბლეიკის ილუმინირებული წიგნებიდან: „[[უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები]]“, „[[სამოთხისა და ჯოჯოხეთის ქორწინება]]“ და [[წინასწარმეტყველური წიგნები]].&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

=== რელიეფური ოფორტი ===
1788 წელს, 31 წლის ასაკში, ბლეიკმა დაიწყო ექსპერიმენტები [[რელიეფური ოფორტი|რელიეფურ ოფორტზე]] — მეთოდზე, რომელსაც იგი იყენებდა თავისი წიგნების, ნახატების, პამფლეტებისა და ლექსების უმეტესობის შესაქმნელად. ამ პროცესს ასევე უწოდებენ ილუმინირებულ ბეჭდვას, ხოლო დასრულებულ ნამუშევრებს — ილუმინირებულ წიგნებს ან პრინტებს. ილუმინირებული ბეჭდვა გულისხმობდა ლექსების ტექსტის დაწერას სპილენძის ფირფიტებზე კალმითა და ფუნჯით, მჟავაგამძლე მასალის გამოყენებით. ილუსტრაციები შეიძლება გამოჩენილიყო სიტყვების გვერდით, ძველი [[ილუმინირებული ხელნაწერი|ილუმინირებული ხელნაწერების]] მსგავსად. შემდეგ ის ფირფიტებს მჟავაში ათავსებდა, რათა დაუმუშავებელი სპილენძი დაშლილიყო და დიზაინი რელიეფურად დარჩენილიყო (აქედან მომდინარეობს სახელწოდებაც).

ეს არის ოფორტის ჩვეულებრივი მეთოდის საპირისპირო პროცესი, სადაც დიზაინის ხაზები მჟავის ზემოქმედების ქვეშ ხვდება, ფირფიტა კი იბეჭდება [[ინტალიო]]ს (ღრმა ბეჭდვის) მეთოდით. რელიეფური ოფორტი (რომელსაც ბლეიკი „აბელის აჩრდილში“ მოიხსენიებს როგორც „[[სტერეოტიპი (ბეჭდვა)|სტერეოტიპს]]“) გამიზნული იყო ილუმინირებული წიგნების უფრო სწრაფად საწარმოებლად, ვიდრე ეს ინტალიოს მეშვეობით იყო შესაძლებელი. სტერეოტიპია, რომელიც 1725 წელს გამოიგონეს, გულისხმობდა ხეზე გრავირებისგან ლითონის ყალიბის დამზადებას, თუმცა ბლეიკის ინოვაცია, როგორც ზემოთ არის აღწერილი, ძალიან განსხვავდებოდა მისგან. ამ ფირფიტებიდან დაბეჭდილი გვერდები ხელით იფერებოდა [[აკვარელი|აკვარელით]] და იკინძებოდა ერთ ტომად. ბლეიკმა ილუმინირებული ბეჭდვა გამოიყენა თავისი ყველაზე ცნობილი ნამუშევრებისთვის, მათ შორის: „უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები“, „თელის წიგნი“, „სამოთხისა და ჯოჯოხეთის ქორწინება“ და „იერუსალიმი“.&lt;ref&gt;Viscomi, J. ''Blake and the Idea of the Book''. Princeton, NJ: Princeton University Press, 1993; Phillips, M. ''William Blake: The Creation of the Songs'', London: The British Library, 2000.&lt;/ref&gt;

=== გრავიურები ===
[[File:William Blake-Europe Supported By Africa and America 1796.png|thumb|„ევროპა აფრიკისა და ამერიკის მხარდაჭერით“, უილიამ ბლეიკის გრავიურა]]
მიუხედავად იმისა, რომ ბლეიკი უფრო მეტად რელიეფური ოფორტით გახდა ცნობილი, მისი კომერციული საქმიანობა მეტწილად მოიცავდა ინტალიო გრავირებას — XVIII საუკუნის სტანდარტულ პროცესს, რომლის დროსაც მხატვარი გამოსახულებას სპილენძის ფირფიტაზე კვეთდა. ეს იყო რთული და შრომატევადი პროცესი, რომლის დროსაც ფირფიტების დასრულებას თვეები ან წლები სჭირდებოდა. თუმცა, როგორც ბლეიკის თანამედროვე ჯონ ბოიდელმა გააცნობიერა, ასეთი გრავირება წარმოადგენდა „დამაკავშირებელ რგოლს კომერციასთან“, რაც მხატვრებს საშუალებას აძლევდა დაკავშირებოდნენ მასობრივ აუდიტორიას და XVIII საუკუნის ბოლოსთვის უმნიშვნელოვანეს საქმიანობად იქცა.&lt;ref&gt;Eaves, Morris. ''The Counter Arts Conspiracy: Art and Industry in the Age of Blake''. Ithaca and London: Cornell University Press, 1992. pp. 68–9.&lt;/ref&gt;

„ევროპა აფრიკისა და ამერიკის მხარდაჭერით“ არის ბლეიკის გრავიურა, რომელიც დაცულია [[არიზონას უნივერსიტეტი]]ს ხელოვნების მუზეუმში. გრავიურა შეიქმნა ბლეიკის მეგობრის, ჯონ გაბრიელ სტიდმენის წიგნისთვის „ხუთწლიანი ექსპედიციის ნარატივი სურინამელი აჯანყებული ნეგროების წინააღმდეგ“ (1796).&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Gikandi |first1=Simon |title=Slavery and the Culture of Taste |date=2011 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0691160979 |page=48|url=https://books.google.com/books?id=tr8d5H-aKMUC&amp;pg=PA48 |access-date=4 August 2019}}.&lt;/ref&gt; მასზე გამოსახულია ერთმანეთს გადახვეული სამი ქალი. შავკანიან აფრიკასა და თეთრკანიან ევროპას ხელები ჩაუკიდებიათ თანასწორობის ნიშნად, მათ ფეხქვეშ კი უნაყოფო მიწა ყვავის. ევროპას მარგალიტის მძივი ამკობს, ხოლო მის დებს — აფრიკასა და ამერიკას — მონობის სამაჯურები უკეთიათ.&lt;ref name=&quot;Erdman&quot;&gt;{{cite book |last1=Erdman |first1=David V. |title=Blake: Prophet Against Empire |date=2013 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0486143903 |page=241 |url=https://books.google.com/books?id=r_nBAgAAQBAJ&amp;pg=PT241}}&lt;/ref&gt; ზოგიერთი მკვლევარი ვარაუდობს, რომ სამაჯურები წარმოადგენს მონობის „ისტორიულ ფაქტს“ აფრიკასა და ამერიკაში, ხოლო ხელის ჩაკიდება მიანიშნებს სტიდმენის „გულწრფელ სურვილზე“: „ჩვენ მხოლოდ ფერით განვსხვავდებით, მაგრამ ნამდვილად ერთი და იმავე ხელის მიერ ვართ შექმნილნი“.&lt;ref name=&quot;Erdman&quot; /&gt; სხვების აზრით, ეს „გამოხატავს იმ განწყობას, რომლითაც იმ დროს განიხილებოდა კანის ფერისა და მონობის საკითხები და რაც ბლეიკის ნაწერებშიც აისახება“.&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Raine |first1=Kathleen |title=Blake and Tradition |date=2002 |orig-year=originally published 1969 | page=29 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-29087-6 |url=https://books.google.com/books?id=jc35AQAAQBAJ&amp;pg=PP29 |access-date=4 August 2019}}&lt;/ref&gt;

ბლეიკი ინტალიო გრავირებას საკუთარ ნამუშევრებშიც იყენებდა, მაგალითად, [[წიგნი იობისა|„იობის წიგნის“]] ილუსტრაციებისთვის, რომელიც სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე დაასრულა. კრიტიკოსთა უმეტესობა ყურადღებას ამახვილებდა ბლეიკის რელიეფურ ოფორტზე, როგორც ტექნიკაზე, რადგან ის მისი ხელოვნების ყველაზე ინოვაციური ასპექტია, თუმცა 2009 წლის კვლევამ ყურადღება მიაპყრო ბლეიკის შემორჩენილ ფირფიტებს, მათ შორის „იობის წიგნისთვის“ შექმნილს: ისინი ადასტურებენ, რომ იგი ხშირად იყენებდა ტექნიკას, რომელიც ცნობილია როგორც „[[რეპუსაჟი]]“ — შეცდომების წაშლის საშუალება ფირფიტის უკანა მხრიდან ჩაქუჩის დარტყმით. ასეთი ტექნიკები, რომლებიც დამახასიათებელი იყო იმ დროის გრავირებისთვის, ძალიან განსხვავდება ფირფიტაზე ხატვის ბევრად უფრო სწრაფი და თავისუფალი ხერხისგან, რომელსაც ბლეიკი რელიეფური ოფორტისთვის იყენებდა; ეს ხსნის იმასაც, თუ რატომ სჭირდებოდა გრავიურების დასრულებას ასე დიდი დრო.&lt;ref&gt;Sung, Mei-Ying. ''William Blake and the Art of Engraving''. London: Pickering and Chatto, 2009.&lt;/ref&gt;

== გვიანდელი წლები ==
[[File:William Blake House in Felpham.JPG|thumb|right|კოტეჯი [[ფელპემში]], „[[ბლეიკის კოტეჯი]]“, სადაც ბლეიკი 1800-დან 1803 წლამდე ცხოვრობდა]]
ბლეიკის ქორწინება კეტრინთან მის სიკვდილამდე ახლო ურთიერთობით და ერთგულებით გამოირჩეოდა. ბლეიკმა კეტრინს წერა ასწავლა, ის კი მას დაბეჭდილი ლექსების გაფერადებაში ეხმარებოდა.&lt;ref&gt;Bentley, G. E, ''Blake Records'', p 341&lt;/ref&gt; გილქრისტი ქორწინების პირველ წლებში არსებულ „ქარიშხლიან პერიოდებზე“ მიუთითებს.&lt;ref&gt;Gilchrist, ''Life of William Blake'', 1863, p. 316&lt;/ref&gt; ზოგიერთი ბიოგრაფი ვარაუდობს, რომ ბლეიკი ცდილობდა ხარჭის შემოყვანას საოჯახო სარეცელში [[სვედენბორგიანელობა|სვედენბორგიანული საზოგადოების]] უფრო რადიკალური შტოების რწმენის შესაბამისად,&lt;ref&gt;Schuchard, MK, ''Why Mrs Blake Cried'', Century, 2006, p. 3&lt;/ref&gt; თუმცა სხვა მკვლევარები ამ თეორიებს მხოლოდ ვარაუდად მიიჩნევენ და უარყოფენ.&lt;ref&gt;Ackroyd, Peter, ''Blake'', Sinclair-Stevenson, 1995, p. 82&lt;/ref&gt; თავის ლექსიკონში სემუელ ფოსტერ დეიმონი ვარაუდობს, რომ კეტრინს შესაძლოა მკვდარი გოგონა შეეძინა, რისთვისაც „[[თელის წიგნი]]“ ერთგვარი ელეგიაა. ამით ის ხსნის წიგნის უჩვეულო დასასრულს, თუმცა თავადვე აღნიშნავს, რომ ეს მხოლოდ მისი ვარაუდია.&lt;ref&gt;Damon, Samuel Foster (1988). A Blake Dictionary&lt;/ref&gt;
=== ფელპემი ===
[[File:Blake blue plaque felpham.jpg|alt=A blue memorial plaque on a wall outside of The Fox Inn at Felpham, West Sussex describing Blake's arrest. It reads &quot;Arun District Council. William Blake 1757 - 1827. Poet, Painter, Visionary was arrested, in 1803, in this doorway after allegedly making seditious remarks to a soldier billeted at The Fox Inn.|thumb|მემორიალური დაფა ფელპემში, „The Fox Inn“-ის გარეთ, რომელიც აღწერს ბლეიკის დაკავების ამბავს]]
1800 წელს ბლეიკი გადავიდა კოტეჯში, რომელიც მდებარეობდა ფელპემში, სასექსი (ამჟამად [[სასექსი|დასავლეთი სასექსი]]), რათა დაეწყო მუშაობა ნაკლებად ცნობილი პოეტის, [[უილიამ ჰეილი]]ს ნაწარმოებების ილუსტრირებაზე. სწორედ ამ კოტეჯში დაიწყო ბლეიკმა მუშაობა პოემაზე „[[მილტონი (ბლეიკის პოემა)|მილტონი]]“ (თავფურცელი დათარიღებულია 1804 წლით, თუმცა ბლეიკი მასზე მუშაობას 1808 წლამდე აგრძელებდა). ამ ნაწარმოების წინასიტყვაობა მოიცავს ლექსს, რომელიც იწყება სიტყვებით {{lang-en|„And did those feet in ancient time“}} („ოდესმე ის ფეხნი უძველეს დროს“, რაც შემდგომში ჰიმნ „იერუსალიმის“ ტექსტი გახდა. დროთა განმავლობაში ბლეიკს თავისი ახალი მფარველის მიმართ უკმაყოფილება გაუჩნდა; იგი მიიჩნევდა, რომ ჰეილის არ აინტერესებდა ნამდვილი ხელოვნება და მხოლოდ „საქმიანი რუტინით“ (E724) იყო დაკავებული. ვარაუდობენ, რომ ჰეილით ამ იმედგაცრუებამ გავლენა მოახდინა პოემაზე „მილტონი“, რომელშიც ბლეიკმა დაწერა: „ხორციელი მეგობრები სულიერი მტრები არიან“ (4:26, E98).

[[File:William Blake - Jerusalem, Plate 51 - Google Art Project.jpg|thumb|right|სკოფელდი, რომელსაც „გონების მიერ გამოჭედილი ბორკილები“ ბორკავს, წიგნიდან „იერუსალიმი: გიგანტი ალბიონის ემანაცია“, გვერდი 51]]

ბლეიკის პრობლემებმა ხელისუფლებასთან პიკს 1803 წლის აგვისტოში მიაღწია, როდესაც მას ფიზიკური დაპირისპირება მოუვიდა ჯარისკაცთან, ჯონ სკოფელდთან.&lt;ref&gt;Wright, Thomas. ''Life of William Blake''. 2003, p. 131.&lt;/ref&gt; ბლეიკს ბრალი დასდეს არა მხოლოდ თავდასხმაში, არამედ მეფის წინააღმდეგ მიმართული და სახელმწიფო ღალატის შემცველი ფრაზების თქმაში. სკოფელდი ამტკიცებდა, რომ ბლეიკმა წამოიძახა: „წყეული იყოს მეფე. ჯარისკაცები სულ მონები არიან“.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lilith-ezine.com/articles/williamblake1.html|title=The Gothic Life of William Blake: 1757–1827|website=[www.lilith-ezine.com](https://www.google.com/search?q=https://www.lilith-ezine.com)|access-date=18 November 2017|archive-date=5 ოქტომბერი 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005205819/http://www.lilith-ezine.com/articles/williamblake1.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; [[ჩიჩესტერი]]ს ასიზის ტიპის სასამართლომ ბლეიკი წარდგენილ ბრალდებებში უდანაშაულოდ ცნო. სასექსის საგრაფოს გაზეთის ცნობით, „[მტკიცებულების] გამოგონილი ხასიათი... იმდენად აშკარა იყო, რომ შედეგად გამამართლებელი განაჩენი იქნა გამოტანილი“.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Lucas, E.V.|author-link=E. V. Lucas|title=Highways and byways in Sussex|url=http://en.wikisource.org/wiki/Highways_and_Byways_in_Sussex|publisher=Macmillan|location=United States|year=1904 |id=ASIN B-0008-5GBS-C}}&lt;/ref&gt; მოგვიანებით სკოფელდი „გონების მიერ გამოჭედილი ბორკილებით“ (mind forged manacles) იქნა გამოსახული პოემა „იერუსალიმის“ ერთ-ერთ ილუსტრაციაზე.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Peterfreund |first=Stuart |title=The Din of the City in Blake's Prophetic Books |url=https://archive.org/details/sim_elh_spring-1997_64_1/page/99 |journal=ELH |volume=64 |issue=1 |date=Spring 1997 |pages=99–130 |publisher=The Johns Hopkins University Press |doi=10.1353/elh.1997.0007 |jstor=30030248 |issn = 0013-8304}}&lt;/ref&gt;

=== ლონდონში დაბრუნება ===
[[File:William Blake by John Flaxman c1804.jpg|thumb|right|ბლეიკის ესკიზი, შექმნილი დაახლოებით {{Circa|1804}} წელს [[ჯონ ფლექსმენი]]ს მიერ]]

ბლეიკი ლონდონში 1804 წელს დაბრუნდა და დაიწყო მუშაობა თავის ყველაზე ამბიციურ ნაწარმოებზე — „[[იერუსალიმი (ბლეიკი)|იერუსალიმი]]“ (1804–20). [[ჯეფრი ჩოსერი]]ს „[[კენტერბერიული მოთხრობები]]ს“ პერსონაჟების გამოსახვის იდეით ბლეიკმა მიმართა დილერ რობერტ კრომეკს, საბოლოო მიზანი გრავიურის გაყიდვა. იცოდა რა, რომ ბლეიკი ზედმეტად ექსცენტრიული იყო პოპულარული ნამუშევრის შესაქმნელად, კრომეკმა ამ ჩანაფიქრის შესრულება დაუყოვნებლივ დაავალა ბლეიკის მეგობარ თომას სტოტარდს. როდესაც ბლეიკმა შეიტყო, რომ მოატყუეს, სტოტარდთან ყოველგვარი კავშირი გაწყვიტა. მან მოაწყო დამოუკიდებელი გამოფენა თავისი ძმის საგალანტერიო მაღაზიაში, ბროუდ-სტრიტის 27 ნომერში, [[სოჰო]]ში. გამოფენის მიზანი იყო „კენტერბერიული მოთხრობების“ ილუსტრაციის საკუთარი ვერსიის (სათაურით „კენტერბერიელი მომლოცველები“) და სხვა ნამუშევრების პოპულარიზაცია. შედეგად მან დაწერა თავისი „[[აღწერილობითი კატალოგი (ბლეიკი)|აღწერილობითი კატალოგი]]“ (1809), რომელიც შეიცავს იმას, რასაც ენტონი ბლანტმა ჩოსერის „ბრწყინვალე ანალიზი“ უწოდა; იგი რეგულარულად შედის ანთოლოგიებში, როგორც ჩოსერის კრიტიკის კლასიკა.&lt;ref&gt;Blunt, Anthony, ''The Art of William Blake'', p 77&lt;/ref&gt; იგი ასევე მოიცავდა მისი სხვა ნახატების დეტალურ განმარტებებს. გამოფენას ძალიან ცოტა ადამიანი დაესწრო და არცერთი ტემპერა თუ აკვარელი არ გაყიდულა. ერთადერთი რეცენზია, რომელიც გამოქვეყნდა ჟურნალში ''The Examiner'', მტრული იყო.&lt;ref&gt;Peter Ackroyd, &quot;Genius spurned: Blake's doomed exhibition is back&quot;, ''The Times Saturday Review'', 4 April 2009&lt;/ref&gt;

[[File:William Blake 003.jpg|thumb|left|ბლეიკის „დიდი წითელი დრაკონი და მზით შემოსილი ქალი“ (1805) არის სერიის ნაწილი, რომელიც ასახავს [[იოანეს გამოცხადება|გამოცხადების]] მე-12 თავს.]]

ასევე ამ პერიოდში (დაახლოებით 1808 წელს), ბლეიკმა მძაფრად გამოხატა თავისი შეხედულებები ხელოვნებაზე სერ ჯოშუა რეინოლდსის „დისკურსებისადმი“ მიძღვნილ ვრცელ პოლემიკურ მინაწერებში; მან [[ხელოვნების სამეფო აკადემია (ლონდონი)|ხელოვნების სამეფო აკადემია]] თაღლითებად გამოაცხადა და განაცხადა: „განაზოგადო ნიშნავს, იყო იდიოტი“ („To Generalize is to be an Idiot.“)&lt;ref&gt;Lorenz Eitner, ed., ''Neoclassicism and Romanticism, 1750–1850: An Anthology of Sources and Documents'' (New York: Harper &amp; Row/Icon Editions, 1989), p. 121.&lt;/ref&gt;

1818 წელს ჯორჯ კამბერლენდის ვაჟმა ბლეიკი გააცნო ახალგაზრდა მხატვარს, ჯონ ლინელს.&lt;ref&gt;Bentley, G.E., ''The Stranger from Paradise'', Yale University Press, 2001, pp. 366–367&lt;/ref&gt; ბლეიკისა და ლინელის ხსოვნას ჰემპსტედში, ნორთ-ენდში მდებარე „Old Wyldes“-ზე განთავსებული ლურჯი მემორიალური დაფა უკვდავყოფს.&lt;ref name=&quot;EngHet&quot;&gt;{{cite web| url=http://www.english-heritage.org.uk/discover/blue-plaques/search/blake-william-1757-1827|title=BLAKE, WILLIAM (1757–1827) &amp; LINNELL, JOHN (1792–1882)|publisher=English Heritage| access-date=5 August 2012}}&lt;/ref&gt; ლინელის მეშვეობით მან გაიცნო [[სემუელ პალმერი]], რომელიც ეკუთვნოდა მხატვართა ჯგუფს, რომლებიც საკუთარ თავს „[[შორემის ანტიკვარებს]]“ (Shoreham Ancients) უწოდებდნენ. ჯგუფი იზიარებდა ბლეიკის მიერ თანამედროვე ტენდენციების უარყოფას და მის რწმენას სულიერი და შემოქმედებითი ახალი ეპოქის (New Age) შესახებ. 65 წლის ასაკში ბლეიკმა დაიწყო მუშაობა [[უილიამ ბლეიკის ილუსტრაციები იობის წიგნისთვის|ილუსტრაციებზე]] „[[იობის წიგნი|იობის წიგნისთვის]]“, რაც მოგვიანებით მოიწონა [[ჯონ რესკინი|ჯონ რასკინმა]], რომელმაც ბლეიკი დადებითად შეადარა [[რემბრანდტი|რემბრანდტს]], და [[რალვ ვონ უილიამსი|ვონ უილიამსმა]], რომელმაც თავისი ბალეტი „[[იობი: მასკა ცეკვისთვის]]“ სწორედ ამ ილუსტრაციების მიხედვით შექმნა.

სიცოცხლის ბოლო წლებში ბლეიკმა დაიწყო თავისი ნამუშევრების, განსაკუთრებით კი ბიბლიური ილუსტრაციების დიდი ნაწილის მიყიდვა თომას ბატსისთვის — მფარველისთვის, რომელიც ბლეიკს უფრო მეგობრად მიიჩნევდა, ვიდრე იმ ადამიანად, რომლის შემოქმედებასაც მხატვრული ღირებულება ჰქონდა; ეს დამოკიდებულება ტიპური იყო ბლეიკის მიმართ მთელი მისი ცხოვრების მანძილზე.

[[File:Blake Dante Hell XII.jpg|thumb|ბლეიკის მიერ შექმნილი [[მინოტავრი|მინოტავრის]] გამოსახულება „ჯოჯოხეთის“ (Inferno) XII ქების ილუსტრირებისთვის.]]
[[დანტე ალიგიერი]]ს „[[ღვთაებრივი კომედია|ღვთაებრივი კომედიის]]“ ილუსტრირების დაკვეთა ბლეიკმა 1826 წელს ლინელისგან მიიღო, გრავიურების სერიის შექმნის მიზნით. ბლეიკის სიკვდილმა 1827 წელს ეს წამოწყება შეწყვიტა — დასრულდა მხოლოდ რამდენიმე აკვარელი, ხოლო გრავიურებიდან მხოლოდ შვიდი მივიდა საცდელ (proof) ფორმამდე. მიუხედავად ამისა, მათ დიდი აღიარება მოიპოვეს:

{{blockquote|დანტეს აკვარელები ბლეიკის ერთ-ერთი უდიდესი მიღწევაა, რომელიც სრულად პასუხობს ასეთი სირთულის პოემის ილუსტრირების გამოწვევას. აკვარელის ფლობის ოსტატობა აქ მანამდე არნახულ დონეს აღწევს და იგი არაჩვეულებრივი ეფექტით გამოიყენება პოემაში არსებული ყოფიერების სამი მდგომარეობის ატმოსფეროს განსასხვავებლად.&lt;ref&gt;Bindman, David. &quot;Blake as a Painter&quot; in ''The Cambridge Companion to William Blake'', Morris Eaves (ed.), Cambridge, 2003, p. 106&lt;/ref&gt;}}

[[File:Blake Dante Hell V.jpg|thumb|left|ბლეიკის „მიჯნურთა ქარბორბალა“ ასახავს ჯოჯოხეთს დანტეს „ჯოჯოხეთის“ მე-V ქებიდან.]]
ბლეიკის ილუსტრაციები პოემისთვის მხოლოდ თანმხლები ნამუშევრები არ არის; ისინი, კრიტიკულად გადახედავენ ან კომენტარს ურთავენ ტექსტის გარკვეულ სულიერ თუ მორალურ ასპექტებს.

რადგან პროექტი არასოდეს დასრულებულა, ბლეიკის განზრახვა შესაძლოა ბუნდოვანი დარჩეს. ზოგიერთი ნიშანი აძლიერებს შთაბეჭდილებას, რომ ბლეიკის ილუსტრაციები, თავისი მთლიანობით, დაუპირისპირდებოდა ტექსტს, რომელსაც თან ახლდა: „მახვილის მპყრობელი [[ჰომეროსი]]ს და მისი თანამგზავრების“ არეზე ბლეიკი აღნიშნავს: „დანტეს კომედიაში ყველაფერი აჩვენებს, რომ ტირანული მიზნებისთვის მან ეს სამყარო ყველაფრის საფუძვლად აქცია, ქალღმერთი ბუნება კი — და არა სულიწმინდა — მის ცენტრად“. ბლეიკი, როგორც ჩანს, არ ეთანხმება დანტეს აღტაცებას [[ძველი საბერძნეთი|ძველი საბერძნეთის]] პოეტური ნაწარმოებებით და იმ აშკარა სიხარულს, რომლითაც დანტე სასჯელებს ანაწილებს ჯოჯოხეთში (რაზეც მეტყველებს კანტოების პირქუში იუმორი).

ამავდროულად, ბლეიკი იზიარებდა დანტეს უნდობლობას მატერიალიზმის მიმართ და ძალაუფლების გამხრწნელ ბუნებას; იგი აშკარად ტკბებოდა დანტეს შემოქმედების ატმოსფეროსა და სახეების ფერწერული გადმოცემის შესაძლებლობით. სიკვდილის პირას მყოფი ბლეიკის მთავარი საზრუნავი დანტეს „ჯოჯოხეთის“ ილუსტრაციებზე გამალებული მუშაობა იყო; ამბობენ, რომ მან თავისი ერთ-ერთი უკანასკნელი შილინგი ფანქრის შესაძენად დახარჯა, რათა ხატვა გაეგრძელებინა.&lt;ref&gt;''Blake Records'', p. 341&lt;/ref&gt;

== ბოლო წლები ==
[[File:James S De Ville 1776-1846 Head of William Blake - Plaster cast - Sept 1823 Fitzwilliam Museum2.jpg|thumb|„უილიამ ბლეიკის თავი“, ავტორი ჯეიმზ დე ვილი. სიცოცხლეში აღებული თაბაშირის ნიღაბი, 1823 წლის სექტემბერი, [[ფიცუილიამის მუზეუმი]].]]
[[File:Finsbury bunhill blake 1.jpg|thumb|upright|right|საფლავის ქვა ლონდონში, ბანჰილ-ფილდსში, რომელიც ბლეიკის საფლავზე 1927 წელს აღიმართა, ხოლო ამჟამინდელ ადგილზე 1964–65 წლებში გადაიტანეს.]]
[[File:Bunhill Blake 2018.jpg|thumb|upright|right|ბლეიკის საფლავის საფარავი ფილა, რომელიც 2018 წელს გაიხსნა.]]

ბლეიკმა სიცოცხლის ბოლო წლები გაატარა ფაუნტინ-კორტში, სტრენდის მახლობლად (შენობა 1880-იან წლებში დაანგრიეს, როდესაც იქ სასტუმრო სავოი აშენდა).&lt;ref name=&quot;death&quot; /&gt; გარდაცვალების დღეს (1827 წლის 12 აგვისტო), ბლეიკი დაუღალავად მუშაობდა დანტეს სერიაზე. გადმოცემის თანახმად, საბოლოოდ მან მუშაობა შეწყვიტა და მიუბრუნდა თავის მეუღლეს, რომელიც მის საწოლთან ტიროდა. მისი დანახვისას ბლეიკს წამოუძახია: „მოიცადე, კეიტ! დარჩი ისე, როგორც ხარ — მე შენს პორტრეტს დავხატავ — რადგან შენ ჩემთვის ყოველთვის ანგელოზი იყავი“. ამ პორტრეტის დასრულების შემდეგ (რომელიც ამჟამად დაკარგულია), ბლეიკმა ხელი აიღო იარაღებზე და დაიწყო ჰიმნებისა და ლექსების გალობა.&lt;ref&gt;Ackroyd, ''Blake'', 389&lt;/ref&gt; იმ საღამოს ექვს საათზე, მას შემდეგ რაც მეუღლეს შეჰპირდა, რომ მუდამ მასთან იქნებოდა, ბლეიკი გარდაიცვალა. გილქრისტი აღნიშნავს, რომ სახლის ერთ-ერთმა მობინადრემ, რომელიც მის აღსასრულს ესწრებოდა, თქვა: „მე დავესწარი არა ადამიანის, არამედ კურთხეული ანგელოზის სიკვდილს“.&lt;ref&gt;Gilchrist, ''The Life of William Blake'', London, 1863, 405&lt;/ref&gt;

[[ჯორჯ რიჩმონდი]] [[სემუელ პალმერი]]სადმი მიწერილ წერილში ბლეიკის გარდაცვალების შესახებ შემდეგს წერდა:

{{blockquote|იგი გარდაიცვალა... ყველაზე დიდებული სახით. მან თქვა, რომ [[სამოთხე|მიდიოდა იმ ქვეყნად]], რომლის ნახვაც მთელი ცხოვრება სურდა და ბედნიერება გამოხატა ხსნის იმედით [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] მეშვეობით — სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე მისი სახე განათდა, თვალები გაუბრწყინდა და გალობა დაიწყო იმის შესახებ, რასაც ზეცაში ხედავდა.&lt;ref&gt;Grigson, ''Samuel Palmer'', p. 38&lt;/ref&gt;}}

კეტრინმა ბლეიკის დაკრძალვის ხარჯები ლინელისგან ნასესხები ფულით დაფარა. ბლეიკის ცხედარი დაკრძალეს სხვებთან ერთად საერთო ნაკვეთში, მისი გარდაცვალებიდან ხუთი დღის შემდეგ — მისივე ქორწინების 45-ე წლისთავის წინა დღეს — დისენტერთა სასაფლაოზე ბანჰილ-ფილდსში, ლონდონის სიტის რაიონში.&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Kennedy|first1=Maev|title=Burial ground of Bunyan, Defoe and Blake earns protected status|url=https://www.theguardian.com/culture/2011/feb/22/bunhill-fields-bunyan-defoe-blake|access-date=21 January 2015|newspaper=The Guardian|date=22 February 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite journal|last=Davies|first=Peter|date=December 2018|title=A Mosaic Marvel on Lambeth's Streets|journal=The London Magazine |pages=43–47 |url=https://www.pressreader.com/uk/the-london-magazine/20181201/282179357148586}}&lt;/ref&gt; მისი მშობლების ცხედრები იმავე სასაფლაოზე იყო დაკრძალული. ცერემონიას ესწრებოდნენ კეტრინი, [[ედუარდ კალვერტი]], ჯორჯ რიჩმონდი, [[ფრედერიკ ტეთემი]] და ჯონ ლინელი. ბლეიკის სიკვდილის შემდეგ კეტრინი ტეთემის სახლში გადავიდა საოჯახო მეურნედ. მას სჯეროდა, რომ ბლეიკის სული რეგულარულად სტუმრობდა. იგი აგრძელებდა მისი ილუმინირებული ნამუშევრებისა და ნახატების გაყიდვას, თუმცა არანაირ საქმიან გარიგებას არ აფორმებდა „მისტერ ბლეიკთან კონსულტაციის“ გარეშე.&lt;ref&gt;Ackroyd, ''Blake'', 390&lt;/ref&gt; 1831 წლის ოქტომბერში, საკუთარი სიკვდილის დღეს, იგი ქმარივით მშვიდი და მხიარული იყო და მას ისე უხმობდა, „თითქოს ის მეზობელ ოთახში ყოფილიყო, ეუბნებოდა, რომ მასთან მიდიოდა და ეს დიდხანს აღარ გაგრძელდებოდა“.&lt;ref&gt;''Blake Records'', p. 410&lt;/ref&gt;

მისი გარდაცვალების შემდეგ, მათმა ძველმა ნაცნობმა ფრედერიკ ტეთემმა დაისაკუთრა ბლეიკის ნამუშევრები და აგრძელებდა მათ გაყიდვას. მოგვიანებით ტეთემი შეუერთდა ფუნდამენტალისტურ ირვინგისტულ ეკლესიას და ამ ეკლესიის კონსერვატიული წევრების გავლენით დაწვა ხელნაწერები, რომლებიც ერეტიკულად მიიჩნია.&lt;ref&gt;Ackroyd, ''Blake'', p. 391&lt;/ref&gt; განადგურებული ხელნაწერების ზუსტი რაოდენობა უცნობია, თუმცა სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე ბლეიკმა მეგობარს უთხრა, რომ დაწერილი ჰქონდა „ოცი ტრაგედია, ისეთივე ვრცელი, როგორიც „[[მაკბეთი (შექსპირი)|მაკბეთი]]ა“; მათგან არცერთი არ შემორჩენილა.&lt;ref&gt;Davis, p. 164&lt;/ref&gt; კიდევ ერთმა ნაცნობმა, უილიამ მაიკლ როსეტიმ, ასევე დაწვა ბლეიკის რამდენიმე ნამუშევარი, რომლებიც დაბალი ხარისხისად მიიჩნია,&lt;ref&gt;Gerald Eades Bentley, Martin K. Nurmi. ''A Blake Bibliography: Annotated Lists of Works, Studies, and Blakeana.'' University of Minnesota Press, 1964. pp.41-42.&lt;/ref&gt; ხოლო ჯონ ლინელმა ბლეიკის რამდენიმე ნახატიდან წაშალა სექსუალური ხასიათის გამოსახულებები.&lt;ref&gt;Marsha Keith Schuchard, ''Why Mrs Blake Cried: Swedenborg, Blake and the Sexual Basis of Spiritual Vision'', pp. 1–20&lt;/ref&gt; ამავდროულად, მეგობრებმა შეინახეს ზოგიერთი ნამუშევარი, რომელიც გამოსაქვეყნებლად არ იყო განკუთვნილი, მაგალითად, მისი ჩანაწერების წიგნი და „[[კუნძული მთვარეზე]]“.

ბლეიკის საფლავს ორი ქვა ამკობს. პირველზე წერია: „აქ ახლოს განისვენებს პოეტ-ფერმწერი უილიამ ბლეიკი 1757–1827 და მისი მეუღლე კეტრინ სოფია 1762–1831“. ეს მემორიალური ქვა მდებარეობს ნამდვილი საფლავიდან დაახლოებით 20 მეტრის მოშორებით და იგი 2018 წლის 12 აგვისტომდე არ იყო მონიშნული.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 1965 წლიდან მოყოლებული, უილიამ ბლეიკის საფლავის ზუსტი ადგილი დაკარგული და დავიწყებული იყო. ეს ტერიტორია დაზიანდა [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დროს; საფლავის ქვები აიღეს და ბაღი გააშენეს. მემორიალურ ქვას, რომელიც მიუთითებდა, რომ საფლავები „ახლოს“ მდებარეობდა, 2011 წელს მეორე კატეგორიის ძეგლის სტატუსი მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://historicengland.org.uk/listing/the-list/list-entry/1396493?section=official-list-entry|title=Monument to William and Catherine Sophia Blake, Central Broadwalk|work=|date=21 February 2011|access-date=11 August 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theguardian1&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.theguardian.com/culture/2018/aug/11/how-amateur-sleuths-finally-tracked-down-burial-place-william-blake|title=How amateur sleuths finally tracked down the burial place of William Blake|work=The Guardian|date=11 August 2018|access-date=11 August 2018}}&lt;/ref&gt; პორტუგალიელმა წყვილმა, კეროლ და ლუის გარიდოებმა, 14-წლიანი კვლევის შემდეგ კვლავ აღმოაჩინეს დაკრძალვის ზუსტი ადგილი, ხოლო ბლეიკის საზოგადოებამ (Blake Society) დაამზადა მუდმივი მემორიალური ფილა, რომელიც 2018 წლის 12 აგვისტოს საჯარო ცერემონიაზე გაიხსნა.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;theguardian1&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.thetimes.com/culture/books/article/blake-s-final-stop-on-the-road-to-jerusalem-is-recognised-at-last-gdfvx2jm2|title=William Blake's final stop on the road to Jerusalem is recognised at last|work=[[The Times]]|date=23 July 2018|access-date=11 August 2018|last1=Kennedy|first1=Dominic}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;(12 Aug 2018). [http://www.itv.com/news/2018-08-12/iron-maiden-frontman-joins-hundreds-at-unveiling-of-william-blake-gravestone/ Iron Maiden frontman joins hundreds at unveiling of William Blake gravestone]. ITV.com&lt;/ref&gt; ახალ ქვაზე ამოტვიფრულია: „აქ განისვენებს უილიამ ბლეიკი 1757–1827 პოეტი მხატვარი წინასწარმეტყველი“, რასაც მოსდევს სტროფი მისი პოემიდან „იერუსალიმი“.

1949 წელს ავსტრალიაში მის პატივსაცემად დაარსდა ბლეიკის პრემია რელიგიურ ხელოვნებაში. 1957 წელს ბლეიკისა და მისი მეუღლის მემორიალი აღიმართა უესტმინსტერის სააბატოში.&lt;ref&gt;{{cite web | author=Tate UK | title= William Blake's London | url=http://www.tate.org.uk/learn/online-resources/william-blake/william-blakes-london/westminster-abbey |access-date=26 August 2006}}&lt;/ref&gt; კიდევ ერთი მემორიალი მდებარეობს სენტ-ჯეიმზის ეკლესიაში (პიკადილი), სადაც ის მოინათლა.
[[File:A memorial to William Blake in St James's Church, Piccadilly.jpg|thumb|უილიამ ბლეიკის მემორიალი სენტ-ჯეიმზის ეკლესიაში]]

ბლეიკის გარდაცვალების დროისთვის, მას გაყიდული ჰქონდა „[[უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები]]ს“ 30-ზე ნაკლები ეგზემპლარი.&lt;ref name=&quot;flavorwire1&quot;&gt;{{Cite news|url=http://flavorwire.com/549274/the-radical-sex-and-spiritual-life-of-william-blake/2|title=The Radical Sex and Spiritual Life of William Blake|date=29 November 2015|work=Flavorwire|access-date=7 December 2017|language=en-US|archive-date=2 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190702105154/http://flavorwire.com/549274/the-radical-sex-and-spiritual-life-of-william-blake/2|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== შეხედულებები ==
=== პოლიტიკა ===
ბლეიკი არ იყო აქტიური რომელიმე ჩამოყალიბებულ პოლიტიკურ პარტიაში. მისი პოეზია განუხრელად ასახავს ამბოხს კლასობრივი ძალაუფლების ბოროტად გამოყენების წინააღმდეგ, რაც დოკუმენტირებულია დევიდ ერდმანის ფუნდამენტურ კვლევაში „[[ბლეიკი: წინასწარმეტყველი იმპერიის წინააღმდეგ: მისი დროის ისტორიის პოეტური ინტერპრეტაცია]]“ (1954). ბლეიკს აწუხებდა უაზრო ომები და [[ინდუსტრიული რევოლუცია|ინდუსტრიული რევოლუციის]] დამანგრეველი შედეგები. მისი პოეზიის დიდი ნაწილი სიმბოლური ალეგორიით გადმოსცემს საფრანგეთისა და ამერიკის რევოლუციების გავლენას. ერდმანი ამტკიცებს, რომ ბლეიკს იმედი გაუცრუვდა ამ კონფლიქტების პოლიტიკური შედეგებით, რადგან მიიჩნევდა, რომ მათ მონარქია უბრალოდ უპასუხისმგებლო მერკანტილიზმით ჩაანაცვლეს. ერდმანი ასევე აღნიშნავს, რომ ბლეიკი მკაცრად ეწინააღმდეგებოდა მონობას და თვლის, რომ მისი ზოგიერთი ლექსი, რომელიც ძირითადად „[[თავისუფალი სიყვარული]]ს“ მხარდაჭერად აღიქმება, სინამდვილეში ანტიმონათმფლობელურ ქვეტექსტებსაც შეიცავს.&lt;ref&gt;Erdman ''William Blake: Prophet Against Empire'' p. 228&lt;/ref&gt; უფრო გვიანდელმა კვლევამ, პიტერ მარშალის „უილიამ ბლეიკი: ვიზიონერი ანარქისტი“ (1988), ბლეიკი და მისი თანამედროვე [[უილიამ გოდვინი]] თანამედროვე [[ანარქიზმი]]ს წინამორბედებად დაახასიათა.&lt;ref name=&quot;marshall&quot;&gt;{{cite book|last=Marshall|first=Peter|title=William Blake: Visionary Anarchist|publisher=Freedom Press|date=1 January 1994|edition=Revised|isbn=0-900384-77-8}}&lt;/ref&gt; ბრიტანელი [[მარქსიზმი|მარქსისტი]] ისტორიკოსის, ე. პ. თომპსონის უკანასკნელი დასრულებული ნაშრომი, „[[მოწმე მხეცის წინააღმდეგ: უილიამ ბლეიკი და მორალური კანონი]]“ (1993), აჩვენებს, თუ რამდენად იყო ის შთაგონებული დისენტერული რელიგიური იდეებით, რომლებიც სათავეს [[ინგლისის რევოლუცია|ინგლისის სამოქალაქო ომის]] დროს მონარქიის ყველაზე რადიკალური ოპონენტების აზროვნებაში იღებდა.

=== შეხედულებების განვითარება ===
იმის გამო, რომ ბლეიკის გვიანდელი პოეზია შეიცავს პირად მითოლოგიას რთული სიმბოლიზმით, მისი გვიანდელი ნამუშევრები ნაკლებად იბეჭდებოდა, ვიდრე ადრეული, უფრო ხელმისაწვდომი თხზულებები. [[პატი სმიტი]]ს მიერ რედაქტირებული ბლეიკის ანთოლოგია (Vintage Press) ძირითადად ადრეულ შემოქმედებაზეა ფოკუსირებული, ისევე როგორც მრავალი კრიტიკული კვლევა, მაგალითად დ. გ. გილჰემის „უილიამ ბლეიკი“.

[[File:Europe a Prophecy, copy D, object 1 (Bentley 1, Erdman i, Keynes i) British Museum.jpg|thumb|right|იურიზენი − ბლეიკის ნამუშევრიდან „ძუელი დღეთა“, 1794. „ძუელი დღეთა“ აღწერილია [[დანიელის წინასწარმეტყველება|დანიელის წიგნის]] მე-7 თავში. ილუსტრაცია დაცულია ბრიტანეთის მუზეუმში.&lt;ref&gt;{{cite web |editor2=Robert N. Essick |editor3=Joseph Viscomi |title=Europe a Prophecy, copy D, object 1 (Bentley 1, Erdman i, Keynes i) &quot;Europe a Prophecy&quot; |url=http://www.blakearchive.org/exist/blake/archive/object.xq?objectid=europe.d.illbk.01&amp;java=no |access-date=25 September 2013 |publisher=William Blake Archive |editor1=Morris Eaves}}&lt;/ref&gt; ]]

ადრეული შემოქმედება ძირითადად მეამბოხე ხასიათისაა და შეიძლება აღქმულ იქნას, როგორც პროტესტი დოგმატური რელიგიის წინააღმდეგ, რაც განსაკუთრებით თვალსაჩინოა „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“. მასში „ეშმაკის“ სახით წარმოდგენილი ფიგურა ფაქტობრივად გმირია, რომელიც უპირისპირდება თვითმარქვია ავტორიტარულ ღვთაებას. გვიანდელ ნამუშევრებში, როგორებიცაა „მილტონი“ და „იერუსალიმი“, ბლეიკი ქმნის კაცობრიობის განსხვავებულ ხედვას, რომელიც გამოსყიდულია თავგანწირვითა და მიტევებით, თუმცა ინარჩუნებს ადრეულ ნეგატიურ დამოკიდებულებას იმის მიმართ, რასაც ის ტრადიციული რელიგიის ხისტ და არაჯანსაღ ავტორიტარიზმად მიიჩნევდა. ბლეიკის ყველა მკითხველი არ ეთანხმება მოსაზრებას მისი ადრეული და გვიანდელი ნამუშევრების უწყვეტობის შესახებ.

ფსიქოანალიტიკოსი ჯუნ სინგერი წერდა, რომ ბლეიკის გვიანდელმა შემოქმედებამ აჩვენა იმ იდეების განვითარება, რომლებიც პირველად მის ადრეულ ნამუშევრებში გაჩნდა — კერძოდ, ჰუმანისტური მიზანი სხეულისა და სულის პიროვნული მთლიანობის მიღწევის შესახებ. მისი კვლევის, „არაწმინდა ბიბლიის“ (The Unholy Bible), გაფართოებული გამოცემის დასკვნითი ნაწილი ვარაუდობს, რომ გვიანდელი ნამუშევრები არის „ჯოჯოხეთის ბიბლია“, რომელიც დაპირებული იყო „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“. ბლეიკის ბოლო პოემის, „იერუსალიმის“ შესახებ ის წერს: „ადამიანში ღვთიურობის დაპირება, რომელიც გაჟღერდა „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“, საბოლოოდ შესრულდა“.&lt;ref&gt;''The Unholy Bible'', June Singer, p. 229.&lt;/ref&gt;

[[ჯონ მიდლტონ მარი]] აღნიშნავს წყვეტას „ქორწინებასა“ და გვიანდელ ნამუშევრებს შორის. მისი აზრით, თუ ადრეული ბლეიკი ფოკუსირებული იყო „ენერგიასა და გონებას შორის პირდაპირ ნეგატიურ დაპირისპირებაზე“, გვიანდელი ბლეიკი ხაზს უსვამდა თავგანწირვისა და მიტევების ცნებებს, როგორც შინაგანი მთლიანობისკენ მიმავალ გზას. „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინების“ მკვეთრ დუალიზმზე უარის თქმა განსაკუთრებით ჩანს გვიანდელ ნამუშევრებში პერსონაჟ [[Urizen|იურიზენის]] ჰუმანიზაციით. მარი გვიანდელ ბლეიკს ახასიათებს, როგორც ადამიანს, რომელმაც ჰპოვა „ურთიერთგაგება“ და „ურთიერთმიტევება“.&lt;ref&gt;''William Blake'', Murry, p. 168.&lt;/ref&gt;

=== რელიგიური შეხედულებები ===
რაც შეეხება კონვენციურ რელიგიას, ბლეიკი მას სატირულად და ირონიულად უყურებდა, რაც კარგად ჩანს მის პოემაში „ვალა, ანუ ოთხი ზოა“ — ერთ-ერთ დაუსრულებელ „წინასწარმეტყველურ წიგნში“, რომელიც 1797 წელს დაიწყო. წიგნის ნახევრად მითოლოგიური და ნახევრად რელიგიური მთავარი პერსონაჟები არიან ოთხი ზოა (ურთონა, იურიზენი, ლუვა და თარმასი), რომლებიც ბლეიკის მითოლოგიაში [[ალბიონი (ბლეიკი)|ალბიონის]] დაცემის შედეგად შეიქმნენ. პოემა ცხრა წიგნისგან შედგება, რომლებსაც „ღამეები“ ეწოდება. მათში აღწერილია ზოების, მათი დაცემული ფორმებისა და მათი ემანაციების ურთიერთქმედება. ბლეიკს სურდა, რომ ეს წიგნი მისი მითოსური სამყაროს შეჯამება ყოფილიყო. ბლეიკის ოთხი ზოა განასახიერებს ყოვლისშემძლე ღმერთის ოთხ ასპექტს და „ვალა“ პირველი ნაწარმოებია, სადაც ისინი არიან ნახსენები.&lt;ref&gt;Bentley 2003 pp. 198–199, 247, 310&lt;/ref&gt; კერძოდ, ბლეიკისეული ღმერთის/ადამიანის კავშირი დაყოფილია სხეულებრივ კომპონენტებად: იურიზენი (თავი), ურთონა (წელი/სასქესო ორგანოები), ლუვა (გული) და თარმასი (სხეულის ერთიანობა), მათ წყვილ ემანაციებთან ერთად: აჰანია (სიბრძნე, თავიდან), ენითარმონი (ის, რისი მიღწევაც ბუნებაში შეუძლებელია, წელიდან), ვალა (ბუნება, გულიდან) და ენიონი (დედამიწა-დედა, ერთიანობის გაყოფის შედეგად).&lt;ref&gt;Bloom 1993 p. 32&lt;/ref&gt;

ბლეიკისეული ღვთიური გაგებით, ზოები არიან: [[მამა ღმერთი]] (თარმასი, შეგრძნება), [[ძე ღმერთი]] (ლუვა, სიყვარული), [[სულიწმინდა]] (ურთონა, ფანტაზია) და [[სატანა]], რომელიც თავდაპირველად ღვთიური სუბსტანციის ნაწილი იყო (იურიზენი, გონება). მათი ემანაციები კი წარმოადგენენ სექსუალურ ლტოლვას (ენიონი), ბუნებას (ვალა), შთაგონებას (ენითარმონი) და სიამოვნებას (აჰანია).&lt;ref&gt;Damon pp. 124, 255, 399, 419, 428&lt;/ref&gt;

ბლეიკს სჯეროდა, რომ თითოეულ ადამიანს აქვს ორმაგი იდენტობა, რომლის ერთი ნახევარი კარგია, მეორე კი — ბოროტი. „ვალაში“ პერსონაჟები ორკი და მარადიული ადამიანი (ალბიონი) საუბრობენ საკუთარ თავზე, როგორც გაყოფილ არსებებზე. გვიანდელ ნამუშევრებზე მუშაობისას ბლეიკი გრძნობდა, რომ შეძლო შინაგანი ბრძოლის დაძლევა, თუმცა აწუხებდა შემოქმედებითი უნარების დაკარგვის შიში. ეს ფიქრები აისახა „ვალაშიც“, სადაც პერსონაჟი ლოსი (ფანტაზია) დაკავშირებულია ქრისტეს სახესთან; ბლეიკმა თავის მითოსურ სამყაროს ქრისტიანული ელემენტი დაამატა. „ვალას“ გადამუშავებულ ვერსიაში ბლეიკმა ჩართო ქრისტიანული და ებრაული სახეები და აღწერა, თუ როგორ აქვს ლოსს ღვთის კრავის ხილვა, რაც ააღორძინებს მის სულს. ქრისტეს უპირისპირდება იურიზენი და სატანის სინაგოგა, რომელიც მოგვიანებით აცვამს ქრისტეს ჯვარს. სწორედ მათგან იბადება დეიზმი.&lt;ref&gt;Bentley 2003 pp. 271–272, 301&lt;/ref&gt;

[[File:Blake-Abel.jpg|thumb|right|„[[აბელი]]ს ცხედარი, ნაპოვნი ადამისა და ევას მიერ“, დაახლ. 1825. აკვარელი ხეზე.]]
ბლეიკი არ იზიარებდა წარმოდგენას სულისგან განცალკევებული სხეულის შესახებ, რომელიც უნდა დაემორჩილოს სულის მმართველობას; პირიქით, ის სხეულს განიხილავდა როგორც სულის გაგრძელებას, რომელიც მომდინარეობს გრძნობათა „აღქმისგან“. შესაბამისად, ორთოდოქსული რელიგიის აქცენტი სხეულებრივი ლტოლვების უარყოფაზე არის დუალისტური შეცდომა, რომელიც გამოწვეულია სხეულისა და სულის ურთიერთობის არასწორი გაგებით. სხვაგან ის სატანას აღწერს, როგორც „შეცდომის მდგომარეობას“ და როგორც ხსნის მიღმა მყოფს.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Damon |first=Samuel Foster |title=A Blake Dictionary |url=https://archive.org/details/blakedictionaryi0000damo |year=1988 |publisher=Brown University Press |page=[https://archive.org/details/blakedictionaryi0000damo/page/358 358] |isbn=0-87451-436-3 |edition=Revised }}&lt;/ref&gt;

ბლეიკი ეწინააღმდეგებოდა იმ თეოლოგიური აზროვნების [[სოფიზმი|სოფიზმს]], რომელიც ამართლებს ტკივილს, აღიარებს ბოროტებას და ბოდიშს იხდის უსამართლობისთვის. მას სძულდა თვითუარყოფა (self-denial),&lt;ref&gt;Makdisi, Saree. ''William Blake and the Impossible History of the 1790s''. 2003, pp. 226–7.&lt;/ref&gt; რომელსაც რელიგიურ რეპრესიასთან და განსაკუთრებით [[სექსუალური რეპრესია|სექსუალურ რეპრესიასთან]] აიგივებდა:&lt;ref&gt;Altizer, Thomas J. J. ''The New Apocalypse: The Radical Christian Vision of William Blake''. 2000, p. 18.&lt;/ref&gt;

&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
კეთილგონიერება მდიდარი, მახინჯი შინაბერაა, რომელსაც უნიათობა ეარშიყება.
ვისაც სურს, მაგრამ არ მოქმედებს, იგი მავნებელ სენს თესავს. (7.4–5, E35)&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;
ის „ცოდვის“ კონცეფციას განიხილავდა, როგორც მახეს ადამიანის სურვილების შესაბორკად („სიყვარულის ბაღის“ ეკლები) და თვლიდა, რომ გარედან თავსმოხვეული მორალური კოდექსისადმი მორჩილება სიცოცხლის სულის წინააღმდეგ მიმართული ქმედება იყო:
&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
თავშეკავება ქვიშას თესავს ყველგან —
ალმოდებულ თმასა და ღაჟღაჟა კიდურებზე,
ხოლო დაკმაყოფილებული სურვილი
იქ ნაყოფსა და სილამაზეს ნერგავს. (E474)
&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;

იგი არ იზიარებდა მამა ღმერთის, როგორც უფლის [[დოგმატი|დოგმატს]] — არსებისა, რომელიც კაცობრიობისგან განცალკევებული და მასზე აღმატებულია;&lt;ref&gt;{{cite book |last=Blake |first=Gerald Eades Bentley |title=William Blake: The Critical Heritage |year=1975 |publisher=Routledge &amp; K. Paul |location=London |page=[https://archive.org/details/williamblakecrit0000unse/page/30 30] |isbn=0-7100-8234-7 }}&lt;/ref&gt; ეს ნათლად ჩანს მის სიტყვებში იესო ქრისტეს შესახებ: „ის ერთადერთი ღმერთია... და ასევე ვარ მე, და ასევე ხართ თქვენ“. „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“ არის ასეთი ნიშანდობლივი ფრაზა: „ადამიანებმა დაივიწყეს, რომ ყველა ღვთაება ადამიანის მკერდში ბინადრობს“.

== განმანათლებლობის ფილოსოფია ==
ბლეიკს რთული დამოკიდებულება ჰქონდა [[განმანათლებლობის ეპოქა|განმანათლებლობის]] ფილოსოფიასთან. მისი რწმენა, რომ წარმოსახვა (imagination) ადამიანის არსებობის უმნიშვნელოვანესი ელემენტია, ეწინააღმდეგებოდა განმანათლებლობის [[რაციონალიზმი|რაციონალისტურ]] და [[ემპირიზმი|ემპირიულ]] იდეალებს.&lt;ref&gt;{{cite magazine|url=https://www.neh.gov/humanities/2004/mayjune/feature/william-blake-visions-and-verses|title=William Blake: Visions and Verses|author-last=Galvin|magazine=Humanities|author-first=Rachel|volume=25|number=3|publisher=National Endowment for the Humanities|date=2004|access-date=2 March 2017|archive-date=3 მარტი 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170303125228/https://www.neh.gov/humanities/2004/mayjune/feature/william-blake-visions-and-verses}}&lt;/ref&gt; თავისი ვიზიონერული რელიგიური შეხედულებების გამო, იგი უარყოფდა სამყაროს [[ისააკ ნიუტონი|ნიუტონისეულ]] ხედვას. ეს განწყობა ასახულია ბლეიკის „[[იერუსალიმი]]ს“ ერთ მონაკვეთში:

[[File:Newton-WilliamBlake.jpg|thumb|left|upright=1.1|ბლეიკის [[ნიუტონი (ბლეიკი)|''ნიუტონი'']] (1795) გამოხატავს მის დაპირისპირებას მეცნიერული [[მატერიალიზმი]]ს „ერთგანზომილებიან ხედვასთან“: ნიუტონის მზერა მიმართული [[ფარგალი|ფარგლისკენ]] (რაც მიგვანიშნებს [[წიგნი იგავთა|სოლომონის იგავების]] 8:27-ზე,&lt;ref&gt;Prov 8:27 (NRSV trans.), &quot;When he established the heavens, I was there, when he drew a circle on the face of the deep ...&quot;&lt;/ref&gt; რომელიც მნიშვნელოვანი პასაჟი იყო [[ჯონ მილტონი]]სთვის),&lt;ref&gt;Baker-Smith, Dominic. ''Between Dream and Nature: Essays on Utopia and Dystopia''. 1987, p. 163.&lt;/ref&gt; რათა დახაზოს გრაგნილზე, რომელიც თითქოს მისივე თავიდან გამოდის.&lt;ref&gt;Kaiser, Christopher B. ''Creational Theology and the History of Physical Science''. 1997, p. 328.&lt;/ref&gt;]]

&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
თვალს მივაპყრობ ევროპის სკოლებსა და უნივერსიტეტებს
და იქ ვხედავ ლოკის საქსოვ დაზგას, რომლის მისაქსელი მძვინვარებს,
ნიუტონის წყლის ბორბლებით ნარეცხი. შავია ქსოვილი
და მძიმე ხვეულებად ეფინება ყოველ ერს; ვხედავ მრავალბორბლიან
სასტიკ მექანიზმებს, ბორბალს ბორბალში, ტირანული კბილანებით,
რომლებიც იძულებით ამოძრავებენ ერთურთს: არა ისე, როგორც ედემში,
სადაც ბორბალი ბორბალში თავისუფლად ტრიალებს ჰარმონიასა და მშვიდობაში. (15.14–20, E159)
&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;

ბლეიკი მიიჩნევდა, რომ სერ ჯოშუა რეინოლდსის ნახატები, რომლებიც ობიექტებზე შუქის ნატურალისტურ დაცემას ასახავდა, მთლიანად „ვეგეტატიური თვალის“ პროდუქტი იყო; იგი [[ჯონ ლიკი|ლოკსა]] და ნიუტონს „სერ ჯოშუა რეინოლდსის ესთეტიკის ნამდვილ წინაპრებად“ თვლიდა.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Ackroyd |first= Peter|title=Blake |year=1995 |publisher=Sinclair-Stevenson |location=London |isbn=1-85619-278-4 |page=285 }}&lt;/ref&gt; იმ დროის ინგლისში პოპულარულ გემოვნებას ასეთი ნახატების მიმართ აკმაყოფილებდა [[მეცო-ტინტო]] — ბეჭდვის პროცესი, რომელიც გამოსახულებას ფურცელზე ათასობით წვრილი წერტილის მეშვეობით ქმნიდა. ბლეიკმა აქ ანალოგია დაინახა ნიუტონის სინათლის ნაწილაკურ თეორიასთან.&lt;ref&gt;{{cite book
| last = Essick
|first = Robert N.
|title = William Blake, Printmaker
|url = https://archive.org/details/williamblakeprin0000essi
| url-access = registration
| publisher=Princeton University Press
| year = 1980
| location = Princeton, NJ
| page = [https://archive.org/details/williamblakeprin0000essi/page/248 248]
|isbn = 9780691039541
}}&lt;/ref&gt; შესაბამისად, ბლეიკს ეს ტექნიკა არასოდეს გამოუყენებია და ამჯობინა გრავირების ისეთი მეთოდის განვითარება, რომელიც მხოლოდ დენად ხაზებს ეფუძნებოდა. ის ამტკიცებდა:

{{Blockquote|ხაზი ან მოხაზულობა შემთხვევითობით არ იქმნება; ხაზი ხაზია თავის უმცირეს დანაყოფებშიც კი, სწორია ის თუ მრუდი. ის თავად არის საკუთარი თავი და სხვა არაფრით არ იზომება; ასეთია იობი. (E784)}}

არსებობს მოსაზრება, რომ განმანათლებლობის პრინციპებთან დაპირისპირების მიუხედავად, ბლეიკი მივიდა ხაზოვან ესთეტიკამდე, რომელიც ბევრი რამით უფრო ახლოს იყო ჯონ ფლაქსმენის [[ნეოკლასიციზმი|ნეოკლასიკურ]] გრავიურებთან, ვიდრე იმ რომანტიკოსების შემოქმედებასთან, რომელთაც მას ხშირად მიაკუთვნებენ.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Blake's Human Form Divine|last=Mellor|first=Middle|publisher=University of California Press|year=1974|isbn=0-520-02065-0|location=Berkeley, CA|pages=[https://archive.org/details/blakeshumanformd0000mell/page/119 119–120]|quote=ბლეიკი ბაძავდა ფლაქსმენის მკაცრ, მარტივ, სუფთა კონტურულ გრავირების სტილს. ბლეიკის გრავიურები კამბერლენდის „ფიქრები კონტურზე“ აშკარად ადასტურებს ბლეიკის კომპეტენციას და უპირატესობას ამ წმინდა ხაზოვანი გრავირების სტილის მიმართ.|via=Google Books|url=https://archive.org/details/blakeshumanformd0000mell/page/119}}&lt;/ref&gt; თუმცა, ბლეიკის ურთიერთობა ფლაქსმენთან გაცივდა მას შემდეგ, რაც ბლეიკი ფელპემიდან დაბრუნდა. შემორჩენილია წერილები ფლაქსმენსა და ჰეილის შორის, სადაც ფლაქსმენი უარყოფითად საუბრობს ბლეიკის ხელოვნების თეორიებზე.&lt;ref&gt;G.E. Bentley, The Stranger in Paradise, &quot;Drunk on Intellectual Vision&quot; pp500, Yale University Press, 2001&lt;/ref&gt; ბლეიკმა კიდევ უფრო მწვავედ გააკრიტიკა ფლაქსმენის სტილი და თეორიები 1810 წელს, როდესაც პასუხობდა მისი „კენტერბერიელი მომლოცველების“ გრავირების მისამართით გამოთქმულ კრიტიკას.&lt;ref&gt;Erdman, David ed. ''The Complete Poetry and Prose of William Blake'', Yale Anchor Press&lt;/ref&gt;

== სექსუალობა ==
=== „თავისუფალი სიყვარული“ ===
[[File:William Blake Lot and His Daughters Butlin 381.jpg|thumb|ბლეიკის „ლოტი და მისი ასულები“, [[ჰანტინგტონის ბიბლიოთეკა]], დაახლ. 1800]]
მისი სიკვდილის შემდეგ, ბლეიკს საკუთარ წინამორბედად მიიჩნევდნენ სხვადასხვა მოძრაობის წარმომადგენლები, რომლებიც მის რთულ და ხშირად ბუნდოვან სიმბოლიზმსა და ალეგორიას მათთვის აქტუალურ საკითხებს არგებდნენ.&lt;ref&gt;Tom Hayes, &quot;William Blake's AndrogYnous EGO-Ideal&quot;, ''ELH'', 71(1), 141–165 (2004).&lt;/ref&gt; კერძოდ, ბლეიკი ზოგჯერ (მერი უოლსტონკრაფტთან და მის მეუღლე უილიამ გოდვინთან ერთად) XIX საუკუნის „[[თავისუფალი სიყვარული|თავისუფალი სიყვარულის]]“ მოძრაობის წინამორბედად მიიჩნევა. ეს იყო ფართო რეფორმისტული ტრადიცია, რომელიც 1820-იან წლებში დაიწყო და ამტკიცებდა, რომ ქორწინება მონობაა; იგი მხარს უჭერდა სექსუალურ აქტივობაზე (როგორიცაა [[ჰომოსექსუალობა]], [[პროსტიტუცია]] და [[მრუშობა]]) ყოველგვარი სახელმწიფო შეზღუდვის მოხსნას, რაც XX საუკუნის დასაწყისში [[შობადობის კონტროლი]]ს მოძრაობით დაგვირგვინდა. ბლეიკისმცოდნეობა ამ თემაზე უფრო მეტად XX საუკუნის დასაწყისში იყო ფოკუსირებული, თუმცა მას დღესაც ახსენებს მკვლევარი აგნუს ანკარსიო, რომელიც ზომიერად ეჭვქვეშ აყენებს ამ ინტერპრეტაციას. XIX საუკუნის „თავისუფალი სიყვარულის“ მოძრაობა არ იყო ორიენტირებული მრავალპარტნიორიანობაზე, თუმცა ეთანხმებოდა უოლსტონკრაფტს, რომ სახელმწიფოს მიერ სანქცირებული ქორწინება იყო „ლეგალური პროსტიტუცია“ და მონოპოლისტური ხასიათი ჰქონდა. მას ბევრი საერთო აქვს ადრეულ ფემინისტურ მოძრაობებთან&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www2.h-net.msu.edu/~women/papers/freelove.html|title=H-Women – H-Net|website=www2.h-net.msu.edu|access-date=18 November 2017|archive-date=27 აპრილი 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140427105337/http://www2.h-net.msu.edu/~women/papers/freelove.html}}&lt;/ref&gt; (განსაკუთრებით [[მერი უოლსტონკრაფტი]]ს ნაწერებთან, რომლითაც ბლეიკი აღტაცებული იყო).

ბლეიკი აკრიტიკებდა თავისი დროის საქორწინო კანონებს და ზოგადად გმობდა უბიწოების, როგორც სათნოების, ტრადიციულ ქრისტიანულ გაგებას.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.poetryfoundation.org/bio/william-blake|title=William Blake|date=17 November 2017|website=Poetry Foundation|access-date=18 November 2017}}&lt;/ref&gt; მისი ქორწინების კრიზისულ პერიოდში, რაც ნაწილობრივ კეტრინის უშვილობით იყო გამოწვეული, ის პირდაპირ გამოდიოდა სახლში მეორე ცოლის მოყვანის ინიციატივით.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Hamblen |first=Emily |title=On the Minor Prophecies of William Blake |year=1995 |publisher=Kessinger Publishing |page=10}}{{cite book |last=Berger |first=Pierre |title=William Blake: Poet and Mystic |year=1915|publisher=E. P. Dutton &amp; Company |page=45}}&lt;/ref&gt; მისი პოეზია მიანიშნებს, რომ საქორწინო ერთგულების გარეგანი მოთხოვნები სიყვარულს მხოლოდ მოვალეობად აქცევს და არა ავთენტურ გრძნობად; იგი ეჭვიანობასა და ეგოიზმს საქორწინო კანონების საფუძვლად მიიჩნევდა. ლექსები, როგორიცაა „რატომ უნდა ვიყო შენთან დაბმული, ჩემო მშვენიერო მირტის ხეო?“ (Why should I be bound to thee, O my lovely Myrtle-tree?) და „დედამიწის პასუხი“ (Earth's Answer), თითქოს მხარს უჭერს მრავალ სექსუალურ პარტნიორს. ლექსში „[[ლონდონი (ბლეიკის ლექსი)|ლონდონი]]“ ის საუბრობს „საქორწინო კატაფალკზე“ (Marriage-Hearse), რომელიც „ახალგაზრდა მეძავის წყევლით“ არის შეპყრობილი. „[[ალბიონის ასულთა ხილვანი]]“ ფართოდ (თუმცა არა საყოველთაოდ) აღქმულია, როგორც თავისუფალი სიყვარულის ხოტბა, რადგან ბრომიონისა და უთუნის ურთიერთობა მხოლოდ კანონებითაა შენარჩუნებული და არა სიყვარულით. ბლეიკისთვის კანონი და სიყვარული დაპირისპირებული ცნებებია და ის მკაცრად აკრიტიკებს „გაყინულ საქორწინო სარეცელს“. „ხილვებში“ ბლეიკი წერს:

&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
ვიდრე ის, ვინც ახალგაზრდობით იწვის და მუდმივი ხვედრი არ უწყის,
კანონის შელოცვით არ მიებმება მას, ვინც სძულს? და განა მან უნდა
ათრიოს სიცოცხლის ჯაჭვი დამქანცველ ავხორცობაში? (5.21-3, E49)
&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;

XIX საუკუნეში პოეტმა და თავისუფალი სიყვარულის მხარდამჭერმა [[ელჯერნონ ჩარლზ სუინბერნი|ელჯერნონ ჩარლზ სუინბერნმა]] დაწერა წიგნი ბლეიკზე, სადაც ყურადღება გაამახვილა ზემოაღნიშნულ მოტივებზე; მასში ბლეიკი აქებს „წმინდა ბუნებრივ სიყვარულს“, რომელიც არ არის შეზღუდული სხვისი მესაკუთრული ეჭვიანობით (ამ უკანასკნელს ბლეიკი „მხოხავ ჩონჩხს“ უწოდებდა).&lt;ref&gt;Swinburne p. 260&lt;/ref&gt; სუინბერნი აღნიშნავს, თუ როგორ გმობს ბლეიკის „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინება“ ტრადიციული ნორმების დამცველთა „ფერმკრთალი რელიგიური ავხორცობის“ თვალთმაქცობას.&lt;ref&gt;Swinburne, p. 249.&lt;/ref&gt; XIX საუკუნის კიდევ ერთი მოღვაწე, [[ედვარდ კარპენტერი]] (1844–1929), განიცდიდა გავლენას ბლეიკის მისტიკური აქცენტისა ენერგიაზე, რომელიც თავისუფალია გარეგანი შეზღუდვებისგან.&lt;ref&gt;Sheila Rowbotham's ''Edward Carpenter: A Life of Liberty and Love'', p. 135.&lt;/ref&gt;

XX საუკუნის დასაწყისში პიერ ბერჟემ აღწერა, თუ როგორ ეხმიანება ბლეიკის ხედვები უოლსტონკრაფტის მიერ ავთენტური სიყვარულის განდიდებას მოვალეობისგან დაბადებული სიყვარულის ნაცვლად,&lt;ref&gt;Berger pp. 188–190&lt;/ref&gt; რაც სიწმინდის ნამდვილი საზომია. აირინ ლენგრიჯი აღნიშნავს, რომ „ბლეიკის მისტიკურ და არაორთოდოქსულ მრწამსში თავისუფალი სიყვარულის დოქტრინა იყო ის, რაც ბლეიკს „სულის“ განსანათლებლად სურდა“.&lt;ref&gt;''William Blake: a study of his life and art work'', by Irene Langridge, pp. 11, 131.&lt;/ref&gt; მაიკლ დევისის 1977 წლის წიგნი „უილიამ ბლეიკი: ახალი ტიპის ადამიანი“ ვარაუდობს, რომ ბლეიკის აზრით, ეჭვიანობა აშორებს ადამიანს ღვთიურ ერთიანობას და მას გაყინული სიკვდილისთვის სწირავს.&lt;ref&gt;Davis, p. 55.&lt;/ref&gt;

როგორც თეოლოგიურ მწერალს, ბლეიკს ჰქონდა ადამიანის „[[ცოდვით დაცემა|დაცემულობის]]“ განცდა. ს. ფოსტერ დეიმონმა აღნიშნა, რომ ბლეიკისთვის თავისუფალი სიყვარულის საზოგადოების მთავარი დაბრკოლება იყო არა მხოლოდ სოციალური შეუწყნარებლობა, არამედ ადამიანის დაცემული ბუნება და თვალთმაქცური ურთიერთობები.&lt;ref&gt;S. Foster Damon ''William Blake: His Philosophy and Symbols'' (1924), p. 105.&lt;/ref&gt; თომას რაიტის 1928 წლის წიგნი „უილიამ ბლეიკის ცხოვრება“ (რომელიც მთლიანად ბლეიკის თავისუფალი სიყვარულის დოქტრინას ეძღვნება) აღნიშნავს, რომ ბლეიკის აზრით, ქორწინებას ''პრაქტიკაში'' უნდა მოჰქონდეს სიყვარულის სიხარული, თუმცა რეალობაში ეს ხშირად ასე არ ხდება,&lt;ref&gt;Wright, p. 57.&lt;/ref&gt; რადგან დატუსაღების შეგრძნება ხშირად აქრობს ამ სიხარულს. პიერ ბერჟე ასევე აანალიზებს ბლეიკის ადრეულ მითოლოგიურ პოემებს (მაგ. „აჰანია“) და ასკვნის, რომ ბლეიკი საქორწინო კანონებს კაცობრიობის დაცემულობის შედეგად მიიჩნევდა, რადგან ისინი სიამაყისა და ეჭვიანობისგან იბადება.&lt;ref&gt;Berger, p. 142.&lt;/ref&gt;

ზოგიერთი მკვლევარი აღნიშნავს, რომ ბლეიკის შეხედულებებმა „თავისუფალ სიყვარულზე“ სიცოცხლის ბოლო წლებში ცვლილებები განიცადა. ამ პერიოდის ზოგიერთი ლექსი, მაგალითად „სნეული ვარდი“ (The Sick Rose), აფრთხილებს მკითხველს მტაცებლური სექსუალობის საფრთხეების შესახებ. მაგნუს ანკარსიო აღნიშნავს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ „ალბიონის ასულთა ხილვანის“ გმირი თავისუფალი სიყვარულის მომხრეა, პოემის ბოლოს იგი უფრო ფრთხილი ხდება, რადგან აცნობიერებს სექსუალობის ბნელ მხარეს და კითხულობს: „განა ეს შეიძლება იყოს სიყვარული, რომელიც მეორეს ისე სვამს, როგორც ღრუბელი წყალს?“&lt;ref&gt;Quoted by Ankarsjö on p. 68 of ''Bring Me My Arrows of Desire'' and again in his ''William Blake and Gender''&lt;/ref&gt; ანკარსიო ასევე მიუთითებს, რომ მერი უოლსტონკრაფტმაც მსგავსად შეიცვალა შეხედულებები ცხოვრების ბოლოს. ბლეიკისეული „დაცემულობის“ გათვალისწინებით, ანკარსიო ფიქრობს, რომ ბლეიკი სრულად არ უჭერდა მხარს გრძნობად თავაწყვეტილობას მხოლოდ კანონის დასამცირებლად (როგორც ეს პერსონაჟ ლეითას შემთხვევაშია), რადგან გამოცდილების დაცემულ სამყაროში ყოველგვარი სიყვარული შებოჭილია.&lt;ref&gt;Ankarsjö, p. 64&lt;/ref&gt; დევიდ ვორალი კი მიიჩნევს, რომ „თელის წიგნი“ იყო სვედენბორგიანული ეკლესიის ზოგიერთი წევრის მიერ შემოთავაზებული ხარჭების ინსტიტუტის უარყოფა.&lt;ref&gt;David Worrall, &quot;Thel in Africa: William Blake and the Post-colonial, Post-Swedenborgian Female Subject&quot;, in ''The Reception of Blake in the Orient'', eds. Steve Clark and Masashi Suzuki. London: Continuum, 2006, pp. 17–29.&lt;/ref&gt;

ბლეიკის გვიანდელი ნაწერები აჩვენებს ინტერესის დაბრუნებას ქრისტიანობისადმი. მიუხედავად იმისა, რომ ის რადიკალურად გადაიაზრებს ქრისტიანულ მორალს ისე, რომ იგი მოიცავს გრძნობად სიამოვნებას, მის გვიანდელ პოემებში ნაკლებია აქცენტი სექსუალურ თავისუფლებაზე და ჩნდება „თვითუარყოფის“ (self-denial) მხარდაჭერაც, თუმცა ეს უარყოფა შთაგონებული უნდა იყოს სიყვარულით და არა ავტორიტარული იძულებით.&lt;ref&gt;იხ. „იერუსალიმის“ მე-4 თავის შესავალი.&lt;/ref&gt; პიერ ბერჟე განსაკუთრებით გრძნობს ამ ტრანსფორმაციას — მისი აზრით, ახალგაზრდა ბლეიკი დიდ მნიშვნელობას ანიჭებდა იმპულსებს,&lt;ref&gt;Berger, pp. 112, 284&lt;/ref&gt; ხოლო ხანდაზმულ ბლეიკს ჰქონდა ჩამოყალიბებული იდეალი ჭეშმარიტი სიყვარულისა, რომელიც საკუთარ თავს სწირავს სხვისთვის. მისტიკური სექსუალური მგრძნობელობა მაინც რჩება გვიანდელ პოემებში (მაგალითად, იესოს დედის ქალწულობის უარყოფაში), თუმცა აქცენტი გადატანილია მიტევებაზე, გამოსყიდვასა და ემოციურ ავთენტურობაზე, როგორც ურთიერთობების საფუძველზე.

==მემკვიდრეობა==
=== შემოქმედებითობა ===
[[ნორთროპ ფრაი]], რომელიც ბლეიკის შეხედულებების სიმტკიცესა და თანმიმდევრულობაზე საუბრობდა, აღნიშნავდა: &lt;blockquote&gt;[ბლეიკი] თავად ამბობს, რომ მისი შენიშვნები [ჯოშუა] რეინოლდსზე, ორმოცდაათი წლის ასაკში დაწერილი, „ზუსტად ჰგავს“ (exactly Similar) ლოკსა და ბეკონზე გაკეთებულ ჩანაწერებს, რომლებიც მან „ძალიან ახალგაზრდამ“ დაწერა. გარკვეული ფრაზები და ლექსის სტრიქონებიც კი შეიძლება ორმოცი წლის შემდეგ კვლავ გამოჩნდეს მის შემოქმედებაში. იმის ერთგულება, რაც მას ჭეშმარიტებად მიაჩნდა, თავად იყო მისი ერთ-ერთი წამყვანი პრინციპი... თანმიმდევრულობა (სულელური თანმიმდევრულობა თუ სხვაგვარი) ბლეიკის ერთ-ერთი მთავარი საზრუნავია, ხოლო „თვითწინააღმდეგობა“ ყოველთვის მის ერთ-ერთ ყველაზე ზიზღნარევ კომენტარს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;fearfulsymmetry&quot;&gt;Northrop Frye, ''Fearful Symmetry: A Study of William Blake'', 1947, Princeton University Press&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

[[File:Blake after John Gabriel Stedman Narrative of a Five Years copy 2 object 2-detail.jpg|thumb|right|ბლეიკის „ნეგრო, რომელიც ნეკნებით ცოცხლად ჩამოკიდეს სახრჩობელაზე“, ილუსტრაცია [[ჯონ გაბრიელ სტიდმენი]]ს წიგნისთვის „მონათხრობი ხუთწლიანი ექსპედიციის შესახებ სურინამელი აჯანყებული ნეგროების წინააღმდეგ“ (1796)]]
ბლეიკს სძულდა [[მონობა]]&lt;ref&gt;Parker, Lisa Karee, [http://scholarworks.gsu.edu/english_theses/16 &quot;A World of Our Own: William Blake and Abolition.&quot;] Thesis, Georgia State University, 2006. &lt;/ref&gt; და სჯეროდა რასობრივი და სექსუალური თანასწორობის. მისი რამდენიმე ლექსი და ნახატი გამოხატავს უნივერსალური კაცობრიობის იდეას: „რადგან ყველა ადამიანი ერთნაირია (თუმცა უსასრულოდ მრავალფეროვანი)“. ერთ-ერთ ლექსში, რომელსაც შავკანიანი ბავშვი ყვება, თეთრი და შავი სხეულები აღწერილია როგორც დაჩრდილული ჭალები ან ღრუბლები, რომლებიც მანამდე არსებობენ, სანამ ადამიანი ისწავლის „სიყვარულის სხივების გაძლებას“:

&lt;blockquote&gt;&lt;poem&gt;
როცა მე შავი და ის თეთრი ღრუბლისგან გავთავისუფლდებით
და ღვთის კარვის გარშემო კრავებივით გავიხარებთ:
მზის სიცხისგან დავიფარავ მას, ვიდრე შეძლებს
სიხარულით მიეყრდნოს ჩვენი მამის მუხლებს.
შემდეგ კი წამოვდგები და მის ვერცხლისფერ თმას მოვეფერები,
მას დავემსგავსები და მაშინ მასაც შევუყვარდები. (23-8, E9)
&lt;/poem&gt;&lt;/blockquote&gt;

ბლეიკი მთელი ცხოვრების მანძილზე ინარჩუნებდა აქტიურ ინტერესს სოციალური და პოლიტიკური მოვლენების მიმართ; სოციალური და პოლიტიკური განაცხადები ხშირად გვხვდება მის მისტიკურ სიმბოლიზმში. მისი შეხედულებები იმის შესახებ, რასაც ის ჩაგვრასა და თავისუფლების შეზღუდვად მიიჩნევდა, ეკლესიაზეც ვრცელდებოდა. მისი სულიერი რწმენა ნათლად ჩანს „გამოცდილების სიმღერებში“ (1794), სადაც ის ერთმანეთისგან ასხვავებს ძველი აღთქმის ღმერთს, რომლის შეზღუდვებსაც უარყოფდა, და ახალი აღთქმის ღმერთს, რომელსაც პოზიტიურ ძალად განიხილავდა.
=== ხილვები ===
ბავშვობიდანვე ბლეიკი ამტკიცებდა, რომ ხედავდა ხილვებს. პირველი მათგანი შესაძლოა ჯერ კიდევ ოთხი წლის ასაკში მომხდარიყო, როდესაც, ერთი შემთხვევის თანახმად, ახალგაზრდა ხელოვანმა „იხილა ღმერთი“, როცა ღმერთმა „ფანჯარას თავი მიადო“.&lt;ref name=bent78&gt;Bentley, Gerald Eades and Bentley Jr., G. ''William Blake: The Critical Heritage''. 1995, pp. 36–7.&lt;/ref&gt; რვა თუ ათი წლის ასაკში, ლონდონის რაიონ პეკემ-რაიში, ბლეიკი ამტკიცებდა, რომ იხილა „ანგელოზებით სავსე ხე, რომლის ყოველ ტოტზე ვარსკვლავებივით მოციმციმე ანგელოზთა ფრთები ბრწყინავდა“.&lt;ref name=bent78 /&gt; ბლეიკის ვიქტორიანელი ბიოგრაფის, გილქრისტის თანახმად, იგი შინ დაბრუნდა და მოყვა ნანახი ხილვის შესახებ; მან მხოლოდ დედის ჩარევის წყალობით დააღწია თავი მამისგან ცემას ტყუილის თქმისთვის. მიუხედავად იმისა, რომ ყველა მტკიცებულება მიუთითებს იმაზე, რომ მშობლები მას დიდწილად მხარს უჭერდნენ, დედა განსაკუთრებით მზრუნველი ჩანს — ბლეიკის რამდენიმე ადრეული ნახატი და ლექსი მისი ოთახის კედლებს ამკობდა. დედის მზრუნველობის შესახებ გადმოცემას სიფრთხილით უნდა მოვეკიდოთ: პიტერ ეკროიდი გადმოგვცემს, რომ ერთხელ ბლეიკი ხილვებზე საუბრის გამო დედამაც სცემა და თუმცა ეს მხოლოდ ერთხელ მოხდა, ბლეიკი ამის გამო ცხოვრების ბოლომდე უკმაყოფილო იყო.&lt;ref&gt;Ackroyd, Peter (1995). Blake. London: Sinclair-Stevenson. p. 21-2, {{ISBN|1-85619-278-4}}.&lt;/ref&gt; სხვა დროს, ბლეიკი თივის მთიბველებს აკვირდებოდა და მოეჩვენა, რომ მათ შორის ანგელოზისებრი ფიგურები დააბიჯებდნენ.&lt;ref name=bent78 /&gt;

[[File:William Blake 002.jpg|thumb|right|''რწყილის აჩრდილი'', 1819–1820. მას შემდეგ, რაც მხატვარ-ასტროლოგ ჯონ ვარლის თავისი ხილვების შესახებ აცნობა, ბლეიკი დაითანხმეს, რომ ერთ-ერთი მათგანი დაეხატა.&lt;ref name=langr&gt;Langridge, Irene. ''William Blake: A Study of His Life and Art Work''. 1904, pp. 48–9.&lt;/ref&gt; ვარლის მონათხრობი ბლეიკსა და რწყილის აჩრდილის ხილვაზე საყოველთაოდ ცნობილი გახდა.&lt;ref name=langr /&gt;]]

ბლეიკი ამტკიცებდა, რომ ხილვებს მთელი ცხოვრების მანძილზე ხედავდა. ისინი ხშირად ლამაზ რელიგიურ თემებსა და სახეებთან იყო დაკავშირებული და შესაძლოა სწორედ მათ შთააგონეს იგი სულიერი ღვაწლისა და შემოქმედებისკენ. რელიგიური კონცეფციები და ხატოვნება ცენტრალურ ადგილს იკავებს ბლეიკის ნამუშევრებში. ღმერთი და ქრისტიანობა მისი თხზულებების ინტელექტუალურ ბირთვს შეადგენდა, საიდანაც იგი შთაგონებას იღებდა. ბლეიკს სჯეროდა, რომ მას პირადად [[მთავარანგელოზი|მთავარანგელოზები]] აძლევდნენ მითითებებს და ამხნევებდნენ მხატვრული ნამუშევრების შესაქმნელად; იგი ამტკიცებდა, რომ სწორედ ეს მთავარანგელოზები კითხულობდნენ და ტკბებოდნენ მისი შემოქმედებით. უილიამ ჰეილისადმი მიწერილ სამძიმრის წერილში, რომელიც 1800 წლის 6 მაისით თარიღდება (ჰეილის ვაჟის გარდაცვალებიდან ოთხი დღის შემდეგ),&lt;ref&gt;{{cite book |title=Memoirs of the Life and Writings of William Haley, ESQ Vol II |last=Johnson |first=John |year=1823 |publisher=S. and R. Bentley, Dorset-Street |location=London |isbn= 9780576029568|page=506 |url=https://books.google.com/books?id=6vm8ao7Qks8C&amp;pg=PA506 }}&lt;/ref&gt; ბლეიკი წერდა:

{{blockquote|მე ვიცი, რომ ჩვენი გარდაცვლილი მეგობრები უფრო რეალურად არიან ჩვენთან, ვიდრე მაშინ, როცა ჩვენი მოკვდავი ნაწილისთვის ხილულნი იყვნენ. ცამეტი წლის წინ მე დავკარგე ძმა და მის სულთან ყოველდღე და ყოველ საათს ვსაუბრობ სულიერად; მას ჩემს მოგონებებში, ჩემი ფანტაზიის სამყაროში ვხედავ. მესმის მისი რჩევები და ახლაც კი მისი კარნახით ვწერ.}}

1800 წლის 21 სექტემბრით დათარიღებულ წერილში ჯონ ფლაქსმენისადმი, ბლეიკი წერდა:

{{blockquote|[ქალაქი] ფელფამი ტკბილი ადგილია სწავლისთვის, რადგან ის უფრო სულიერია, ვიდრე ლონდონი. ზეცა აქ ყოველი მხრიდან ხსნის თავის ოქროს კარიბჭეს; მის ფანჯრებს ორთქლი არ ფარავს; ციური ბინადრების ხმები უფრო გარკვევით ისმის, მათი ფორმები კი უფრო ნათლად ჩანს; ჩემი კოტეჯიც მათი სახლების ჩრდილია. ჩემი მეუღლე და და კარგად არიან... ზეცაში ჩემი ნამუშევრებით უფრო მეტად ვარ ცნობილი, ვიდრე წარმომედგინა. ჩემს გონებაში არის სამუშაო ოთახები და დარბაზები, სავსე ძველი წიგნებითა და სურათებით, რომლებიც ჩემს მოკვდავ ცხოვრებამდე, მარადისობის ეპოქებში დავწერე და დავხატე; ეს ნამუშევრები მთავარანგელოზთა სიხარული და შესწავლის საგანია. (E710)}}

1803 წლის 25 აპრილს თომას ბატსისადმი მიწერილ წერილში ბლეიკი წერდა:

{{blockquote|ახლა შემიძლია გითხრათ ის, რასაც, შესაძლოა, სხვას ვერავის გავუბედავდი: რომ მხოლოდ ლონდონში შემიძლია მშვიდად ვაწარმოო ჩემი ვიზიონერული კვლევები და რომ შემიძლია ვესაუბრო ჩემს მეგობრებს მარადისობაში, ვიხილო ხილვები, ვნახო სიზმრები, ვიწინასწარმეტყველო და ვილაპარაკო იგავებით შეუმჩნევლად და სხვა მოკვდავთა ეჭვებისგან თავისუფალმა; შესაძლოა, ეს ეჭვები კეთილგანწყობითაა გამოწვეული, მაგრამ ეჭვი ყოველთვის დამღუპველია, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ჩვენს მეგობრებში გვეპარება ეჭვი.}}

ნაშრომში „საშინელი სამსჯავროს ხილვა“ (A Vision of the Last Judgement) ბლეიკი წერდა:

{{blockquote|შეცდომა ქმნადია, ჭეშმარიტება კი მარადიული. შეცდომა ანუ ქმნილება დაიწვება და მაშინ, და მხოლოდ მაშინ, გამოჩნდება ჭეშმარიტება ანუ მარადისობა. იგი იმ წამსვე იწვის, როდესაც ადამიანები მის მზერას წყვეტენ. საკუთარ თავზე ვაცხადებ, რომ მე არ ვუმზერ გარეგან ქმნილებას და ჩემთვის ის დაბრკოლებაა და არა მოქმედება; ის ჩემს ფეხებზე არსებული ტალახივითაა და არა ჩემი ნაწილი. კითხვაზე — „როდესაც მზე ამოდის, განა ვერ ხედავთ ცეცხლის მრგვალ დისკოს, რომელიც რაღაცით გვინეას [ოქროს მონეტას] ჰგავს?“ — ო, არა, არა, მე ვხედავ ზეციური მხედრობის ურიცხვ სიმრავლეს, რომელიც ღაღადებს: „წმინდა არს, წმინდა არს, წმინდა არს უფალი ღმერთი ყოვლისმპყრობელი!“ მე ჩემს ხორცისმიერ ანუ ვეგეტატიურ თვალს ისევე არ ვენდობი, როგორც ფანჯარას არ ვკითხავდი იმის შესახებ, რასაც მისი მეშვეობით ვხედავ. მე მასში ვიხედები და არა მისი დახმარებით. (E565-6)}}

მიუხედავად იმისა, რომ ანგელოზებსა და ღმერთს ხედავდა, ბლეიკი ასევე ამტკიცებდა, რომ იხილა სატანა ლონდონში, სამხრეთ მოლტონ-სტრიტზე მდებარე საკუთარი სახლის კიბეზე.&lt;ref name=&quot;flavorwire1&quot; /&gt;

იცოდა რა ბლეიკის ხილვების შესახებ, [[უილიამ უორდსუორთი|უილიამ უორდსუორთმა]] აღნიშნა: „ეჭვგარეშეა, რომ ეს საწყალი კაცი შეშლილი იყო, მაგრამ ამ ადამიანის შეშლილობაში არის რაღაც, რაც უფრო მეტად მაინტერესებს, ვიდრე [[ლორდი ბაირონი]]სა და [[უოლტერ სკოტი]]ს საღი გონება“.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Blake's vision on show | author=John Ezard | url=https://www.theguardian.com/uk/2004/jul/06/artsandhumanities.arts |work=The Guardian |location=UK | date=6 July 2004 | access-date=24 March 2008}}&lt;/ref&gt; უფრო პატივისცემით წერდა ჯონ უილიამ კაზინსი „ინგლისური ლიტერატურის მოკლე ბიოგრაფიულ ლექსიკონში“: ბლეიკი იყო „ჭეშმარიტად ღვთისმოსავი და მოყვარული სული, სამყაროსგან მივიწყებული და გაუგებარი, მაგრამ რჩეულთაგან დაფასებული“, რომელიც „ეწეოდა მხიარულ და კმაყოფილ ცხოვრებას სიღარიბეში, რომელიც განათებული იყო ხილვებითა და ზეციური შთაგონებით“.&lt;ref&gt;{{cite book |title=A Short Biographical Dictionary of English literature |last= Cousin |first=John William |year=1933 |publisher=Plain Label Books |isbn=978-1-60303-696-2 |page=81 }}&lt;/ref&gt; ბლეიკის ფსიქიკური ჯანმრთელობის საკითხი კითხვის ნიშნის ქვეშ იდგა ჯერ კიდევ 1911 წლის „[[Encyclopædia Britannica|ბრიტანიკაშიც]]“ კი, სადაც აღნიშნულია, რომ „საკითხი იმის შესახებ, იყო თუ არა ბლეიკი შეშლილი, სავარაუდოდ, კამათის საგნად დარჩება, მაგრამ ეჭვგარეშეა, რომ ცხოვრების სხვადასხვა პერიოდში იგი იმყოფებოდა ილუზიების გავლენის ქვეშ, რომელთა ასახსნელად გარეგანი ფაქტები არ არსებობს და ბევრი რამ, რაც მან დაწერა, მოკლებულია ლოგიკურ თანმიმდევრულობას“ .
=== კულტურული გავლენა ===
[[File:William Blake3.jpg|thumb|left|უილიამ ბლეიკის პორტრეტი პროფილში, ავტორი [[John Linnell (painter)|ჯონ ლინელი]]. ეს უფრო დიდი ვერსია შეიქმნა ალექსანდრე გილქრისტის წიგნისთვის — „ბლეიკის ცხოვრება“ (1863) — გრავირების მიზნით.]]
ბლეიკის შემოქმედება მისი გარდაცვალების შემდეგ ერთი თაობის განმავლობაში მივიწყებული იყო და თითქმის სრულად დაიკარგა იქამდე, სანამ 1860-იან წლებში ალექსანდრე გილქრისტმა მის ბიოგრაფიაზე მუშაობა არ დაიწყო. წიგნის „უილიამ ბლეიკის ცხოვრება“ გამოქვეყნებამ სწრაფად შეცვალა ბლეიკის რეპუტაცია, განსაკუთრებით მას შემდეგ, რაც იგი [[პრერაფაელიტები|პრერაფაელიტებმა]] და მათთან დაკავშირებულმა ფიგურებმა, კერძოდ [[დანტე გაბრიელ როსეტი]]მ და ელჯერნონ ჩარლზ სუინბერნმა აღიარეს. თუმცა, ბლეიკის შემოქმედების სრული დაფასება და მისი გავლენის ზრდა XX საუკუნეში მოხდა. XX საუკუნის დასაწყისისა და შუა პერიოდის მნიშვნელოვან მკვლევართა შორის, რომლებმაც წვლილი შეიტანეს ლიტერატურულ და მხატვრულ წრეებში ბლეიკის სტატუსის ამაღლებაში, იყვნენ ს. ფოსტერ დეიმონი, ჯეფრი კეინზი, [[ნორთროპ ფრაი]] და [[დევიდ ერდმანი]].

მიუხედავად იმისა, რომ ბლეიკს მნიშვნელოვანი როლი ჰქონდა ისეთი ფიგურების ხელოვნებასა და პოეზიაში, როგორიც როსეტი იყო, სწორედ მოდერნისტულ პერიოდში დაიწყო მისმა ნაშრომებმა მწერალთა და მხატვართა უფრო ფართო წრეზე გავლენის მოხდენა. [[უილიამ ბატლერ იეიტსი|უილიამ ბატლერ იეიტსმა]], რომელმაც 1893 წელს ბლეიკის თხზულებათა კრებული დაარედაქტირა, მისგან მრავალი პოეტური და ფილოსოფიური იდეა ისესხა,&lt;ref&gt;Hazard Adams. ''Blake and Yeats: The Contrary Vision'', Ithaca: Cornell University Press, 1955.&lt;/ref&gt; ხოლო ბრიტანული სურეალისტური ხელოვნება განსაკუთრებით დაეფუძნა ბლეიკისეულ არა-მიმეტიკურ, ვიზიონერულ პრაქტიკას ისეთი მხატვრების შემოქმედებაში, როგორიც იყვნენ [[პოლ ნეში]] და [[გრეჰემ საზერლენდი]].&lt;ref&gt;Shirley Dent and Jason Whittaker. ''Radical Blake: Influence and Afterlife from 1827''. Houndmills: Palgrave, 2002.&lt;/ref&gt;

მისი პოეზია გამოიყენა არაერთმა ბრიტანელმა კლასიკურმა კომპოზიტორმა. ამ მხრივ ყველაზე ადრეული ცნობილი ნამუშევარია [[დოინ ბელი]]ს მიერ მუსიკალურად გაფორმებული ლექსი „Can I see another's woe“ („უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერებიდან“), რომელიც 1876 წელს გამოიცა.&lt;ref&gt;Steve Clark, T. Connolly, Jason Whittaker, [https://books.google.com/books?id=aohMCgAAQBAJ&amp;pg=PT146 ''Blake 2.0: William Blake in Twentieth-Century Art, Music and Culture''] (Springer, 2012), p. 146&lt;/ref&gt; აღსანიშნავია [[ბენჯამინ ბრიტენი]]სა და [[რალფ ვონ უილიამსი]]ს ნამუშევრები; ასევე [[ჯონ ტავენერი]]ს მუსიკა ბლეიკის რამდენიმე ლექსზე, მათ შორის „კრავზე“ (1982 წლის ნაწარმოები „The Lamb“) და „[[ვეფხვი (ბლეიკი)|ვეფხვზე]]“.

ბევრი მკვლევარი, მათ შორის ჯუნ სინგერი, ამტკიცებს, რომ ბლეიკის შეხედულებები ადამიანის ბუნებაზე წინ უსწრებდა და ემთხვეოდა ფსიქოანალიტიკოს [[კარლ იუნგი]]ს აზროვნებას. თავად იუნგის სიტყვებით: „ბლეიკი [არის] საინტერესო შესასწავლი ობიექტი, რადგან მან თავის ფანტაზიებში უამრავი ნახევრად გადამუშავებული ცოდნა დააგროვა. ჩემი შეხედულებით, ეს უფრო მხატვრული პროდუქტია, ვიდრე არაცნობიერი პროცესების ავთენტური რეპრეზენტაცია“.&lt;ref&gt;[https://www.loc.gov/exhibits/red-book-of-carl-jung/the-red-book-and-beyond.html#obj0 Jung and William Blake.] Retrieved 6 March 2015.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.psy.dmu.ac.uk/drhiles/pdf%27s/Microsoft%20Word%20-%20Jung%20paper.web.pdf |title=Letter to Nanavutty, 11 Nov 1948, quoted by Hiles, David. ''Jung, William Blake and our answer to Job'' 2001. |author= |website=psy.dmu.ac.uk |publisher=De Montfort University |access-date=13 December 2009 |archive-date=9 მაისი 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100509053105/http://www.psy.dmu.ac.uk/drhiles/pdf%27s/Microsoft%20Word%20-%20Jung%20paper.web.pdf }}&lt;/ref&gt; მსგავსად ამისა, დაიანა ჰიუმ ჯორჯი ამტკიცებდა, რომ ბლეიკი შეიძლება მივიჩნიოთ [[ზიგმუნდ ფროიდი]]ს იდეების წინამორბედად.&lt;ref&gt;Diana Hume George. ''Blake and Freud''. Ithaca: Cornell University Press, 1980.&lt;/ref&gt;

ბლეიკმა უზარმაზარი გავლენა მოახდინა 1950-იანი წლების [[ბიტნიკები|ბიტ-თაობის]] პოეტებსა და 1960-იანი წლების კონტრკულტურაზე. მას ხშირად მოიხსენიებდნენ ისეთი ფიგურები, როგორებიც იყვნენ ბიტ-პოეტი [[ალენ გინზბერგი]], მუსიკოსები [[ბობ დილანი]], [[რიჩარდ ეშკროფტი]],&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Babcock |first=Jay |date=17 May 2000 |title=Richard Ashcroft - Mean Magazine feature |url=https://www.thevervelive.com/2000/05/richard-ashcroft-mean-magazine-feature.html |access-date=30 May 2024 |work=Mean Magazine}}&lt;/ref&gt; [[ჯიმ მორისონი]],&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20161104144618/http://zoamorphosis.com/2011/03/how-much-did-jim-morrison-know-about-william-blake/ zoamorphosis.com, ''How much did Jim Morrison know about William Blake''] Retrieved 16 September 2011&lt;/ref&gt; [[ვან მორისონი]]&lt;ref&gt;Neil Spencer, [https://www.theguardian.com/books/2000/oct/22/classics.williamblake ''Into the Mystic,'' ''Visions of paradise to words of wisdom... an homage to the written work of William Blake.''] ''[[The Guardian]]'', October 2000, Retrieved 16 September 2011&lt;/ref&gt; და [[ბრიუს დიკინსონი]],&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Palmer |first=Robert |date=20 March 1985 |title=The Pop Life |url=https://www.nytimes.com/1985/03/20/arts/the-pop-life-105142.html |access-date=8 September 2024 |work=[[The New York Times]]}}&lt;/ref&gt; ასევე მწერალი [[ოლდოს ჰაქსლი]]. პულიცერის პრემიის ლაურეატმა კომპოზიტორმა უილიამ ბოლკომმა მუსიკალურად გააფორმა „[[უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები]]“,&lt;ref&gt;{{Cite journal |last=Di Salvo |first=Jackie |date=Spring 1988 |title=William Bolcom, Songs of Innocence and Experience |url=https://bq.blakearchive.org/21.4.disalvo |journal=Blake/An Illustrated Quarterly |volume=21 |issue=4 |pages=152}}&lt;/ref&gt; სადაც სხვადასხვა ლექსისთვის სხვადასხვა მუსიკალური სტილი გამოიყენა — „თანამედროვე ტექნიკიდან დაწყებული, ბროდვეით, ქანთრით და რეგით დასრულებული“.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Hoffman |first=Gary |date=January 2005 |title=BOLCOM: Songs of Innocence and of Experience |work=Opera Today |url=https://operatoday.com/2005/01/bolcom_songs_of_innocence_and_of_experience/)}}&lt;/ref&gt;

[[ფილიპ პულმანი]]ს ფენტეზის ჟანრის ტრილოგიის — „[[მისი ბნელი საწყისები]]“ — ძირითადი იდეა დიდწილად ბლეიკის „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“ არის ფესვგადგმული. ბლეიკი ასევე გვევლინება მნიშვნელოვან პერსონაჟად ბრაიან კეტლინგის ფენტეზი-რომანში „The Erstwhile“, სადაც მისი ანგელოზების ხილვები სიუჟეტის ნაწილია. კომპოზიტორი კეტლინ იერვუდი ერთ-ერთია იმ მრავალ თანამედროვე მუსიკოსს შორის, რომლებმაც ბლეიკის ლექსებზე მუსიკა შექმნეს. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ბლეიკის როლი პოპულარულ კულტურაში წინა პლანზე წამოიწია სხვადასხვა სფეროში, როგორიცაა პოპ-მუსიკა, კინო და [[გრაფიკული რომანი]], რამაც ედუარდ ლარისს ათქმევინა: „ბლეიკი არის ის რომანტიკოსი მწერალი, რომელმაც ყველაზე ძლიერი გავლენა მოახდინა XX საუკუნეზე“.&lt;ref&gt;Edward Larrissy. ''Blake and Modern Literature''. Houndmills: Palgrave, 2006. p. 1.&lt;/ref&gt;

== გამოფენები ==
[[File:William Blake's birthplace marker, Soho.jpg|thumb|right|მემორიალური ნიშანი ბლეიკის დაბადების ადგილზე, [[სოჰო]], [[უესტმინსტერის სიტი]]]]

ბოლო პერიოდის უმნიშვნელოვანესი გამოფენები, რომლებიც უილიამ ბლეიკს მიეძღვნა, მოიცავს შემდეგს:

* [[აშმოლის მუზეუმი|ეშმოლის მუზეუმის]] ([[ოქსფორდი]]) გამოფენა „უილიამ ბლეიკი: შეგირდი და ოსტატი“ (William Blake: Apprentice and Master), რომელიც ღია იყო 2014 წლის დეკემბრიდან 2015 წლის მარტამდე, იკვლევდა ბლეიკის, როგორც ხელოვანის ჩამოყალიბებას, ასევე მის გავლენას იმ ახალგაზრდა მხატვარ-გრავიორებზე, რომლებიც მისი ცხოვრების ბოლო წლებში მის გარშემო იყვნენ შემოკრებილნი.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Ashmolean Museum|url=http://www.ashmolean.org/exhibitions/details/?exh=87|work=Ashmolean website|access-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt;
* [[ვიქტორიას ეროვნული გალერეა|ვიქტორიას ეროვნული გალერეის]] გამოფენამ „უილიამ ბლეიკი“, რომელიც 2014 წლის ზაფხულში გაიმართა, წარმოადგინა გალერეაში დაცული ბლეიკის ნამუშევრების კოლექცია, მათ შორის შთამბეჭდავი აკვარელები, ცალკეული პრინტები და ილუსტრირებული წიგნები.&lt;ref&gt;{{cite web|title=NGV William Blake Exhibition|url=http://www.ngv.vic.gov.au/whats-on/exhibitions/exhibitions/william-blake|work=NGV website|access-date=29 October 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20141029153804/http://www.ngv.vic.gov.au/whats-on/exhibitions/exhibitions/william-blake|archive-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt;
* [[მორგანის ბიბლიოთეკა და მუზეუმი|მორგანის ბიბლიოთეკისა და მუზეუმის]] გამოფენა „უილიამ ბლეიკის სამყარო: იწყება ახალი ზეცა“ (William Blake's World: A New Heaven Is Begun), რომელიც 2009 წლის სექტემბრიდან 2010 წლის იანვრამდე გრძელდებოდა, მოიცავდა 100-ზე მეტ აკვარელს, პრინტსა და პოეზიის ილუმინირებულ წიგნს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Morgan Library William Blake Exhibition|url=http://www.themorgan.org/exhibitions/william-blakes-world|work=Morgan Library website|date=19 August 2013|access-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt;
* 2007–2008 წლებში [[ტეიტის გალერეა|ტეიტ ბრიტანეთში]] გამართული გამოფენა „უილიამ ბლეიკი“ დაემთხვა მისი დაბადებიდან 250-ე წლისთავს; მასში წარმოდგენილი იყო როგორც გალერეის მუდმივი კოლექცია, ისე კერძო მფლობელებისგან დროებით მიღებული ახლად აღმოჩენილი ნამუშევრები, რომლებიც მანამდე არასოდეს ყოფილა გამოფენილი.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tate William Blake Exhibition Themes|url=http://www.tate.org.uk/whats-on/tate-britain/exhibition/william-blake|work=Tate website|access-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt;
* [[შოტლანდიის ეროვნული გალერეა|შოტლანდიის ეროვნული გალერეის]] 2007 წლის გამოფენა „უილიამ ბლეიკი“ ასევე მიეძღვნა მისი დაბადების 250-ე წლისთავს და წარმოადგინა გალერეის ყველა ექსპონატი, რომელიც ბლეიკთან იყო დაკავშირებული.&lt;ref&gt;{{cite web|title=National Galleries Scotland William Blake Exhibition|url=https://www.nationalgalleries.org/whatson/exhibitions/william-blake/|work=NGS website|access-date=29 October 2014}}{{Dead link|date=მარტი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
* 2000–2001 წლებში ტეიტ ბრიტანეთში გამართულ გამოფენაზე წარმოდგენილი იყო ბლეიკის ხელოვნებისა და პოეზიის სრული სპექტრი კონტექსტურ მასალებთან ერთად, რომლებიც ოთხ სექციად იყო დაყოფილი: „ერთ-ერთი გოთი მხატვარი“; „ლამბეთის ველის ქურა“; „ფანტაზიის დარბაზები“ და „მრავალი შთამბეჭდავი ნამუშევარი“.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tate William Blake Exhibition Themes|url=http://www.tate.org.uk/whats-on/tate-britain/exhibition/william-blake-2000-2001/william-blake-exhibition-themes|work=Tate website|access-date=29 October 2014}}&lt;/ref&gt; მოგვიანებით, 2001 წელს, გამოფენამ მეტროპოლიტენის ხელოვნების მუზეუმში გადაინაცვლა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=William Blake |url=https://localhost:5000/exhibitions/listings/2001/william-blake |access-date=2025-08-28 |website=The Metropolitan Museum of Art}}&lt;/ref&gt;
* 2016 წელს აშშ-ში, [[სან-ფრანცისკო|სან-ფრანცისკოში]], გაიხსნა მსოფლიოში პირველი უილიამ ბლეიკის ანტიკვარული წიგნების მაღაზია და სამხატვრო გალერეა.&lt;ref name=SF&gt;{{cite web|url=http://www.sfweekly.com/culture/art/evil-renderings-distempered-mind/)|title=Evil Renderings of a Distempered Mind – November 10, 2016 – SF Weekly|date=10 November 2016}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ebar.com/arts/art_article.php?sec=general&amp;article=392|title=The Bay Area Reporter Online – William Blake, artist in Paradise}}{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
* 2019 წლის შემოდგომაზე ლონდონში, ტეიტ ბრიტანეთში, ბლეიკისადმი მიძღვნილი მასშტაბური გამოფენა გაიხსნა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tate.org.uk/whats-on/tate-britain/exhibition/william-blake-artist|title=William Blake – Exhibition at Tate Britain|website=Tate}}&lt;/ref&gt;
* [[ფიცუილიამის მუზეუმი|ფიცუილიამის მუზეუმში]] ([[კემბრიჯი]]) 2024 წლის 23 თებერვლიდან 19 მაისამდე გაიმართა გამოფენა სახელწოდებით „უილიამ ბლეიკის სამყარო“ (William Blake's Universe).&lt;ref&gt;{{Cite web |title=William Blake's Universe |url=https://fitzmuseum.cam.ac.uk/plan-your-visit/exhibitions/william-blakes-universe |access-date=8 June 2024 |website=The Fitzwilliam Museum |language=en}}&lt;/ref&gt;

== ბიბლიოგრაფია ==
{{col-begin}}
{{col-2}}

=== ილუმინირებული წიგნები ===

* ''[[უმანკოებისა და გამოცდილების სიმღერები]]'' (რედაქტირებულია 1794)
** ''[[უმანკოების სიმღერები]]'' (რედაქტირებულია 1789)
* ''[[თელის წიგნი]]''* (დაწერილია 1788–1790, რედაქტირებულია 1789–1793)
* ''[[ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინება]]'' (დაწერილია 1790–1793)
* ''სამოთხის ბჭენი'' (დაწერილია 1793, რედაქტირებულია 1818)
* ''[[ალბიონის ასულთა ხილვანი]]''* (რედაქტირებულია 1793)
* ''[[კონტინენტური წინასწარმეტყველებები]]''*
** ''[[მერიკა: წინასწარმეტყველება]]'' (რედაქტირებულია 1793)
** ''[[ევროპა: წინასწარმეტყველება]]'' (რედაქტირებულია 1794–1821)
** ''[[ლოსის სიმღერა]]'' (რედაქტირებულია 1795)
* ''[[არ არსებობს ბუნებრივი რელიგია]]'' (დაწერილია 1788, შესაძლოა რედაქტირებულია 1794–1795)
* ''[[იურიზენის პირველი წიგნი]]''* (რედაქტირებულია 1794–1818)
* ''[[ყველა რელიგია ერთია]]'' (დაწერილია 1788, შესაძლოა რედაქტირებულია 1795)
* ''[[ლოსის წიგნი]]''* (რედაქტირებულია 1795)
* ''[[აჰანიას წიგნი]]''* (რედაქტირებულია 1795)
* ''[[მილტონი]]''* (დაწერილია 1804–1810)
* ''[[იერუსალიმი: გიგანტი ალბიონის ემანაცია]]''* (დაწერილია 1804–1820, დამატებები მოგვიანებითაც, რედაქტირებულია 1820–1827 და 1832)

=== არაილუმინირებული ===

* ''[[პოეტური ესკიზები]]'' (დაწერილია 1769–1777, რედაქტირებულია 1783 და 1868, ერთ ტომად)
* ''[[კუნძული მთვარეზე]]'' (დაწერილია 1784, დაუსრულებელი)
* ''[[საფრანგეთის რევოლუცია]]'' (რედაქტირებულია 1791)
* ''თავისუფლების სიმღერა'' (რედაქტირებულია 1792, გამოქვეყნებულია „ცისა და ჯოჯოხეთის ქორწინებაში“)
* ''[[ვალა, ანუ ოთხი ზოა]]''* (დაწერილია 1797–1807, დაუსრულებელი)
* ''[[ტირიელი]]''* (დაწერილია {{circa|1789}}, რედაქტირებულია 1874)
''ნამუშევრები სიმბოლოთი'' * ''წარმოადგენს [[წინასწარმეტყველურ წიგნებს]].''
{{col-break}}

=== ბლეიკის მიერ დასურათებული ===

* [[მერი უოლსტონკრაფტი]], ''[[ორიგინალური ამბები რეალური ცხოვრებიდან]]'' (1791)
* [[ჯონ გეი]], ''[[ჯონ გეის იგავ-არაკები ავტორის ცხოვრებასთან ერთად]]'', ჯონ სტოკდეილი, პიკადილი (1793)
* [[გოტფრიდ აუგუსტ ბიურგერი]], ''[[ლეონორა]]'' (გრავირება ბლეიკის არ არის)&lt;ref&gt;Wilson, Mona. ''The Life of William Blake'', 1948, London: Rupert Hart-Davis, p. 77.&lt;/ref&gt; (1796)
* [[ედუარდ იანგი]], ''[[ღამის ფიქრები]]'' (1797)
* [[თომას გრეი]], ''ლექსები'' (1798)
* [[რობერტ ბლერი]], ''[[საფლავი]]'' (1805–1808)
* [[ჯონ მილტონი]], ''[[დაკარგული სამოთხე]]'' (1808)
* [[ჯონ ვარლი]], ''[[ვიზიონერული თავები]]'' (1819–1820)
* [[რობერტ ჯონ თორნტონი]], ''ვირგილიუსი'' (1821)
* ''[[იობის წიგნი]]'' (1823–1826)
* [[ჯონ ბანიანი]], ''[[მომლოცველის მოგზაურობა]]'' (1824–1827, დაუსრულებელი)
* [[დანტე ალიგიერი|დანტე]], ''[[ღვთაებრივი კომედია]]'' (1825–1827). ბლეიკი გარდაიცვალა 1827 წელს, როდესაც ამ ილუსტრაციებზე მუშაობა ჯერ კიდევ დაუსრულებელი იყო. 102 აკვარელიდან მხოლოდ 7 შეირჩა გრავირებისთვის.
{{col-end}}

== ლიტერატურა ==
&lt;small&gt;
{{columns-list|colwidth=30em|
* {{cite journal |author=პიტერ ებსი|author-link=პიტერ ებსი|date=July 2014 |title=William Blake and the forging of the creative self (უილიამ ბლეიკი და შემოქმედებითი მე-ს გამოჭედვა) |journal=[[The London Magazine]] |pages=49–62 }}
* [[პიტერ აქროიდი]] (1995). ''Blake'' (ბლეიკი). Sinclair-Stevenson. {{ISBN|1-85619-278-4}}.
* [[დონალდ ოლტი]] (1974). ''Visionary Physics: Blake's Response to Newton'' (ვიზიონერული ფიზიკა: ბლეიკის პასუხი ნიუტონს). University of Chicago. {{ISBN|0-226-03225-6}}.
* — (1987). ''Narrative Unbound: Re-Visioning William Blake's The Four Zoas'' (თავისუფალი ნარატივი: უილიამ ბლეიკის „ოთხი ზოას“ გადააზრება). Station Hill Press. {{ISBN|1-886449-75-9}}.
* [[სტივენ ბერენდტი]] (1992). ''Reading William Blake'' (უილიამ ბლეიკის კითხვა). London: Macmillan Press. {{ISBN|0-312-06835-2}} .
* [[ჯერალდ იდის ბენტლი|ჯ. ი. ბენტლი]] (2001). ''The Stranger From Paradise: A Biography of William Blake'' (უცხო სამოთხიდან: უილიამ ბლეიკის ბიოგრაფია). Yale University Press. {{ISBN|0-300-08939-2}}.
* — (2006). ''Blake Records'' (ბლეიკის ჩანაწერები). Second edition. Yale University Press. {{ISBN|0-300-09685-2}}.
* — (1977). ''Blake Books'' (ბლეიკის წიგნები). Clarendon Press. {{ISBN|0-19-818151-5}}.
* — (1995). ''Blake Books Supplement'' (ბლეიკის წიგნების დამატება). Clarendon Press.
* [[ჰაროლდ ბლუმი]] (1963). ''Blake's Apocalypse'' (ბლეიკის აპოკალიფსი). Doubleday.
* [[იაკობ ბრონოვსკი]] (1972). ''William Blake and the Age of Revolution'' (უილიამ ბლეიკი და რევოლუციის ეპოქა). Routledge &amp; K. Paul. {{ISBN|0-7100-7277-5}} (hardback), {{ISBN|0-7100-7278-3}} (pbk.)
* — (1944). ''William Blake, 1757–1827. A man without a mask'' (უილიამ ბლეიკი, 1757–1827. ადამიანი ნიღბის გარეშე). Secker and Warburg, London. Reprints: Penguin 1954; Haskell House 1967.
* [[ჰელენ ბრუდერი]] (1997). ''William Blake and the Daughters of Albion'' (უილიამ ბლეიკი და ალბიონის ასულები). Basingstoke: Macmillan Press, and New York: St. Martin's Press. {{ISBN|0-333-64036-5}}.
* [[ჯ. კ. ჩესტერტონი]], ''William Blake'' (უილიამ ბლეიკი). Duckworth, London, n.d. [1910]. Reprint: House of Stratus, Cornwall, 2008. {{ISBN|0-7551-0032-8}}.
* [[სტივ კლარკი]] და [[დევიდ ვორალი]], რედ. (2006). ''Blake, Nation and Empire'' (ბლეიკი, ერი და იმპერია). Basingstoke: Macmillan Press, and New York: St. Martin's Press.
* [[ტრისტან კონოლი]] (2002). ''William Blake and the Body'' (უილიამ ბლეიკი და სხეული). New York: Palgrave Macmillan.
* [[სემუელ ფოსტერ დეიმონი]] (1979). ''A Blake Dictionary'' (ბლეიკის ლექსიკონი). Revised edition. University of New England. {{ISBN|0-87451-436-3}}.
* [[მაიკლ დევისი]] (1977) ''William Blake. A new kind of man'' (უილიამ ბლეიკი. ახალი ტიპის ადამიანი). University of California, Berkeley.
* [[მორის ივსი]] (1992). ''The Counter-Arts Conspiracy: Art and Industry in the Age of Blake'' (კონტრ-ხელოვნების შეთქმულება: ხელოვნება და ინდუსტრია ბლეიკის ეპოქაში). Cornell University Press. {{ISBN|0-8014-2489-5}}.
* [[დევიდ ერდმანი]] (1977). ''[[Blake: Prophet Against Empire|Blake: Prophet Against Empire]]'' (ბლეიკი: წინასწარმეტყველი იმპერიის წინააღმდეგ): A Poet's Interpretation of the History of His Own Times. Princeton University Press. {{ISBN|0-486-26719-9}}.
* — (1988). ''The Complete Poetry &amp; Prose of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის სრული პოეზია და პროზა). Anchor. {{ISBN|0-385-15213-2}}.
* [[რობერტ ესიკი]] (1980). ''William Blake: Printmaker'' (უილიამ ბლეიკი: გრავიორი). Princeton University Press. {{ISBN|0-691-03954-2}}.
* — (1989). ''William Blake and the Language of Adam'' (უილიამ ბლეიკი და ადამის ენა). Clarendon Press. {{ISBN|0-19-812985-8}}.
* [[რობერტ ესიკი]] &amp; [[დ. პირსი]], რედ. (1978). ''Blake in his time'' (ბლეიკი თავის დროში). Indiana University Press.
* [[მაიკლ ფერბერი]], ''The Social Vision of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის სოციალური ხედვა). Princeton University Press, Princeton, 1985.
* [[ირვინგ ფისკი]] (1951). ''Bernard Shaw's Debt to William Blake'' (ბერნარდ შოუს ვალი უილიამ ბლეიკის მიმართ). London: The [[ჯორჯ ბერნარდ შოუ|George Bernard Shaw]] Society.
* [[ნორთროპ ფრაი]] (1947). [[Fearful Symmetry (Frye)|''Fearful Symmetry'']] (საზარელი სიმეტრია). Princeton University Press. {{ISBN|0-691-06165-3}}.
* — რედ. (1966). ''Blake. A collection of critical essays'' (ბლეიკი. კრიტიკული ესეების კრებული). Prentice-Hall.
* [[კრისტინ გალანტი]], ''Blake and the assimilation of chaos'' (ბლეიკი და ქაოსის ასიმილაცია), Princeton University 1978.
* [[ალექსანდრე გილქრისტი]], ''Life and Works of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის ცხოვრება და შემოქმედება), (2d ed., London, 1880). Reissued by Cambridge University Press, 2009. {{ISBN|978-1-108-01369-7}}.
* [[ჟან ჰაგსტრომი]], ''William Blake. Poet and Painter. An introduction to the illuminated verse'' (უილიამ ბლეიკი. პოეტი და მხატვარი. შესავალი ილუმინირებულ პოეზიაში), University of Chicago, 1964.
* [[ჯონ ჰიგსი]], ''William Blake vs the World'' (უილიამ ბლეიკი სამყაროს წინააღმდეგ), Pegasus Books, 2021.
* {{cite journal| last= [[დაიან ლონგ ჰოველერი]]| first= Diane Long| year= 1979| title= Blake's Erotic Apocalypse: The Androgynous Ideal in &quot;Jerusalem&quot; (ბლეიკის ეროტიკული აპოკალიფსი: ანდროგინული იდეალი „იერუსალიმში“)| journal= Essays in Literature| volume= 6| issue= 1| pages= 29–41| publisher= Western Illinois University| format= PDF| access-date= 31 January 2013| url= http://epublications.marquette.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1076&amp;context=english_fac| quote = To become [[ანდროგინი|androgynous]], to overcome the flaws inherent in each sex, emerges as the central challenge for all Blake's characters. }}
* [[ჯეფრი კეინზი]], რედაქტორი 2nd ed. (1969) ''Blake Complete Writings'' (ბლეიკის სრული თხზულებანი). Oxford University Press.
* [[ჯეიმზ კინგი]] (1991). ''William Blake: His Life'' (უილიამ ბლეიკი: მისი ცხოვრება). St. Martin's Press. {{ISBN|0-312-07572-3}}.
* [[სარი მაკდისი]] (2003). ''William Blake and the Impossible History of the 1790s'' (უილიამ ბლეიკი და 1790-იანი წლების შეუძლებელი ისტორია). University of Chicago Press.
* [[ბენჯამენ ჰით მალკინი]] (1806). ''A Father's Memoirs of his Child'' (მამის მოგონებები თავის შვილზე) Longsmans, Hurst, Rees, and Orme, Paternoster Row, London.
* [[პიტერ მარშალი (მწერალი)|პიტერ მარშალი]] (1988). ''William Blake: Visionary Anarchist'' (უილიამ ბლეიკი: ვიზიონერი ანარქისტი). Freedom Press. {{ISBN|0-900384-77-8}}
* [[ემა მეისონი]], &quot;Elihu's Spiritual Sensation: William Blake's Illustrations to the Book of Job&quot; (ელიჰუს სულიერი განცდა: უილიამ ბლეიკის ილუსტრაციები იობის წიგნისთვის), Michael Lieb, Emma Mason and Jonathan Roberts (eds), ''The Oxford Handbook of the Reception History of the Bible'' (Oxford, OUP, 2011), 460–475.
* [[უ. ჯ. ტ. მიტჩელი]] (1978). ''Blake's Composite Art: A Study of the Illuminated Poetry'' (ბლეიკის კომპოზიციური ხელოვნება: ილუმინირებული პოეზიის კვლევა). Yale University Press. {{ISBN|0-691-01402-7}}.
* [[ჯოზეფ ნატოლი]] (1982, 2016) ''Twentieth-Century Blake Criticism: Northrop Frye to the Present'' (XX საუკუნის ბლეიკის კრიტიკა: ნორთროპ ფრაიდან დღემდე). New York: Routledge.  {{ISBN|978-1-1389-3914-1}}.
* [[ვიქტორ პაანანენი]] (1996). ''William Blake'' (უილიამ ბლეიკი). New York: Twayne Publishers. {{ISBN|0-8057-7053-4}}.
* [[ლორა ქვინი]] (2010). ''William Blake on Self and Soul'' (უილიამ ბლეიკი „მე“-სა და სულის შესახებ). Harvard University Press. {{ISBN|978-0-674-03524-9}}.
* [[კეტლინ რაინი]] (1970). ''William Blake'' (უილიამ ბლეიკი). London: Thames and Hudson.
* [[ჯორჯ ენტონი როსო უმც.]] (1993). ''Blake's Prophetic Workshop: A Study of The Four Zoas'' (ბლეიკის წინასწარმეტყველური სახელოსნო: „ოთხი ზოას“ კვლევა). Associated University Presses. {{ISBN|0-8387-5240-3}}.
* [[ღოლამ რეზა საბრი-ტაბრიზი]] (1973). ''The 'Heaven' and 'Hell' of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის „ზეცა“ და „ჯოჯოხეთი“). New York: International Publishers.
* [[მარკ შორერი]] (1946). ''William Blake: The Politics of Vision'' (უილიამ ბლეიკი: ხილვის პოლიტიკა). New York: H. Holt and Co.
* [[ბაზილ დე სელინკური]] (1909). ''[http://catalog.hathitrust.org/Record/000412614]([http://catalog.hathitrust.org/Record/000412614) William Blake]'' (უილიამ ბლეიკი). London: Duckworth and co..
* [[ჯუნ სინგერი]], ''The Unholy Bible: Blake, Jung, and the Collective Unconscious'' (არაწმინდა ბიბლია: ბლეიკი, იუნგი და კოლექტიური არაცნობიერი) (New York: Putnam 1970). Reprinted as: ''Blake, Jung, and the Collective Unconscious'' (Nicolas-Hays 1986).
* [[შეილა სპექტორი]] (2001). ''Wonders Divine: the Development of Blake's Kabbalistic Myth'' (ღვთიური საოცრებანი: ბლეიკის კაბალისტური მითის განვითარება). Bucknell Univ. Pr. {{ISBN|978-0838754689}}
* {{cite book |title=William Blake: His Life, Character (უილიამ ბლეიკი: მისი ცხოვრება, ხასიათი) |last= [[ალფრედ თომას სთორი]] |first= Alfred Thomas |year=1893 |publisher=Swan Sonnenschein &amp; Company|isbn= 9780841475373 |url=[https://books.google.com/books?id=_jokAAAAMAAJ](https://books.google.com/books?id=_jokAAAAMAAJ)}}
* [[ალჯერნონ ჩარლზ სუინბერნი]], ''William Blake: A Critical Essay'' (უილიამ ბლეიკი: კრიტიკული ესე). John Camden Hotten, Piccadilly, London, 2d. ed., 1868.
* [[არტურ სიმონსი]], ''William Blake'' (უილიამ ბლეიკი). A. Constable, London 1907. Reprint: Cooper Square, New York 1970.
* [[ე. პ. თომპსონი]] (1993). ''[[Witness Against the Beast|Witness Against the Beast]]'' (მოწმე მხეცის წინააღმდეგ) Cambridge: Cambridge University Press {{ISBN|0-521-22515-9}}.
* [[ჯოზეფ ვისკომი]] (1993). ''Blake and the Idea of the Book'' (ბლეიკი და წიგნის იდეა) (Princeton University Press). {{ISBN|0-691-06962-X}}.
* [[დევიდ უირი]] (2003). ''Brahma in the West: William Blake and the Oriental Renaissance'' (ბრაჰმა დასავლეთში: უილიამ ბლეიკი და აღმოსავლური რენესანსი) (SUNY Press).
* [[მონა უილსონი]] (1927). ''The Life of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის ცხოვრება) (London: The Nonesuch Press)
* [[როჯერ უიტსონი]] და [[ჯეისონ უიტაკერი]] (2012). ''William Blake and the Digital Humanities: Collaboration, Participation, and Social Media'' (უილიამ ბლეიკი და ციფრული ჰუმანიტარული მეცნიერებები: კოლაბორაცია, მონაწილეობა და სოციალური მედია) (London: Routledge) {{ISBN|978-0415-6561-84}}
* [[ჯეისონ უიტაკერი]] (1999). ''William Blake and the Myths of Britain'' (უილიამ ბლეიკი და ბრიტანეთის მითები) (London: Macmillan).
* [[უილიამ ბატლერ იეიტსი]] (1903). ''Ideas of Good and Evil'' (სიკეთისა და ბოროტების იდეები) (London and Dublin: A. H. Bullen).
* [http://www.graat.fr/krouboread3%5B1%5D.pdf]([http://www.graat.fr/krouboread3%5B1%5D.pdf) A Comparative Study of Three Anti-Slavery Poems Written by William Blake, Hannah More and Marcus Garvey: Black Stereotyping] (უილიამ ბლეიკის, ჰანა მორისა და მარკუს გარვის სამი ანტიმონათმფლობელური ლექსის შედარებითი კვლევა) by [[ჟერემი კრუბო დანინი|Jérémie Kroubo Dagnini]] for GRAAT On-Line, January 2010.
* [[უილიამ მაიკლ როსეტი|უ. მ. როსეტი]], რედ., ''Poetical Works of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის პოეტური თხზულებანი), (London, 1874)
* [[ა. ჯ. ბ. რასელი]] (1912). ''Engravings of William Blake'' (უილიამ ბლეიკის გრავიურები).
* [[უილიამ ბლეიკი]], ''William Blake's Works in Conventional Typography'' (უილიამ ბლეიკის ნამუშევრები ჩვეულებრივ ტიპოგრაფიაში), edited by G. E. Bentley, Jr., 1984. Facsimile ed., Scholars' : Facsimiles &amp; Reprints, {{ISBN|978-0-8201-1388-3}}.
}}
&lt;/small&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==

* [http://www.blakesociety.org/ ბლეიკის საზოგადოება]
* [https://web.archive.org/web/20140429194225/http://williamblakeprints.co.uk/making_the_plates.html ბლეიკის პრინტების ფაქსიმილეების დამზადება] (დაარქივებულია 2014 წლის 29 აპრილს)
* [http://www.bl.uk/people/william-blake უილიამ ბლეიკი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180731191108/https://www.bl.uk/people/william-blake |date=2018-07-31 }}
* [https://www.tweetspeakpoetry.com/william-blake-poems/ უილიამ ბლეიკის ლექსების ხელოვნებისა და გამოცდილების ბიბლიოთეკა]
* {{IMDb name|id=0086759|name=უილიამ ბლეიკი}}
* [https://poetry-index.net/WilliamBlake_/index.html რჩეული ნამუშევრები Poetry-Index-ზე]

=== პროფილები ===

* [http://www.poets.org/poet.php/prmPID/116 პროფილი ამერიკელ პოეტთა აკადემიის საიტზე]
* [http://www.poetryfoundation.org/bio/william-blake პროფილი] პოეზიის ფონდის (Poetry Foundation) საიტზე
* [http://news.bbc.co.uk/1/hi/entertainment/arts_and_culture/8451731.stm BBC-ის ოფორტების გალერეა]

=== არქივები ===

* [http://www.blakearchive.org/ უილიამ ბლეიკის არქივი] – ბლეიკის ნამუშევრების ყოვლისმომცველი აკადემიური არქივი სხვადასხვა კოლექციის სკანირებული ვერსიებით
* ცალკეული ინსტიტუციების კოლექციები:
**[http://library.vicu.utoronto.ca/collections/special_collections/bentley_blake_collection/ ჯ. ი. ბენტლი: უილიამ ბლეიკის კოლექცია] სპეციალური კოლექციები {{!}} ვიქტორიას უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკა ტორონტოს უნივერსიტეტში
**[http://digitalcollections.vicu.utoronto.ca/RS/pages/search.php?search=special:bentley%20blake%20collection ჯ. ი. ბენტლი: უილიამ ბლეიკის კოლექცია] ციფრული კოლექციები {{!}} ვიქტორიას უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკა ტორონტოს უნივერსიტეტში
**[http://research.hrc.utexas.edu:8080/hrcxtf/view?docId=ead/00185.xml&amp;query=blake,%20william&amp;query-join=and უილიამ ბლეიკის კოლექცია] [[ჰარი რენსომის ცენტრი]], [[ტეხასის უნივერსიტეტი ოსტინში]]
**[https://www.loc.gov/rr/rarebook/rosenwald-blake.html''უილიამ ბლეიკის ციფრული მასალები''] [[კონგრესის ბიბლიოთეკა|კონგრესის ბიბლიოთეკის]] იშვიათი წიგნებისა და სპეციალური კოლექციების განყოფილებიდან

===ციფრული გამოცემები და კვლევები===

* [http://www.gutenberg.org/ebooks/author/295 პროექტი „გუტენბერგი“] – ბლეიკის ნამუშევრები ჩამოსატვირთ ფორმატში]
* {{Internet Archive author |sname=უილიამ ბლეიკი}}
* {{Librivox author |id=590}}
* [http://www3.cpdl.org/wiki/index.php/William_Blake უილიამ ბლეიკის პოეზიის მუსიკალური ვერსიები] საგუნდო საზოგადოებრივ ბიბლიოთეკაში (CPDL)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{რომანტიზმი}}

{{DEFAULTSORT:ბლეიკი, უილიამ}}
[[კატეგორია:ინგლისელი პოეტები]]
[[კატეგორია:ინგლისელი მხატვრები]]
[[კატეგორია:სიმბოლისტები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1757]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1827]]
[[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ლონდონში დაბადებულები]]</text>
      <sha1>3gofq2zatl251ntxiuby4379p5dna34</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნამიბია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14653</id>
    <revision>
      <id>5427419</id>
      <parentid>5397033</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:40:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427419</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160994" sha1="8ivrexyu6q5ovw75pbii59eqf5z05vy" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ქვეყანა2
|ვირტუალური სახელმწიფო = 
|სრული სახელი = ნამიბიის რესპუბლიკა
|მშობლიური სახელი = ''{{lang-en|Republic of Namibia}}&lt;br /&gt;{{lang-af|Republiek van Namibië}}&lt;br /&gt;{{lang-de|Republik Namibia}}&lt;br /&gt;{{lang-kj|Orepublika yaNamibia}}&lt;br /&gt;{{lang-naq|Republiki Namibiab dib}}&lt;br /&gt;{{lang-hz|Orepublika yaNamibia}}&lt;br /&gt;{{lang-tn|Rephaboliki ya Namibia}}''
|სახელი = ნამიბია
|სტატუსი = 
|დროშა = Flag of Namibia.svg
|ალტ დროშა = 
|დროშის სიგანე = 
|გერბი = Coat of arms of Namibia.svg
|ალტ გერბი = 
|ეროვნული დევიზი = {{lang-en|&quot;Unity, Liberty, Justice&quot;}}
|დევიზი ქართულად = „ერთობა, თავისუფლება, სამართლიანობა“
|ეროვნული ჰიმნი = {{lang-en|&quot;Namibia, Land of the Brave&quot;}}&lt;br /&gt;&lt;br/&gt;{{small|&quot;[[ნამიბიის ჰიმნი|ნამიბია, მამაცთა მიწა]]&quot;}}&lt;br/&gt;{{center| }}
|სამეფო ჰიმნი = 
|სხვა სიმბოლოს ტიპი = 
|სხვა სიმბოლო = 
|რუკა = Namibia (orthographic projection).svg
|მდებარეობის ტექსტი = 
|ალტ რუკა = 
|რუკის წარწერა = 
|რუკა2 = 
|ალტ რუკა2 = 
|რუკის წარწერა2 = 
|დედაქალაქი = [[ვინდჰუკი]]
|latd=22 | latm=33 | lats= | latNS=S |longd=17 |longm=15 |longs= |longEW=E
|უდიდესი ქალაქი = [[ვინდჰუკი]]
|უდიდესი დასახლების ტიპი = 
|უდიდესი დასახლება = 
|ოფიციალური ენები = [[ინგლისური ენა|ინგლისური]]
|ეროვნული ენები = 
|რეგიონული ენები = 
|ენების ტიპი = 
|ენები = 
|ქვე ენები = 
|ენების ტიპი2 = 
|ენები2 = 
|ქვე ენები2 = 
|ეთნიკური ჯგუფები = 
|ეთნიკური ჯგუფების წელი = 
|რელიგია = 
|ეთნოქორონიმი = 
|მთავრობის ტიპი = [[უნიტარული სახელმწიფო|უნიტარული]] [[ნახევრად-საპრეზიდენტო სისტემა|ნახევრად-საპრეზიდენტო]] [[რესპუბლიკა]]&lt;ref name=&quot;Draft&quot;&gt;{{cite journal |last=Shugart |first=Matthew Søberg |date=September 2005 |title=Semi-Presidential Systems: Dual Executive and Mixed Authority Patterns |url=http://dss.ucsd.edu/~mshugart/semi-presidentialism.pdf |dead-url= |journal=Graduate School of International Relations and Pacific Studies |location=United States |publisher=University of California, San Diego |archive-url=https://web.archive.org/web/20080819200307/http://dss.ucsd.edu/~mshugart/semi-presidentialism.pdf |archive-date=19 August 2008 |pages= |accessdate=4 September 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080819200307/http://dss.ucsd.edu/~mshugart/semi-presidentialism.pdf |archivedate=19 აგვისტო 2008 }}&lt;/ref&gt;
|ლიდერის ტიტული1 = [[ნამიბიის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]
|ლიდერის სახელი1 = [[ნეტუმბო ნანდი-ნდაიტუა]]
|ლიდერის ტიტული2 = [[ნამიბიის ვიცე-პრეზიდენტი|ვიცე-პრეზიდენტი]]
|ლიდერის სახელი2 = [[ლუსია უიტბოოი]]
|ლიდერის ტიტული3 = [[ნამიბიის პრემიერ-მინისტრი|პრ.-მინისტრი]]
|ლიდერის სახელი3 = [[ელიჯა ნგურარე]]
|ლიდერის ტიტული4 = 
|ლიდერის სახელი4 = 
|საკანონმდებლო ორგანო = 
|ზედა პალატა = 
|ქვედა პალატა = 
|დამოუკიდებლობის ტიპი = 
|დამოუკიდებლობის შენიშვნა = 
|მნიშვნელოვანი მოვლენა1 = 
|მოვლენის თარიღი1 = 
|მნიშვნელოვანი მოვლენა2 = 
|მოვლენის თარიღი2 = 
|მნიშვნელოვანი მოვლენა3 = 
|მოვლენის თარიღი3 = 
|ფართობის ადგილი = 34-ე
|ფართობი = 825 615
|ფართობის შენიშვნები = 
|წყლის პროცენტულობა = 
|ტერიტორიის სახელიl = 
|ფართობის სახელი2 = 
|ფართობის მონაცემი2 = 
|მოსახლეობის შეფასება = 2 113 077
|მოსახლეობის შეფასების ადგილი = 144-ე
|მოსახლეობის შეფასების წელი = 2011
|მოსახლეობის აღწერა = 2 113 077&lt;ref name=geo&gt;{{cite web |url=http://www.geohive.com/cntry/namibia.aspx |title=GeoHive – Namibia population |publisher=GeoHive |accessdate=12 December 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120522094645/http://www.geohive.com/cntry/namibia.aspx |archivedate=22 მაისი 2012 }}&lt;/ref&gt;
|მოსახლეობის აღწერის წელი = 2011
|მოსახლეობის აღწერის ადგილი = 
|მოსახლეობის სიმჭიდროვე = 2,54
|მოსახლეობის სიმჭიდროვის ადგილი = 235-ე
|წევრების რაოდენობა = 
|მშპ-ის მუპ = $27.035 მილიარდი&lt;ref name=imf2&gt;{{cite web |url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2016/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=40&amp;pr.y=6&amp;sy=2016&amp;ey=2021&amp;scsm=1&amp;ssd=1&amp;sort=country&amp;ds=.&amp;br=1&amp;c=728&amp;s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&amp;grp=0&amp;a=|title=Namibia |publisher=International Monetary Fund }}&lt;/ref&gt;
|მშპ-ის მუპ-ის ადგილი = 
|მშპ-ის მუპ-ის წელი = 2016
|მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე = $11 756&lt;ref name=imf2/&gt;
|მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = 
|მშპ-ის ნომინალი = 
|მშპ-ის ნომინალის ადგილი = 
|მშპ-ის ნომინალის წელი = 
|მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე = 
|მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = 
|ჯინი = 
|ჯინის სქოლიო = 
|ჯინის ადგილი =
|ჯინის წელი =
|ჯინის ცვლილება = 
|აგი-ს წელი = 2015
|აგი = 0.640
|აგი-ს ცვლილება = {{ზრდა}}
|აგი-ს ადგილი = 125-ე
|აგი-ს სქოლიო = &lt;ref name=&quot;HDI&quot;&gt;{{cite web |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/2016_human_development_report.pdf |title=2016 Human Development Report |year=2016 |accessdate=21 March 2017 |publisher=United Nations Development Programme }}&lt;/ref&gt;
|ვალუტა = [[ნამიბიური დოლარი]]
|ვალუტის კოდი = NAD
|სასაათო სარტყელი = [[UTC+01:00]]
|UTC-ის გადაწევა = 
|სასაათო სარტყელი DST = [[UTC+02:00]]
|UTC-ის გადაწევა DST-ზე = 
|DST-ის შენიშვნა = 
|ანტიპოდები = 
|თარიღის ფორმატი = დდ/თთ/წწწწ
|მოძრაობის მიმართულება = 
|ქვეყნის ზედა დონის დომენი = [[.na]]
|ISO 3166 კოდი = NAM
|სატელეფონო კოდი = +264
|რუკა3 = 
|ალტ რუკა3 = 
|შენიშვნა ა = 
|შენიშვნა ბ = 
|შენიშვნები = 
}}
'''ნამიბია''' ({{lang-en|Namibia}}, {{lang-af|Namibië}}, {{lang-de|Namibia}}), ოფიციალურად '''ნამიბიის რესპუბლიკა''' ({{lang-en|Republic of Namibia}}, {{lang-af|Republiek van Namibië}}, {{lang-de|Republik Namibia}}, {{lang-kj|Orepublika yaNamibia}}, {{lang-naq|Republiki Namibiab dib}}, {{lang-hz|Orepublika yaNamibia}}, {{lang-tn|Rephaboliki ya Namibia}}) — [[სახელმწიფო]] [[სამხრეთი აფრიკა|სამხრეთ აფრიკაში]]. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება [[ანგოლა]] და [[ზამბია]], აღმოსავლეთიდან — [[ბოტსვანა]], სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან და სამხრეთიდან — [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა]]. დასავლეთიდან გარს ერტყმის [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტის ოკეანის]] წყლები. ფართობი — 825 418 კმ². 2011 წლის აღწერის მიხედვით ქვეყანაში მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 2 113 077 ადამიანს.&lt;ref name=&quot;Geohive&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.geohive.com/cntry/namibia.aspx |title=2011 წლის მოსახლეობის აღწერა-Geohive |accessdate=2016-03-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120522094645/http://www.geohive.com/cntry/namibia.aspx |archivedate=2012-05-22 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Statoids&quot;&gt;[http://www.statoids.com/una.html 2011 წლის მოსახლეობის აღწერა-Statoids]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Citypopulation&quot;&gt;[http://www.citypopulation.de/Namibia.html 2011 წლის მოსახლეობის აღწერა-Citypopulation]&lt;/ref&gt; ქვეყნის დედაქალაქი — [[ვინდჰუკი]]. ქვეყნის მართვას ახორციელებს მოსახლეობის მიერ 5 წლის ვადით არჩეული [[ნამიბიის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] და ორპალატიანი [[პარლამენტი]].

== ისტორია ==
{{მთავარი|ნამიბიის ისტორია}}
=== კოლონიამდელი პერიოდი ===
პირველები [[აფრიკა|აფრიკის]] სამხრეთ-დასავლეთის ტერიტორიაზე სავარაუდოდ მოვიდნენ [[კოისანური ენები|კოისანურ ენებზე]] მოლაპარაკე ხალხი, თანამედროვე [[ბუშმენები]]ს წინაპრები, რომლებიც ცხოვრობენ ნამიბიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით და [[ბოტსვანა|ბოტსვანის]] ჩრდილო-დასავლეთით. ისინი შედგებოდნენ მცირე ტომობრივ ჯგუფებად და ეწეოდნენ მონადირეობას და შემგროვებლობას, ამასთან თითოეულ ჯგუფს ჰქონდა საკუთარი ტერიტორია.

[[არქეოლოგია|არქეოლოგიის]], [[ენათმეცნიერება|ლინგვისტიკის]] და ზეპირსიტყვიერების ფრაგმენტალური მონაცემები საშუალებას გვაძლევს შევადგინოთ ტომების მიგრაციის მხოლოდ მიახლოებითი სურათი XIX საუკუნემდე. სავარაუდოდ, ყველაზე უფრო მთავარი მიგრაციები დროში გაიჭიმა რამდენიმე საუკუნის განმავლობაში. [[ჰოტენტოტური ენები|ჰოტენტოტურ ენებზე]] მოლაპარაკე ცალკეული ტომობრივი ჯგუფები, რომლებიც მიემართებოდნენ ჩრდილოეთი მიმართულებით მდებარე მთიანი ზეგნების რაიონებისკენ, შედგებოდა რამდენიმე ათეულიდან რამდენიმე ათას ადამიანამდე. ისინი ნადირობასთან ერთად მისდევდნენ პრიმიტიულ მესაქონლეობას, როგორც ჰოტენტოტურ ენებზე მოლაპარაკე [[დამარა]]ს მთის ტომი ჩრდილოეთი მთიანი ზეგნების და დიდი მთიანეთის ცენტრალური ნაწილის საზღვრებში. [[ჰერერო ენა|ჰერეროს ენაზე]] მოლაპარაკე მეცხოველეობით დაკავებული ტომის ხალხი გადმოსახლდა სამხრეთით [[კაოკო]]ს მთიანი ზეგნების რაიონში ([[ჰიმბა]]ს, [[ტჯიმბა]]ს ტომები) და პლატოს ცენტრალურ რაიონებში ([[ჰერერო]]ს, [[მბანდერუ]]ს ტომები). ისინი ყველანი მესაქონლეები იყვნენ და არ შეუქმნიათ ცენტრალიზებული სოციალურ-ეკონომიკური ორგანიზაცია. მონადირეების და მესაქონლეების ჯგუფები მუდმივად გადაადგილდებოდნენ საძოვრების და წყლის ძებნის დროს, რომლის დროსაც უზარმაზარ მანძილს გადიოდნენ.

ნამიბიის ჩრდილოეთში სიტუაცია სხვანაირად განვითარდა. აქ გადმოსახლებული ადგილზე დამკვიდრებული [[ოვამბო]]ს ტომი განსახლდა [[კუნენე]]ს და [[ოკავანგო (მდინარე)|ოკავანგოს]] მდინარეების გასწვრივ და მათ შორის განლაგებულ შიდა რაიონებში. ასე გაჩნდა მუდმივად დასახლებული რაიონები, რომლებიც გაყოფილი იყო ტყის მასივებით. ბუნებრივ პირობებზე დამოკიდებულებით ამ რაიონებში შეეძლოთ ეცხოვრათ რამდენიმე ასეული ადამიანიდან (გვალვიან დასავლეთში) რამდენიმე ათეულობით ათას ადამიანამდე (უფრო ნოტიო ჩრდილო-აღმოსავლეთის რაიონებში), სადაც გაჩნდნენ „სამეფოები“, რომლებმაც შექმნეს მოსახლეობის ტრადიციული სოციალურ-ეკონომიკური ორგანიზაციების საფუძველი. შემდგომში აღმოსავლეთით ძირითად სავაჭრო გზებს და მიგრაციის მარშრუტებს ემსახურებოდა მდინარეები ოკავანგო და [[ზამბეზი]]. ოვამბოს ტომები დაკავებულები იყვნენ ოტავის პლატოზე სპილენძის, კასინგეში რკინის მადნის და ვრცელ [[გაუდინარი არე|გაუდინარ]], [[მლაშობი ნიადაგი|მლაშობ ნიადაგიან]] ქვაბულ [[ეტოშის მლაშობი|ეტოშზე]] მარილის მოპოვებით.

დაახლოებით XVI საუკუნიდან ჩრდილოეთიდან შემოღწევა დაიწყო [[ბანტუს ხალხი|ბანტუს ხალხმა]] — [[ჰერერო]], [[ოვამბო]], კავანგო, იეიე, [[ტსვანა (ხალხი)|ტსვანა]] და სხვები. XVIII საუკუნის ბოლოს ოვამბოს ტომმა შეავიწროვა ჰერეროს, ასევე ჰოტენტოტების ტომის ხალხი და განდევნა ისინი სამხრეთისაკენ. 1830-იან წლებში [[კაპის კოლონია|კაპის კოლონიებიდან]] ხელახლა მოსულმა ჰოტენტოტების ტომებმა, ბელად [[იონკერ აფრიკანერი]]ს მეთაურობით, დაიმორჩილეს ჰერეროს და დამარას ტომები.

=== XIX საუკუნე ===
[[ფაილი:Kirche denkmal nam.jpg|მინი|გერმანული ეკლესია და კოლონიზატორების მონუმენტი ვინდჰუკში.]]
კაპის კოლონიიდან ევროპელების გადმოსახლებამ, რომელიც დაიწყო XVIII საუკუნის ბოლოს, ადგილობრივი მოსახლეობის ზოგიერთ ნაწილობრივ ევროპიზირებულ ჯგუფებს აიძულა გადასახლებულიყო მდინარე [[ორანჟი]]ს მარჯვენა სანაპიროზე. [[ორლამი]]ს ტომის ხალხი განსახლდა ჰოტენტოტურ ენებზე მოლაპარაკე ხალხს შორის კაოკოს მთიანი ზეგნების ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილამდე. მათმა შემოჭრამ დაამსხვრია ადგილობრივი მოსახლეობის ცხოვრების ტრადიციული წესი და ამ რეგიონის არამდგრადი სოციალურ-პოლიტიკური ბალანსი. ორლამის ხალხს სჭირდებოდა საქონელი, რომლებიც მათ შეეძლოთ გადაეცვალათ ევროპულ სამრეწველო ნაწარმზე. ისინი იყენებდნენ საკუთარ ტექნიკურ უპირატესობას ადგილობრივ მოსახლეობაზე (ძირითადად ცეცხლსასროლი იარაღი) ერთადერთი პროდუქტის მოსაპოვებლად, რომელიც მოთხოვნადი იყო ევროპელებს შორის — ჰერეროს ტომის პირუტყვი. 1830—1850-იან წლებში ორლამის ტომის ბელადმა იონკერ აფრიკანერმა დაიმორჩილა ჰოტენტოტების და ჰერეროს ბევრი ტომი და შექმნა სამხედრო-ტერიტორიული წარმონაქმნი, რომლის ხელისუფლება ვრცელდებოდა თანამედროვე ნამიბიის ცენტრალური რაიონების დიდ ნაწილზე. იონკერ აფრიკანერი მას მართავდა ვინდჰუკიდან და ოკაჰანდიედან. იმავდროულად ნამიბიის სამხრეთი ნაწილის შიდა რაიონებში შეაღწიეს ევროპელმა ვაჭრებმა და [[მისიონერობა|მისიონერებმა]], 1840 წლის შემდეგ აქ ყველაზე უფრო მეტი აქტიურობა გამოიჩინა რეინის მისიონერთა საზოგადოებამ. 1861 წელს იონკერ აფრიკანერის გარდაცვალების შემდეგ მისი სახელმწიფო დაიშალა, მაგრამ ნორმალურ ვაჭრობაში საერთო დაინტერესება აფერხებდა ურთიერთდაპირისპირებას და პირუტყვის გატაცებას.

ჩრდილოეთში ვითარების გაუარესებამ, რომელიც დაკავშირებული იყო იონკერ აფრიკანერის ხალხის ორ რეიდთან და [[პორტუგალიელები]]ს პირველ მცდელობასთან დაეპყროთ სამხრეთ [[ანგოლა|ანგოლის]] შიდა რაიონები, გამოიწვია [[ოვამბო]]ს ბელადების შეშფოთება, რომლებმაც ამის გამო შეიარაღება დაიწყეს. 1860—1870-იან წლებში გაცვლითი ვაჭრობის მთავარი საგანი იყო [[სპილოს ძვალი]], მაგრამ როდესაც [[სპილო]]ები ამოხოცეს, ადგილობრივმა მოსახლეობამ თავდასხმები დაიწყო თავიანთ ჩრდილოელ მეზობლებზე და იქიდან მოჰყავდათ ნაქურდალი პირუტყვი. გაჩნდა სამხედრო მეთაურების განსაკუთრებული ფენა — ლენგა, რომლებმაც საკუთარ ხელში ჩაიგდეს მნიშვნელოვანი ხელისუფლება.

1878 წელს [[დიდი ბრიტანეთი|დიდმა ბრიტანეთმა]] დაიპყრო [[უოლფიშ-ბეი]]ს რაიონი და 6 წლის შემდეგ ის შეუერთა კაპის კოლონიას. მაგრამ 1884 წელს ნამიბიის შიდა რაიონების კოლონიზაციისაკენ პირველი გადამწყვეტი ნაბიჯი გადადგა [[გერმანიის იმპერია]]მ, გამოაცხადა [[პროტექტორატი]] [[ბრემენი|ბრემენელი]] ვაჭრის — ლუდერიცის მიერ შეძენილ ტერიტორიებზე, რომელიც მან იყიდა ჰოტენტოტების ერთ-ერთი ტომის ბელადისგან ანგრა-პეკენის უბე და მისი შემოგარენი რაიონი. შემდეგ [[გერმანელები|გერმანელებმა]] შეძლეს ადგილობრივი ბელადებისთვის თავს მოეხვიათ ეგრეთ წოდებული „თავდაცვის შეთანხმება“, ანუ შეთანხმება პროტექტორატის შესახებ და შედეგად მალე [[გერმანია|გერმანიის]] კონტროლ ქვეშ აღმოჩნდა ქვეყნის ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი. ახალი სამფლობელოების სამართავად შეიქმნა „სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკის გერმანული კოლონიალური საზოგადოება“, რომელმაც იარსება 10 წელი. როდესაც საზოგადოებამ ვეღარ შეძლო გამკლავებოდა ნამიბიელთა შეიარაღებულ წინააღმდეგობას, ოფიციალურმა [[ბერლინი|ბერლინმა]] იქ გააგზავნა გუბერნატორი თეოდორ ლეიტვეინი, რის შემდეგადაც ნამიბიაში ჩავიდნენ პირველი თეთრკანიანი დასახლებულები. 1897—1898 წლებში ნამიბიაში დაიწყო [[მსხვილი რქოსანი საქონელი|მსხვილი რქოსანი საქონლის]] [[ჭირი]]ს [[ეპიდემია]], რომელმაც ბევრი უბედურება მოუტანა ადგილობრივ სოფლის მოსახლეობას. თეთრკანიანი ვაჭრების მძარცველური მოქმედებებისა და მიწების შემდგომი დაპყრობის გამო, კრახი განიცადა გუბერნატორის მიერ განხორციელებულმა თანდათანობითი არჩევითი დაპყრობების პოლიტიკამ და აფრიკელების განდევნამ ეკონომიკურად არაპერსპექტიულ რაიონებში.

=== XX საუკუნე ===
1904 წლის იანვარში [[გერმანელები|გერმანელ]] კოლონიზატორებთან ბრძოლაში ჩაება ჰერეროს ტომის ხალხი. ვატერბერგთან გადამწყვეტ ბრძოლაში გამარჯვების შემდეგ გერმანული ქვედანაყოფების მეთაურმა [[ლოტარ ფონ ტროტა]]მ გასცა ბრძანება ფიზიკურად გაენადგურებინათ ჰერეროს ტომის ყველა მაცხოვრებელი. იმავე წლის ბოლოს ბელად [[ჰენდრიკ ვიტბოი]]ს ხელმძღვანელობით გერმანელების წინააღმდეგ გამოვიდა სამხრეთ ნამიბიის ხალხი. 1907 წელს საომარი მოქმედებების შეწყვეტის მომენტისთვის ნამიბიელთა დანაკარგი შეადგენდა დაახლოებით 100 ათას ადამიანს, ანუ მთიანი ზეგნების ფარგლებში მცხოვრები მოსახლეობის 60 %-ს.

1914 წელს [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] [[სამხრეთ აფრიკის კავშირი]] (საკ) გამოვიდა [[დიდი ბრიტანეთი]]ს მხარეს და შემდეგ წელს გაანადგურა გერმანიის კოლონიალური [[ჯარი]] ნამიბიის ტერიტორიაზე. 1920 წელს ნამიბია [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] სამეურვეო ტერიტორიის სახით გადავიდა სამხრეთ აფრიკის კავშირის მმართველობაში, რომელმაც მიიღო უფლება აქ შეესრულებინა საკანონმდებლო, აღმასრულებელი და სასამართლო ფუნქციები.

ნამიბიის გადასვლამ სამხრეთ აფრიკის კავშირის კონტროლ ქვეშ და მასზე [[პორტუგალიელები]]ს თავდასხმამ [[ანგოლა|ანგოლის]] ტერიტორიიდან გამოიწვია კოლონიალური მმართველობის დამყარება [[ოვამბოლენდი|ოვამბოლენდში]]. ეს დაემთხვა 1915—1916 წლების შიმშილს, რომელიც [[გრიპი]]ს ეპიდემიასთან ერთად, რომელმაც იფეთქა ორი წლის მოგვიანებით, მიზეზი გახდა ოვამბოლენდის დაახლოებით მეოთხედი მოსახლეობის დაღუპვისა.

სამხრეთ აფრიკის კავშირმა კიდევ ორჯერ გამოიყენა სამხედრო ძალა (ახლა უკვე ჰაერიდან დაბომბვის ჩათვლით) ადგილობრივი მოსახლეობის წინააღმდეგ — 1922 წელს ბონდელსვარტების (ბუშმენების ერთ-ერთი ეთნიკური ჯგუფი) აჯანყების ჩასაქრობად სამხრეთში და 1932 წელს ოვამბოს ერთ-ერთი ბელადის — [[იპუმბუ]]ს წინააღმდეგ.

1946 წელს ერთა ლიგის ნაცვლად შექმნილმა [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია]]მ უარყო სამხრეთ აფრიკის კავშირის თხოვნა მის შემადგენლობაში სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკის ტერიტორიის მიერთების შესახებ. პასუხად სამხრეთ აფრიკის კავშირმა უარი განაცხადა სამეურვეოდ გადაეცა ეს ტერიტორია გაერთიანებული ერების ორგანიზაციისათვის და დაიწყო ხანგრძლივი სასამართლო გარჩევა [[გაეროს საერთაშორისო სასამართლო]]ში. 1959 წლის 10 დეკემბრის ღამით სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის გასამხედროებულმა ძალებმა და პოლიციამ დახვრიტა აფრიკელების საპროტესტო დემონსტრაცია მათი გადასახლების წინააღმდეგ ვინდჰუკის „შავ გარეუბანში“: დაიღუპა 12 ადამიანი, 50 დაიჭრა&lt;ref&gt;http://www.inafran.ru/sites/default/files/news_file/kamati.pdf С. 26&lt;/ref&gt;.

1966 წელს [[გაეროს გენერალური ასამბლეა|გაეროს გენერალურმა ასამბლეამ]] სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკას გაუუქმა მანდატი და ნამიბია გადასცა გაერთიანებული ერების ორგანიზაციას. 1971 წელს საერთაშორისო სასამართლო დაეთანხმა გაეროს ამ გადაწყვეტილებას.

საერთაშორისო სასამართლოს გადაწყვეტილებამ, მუშა-კონტრაქტორების გაფიცვამ და პოლიტიკურ ცხოვრებაში ეკლესიის აქტიური მონაწილეობის გაძლიერებამ ხელი შეუწყო კოლონიალური მმართველობის წინააღმდეგ მასიური წინააღმდეგობის პერიოდის დაწყებას. 1966 წლიდან განვითარდა [[ომი ნამიბიის დამოუკიდებლობისათვის|შეიარაღებული ბრძოლა ქვეყნის დამოუკიდებლობისათვის]]. 1975—1977 წლებში სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ინიციატივით ვინდჰუკში მიმდინარეობდა ეგრეთ წოდებული „საკონსტიტუციო კონფერენცია“ სამხრეთაფრიკული ხელისუფლების დამჯერი პოლიტიკური დაჯგუფებების მონაწილეობით. შემუშავებული იქნა [[კონსტიტუცია]], რომელიც დაფუძნებული იყო ეთნიკური ნიშნებით ქვეყნის ადმინისტრაციულ დაყოფაზე.

1978 წლის აპრილში სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა დათანხმდა ცეცხლის შეწყვეტას და ნამიბიაში არჩევნების ჩატარებას გაეროს მეთვალყურეობის ქვეშ. მაგრამ მოგვიანებით მან უარი თქვა გაეროს გეგმაზე, რომელიც დაფუძნებული იყო დასავლეთის ქვეყნების წინადადებებზე. იმავე წლის მაისში ბომბებით განადგურდა [[სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკის ხალხთა ორგანიზაცია|სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკის ხალხთა ორგანიზაციის]] (სვაპო-SWAPO) ბაზა ანგოლის ქალაქ კასინგაში, ამასთან დაიღუპა რამდენიმე ასეული ადამიანი (საკითხი მათ კლასიფიკაციაზე, როგორც მშვიდობიან მოქალაქეებზე, რჩება საკამათოდ, რადგანაც ბევრი მსახურობდა სვაპო-ში და ცხოვრობდა ბაზის ტერიტორიაზე ოჯახებთან ერთად).

სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის პოზიცია კიდევ უფრო გაძლიერდა მას შემდეგ, როდასაც 1980-იან წლებში [[აშშ]]-ის ადმინისტრაციამ წამოაყენა მოთხოვნა სამხრეთ აფრიკის ჯარების გამოსვლა ნამიბიიდან მომხდარიყო [[კუბა|კუბის]] ჯარის [[ანგოლა|ანგოლიდან]] გასვლის პარალელურად, რამაც კიდევ 10 წლით გადაწია ნამიბიის პრობლემის გადაჭრის ვადა.

ხანგრძლივი სამხედრო კონფრონტაციების შემდეგ, ცნობილი როგორც [[კუიტო-კანავალეს ბრძოლა]], 1988 წელს, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა [[აშშ]]-სთან და [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირთან]] (სსრკ) თანამშრომლობით წავიდა მოლაპარაკებებზე ანგოლასთან და კუბასთან აფრიკის სამხრეთში სიტუაციის დარეგულირების საკითხებზე. 1989 წლის 1 აპრილიდან [[გაეროს უშიშროების საბჭო]]ს № 435 რეზოლუციის შესაბამისად დაიწყო ერთ წელზე გათვლილი ნამიბიის გადასვლა დამოუკიდებლობისაკენ, განხორციელებული გაეროს კონტროლის ქვეშ.

გარდამავალ პერიოდში სვაპო-ს ლიდერები და 40 ათასზე მეტი მათი იძულებით დევნილი მხარდამჭერი დაბრუნდა სამშობლოში, გაიმართა პოლიტიკური პარტიების და პოტენციური ამომრჩევლების 95 %-ის რეგისტრაცია. ამომრჩეველთა 97 %-მა მიიღო მონაწილეობა დამფუძნებელი ასამბლეის არჩევნებში, რომელიც გაეროს მეთვალყურეობის ქვეშ გაიმართა და რომელზეც სვაპო-ს ხმა მისცა ამომრჩეველთა 57 %-მა. დამფუძნებელმა ასამბლეამ შეიმუშავა და მიიღო ქვეყნის კონსტიტუცია. 1990 წლის 21 მარტს ნამიბია გამოცხადდა დამოუკიდებელ რესპუბლიკად, ხოლო მისი პირველი პრეზიდენტი გახდა სვაპო-ს ლიდერი [[სემ ნუიომა]], რომელიც 1970—1980-იან წლებში ქვეყნიდან იყო გაძევებული.

დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მთლიანი სიტუაცია ნამიბიაში გახდა მშვიდობიანი და წყნარი, მიუხედავად [[უნიტა]]ს ამბოხებულთა დაჯგუფებების სამხედრო ფორმირებების ანგოლიდან პერიოდულად განხორციელებული თავდასხმებისა, რის შედეგადაც ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში 2000 წლამდე მოქმედებდა უსაფრთხოების გაძლიერებული ღონისძიებების რეჟიმი. შიდა პოლიტიკის საკითხებში ხელისუფლების მოქმედების მთავარი მიმართულება იყო ეროვნული შერიგების, სოციალური თანასწორობის და ეკონომიკური განვითარების მიღწევა. 1994 წლის არჩევნებში სვაპო-მ კიდევ უფრო განიმტკიცა საკუთარი პოლიტიკური პოზიციები და დაამტკიცა პოლიტიკურ ცხოვრებაში ლიდერობის პრეტენზიები შემდეგ არჩევნებში. აღინიშნა ზომიერი ეკონომიკური ზრდა უცხოური ტურიზმის, თევზჭერის და გადამამუშავებელი მრეწველობის სფეროში, რომელიც, უპირველეს ყოვლისა, მიღწეული იქნა სახელმწიფო ინვესტიციების ხარჯზე, მაგრამ სპეციალისტები ამტკიცებენ, რომ ნამიბიის ეკონომიკა საკმაოდ სუსტადაა დაბალანსირებული, რადგანაც ქვეყანას გააქვს ნაწარმოები პროდუქტების 80 %-ზე მეტი და იმავდროულად აკმაყოფილებს საკუთარი მოთხოვნილების დაახლოებით 70 %-ს იმპორტის ხარჯზე. დამოუკიდებლობის მოპოვებიდან პირველი 15 წლის განმავლობაში ნამიბიის ყველაზე უფრო რთულ პრობლემებად რჩება გაფიცვები, [[უმუშევრობა]], გლეხების უკმაყოფილება მიწის რეფორმის მიმდინარეობით. მეზობელი [[ზიმბაბვე]]სგან განსხვავებით, ნამიბიის ხელისუფლებამ უარი თქვა მიწის საკითხის გადაწყვეტის რადიკალურ მეთოდებზე ევროპული წარმოშობის ფერმერებისათვის მიწების ჩამორთმევის გზით.

1998—1999 წლებში [[კაპრივის ზოლი|კაპრივის]] რაიონში, ქვეყნის უკიდურეს ჩრდილო-აღმოსავლეთში, ადგილი ჰქონდა სეპარატისტულ მოძრაობას. მისი ხელმძღვანელები გამოდიოდნენ მოთხოვნით — რეგიონს მისცემოდა ფართე ავტონომია ან მინიჭებოდა დამოუკიდებლობა. ამბოხებულებს მხარს უჭერდა ზამბიის ოპოზიცია, მაშინ, როდესაც ზამბიის და ზიმბაბვეს ხელისუფლებები დახმარებას ჰპირდებოდნენ ნამიბიის მთავრობას.

1990-იან წლებში კონფლიქტი ბოტსვანასა და ნამიბიას შორის, რომელიც გამოწვეული იყო სასაზღვრო მდინარეში მდებარე საკამათო კუნძულების არსებობით, ზოგჯერ გადაიზრდებოდა ლოკალურ საომარ მდგომარეობაში და მსხვერპლითაც კი თავდებოდა. მაგრამ მხარეებმა დაარეგულირეს საკამათო საკითხი [[გაეროს საერთაშორისო სასამართლო]]ს მეშვეობით; საზღვრების საბოლოო დემარკაცია დასრულდა 2003 წელს.

== გეოგრაფია ==
=== გეოგრაფიული მდებარეობა ===
[[ფაილი:Namibia map.png|thumb|right|250px|ნამიბიის რუკა]]
[[ფაილი:Namibia Topography.png|thumb|right|250px|ნამიბიის ტოპოგრაფიული რუკა]]
[[ფაილი:NamibiaDetailFinal.jpg|thumb|right|250px|ნამიბიის რელიეფი]]
[[ფაილი:Namibia map of Köppen climate classification.svg|thumb|right|250px|ნამიბიის ბუნებრივი ზონები]]
ნამიბია მდებარეობს [[სამხრეთი აფრიკა|სამხრეთ აფრიკაში]]. ფართობი: საერთო — 825 418 კმ². [[სახელმწიფო საზღვარი|სახელმწიფო საზღვრის]] სიგრძე [[ანგოლა]]სთან შეადგენს — 1376 კმ-ს, [[ბოტსვანა]]სთან — 1360 კმ-ს, [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა]]სთან — 855 კმ-ს, [[ზამბია]]სთან — 233 კმ-ს.

=== რელიეფი ===
ნამიბიის ძირითადი ნაწილი შედგება მთიანი ზეგნებისგან, რომელსაც უკავია ქვეყნის ცენტრალური ნაწილი (2600 მეტრამდე). აქ მდებარეობს ქვეყნის ყველაზე უფრო მაღალი წერტილი — [[ბრანდბერგი]]ს (კიონიგშტაინის) მთა (2573 მეტრი). დასავლეთიდან ცენტრალური პლატო შეზღუდულია [[ნამიბის უდაბნო]]თი, რომელიც გადის [[ატლანტის ოკეანე]]ზე, სამხრეთიდან — [[მდინარე]] [[ორანჟი]]თ, აღმოსავლეთიდან — აღმოსავლეთის [[გრძედი]]ს 20 და 21 გრადუსით და [[კალაჰარი]]ს [[უდაბნო]]თი. [[კაპრივის ზოლი]] და ქვეყნის უკიდურესი ჩრდილოეთი დაფარულია ჯუნგლებით.

სანაპირო ზოლის მთლიანი სიგრძე დაახლოებით 1500 კმ-ია და სწორხაზოვანია. არსებობს მხოლოდ ორი მოსახერხებელი [[უბე]] — [[უოლფიშ-ბეი]] და [[ლუდერიცი]].

ქვეყანაში ფუნქციონირებს [[ეტოშის ეროვნული პარკი|ეტოშის]] [[ეროვნული პარკი]].

=== გეოლოგია ===
სანაპიროს ჩრდილოეთი და სამხრეთი რაიონები შედგება [[ღორღი|ღორღ]]-[[კენჭი|კენჭოვანი]], ხოლო ცენტრალური — [[ქვიშა|ქვიშოვანი]] მასალებისგან. სანაპიროს გასწვრივ მდებარეობს ნამიბის უდაბნო, რომლის სიგანეა 50-130 კმ და უკავია ქვეყნის ტერიტორიის დაახლოებით 20 %. [[ქარი|ქარს]] გადააქვს სანაპირო ქვიშა სამხრეთიდან ჩრდილოეთისკენ და ქმნის თეთრ-ყვითელ [[დიუნა|დიუნებს]] სიმაღლით 40 მეტრამდე. სანაპირო დიუნების შემდეგ გადაჭიმულია გრძელი ვიწრო [[ლაგუნა|ლაგუნების]] ჯაჭვი. აქ გვხვდება [[გაუდინარი არე|გაუდინარი]], [[მლაშობი ნიადაგი|მლაშობ ნიადაგიანი]] მრგვალი ან ოვალური ფორმის ქვაბულები. ნაპირიდან მოშორებით დიუნების შეფერილობა თანდათან გადადის წითელ ფერში რკინის ოქსიდების შემცველობის ზრდის გამო. დიუნები ნამიბის უდაბნოს შიდა რაიონებში მაღლდება 300 მეტრამდე და ყველაზე მაღლები არიან მსოფლიოში. აღმოსავლეთით ნამიბის უდაბნოს ზედაპირი საფეხურებით მაღლდება [[დიდი საფეხური|დიდ საფეხურთან]]. აქ ზოგ ადგილას აღმართულია მრავალრიცხოვანი პლატოები და [[მთა|მთები]]. ერთ-ერთი მათგანია [[გრანიტი]]სგან აგებული [[ბრანდბერგი]]ს მთა (2573 მეტრი), ქვეყნის უმაღლესი წერტილი. ის გარშემორტყმულია უფრო დაბალი მთებით, რომელთა სახელია „თორმეტი აპოსტოლი“. ბრანდბერგის [[გამოქვაბული|გამოქვაბულებში]] და ფერდოებზე შენარჩუნებულია პირველყოფილი ადამიანების მიერ კლდეზე ამოკვეთილი ნახატები. დიდი საფეხური მთიანი ზეგნების დასავლეთი საზღვარია, რომელიც აგებულია კრისტალური ჯიშებისგან, უპირატესად გრანიტებით და [[გნაისი|გნაისებით]], რომლებიც ალაგ-ალაგ გადაფარულია [[კვარციტი|კვარციტებით]], [[ქვიშაქვა|ქვიშაქვებით]] და [[კირქვა|კირქვებით]]. მთიანი ზეგნები თანდათან დაბლდება [[მატერიკი]]ს სიღრმეში და იქმნება ცალკეულ მასივებად დანაწევრებული ტექტონიკური ღრმულები. მათგან ყველაზე დიდი — [[კალაჰარი]] — მდებარეობს [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] დაახლოებით 900 მეტრ სიმაღლეზე. ის შედგება წითელი და თეთრი ქვიშებისაგან, რომლებიც ფარავენ ფუნდამენტის კრისტალურ ჯიშებს. ქვიშა ქმნის დიუნას სიმაღლით 100 მეტრამდე.

ნამიბიის ჩრდილოეთით [[გაუდინარი არე|გაუდინარ]] [[ქვაბული|ქვაბულში]] მდებარეობს [[ეტოშის მლაშობი]] ფართობით დაახლოებით 5 ათასი კმ² — აფრიკაში ყველაზე დიდი. როდესაც მისი [[კირქვა]]-[[თიხა|თიხოვანი]] ფენით დაფარული ბრტყელი ფსკერი რამდენიმე წელიწადში ერთხელ ივსება წყლით იქმნება დროებითი [[ტბა]] სიღრმით 1,5 მეტრამდე. აქ უძველესი დროიდან მიმდინარეობს მარილის მოპოვება.

=== წყლის რესურსები ===
მდინარეები ნამიბიაში ცოტაა და მათი უმრავლესობა წყლით ივსება მხოლოდ გარკვეულ პერიოდში. მდინარის მშრალ კალაპოტს [[ნდონგა (ენა)|ნდონგას]] (მასზე ლაპარაკობს ქვეყნის ჩრდილოეთში მცხოვრები [[ოვამბო]]ს ხალხი) ენაზე ჰქვია ''ოშანა'': წვიმიან სეზონში ისინი შეიძლება შეივსონ წყლით და დატბორონ ტერიტორიების 60 %-მდე. ნამიბიის ყველაზე დიდი მდინარეებია — [[ორანჟი]], [[ფიში (მდინარე)|ფიში]] (მისი კანიონი სიდიდით (სიგრძე და სიგანე) მეორეა მსოფლიოში [[აშშ]]-ის [[დიდი კანიონი]]ს შემდეგ), [[ოკავანგო (მდინარე)|ოკავანგო]] (ჩაედინება უზარმაზარ [[ჭაობი|ჭაობში]] [[ბოტსვანა|ბოტსვანის]] ტერიტორიაზე, რომელსაც [[ოკავანგოს დელტა]] ჰქვია). ქვეყანაში არსებობს ორი შედარებით დიდი მუდმივი [[ტბა]] — [[გინასი]] და [[ოტჯიკოტო]].

=== კლიმატი ===
ნამიბიის [[კლიმატი]] საკმაოდ მშრალია, ტროპიკულია. ნამიბიაში საკმაოდ ცხელა, ხოლო ნალექები მოდის საკმაოდ ცოტა (ზოგჯერ ეს დაკავშირებულია ცივი [[ბენგელის დინება|ბენგელის დინების]] გავლენით).

ნამიბიაში წელიწადში 300 დღეზე მეტი [[მზე|მზიანი]] ამინდია. ქვეყანა მდებარეობს ტროპიკების უკიდურეს სამხრეთში; [[სამხრეთი ტროპიკი]] ქვეყანას ყოფს დაახლოებით შუაზე. ზამთარი (ივნისი–აგვისტო), როგორც წესი, მშრალია, რადგანაც წვიმების სეზონი მოდის ზაფხულის პერიოდში, ნაკლებად წვიმიანი სეზონი უწევს სექტემბერ-ნოემბერში, ხოლო ხშირი წვიმები მოდის თებერვლიდან აპრილამდე პერიოდში.&lt;ref&gt;{{Cite web|publisher=Real Namibia|title=The Rainy Season|url=http://www.realnamibia.com/rn_028rainyseason.htm|accessdate=28 July 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100906094745/http://www.realnamibia.com/rn_028rainyseason.htm|archivedate=6 სექტემბერი 2010}}&lt;/ref&gt; სინოტივე დაბალია და ნალექების საშუალო რაოდენობა მერყეობს სანაპირო უდაბნოს რაიონების თითქმის ნული მმ-დან 600 მმ-მდე კაპრივის ზოლში. მაგრამ ნალექები საკმაოდ ცვალებადია და ხშირად დგება [[გვალვა]].&lt;ref name=&quot;EBClimate&quot;&gt;{{Cite web|title=Namibia|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/402283/Namibia/43996|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=28 July 2010}}&lt;/ref&gt; წვიმების უკანასკნელი ცუდი სეზონი მოხდა 2006-2007 წლების ზაფხულში.&lt;ref name=&quot;Olszewski1&quot;&gt;{{Cite news|last=Olszewski|first=John|newspaper=[[Namibia Economist]]|title=Climate change forces us to recognise new normals|url=http://www.economist.com.na/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;catid=531:weather&amp;id=14308:climate-change-forces-us-to-recognise-new-normals&amp;Itemid=54|date=28 May 2009}}&lt;/ref&gt; მშრალი ზამთრის გამო [[თოვლი]] საკმაოდ იშვიათი მოვლენაა ქვეყანაში. უკანასკნელად თოვლი ნამიბიაში მოვიდა 2011 წლის ივნისში.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.namibian.com.na/news/full-story/archive/2011/june/article/snow-sets-another-record/|title=Snow sets another record|last=Smith|first=Jana-Mari|date=9 June 2011|newspaper=[[The Namibian]]|access-date=18 მარტი 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120422174131/http://www.namibian.com.na/news/full-story/archive/2011/june/article/snow-sets-another-record|archivedate=22 აპრილი 2012}}&lt;/ref&gt;

სანაპირო ზონაში ამინდი და [[კლიმატი]] უფრო მეტად გრილია, ჩრდილოეთიდან ქრის ატლანტის ოკეანის ბენგელის ნაკადი, რომელსაც მოჰყვება საკმაოდ იშვიათი [[ატმოსფერული ნალექები|ნალექი]] (50 მმ ან უფრო ნაკლები წელიწადში), ხშირი დაბურული ნისლი და უფრო დაბალი ტემპერატურა, ვიდრე ქვეყნის დანარჩენ ნაწილებში.&lt;ref name=&quot;EBClimate&quot;/&gt; ზამთარში ზოგჯერ დგება მდგომარეობა, რომელიც ცნობილია როგორც ბერგის ქარი ანუ Oosweer (აფრიკაანსიდან თარგმანში: აღმოსავლეთის ამინდი), როდესაც წარმოიქმნება ცხელი, მშრალი ქარი, რომელიც ქრის შიდა რაიონებიდან სანაპიროსკენ. ეს ქარები შეიძლება გადაიზარდოს [[ქვიშა|ქვიშის]] შტორმებად, რომელიც სჩანს თანამგზავრული სურათებიდანაც.&lt;ref name=&quot;Olszewski2&quot;&gt;{{Cite news|last=Olszewski|first=John|newspaper=Namibia Economist|title=Understanding Weather - not predicting it|url=http://www.economist.com.na/index.php?option=com_content&amp;view=category&amp;layout=blog&amp;id=575&amp;Itemid=54&amp;limitstart=5|date=25 June 2010}}&lt;/ref&gt;

კალაჰარის ცენტრალურ პლატოზე არსებობს დღის ტემპერატურის ფართე დიაპაზონი 30 Сº-მდე.&lt;ref name=&quot;EBClimate&quot;/&gt;

ქვეყნის ჩრდილოეთ რაიონებში არსებული ყოველწლიური [[წყალდიდობა|წყალდიდობები]], ხშირად იწვევს არა მხოლოდ ინფრასტრუქტურის დაზიანებას, არამედ ადამიანთა სიკვდილიანობასაც.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.unmultimedia.org/radio/english/2011/04/debilitating-floods-hit-northern-and-central-namibia/|title=Debilitating floods hit northern and central Namibia|last=Adams|first=Gerry|date=15 April 2011|publisher=[[United Nations Radio]]|access-date=18 მარტი 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161220185613/http://www.unmultimedia.org/radio/english/2011/04/debilitating-floods-hit-northern-and-central-namibia/|archivedate=20 დეკემბერი 2016}}&lt;/ref&gt; წვიმები, რომლებიც ამ წყალდიდობებს იწვევს, მოდის ანგოლაში, ადიდებული წყალი მოედინება ნამიბიაში კუველაის აუზის მეშვეობით და ტბორავს ოშანას რეგიონს. უკანასკნელი ყველაზე ძლიერი წყალდიდობა ქვეყანაში მოხდა 2011 წლის მარტში და გამოიწვია 21 000 ადამიანის იძულებითი გადაადგილება.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.namibian.com.na/index.php?id=28&amp;tx_ttnews%5Btt_news%5D=79689&amp;no_cache=1|title=Heaviest floods ever in Namibia|last=van den Bosch|first=Servaas|date=29 March 2011|work=[[The Namibian]]}}&lt;/ref&gt;

=== სასარგებლო წიაღისეული ===
ნამიბია მდიდარია [[სასარგებლო წიაღისეული]]თ, რომელთაგან ყველაზე უფრო მთავარია: [[ალმასი]], [[ურანი (ელემენტი)|ურანი]], [[სპილენძი]], [[ტყვია]], [[ვოლფრამი]], [[თუთია]], [[კალა]], [[ვერცხლი]], [[ოქრო]], [[პირიტი]], [[მანგანუმი]], [[ფლუორიტი]] და სხვა.

ალმასის რესურსების მხრივ ქვეყანას უკავია მეორე ადგილი აფრიკაში და მსოფლიოში (ბოტსვანის შემდეგ, 1999 წელი). ალმასის მარაგი ძირითადად თავმოყრილია ატლანტის ოკეანის სანაპიროზე, განსაკუთრებით ლუდერიციდან მგინარე ორანჟის შესართავამდე, ასევე შელფის ზონასთან სიახლოვეს. ნამიბიის ზღვის წყალქვეშა მარაგი (მთლიანი კონტინენტალური შელფი) წარმოადგენს სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკის უზარმაზარი ალმასის მარაგის რაიონის ნაწილს, რომელიც მდებარეობს ატლანტის ოკეანის თანამედროვე დონის ქვეშ მდინარე ორანჟის შესართავის რაიონში. ამ რაიონის საერთო სიგრძე აღემატება 1400 კმ-ს — სამხრეთ-აღმოსავლეთში ქალაქ [[კეიპტაუნი]]დან და მდინარე [[ოლიფანტსი]]ს (Olifants) შესართავიდან [[ჩონჩხის სანაპირო]]მდე ჩრდილო-დასავლეთში. ამ ზოლის ალმასის სამრეწველო შემცველობის ნამიბიური ნაწილის სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 600 კმ-ს.

2002-2003 წლებში [[კანადა|კანადურმა]] კომპანიამ Afri-Can Marine Minerals Corp. ნამიბიაში აღმოაჩინა ერთ-ერთი მსხვილი ალმასების ზღვის საბადო. საკუთარი საზღვაო წყალქვეშა კონცესიის ფარგლებში, სიგრძით 25 მილი, ლუდერიცის ჩრდილოეთით 2000 წელს კომპანიამ აღმოაჩინა 107 ალმასი საერთო წონით 16,5 კარატი. კონცესიის ჩარჩოებში ასევე აღმოჩენილი იქნა ორი სხვა ალმასების შემცველი ტერიტორია, რომელთა ფართობი ორჯერ უფრო მეტად აღემატება კომპანია Diamond Fields International-ის მარშალ-ფორკის (Marshall Fork) კონცესიის ფართობს, რომლის რესურსები შეფასებულია 1,1 მილიონ კარატად. [Rapaport TradeWire].

ქვეყანაში მდებარეობს მსოფლიოში უდიდესი ორინჯ-მაუტის ალმასის საბადოები.

რეჰობოტის და სვაკოპმუნდის რაიონებში აღმოჩენილია ოქრო. მოძიებული ფერადი ლითონების მარაგის თითქმის 90 % თავმოყრილია ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთში (ცუმეი, ჰრუტფონტეინი, ოტავე). ადგილობრივი მადანი გამოირჩევა ტყვიის, თუთიის, სპილენძის, [[კადმიუმი]]ს და [[გერმანიუმი]]ს მაღალი შემცველობით. აქ პარალელურად პირველად იქნა ნაპოვნი მინერალები: რაინერიტი, ცუმებიტი და შტოტიტი, რომლებსაც გააჩნიათ ნახევარგამტარული თვისებები.

ჰრუტფონტეინის ჩრდილოეთით, აბენაბას რაიონში, მდებარეობს მსოფლიოში ერთ-ერთი უდიდესი [[ვანადიუმი]]ს მადანის საბადო მარაგით 16 ათასი ტონა. კარიბიბას რაიონში და ქვეყნის სამხრეთ საზღვართან არსებობს [[ბერილიუმი]]ს და [[ლითიუმი]]ს მადნის საბადოები, კაოკოში — [[რკინა|რკინის]] მადნის (საერთო მარაგი 400 მილიონი ტონა), ხოლო ოჩივარონგოში — მანგანუმის (5 მილიონი ტონა).

ურანის რესურსების და მისი დადასტურებული მარაგის მიხედვით ქვეყანას უკავია პირველი ადგილი აფრიკაში და ერთ-ერთი წამყვანი მსოფლიოში (1999 წელი).

მთელ რიგ რაიონებში (კარიბიბა, ომარურუ, სვაკოპმუნდი) მდებარეობს ძვირფასი და ნახევრადძვირფასი ქვების — [[ტურმალინი]]ს, [[აკვამარინი]]ს, [[აგატი]]ს, [[ტოპაზი]]ს საბადოები.

=== ფაუნა ===
[[ნამიბის უდაბნო]]ს ღრმულები და დიუნები [[ანტილოპები]]ს ზოგიერთი ნაირსახეობების, როგორებიცაა გემსბოკის ([[ორიქსი]]) და [[სპრინგბოკი]]ს, ასევე [[აფრიკული სირაქლემა|აფრიკული სირაქლემის]] და ზოგჯერ [[ზებრები]]ს საცხოვრებელი ადგილია. აქ წარმოდგენილია ისეთი ცხოველები, როგორებიცაა: [[სპილოსებრნი|სპილოები]], [[მარტორქისებრნი|მარტორქები]], [[ლომი|ლომები]], [[აფთარი|აფთრები]], [[ტურა|ტურები]]. დიუნები ზოგიერთი [[ობობები|ობობის]], [[კოღოები|კოღოს]], მაგრამ ძირითადად, [[ხოჭოები]]დ და [[ჭიანჭველასებრნი|ჭიანჭველების]], და [[ქვეწარმავლები]]ს, განსაკუთრებით [[გეკონისებრნი|გეკონების]] და [[გველები]]ს სახლია. ზღვის სანაპიროზე გვხვდება [[სელაპები]]ს დიდი რაოდენობა, ზღვის [[ფრინველები]]ს კოლონიები — [[ფლამინგო]]ების, [[ვარხვისებრნი|ვარხვების]], [[ჩვამასებრნი|ჩვამების]]; სამხრეთში, ლუდერიცის უბის [[კუნძული|კუნძულებზე]], არსებობენ [[პინგვინისნაირნი|პინგვინების]] მნიშვნელოვანი კოლონიები. [[უდაბნო]]ში შეიძლება შეგვხვდეს ''Leucorchestris arenicola''-ის ობობა, უდაბნოს [[ოქროს თხუნელასებრნი|ოქროს თხუნელა]] (''[[Eremitalpa granti]]''), უდაბნოსათვის [[ენდემები|ენდემური]] ხოჭო ''[[Onymacris unguicularis]]''.

== სახელმწიფო წყობა ==
ნამიბია [[რესპუბლიკა]]ა. სახელმწიფოს და მთავრობის მეთაურია — [[ნამიბიის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]], რომელსაც მოსახლეობა ირჩევს 5 წლის ვადით (შესაძლებელია მიყოლებით მეორე ვადაც).&lt;ref&gt;[http://www.eisa.org.za/WEP/nam5.htm Namibia: Constitution]. eisa.org.za. Updated July 2005 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120604121733/http://www.eisa.org.za/WEP/nam5.htm |date=2012-06-04 }}&lt;/ref&gt; ნამიბიის კონსტიტუციით ხელისუფლება რამდენიმე შტოდაა დაყოფილი.

საკანონმდებლო ფუნქციებს ასრულებს ორპალატიანი პარლამენტი — [[ნამიბიის ეროვნული საბჭო]] (2015 წლის დეკემბრიდან 42 სენატორი ირჩევა ქვეყნის 14 რეგიონალური საბჭოდან (თითოეული რეგიონიდან 3 სენატორი) 5 წლის ვადით) და [[ნამიბიის ეროვნული ასამბლეა]] (2015 წლის მარტიდან 104 დეპუტატი, აქედან 96 დეპუტატი ირჩევა მოსახლეობის მიერ ადგილობრივ არჩევნებზე 5 წლის ვადით, ხოლო 8 დეპუტატი ინიშნება ქვეყნის პრეზიდენტის მიერ).

ძირითადი პოლიტიკური პარტიები (2014 წლის არჩევნების შედეგების მიხედვით):

* [[სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკის ხალხთა ორგანიზაცია]] (სვაპო-SWAPO) — 40 სენატორი, 77 დეპუტატი;
* [[ტურნჰალეს დემოკრატიული ალიანსი]] (DTA) — 1 სენატორი, 5 დეპუტატი;
* გზა დემოკრატიისათვის და პროგრესისათვის (RDP) — 3 დეპუტატი;
* ეროვნული საზოგადოებრივი დემოკრატიული პარტია (NUDO) — 1 სენატორი, 2 დეპუტატი;
* გაერთიანებული დემოკრატიული ფრონტი (UDF) — 2 დეპუტატი;
* ყველა ხალხის პარტია (APP) — 2 დეპუტატი;
* მუშათა რევოლუციური პარტია (WRP) — 2 დეპუტატი;
* სამხრეთ დასავლეთი აფრიკის ეროვნული კავშირი (SWANU) — 1 დეპუტატი;
* გაერთიანებული სახალხო მოძრაობა (UPM) — 1 დეპუტატი;
* ნამიბიის რესპუბლიკური პარტია (RP) — 1 დეპუტატი.

დანარჩენმა შვიდმა პარტიამ არჩევნების შედეგად პარლამენტში ადგილები ვერ მოიპოვა, დანარჩენი 8 დეპუტატი დაინიშნა ქვეყნის პრეზიდენტის მიერ.

მიუხედავად იმისა, რომ ქვეყნის კონსტიტუციით ნამიბიაში გარანტირებულია მრავალპარტიული სისტემა, სვაპო-SWAPO დომინანტური პარტიაა 1990 წელს დამოუკიდებლობის მიღების დღიდან.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.swapoparty.org/throw_out_nyamu_motion.html|title=SWAPO:Dominant party?|publisher=Swapoparty.org|accessdate=2016-03-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303222946/http://www.swapoparty.org/throw_out_nyamu_motion.html|archivedate=2016-03-03}}&lt;/ref&gt;

აღმასრულებელ ხელისუფლებას ახორციელებს ქვეყნის პრეზიდენტი და მინისტრთა კაბინეტი.

ნამიბიაში არსებობს სამსაფეხურიანი სასამართლო სისტემა — ქვემდგომი სასამართლო ინსტანციები, უმაღლესი სასამართლო და უზენაესი სასამართლო. ქვეყნის უმაღლესი სასამართლო ორგანოა უზენაესი სასამართლო, რომელშიც მოსამართლეები ინიშნებიან პრეზიდენტის მიერ სასამარლოს სამსახურის კომისიის რეკომენდაციით. ნამიბიაში სასამართლო სტრუქტურა სამხრეთ აფრიკის სასამართლო სტრუქტურის მსგავსია. 1919 წელს რომაულ-ჰოლანდიური სამართალი ქვეყანაში გამოცხადდა საერთო კანონად და ასეთად რჩება დღევანდლამდე.

== შეიარაღებული ძალები ==
ნამიბიის შეიარაღებული ძალები (ნამიბიის თავდაცვის ძალები) ({{lang-en|Namibia Defence Force}}) — ნამიბიის სამხედრო ორგანიზაციაა, რომლის ამოცანაა ქვეყნის სუვერენიტეტისა და ტერიტორიული მთლიანობის უზრუნველყოფა, გარე აგრესიისგან თავდაცვა და სამოქალაქო ხელისუფლებისადმი დახმარების აღმოჩენა სამთავრობო შენობა-ნაგებობების და მთავარი ობიექტების დაცვაში, როგორც ეს განსაზღვრულია თავდაცვის კანონში.&lt;ref&gt;Namibian Ministry of Defence, [http://www.op.gov.na/Decade_peace/mod.htm Ministry of Defence - Introduction] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090622191104/http://www.op.gov.na/Decade_peace/mod.htm |date=2009-06-22 }}. Retrieved September 2009&lt;/ref&gt;

ქვეყნის შეიარაღებული ძალების სახეობებია: სახმელეთო ჯარები, სამხედრო-საზღვაო ძალები და სამხედრო-საჰაერო ძალები. ნამიბიის შეიარაღებული ძალები დაკომლექტებულია მხოლოდ კონტრაქტულ საფუძველზე მამრობითი სქესის პირებით, გაწვევა არ ხორციელდება; 18 წლიდან შესაძლებელია ნებაყოფლობითი კონტრაქტული სამსახურის გავლა.

== ადმინისტრაციული დაყოფა ==
1977—1992 წლებში ნამიბია იყოფოდა 26 რეგიონად. 1992 წლის აგვისტოში მოხდა რეგიონების რეორგანიზაცია და მათი რიცხვი შემცირდა 13-მდე (regions), რომლებიც თავის მხრივ დაყოფილია 102 (საარჩევნო) ოლქად (constituencies). 2002 წელს საარჩევნო ოლქების რაოდენობა გაიზარდა 107-მდე. 2013 წლის 9 აგვისტოს, ოკავანგოს რეგიონი გაიყო [[აღმოსავლეთი კავანგო]]ს და [[დასავლეთი კავანგო]]ს რეგიონებად.
[[ფაილი:Namibia, administrative divisions - Nmbrs - colored.svg|thumb|right|300px|ნამიბიის ადმინისტრაციული რუკა.]]

'''ნამიბიის რეგიონები''':
{| align=&quot;center&quot; class=&quot;wikitable&quot;
! № რუკაზე || რეგიონი || ადმინისტრაციული ცენტრი || მოსახლეობა,&lt;ref name=&quot;Geohive&quot; /&gt;&lt;br /&gt;ად. (2011 წელი) || ფართობი,&lt;br /&gt;კმ² || სიმჭიდროვე,&lt;br /&gt;ად./კმ²
|-
| 1 || [[კუნენეს რეგიონი|კუნენე]] || [[ოპუვო]] || align=&quot;right&quot;|86 856 || align=&quot;right&quot;|115 293 || align=&quot;right&quot;|0,75
|-
| 2 || [[ომუსატის რეგიონი|ომუსატი]] || [[ოუტაპი]] || align=&quot;right&quot;|243 166 || align=&quot;right&quot;|26 573 || align=&quot;right&quot;|9,15
|-
| 3 || [[ოშანის რეგიონი|ოშანა]] || [[ოშაკატი]] || align=&quot;right&quot;|176 674 || align=&quot;right&quot;|8 653 || align=&quot;right&quot;|20,42
|-
| 4 || [[ოჰანგვენის რეგიონი|ოჰანგვენა]] || [[ეენჰანა]] || align=&quot;right&quot;|245 446 || align=&quot;right&quot;|10 703 || align=&quot;right&quot;|22,93
|-
| 5 || [[ოშიკოტოს რეგიონი|ოშიკოტო]] || [[ომუტია]] || align=&quot;right&quot;|181 973 || align=&quot;right&quot;|38 653 || align=&quot;right&quot;|4,71
|-
| 6 || [[დასავლეთი კავანგო]] || [[ნკურენკურუ]] || align=&quot;right&quot;|86 529 || align=&quot;right&quot;|23 166 || align=&quot;right&quot;|3,74
|-
| 7 || [[აღმოსავლეთი კავანგო]] || [[რუნდუ]] || align=&quot;right&quot;|136 823 || align=&quot;right&quot;|25 576 || align=&quot;right&quot;|5,36
|-
| 8 || [[ზამბეზის რეგიონი|ზამბეზი]] || [[კატიმა-მულილო]] || align=&quot;right&quot;|90 596 || align=&quot;right&quot;|14 528 || align=&quot;right&quot;|6,24
|-
| 9 || [[ერონგოს რეგიონი|ერონგო]] || [[სვაკოპმუნდი]] || align=&quot;right&quot;|150 809 || align=&quot;right&quot;|63 579 || align=&quot;right&quot;|2,37
|-
| 10 || [[ოჩოსონდიუპის რეგიონი|ოჩოსონდიუპა]] || [[ოჩივარონგო]] || align=&quot;right&quot;|143 903 || align=&quot;right&quot;|105 185 || align=&quot;right&quot;|1,37
|-
| 11 || [[ომაჰეკეს რეგიონი|ომაჰეკე]] || [[გობაბისი]] || align=&quot;right&quot;|71 233 || align=&quot;right&quot;|84 612 || align=&quot;right&quot;|0,84
|-
| 12 || [[კჰომასის რეგიონი|კჰომასი]] || [[ვინდჰუკი]] || align=&quot;right&quot;|342 141 || align=&quot;right&quot;|37 007 || align=&quot;right&quot;|9,25
|-
| 13 || [[ჰარდაპის რეგიონი|ჰარდაპი]] || [[მარიენტალი]] || align=&quot;right&quot;|79 507 || align=&quot;right&quot;|109 651 || align=&quot;right&quot;|0,73
|-
| 14 || [[კარასის რეგიონი|კარასი]] || [[კიტმანსჰუპი]] || align=&quot;right&quot;|77 421 || align=&quot;right&quot;|161 215 || align=&quot;right&quot;|0,48
|-
|    || '''სულ:''' ||    || '''2 113 077''' || '''824 394''' || '''2,56'''
|}

== დემოგრაფია ==
* მოსახლეობის რაოდენობა —2,568,569 მოსახლე (2017 წლის Population Pyramids of the World-ის მონაცემებით).
* მოსახლეობის ზრდა — 1,4 % (2011 წლის აღწერა).
* ქალაქის მოსახლეობა — 46,7 % (2015 წლის შეფასება).
* შობადობა — 29,1 ბავშვი 1000 ადამიანზე, 3,6 ბავშვი 1 ქალზე (2011 წლის აღწერა).
* სიკვდილიანობა — 10,7 ადამიანი 1000 მოსახლეზე. (2011 წლის აღწერა).
* ბავშვთა სიკვდილიანობა — 38 ბავშვი 1000 დაბადებულიდან (2011 წლის აღწერა).
* სიცოცხლის საშუალო ხანგრძლივობა — 52,19 წელი (მამაკაცების —  52,48 წელი, ქალების — 51,89 წელი) (2011 წლის აღწერა).
* საშუალი ასაკი — 20,0 წელი (მამაკაცების —  19,8 წელი, ქალების — 20,1 წელი) (2011 წლის აღწერა).
** 0-14 წელი: 770 142 ადამიანი (36,45 %);
** 15-64 წელი: 1 234 445 ადამიანი (58,42 %);
** 65 წელზე უფროსები: 108 490 ადამიანი (5,13 %) (2011 წლის აღწერა).
* განათლება — საერთო 84 % (84,4 % მამაკაცები, 83,7 % ქალები) (2003 წლის შეფასება).
* [[შიდსი]]ს ვირუსით დაავადება — 15,3 % (2007 წლის შეფასება).

=== ეთნიკური ჯგუფები ===
ქვეყანაში მოსახლეობის უმრავლესობას შეადგენს [[ბანტუს ხალხი|ბანტუს]] ოჯახის ხალხი (80 %) — ძირითადად [[ოვამბო]] (50 %-ზე მეტი), ასევე [[ჰერერო]] (7 %) და სხვა ტომები. ნამიბიაში ასევე ცხოვრობს [[კოისანის ხალხი]] — [[ჰოტენტოტები]] (5 %) და [[ბუშმენები]] (3 %).

ქვეყნის მოსახლეობის 6,5 %-ს შეადგენენ მეტისები — ეგრეთ წოდებული „ფერადკანიანები“ (ისინი მეტისებში უმრავლესობას წარმოადგენენ) და „[[ბასტერები|ბასტერები“]] (ძირითადად ცხოვრობენ თემებში, რომლებიც მდებარეობენ ვინდჰუკის სამხრეთში არსებულ ქალაქ რეჰობოტის ირგვლივ).

მოსახლეობის 5,7 %-ს შეადგენენ თეთრკანიანები — [[ნიდერლანდელები|ნიდერლანდელი]], [[ინგლისელები|ინგლისელი]], [[პორტუგალიელები|პორტუგალიელი]], [[ფრანგები|ფრანგი]] და [[გერმანელები|გერმანელი]] კოლონისტების შთამომავლები (გერმანელების ნაწილი ინარჩუნებს საკუთარ კულტურას და ენას). ნამიბიაში თეთრკანიანთა უმრავლესობა და თითქმის ყველა ფერადკანიანი ლაპარაკობს [[აფრიკაანსი]]ს ენაზე და კულტურით და წეს-ჩვეულებებით არაფრით განსხვავდება სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში მცხოვრები თეთრკანიანებისგან და ფერადკანიანებისგან. ნამიბიაში ცხოვრობს 104 000 [[აფრიკანერი]] და დაახლოებით 35 000 [[ნამიბიელი გერმანელები|ნამიბიელი გერმანელი]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.joshuaproject.net/people-profile.php?rog3=WA&amp;rop3=100093|title=People-in-Country Profile: Afrikaner in Namibia|accessdate=25 February 2014|work=Joshuaproject.net|lang=en}}&lt;/ref&gt;

=== ენა ===
ნამიბიაში ოფიციალური ენაა [[ინგლისური ენა|ინგლისური]], მაგრამ იგი ძირითადად გავრცელებულია, როგორც მეორე ენა ახალგაზრდებს შორის (თუმცა არსებობენ ამ ენაზე მოლაპარაკეებიც — 7 %). მშობლიური ენის სახით ყველაზე უფრო ფართედ გავრცელებულია ოშივამბოს ენა, ანუ [[ნდონგა (ენა)|ნდონგა]], მეორე ენაა — აფრიკაანსი (ლაპარაკობს თეთრკანიანი მოსახლეობის 60 %). 1990 წლამდე ქვეყანაში ოფიციალური ენები იყო [[გერმანული ენა|გერმანული]] და [[აფრიკაანსი]].

2011 წლის აღწერის თანახმად, ნამიბიაში ყველაზე უფრო გავრცელებული ენებია [[ნდონგა (ენა)|ნდონგა]], ანუ ოშივამბო (მოსახლეობის 49 %-ის მშობლიური ენა), [[ჰოტენტოტური ენები]], ანუ დამარა (11,3 %), [[აფრიკაანსი]] (10,4 %), [[კავანგოს ენები]] (9 %), [[ჰერერო (ენა)|ჰერერო]] (9 %).&lt;ref name=snapshot&gt;{{cite news|url=http://allafrica.com/stories/201303280355.html?page=2|title=Census gives snapshot of Namibia's population|last=Duddy|first=Jo Maré|date=28 March 2013|newspaper=[[The Namibian]]}}&lt;/ref&gt; ყველაზე უფრო ფართედ გავრცელებული და სალაპარაკო ენაა — [[ინგლისური ენა|ინგლისური]]. ინგლისური და აფრიკაანსი ძირითადად გამოიყენება მეორე ენის სახით, სხვადასხვა ეროვნებების ერთმანეთთან ურთიერთობისთვის.

თეთრკანიანი მოსახლეობის უმრავლესობა ლაპარაკობს [[გერმანული ენა|გერმანულ]] ან აფრიკაანსის ენაზე. დღესაც კი, გერმანული კოლონიალური ეპოქის დიდი ხნის დამთავრების შემდეგ, გერმანული ენა ასრულებს ერთ-ერთ მთავარ როლს ეკონომიკურ ურთიერთობაში, რომელზეც ლაპარაკობს თეთრკანიანი მოსახლეობის 32 %. აფრიკაანსზე ლაპარაკობს თეთრკანიანი მოსახლეობის 60 %, ინგლისურ ენაზე 7 % და [[პორტუგალიური ენა|პორტუგალიურზე]] 1 %.&lt;ref name=CIA&gt;{{cite web|author=Central Intelligence Agency|authorlink=CIA|work=[[The World Factbook]]|title=Namibia|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/wa.html|year=2009|accessdate=23 January 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200423100756/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/wa.html|archivedate=23 აპრილი 2020}}&lt;/ref&gt; გეოგრაფიული სიახლოვით პორტუგალიურენოვან ანგოლასთან აიხსნება [[ლუზოფონები]]ს შედარებით მაღალი მაჩვენებელი; 2011 წელს მათი რაოდენობა სავარაუდოდ იყო 100 000 ადამიანი, ანუ მოსახლეობის საერთო რაოდენობის 4-5 %.&lt;ref&gt;{{Cite news|first=Catherine|last=Sasman|date=15 August 2011|url=http://www.namibian.com.na/index.php?id=28&amp;tx_ttnews%5Btt_news%5D=85817&amp;no_cache=1|title=Portuguese to be introduced in schools|periodical=The Namibian|accessdate=24 June 2012}}&lt;/ref&gt;

=== რელიგია ===
ნამიბიის მოსახლეობის 90 %-ზე მეტი საკუთარ თავს [[ქრისტიანობა|ქრისტიანად]] აღიარებს.&lt;ref name=&quot;report&quot;&gt;[http://www.state.gov/g/drl/rls/irf/2007/90112.htm International Religious Freedom Report 2007: Namibia]. United States [[Bureau of Democracy, Human Rights and Labor]] (September 14, 2007). ''This article incorporates text from this source, which is in the [[public domain]].''&lt;/ref&gt; ქრისტიანების დიდი ნაწილი მიეკუთვნება [[პროტესტანტიზმი|პროტესტანტულ]] ნამიბიის ევანგელისტურ-ლუთერანულ ეკლესიას (ELCIN). ქრისტიანებს შორის მეორე ადგილი უკავია [[კათოლიციზმი|კათოლიკეებს]]. დანარჩენ ქრისტიანულ მიმდინარეობებს, როგორებიცაა: [[ანგლიკანიზმი]], [[ბაპტიზმი]], [[მეთოდიზმი]], [[მორმონიზმი]], [[მეშვიდე დღის ადვენტისტების ეკლესია]], [[ორმოცდაათიანელობა]], ჰყავთ მცირე რაოდენობის მიმდევრები.&lt;ref name=&quot;report&quot; /&gt;

ქვეყანაში [[მუსლიმი|მუსლიმების]] რაოდენობა დაახლოებით 3 %-ია&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.islamonline.net/English/News/2006-06/01/02.shtml |title=IslamOnline.net- News |accessdate=2016-03-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100501231054/http://www.islamonline.net/English/News/2006-06/01/02.shtml |archivedate=2010-05-01 }}&lt;/ref&gt;. მათგან დიდი უმრავლესობა [[სუნიზმი|სუნიტია]].

ნამიბიაში [[იუდაიზმი|იუდაიზმს]], [[ინდუიზმი|ინდუიზმს]] და [[ბუდიზმი|ბუდიზმს]] ასევე საკმაოდ მცირე რაოდენობით მიმდევარი ჰყავს.&lt;ref name=&quot;report&quot; /&gt;

== ეკონომიკა ==
[[მთლიანი შიდა პროდუქტი]]ს (მშპ) დაახლოებით 20 % მოდის მომპოვებელ [[მრეწველობა]]ზე. უპირველეს ყოვლისა, ქვეყანაში მოიპოვებენ [[ურანი (ელემენტი)|ურანს]] და [[ალმასი|ალმასს]],&lt;ref&gt;[https://geosfera.info/africa/namibia/ ნამიბია — ალმასების ქვეყანა]&lt;/ref&gt; მაგრამ ნამიბიის წიაღში ასევე იმყოფება [[სპილენძი]]ს, [[ოქრო]]ს, [[ტყვია|ტყვიის]], [[თუთია|თუთიის]], [[კალა|კალის]], [[ვერცხლი]]ს, [[ვოლფრამი]]ს და [[ბუნებრივი აირი]]ს მარაგი. განსაკუთრებით ცნობილია ალმასის საბადო [[ლუდერიცი]]ს შემოგარენში. [[სვაკოპმუნდი]]ს შემოგარენში მდებარეობს მსოფლიოში ერთ-ერთი უდიდესი ურანის მომპოვებელი კარიერი.&lt;ref&gt;[http://en.wikipedia.org/wiki/Rossing ურანის კარიერი]&lt;/ref&gt;

ნამიბიაში მთელი [[მუშა ძალა|მუშა ძალის]] დაახლოებით ნახევარი (47 %) დაკავებულია [[სოფლის მეურნეობა]]ში, ძირითადად [[მეცხოველეობა]]ში, მაშინ როდესაც სოფლის მეურნეობის წილი მთლიან შიდა პროდუქტში შეადგენს 10 %-ზე ნაკლებს. კერძოდ, მთავარი ადგილი უკავია კარაკულიანი [[ცხვარი|ცხვრების]] გამრავლებას. მაგრამ თანდათან სულ უფრო მეტი ყურადღება ეთმობა [[თევზჭერა]]სა და [[ტურიზმი|ტურიზმს]]. გადამამუშავებელი და მძიმე მრეწველობა (კერძოდ, მანქანათმშენებლობა) კი პირიქით, ნამიბიაში საკმაოდ ნაკლებადაა განვითარებული, ასე რომ ეს დარგები საკმაოდ დამოკიდებულია იმპორტზე. ნამიბიაში ასევე შედის 50 %-მდე იმპორტული მოთხოვნადი საკვები პროდუქტი.

ნამიბიის [[ეკონომიკა]] ინარჩუნებს კავშირს სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ეკონომიკასთან. [[ნამიბიური დოლარი]] მკაცრადაა მიბმული [[რანდი|სამხრეთაფრიკულ რანდთან]].

მიუხედავად იმისა, რომ ნამიბია აფრიკის ერთ-ერთი მდიდარი ქვეყანაა, [[უმუშევრობა]] აქ შეადგენს 30-დან 40 %-მდე, ხოლო ხელფასი შედარებით დაბალია. ერთი ადამიანის საშუალო თვიური შემოსავალი შეადგენს დაახლოებით $150, მაგრამ ეს შემოსავლები გადანაწილებულია საკმაოდ არათანაბრად — 2004 წელს მხოლოდ 64 000 ნამიბიელი იხდიდა გადასახადებს. შემოსავლების არათანაბარი განაწილების მხრივ ნამიბიას უკავია ერთ-ერთი ყველაზე უფრო დაბალი მაჩვენებელი მსოფლიოში. [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია|გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის]] მონაცემებით, 2005 წელს მოსახლეობის 34,9 % ცხოვრობდა $1-ზე უფრო ნაკლები შემოსავალით დღე-ღამეში (გაეროს მიერ მიღებული სიღარიბის ზღვარი), 55,8 % კი — $2-ზე უფრო ნაკლები შემოსავალით დღე-ღამეში.

2008 წელს ნამიბიის [[მთლიანი შიდა პროდუქტი]] [[მსყიდველობითი უნარის პარიტეტი]]ს მიხედვით შეადგენდა დაახლოებით $13,25 მილიარდს ($6300 ერთ სულ მოსახლეზე — მე-8 ადგილი შავ აფრიკაში, 129-ე ადგილი მსოფლიოში), ოფიციალური კურსით — მთლიანი შიდა პროდუქტი შეადგენს $8,5 მილიარდს.

ნამიბია შედის [[აფრიკის, კარიბის აუზის და წყნარი ოკეანის რეგიონის ქვეყნები]]ს საერთაშორისო ორგანიზაციაში.

=== სოფლის მეურნეობა ===
[[აფრიკა|აფრიკის]] ბევრი ქვეყნისგან განსხვავებით, [[სოფლის მეურნეობა]] ნამიბიაში არ არის ეკონომიკის წამყვანი დარგი. მისი წილი მთლიან შიდა პროდუქტში შეადგენს 9,7 %-ს და მასში დასაქმებულია მუშა ძალის 47 %. ქვეყანაში არ არის სამყოფი სასოფლო სამეურნეო სავარგულები, მუშავდება ტერიტორიის მხოლოდ 1 %. მოჰყავთ [[სიმინდი]], [[ხორბალი]], [[ფეტვი]]. დამოუკიდებელი ნამიბიის პრობლემა გახდა დასამუშავებელი მიწა, რომლის მნიშვნელოვანი ნაწილი ეკუთვნის უმცირესობაში მყოფ ქვეყნის თეთრკანიან მოსახლეობას. ამ პრობლემის გადასაჭრელად 1995 წელს მიღებული იქნა კანონი, რომელიც ითვალისწინებს აგრარული რეფორმის სამ პრინციპს: თითოეული ფერმა გაყიდვის დროს თავდაპირველად უნდა წარედგინოს სახელმწიფოს, რის შემდეგაც სახელმწიფო ბანკი საბაზრო ფასზე ნაკლებ პროცენტებში გასცემს კრედიტს ღარიბ ადამიანებზე, ხოლო სახელმწიფო სათემო მიწები გაიყიდება მცირე მონაკვეთებად. ასეთი პოლიტიკის შედეგად 1990-2007 წლებში დაახლოებით 800 შავკანიანი ფერმერი გადასახლებული იქნა „კომერციული მიწების“ დაახლოებით 12 %-ზე. 2005 წელს დაიწყო „თეთრი ფერმების“ იძულებითი გამოსყიდვა და 2008 წლისთვის ასეთი საშუალებით სახელმწიფომ დაისაკუთრა 5 ფერმა.

=== მრეწველობა ===
[[მრეწველობა|მრეწველობის]] წილი ნამიბიის მთლიან შიდა პროდუქტში შეადგენს 31,5 %-ს. აქ დასაქმებულია მუშა ძალის 20 %.

==== სამთომომპოვებელი მრეწველობა ====
ნამიბია — [[ალმასი|ალმასების]] ერთ-ერთი მსხვილი მსოფლიო ექსპორტიორია. ალმასს მოიპოვებს კომპანია „ნამდები“, რომლის ნაწილი ეკუთვნის სამხრეთაფრიკულ კორპორაცია „დე ბირსს“. 2004 წელს მოპოვებული იქნა 1,86 მილიონი კარატი ალმასი. სამრეწველო მასშტაბებში მოიპოვება [[ოქრო]], [[ურანი (ელემენტი)|ურანი]], [[თუთია]], [[კალა]], [[ვოლფრამი]], [[კადმიუმი]].

==== გადამამუშავებელი მრეწველობა ====
ნამიბიის გადამამუშავებელი მრეწველობის მთავარი დარგია — [[მეტალურგია]]. ასევე მუშაობენ ავტომანქანების ამწყობი ქარხნები, კვების მრეწველობის საწარმოები. 1998 წელს მუშაობა დაიწყო ალმასების დამუშავების ფაბრიკა „ნაჯემმა“. მაგრამ მთლიანობაში ნამიბიის გადამამუშავებელი მრეწველობა არაკონკურენტუნარიანია სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკიდან, რომელთანაც ნამიბია ინარჩუნებს მჭიდრო ურთიერთობებს, იაფი საქონლის შემოტანის მიზეზით.

=== ენერგეტიკა ===
ქვეყნის ელექტრომომარაგების შიდა ქსელში ძაბვა შეადგენს ცვლადი დენის 220 ვოლტს. ელექტროენერგია ძირითადად გამომუშავდება თბო და ჰიდროელექტროსადგურებში. ელექტროენერგიის გამომუშავებაში არატრადიციული მეთოდები ასევე განსაზღვრულ როლს ასრულებენ. ნამიბიის ურანის მდიდარ საბადოებზე დაყრდნობით ხელისუფლება გეგმავს ააშენოს ქვეყანაში პირველი ატომური ელექტროსადგური 2018 წლისთვის.&lt;ref name=Saveorsink&gt;{{cite news|title=Uranium: Saving or sinking Namibia?|last=Weidlich|first=Brigitte|newspaper=[[The Namibian]]|date=7 January 2011|url=http://www.namibian.com.na/news/full-story/archive/2011/january/article/uranium-saving-or-sinking-namibia|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110113120601/http://www.namibian.com.na/news/full-story/archive/2011/january/article/uranium-saving-or-sinking-namibia|archivedate=13 იანვარი 2011|accessdate=24 მარტი 2016}}&lt;/ref&gt;

=== ტრანსპორტი ===
[[ფაილი:Namibia rail network map.svg|thumb|right|250px|ნამიბიის რკინიგზის ქსელი]]
'''[[რკინიგზა]]მ''' ნამიბიაში ძირითადად ფუნქციონირება დაიწყო ჯერ კიდევ კოლონიალურ ეპოქაში, როდესაც მარშრუტები, უპირველეს ყოვლისა, განისაზღვრებოდა სამხედრო მოთხოვნილებების გათვალისწინებით. რკინიგზის საერთო სიგრძე შეადგენს 2382 კმ-ს (ლიანდაგის სიგანე — 1067 მმ) და ერთმანეთთან აკავშირებს ქვეყნის ყველა მსხვილ დასახლებულ პუნქტს. დღეისათვის რკინიგზა გამოიყენება მხოლოდ სატვირთო გადაზიდვებისთვის — მგზავრები უპირატესობას ანიჭებენ ავტობუსებს. მიუხედავად ამისა ნამიბიის რკინიგზა მოსახლეობას სთავაზობს მატარებლებს — „StarLine Passenger Services“ და „Desert Express“.

ნამიბიაში გადაადგილების მთავარი საშუალებაა '''საავტომობილო''' გადაზიდვები. საავტომობილო ქსელი აღწევს ქვეყნის ყველა კუთხეებამდე, მისი სიგრძე შეადგენს თითქმის 65 000 კმ-ს (რომლის მხოლოდ 5000 კმ-ია ასფალტირებული). როგორც სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში, ნამიბიაშიც მოძრაობა მარცხენასაჭიანია.

ნამიბიაში '''[[ავიაცია]]''' ასევე საკმაოდ კარგადაა განვითარებული. ეროვნული კომპანია ''[[Air Namibia]]'' ფრენებს ახორციელებს ქვეყნის საზღვრებს გარედან ვინდჰუკის აეროპორტ ჰოსეა კუტაკოში (კოდი WDH) და უოლფიშ-ბეიში. პირდაპირ რეისებთან ერთად, ვინდჰუკში ასევე თავისუფლად შესაძლებელია [[იოჰანესბურგი]]ს [[აეროპორტი]]დანაც ჩასვლა. თითქმის თითოეულ ასე თუ ისე დიდ დასახლებულ პუნქტში არსებობს [[აეროდრომი]], ხოლო გადაყვანებს ახორციელებს ბევრი მცირე კომპანია და [[თვითმფრინავი|თვითმფრინავების]] კერძო მფლობელი.

ნამიბიის მთავარი '''საზღვაო პორტია''' — უოლფიშ-ბეი.

=== ტურიზმი ===
[[ტურიზმი]] ნამიბიის მთლიანი შიდა პროდუქტის ერთ-ერთი მთავარი დარგია (14,5 %) და ქმნის ათობით ათას სამუშაო ადგილს (ყველა დასაქმებულის 18,2 %). იგი ემსახურება მილიონზე მეტ ტურისტს წელიწადში.&lt;ref&gt;{{cite web|title=A Framework/Model to Benchmark Tourism GDP in South Africa|publisher=Pan African Research &amp; Investment Services|page=34|date=March 2010|url=http://www.southafrica.net/sat/action/media/downloadFile?media_fileid=29571|accessdate=2016-03-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100718143151/http://www.southafrica.net/sat/action/media/downloadFile?media_fileid=29571|archivedate=2010-07-18}}&lt;/ref&gt; ქვეყანა შედის აფრიკის მთავარი ტურისტული მიმართულებების რიცხვში და ცნობილია [[ეკოტურიზმი]]თ, რომელსაც წარმოადგენს ნამიბიის ვრცელი ველური ბუნება.&lt;ref name=goodshape&gt;{{cite news|title=Tourism in good shape – Minister|last=Hartman|first=Adam|newspaper=[[The Namibian]]|date=30 September 2009|url=http://www.namibian.com.na/index.php?id=28&amp;tx_ttnews%5Btt_news%5D=51487&amp;no_cache=1}}&lt;/ref&gt;

ქვეყანაში ეკოტურისტებისათვის არსებობს ბევრი სახლი და სასტუმრო. სპორტული ნადირობა ნამიბიის ეკონომიკისათვის ასევე მნიშვნელოვანი და მზარდი კომპონენტია, რაც 2000 წელს შეადგენდა საერთო ტურიზმის 14 %-ს, ანუ $19,6 მილიონ აშშ დოლარს, ნამიბიაში ტურისტების განკარგულებაშია საერთაშორისო სპორტული ნადირობის მრავალრიცხოვანი სახეობები.&lt;ref name=Humavindu&gt;{{cite journal|author=Humavindu, Michael N., Barnes, Jonothan I|title=Trophy Hunting in the Namibian Economy: An Assessment. Environmental Economics Unit, Directorate of Environmental Affairs, Ministry of Environment and Tourism, Namibia|journal=South African Journal of Wildlife Research|volume=33|issue=2|pages=65–70|date=October 2003}}&lt;/ref&gt; ამას გარდა, სპორტის ისეთი ექსტრემალური სახეობები, როგორებიცაა: [[სენდბორდინგი]], [[პარაშუტით ხტომა]] და რალი 4x4 გახდნენ პოპულარულები და ქვეყნის მრავალ ქალაქში არსებობენ კომპანიები, რომლებიც ტურისტებს სხვადასხვა ტურებს სთავაზობენ. დასათვალიერებლად ყველაზე უფრო მოთხოვნადი ადგილებია: [[კაპრივის ზოლი]], [[ფიშ-რივერ-კანიონი]], [[სოსუსფლეი]], [[ჩონჩხის ნაპირი]], [[სესრიემი]], [[ეტოშის მლაშობი]] და სანაპირო ქალაქები: [[სვაკოპმუნდი]], [[უოლფიშ-ბეი]] და [[ლუდერიცი]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.namibiatourism.com.na/namibia-top-attractions/|title=Namibia top tourist destinations|publisher=Namibiatourism.com.na|accessdate=2016-03-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161227102320/http://www.namibiatourism.com.na/namibia-top-attractions/|archivedate=2016-12-27}}&lt;/ref&gt;

=== საგარეო ეკონომიკური კავშირები ===
[[იმპორტი]] (2005 წელი): 2,35 მილიარდი აშშ დოლარი (საკვები პროდუქტები; ნავთობპროდუქტები და საწვავი, მანქანები და მოწყობილობები, ქიმიკატები). ძირითადი ექსპორტიორები: [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა]] — 85,2 % (2004 წელი).

[[ექსპორტი]] (2005 წელი): 2,04 მილიარდი აშშ დოლარი ([[ალმასი]], [[სპილენძი]], [[ოქრო]], [[თუთია]], [[ტყვია]], [[ურანი (ელემენტი)|ურანი]]; [[მსხვილი რქოსანი საქონელი]], გადამუშავებელი თევზი, კარაკულის ტყავი). ძირითადი იმპორტიორები: [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა]] — 33,4 %, [[აშშ]] — 4 % (2004 წელი).

== სოციალური სფერო ==
=== ჯანდაცვა ===
ნამიბია დგას მთელი რიგი პრობლემების წინ საკუთარი მაცხოვრებლების [[ჯანდაცვა|ჯანდაცვის]] უზრუნველყოფის დარგში. ქვეყანაში მოქმედებს ჯანდაცვის როგორც სახელმწიფო (მოსახლეობის 85 %), ასევე კერძო (15 %) სამედიცინო სისტემა. 2006/07 ფინანსურ წელს ჯანდაცვის სახელმწიფო და კერძო ჯამურმა ხარჯებმა შეადგინა მთლიანი შიდა პროდუქტის 8,3 %.&lt;ref name=WHO1&gt;{{Cite web|url=http://www.afro.who.int/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=6579|title=Country Health System Fact Sheet|publisher=[[World Health Organisation]]|year=2010}}&lt;/ref&gt;

ნამიბიაში ფუნქციონირებს 343 საავადმყოფო და კლინიკა, ასევე 1150 სამედიცინო მომსახურების უფრო დაბალი რანგის დაწესებულება.&lt;ref name=WHO1/&gt;

ჯანდაცვის ობიექტები ქვეყანაში მრავლადაა, მაგრამ ყოველთვის არაა ხელმისაწვდომი, განსაკუთრებით ღარიბი ადამიანებისთვის. გარკვეული მომსახურება, როგორებიცაა [[დიალიზი]] და [[ტრანსპლანტოლოგია|ორგანოების ტრანსპლანტაცია]] შესაძლებელია მხოლოდ კერძო სამედიცინო ცენტრებში, რაც ნამიბიის მოსახლეობის უმრავლესობისათვის ხელმიუწვდომელია. ამ სიტუაციამ ფართე გაშუქება მიიღო 2010 წელს, როდესაც ნამიბიელი მომღერალი და გამანთავისუფლებელი ბრძოლის გმირი ჯექსონ კაუჯეუა გარდაიცვალა [[თირკმლის უკმარისობა|თირკმლის უკმარისობის]] გამო&lt;ref name=&quot;obituary&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.newera.com.na/article.php?articleid=11203|title=Hamba kahle, Jackson Kaujeua|newspaper=[[New Era (Namibia)|New Era]]|last=Ekongo|first=John|date=2010-05-31|access-date=2016-03-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110716055552/http://www.newera.com.na/article.php?articleid=11203|archivedate=2011-07-16}}&lt;/ref&gt; მას შემდეგ, რაც მან თანხის უქონლობის გამო ვერ შეძლო მიემართა კერძო კლინიკისათვის, მისი დახმარება დიალეზის მეშვეობით ვერ ჩატარდა.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.namibian.com.na/index.php?id=28&amp;tx_ttnews%5Btt_news%5D=64737&amp;no_cache=1|title=False rumours about Kaujeua|last=Isaacs|first=Denver|date=16 February 2010|work=[[The Namibian]]}}&lt;/ref&gt;

ქვეყნის დედაქალაქ ვინდჰუკში მოქმედებს ორი საავადმყოფო, სადაც ტარდება ოპერაციები გულით დაავადებულებზე — ვინდჰუკის ცენტრალური სახელმწიფო საავადმყოფო და რომის კათოლიკური საავადმყოფო. ორივე დაწესებულება გაიხსნა შესაბამისად 2010 და 2011 წლებში და გამოიყენება გულის ოპერაციების ჩასატარებლად ღია წესით, ზოგჯერ უცხოელი სპეციალისტების მონაწილეობით.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.namibian.com.na/news-articles/national/full-story/archive/2011/april/article/rc-hospital-makes-history/|title=RC Hospital makes history|last=Smith|first=Jana-Mari|date=5 April 2011|work=[[The Namibian]]|access-date=25 მარტი 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120527175753/http://www.namibian.com.na/news-articles/national/full-story/archive/2011/april/article/rc-hospital-makes-history/|archivedate=27 მაისი 2012}}&lt;/ref&gt;

2004 წელს ქვეყანაში მუშაობდა 598 ექიმი, ანუ 0,3 ექიმი ყოველ 1000 მოსახლეზე, და 6145 ექთანი და მედდა, ანუ 3 ექთანი და მედდა ყოველ 1000 მოსახლეზე. ეს მაჩვენებელი უფრო მნიშვნელოვნად მაღალია, ვიდრე აფრიკის დანარჩენ ქვეყნებში&lt;ref name=WHO2&gt;{{Cite web|url=http://www.afro.who.int/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=1286&amp;Itemid=2111|title=Country Health System Fact Sheet|publisher=[[World Health Organisation]]|year=2006}}&lt;/ref&gt; და უმნიშვნელოდ ჭარბობს [[ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია|ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის]] მიერ რეკომენდებულ მინიმალურ მაჩვენებლებს. საერთო ციფრები ასახავენ, რომ კერძო სამედიცინო დაწესებულებები უფრო კარგად არიან დაკომპლექტებულები, ვიდრე სახელმწიფო სექტორში.&lt;ref name=WHO1/&gt;

=== განათლება ===
ნამიბიაში განათლების მიღება სავალდებულოა 10 წლის განმავლობაში 6-დან 16 წლის ასაკამდე.&lt;ref name=&quot;ilab&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.dol.gov/ilab/media/reports/iclp/tda2001/Namibia.htm|title=Namibia|accessdate=2008-08-04|publisher=[[United States Department of Labor]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080905073604/http://www.dol.gov/ilab/media/reports/iclp/TDA2001/namibia.htm|archivedate=2008-09-05}} ''This article incorporates text from this source which is in the [[public domain]].''&lt;/ref&gt; ქვეყანაში ფუნქციონირებს დაახლოებით 1500 სკოლა, რომელთაგან 100 კერძოა.&lt;ref name=&quot;fesnam&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.fesnam.org/pdf/2010/TheNamibianEducationalSystem.pdf|author=Fischer,G|title=The Namibian Educational System|publisher=[[Friedrich Ebert Stiftung]] Windhoek, Namibia|accessdate=2010-09-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110726052007/http://www.fesnam.org/pdf/2010/TheNamibianEducationalSystem.pdf|archivedate=2011-07-26}}&lt;/ref&gt; კონსტიტუცია ავალდებულებს ხელისუფლებას უზრუნველყოს უფასო დაწყებითი განათლება; მაგრამ ოჯახები იხდიან სასკოლო ფორმების, საკანცელარიო ნივთების, წიგნების, საერთო საცხოვრებლების საფასურს.

ნამიბიაში დაწყებითი და საშუალო განათლების მიღება უფასოა. I-VII კლასები განათლების მიღების პირველი დონეა, VIII-XII კლასები საშუალო. 1998 წელს დაწყებით სკოლებში სწავლობდა 400 325 ნამიბიელი ბავშვი და საშუალო სკოლებში 115 237 მოსწავლე. 1999 წელს მოსწავლეების თანაფარდობა მასწავლებლებთან შეადგენდა 32:1, განათლებაზე იხარჯებოდა [[მთლიანი შიდა პროდუქტი]]ს (მშპ) დაახლოებით 8 %.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nationsencyclopedia.com/Africa/Namibia-EDUCATION.html|title=Namibia – Education|publisher=Encyclopedia of Nations}}&lt;/ref&gt; სასწავლო პროგრამების, პედაგოგიური კვლევების და მასწავლებელთა პროფესიონალური განვითარების შემუშავება ხდება განათლების განვითარების ეროვნული ინსტიტუტის (NIED) ცენტრალურ ორგანიზაციაში — ოკაჰანდჯაში.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nied.edu.na/|title=National Institute for Educational Development|publisher=Nied.edu.na|accessdate=26 June 2010|archive-date=12 მაისი 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200512213852/http://www.nied.edu.na/}}&lt;/ref&gt;

ნამიბიაში სკოლების უმრავლესობა სახელმწიფოა, მაგრამ არსებობს საკმაოდ ბევრი კერძო სკოლა, როგორც განათლების ეროვნული სისტემის ნაწილი. მოქმედებს ოთხი პედაგოგიური უმაღლესი სასწავლო დაწესებულება, სამი სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯი, პოლიციის კოლეჯი, პოლიტექნიკური უნივერსიტეტი და ეროვნული უნივერსიტეტი.

== მასმედია ==
მიუხედავად იმისა, რომ ნამიბიის მოსახლეობა საკმაოდ მცირერიცხოვანია, ქვეყანას აქვს მასმედიის მრავალფეროვანი არჩევანი; 2 ტელეკომპანია, 19 რადიოსადგური (სათემო რადიოსადგურების გარდა), 5 ყოველდღიური [[გაზეთი]], რამდენიმე ყოველკვირეული და სპეციალური გამოცემა, რომლებიც აუდიტორიის ფართე ყურადღების ქვეშ იმყოფება. ამას გარდა, მოქმედებენ უცხოური მასობრივი საინფორმაციო საშუალებები, განსაკუთრებით სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის. ინტერნეტ-მასმედია უმრავლეს შემთხვევაში დაფუძნებულია ბეჭვდითი გამოცემების შინაარსზე. ნამიბიას აქვს სახელმწიფო პრეს-სააგენტო, რომელსაც ჰქვია [[ნამიბიის საინფორმაციო სააგენტო]] (NAMPA).&lt;ref name=Rothe&gt;Rothe, Andreas (2010): Media System and News Selection in Namibia. p. 14-96&lt;/ref&gt;

ნამიბიის პირველი გაზეთი იყო 1898 წელს გამოცემული გერმანულენოვანი Windhoeker Anzeiger. [[რადიო]] პირველად ეთერში გავიდა 1969 წელს, [[ტელევიზია]] კი 1981 წელს. [[გერმანელები]]ს მმართველობის პერიოდში გაზეთები ძირითადად ასახავდნენ რეალურ ცხოვრებას და გერმანულენოვანი უმცირესობის მოსაზრებებს. შავკანიან უმრავლესობას საკუთარი აზრის გამოთქმის საშუალება არ ეძლეოდა, ხოლო მისი მცდელობისთვის ისინი დევნას განიცდიდნენ. სამხრეთ აფრიკის ხელისუფლების პერიოდში მასმედია ისევ თეთრკანიანი უმცირესობის ხელში იყო და იგი პრეტორიის ხელისუფლების გავლენის ქვეშ მყოფი „სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკის“ მთავრობის მედია სისტემას ემორჩილებოდა. დამოუკიდებელი გაზეთები და კრიტიკულად განწყობილი ჟურნალისტები განიხილებოდნენ, როგორც არსებული სისტემის საფრთხე.&lt;ref name=Rothe/&gt;&lt;ref&gt;von Nahmen, Carsten (2001): Deutschsprachige Medien in Namibia&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Links&gt;Links, Frederico (2006): We write what we like: The role of independent print media and independent reporting in Namibia&lt;/ref&gt;

ყოველდღიური გაზეთები მოიცავენ „The Namibian“-ის (გამოიცემა ინგლისურ და სხვა ენებზე), „Die Republikein“-ის (აფრიკაანსი), „Allgemeine Zeitung“-ის (გერმანულენოვანი) და „Namibian Sun“-ის (ინგლისურენოვანი), ასევე სახელმწიფო საკუთრებაში მყოფი „New Era“ (უპირატესად ინგლისურენოვანი) კერძო პუბლიკაციებს. მსხვილი გაზეთების გარდა, ნამიბიაში სხვა კერძო გაზეთები დემოკრატიული მედია ჰოლდინგების ნაწილია.&lt;ref name=Rothe/&gt;

სხვა განსაკუთრებული დანიშნულების გაზეთებია „Informanté“, რომელიც ეკუთვნის TrustCo-ს ჰოლდინგურ ჯგუფს, ყოველკვირეული „Windhoek Observer“, ყოველკვირეული „Namibia Economist“, ასევე რეგიონალური „Namib Times“. საზოგადოებრივ-პოლიტიკურ [[ჟურნალი|ჟურნალებს]] მოიცავენ: „Insight Namibia“, „Vision2030 Focus magazine“ და „Prime FOCUS“. „Sister Namibia“ გამოირჩევა, როგორც [[არასამთავრობო ორგანიზაცია|არასამთავრობო ორგანიზაციის]] ყველაზე წამყვანი ჟურნალი ნამიბიაში, ხოლო „Namibia Sport“ ეროვნული სპორტული ჟურნალია. ამას გარდა, ბეჭვდითი მომსახურების ბაზარს ემატება პარტიული გამოცემები, სტუდენტური გაზეთები და სხვა სახის მასალები.&lt;ref name=Rothe/&gt;

სამაუწყებლო სექტორში დომინირებს ნამიბიის სახელმწიფო ტელერადიოსამაუწყებლო კორპორაცია (NBC). [[საზოგადოებრივი მაუწყებლობა]] წარმოადგენს ტელეარხს, ასევე „ეროვნულ რადიოს“ ინგლისურ და ადგილობრივ ცხრა ენაზე. ქვეყანაში არსებული 9 კერძო რადიოსადგური ძირითადად ინგლისურენოვანია, „Radio Omulunga“-ისა (ოშივამბო) და „Kosmos 94.1“-ს (აფრიკაანსი) გამოკლებით. კერძო „One Africa Television“ კონკურენციას უწევს NBC-ის 2000-იანი წლებიდან დაწყებული.&lt;ref name=Rothe/&gt;&lt;ref name=&quot;oneafricabackground&quot;&gt;[https://web.archive.org/web/20100928202233/http://www.oneafrica.tv/node/2 One Africa Television]. oneafrica.tv. 25 May 2010&lt;/ref&gt;

მეზობელ ქვეყნებთან შედარებით ნამიბიას აქვს მასმედიის თავისუფლების მეტი დონე. უკანასკნელი წლების განმავლობაში „[[რეპორტიორები საზღვრებს გარეთ]]“-ის შეფასებით ქვეყანამ [[პრესის თავისუფლების ინდექსი]]ს მიხედვით მყარად დაიკავა ადგილი ცხრილის ზედა მეოთხედში, 2010 წელს მიაღწია 21-ე პოზიციას, [[კანადა]]სთან ერთად იმყოფება ერთ დონეზე და ყველაზე მაღლა იდგა აფრიკულ ქვეყნებს შორის.&lt;ref&gt;[http://en.rsf.org/press-freedom-index-2010,1034.html Press Freedom Index 2010 – Reporters Without Borders] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101124050702/http://en.rsf.org/press-freedom-index-2010,1034.html |date=2010-11-24 }}. Reports Without Borders. Retrieved 12 December 2012.&lt;/ref&gt; მაგრამ, როგორც სხვა განვითარებად ქვეყნებში, ნამიბიაშიც შეიმჩნევა სახელმწიფოს წარმომადგენლების და ეკონომიკის ზეგავლენა ქვეყნის მასმედიაზე.&lt;ref name=Rothe/&gt; 2009 წელს პრესის თავისუფლების ინდექსის ცხრილში ნამიბია ჩამოქვეითდა 36-ე პოზიციამდე.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://en.rsf.org/spip.php?page=classement&amp;id_rubrique=1001|title=Press Freedom Index 2009|publisher=Reporters Without Borders|accessdate=2016-03-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120128213104/http://en.rsf.org/spip.php?page=classement&amp;id_rubrique=1001|archivedate=2012-01-28}}&lt;/ref&gt; 2013 წელს ის იყო მე-19.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Press Freedom Index 2013|url=http://en.rsf.org/spip.php?page=classement&amp;id_rubrique=1054|accessdate=24 June 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140727023534/http://en.rsf.org/spip.php?page=classement&amp;id_rubrique=1054|archivedate=27 ივლისი 2014}}&lt;/ref&gt; 2014 წელს მან დაიკავა 22-ე ადგილი.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://rsf.org/index2014/en-index2014.php|title=World Press Freedom Index|publisher=Reporters Without Borders|accessdate=25 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140214120404/http://rsf.org/index2014/en-index2014.php|archivedate=14 თებერვალი 2014}}&lt;/ref&gt;

ნამიბიის მასმედია და ჟურნალისტები წარმოადგენენ ნამიბიის [[სამხრეთ აფრიკის მედია ინსტიტუტი]]ს და [[ნამიბიის რედაქტორების ფორუმი]]ს ფილიალს. დამოუკიდებელი მედია-ომბუდსმენი დანიშნული იქნა 2009 წელს, რათა არ მომხდარიყო სახელმწიფოს მიერ მასობრივ საინფორმაციო საშუალებებზე კონტროლის რაიმე სახით დამყარება.&lt;ref name=Rothe/&gt;

== სპორტი ==
[[ფაილი:Namibia Rugby Team.jpg|მინი|ნამიბიის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები.]]
ნამიბიაში [[სპორტი]]ს ყველაზე პოპულარული სახეობაა [[ფეხბურთი]]. [[ნამიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]] მონაწილეობდა 2008 წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]], მაგრამ [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე მას მონაწილეობა არასოდეს არ მიუღია, რადგანაც ვერ გადალახა შესარჩევი ეტაპები.

ყველაზე უფრო წარმატებულად ასპარეზობს [[ნამიბიის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები]], რომლებმაც ითამაშეს [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს უკანასკნელი 5 გათამაშების ფინალურ ეტაპებზე [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 1999|1999]], [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2003|2003]], [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2007|2007]], [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2011|2011]] და [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2015|2015]] წლებში. ასევე პოპულარული სახეობაა [[კრიკეტი]], [[მალავის ეროვნული ნაკრები კრიკეტში|მალავის ეროვნულმა ნაკრებმა]] მონაწილეობა მიიღო 2003 წლის [[მსოფლიო ჩემპიონატი კრიკეტში|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე.

ქვეყანაში [[ჰოკეი როლიკებით]] პირველად ითამაშეს 1995 წელს და სულ უფრო მეტად პოპულარული ხდება უკანასკნელ წლებში. ამ სპორტის სახეობაში ქალთა ეროვნულმა ნაკრებმა მონაწილეობა მიიღო 2008 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე. ნამიბიაში ტარდება ერთ-ერთი ყველაზე უფრო რთული გარბენი მსოფლიოში — ნამიბიის 24 საათიანი [[მარათონი]]. ნამიბიის ყველაზე უფრო ცნობილი სპორტსმენია [[მძლეოსნობა|მძლეოსანი]], სპრინტერი (100 და 200 მეტრი) [[ფრენკი ფრედერიქსი]]. მან გაიმარჯვა 4 ოლიმპიური ვერცხლის მედალი (1992, 1996 წლები), ასევე მოპოვებული აქვს რამდენიმე მძლეოსნობის მსოფლიო ჩემპიონატის მედალი. ის ასევე ცნობილია ჰუმანიტარული მოღვაწეობით ნამიბიაში და მის ფარგლებს გარეთ.

[[გოლფი]]სტმა ტრევორ დოდსმა 1998 წელს გაიმარჯვა PGA-ს ტურში, რაც მისი მე-15 მოგებული ტური იყო მის კარიერაში.

პირველად ნამიბიელმა სპორტსმენებმა [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებში]] მონაწილეობა მიიღეს 1992 წელს [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|ბარსელონაში]] და მას შემდეგ არ გამოუტოვებიათ არც ერთი ზაფხულის ოლიმპიადა. [[ზამთრის ოლიმპიური თამაშები|ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებში]] ნამიბიას მონაწილეობა არასოდეს არ მიუღია.

ერთადერთი ნამიბიელი ოლიმპიური თამაშების პრიზიორია ფრენკი ფრედერიქსი, რომელმაც მძლეოსნობაში ჯამში მოიპოვა 4 ვერცხლის ოლიმპიური მედალი (2 [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1992|1992 წელს ბარსელონაში]] და 2 [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 1996|1996 წელს ატლანტაში]]).

ნამიბიის [[ეროვნული ოლიმპიური კომიტეტი]] შეიქმნა 1990 წელს და [[საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტი|საერთაშორისო ოლიმპიურმა კომიტეტმა]] აღიარა მეორე წელსვე.

[[თანამეგობრობის თამაშები|თანამეგობრობის თამაშებში]] ქვეყანა გამოდის 1994 წლიდან და მას შემდეგ ყველა თამაშებში აქვს მონაწილეობა მიღებული. სულ მოპოვებული აქვს 18 მედალი, აქედან: 3 ოქრო, 4 ვერცხლი და 11 ბრინჯაო.

== კულტურა ==
=== სამზარეულო ===
ნამიბიის ეროვნული სამზარეულო საინტერესო და ეგზოტიკურია, იგი ჩამოყალიბდა ქვეყნის ადგილობრივი ტრადიციების შერწყმით ევროპული კულინარიის ტრადიციებთან. ამასთან ქვეყნის ზოგიერთ რეგიონებში შეიმჩნევა აზიის და ცენტრალური აფრიკის კულინარული ტრადიციების გავლენა.

საქონლის და ცხვრის ხორცისგან დამზადებული საკვების გარდა ქვეყანაში გავრცელებულია უფრო ეგზოტიკური ხორციანი საკვების სახეობები — როგორებიცაა, ანტილოპის, ზებრის და ნიანგის ხორცი. ასევე პოპულარულია ფრინველების კვერცხი და ზოგიერთი სახეობის მწერები. ადგილობრივ მოსახლეობას შორის ერთ-ერთი ყველაზე უფრო მეტად გავრცელებული კერძია ჩაშუშული ხორცი სანელებლებით — „პოიკიკოსი“. რეგიონების უმრავლესობაში ასევე ამზადებენ კვამლში გამოყვანილ ხორცს, რომელსაც ჰქვია — „რაუშფლეიჰი“. ნამიბიის სამზარეულო კერძების დიდ მრავალფეროვნებას წარუდგენს ეგზოტიკური პროდუქტების მოყვარულებს — ზოგიერთ რესტორანში შეიძლება გავსინჯოთ სანელებლებით დამზადებული [[ჭიაყელები]], შემწვარი [[კალიები]] და [[ლოკოკინა|ლოკოკინები]], ასევე ლომის ხორცის ბივშტექსი.

ბევრი აფრიკული ქვეყნებისაგან განსხვავებით, გვალვიანი ნამიბია არ არის გამორჩეული [[ხილი]]ს და [[ბოსტნეული კულტურები]]ს მრავალფეროვნებით. ბოსტნეულისგან ქვეყანაში გავრცელებულია [[სატაცური]] და ზოგიერთი [[ძირხვენა|ძირხვენები]].

ნამიბიაში ალკოჰოლური სასმელებიდან გამოირჩევა ადგილობრივი [[ლუდი]] და [[ღვინო]], მათ შორის [[საზამთრო]]სგან დამზადებული ეგზოტიკური ღვინო — „მატაკი“, ასევე სპეციფიკური გემოს მქონე, პალმისგან თვითნებურად გამოხდილი არაყი — „უალენდე“.

== დღესასწაულები ==
ნამიბიაში სადღესასწაულო დღეებია:&lt;ref&gt;[http://www.nationsencyclopedia.com/Africa/Namibia.html Namibia - Languages, Local government, Armed forces, International cooperation, Forestry, Famous namibians, Dependencies]&lt;/ref&gt;

{| cellpadding=4 cellspacing=0 border=1 style=&quot;font-family: verdana, sans-serif; margin: 0 0 1em 1em; font-size:90%; background-color: #f7f8ff;&quot;
|'''თარიღი'''
|'''დასახელება'''
|----
| 1 იანვარი
| [[ახალი წელი]]
|----
|21 მარტი
|[[დამოუკიდებლობის დღე]]
|----
|[[აღდგომა]]მდე 2 დღით ადრე
|[[დიდი პარასკევი]]
|----
|[[აღდგომა|აღდგომიდან]] 1 დღის შემდეგ
|[[აღდგომის ორშაბათი]]
|----
|1 მაისი
|[[მშრომელთა სოლიდარობის დღე]]
|----
|4 მაისი
|კასინგასთან ბრძოლის დღე
|----
|[[აღდგომა|აღდგომიდან]] 39 დღის შემდეგ
|[[ამაღლება]]
|----
|25 მაისი
|[[აფრიკის დღე]]
|----
|26 აგვისტო
|[[გმირთა დღე]]
|----
|10 დეკემბერი
|[[ადამიანის უფლებების დღე]]
|----
|25 დეკემბერი
|[[ქრისტეს შობა]]
|----
|26 დეკემბერი
|[[საჩუქრების დღე]]
|----
|}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{Commons|ნამიბია}}
* {{Wikiatlas|Namibia}}
* {{dmoz|Regional/Africa/Namibia}}
* [https://web.archive.org/web/20160303221805/http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/namibia.htm Namibia] from ''UCB Libraries GovPubs''
* [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=NA Key Development Forecasts for Namibia] from [[International Futures]]
* [https://web.archive.org/web/20121204101417/http://www.grnnet.gov.na/ Republic of Namibia] Government Portal
* [https://web.archive.org/web/20081210072855/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-n/namibia.html Chief of State and Cabinet Members]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{აფრიკის ქვეყნები}}
{{აფრიკის კავშირი}}
{{ერთა თანამეგობრობა}}

[[კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები]]
[[კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები]]
[[კატეგორია:ინგლისურენოვანი ქვეყნები]]
[[კატეგორია:გერმანულენოვანი ქვეყნები]]
[[კატეგორია:ქვეყნები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>8ivrexyu6q5ovw75pbii59eqf5z05vy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ჰარლემი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15498</id>
    <revision>
      <id>5427126</id>
      <parentid>4697634</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:56:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427126</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63225" sha1="irooistsqsfoiumis4tdlelk5zd46jo" xml:space="preserve">{{ყოფილი რჩეული}}[[ფაილი:Harlem Map Geo.jpg|thumb|right|250px|ჰარლემის მდებარეობა ნიუ-იორკში.]]
'''ჰარლემი''' ({{lang-en|Harlem}}) — რაიონი [[მანჰეტენი|მანჰეტენზე]], [[ნიუ-იორკ სიტი]], ცნობილი როგორც [[აფრო-ამერიკელები|აფრიკელ-ამერიკელთა]] ძირითადი კულტურულ-სამეწარმეო ცენტრი; თითქმის მთელი XX საუკუნის განმავლობაში ასოცირდებოდა შავკანიანთა კულტურასთან, ისევე როგორც კრიმინალსა და სიღარიბესთან, თუმცა XXI საუკუნის დასაწყისში ერთგვარ სოციალურ-ეკონომიკურ აღორძინებას განიცდის.

== მდებარეობა და საზღვრები ==
[[ფაილი:Harlem map2.png|thumb|right|250px|ჰარლემის საზღვრები.]]
ჰარლემის საზღვრები საკმაოდ ელასტიურია და წლების განმავლობაში იცვლებოდა; როგორც [[ელისონი, რალფ|რალფ ელისონს]] უთქვამს: „სადაც კი შავები ცხოვრობენ აპტაუნში, სულ ჰარლემია“. ჰარლემი იშლება მდ. ისტიდან [[ჰუდსონი (მდინარე)|ჰუდსონამდე]] 155-ე ქუჩიდან, სადაც ის ხვდება ვაშინგტონის მაღლობებს (Washington Heights) — უსწორმასწორო ზღვარზე სამხრეთით. ცენტრალური ჰარლემი 110-ე ქუჩაზე იწყება, [[ცენტრალური პარკი (ნიუ-იორკი)|ცენტრალური პარკის]] ჩრდილოეთ ბოლოში; [[ესპანური ჰარლემი]] აგრძელებს ისტ ჰარლემის საზღვრებს სამხრეთისკენ 96-ე ქუჩამდე, დასავლეთში კი ის მორნინგსაიდის მაღლობების ჩრდილოეთით იწყება, რაც ტეხილ, დაკლაკნილ საზღვარს ქმნის მორნინგსაიდ ავენიუს დასავლეთით 125-ე ქუჩაზე.

რაიონში რამდენიმე მცირე უბანია, მათ შორის:
* '''ისტ-ჰარლემი''' (აღმოსავლეთ ჰარლემი)
** '''ესპანური ჰარლემი''' (116-ე ქუჩამდე)
** '''ისტ-ჰარლემი''' („proper“, 116-ის ზევით)
* '''ცენტრალ-ჰარლემი'''
** '''შუგარ-ჰილი'''
** '''მაუნტ-მორისი''', ვრცელდება დასავლეთით მარკუს გარვის პარკიდან
** '''სტრაივერს-როუ''', 139-ე ქუჩის გარდიგარდ
** '''ასტორ-როუ''', 130-ე ქუჩის გარდიგარდ
* '''ვესტ-ჰარლემი''' (დასავლეთ ჰარლემი, სენტ-ნიკოლას ავენიუს დასავლეთით)
** '''ჰამილტონ-ჰაიტსი''' (ჰამილტონ-გრანჟის ირგვლივ)
** '''მანჰატენვილი''' (მორნინგსაიდ-ჰაიტსის ჩრდილოეთით)

== ისტორია ==
[[ფაილი:Smallharlem1765.jpg|thumb|right|200px|thumb|350px|1765 წელს ჰარლემი მცირე სოფელი იყო ნიუ-იორკის სიახლოვეს.]]
=== შავკანიანების მიგრაციამდე ===
პირველი ევროპული დასახლება ჰარლემის ადგილას შეიქმნა ჰოლანდიელ პირველმოსახლეთა მიერ, რაც [[1658]] წელს ფორმალურად დადგინდა როგორც ''ახალი ჰარლემი'' (Nieuw Haarlem), ჰოლანდიური ქალაქი ''[[ჰაარლემი]]ს'' სახელზე.&lt;ref name=&quot;ng1977&quot;&gt;&quot;To Live In Harlem,&quot; ფრენკ ჰერკულესი, ''National Geographic,'' თებერვალი 1977, გვ.178+&lt;/ref&gt; ინდიელთა ბილიკი ჰარლემის გაუვალ ბარდებში ჰოლანდიური ვესტ-ინდოეთის კომპანიის შავმა მონემა ხელახლა გააშენეს, რაც საბოლოოდ ''ბოსტონის საფოსტო გზად'' გადაიქცა. 1664 წელს ''ახალი ნიდერლანდის'' კოლონია ინგლისელებმა ჩაიგდეს ხელთ და ქალაქის სახელი ჰარლემად გააინგლისურეს.

ჰარლემი ელეგანტური ცხოვრების სინონიმი იყო XIX საუკუნის დიდი ნაწილის განმავლობაში.&lt;ref name=&quot;ah1968&quot;&gt;&quot;Harlem, the Village That Became a Ghetto,&quot; მარტინ დაბერმანი, ''New York, N.Y.: An American Heritage History of the Nation's Greatest City,'' 1968&lt;/ref&gt; ამ საუკუნის ადრეულ წლებში ჰარლემი ძირითადად ფერმერების სახლებსა და სახნავ-სათესებს ეჭირა, მათ შორის იყო [[ჯეიმზ რუზველტი]]ს მამულიც, [[მეხუთე ავენიუ]]ს აღმოსავლეთით 110-125-ე ქუჩებს შორის. [[1820]] წლამდე მთელ რაიონში მხოლოდ 91 ოჯახი, ერთი ეკლესია, ერთი სკოლა და ერთი ბიბლიოთეკა არსებობდა. მდიდარი ფერმერები (ე.წ. „პატრუნები“) საცხოვრებელ სახლებს იშენებდნენ ჰუდსონისპირა მაღლობებზე. ჰარლემს ნიუ-იორკთან მდ. ისტის ორთქმავალი აერთებდა, რასაც დაახ. საათნახევარი სჭირდებოდა და ისიც ხშირად ფერხდებოდა ზამთრობით მდინარის გაყინვის გამო. მეორე საშუალება იყო ბოსტონის საფოსტო გზა (Boston Post Road), რომელიც მაკგაუნის უღელტეხილიდან ჩამოდიოდა (ამჟ. [[ცენტრალური პარკი (ნიუ-იორკი)|ცენტრალურ პარკში]]) და ჭაობიან ეკალ-ბარდებში (დაახ. 110-ე ქუჩა) გადადიოდა ჰარლემისკენ. 1811 წლის ნიუ-იორკის საქალაქო დაგეგმვის კომისიამ გადაწყვიტა, რომ ჰარლემი იმდენად მიუვალი იყო, რომ ის მომდევნო 100 წელიწადშიც ვერ განვითარდებოდა. ნიუ-იორკი - ჰარლემის რკინიგზა (ამჟ. მეტრო-ნორზი) 1831 წელს გაიხსნა, გარეუბანთან უფრო მოსახერხებელი კავშირისთვის, რომელიც ისტ-23-ე ქუჩის დეპოში იწყებოდა. 1851 წლისთვის ის 127 მილზე იჭიმებოდა ჩათემში ([[ნიუ-იორკი (შტატი)|ნიუ-იორკის შტატი]]) [[კოლუმბიის ქაუნთი]]ში მდებარე სარკინიგზო გზაჯვარედინამდე.

1850-70 წლებში სოფელი ჰარლემი დაკნინდა. მრავალი დიდი სამფლობელო, მათ შორის [[ალექსანდრე ჰამილტონი]]ს მამულიც, აუქციონზე გაიყიდა, ვინაიდან არემარის მიწა გამოიფიტა და მოსავალმაც იკლო. მიტოვებულ მიწას ირლანდიელი მაწანწალები დაეპატრონენ, რამაც კიდევ უფრო დააგდო უძრავი ქონების ფასები.

[[ფაილი:Subway elevated2.jpg|thumb|right|250px|125-ე ქუჩის სადგური მეშვიდე ავენიუზე]]
ჰარლემის გამოცოცხლება [[1880]] წელს ბოძებზე შემდგარი რკინიგზის შემოსვლამ გამოიწვია. რკინიგზის გაყვანასთან ერთად ურბანულმა განვითარებამაც არ დააყოვნა — ახალი ტაუნჰაუზები, ბინები და მცირე სასტუმროები თითქოს ერთ ღამეში ჩნდებოდა. [[ლექსინგტონის ავენიუ]]ს მეტროს გაყვანის მოლოდინში, რომელიც ქვემო მანჰეტენზე გადაადგილებას გააადვილებდა, და ასევე იმის შიშით, რომ 1901 წელს მშენებლობაზე შეზღუდვები დაწესდებოდა, დეველოპერები ცდილობდნენ რაც შეიძლება მეტი ახალი შენობა დაესრულებინათ სანამ ეს კანონი ძალაში შემოვიდოდა.&lt;ref name=&quot;tritter1998&quot;&gt;&quot;The Growth and Decline of Harlem's Housing&quot;, თორინ ტრიტერი, ''Afro-Americans in New York Life and History,'' 31 იანვარი, 1998&lt;/ref&gt; ჰარლემი ამ პერიოდისთვის ძირითადად თეთრი და ქრისტიანი იყო. ადრეულ მეწარმეებს ჰარლემისთვის გრანდიოზული გეგმები ჰქნოდად: [[პოლო]] ფაქტობრივად აქ მდებარე თავდაპირველ ''პოლო გრაუნდზე'' ტარდებოდა (მოგვიანებით ის [[ნიუ-იორკ ჯაინტსი]]ს [[ბეისბოლი]]ს გუნდის ბინა გახდა), ოსკარ ჰამერსტაინმა კი 1889 წელს ისტ-125-ე ქუჩაზე ჰარლემის ოპერის სახლი გახსნა. ჟურნალი ჰარლემ-მანზლი წერდა: „''ყველაზე ზედაპირული დამკვირვებილსთვისაც კი ნათელია, რომ მოდის, სიმდიდრის, კულტურის, განათლების ცენტრი ახლო მომავალში უდავოდ უძველესი და პატივმოსილი სოფელი ჰარლემი უნდა გახდეს''“.

თუმცა, ზედმეტი მშენებლობისა და მეტროს გაყვანის დაგვიანების გამო უძრავი ქონების ფასები მკვეთრად დაეცა, რამაც თავის მხრივ ჰარლემში აღმოსავლეთ ევროპელი ებრაელები მოიზიდა უდიდესი რაოდენობით. ამ მიგრაციამ პიკს 1917 წელს მიაღწია და მათმა რიცხვმა 150 000-ს გადააჭარბა. სხვა ებრაული უბნების მსგავსად, ებრაული ჰარლემის არსებობა საკმაოდ ეფემერული გამოდგა; 1930 წლისთვის რაიონში მხოლოდ 5000-მდე ებრაელი დარჩა. მათი ადგილი მდ. ისტის უბანში, სადაც ამჟამად ესპანური ჰარლემია, იტალიელმა ემიგრანტებმა დაიჭირეს. იტალიური ჰარლემიც ისტორიას ჩაბარდა, თუმცა მან უფრო მეტ ხანს გაძლო ვიდრე ებრაულმა (იტალიური უბნის შემორჩენილი მოსახლეობა 1970-იანებშიც კი მოიძებნებოდა პლეზანტ ავენიუსთან).

=== შავკანიანების ჩამოსვლა ===
შავკანიანთა მცირე ჯგუფები ჰარლემში 1880 წლიდან ცხოვრობდნენ, განსაკუთრებით 125-ე ქუჩის რაიონში და „შავების საერთო საცხოვრებლებში“ ვესტ-130-ე ქუჩაზე. შავკანიანების მასობრივი მიგრაცია რიონში 1904 წელს დაიწყო, კიდევ ერთი უძრავი ქონების კრახის, სხვა უბნებში შავკანიანების ცხოვრების პირობების გაუარესებითა და შავკანიანი უძრავი ქონების მეწარმე ფილიპ პეიტონ უმცროსის წყალობით.

1904-05 წლებში ჰარლემში უძრავი ქონების კრახი განმეორდა, ვინაიდან 1890-იანი წლების ჩავარდნის შემდეგ ახალი გაზვიადებული სპეკულაციები და მშენებლობები ისევ დაიწყო 1903 წელს. საცხოვრებელი ფართი იმდენი იყო, რომ მეპატრონეებს მათი გაქირავება უჭირდათ, რამაც მათი ფასი ისევ დააგდო. მეწარმე ფილიპ პეიტონმა შავკანიანი დამქირავებლების მოყვანა ითავა.&lt;ref name=&quot;sg1925&quot;&gt;[http://etext.virginia.edu/harlem/JohMakiF.html &quot;The Making of Harlem,&quot;] ჯეიმზ ველდონ ჯონსონი, The Survey Graphic, მარტი 1925&lt;/ref&gt; მისმა კომპანიამ (Afro-American Realty Company) თითქმის ერთპიროვნულად განახორციელა შავკანიანების მიგრაცია მათი ყოფილი უბნებიდან ([[ტენდერლოინი]], [[სან-ხუან ჰილი]] და [[ჰელზ-კიჩენი]] ვესტ-40-50-ე ქუჩებზე).&lt;ref&gt;&quot;Negro Districts in Manhattan,&quot; [[ნიუ-იორკ ტაიმსი]], 17 ნოემბერი, 1901&lt;/ref&gt; ჩრდილოეთ მანჰეტენზე გადასვლა ნაწილობრივ განაპირობა [[შუა მანჰეტენი|მიდთაუნში]] შავკანიანთა წინააღმდეგ მოწყობილმა არეულობებმაც. ამასთან საერთო საცხოვრებელები ვესტ-30-ე ქუჩის უბანში, სადაც შავკანიანები ცხოვრობდნენ, ინგრეოდა ახალი პენ-სტეიშენის მშენებლობისთვის ადგილის გამოსათავისუფლებლად.

1907 წელს შავკანიანების ეკლესიებმა აპთაუნში იწყეს გადმონაცვლება. სენტ-ფილიპსის ეკლესიამ ვესტ-135-ე ქუჩაზე შენობათა მთელი ბლოკი შეისყიდა საკუთარი მრევლის წევრებზე გასაქირავებლად. პარალელურად, [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს განმავლობაში, შავკანიანი მუშები სამხრეთ შტატებიდან ჩრდილოეთში ინაცვლებდნენ ომში გაწვეული თეთრკანიანებისგან გამოთავისუფლებული სამუშაო ადგილების დასაკავებლად. ფაქტობრივად, იმდენმა მუშამ დატოვა სამხრეთი, რომ [[ჯორჯია|ჯორჯიის]], [[ფლორიდა|ფლორიდის]], [[ტენესი]]სა და [[ალაბამა]]ს ზოგიერთ წამყვან ინდუსტრიას დახურვის საშიშროება შეექმნა.&lt;ref&gt;&quot;118,000 Negroes Move From The South,&quot; The New York World, 5 ნოემბერი, 1917&lt;/ref&gt; ბევრი მათგანი ჰარლემში ჩამოვიდა. 1920 წლისთვის ცენტრალური ჰარლემი უმეტესწილად შავკანიანი იყო, ხოლო 1930 წელს შავკანიანები უკვე ცენტრალურ პარკამდე ტერიტორიას იკავებენ 110-ე ქუჩამდე. შავკანიანების შემოსვლის პარალელურად თეთრკანიანი რეზიდენტები მიდიოდნენ. 1920-30 წლების განამავლობაში ეს უბანი 118 792 თეთრკანიანმა დატოვა და 87 417 შავკანიანი შემოვიდა.

1907-15 წლებში ჰარლემის თეთრკანიანი მოსახლეობა უბანში ცვლილებებს ეწინააღმდეგებოდა, განსაკუთრებით როდესაც მზარდი შავკანიანი მოსახლეობა ლენოქსის ავენიუს დასავლეთით გაზრდისკენ იყურებოდა, რაც ადრეულ 1920-იან წლებში არაფორმალურ ფერადების საზღვრად ითვლებოდა. უძრავი ქონების მფლობელები ერთმანეთთან გარიგებებს აწყობდნენ შავკანიანებისთვის დაქირავების ან მისყიდვის შეზღუდვისთვის.&lt;ref&gt;Osofsky, &quot;Making of a Ghetto&quot;, ნაშრომში ''Harlem: A Community in Transition'', 1964, გვ. 20&lt;/ref&gt; სხვები ცდილობდნენ გამოესყიდათ ქონება და შავი დამქირავებლები გაეყარათ, თუმცა პეიტონის კომპანიამ საპასუხოდ სხვა უძრავი ქონება შეისყიდა და იქიდან თეთრები გაასახლა. ზოგიერთი იქამდეც კი წავიდა, რომ ბანკები დაარწმუნა შავკანიანი მყიდველებისთვის სესხი არ გაეცათ, თუმცა მათ ფარხმალი მალევე დაყარეს. 1920 წლისთვის ცენტრალური ჰარლემი თითქმის სრულიად შავკანიანთა უბანი გახდა.

=== გეტოფიკაცია ===
[[ფაილი:Harlem 135 street buildings.jpg|thumb|right|250px|ეს შენობები ვესტ-135-ე ქუჩის გასწვრივ ერთ-ერთი პირველი იყო ჰარლემში, სადაც მხოლოდ შავკანიანები ცხოვრობდნენ.]]
1911-1990 წლების განმავლობაში ჰარლემში საცხოვრებელ სახლებსა თუ საწარმოებში [[ინვესტიცია]] თითქმის არ განხორციელებულა. თუმცა ქალაქის სხვა რაიონებში საკუთრების მეპატრონეთა მიერ შავკანიანებისთვის ბინის მიქირავების სურვილის არქონის გამო, რასაც თან ერთვის ნიუ-იორკში შავკანიანი მოსახლეობის მნიშვნელოვანი ზრდა, ჰარლემში ბინის ქირა მრავალი წლის განმავლობაში ქალაქის სხვა უბნებისას აღემატებოდა, მიუხედავად იმისა, რომ აქ არსებული ბინები სავალალო მდგომარეობაში იყო. 1920 წელს ერთოთახიანი ბინა ცენტრალურ ჰარლემში ქირავდებოდა $40-ად თეთრკანიანისთვის ან $100–$125-ად შავკანიანისთვის. გვიანდელ 1920-იანებში საშუალო თეთრკანიანი მუშა კლასის ოჯახი ნიუ-იორკში თვეში ოთახში იხდიდა $6,67, მაშინ როდესაც შავკანიანებისთვის ეს თანხა $9,50-ს შეადგენდა იგივე ფართისთვის.&lt;ref&gt;&quot;Powell Says Rent Too High,&quot; New York Post, 28 მარტი, 1935&lt;/ref&gt; ამგვარი მდგომარეობა გრძელდებოდა 1960-იან წლებამდე. 1965 წელს სტატისტიკური სამსახური CERGE-ის მონაცემებით ერთოთახიანი ბინა ჰარლმეში ქირავდებოდა $50–$74-ად, ხოლო თეთრკანიან ღარიბ უბნებში კი $30–$49-ად. ფართის სიძვირე აიძულებდა ხალხს ერთად ეცხოვრათ და მოსახლეობის სიმჭიდროვე ჰარლემში ამ წლებში განსაცვიფრებელია — 215 000-ზე მეტი ერთ კვადრატულ მილზე 1920-იან წლებში. შედარებისთვის, მთელ მანჰეტენზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე 70 000-ზე ნაკლები იყო კვ. მილზე 2000 წელს.&lt;ref&gt;[http://www.demographia.com/db-nyc-wardrank.htm Demographia - მოსახლეობის სიმჭიდროვის მონაცემები]&lt;/ref&gt;

[[ფაილი:HarlemBrownstones.JPG|thumb|250px|left|ოთხსართულიანი აგურის შენობა ჰარლემში 125-ე ქუჩაზე, 2004 წელს.]]
ვინაიდან ჰარლემში საცხოვრებელ ფართზე მოთხოვნა გაცილებით მაღალი იყოს ვიდრე სხვაგან მანჰეტენზე, ბინები აქ წლობით მიუხედავი და გაურემონტებელი იყო. 1960 წლის ცენზის მიხედვით ჰარლემის საცხოვრებელი ბინების მხოლოდ 51 % იყო ვარგისი, ნიუ-იორკის დანარჩენი უბნების 85%-თან შედარებით. 1968 წელს ქალაქ ნიუ-იორკის შენობათა მომსახურების დაპარტამენტი საშუალოდ დღეში 500 საჩივარს იღებდა ჰარლემის შენობებში ვირთხების არსებობაზე, ჩამოვარდნილ ბათქაშზე, გათბობის არარსებობაზე და არასანიტარულ პირობებზე. არაადეკვატურმა საცხოვრებელმა პირობებმა ნაწილობრივ განაპირობა რასობრივი არეულობები და ჯანმრთელობის პრობლემები. მიუხედავად ამისა, რაიონში განვითარების არარსებობამ მისი ისტორიული შენობები დაიცვა 1870-1910 წლების მშენებლობის ბუმისგან, რის შედეგადაც ჰარლემში შემორჩა ნიუ-იორკის მრავალი შესანიშნავი ორიგინალური [[ტაუნჰაუზი]]. მათ შორის არის იმ დროის მრავალი გამორჩეული არქიტექტორის ნამუშევრები—მაკკიმი, მიდი და უაიტი; ჯეიმზ რენუიკი, [[ტატჰილი, უილიამ|უილიამ ტატჰილი]], ჩარლზ ბუიკი და ფრენსის კიმბელი.

მრავალი შენობის მწყობრიდან გამოსვლის გამო გამქირავებლებმა დარჩენილი შენობების ფართი ერთოთახიან ბინებად (ე.წ. SRO-ები) გადააკეთეს, რაც უფრო კერძო უსახლკაროთა თავშესაფარს ჰგავდა. ნებისმიერ შემთხვევაში შემოსავალი ამ შენობებიდან ვერ ფარავდა მათ მფლობელთათვის მინიჭებულ ჯარიმებსა და ქალაქის გადასახადებს ან ზოგიერთ შემთხვევაში მათი აღდგენა ზედმეტად ძვირი იყო და მრავალი მათგანი საერთიდ მიტოვებულ იქნა. 1970-იანებში ამ პროცესმა კულმინაციას მიაღწია და ჰარლემს პირველად [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ მოსახლეობის ნაკლები სიმჭიდროვე ჰქონდა ვიდრე დანარჩენ მანჰეტენს. 1980-იანი წლებისთვის ჰარლემის შენობათა 60 % ქალაქის მმართველოსბი საკუთრება იყო; მრავალი მიტოვებული შენობა ნარკოდილერებისა და ანტისოციალური ქმედებების მოხერხებული თავშესაფარი გახდა.&lt;ref name=&quot;edad&quot;&gt;[http://www.urban.columbia.edu/people/alumni/2004thesis_pdf/EGothelfThesis.pdf ''ჰარლემის ეკონომიკური გადახალისება''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040912110224/http://www.urban.columbia.edu/people/alumni/2004thesis_pdf/EGothelfThesis.pdf |date=2004-09-12 }}, ელად გოთელფი, კოლუმბიის უნივერსიტეტი, მაისი, 2004&lt;/ref&gt;

=== უახლესი ისტორია ===
[[ფაილი:Apollo Theater 2.jpg|thumb|right|325px|[[თეატრი აპოლო]] 125-ე ქუჩაზე; უკანა ფონზე მოჩანს სასტუმრო ტერეზა.]]
წლობით უშედეგო წამოწყებების შემდეგ 1990-იანი წლების ბოლოს ჰარლემის აღმშენებლობას საშველი დაადგა. ეს განპირობებული იყო ფედერალური და საქალაქო კანონმდებლობის ცვლილებით, მწვავე ანტი-კრიმინალური კამპანიით და 125-ე ქუჩაზე საცალო ვაჭრობის ქსელის განვითარების მასშტაბური პროგრამით. 1994 წელს ზემო მანჰეტენის განვითარების ზონამ (Upper Manhattan Empowerment Zone) ჩარიცხა ფონდები განვითარების ახალ პროექტში - Harlem USA სავაჭრო კომპლექში.&lt;ref name=&quot;edad&quot;/&gt; ბოლოსდაბოლოს დადგა დრო და შეძლებულ ნიუ-იორკელებს [[მანჰეტენი]]სა და [[ბრუკლინი]]ს გაშენება-გალამაზების შემდეგ სხვაგან წასასვლელი აღარ დარჩათ. 1990-2000 წლებში ჰარლემში ახალი საცხოვრებელი ფართის რაოდენობა 14%-ით მატულობს, ბოლო წლებში კი ეს ტემპი კიდევ უფრო დაჩქარდა.&lt;ref name=&quot;edad&quot;/&gt; უძრავი ქონების ფასი ცენტრალურ ჰარლემში 1990-იან წლებში 300%-ით გაიზარდა, მაშინ როდესაც დანარჩენ ქალაქში მხოლოდ 12%-იანი ზრდა დაფიქსირდა. ძველი შენობებისგან დარჩენილი ცარიელი კარკასებიც კი 2005 წლისთვის უკვე $1 000 000-ად იყიდებოდა. 2001 წელს ყოფილმა პრეზიდენტმა [[კლინტონი, ბილ|ბილ კლინტონმა]] საოფისე ფართი იქირავა 55 ვესტ 125-ე ქუჩაზე მეორე საპრეზიდენტო პერიოდის დასრულების შემდეგ.

== კულტურა და პოლიტიკა ==
[[ფაილი:Harlem - W125st - Madison Avenue.jpg|thumb|right|250px|125-ე ქუჩა პარკისა და მედისონ ავენიუებს შორის]]
1920-იანებში ჰარლემი აფრიკულ-ამერიკული კულტურის აღმავლობის ცენტრი იყო, რომელსაც მოგვიანებით [[ჰარლემის რენესანსი]] უწოდეს. ეს იყო განსაცვიფრებელი არტისტული შემოქმედების პერიოდი, თუმცა ირონიულად მრავალ შავკანიანს არ ჰქონია საშუალება თანამოძმეთა ქმნილებებს გასცნობოდა. ზოგიერთი [[ჯაზი]]ს დაწესებულება, მათ შორის ყველაზე ცნობილი [[კოტონ-კლუბი]], სადაც [[ელინგტონი, დუკ|დუკ ელინგტონი]] უკრავდა, მხოლოდ თეთრებისთვის იყო. სხვები, მათ შორის ''რენესანს-ბოლრუმი'' და ''სავოი-ბოლრუმი'' ინტეგრირებული იყო.

ჰარლემის ისტორიის ეს პერიოდი საკმაოდ იდეალიზირებულია, ვინაიდან 1920-იან წლებში ეს რაიონი უღატაკესი გახდა და ჰარლემის რენესანსის ზოგიერთი ტრადიცია გარკვეულწილად სიღარიბის, კრიმინალისა და სხვა სოციალური მანკიერებების შედეგი იყო. მაგ. ამ პერიოდში ჰარლემი ცნობილი გახდა ე.წ. ''რენტ-წვეულებებით'', სადაც არაფორმალურ შეკრებებზე კონცერტებს ატარებდნენ და იატაკქვეშა ალკოჰოლს სვამდნენ. მეზობლები დასწრებისთვის ფულს იხდიდნენ, რაც მასპინძელს საშუალებას აძლევდა ქირის ფული მოეგროვებინა. კოლორიტულობის მიუხედავად ეს წვეულებები მატერიალური საჭიროების გამო იმართებოდა. უფრო მეტიც, ჰარლემის შავკანიანი მოსახლეობის მეოთხედზე მეტი საკუთარ ქირას შემოხიზნულების მეშვეობით იხდიდა, თუმცა ამ უკანასკნელთ ხშირად თან ცუდი ჩვევები და კრიმინალიც კი მოჰქონდათ, რაც უბნის მოსახლეობას ცხოვრებას უფრთხობდა. 1940 წლისთვის ჰარლემის შავკანიანი ოჯახების 40 %-ს ოჯახში უცხო პირზე ადგილი ჰქონდა გაქირავებული.&lt;ref name=&quot;look1940&quot;&gt;&quot;244,000 Native Sons,&quot; ჟურნალი LOOK, 21 მაისი, 1940, გვ.8+&lt;/ref&gt;

აღსანიშნავია, რომ მაღალი იჯარა და ცუდი მომსახურება, რომელსაც ჰარლემის მოსახლეობა იტანდა თითქმის მთელი XX საუკუნის განმავლობაში მხოლოდ თეთრკანიან ქონების მეპატრონეთა [[რასიზმი]]ს შედეგი არ ყოფილა. ზუსტი სტატისტიკა არ არსებობს, თუმცა ხშირად შეძლებული შავკანიანები ჰარლემში მიწას ყიდულობდნენ უკვე 1920 წლისთვის და რამდენიმე ათეული წლით გვიან მთელი რაიონის მნიშვნელოვანი ნაწილი შავკანიანთა კერძო მფლობელობაში იყო.

[[ფაილი:Harlem - Morningside.jpg|thumb|right|250px|left|ჰარლემის ხედი მორნინგსაიდის მაღლობებიდან]]
1928 წელს საბინაო რეფორმის პირველი მცდელობა განხორციელდა — [[როკფელერი, ჯონ უმცროსი|ჯონ დ. როკფელერ უმც.]] მხარდაჭერით აშენდა პოლ ლორენს დანბარის სახლები, რომელიც ხელმოკლე ხალხისთვის დროთა განმავლობაში ბინის ამოსწყიდვის საშუალებას იძლეოდა. შენობების გახსნიდან მცირე ხანში [[დიდი დეპრესია|დიდმა დეპრესიამ]] ცდა ჩააგდო. პროექტი განმეორდა 1936 წელს (Harlem River Houses), თუმცა შედარებით მცირე მასშტაბით. 1964 წელს ცხრა გიგანტური საბინაო პროექტი განხორციელდა მთელი რაიონის მასშტაბით, რომლითაც 41 000-ზე მეტი ადამიანი დაბინავდა.

[[თეატრი აპოლო]] 125-ე ქუჩაზე [[1934]] წლის 26 იანვარს გაიხსნა ყოფილ კაბარეს შენობაში. სავოის წვეულებათა დარბაზი, ლენოქსის ავენიუზე, განთქმული დაწესებულება იყოს [[სვინგი]]ს ცეკვებისთვის, რომელსაც პოპულარიზაცია გაუწია სიმღერამ „Stompin' At The Savoy“. 1920-30-იან წლებში ლენოქსისა და მეშვიდე ავენიუებს შორის ცენტრალურ ჰარლემში 125-ზე მეტი გასართობი დაწესებულება მოქმედებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://nfo.net/usa/harlem.html |title=მონაცემთა ბაზა Big Bands Database, ''My Harlem Reverie'' |accessdate=2006-08-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101127132238/http://nfo.net/usa/harlem.html |archivedate=2010-11-27 }}&lt;/ref&gt;

ჰარლემის მუსიკოსები და მწერლები განსაკუთრებით ცნობილი იყვნენ მის ფარგლებს გარეთ, თუმცა ამ უბანში მრავალი თეატრალური და სამსახიობო კომპანია არსებობდა, მათ შორის Lafayette Players, Harlem Suitcase Theater, The Negro Playwrights, American Negro Theater, და Rose McClendon Players.&lt;ref&gt;&quot;Need for Harlem Theater,&quot; Jim Williams, ნაშრომში ''Harlem: A Community in Transition,'' 1964. გვ.158&lt;/ref&gt;

1936 წელს [[ველსი, ორსონ|ორსონ ველსმა]] მისი განთქმული ''შავი მაკბეტი'' ლაფაიეტის თეატრში დადგა ჰარლემში. რამდენიმე წელიწადში დიდმა დეპრესიამ მძიმე დაღი დაასვა ჰარლემის კულტურულ ცხოვრებას. მრავალი თეატრი და საკონცერტო კლუბი მოგვიანებით ეკლესიად გადაკეთდა და შემოქმედებითი ალიც დროთა განამვლობაში მინელდა.

[[მეორე მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ ჰარლემი უკვე აღარ იყო ნიუ-იორკის შავკანიანთა უმრავლესობის უბანი, თუმცა ის კვლავაც რჩებოდა შავი ნიუ-იორკისა და შესაძლოა ამერიკის კულტურულ და პოლიტიკურ ცენტრად. უბნის ხასიათი წლების განმავლობაში შეიცვალა, ვინაიდან საშუალო შეძლების შავკანიანები ქალაქის გარეუბნებში გადავიდნენ (ძირითადად [[ქუინსი|ქუინსსა]] და [[ბრუკლინი|ბრუკლინში]]). მიუხედავად ამისა, უბანში შავკანიანი მოსახლეობის შემადგენლობა პიკს 1950 წელს აღწევს (98,2 %). შემდეგ მათ ენაცველბიან ლათინოამერიკელები, მოგვიანებით კი თეთრკანიანებიც.&lt;ref&gt;''Povery and Politics in Harlem,'' Alphonso Pinkney &amp; Roger Woock, College &amp; University Press Services, Inc., 1970, გვ.27&lt;/ref&gt;

შავი ჰარლემი ყოველთვის იყო ზემიწევნით რელიგიური — ამ არემარეში 600-ზე მეტი ეკლესია ფუნქციონირებდა. მთავარი დენომინაციები იყო [[ბაპტიზმი|ბაპტისტები]], მეთოდისტები, ეპისკოპალიელები და [[კათოლიციზმი|კათოლიკები]]. გაცილებით გვიან გაჩნდა შავკანიან [[ისლამი|ისლამურ]] ჯგუფთა მეჩეთებიც, ხოლო 2005 წელს გაიხსნა მორმონთა ეკლესია. რაიონში წარმოდგენილია [[იუდაიზმი]]ც (მაგ. Old Broadway Synagogue, Temple Healing from Heaven, და Temple of Joy). არსებობს ასევე იუდაისტური სექტა დაფუძნებული ართურ ვენტუორზ მეთიუს მიერ (Commandment Keepers), რომელთაც სწამთ, რომ ისინი მეფე [[სოლომონ წინასწარმეტყველი|სოლომონისა]] და დედოფალი შებას პირდაპირი შთამომავლები არიან. ამ სექტის ერთადერთი ტაძარი ნიუ-იორკში 1962 წელს დაფუძნდა 123-ე ქუჩაზე და მასში მხოლოდ შავკანიანები არიან გაერთიანებული.

ჰარლემში შავკანიანთა ჩამოსვლის შემდეგ რაიონის უმუშევრობის დონე ნიუ-იორკის საშუალო მაჩვენებელზე მაღალი იყო (როგორც წესი ორჯერ მეტი), რასაც ემატება მაღალი სიკვდილოანობა. ორივე შემთხვევაში ეს მაჩვენებლები მამაკაცებისთვის გაცილებით უარესია ვიდრე ქალებისთვის. ჩვილ ბავშვთა სიკვდილიანობა იყო 124 ათას ბავშვზე 1928 წელს (თეთრკანიანებზე ორჯერ მაღალი). 1940 წელს ჩვილ ბავშვთა სიკვდილიანობა 5%, რაც კვლავაც გაცილებით აღემატებოდა თეთრკანიანთა მაჩვენებელს. ზრდასრული მოსახლეობის სიკვდილიანობის უმთავრესი მიზეზი [[ტუბერკულოზი]] იყო, რაც ოთხჯერ აღემატებოდა ნიუ-იორკის თეთრკანიანი მოსახლეობის იგივე მაჩვენებელს. 1990 წლის კვლევის მიხედვით 15 წლის შავკანიან ქალს ჰარლემში 65 წლამდე მიღწევის 65 % შანსი ჰქონდა ([[ინდოეთი]]ს ქალთა მსგავსად). შავკანიან მამაკაცებს კი მხოლოდ 37 % შანსი ჰქონდათ (იგივე რაც [[ანგოლა]]ში).&lt;ref&gt;[http://content.nejm.org/cgi/content/abstract/322/3/173 McCord C and HP Freeman. &quot;Excess Mortality in Harlem.&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060823214525/http://content.nejm.org/cgi/content/abstract/322/3/173 |date=2006-08-23 }} New England Journal of Medicine 322(1990):173-177&lt;/ref&gt;

=== კრიმინალი ===
ლოგიკურად, უბანი [[მარგინალიზაცია|მარგინალიზაციისა]] და ეკონომიკური ხელმოკლეობის ხანგრძლივი ისტორიით, როგორიც ჰარლემი იყო, დიდი ხნის განმავლობაში [[კრიმინალი|კრიმინალთან]] ასოცირდებოდა.

1920-იან წლებში თეთრი [[მაფია]] (ებრაული და იტალიურიც) მნიშვნელოვან როლს თამაშობენ უბნის მხოლოდ თეთრებისთვის განკუთვნილ ღამის კლუბებში. განგსტერი [[დაჩ შულცი]] 1920-იან წლებში ჰარლემში მთელი [[ალკოჰოლი]]ს პროდუქციასა და დისტრიბუციას აკონტროლებდა.

უკვე დაფუძნებულ განგსტერებთან კონკურენციის ნაცვლად შავი განგსტერები საკუთარ ნიშას პოულობენ ე.წ. „პოლისი რეკეტში“, აგრეთვე ცნობილი როგორც [[რიცხვების თამაში]] ან „ბოლიტა“ ესპანურ ჰარლემში. ეს ლატარიის მსგავსი ფსონებით თამაში არალეგალურად ჰარლემის ურიცხვ კუთხეში მიმდინარეობდა. ერთი ისტორიკოსის თანახმად 1925 წლისთვის ჰარლემში უკვე 30 შავი [[პოლისი ბანკი]] იყო და მათ შორის რამდენიმე იმდენად მსხვილი იყო, რომ მათ შეეძლო ფსონების აკრეფა 20 საქალაქო ბლოკიდან სამ-ოთხ ავენიუზე.&lt;ref name=&quot;ianni&quot;&gt;Francis A.J. Ianni, ''Black Mafia,'' 1974&lt;/ref&gt;

1950-იანი წლებისთვის გათამაშებული ფულის საერთო რაოდენობა მილიარდობით დოლარს აღწევდა და პოლიციის თანამშრომლები მთელს უბანში პირწმინდად მოქრთამული იყვნენ რიცხვების თამაშის ბოსების მიერ. ეს ბოსები ფინანსურ მაგნატებად იქცნენ; ისინი გასცემდნენ სესხებს მათზე ვისაც ამის საშუალება ტრადიციული საფინანსო დაწესებულებებიდან არ ჰქონდათ; ასევე ინვესტიციებს ახორციელებდნენ ლეგალურ ბიზნესში და [[უძრავი ქონება|უძრავ ქონებაში]]. აღსანიშნავია, რომ ერთ-ერთი პირველი გავლენიანი რიცხვების ბოსი იყო ქალი - ''მადამ სტეფანი სენ-კლერი''.

რიცხვების თამაშის პოპულარობამ იკლო [[ნიუ-იორკის შტატის ლატარია|ნიუ-იორკის შტატის ლატარიის]] შემოღებით; ამ უკანასკნელს უფრო მაღალი მოგება ჰქონდა და რაც მთავარია ლეგალური იყო. არალეგალური პრაქტიკა დღემდე არსებობს, თუმცა გაცილებით მცირე მასშტაბით და მხოლოდ მათ შორის ვინც საკუთარ ადგილობრივ რიცხვების ბანკს ენდობა საშტატოზე მეტად.

1940 წლის სტატისტიკის მიხედვით ჰარლემში წელიწადში 100-მდე მკვლელობა ხდებოდა, თუმცა „გაუპატიურება ძალიან იშვიათი“ იყო. 1950 წლისთვის თითქმის მთელი თეთრკანიანი მოსახლეობა ტოვებს ჰარლემს, ხოლო 1960 წლისთვის შავკანიანი საშუალო კლასიც წავიდა. ამავე პერიოდში ორგანიზებული კრიმინალის კონტროლი ებრაული და იტალიური სინდიკატებიდან ინაცვლებს შავკანიან, [[პუერტორიკოელები|პუერტორიკოელ]] და [[კუბელები|კუბელთა]] დაჯგუფებებზე, თუმცა ეს უკანასკნელნი შედარებით ნაკლებად ორგანიზებული იყვნენ.

1964 წლის არეულობების პერიოდში [[ნარკომანია|ნარკომანთა]] რაოდენობა ჰარლემში ათჯერ აღემატებოდა მთელი ქალაქის საშუალო მაჩვენებელს და თორმეტჯერ — მთელი ამერიკისას. დაახ. 30 000 ნარკომანიდან, რომელიც იმჟამად ნიუ-იორკში ცხოვრობდა, 15 000-20 000 ჰარლემზე მოდიოდა.

საკუთრების ქურდობა მთელს უბანში მწვავე პრობლემა იყო, ხოლო მკვლელობების რაოდენობა ნიუ-იორკის საშუალო მაჩვენებელს ექვსჯერ აღემატებოდა. ჰარლემის ბავშვების ნახევარი ერთი ან არც ერთი მშობლით იზრდებოდა, რაც ასევე ხელს უწყობდა მათ ადრეული ასაკიდან კრიმინალში ჩარევას. 1953-62 წლებში კრიმინალის დონე ახალგაზრდათა შორის მთელს ნიუ-იორკში მატულობს, თუმცა ჰარლემში ეს დონე 50 %-ით მაღალია ქალაქის საშუალო მაჩვენებელზე.&lt;ref&gt;''Povery and Politics in Harlem,'' Alphnso Pinkney &amp; Roger Woock, College &amp; University Press Services, Inc., 1970, გვ.33&lt;/ref&gt;

1950-60-იან წლებში ჰარლემში პოპულარული ხდება ინიექციური [[ჰეროინი]]. 1980-იან წლებში [[კოკაინი]]ს ფხვნილი ვრცელდება, რამაც თანამდევი კრიმინალის ზრდა გამოიწვია, ვინაიდან ადვილად მიჩვევადი ნარკოტიკის შესაძენად ფინანსები სულ უფრო მზარდი რაოდენობით ხდებოდა საჭირო.

1981 წელს ჰარლემში 6500 ქურდობა დარეგისტრირდა. 1990 წლისთვის ეს რიცხვი დაეცა 4800-მდე, შესაძლოა უბანში პოლიციის თანამშრომელთა რაოდენობის გაზრდის წყალობით. მომდევნო ათი წლის განმავლობაში „ფხვნილის ომების“ დასრულებისა და იმდროინდელი მერი [[ჯულიანი, რუდოლფ|რუდოლფ ჯულიანის]] აგრესიული პოლიტიკის დაწყებით კრიმინალის დონე ჰარლემში საგრძნობლად დაეცა. შედეგად, 2000 წელს მხოლოდ 1700 ქურდობა დარეგისტრირდა. მსგავსი ცვლილებები ხდება კრიმინალის ყველა კატეგორიაში. მაგ. პოლიციის მიერ კონტროლირებულ 32-ე უბანში (ცენტრალური ჰარლემი) 1993-2004 წლებში მკვლელობების რაოდენობამ 68 %-ით იკლო, გაუპატიურებისამ - 70 %-ით, ქურდობისამ - 60 %-ით, ყაჩაღობისამ - 81 %-ით, ხოლო კრიმინალზე შემოსული საჩივრებისამ - 62 %-ით. შედეგად, კრიმინალის დონე ჰარლემში 2005 წელს უკვე უსწორდება სხვა ამერიკის ქალაქების მდიდარი, თეთრი უბნებისას, როგორიცაა [[სანტა-მონიკა (კალიფორნია)|სანტა-მონიკა]], [[კალიფორნია]].&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.nyc.gov/html/nypd/pdf/chfdept/cs032pct.pdf |title=Policy Department City of New York CompStat, 32nd Precinct, ტომი 12 #38 |accessdate=2006-08-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070809044441/http://www.nyc.gov/html/nypd/pdf/chfdept/cs032pct.pdf |archivedate=2007-08-09 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://santamonica.areaconnect.com/crime1.htm სანტა-მონიკას კრიმინალური სტატისტიკა]&lt;/ref&gt;

== ჰარლემის ღირსშესანიშნაობები ==
[[ფაილი:Hotel theresa.jpg|thumb|right|200px|[[სასტუმრო ტერეზა]] ადამ კლეიტონ უმც.-ისა და მარტინ ლუთერ კინგი უმც.-ის ბულვარებს შორის]]

* [[125-ე ქუჩა]]
* [[თეატრი აპოლო]]
* [[ასტორ როუ]]
* [[ნიუ-იორკის სიტი კოლეჯი]]
* [[ჰამილტონ გრანჟი]]
* [[ჰამილტონ ჰაიტსი]]
* [[სასტუმრო ტერეზა]]
* [[ჯეიმზ ბეილის სახლი]]
* [[ლენოქსის ლანჟი]]
* [[მაუნტ მორისის პარკის ისტორიული უბანი]]
* [[მაუნ სინაის სამედიცინო სკოლა]]
* [[ელ მუზეო დელ ბარიო]]
* [[ქალაქ ნიუ-იორკის მუზეუმი]]
* [[სტრაივერს როუ]]
* [[სილვიას რესტორანი ჰარლემში]]

== ლიტერატურა ==
{{Reflist}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.nyc-architecture.com/HAR/HAR.htm ჰარლემის არქიტექტურული ხედები.]

{{მანჰეტენი}}
{{პორტალი ნიუ-იორკი}}


[[კატეგორია:ნიუ-იორკი]]
[[კატეგორია:მანჰეტენის უბნები]]</text>
      <sha1>irooistsqsfoiumis4tdlelk5zd46jo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ანიმე</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19343</id>
    <revision>
      <id>5427125</id>
      <parentid>5366759</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:55:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427125</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53964" sha1="jalgox3pzotllup4cg1xa965wp3qjlt" xml:space="preserve">{{ყოფილი რჩეული}}[[ფაილი:Kumo no mukou.jpg|thumb|278px|Kumo no Mukō, Yakusoku no Basho — ცნობილი რეჟისორი [[მაკოტო შინკაი]]ს ფილმი]]
'''ანიმე''' ({{lang-ja|アニメ}}) წარმოიშვა [[ინგლ.|ინგლისური]] სიტყვისგან „Animation“ და იაპონურად [[ანიმაცია]]ს ნიშნავს. [[იაპონია|იაპონიის]] ფარგლებს გარეთ, სიტყვა „ანიმე“ ჩვეულებრივ გამოიყენება იაპონიაში შექმნილი ანიმაციიის აღსანიშნავად.

სხვა ქვეყნების ანიმაციური ფილმებისგან განსხვავებით, რომლებიც უმეტესად ბავშვებისთვის არის გათვლილი, ანიმეს გააჩნია თემების ფართო არჩევანი ყველა ასაკისათვის, რის გამოც [[მსოფლიო]]ში მაღალი [[პოპულარობა|პოპულარობით]] სარგებლობს. მისი სიუჟეტები მოიცავს თითქმის ყველა ჟანრს, მაგრამ განსაკუთრებით პოპულარულია [[ფანტასტიკა]] და რომანტიკული [[კომედია|კომედიები]], და ხშირად დაფუძნებულია რომელიმე წიგნის, იაპონური კომიქსის — [[მანგა]]ს ან კომპიუტერული თამაშის — სიუჟეტზე. ანიმეს კიდევ ერთი და ხშირად მთავარი განმასხვავებელი ნიშანი მისი ხატვის სტილია. ამასთან ანიმე შეიძლება დახატული იყოს, როგორც ხელით, ასევე [[კომპიუტერული გრაფიკა|კომპიუტერით]]. ანიმე იქმნება როგორც სერიალების, სარეკლამო რგოლების, ვიდეოთამაშების, ისე სრული- ან მოკლემეტრაჟიანი ფილმების სახით და ფორმატის მიხედვით ვრცელდება [[ტელევიზია|ტელევიზიით]], [[ინტერნეტი]]თ, კინოთეატრებითა და [[DVD]] დისკებით.

== ისტორია ==
ანიმეს [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] დასაწყისში დაიბადა, როდესაც იაპონელმა რეჟისორებმა პირველი ექსპერიმენტები დაიწყეს დასავლეთიდან შემოტანილი [[ანიმაცია|ანიმაციის]] ხელოვნებაზე.&lt;ref name=&quot;manga!&quot;&gt;{{cite book |last=Schodt  |first=Frederik L.  | title=Manga! Manga!: The World of Japanese Comics |url=https://archive.org/details/mangamanga00fred  |publisher=[[Kodansha]] International  |date=ხელახალი გამოცემა (18 აგვისტო, 1997) |location =ტოკიო, იაპონია  |isbn=0-87011-752-1 }}&lt;/ref&gt; პირველი, დღეისთვის ცნობილი ანიმე, „[[მოძრავი სურათები]]“, შეიქმნა [[1907]] წელს. ის წარმოადგენს მოკლე, სამწამიან ჩანახატს მეზღვაურ ბიჭზე.&lt;ref name=&quot;Brief History&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.associatedcontent.com/article/291539/a_brief_history_of_anime.html|title=ანიმეს მოკლე ისტორია (A Brief History of Anime)|date=2007-07-28|accessdate=2007-08-14|work=ალენ ბატლერი (Allen Butler)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080224040530/http://www.associatedcontent.com/article/291539/a_brief_history_of_anime.html|archivedate=2008-02-24}}&lt;/ref&gt; თანდათან, ეს ხელოვნება დიდ პოპულარობას იძენს იაპონიაში, რადგან შეზღუდული [[ბიუჯეტი]]ს, სასურველი გადასაღები მოედნების მიუწვდომელობის და დასავლური სტილის მსახიობების ნაკლებობის პირობებში, რეჟისორებს უჭირდათ ისეთი [[კინოფილმი|კინოფილმების]] გადაღება, რომელთა სიუჟეტი იაპონიის ყოველდღიურ ცხოვრებას სცილდებოდა, ანიმაციის გამოყენებისას კი [[მხატვარი|მხატვრებს]] და [[ანიმატორი|ანიმატორებს]] შეეძლოთ ნებისმიერი საჭირო სცენისა თუ პერსონაჟის შექმნა.&lt;ref name=&quot;manga characters look white&quot;&gt;{{cite web|title=მანგას პერსონაჟები თეთრებს ჰგვანან? (Do Manga Characters Look &quot;White&quot;?)|url=http://web.archive.org/web/20060517194357sh_re_/www.matt-thorn.com/mangagaku/faceoftheother.html &lt;!-- ([[Internet Archive]] backup)--&gt; | accessmonthday = 11 დეკემბერი | accessyear = 2005 }}&lt;/ref&gt;

თანამედროვე ანიმეს დამფუძნებლად ითვლება [[ოსამუ ტეძუკა]] (Osamu Tezuka), რომელიც ხშირად მოიხსენიება, როგორც „ლეგენდა“ და „მანგას ღვთაება“. ის იყო პირველი, ვინც გამოიყენა ნახატის სტილიზაციის [[უოლტ დისნეი|დისნეის]] ხერხი, რომელშიც არაპროპორციულად დიდი თვალების საშუალებით პერსონაჟის ემოციების გადმოცემა ხდება.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.corneredangel.com/amwess/papers/history.html|title=ანიმეს მოკლე ისტორია (A Brief History of Anime)|date=1999|accessdate=2007-09-11|work=მაიკლ ო'კონელი (Michael O'Connell), Otakon 1999 Program Book|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070824124913/http://www.corneredangel.com/amwess/papers/history.html|archivedate=2007-08-24}}&lt;/ref&gt;

წლების განმავლობაში ანიმეს სიუჟეტები, რომლებიც თავიდან ბავშვებზე იყო გათვლილი, იხვეწებოდა და მათში განხილული პრობლემები რთულდებოდა. გაჩნდა ნამუშევრები, რომლებიც ხშირად უფრო მოზრდილებშიც სარგებლობდა პოპულარობით. განვითარებაში ანიმე ოდნავ ჩამორჩება [[მანგა]]ს, რომელიც მასზე რამდენიმე წლით ადრე გაჩნდა და იმ დროისთვის უკვე დიდი პოპულარობით სარგებლობდა იაპონიის მოსახლეობის ყველა ფენაში.

ამჟამად, ანიმე წარმოადგენს უნიკალურ კულტურულ ფენომენს, რომელშიც გაერთიანებულია, როგორც ანიმე ბავშვებისათვის (ჟანრი [[კოდომო]]) — ანიმე მის პირველად ფორმაში, ასევე უფრო რთული და სერიოზული ნაწარმოები, რომლებიც გათვლილია ბევრად უფროს [[აუდიტორია]]ზე (ჟანრები: [[შიონენი]] — ანიმე ბიჭებისათვის და [[შოუჯო]] — ანიმე გოგოებისათვის). ცალკე ჟანრადაა გამოყოფილი [[ჰენტაი]] — [[პორნოგრაფია|პორნოგრაფიული]] ხასიათის ანიმაციური ფილმები, და მისი განხრები — [[იური]] და [[იაოი]], რომლებიც მოგვითხრობენ (ხშირად ეროტიკული ელემენტების გარეშეც)  [[მამაკაცი|მამაკაცებსა]] და [[ქალი|ქალების]] შორის ურთიერთობებზე.

== ტერმინოლოგია ==
[[ფაილი:Wikipe-tan full length.png|thumb|130px|left|ვიკიპე-ტან — ანიმე-სტილში დახატული პერსონაჟის მაგალითი]]

=== ეტიმოლოგია ===

アニメーション ([[IPA|ɑnime:ɕoɴ]]) — [[კატაკანა]]თი დაწერილი [[იაპონია|იაპონური]] [[ტერმინია]] ანიმაციის აღსანიშნავად. ეს [[ინგლისური ენა|ინგლისური ენიდან]] აღებული სიტყვა „Animation“-ის პირდაპირი [[ტრანსლიტერაცია]]ა. ხშირად იგი შემოკლებულად ჩაიწერება როგორც アニメ ([[IPA|ɑnime]]), და რა თქმა უნდა, როგორც ყველა სხვა შემოკლება, ეს ვარიანტი იაპონიაში უფრო ხშირად გამოიყენება ვიდრე სიტყვის სრული ფორმა.

=== განსაზღვრება ===

ტერმინ „ანიმეს“ განსაზღვრება საკმაოდ ბუნდოვანია. იაპონიაში, მისი გამოყენება არ შემოიფარგლება რომელიმე სტილით თუ ადგილწარმოშობით და იგი ნებისმიერი [[ანიმაცია|ანიმირებული]] ფილმის აღსანიშნავად გამოიყენება. დანარჩენ მსოფლიოში, ის უმთავრესად მხოლოდ იაპონური წარმოების ანიმაციური ფილმებზე ლაპარაკისას გამოიყენება, ის ფილმები კი, რომლებიც თავისი სტილისტიკით ჰგვანან იაპონელი რეჟისორების ნაწარმოებს, ხშირად მოიხსენიებიან როგორც „ანიმე-სტილის“ ფილმებს.

საინფორმაციო [[მონაცემთა ბაზა]] [http://anidb.info/ AniDB]{{Dead link|date=აპრილი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} სიტყვა „ანიმე“-ს ხსნის როგორც „იაპონური კომპანიის მიერ, იაპონური ბაზრისათვის შექმნილი პროფესიონალურად პროდიუსირებული ანიმირებული ფილმი“, მაგრამ იმის გათვალისწინებით, რომ ზოგიერთ ანიმეზე მუშაობისას იაპონელი რეჟისორები დასავლურ კომპანიებთან თანამშრომლობენ, და ასევე იმის, რომ უკანასკნელ დროს ბევრი ანიმე დასავლური ბაზარზეც გადის, ეს განსაზღვრებაც არც თუ ისე მართებულია.

=== სინონიმები ===

იმის გამო, რომ საქართველოში ანიმე-[[ფენდომი|ფენდომმა]] სულ რამდენიმე წლის წინ დაიწყო ჩამოყალიბება, [[ქართული ენა|ქართულ ენაში]] იაპონური ანიმაციის აღსანიშნავად გამოიყენება მხოლოდ ერთი სიტყვა — „ანიმე“. მაგრამ მსოფლიოში, განსაკუთრებით [[1970]]—[[1990]] წლებში ხშირად გამოიყენებოდა ტერმინი „Japanimation“, რომელსაც აქამდე იყენებენ იაპონიაში ადგილობრივი წარმოების ანიმაციის აღსანიშნავად.

უკანასკნელ წლებში, განსაკუთრებით ევროპულ ქვეყნებში, ანიმე ხშირად მოიხსენიება როგორც „მანგა“. ამის შესაძლო მიზეზი არის ის, რომ იაპონიაში ტერმინი „[[მანგა]]“ გამოიყენება, როგორც ანიმირებული პრდუქციასთან, ასევე [[კომიქსი|კომიქსთან]] მიმართებაში, თუმცა დანარჩენ მსოფლიოში „მანგა“ ტრადიციულად „იაპონური კომიქსის“ მნიშვნელობით გამოიყენება. მეორე შესაძლო მიზეზია — ბრიტანულ და ამერიკულ ბაზარზე ანიმეს უმსხვილესი გამავრცელებლის, „Manga Entertainment“-ის დასახელება.

== განმასხვავებელი ნიშნები ==
[[ფაილი:Old vs New Anime.jpg|thumb|300px|ანიმეს ძველი (1980-იანი) და ახალი (2000-იანი) ხატვის სტილის ილუსტრაცია]]
იაპონური ანიმაცია სხვა ქვეყნების ანიმაციისაგან უპირველეს ყოვლისა სიუჟეტის ღრმა დამუშავებითა და შესრულების მაღალი ხარისხით განსხვავდება.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://searchwarp.com/swa327705.htm|title=განსხვავება ანიმესა და მულტფილებს შორის (The Differences between Anime and Cartoon)|date=2008|work=ჰენრი ჰეიში (Henry Hsieh)|accessdate=2009-01-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090519184518/http://searchwarp.com/swa327705.htm|archivedate=2009-05-19}}&lt;/ref&gt; ანიმეს უდიდესი ნაწილი იქმნება აუდიტორიის კონკრეტული ფენის მოთხოვნების გათვალისწინებით. დაყოფის კრიტერიუმებში შეიძლება შედიოდეს, როგორც მაყურებლის სქესი და ასაკი, ასევე მისი ფსიქოლოგიური ტიპი. ამ გზით არჩეული [[მეტაჟანრი]] შემდგომში გავლენას ახდენს ნაწარმოების სიუჟეტზე, იდეებზე და შესრულების სტილზეც კი.

=== ხატვის სტილი ===
[[ფაილი:KN2006 Ayu.jpg|thumb|300px|right| ანიმე „[[Kanon]]“ — კლასიკური ანიმე-სტილის მაგალითი.]]
ანიმეს ხატვის სტილზე საუბრისას, უპირველეს ყოვლისა, იხსენებენ პერსონჟების არაპროპორციულად დიდ [[თვალი|თვალებს]]. სინამდვილეში ანიმეს პერსონაჟების თვალები გამოირჩევიან არა იმდენად სიდიდით, როგორც დეტალიზაციით, [[სახე|სახის]] სხვა ნაწილთან შედარებით. თვალებისაგან განსხვავებით, ცხვირი და პირი ტრადიციულად იხატება რამდენიმე ხაზის მეშვეობით, მაგრამ ხშირია გამონაკლისიც, მაგალითად ანიმე-ტრილერში „[[მონსტრი (ანიმე)|მონსტრი“]] (Monster) გამოყენებულია პერსონაჟების „რეალისტური“ დიზაინი.

ანიმეს პერსონჟებს ხშირად აქვთ უჩვეულო [[ფერი]]ს [[თმა|თმები]] და ექსტრავაგანტური [[ვარცხნილობა|ვარცხნილობები]]. თავდაპირველად ეს საჭირო იყო იმისთვის, რომ მაყურებელს ადვილად შეძლებოდა რამდენიმე ერთმანეთის მსგავსად დახატული პერსონაჟის ერთმანეთისგან გარჩევა. ამჟამად კი, როდესაც ხატვის ხარისხი შედარებით მაღალია და პერსონაჟები დამუშავებულია წვრილმან დეტალებამდე, ეს უფრო ტრადიციის საკითხია, ვიდრე საჭიროების. ამას გარდა, თმების ფერი ხშირად ასახავს პერსონაჟის ხასიათს და [[ფსიქოლოგია]]ს. მაგალითად, თმაწითელი პერსონაჟები ხშირად ცხარე ხასიათით გამოირჩევიან, ლურჯთმიანები კი — პირიქით. ღია ფერების თმები, ასევე პერსონაჟის უცხოური წარმოშობის ნიშანი შეიძლება იყოს, რადგან იაპონელებს ძირითადად მუქი თმები აქვთ.

[[ფაილი:Panyo meek.gif|thumb|left| მიიკი — ანიმე „[[Di Gi Charat]]“-ის ერთ-ერთი „[[ჩიბი]]“ პერსონაჟი.]]
ემოციების გადმოსაცემად ანიმეში ტრადიციული მეთოდების — სახის გამომეტყველების და ხმის ცვლილების გარდა გამოიყენება სხვა ხერხები, რომლებიც ხშირად ჰიპერტროფირებული და კომედიურია — მაგალითად, გაბრაზებულ პერსონაჟს შეიძლება თვალებში ცეცხლი აენთოს, სხვა პერსონაჟის სულელურ ან უდროო კითხვის ან მოქმედების საპასუხოდ თავის ზემოდ ან გვერდზე გაუჩნდეს [[ოფლი]]ს გიგანტური წვეთი (ეს ანიმეს ყველაზე ცნობილ სტერეოტიპადაც კი იქცა), შოკირებული პერსონაჟი შეიძლება [[ქვა]]დ გადაიქცეს დ. ა. შ.

ცალკე აღსანიშნავია ხატვის სტილი რომელსაც „[[ჩიბი]]“-სტილი ({{lang-ja|ちび}}), ან SD-სტილი (Super Deformed — სუპერ-დეფორმირებული) ეწოდება. ამ სტილის გამოყენებისას პერსონაჟებს არაპროპორციული თავებით და განსაკუთრებით დიდი თვალებით ხატავენ. ეს ხატვის სტილი ხშირად კომედიურ სიტუაციებში გამოიყენება, როდესაც საჭიროა მოქმედების [[კომედია|კომედიურობის]] და [[პაროდია|პაროდიულობის]] ხაზგასმა. თუმცა არსებობს ამ სტილში დახატული მთელი სერიალები, ამ შემთხვევაში „ჩიბი“-სტილი მოწოდებულია გამოიწვიოს მაყურებლის სიმპატია „თეთრ და ფუმფულა“ პერსონაჟების მიმართ.

=== მუსიკა და გახმოვანება ===

როგორც კინემატოგრაფიაში, ასევე ანიმეშიც ემოციების გადმოსაცემად და მაყურებელის ხასიათზე ზემოქმედებისათვის აქტიურად გამოიყენება [[ხმა]] და [[მუსიკა]]. ანიმეს [[ტრანსლაცია|ტრანსლაციის]] დასრულების შემდეგ აუცილებლად გამოიცემა ამ სერიალის [[საუნდტრეკი|საუნდტრეკები]] და ხშირად ისინი კონკურენციას უწევენ მომღერალთა ტრადიციულ მუსიკალურ ალბომებს. ამიტომ, ანიმესთვის სიმღერების შესასრულებლად და მუსიკის დასაწერად უმთავრესად ცნობილ ჯგუფებს და კომპოზიტორებს იწვევენ.

ფილმის (ან სერიის) დამწყები და დამასრულებელი სიმღერები ნაწარმოების „სავიზიტო ბარათია“ და მათ ჩვეულებრივ ცნობილი პოპ-მუსიკოსები და ჯგუფები ასრულებენ. ორივე კომპოზიცია ნაწარმოების განუყოფელი ნაწილია — დამწყების მიზანია შეუქმნას მაყურებელს შესაბამისი განწყობა სერიალის ყურებისათვის, აგრძნობინოს, თუ რას უნდა ელოდოს სერიალისაგან. დამასრულებელი კომპოზიცია ხშირად დამწყებზე უფრო წყნარია, მისი მიზანი სერიის შედეგების შეჯამებაა.

ანიმეს საუნდტრეკებისათვის დამახასიათებელია ისეთი მოვლენა, როგორიცაა „თემატური მუსიკა“ — როდესაც რაიმე მოვლენისას ან რომელიმე პერსონაჟის მოქმედებისას ისმის შესაბამისი მუსიკა. მაგალითად, მუსიკა რომელიც ისმის ბრძოლების განმავლობაში შეიძლება იყოფოდეს ბრძოლის ადგილმდებარეობის მიხედვით — თუ ბრძოლა მიმდინარეობს ტყეში — მუსიკა ერთია, თუ ქალაქში — მეორე. ან შეიძლება იყოფოდეს იმის მიხედვით, თუ რომელი პერონაჟი მონაწილეობს ბრძოლაში (ამის კარგი მაგალითია სერიალი „[[Mai HiME]]“ — მასში ყოველ პერსონაჟს აქვს თავისი საკუთარი თემა, რომლებიც ამ პერსონაჟების ბროლისას ისმის).

მსახიობები, რომლებიც ანიმეს ახმოვანებენ იაპონური სახელით „[[სეიუ]]“ არიან ცნობილები. სხვა ქვეყნებისაგან განსხვავებით, იაპონიაში ეს პროფესია საკმაოდ პოპულარულია და განვითარებული, რის გამოც ანიმეს გახმოვანება სხვა ქვეყნების ანიმაციური ფილმების გახმოვანებასთან შედარებით მაღალი ხარისხით და პროფესიონალიზმით გამოირჩევა. ბევრი სეიუ ასევე ცნობილია თავისი საესტრადო მოღვაწეობით, მაგალითად ერთ-ერთი პოპულარული სეიუ, [[მაგუმი ჰაიასიბარა]], რომელსაც ორმოცდაათზე მეტი ანიმე აქვს გახმოვანებული, იაპონიის ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული შემსრულებელია, ამასთან მსახიობი და რამდენიმე ცნობილი ფირმის „სახე“.

ჩვეულებრივი საუნდტრეკების გარდა, ხშირად გამოიცემა სპეციალური ალბომები, რომლებიც მაგალითად, ცალკეული პერსონაჟებისადმია მიძღვნილი — ამ ტიპის ალბომებში შედის რამდენიმე სიმღერა, რომლებსაც ამ პერსონაჟის გამხმოვანებელი სეიუ ასრულებს, რის შედეგადაც მსმენელს უჩნდება გრძნობა რომ სიმღერები პერსონაჟს ეკუთვნის. ამ შთაბეჭდილების გასაძლიერებლად სიმღერები ხშირად შერჩეულია პერსონაჟის ხასიათის და გემოვნების გათვალისწინებით. ასევე ამ დისკებზე შეიძლება იყოს ინტერვიუების პერსონაჟების სეიუებთან, პერსონაჟის მიერ წარმოთქმული მონოლოგები დ. ა. შ. ამის გარდა ხშირია აუდიო დამატებები სერიალისათვის — მოკლე რადიო-წარმოდგენები, სერიალის პერსონაჟების მონაწილეობით, რომელებიც ხშირად კომედიური ხასიათისაა და ნაწარმოების მთავარ სიუჟეტთან არაა დაკავშირებული.

=== სიუჟეტი და ჟანრები ===

ანიმე არსებობს ნებისმიერი [[ჟანრი]]ს, რომელიც კი შეიძლება შეგვხვდეს სხვა ნაწარმოებებში, იყოს ეს [[კომედია]], [[დრამა]] [[სათავგადასავლო]] ჟანრი თუ [[ეროტიკა]]. ანიმეს უდიდესი ნაწილი შეიცავს რამდენიმე ჟანრის და თემატური ელემენტის ნარევს, რის გამოც მისი ზუსტი კლასიფიკაცია საკმაოდ დიდ პრობლემას წარმოადგენს. ერთის შეხედვით მსუბუქი, კომედიური სიუჟეტი შეიძლება მძიმე დრამაში გადაიზარდოს, და პირიქით, თითქმის ყველა ანიმეს ახასიათებს ის, რასაც ხშირად „კომედიის ელემენტებს“ უწოდებენ.

უმეტეს შემთხვევებში, სხვადასხვა ჟანრები მაინც ახდენენ გავლენას სიუჟეტის მიმდინარეობაზე, რაც კარგად ჩანს ე. წ. „შიონენ-ედვენჩერ“-ის (სათავგადასავლო ფილმი ბიჟებისათვის) მაგალითზე. ამ ჟანრის ნაწარმოები ძირითადად შემდეგნაირად ვითარდება: ფილმის უდიდესი ნაწილის განმავლობაში მთავარი გმირი აგროვებს მეგობართა გუნდს, სწავლობს ბრძოლის ახალ ხერხებს და გზადაგზა წყვიტავს მცირე პრობლემებს, რათა საბოლოოდ დაამარცხოს ძლიერი და სახიფათო მოწინააღმდეგე. ამის შემდეგ სერიალი მთავდება, ან ჩნდება სხვა, უფრო ძლიერი მოწინააღნდეგე, რომლის დასამარცხებლად გმირს ყველაფრის თავიდან გამეორება უხდება. თითოეულ ასეთ ციკლს „არკა“ ([[ინგლისური ენა|ინგ.]] Arc) ეწოდება. ამ ჟანრის კლასიკურ მაგალითებად შეიძლება „[[ნარუტო]]“ (Naruto), ან „[[ბლიჩი]]“ (Bleach) მივიჩნიოთ.

ანიმე და [[მანგა]] ტრადიციულად კლასიფიცირდება შემდეგი კრიტერიუმებით, რომლებიც სხვა შემთხვევებში არ გამოიყენება:

'''აუდიტორიის მიხედვით'''

* [[კოდომო]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 子供, Kodomo) — ანიმე ბავშვებისათვის. მაგალითად: ''[[Pokemon]]'', ''[[Doraemon]]''.
* [[სეინენ]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 青年, Seinen) — ანიმე მამაკაცებისათვის. მაგალითად: ''[[Cowboy Bebop]],'' ''[[Maison Ikkoku]]''.
* [[შიონენი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 少年, Shōnen) — ანიმე ბიჭებისათვის (12-დან 16-18 წლამდე). მაგალითად: ''[[Bleach]]'', ''[[One Piece]]''.
* [[შოუჯო]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 少女, Shōjo) — ანიმე გოგოებისათვის (12-დან 16-18 წლამდე). მაგალითად: ''[[Fruits Basket]]'', ''[[Kare Kano]]''.
* [[ჯოსეი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 女性, Josei) — ანიმე ქალებისათვის. მაგალითად: ''[[NANA]]'', ''[[Nodame Cantabilie]]''.

'''თემატიკის მიხედვით'''

* [[ბიშიონენი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 美少年, Bishōnen) — იაპონურად „ლამაზ ბიჭს“ ნიშნავს, და გამოიყენება შესაბამისი პერსონაჟების მქონე ანიმეების დასამახასიათებლად. მაგალითად: ''[[Fushigi Yūgi]]'', ''[[Trinity Blood]]''.
* [[ბიშოუჯო]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 美少女, Bishōjo) — იაპონურად „ლამაზ გოგოს“ ნიშნავს, და გამოიყენება შესაბამისი პერსონაჟების მქონე ანიმეების დასამახასიათებლად. მაგალითად: [[Magic Knight Rayearth]].
* [[მაჰო-შოუჯო]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 魔法少女, Mahō Shōjo) — „ჯადოქარი გოგოები“. ანიმე მაგიური ძალის მქონე გოგოზე/გოგოებზე. მაგალითად: ''[[Sailor Moon]]'', ''[[Mahou Shoujo Lyrical Nanoha]]''.
* [[მაჰო-შოუნენ]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 魔法少年, Mahō Shōnen) — „ჯადოქარი ბიჭები“. [[მაჰო-შოუჯო|მაჰო-შოუჯოსაგან]] განსხვავებით, ამ ჟანრის ანიმეში მაგიურ ძალას ბიჭები ფლობენ. მაგალითად: ''[[Shaman King]]'', ''[[YuYu Hakusho]]''.
* [[მექა (ანიმე)|მექა]] (Mecha) — ანიმე გიგანტური რობოტების (ან რამე სხვა მექანიკური მოწყობილობების) შესახებ. მაგალითად: ''[[Mobile Suit Gundam]]'', ''[[Evangelion]]''.
* [[სენტაი|სენტაი/სუპერ სენტაი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 戦隊, Sentai) — ანიმე რომელშიც მოყოლილია პერსონაჟების/სუპერგმირების მუდმივი ჯგუფის შესახებ, რომელიც იბრძვის რამის ან ვინმეს წინააღმდეგ. მაგალითად: ''[[Cyborg 009]]''.
* [[სპოკონი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] スポ根, Spokon) — ანიმე ახალგაზრდა სპორტსმენებზე და მათ სპორტულ კარიერაზე. მაგალითად: ''[[Hikaru no Go]]''.
* [[ჰარამხანა (ანიმე)|ჰარამხანა]] (Harem) — პერსონაჟების ურთიერთობს ფორმა, როდესაც მთავარ გმირს ახლავს საპირისპირო სქესის რამდენიმე სხვა პერსონაჟი. მაგალითად: ''[[Love hina]]'', ''[[Ai Yori Aoshi]]''.

'''რომანტიკული ჟანრები'''

* [[ეჩჩი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] エッチ, ecchi) — ეროთიკის ელემენტების მქონე ანიმე. მაგალითად: ''[[He Is My Master]]''.
* [[იაოი]] (Yaoi) — ანიმე ჰომოსექსუალურ კავშირზე მამაკაცთა შორის. მაგალითად: ''[[Okane ga nai]]'', ''[[Sensitive Pornograph]]''.
* [[იური]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 百合, Yuri) — ანიმე ჰომოსექსუალურ კავშირზე ქალთა შორის. მაგალითად: ''[[Strawberry Panic!]]''.
* [[შიონენ-აი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 少年愛, Shōnen-ai) — ანიმე მამაკაცთა შორის სიყვარულზე. [[იაოი]]საგან განსხვავდება პორნოგრაფიული სცენების უქონობით. მაგალითად: ''[[Loveless]]''.
* [[შოუჯო-აი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 少女愛, Shōjo-ai) — ანიმე ქალთა შორის სიყვარულზე. [[იური]]საგან განსხვავდება პორნოგრაფიული სცენების უქონობით. მაგალითად: ''[[Yami to Bōshi to Hon no Tabibito]]''.
* [[ჰენტაი]] ([[იაპონური ენა|იაპ.]] 変態 ან へんたい, Hentai) — იაპონურად „გარყვნილს“ ნიშნავს და პორნოგრაფიული ანიმეს აღსანიშნავად გამოიყენება. მაგალითად: ''[[Bible Black]]'', ''[[Immoral Sisters]]''.

=== ფორმატები ===

როგორც ნებისმიერი სხვა კინოპროდუქცია, ანიმე იქმნება მისი შემდგომი გავრცელების ფორმატის გათვალისწინებით და ის შეიძლება იყოს განკუთვინილი საჩვენებლად ტელევიზიით, კინოთეატრებში ან გაიყიდოს ვიდეოკასეტებზე და DVD-ზე. გავრცელების ფორმატი გავლენას ახდენს როგორც ნაწარმოებების ხანგრძლივობაზე, ასევე მათ ბიუდჟეტზე რაც ხშირად პირდაპირ მოქმედებს ანიმეს საბოლოო ხარისხზე. მაგალითად ერთნაირი ბიუდჟეტით გადაღებული 26 სერიან სერიალს სავარაუდოდ ბევრად უარესი ხარისხის ანიმაცია ექნება, ვიდრე სრულმეტრაჟიან ფილმს, თუმცა ხშირია გამონაკლისებიც.

საწყისი ფორმატის მიუხედავად, ადრე თუ გვიან ნებისმიერი ანიმე აუცილებლად გამოდის DVD-ზე. ამ დროსთვის სტუდია ჩვეულებრივ ასწორებს პირველი ტრანსლაციის დროს დაშვებულ შეცდომებს, ზოგ შემთხვევებში კადრის ფორმატი იცვლება 16:9-ზე, ხშირად ნაწარმოებს ემატება დამატებითი სერიები, განსაკუთრებით თუ მისი ტრანსლაციიდან შედარებით მცირე დროა გასული.

'''ტელესერიალი'''

[[ტელესერიალი]] (TV) — ანიმე, რომელიც შედგება მოკლე 22-24 წუთიანი სერიებისაგან და განკუთვნილია ყოველკვირეული ტელეტრანსლაციისათვის. სერიის ხანგრძლივობა განპირობებულია იმით, რომ სარეკლამო ბლოკთან ერთად მან უნდა შეადგინოს სატელებიზიო ბლოკის სტანდარტული დრო — ნახევარი საათი. ხანდახან შეიძლება შეგვხდეს 12 წუთიანი სერიებიც (ბლოკის ნახევარი) და ძალიან იშვიათ შემთხვევებში 3-5 წუთიანი სერიები — უმრავლეს შემთხვევებში ისინი რომელიმე კომპანიის მიერაა შეკვეთილი რაიმე პროდუქციის სარეკლამოდ და შესაბამისად რეკლამისათვის განკუთვნილ დროს გადის.

ტელესერიალი იყოფა სეზონებად რომელთა ხანგრძლივობაა 26 სერია, რაც ტრანსლაციის ნახევარ წელს შეადგენს. რა თქმა უნდა, ხშირია უფრო მოკლე (13 სერია, სეზონის ნახევარი) და ბევრად უფრო გრძელი (300+ სერია) სერიალებიც, მაგრამ ისინიც ტრადიციულად 26 სერიან „სეზონებად“ იყოფა. სეზონები შეიძლება ტრანსლირებული იქნას როგორც მიყოლებით (მაგალითად სერიალი [[Mobile Suit Gundam SEED]] რომლის ხანგრძლივობა 52 სერიას, ანუ 2 სეზონს შეადგენს), ასევე გარკვეული შესვენებით (მაგალითად სერიალი [[Code Geass]]ის პირველი სეზონი 2007 წლის ივლისში გამოვიდა, მეორე სეზონი კი 2007 წლის ზამთრისთვისაა დაგეგმილი).

'''OVA'''

[[ფაილი:AMG M DVD.jpg|thumb|278px| სრულმეტრაჟიანი ფილმი [[Ah, My Goddess!]] — პოპულარული მანგის კიდევ ერთი ეკრანიზაცია (ნახატზეა DVD-ს ყდა).]]
[[OVA]] ({{lang-en|Original Video Animation}}) — ანიმე რომელიც სპეციალურადაა შექმნილია ვიდეოკასეტებზე ან DVD-ზე გასავრცელებლად. ასეთი ანიმეს ხანგრძლივობა ერთიდან ექვს სერიამდე მერყეობს და თითო სერიის ხანგრძლივობა შეიძლება იყოს 25 წუთიდან (უკანასკნელ დროს გამოშვებული ანიმე) ერთ საათამდე და მეტიც (80-ან წლებში გამოშვებული ანიმე).

OVA შეიძლება გამოშვებული იყოს სატელევიზიო სერიალზე მუშაობის დაწყების წინ, აუდიტორიის რეაქციის დასადგენად ან პოპულარული სერიალის დამთავრების შემდეგ — დამატებითი შემოსავლის მისაღებად ან ფანების მოთხოვნით. კარგი მაგალითია მანგა [[Ah, My Goddess!]]ის ეკრანიზაცია — 1991 წელს ის ჯერ 5 სერიანი OVA-ს ფორმატში გამოვიდა ეკრანებზე, 14 წლის შემდეგ კი, 2005 წელს შედგა სატელევიზიო სერიალის პირველი სეზონის პრემიერა. ეს სერიალი გამოირჩეოდა კიდე იმით, რომ მისი ხანგრძლივობა 24 სერიას შეადგენდა, დარჩენილი 2 კი გამოვიდა მხოლოდ DVD დისკებზე, რამაც ავტომატურად გადაიყვანა ისინი OVA-ს ფორმატში.

დამწყები სტუდიები ხშირად იწყებენ კარიერას OVA-ს გამოშვებით, რადგან მისი გადაღება საკუთარი სახსრებით შეუძლიათ და იმედი აქვთ მიიქციონ აუდიტორიის და პროდიუსერების ყურადღება. ასე, [[მაკოტო შინკაი]]ს კარიერა დაიწყო სახლის კომპიუტერზე დახატული 30 წუთიანი OVA-თი და ამ ამ დროისთვის ის უკვე მსოფლიოს ერთ-ერთ საუკეთესო ანიმატორად ითვლება.

'''ფილმი'''

[[ფილმი]] — ანიმე, რომელიც კინოთეატრებში საჩვენებლადაა განკუთვნილი. როგორც წესი, ესაა სრულმეტრაჟიანი ანიმე, რომელიც ანიმაციის მაღალი ხარისხით გამოირჩევა. ფილმი შეიძლება წარმოადგენდეს როგორც დასრულებულ ნაწარმოებს ასევე იყოს რაიმე სხვა სერიალის დამატება (spinoff). მაღალი ხარისხის ანიმაციის მიუხედავად, ფილმებს რომლებიც პოპულარული სერიალების დამატებებს წარმოადგენენ, ხშირად აქვთ ორიგინალურ სერიალზე ბევრად უარესი სიუჟეტი, რადგან უმრავლეს შემთხვევებში მათ სცენარს წერს გამომშვები სტუდიის სცენარისტი, და არა ორიგინალური ნაწარმოების ([[მანგა|მანგის]], წიგნის, [[რანობე]]ს) ავტორი.

'''ONA'''

[[ONA]] ({{lang-en|Original Network Animation}}) — ანიმე, რომელიც [[ინტერნეტი|ინტერნეტში]] გასავრცელებლადაა შექმნილი. ამ დროისთვის, ასეთი ანიმეები საკმაოდ ცოტაა რაც განპირობებული არის იმით, რომ უკანასკნელ დრომდე მაღალი ხარისხის ვიდეოფაილების გავრცელება ინტერნეტის საშუალებით საკმაოდ დიდ პრობლემას წარმოადგენდა.

== სქოლიო ==
{{სქოლიოს სია}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.animenewsnetwork.com Anime News Network] — ანიმეს სიახლეებისა და მონაცემთა ბაზის საიტი.
* [http://www.animenfo.com/ AnimeNfo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100106113321/http://www.animenfo.com/ |date=2010-01-06 }} — ანიმეს ბაზა, რეცენზიები და საზოგადოებრივი ფორუმები.


{{ხელოვნების დარგები}}

[[კატეგორია:ანიმაცია]]
[[კატეგორია:ანიმე]]
[[კატეგორია:ხელოვნების ჟანრები]]
[[კატეგორია:კინოჟანრები]]</text>
      <sha1>jalgox3pzotllup4cg1xa965wp3qjlt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონტევიდეო</title>
    <ns>0</ns>
    <id>22759</id>
    <revision>
      <id>5427137</id>
      <parentid>4875614</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:12:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427137</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45966" sha1="piygjdya1ck8xuns5kvn60k0iluahnh" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა დასახლება
 |სტატუსი                  =ქალაქი
 |ქართული სახელი        = მონტევიდეო
 |მშობლიური სახელი   =Montevideo
 |ქვეყანა                  = ურუგვაი
 |პანორამა =
|პანორამის სიგანე = 
|წარწერა = 
 |დროშა  = 
 |გერბი = Coat of arms of Montevideo Department.png
 |გერბის სიგანე            = 
 |დროშის სიგანე            =
 |lat_dir = S|lat_deg= 34|lat_min= 53|lat_sec=
 |lon_dir = W|lon_deg= 56|lon_min= 10|lon_sec=
 |ქვეყნის რუკის ზომა     =
 |რეგიონის რუკის ზომა    =
 |რაიონის რუკის ზომა     = 
 |რეგიონის ტიპი             = 
 |რეგიონი                  = 
 |რეგიონი ცხრილში        = 
 |შიდა დაყოფა =
|რაიონის ტიპი=
 |რაიონი                   =
 |მმართველის ტიპი        = მუნიციპალიტეტი
 |მმართველი                   =რიკარდო ეჰრლიხი
 |დაარსების თარიღი          = 1726
|დაქვემდებარება = დედაქალაქი
 |პირველი ხსენება       = 
 |წინა სახელები           = 
 |სტატუსი-დან                = 
 |ფართობი                 = 526
|სიმაღლის ტიპი= ზღვის დონე{{!}}სიმაღლე &lt;br /&gt; ზღვის დონიდან
|დასახლების ცენტრის სიმაღლე= 43
 |მოსახლეობა              = 1,325,968
  |აღწერის წელი           = 2004
  |სიმჭიდროვე              =2,523
  |აგლომერაცია            = 
  |ეროვნული შემადგენლობა    = 
 |დროის სარტყელი            =
 |DST                     = 
 |სატელეფონო კოდი          = +02
 |საფოსტო ინდექსი         = 10000
 |საავტომობილო კოდი = 
 |საიტი                    = www.montevideo.gub.uy
|კატეგორია ვიკისაწყობში = Montevideo
}}

'''მონტევიდეო''' (''[[ესპანური ენა|ესპანურად]] - Montevideo'') — [[ურუგვაი]]ს დედაქალაქი, ქვეყნის უმსხვილესი ქალაქი და ნავსადგური. 2011 წლის აღწერის მიხედვით, ქალაქს, რომლის ფართობი 201 კვადრატული კილომეტრია, 1,319,108 მოსახლე ჰყავს (ქვეყნის მოსახლეობის დაახლოებით მესამედი).&lt;ref name=INEpop&gt;{{cite web |url=http://www.ine.gub.uy/censos2011/resultadosfinales/montevideo.html |title=Censos 2011 Montevideo |year=2012 |publisher=INE |accessdate=3 September 2012 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121111010949/http://www.ine.gub.uy/censos2011/resultadosfinales/montevideo.html |archivedate=11 November 2012  }}&lt;/ref&gt; მდებარეობს ქვეყნის უკიდურეს სამხრეთით, მდინარე რიო-დე-ლა-პლატას ჩრდილო-აღმოსავლეთ სანაპიროს გასწვრივ.

დაარსდა [[1726]] წელს ბრუნო მაურისიო დე საბალას მიერ, რაც უდიდეს სტრატეგიული სვლად შეიძლება ჩაითვალოს ესპანურ-პორტუგალიური დავაში [[რიო-დე-ლა-პლატის ვიცე-სამეფო]]სთან დაკავშირებით, ამავე დროს, მონტევიდეო გახდა ესპანური [[კოლონია]] საკრამენტოს „დარაჯი“.

მდებარეობს ურუგვაის სამხრეთ ნაწილში, [[რიო-დე-ლა-პლატა|რიო-დე-ლა-პლატის]] ჩრდილოეთ სანაპიროზე, [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტის ოკეანის]] უბეში. 1807 წელს მცირე დროით იყო ბრიტანეთის მმართველობის ქვეშ. მონტევიდეო არის [[ლათინური ამერიკა|ლათინური ამერიკის]] წამყვანი სავაჭრო ბლოკების, [[მერკოსური]]ს და ALADI-ს ადმინისტრაციული შტაბის ადგილი; ქალაქის პოზიცია ევრობაში [[ბრიუსელი]]ს როლის მსგავსია.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nationsonline.org/oneworld/map/google_map_Montevideo.htm|title=Google Earth Montevideo Map|accessdate=5 March 2015|publisher=One World – Nations Online Project}}&lt;/ref&gt;

2019 წლის მერკერის მოხსენების თანახმად, მონტევიდეოს ცხოვრების დონით ლათინურ ამერიკაში პირველი ადგილი უჭირავს;&lt;ref name=&quot;2019 Quality of Living Survey&quot;&gt;{{cite web|url=https://mobilityexchange.mercer.com/Insights/quality-of-living-rankings|title=2019 Quality of Living Survey|accessdate=18 April 2019|publisher=Mercer}}&lt;/ref&gt; ქალაქი ამ წოდებას 2005 წლიდან ინარჩუნებს.&lt;ref name=Globalization&gt;{{cite web|url=http://www.internationalhradviser.co.uk/storage/downloads/2012%20Quality%20Of%20Living%20Worldwide%20City%20Rankings%20Survey.pdf|title=Quality of Living Worldwide City Rankings Survey|accessdate=24 February 2014|publisher=Mercer|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131203054458/http://www.internationalhradviser.co.uk/storage/downloads/2012%20Quality%20Of%20Living%20Worldwide%20City%20Rankings%20Survey.pdf|archivedate=3 December 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;globalizacion.org&quot;&gt;{{cite web |url=http://globalizacion.org/opinion/GainzaIndiceCalidadVida2006.htm |title=CIUDADES LATINOAMERICANAS EN EL ÍNDICE DE CALIDAD DE VIDA|first=Patricia P.|last=Gainza|accessdate=17 November 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091129224417/http://www.globalizacion.org/opinion/GainzaIndiceCalidadVida2006.htm |archivedate=29 November 2009  }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;historico.elpais.com.uy&quot;&gt;{{Cite web | url=http://historico.elpais.com.uy/07/04/03/pciuda_273081.asp | title=Diario EL PAIS – Montevideo – Uruguay | accessdate=2020-07-27 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20140228100200/http://historico.elpais.com.uy/07/04/03/pciuda_273081.asp | archivedate=2014-02-28 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;fastcoexist.com&quot;&gt;{{Cite web | url=http://www.fastcoexist.com/3022533/the-8-smartest-cities-in-latin-america |title = The 8 Smartest Cities in Latin America|date = 3 December 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;mercer.com&quot;&gt;http://www.mercer.com/press-releases/quality-of-living-report-2014&lt;/ref&gt; 2010 წლის მდგომარეობით, მონტევიდეო იყო მე-19 უდიდესი ქალაქი ეკონომიკით კონტინენტზე და მე-9 ყველაზე მაღალი შემოსავლის მქონე დასახლება დიდ ქალაქებს შორის.&lt;ref name=&quot;mckinsey.com&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.mckinsey.com/tools/Wrappers/Wrapper.aspx?sid=%7BC84CB74F-A3B1-47B1-8265-6252F6D85B68%7D&amp;pid=%7B4F5BEDB1-6C1F-4243-A052-83ADBABE82DF%7D |title=Archived copy |archive-url=https://web.archive.org/web/20191223164754/https://www.mckinsey.com/tools/Wrappers/Wrapper.aspx?sid=%7BC84CB74F-A3B1-47B1-8265-6252F6D85B68%7D&amp;pid=%7B4F5BEDB1-6C1F-4243-A052-83ADBABE82DF%7D |archive-date=23 December 2019 |url-status=dead |accessdate=27 ივლისი 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191223164754/https://www.mckinsey.com/tools/Wrappers/Wrapper.aspx?sid=%7BC84CB74F-A3B1-47B1-8265-6252F6D85B68%7D&amp;pid=%7B4F5BEDB1-6C1F-4243-A052-83ADBABE82DF%7D |archivedate=23 დეკემბერი 2019 }}&lt;/ref&gt; 2020 წელს მისი პროგნოზირებული [[მშპ]] 49,7 მილიარდი დოლარია, რაც ერთ სულ მოსახლეზე 28,385 აშშ დოლარი გამოდის.&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;(((61/33)^(1/15))^10)*33 and (((33/21)^(1/15))^10)*21.&lt;/ref&gt;

2018 წელს იგი კლასიფიცირდა როგორც ბეტა [[გლობალური ქალაქი]], რომელიც ლათინურ ამერიკაში მერვე, ხოლო მსოფლიოში 84-ე ადგილზეა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.lboro.ac.uk/gawc/world2018t.html|title=The World According to GaWC 2018|accessdate=5 January 2019|publisher=Geography Department, Ghent University.|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170503165246/http://www.lboro.ac.uk/gawc/world2016t.html|archivedate=3 მაისი 2017}}&lt;/ref&gt; ქალაქმა უმასპინძლა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|1930 წლის ფიფას პირველი მსოფლიო თასის]] ყველა თამაშს.

[[1807]] წელს, ქალაქი ბრიტანეთის მმართველობის ქვეში იმყოფებოდა. [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს მიმდინარეობისას, მონტევიდეო ჩართული აღმოჩნდა [[ლა-პლატის ბრძოლა (II მსოფლიო ომი)|ლა-პლატის ბრძოლა]]ში, რომელიც ამ ომის ერთ-ერთ პირველ საზღვაო ბრძოლა იყო.

მონტევიდეო საკმაოდ მდიდარია კულტურული და არქიტექტურული მემკვიდრეობით. მისი არქიტექტურა უბადლოდ მიიჩნევა მთელს [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთ ამერიკა]]ში, ირეკლავს რა მის კოლონიურ წარსულს [[არტ-დეკო]]ს სტილით დამთავრებული, სადაც საოცრად იგრძნობა ესპანური, პორტუგალიური, ფრანგული და ბრიტანული კვალი.

მონტევიდეო ქვეყნის განათლების კერაა, სადაც პირველი უნივერსიტეტი „Universidad de la República“ [[1849]] წელს დაარსდა.

==გეოგრაფია==
მონტევიდეო მდებარეობს [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტის ოკეანის]] შენაკადის, მდინარე რიო-დე-ლა-პლატას ჩრდილო-აღმოსავლეთ სანაპიროს გასწვრივ; მდინარე [[ურუგვაი]]ს სამხრეთ საზღვრებს [[არგენტინა|არგენტინის]] ჩრდილოეთ საზღვრებისგან ჰყოფს; [[ბუენოს-აირესი]] არგენტინის მხარეს, დასავლეთით, 230 კილომეტრითაა დაშორებული. მისი დასავლეთით, მდინარე სანტა ლუსია ბუნებრივ საზღვარს ქმნის მონტევიდეოსა და სან-ხოსეს დეპარტამენტს შორის. სანაპირო ზოლი, რომელიც ქმნის სამხრეთის საზღვარს, წარმოდგენილია კლდოვანი სანაპიროებითა და ქვიშიანი პლაჟებით.&lt;ref&gt;[http://www.montevideo.com.uy/enciclopedia/montevid.htm www.montevideo.com.uy Montevideo], Enciclopedia Geográfica del Uruguay, Retrieved on 20 November 2010.&lt;/ref&gt; [[მონტევიდეოს ყურე]] ქმნის ბუნებრივ ნავსადგურს, ერის უმსხვილეს და რეგიონის საუკეთესო ბუნებრივ პორტს, რომელსაც ურუგვაის ეკონომიკასა და საზღვარგარეთ ვაჭრობაში უმნიშვნელოვანესი ადგილი უკავია. ქალაქს კვეთს მრავალი ნაკადული, რომლებიც მონტევიდეოს ყურეში ჩაედინება. დაშრობის პროცესში მყოფ მდინარეებთან ახლოს მდებარე სანაპირო ზოლი ძლიერაა დაბინძურებული.&lt;ref&gt;{{cite book|title=Foraminiferal responses to polluted sediments in the Montevideo coastal zone, Uruguay.|publisher=Sección Oceanología, Facultad de Ciencias, Iguá 4225, Montevideo|vauthors=Burone L, Venturini N, Sprechmann P, Valente P, Muniz P }}&lt;/ref&gt;

საშუალო სიმაღლე 43 მეტრია. ქალაქის ტერიტორიაზე მდებარეობს ორი შედარებით მაღალი ბორცვი: „the Cerro de Montevideo“ და „the Cerro de la Victoria“, რომელთა უმაღლესი წერტილია „Cerro de Montevideo“, რომლის მწვერვალზე, 134 მეტრი სიმაღლეზე, ციხესიმაგრე, სახელად „Fortaleza del Cerro“, მდებარეობს.&lt;ref name=&quot;Fortaleza&quot;&gt;{{cite web |url= http://www.montevideo.com.uy/enciclopedia/grande.htm#Montevideo_Cerro_de_Montevideo|title=Geografía – Cerro de Montevideo |accessdate=20 November 2010 |publisher=Enciclopedia Geográfica del Uruguay}}&lt;/ref&gt; მონტევიდეოსთან უახლოესი ქალაქებია ჩრდილოეთით [[ლას-პიედრასი (ურუგვაი)|ლას-პიედრასი]] და სამხრეთით [[სიუდად-დე-ლა-კოსტა]]; ორივე მათგანი ქალაქის ცენტრიდან 20-25 კილომეტრითაა დაშორებული.

===კლიმატი===
[[კიოპენის კლიმატის კლასიფიკაცია|კიოპენის კლიმატის კლასიფიკაციით]], მონტევიდეოს ახასიათებს ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატი. ქალაქს აქვს ცივი ზამთარი (ივნისიდან სექტემბრამდე), თბილ-ცხელი ზაფხული (დეკემბრიდან მარტამდე) და არასტაბილური გაზაფხული (ოქტომბერი და ნოემბერი);&lt;ref name=Climate&gt;{{cite web |url= http://traveltips.usatoday.com/climate-montevideo-uruguay-16170.html|title=About the Climate in Montevideo, Uruguay:Overview |accessdate=16 November 2010 |publisher= Traveltips}}&lt;/ref&gt; ხშირია ჭექა-ქუხილი, თუმცა ტროპიკულ ციკლონებს აქ ვერ ვხვდებით. ნალექი რეგულარულად და თანაბრად მოდის მთელი წლის განმავლობაში და იგი დაახლოებით 950 მილიმეტრამდე აღწევს.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://en.climate-data.org/america-del-sur/uruguay/montevideo/montevideo-3639/|title=Montevideo climate: Average Temperature, weather by month, Montevideo weather averages - Climate-Data.org|website=en.climate-data.org|access-date=20 September 2019}}&lt;/ref&gt;

ზამთარი ზოგადად ცივი, ნალექიანი, ქარიანი და მოღრუბლულია. ოკეანის გავლენით ტემპერატურა სტაბილურია და ჩვეულებრივ, არ ეცემა —2 გრადუსზე ქვემოთ; ყინვებიც იშვიათია. სანაპიროდან რამდენიმე მილის დაშორებით ყინვები უფრო ხშირი და უფრო ცივია. ხშირია წვიმა და თოვლ-ჭყაპი, მაგრამ დიდი თოვლი იშვიათად ფიქსირდება, სულ ოთხი შემთხვევა იყო: 1850, 1853 და 1917 წლებში, ხოლო უკანასკნელად იგი 1930 წელს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1930|მსოფლიოს თასის]]&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=1/overview.html |title= 1930 FIFA World Cup Uruguay™ : Hosts Uruguay beat arch-rivals to first world crown |author= FIFA World Cup™ |publisher= FIFA World Cup™ |location= Zúrich, Suiza |accessdate= 14 July 2011 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20090202113439/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D1/overview.html |archivedate= 2 თებერვალი 2009 }}&lt;/ref&gt; გახსნით შეხვედრისას დაფიქსირდა.

ზაფხული თბილ-ცხელი და ნოტიოა, სხვა სეზონებთან შედარებით ნაკლებად ქრის ქარი. ამ პერიოდში საღამოობით ხშირად ზღვიდან ქრის ქარი, რომელიც ცხელ ქალაქს აგრილებს.&lt;ref name=Climate/&gt; ჩრდილოეთის ცხელ ქარებს კონტინენტის ტროპიკული ნაწილიდან ტენიანი და ცხელი ჰაერის მასები მოაქვს. ჩვეულებრივ, თბილ პერიოდს მოსდევს სამხრეთ-დასავლეთის ცივი ჰაერის მასებით წარმოქმნილი ჭექა-ქუხილი, რაც ტემპერატურას საგრძნობლად ამცირებს. ეს ფენომენი რეგიონალურია და შეიძლება წლის განმავლობაში რამდენჯერმე მოხდეს.

მონტევიდეოს წლიური საშუალო ტემპერატურა 16.7 გრადუსია. ყველაზე დაბალი დაფიქსირებული ტემპერატურა —5.6 გრადუსია, ხოლო ყველაზე მაღალი - 42.8 გრადუსი.&lt;ref name=DNM1&gt;{{cite web 
| url = http://www.rau.edu.uy/uruguay/geografia/records.txt 
| title = RECORDS METEOROLOGICOS EN EL URUGUAY 
| publisher = Dirección Nacional de Meteorología 
| accessdate = 30 April 2014 
| language = Spanish 
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150609015041/http://www.rau.edu.uy/uruguay/geografia/records.txt 
| archivedate = 9 ივნისი 2015 
}}&lt;/ref&gt;

===ღირსშესანიშნაობები===
მონტევიდეოში ვხვდებით როგორც [[ნეოკლასიციზმი|ნეოკლასიკური]] (მონტევიდეოს მიტროპოლიტენის ტაძარი), ისე [[პოსტმოდერნიზმი|პოსტმოდერნისტული]] (მსოფლიო სავაჭრო ცენტრი მონტევიდეო ან 518 მეტრი სიმაღლის ANTEL-ის სატელეკომუნიკაციო კოშკი) სტილით აგებულ შენობებს. ძველი ქალაქის შენობებოს ფასადები ირეკლავს რა ევროპელი იმიგრანტების კვალს და გვიჩვენებს ძველევროპული არქიტექტურის გავლენას მასზე. აღსანიშნავია სამთავრობო შენობებიც, რომლებშიც შედის: საკანონმდებლო სასახლე, მერია, ''Estévez Palace'' (ესტვეზის სასახლე) და აღმასრულებელი კოშკი. ყველაზე მნიშვნელოვანი სპორტული სტადიონია „the Estadio Centenario“. ''Parque Batlle'', ''Parque Rodó'' და ''Parque Prado'' არის მონტევიდეოს სამი საუკეთესო პარკი.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.montevideo.gub.uy/ciudad/paseos/parques-y-plazas|title=Parques y plazas|publisher=Intendencia de Montevideo|accessdate=20 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20110426044228/http://www.montevideo.gub.uy/ciudad/paseos/parques-y-plazas|archive-date=26 April 2011|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110426044228/http://www.montevideo.gub.uy/ciudad/paseos/parques-y-plazas|archivedate=26 აპრილი 2011}}&lt;/ref&gt;

პოციტოს რაიონში, ამავე სახელწოდების სანაპიროთან ახლოს, ვხვდებით 1920-1940 წლებში ბელოსა და რებორატის მიერ სტილთა შერწყმით აშენებულ მრავალ სახლს. პოციტოს სხვა ღირსშესანიშნაობებში შედის რაულ სიჩეროს მიერ აგებული „Edificio Panamericano“; აგრეთვე „Positano“ და „El Pilar“, რომლებიც ადოლფო სამერ სმიტმა და ლუის გარსია პადრომ 1950-იან, 1960-იან წლებში ააგეს.

====Palacio Legislativo====
[[File:2016 columnas de la fachada del Palacio Legislativo de Montevideo.jpg|thumb|left|[[Palacio Legislativo (Uruguay)|Legislative Palace]] (საკანონმდებლო სასახლე)]]
„Palacio Legislativo“, იგივე საკანონმდებლო სასახლე მდებარეობს ქალაქის ცენტრის ჩრდილოეთით, [[აგუადა]]ში; შენობა ურუგვაის პარლაენტის ადგილსამყოფელია. მშენებლობა 1904 წელს, პრეზიდენტ ჟოზე ბატლ ორდენეზის მთავრობის დაფინანსებით, დაიწყო.&lt;ref name=travel&gt;{{cite web|url=http://www.easydestination.net/2MONTEVIDEO.html|title=Montevideo Travel Guide|accessdate=17 November 2010|publisher=Easy Destination|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110501105337/http://www.easydestination.net/2MONTEVIDEO.html|archivedate=1 მაისი 2011}}&lt;/ref&gt; იგი დააპროექტეს იტალიელმა არქიტექტორებმა [[ვიტორიო მეანო]]მ და [[გაეტანო მორეტი|გაეტანო მორეტმა]]; მათ შენობის ინტერიერი დაგეგმეს.

====სატელეკომუნიკაციო კოშკი====
[[File:Torreantel2.JPG|thumb|upright|right|[[Antel Tower|Telecommunication Tower]].]]
„Torre de las Telecomunicaciones“ (სატელეკომუნიკაციო კოშკი) ან „Torre Antel“ (ანტელის კოშკი) არის 158 მეტრი სიმაღლის, ურუგვაის სამთავრობო სატელეკომუნიკაციო კომპანიის, ANTEL-ის 37-სართულიანი შტაბი და ყველაზე მაღალი შენობა ქვეყანაში. დააპროექტა არქიტექტორმა [[კარლოს ოტო]]მ. მდებარეობს [[მონტევიდეოს ყურე|მონტევიდეოს ყურის]] გვერდით. კოშკის მშენებლობა დასრულა 2000 წლის 15 მარტს.

როცა კოშკის მშენებლობა გამოცხადდა, ბევრი პოლიტიკოსი ჩიოდა მის ღირებულებაზე (40$ მლნ [[ამერიკული დოლარი|დოლარი]] და დამატებით 25$ მლნ დოლარი სატელეკონუმიკაციო კომპლექსის სხვა ხუთი შენობისთვის). მშენებლობისას წარმოქმნილმა პრობლემებმა კოშკის დაგეგმილი ხარჯი, 65$ მლნ აშშ დოლარი, 102$ მილიონ დოლარამდე გაზარდა.

===დემოგრაფია===
1860 წელს მონტევიდეოს ჰყავდა 57.913 მოსახლე; მათ შორის იყო უამრავი აფრიკული წარმოშობის ადამიანი, რომლებიც მონებად მოიყვანეს, ხოლო საუკუნის შუა წლებში მათ დამოუკიდებლობა მოიპოვეს. ძირითადად დიდი ევროპული იმიგრაციის გამო, 1880 წლისთვის მონტევიდეოს მოსახლეობა ოთხჯერ გაიზარდა. 1908 წელს ქალაქის მცხოვრებთ რიცხვი 309,331 მოსახლეს გაუტოლდა.&lt;ref name=&quot;Javier Meneses Silva&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.tacuy.com.uy/Servicios/Montevideo/index.htm |title=Datos en el cuerpo de todo el artículo |author=Javier Meneses Silva |publisher=Tacuy.com.uy |language=Spanish |accessdate=15 November 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090302094006/http://www.tacuy.com.uy/Servicios/Montevideo/index.htm |archive-date=2 March 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090302094006/http://www.tacuy.com.uy/Servicios/Montevideo/index.htm |archivedate=2 მარტი 2009 }}&lt;/ref&gt; [[XX საუკუნე]]ში ქალაქმა განაგრძო დიდი რაოდენობით ევროპელი ემიგრანტების მიღება, განსაკუთრებით ესპანელებისა და იტალიელების, რასაც მოჰყვა [[ფრანგები]]ს, [[გერმანელები]]ს, [[ინგლისელები]]ს, [[ირლანდიელები]]ს, [[შვეიცარიელები]]ს, [[ავსტრიელები]]ს, [[პოლონელები]]ს, [[ჰოლანდიელები]]ს, [[ბერძნები]]ს, [[უნგრელები]]ს, [[რუსები]]ს, [[ხორვატები]]ს, [[ლიბანელები]]ს გადმოსახლება.

2004 წლის 14 ივნისი-31 ივლისში ჩატარებული აღწერის მიხედვით მონტევიდეოს მოსახლეობა 1,325,968-ია, მაშინ როცა მთლიანი ქვეყანა, ურუგვაი, 3,241,003 მცხოვრებს ითვლიდა. ქალი მოსახლეობა იყო 707,697 (53.4%), ხოლო კაცი მოსახლეობა - 618,271 (46.6%).

2011 წლის აღწერის მონაცემებით, მონტევიდეოში ცხოვრობს 1,319,108 მოსახლე.&lt;ref name=INEpop/&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! 1860 || 1884 || 1908 || 1963 || 1975 || 1985 || 1996 || 2004 || 2011
|- style=&quot;text-align:right;&quot;
| &amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;58,000&amp;nbsp;&amp;nbsp; || &amp;nbsp;&amp;nbsp;164,028&amp;nbsp;&amp;nbsp; || &amp;nbsp;&amp;nbsp;309,331&lt;ref name=&quot;Javier Meneses Silva&quot;/&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp; || 1,202,890 || 1,176,049 || 1,251,511 || 1,303,182 || 1,269,552 || 1,319,108
|}
წყარო: ''Instituto Nacional de Estadística de Uruguay''&lt;ref name=stats&gt;{{cite web |url=http://www.ine.gub.uy/biblioteca/toponimico/Categorizaci%F3n%20localidades%20urbanas%20orden%20alfab%E9tico.pdf |title=Statistics of urban localities (1963–2004) |publisher=INE |year=2012 |accessdate=7 September 2012 |archiveurl=https://www.webcitation.org/6BwcL0IuY?url=http://www.ine.gub.uy/biblioteca/toponimico/Categorizaci%F3n%20localidades%20urbanas%20orden%20alfab%E9tico.pdf |archivedate=5 ნოემბერი 2012 }}&lt;/ref&gt;

==მთავრობა და პოლიტიკა==
===მონტევიდეოს მუნიციპალიტეტი===
[[File:Edifcio de la Intendencia Municipal de Montevideo.jpg|thumb|right|Intendencia]]
მონტევიდეოს მუნიციპალიტეტი პირველად 1908 წლის 18 დეკემბრის სამართლებრივი აქტით შეიქმნა.&lt;ref&gt;[http://www.ccee.edu.uy/ensenian/catderpu/material/departamentales.PDF Propiedad de las Chacras del Ejido de Bella Union] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110427042410/http://www.ccee.edu.uy/ensenian/catderpu/material/departamentales.PDF |date=27 April 2011 }}, Asociación de Escribanos del Uruguay Informe de la Comisión de Derecho Público {{in lang|es}}&lt;/ref&gt; მუნიციპალიტეტის პირველი მერი იყო დანიელ მუნოზი (1909–1911). 1918 წელს ურუგვაის კონსტიტუციით მუნიციპალიტეტი გაუქმდა, თუმცა გაბრიელ ტერას სამხედრო გადატრიალების დროს, 1933 წელს იგი კვლავ აღდგა (ოფიციალურად აღდგენილად 1934 წლის ურუგვაის კონსტიტუციით გამოცხადდა). 1952 წლის კონსტიტუციით კვლავ გადაწყდა მუნიციპალიტეტების გაუქმება; იგი ძალაში შევიდა 1955 წლის თებერვალში. მიუხედავად ამისა, მუნიციპალიტეტი 1967 წელს კვლავ აღდგა და ამ დროიდან უწყვეტად ფუნქციონირებს. 1990 წლიდან მონტევიდეო დეცენტრალიზდა 18 რეგიონად; თითოეული რეგიონის ადმინისტრირებას და მომსახურებას უზრუნველყოფს მისი ზონალური საზოგადოების ცენტრი (''Centro Comunal Zonal'', CCZ), რომელიც მონტევიდეოს მუნიციპალიტეტის დაქვემდებარებაშია.&lt;ref&gt;[http://www.chasque.net/vecinet/goblocal.htm Los Organos del Gobierno Local y el Presupuesto Participativo de Montevideo]. Chasque.net. Retrieved on 20 November 2010.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://municipalesps.com/documentos/descentenmdeo.htm La descentralización en Montevideo] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110513183858/http://municipalesps.com/documentos/descentenmdeo.htm |date=13 May 2011 }}. Municipalesps.com. Retrieved on 20 November 2010.&lt;/ref&gt; მონტევიდეოს მუნიციპალური ოლქების საზღვრები შეიქმნა 1993 წლის 12 ივნისს; საზღვრები თანმიმდევრულად შესწორდა 1993 წლის 19 ოქტომბერს, 1994 წლის 6 ივნისსა და 1994 წლის 10 ნოემბერს.

მონტევიდეოს ქალაქის მთავრობა რამდენიმე ფუნქციას ასრულებს; მათ შორისაა: საზოგადოებასთან კომუნიკაციის შენარჩუნება, კულტურის პოპულარიზაცია, საზოგადოების ორგანიზება, გარემოზე ზრუნვა და მოძრაობის რეგულირება. მისი მთავარი შტაბი პალაციოს მუნიციპალიტეტში, დე ჯულიოს გამზირზე 18 ნომერში, მონტევიდეოს ცენტრალურ მხარეში მდებარეობს.&lt;ref&gt;[http://www.montevideo.gub.uy/institucional/tramites-y-servicios Trámites y servicios|Intendencia de Montevideo] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110426045333/http://www.montevideo.gub.uy/institucional/tramites-y-servicios |date=26 April 2011 }}. Montevideo.gub.uy. Retrieved on 20 November 2010.&lt;/ref&gt;

მონტევიდეოს განყოფილებას კიდევ ერთი ორგანო, ჯუნტას დეპარტამენტი, ანუ მონტევიდეოს კონგრესი, მართავს. ჯუნტა, რომელიც შედგება 31 უხელფასოდ არჩეული წევრისგან, პასუხისმგებელია ისეთ საკითხებზე, როგორებიცაა: მოქალაქეების თავისუფლება, კულტურული საქმიანობის რეგულირება, ქუჩებისა და საზოგადოებრივი ადგილების დაეგმარება და ძეგლების განთავსება. აღნიშნული ორგანოს ადგილსმყოფელია ფრანცისკოს კიუდად ვიეჯაში მდებარე არქიტექტურულად ღირსშესანიშნავი გომესის სახლი.&lt;ref name=&quot;juntamvd.gub.uy&quot;&gt;[http://www.juntamvd.gub.uy/es/parlamento/index.html El Parlamento de Montevideo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303170438/http://www.juntamvd.gub.uy/es/parlamento/index.html |date=3 მარტი 2016 }} {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;

==განათლება==
===საჯარო საგათლება===
[[File:Kindergarten kids at a public school in Montevideo, Uruguay.jpg|thumb|left|საბავშვო ბაღის ბავშვები მონტევიდეოს საჯარო სკოლაში]]
ქვეყნის უდიდესი და ყველაზე მნიშვნელოვანი უნივერსიტეტია [[რესპუბლიკის უნივერსიტეტი (ურუგვაი)|რესპუბლიკის უნივერსიტეტი]], რომელშიც 2007 წლის აღწერით, 81,774 მოსწავლე ირიცხებოდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.uruguayy.com/uruguay-uruguay/universidades-uruguayas/ |title=Universidades Uruguayas |publisher=Y20 Network |accessdate=22 November 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101201041348/http://www.uruguayy.com/uruguay-uruguay/universidades-uruguayas/ |archive-date=1 December 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101201041348/http://www.uruguayy.com/uruguay-uruguay/universidades-uruguayas/ |archivedate=1 დეკემბერი 2010 }}&lt;/ref&gt; დაარსდა 1849 წლის 18 ივნისს მონტევიდეოში, სადაც ჯერ კიდევ მდებარეობს მისი შენობებისა და ობიექტების უმეტესი ნაწილი. მისი რექტორია დოქტორი [[როდრიგო აროშენა]]. უნივერსიტეტში განთავსებულია 14 ფაკულტეტი (განყოფილება) და სხვადასხვა ინსტიტუტი და სკოლა. ეს უნივერსიტეტი ბევრმა გამოჩენილმა ურუგვაელმა დაამთავრა; მათ შორისაა: [[კარლოს ვაზ ფერეირა]], [[ხოსე ლუი მასერა]], [[გაბრიელ პატერნაინი]], [[მარიო ვსჩებორი]], [[რომან ფრესნედო სირი]], [[კარლოს ოტი]] და [[ელადიო დიზეტე]].

სახელმწიფო უნივერსიტეტის დაარსება 1833 წლის 11 ივნისს, სენატორ დომასოს ანტონიო ლარანაგას მიერ შემოთავაზებული კანონის მიღებით დაიწყო. იგი ითხოვდა ცხრა აკადემიური განყოფილების შექმნას. 1836 წელს შეიქმნა ზოგადი კვლევების სახლი, სადაც განთავსდა [[ლათინური ენა|ლათინურის]], [[ფილოსოფია|ფილოსოფიის]], [[მათემატიკა|მათემატიკის]], [[თეოლოგია|თეოლოგიისა]] და [[იურისპრუდენცია|იურისპრუდენციის]] განყოფილებები. 1838 წლის 27 მაისს მანუელ ორბიმ მიიღო დადგენილება რესპუბლიკის საუკეთესო უნივერსიტეტის შექმნის შესახებ.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.universidad.edu.uy/renderPage/index/pageId/98#heading_761 |title=Portal de la UdelaR – Historia |publisher=UdelaR |accessdate=22 November 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100328031527/http://www.universidad.edu.uy/renderPage/index/pageId/98#heading_761 |archivedate=28 მარტი 2010 }}&lt;/ref&gt;

===კერძო განათლება===
ურუგვაის უდიდესი კერძო უნივერსიტეტი,&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.ort.edu.uy/index.php?id=AAAJ |title=Presentación institucional |publisher=Universidad ORT Uruguay  |accessdate=22 November 2010}}&lt;/ref&gt; აგრეთვე მონტევიდეოში მდებარეობს. ORT ურუგვაი პირველად 1942 წელს, არაკომერციული ორგანიზაციის სახელით დაარსდა, ხოლო ოფიციალურად, როგორც კერძო უნივერსიტეტი, 1996 წლის სექტემბერში დამტკიცდა და გახდა მეორე კერძო საგანმანათლებლო დაწესებულება ქვეყანაში, რომელმაც აღნიშნულ სტატუსს მიაღწია.{{ფაქტი||27|07|2020}} იგი არის საერთაშორისო საგანმანათლებლო ქსელის, მსოფლიო ORT-ის წევრი, რომელიც ებრაული საზოგადოების მიერ 1880 წელს [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]], [[რუსეთი|რუსეთში]] დაარსდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.ort.org/asp/default.asp |archive-url=https://web.archive.org/web/20051029042030/http://www.ort.org/asp/default.asp |url-status=dead |archive-date=29 October 2005 |title=World ORT education charity supporting Jewish and International causes. |publisher=World ORT |accessdate=22 November 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070430214553/http://ort.org/asp/default.asp |archivedate=30 აპრილი 2007 }}&lt;/ref&gt; უნივერსიტეტში ირიცხება დაახლოებით 8000 სტუდენტი, რომლებიც 5 ფაკულტეტსა და ინსტიტუტში არიან განაწულებულნი; უმეტესი მათგანი ტექნოლოგიების/ინჟინერიის მიმართულებით სწავლობს.  2010 წლის მდგომარეობით მისი რექტორი იყო დოქტორი ჟორჟ ა. გრუნბერგი.

==ლიტერატურა==
* Albes, Edward. ''Montevideo, the city of roses'' (US Government Printing Office, 1922) [https://books.google.com/books?hl=en&amp;lr=&amp;id=L4bUAAAAMAAJ online]
* {{cite book|last=Finzer|first=R David |title=The Southron's Guide to Living in Uruguay|url=https://books.google.com/books?id=Z9Up1rOz8mQC&amp;pg=PA98|publisher=The Southron|isbn=982-9801-31-4}}

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://www.montevideo.gub.uy/ ქალაქის ოფიციალური საიტი] {{es icon}}
* [http://uruguay360.com.uy/uruguay/montevideo 360° ვირტუალური ტურები ურუგვაიში – Uruguay360.com.uy]
* [http://sites.google.com/site/impressionsofmontevideo/ An exploration guide of Montevideo]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{Commons|Montevideo}}

{{სამხრეთ ამერიკის დედაქალაქები}}

[[კატეგორია:ურუგვაის ქალაქები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის დედაქალაქები]]</text>
      <sha1>piygjdya1ck8xuns5kvn60k0iluahnh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოლიერი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>26862</id>
    <revision>
      <id>5427092</id>
      <parentid>5083500</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:47:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427092</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20696" sha1="sfs2sgikuohry1gq71llbz5cao0emst" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი}}
'''მოლიერი''' (Molière, ნამდვილი სახელი ''ჟან-ბატისტ პოკლენი''; დ.  [[15 იანვარი]], [[1622]], [[პარიზი]] — გ.  [[17 თებერვალი]], [[1673]]) — [[ფრანგები|ფრანგი]] [[დრამატურგია|დრამატურგი]] და [[თეატრი|თეატრალური]] მოღვაწე. ხშირად მოიხსენიებენ როგორც „[[კომედი ფრანსეზი|კომედი ფრანსეზის]]“ დამაარსებელს და „მაღალი კომედიის“ ჟანრის ფუძემდებელს. 

== ბიოგრაფია ==
ჟან ბატისტ პოკლენი (Jean-Baptiste Poquelin) [[1622]] წლის 15 იანვარს იქნა მონათლული [[პარიზი|პარიზში]], სენტ-ეუსტაშის სამრევლოში. როგორც ვარაუდობენ, იგი იმ დღეს ან, უკიდურეს შემთხვევაში წინა დღით დაიბადა. ბაბუას პატარაობიდანვე ხშირად დაჰყავდა [[თეატრი|თეატრში]], რამაც თავიდანვე შთაუნერგა პატარა ჟან-ბატისტს სცენისადმი სიყვარული. [[1632]] წელს გარდაეცვალა დედა. ერთი წლის შემდეგ ბიჭი კლერმონის კოლეჯში შეიყვანეს, სადაც გაიცნო პრინც დე კონტი, რომელიც მომავალში მისი პროტექტორი გახდა. კოლეჯის დასრულების შემდეგ ჟან-ბატისტმა სამართალის სწავლა დაიწყო [[ორლეანი|ორლეანში]]. 

[[1642]] წელს იგი მეფის კარზე იწყებს მუშაობას, სადაც გაიცნობს მსახიობების - ბეჟარების ოჯახს და მათთან ერთად [[1643]] წლის [[30 ივნისი|30 ივნისს]] აარსებს &quot;ბრწყინვალე თეატრს&quot; (Illustre Théâtre). თატრის ხელმძღვანელი თავიდან მადლენ ბეჟარია, რომლის მიმართ გულგრილი არ არის მომავალი დრამატურგი. [[1644]] წელს დასის დირექტორი ხდება ჟან-ბატისტი და ამავე წელს ფსევდონიმად იღებს &quot;მოლიერის&quot; სახელს. სახელის არჩევის მიზეზი დღემდე უცნობი რჩება. თეატრის კარიერა დასაწყისში საკმაოდ წარუმატებელი აღმოჩნდა, ვალების გამო მოლიერი დაპატიმრებულიც კი იყო. იგი ტოვებს პარიზს და 11 წლის მანძილზე თავის დასთან ერთად მოგზაურობს [[საფრანგეთი]]ს სხვადასხვა ქალაქში. ამ ხნის მანძილზე იგი საკმაოდ ცნობილი ხდება. 

[[1645]]-[[1659]] წლებში მოლიერი ეწევა როგორც დრამატურგიულ ასევე სამსახიობო მუშაობას. წერს თავის პირველ პიესებს, რომლებიც [[კომედია დელ არტე|კომედია დელ'არტეს]] ძლიერ გავლენას განიცდის. 
[[1658]] წელს მოლიერის დასი პარიზში ბრუნდება. იღებს მეფის ძმის პროტექციას და დიდ წარმატებას აღწევს სამეფო კარზე. [[1662]] წელს ცოლად ირთავს 20 წლით უმცროს არმან ბეჟარს (სავარაუდოდ მადლენის დას ან შვილს). მასთან მოლიერს 2 შვილი ეყოლება, რომელთაგან ერთი წლინახევრის ასაკში დაიღუპება. 
[[ფაილი:Perelachaise-Moliere-p1000403.jpg|thumb|200px|left|&lt;center&gt; მოლიერის საფლავი, [[პერ ლაშეზი|პერ ლაშეზის სასაფლაო]], [[პარიზი]].]]

[[1664]] წელს მოლიერი დგამს ''ტარტიუფს'', სადაც რელიგიის სიყალბეა ნაჩვენები, რასაც ძალიან დიდი სკანდალი მოჰყვება და მეფე, საკუთარი ნების საწინააღმდეგოდ, იძულებული ხდება აკრძალოს იგი. 
მომდევნო ორი წლის მანძილზე მოლიერი ავადმყოფობს, თუმცა ეს ხელს არ უშლის წერაში. იქმნება ისეთი შედევრები, როგორიცაა: ''მიზანთროპი'', სადაც თავის გულისტკივილსა და ტანჯვას გამოხატავს არმანთან დაშორების გამო, ''უნებლიეთ ექიმი'', ''ძუნწი'', და მისი უკანასკნელი ნაწარმოები, ''მოჩვენებითი ავადმყოფი''. 

[[1673]] წლის [[17 თებერვალი|17 თებერვალს]], ''მოჩვენებითი ავადმყოფის'' მეოთხე წარმოდგენის დროს, სადაც თავადვე თამაშობდა მთავარ როლს, მოლიერი ცუდად ხდება. რამდენიმე საათში იგი გარდაიცვლება. მას დაკრძალავენ ღამით, ყოველგვარი ცერემონიის გარეშე, სენტ-ეუსტაშის სამრევლოს სასაფლაოზე. [[1817]] წელს მისი ნეშთი გადასვენებულ იქნება [[პერ ლაშეზი|პერ ლაშეზის სასაფლაოზე]].

== შემოქმედება ==
[[ფაილი:Moliere theatrefrançais.jpg|thumb|200px|right|&lt;center&gt;მოლიერი. [[1840]] წელს გამოცემული კრებულის თავფურცელი.&lt;/center&gt;]]
მოლიერის [[პიესა|პიესები]] ნათლად ასახავს [[1660]]-[[1670|70]]-იან წლების რეალობას: მაღალ საზოგადოებაში გაბატონებულ ზნე-ჩვეულებებს (''მიზანთროპი''), [[ლიბერტინაჟი|ლიბერტინაჟს]] (''დონ ჟუანი''), გაკოტრებული [[არისტოკრატია|არისტოკრატიის]] სწრაფვას მდიდარ [[ბურჟუაზია]]სთან კავშირისკენ (''კეთილშობილი ბურჟუები'').
მოლიერის პერსონაჟები განასახიებენენ არა კონკრეტულ ადამიანებს, არამედ მარადიულ სახეებს, ხასიათებს, როგორებიცაა: მლიქვნელობა, სიძუნწე, მიზანთროპია. ეს პერსონაჟები იმდენად ცოცხალ ადამიანებს წარმოადგენენ, რომ მათი სახელები თანამედროვე ლექსიკონშიც კი დამკვიდრდა: დონ ჟუანი, ტარტიუფი, არპაგონი.
თავის [[კომედია|კომედიებში]] მოლიერი მარტივ, ცნობილ სიუჟეტებს იღებს. ნაკლებად ზრუნავს დამაჯერებლობაზე. პერსონაჟთა უმრავლესობა [[კარიკატურა|კარიკატურული]] სახისაა, მაგრამ ამავე დროს ტიპური, სიტუაციები კი - ცოტათი უცნაური. დრამატურგი ცდილობს არა წესების დამორჩილებას, არამედ ეფექტის მოხდენას, ამიტომ კომედიებში ფანტასტიკური დასასრულიც კი შემოაქვს, თან უმეტესად კეთილი.

კომიკური სიტუაციები მოლიერთან წარმოდგენილია ჟესტიკულაციის, აკრიობატიკის, მიმიკების სახით. გვხვდება [[ფარსი]]სთვის დამახასიათებელი ელემენტები: გადაცმა, დევნა, სილის გაწვნა, წუწუნი. აქვეა ურთიერთგანსხვავებული სცენების მონაცვლეობა: შეუმჩნეველი შემოსვლა, ზურგსუკან მუქარა. ჩვევებსა და ლაპარაკში კონტრასტი. ყველაზე დიდ ეფექტს კი ის ახდენს, რომ თავად პერსონაჟები ვერ ხვდებიან, რომ არიან სასაცილონი, მოწყვეტილნი რეალობიდან და ცხოვრობენ თავიანთ აზრებში, აკვიატებულ იდეებში.
 
მოლიერის სტილი ძალიან განსხვავებულია პერსონაჟთა მიხედვით. სხვადასხვა სოციალური კლასის თუ რეგიონის წარმომადგენლებს მათთვის დამახასიათებელი სტილით ალაპარაკებს. ამან გამოიწვია ეჭვის გაჩენა, რომ მოლიერს არ ეხერხებოდა დახვეწილი ლიტერატურული ენის გამოყენება. მაგრამ საპირისპიროს ამტკიცებს მაგალითად დონ ჟუანის მონოლოგი სიყვარულის არამდგრადობის შესახებ, სადაც დახვეწილი, არისტოკრატული პოეტური პროზაა გამოყენებული, ან კიდევ პრესიოზული დიალოგები.

== მოლიერი საქართველოში ==
მოლიერის შემოქმედებას საქართველოსი XIX საუკუნეში გაეცნენ. მისი &quot;სკაპენის ოინები&quot; თარგმნა [[წერეთელი, აკაკი|აკაკი წერეთელმა]] (სათაურით &quot;სკაპენის ცუღლუტობა&quot;). ივანე ერისთავმა ([[ერისთავი, გიორგი|გიორგი ერისთავის]] ძმამ) თარგმნა და გიორგი ერისთავის თეატრში დადგა მოლიერის პიესა &quot;უნებლიეთ ექიმი&quot; (1852–1853 წლებში), ხოლო 1936 წელს იგივე პიესა დაიდგა მარჯანიშვილის სახელობის თეატრში. 1878 წელს [[ქუთაისი|ქუთაისში]] დაიდგა &quot;ჟორჟ დანდენი&quot; (გ. თუმანიშვილის თარგმანი), 1880 წელს გორში არვიცაშვილის თარგმანის მიხედვით დაიდგა &quot;კრიჟანგი&quot; (&quot;ძუნწი&quot;); 1901 წელს გამოქვეყნდა ივანე მაჭავარიანის თარგმანი &quot;ტარტიუფი ანუ მუზმუზელა&quot; (1921 წელს დაიდგა რუსთაველის სახელობის თეატრში), 1909 წელს – &quot;დრამატული თხზულებანი&quot; (გამომცემლობა &quot;სორაპანი&quot;). 1924 წელს რუსთაველის სახელობის თეატრში დაიდგა &quot;გააზნაურებული მდაბიო&quot;, 1929 წელს – &quot;ძუნწი&quot;(აბრამიშვილის თარგმანი). 1937 წელს გამოქვეყნდა მოლიერის &quot;კომედიების კრებული&quot;. 1938 წელს მოზარდ მაყურებელთა თეატრმა დადგა &quot;სკაპენის ოინები&quot;, ხოლო 1943 წელს მარჯანიშვილის სახელობის თეატრმა – &quot;ვითომდა ავადმყოფი&quot;.
== ნაწარმოებები ==
[[ფაილი:Pierre Mignard - Portrait de Jean-Baptiste Poquelin dit Molière (1622-1673) - Google Art Project (cropped).jpg|thumb|275px|მოლიერი. გრავიურა.]]
* ''მფრინავი ექიმი'', [[1645]]
* ''მახინჯის ეჭვიანობა'', [[1650]]
* ''ქარაფშუტა'', [[1655]]
* ''ტანჯვა სიყვარულისა'', [[1656]]
* ''შეყვარებული ექიმი'', [[1658]]
* ''სასაცილო პრეციოზები'', [[1659]]
* ''სგანარელი ანუ ვითომდა რქოსანი'', [[1660]]
* ''დონ გარსია დე ნავარელი ანუ ეჭვიანი პრინცი'', [[1661]]
* ''ქმრების სკოლა'', [[1661]]
* ''გაბრაზებულები'', [[1661]]
* ''ცოლების სკოლა'', [[1662]]
* ''ვერსალის ექსპრომტი'', [[1663]]
* ''ძალად ქორწინება'', [[1664]]
* ''ტარტიუფი'', [[1664]]
* ''დონ ჟუანი'', [[1665]]
* ''მკურნალი სიყვარული'', [[1665]]
* ''მიზანტროფი'', [[1666]]
* ''უნებლიეთ ექიმი'', [[1666]]
* ''კომიკური პასტორალი'', [[1667]]
* ''სიცილიელი ანუ მხატვარი სიყვარული'', [[1667]]
* ''ჟორჟ დანდენი ანუ დაბნეული ქმარი'', [[1668]]
* ''ძუნწი ანუ ტყუილის სკოლა'', [[1668]]
* ''ბატონი დე პურსონიაკი'', [[1669]]
* ''შესანიშნავი საყვარლები'', [[1670]]
* ''გააზნაურებული მდაბიო'', [[1670]]
* ''სკაპენის ოინები'', [[1671]]
* ''მეცნიერი ქალები'', [[1672]]
* ''მოჩვენებითი ავადმყოფი'', [[1673]]

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{ვიკიციტატა}}
* [http://www.toutmoliere.net/index.html ბიოგრაფია, ბიბლიოგრაფია, ფილმოგრაფია, მოლიერისეულ ტერმინთა ლექსიკონი.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061110015907/http://www.toutmoliere.net/index.html |date=2006-11-10 }}
* [https://web.archive.org/web/20140227005227/http://www.inlibroveritas.net/auteur30.html მოლიერის ნაწარმოებები ონლაინ ან გადმოტვირთვა pdf ფორმატში.]
* [http://www.biblioweb.org/-MOLIERE- მოლიერის ნაწარმოებები, კომენტარები და შინაარსი.]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}
* [http://www.litterales.com/document_francais__ecrivain-Moli%E8re.html რესურსები და მასალები მოლიერის შესახებ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060904151007/http://www.litterales.com/document_francais__ecrivain-Moli%C3%84%C2%8Dre.html |date=2006-09-04 }}
* [http://www.comedie-francaise.fr/histoire/moliere_nom.php მოლიერის ფსევდონიმის შესახებ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061127032417/http://www.comedie-francaise.fr/histoire/moliere_nom.php |date=2006-11-27 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{ავტორიტეტული წყაროები}}

[[კატეგორია:ფრანგი დრამატურგები]]
[[კატეგორია:ფრანგი მსახიობები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1622]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1673]]
[[კატეგორია:ტუბერკულოზით გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:XVII საუკუნის ფრანგი დრამატურგები]]
[[კატეგორია:XVII საუკუნის ფრანგი მამაკაცი მწერლები]]
[[კატეგორია:XVII საუკუნის ფრანგი პოეტები]]
[[კატეგორია:XVII საუკუნის ფრანგი მამაკაცი მსახიობები]]
[[კატეგორია:XVII საუკუნის მამაკაცი მწერლები]]
[[კატეგორია:XVII საუკუნის ფსევდონიმიანი მწერლები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>sfs2sgikuohry1gq71llbz5cao0emst</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ემანუელ აფხაიძე</title>
    <ns>0</ns>
    <id>29023</id>
    <revision>
      <id>5427384</id>
      <parentid>5319683</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T02:17:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CitationAuditor</username>
        <id>172430</id>
      </contributor>
      <comment>1943 https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/470766/1/Zaria_Vostoka_1943_N176.pdf</comment>
      <origin>5427384</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10406" sha1="39k9k551n0ad15phtv0xw9migo68o66" xml:space="preserve">{{მმ*|აფხაიძე}}
{{ინფოდაფა პიროვნება
| ფერი = 
| სახელი =ემანუილ აფხაიძე
| ფოტო =  
| ფოტოს ზომა =
| წარწერა = 
| დაბსახელი =ემანუილ აფხაიძე 
| დაბთარიღი  =  {{დაბადების თარიღი |1899|8|29}}  
| დაბადგილი = [[ქუთაისი]]
| გარდთარიღი =  {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1970|9|8|1899|8|29}} 
| გარდადგილი =  [[თბილისი]]
| სხვა სახელები= 
| აქტიურობის წლები =  
| საქმიანობა= მსახიობი
| ჯილდოები = {{ლენინის ორდენი}} {{საპატიო ნიშნის ორდენი}} {{საპატიო ნიშნის ორდენი}} {{სტალინური პრემია}}
| მეუღლეები   =  
| პარტნიორები = 
| შვილები = 
| საცხოვრებელი ადგილი=  
| საიტი= 
| გამორჩეული როლები = 
}}
'''ემანუილ ელისეს ძე აფხაიძე''' (დ. [[29 აგვისტო]]  &lt;small&gt;[ ძვ. სტ. 17 აგვისტო]&lt;/small&gt;, [[1899]], [[ქუთაისი]] — გ. [[8 სექტემბერი]], [[1970]], [[თბილისი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] მსახიობი, [[საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი|საქართველოს სახალხო არტისტი]] ([[1943]]), სტალინური პრემიის ლაურეატი ([[1951]]).

==ბიოგრაფია==
[[1917|1917 წელს]] ქუთაისის რეალური სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[სუფლიორი|სუფლიორად]] ქუთაისის თეატრში, შემდეგ მსახიობად ბათუმის (1921–1923), [[მესხიშვილის თეატრი|ქუთაისის]] (1923–1924) და [[1924]] წლიდან [[რუსთაველის სახელობის თეატრი|თბილისის რუსთაველის სახელობის თეატრში]]. [[1926|1926 წელს]] დაამთავრა [[ფაღავას სტუდია|აკაკი ფაღავას დრამატული სტუდია]].

აფხაიძე კომედიური ჟანრის მსახიობი იყო. შექმნა მკვეთრი სცენური ფორმითა და არტისტიზმით აღბეჭდილი მრავალფეროვანი რეალისტური სახეები — საქმისაი ([[შალვა დადიანი]]ს „თეთნულდი&quot;), სოლომონ მორბელაძე ([[დავით კლდიაშვილი]]ს „შემოდგომის აზნაურები&quot;), ნესტორი (დადიანის „ნაპერწკლიდან&quot;), გონჯა ([[სანდრო შანშიაშვილი]]ს „არსენა“), ბესო ([[ალექსანდრე სუმბათაშვილ-იუჟინი]]ს „ღალატი“), მირზა ([[ილო მოსაშვილი]]ს „ჩაძირული ქვები“, [[სსრკ სახელმწიფო პრემია]], 1951), დუდკინი ([[ალექსანდრე ოსტროვსკი]]ს „უდანაშაულო დამნაშავენი“), პანდოლფო ([[კარლო გოლდონი]]ს „საპატარძლო აფიშით“), დიეგო ([[ჯონ ფლეტჩერი]]ს „ესპანელი მღვდელი“), რაგნო ([[ედმონ როსტანი]]ს „სირანო დე ბერჟერაკი“).

აფხაიძემ გარკვეული წვლილი შეიტანა ქართულ საესტრადო ხელოვნებაში — კითხულობდა საკუთარ იუმორისტულ-სატირულ ლექსებს. მონაწილეობდა აგრეთვე ქართულ კინოფილმებში („[[სურამის ციხე (ფილმი)|სურამის ციხე]]“, „ნარინჯის ველი“, „[[დაკარგული სამოთხე (1937 წლის ფილმი)|დაკარგული სამოთხე]]“, „ფიცი“, „[[გიორგი სააკაძე (ფილმი)|გიორგი სააკაძე]]“, „[[ჭრიჭინა (ფილმი)|ჭრიჭინა]]“, „[[მაია წყნეთელი (ფილმი)|მაია წყნეთელი]]“, „[[განაჩენი (ფილმი)|განაჩენი]]“, „[[დღე უკანასკნელი, დღე პირველი|დღე უკანასკენლი, დღე პირველი]]“). შეასრულა [[სერგო ორჯონიკიძე|სერგო ორჯონიკიძის]] როლი „[[მოსფილმი]]ს“ სურათში „სექტემბრის ღამე“.

დაკრძალულია [[პანთეონი (დიდუბე)|მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში]]. მასთან ასევე დაკრძალულია მისი მეუღლე '''თინა კონსტანტინეს ასული ჯაფარიძე-აფხაიძე''' (დ. [[24 თებერვალი]], [[1904]], სოფ. ქვიშხეთი ([[ხაშურის რაიონი]]) — გ. [[1974]], [[თბილისი]]) — ქართველი პედაგოგი. მიჰყავდა [[არფა (მუსიკალური საკრავი)|არფის]] კლასი. პარალელურად მუშაობდა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის ოპერისა და ბალეტის]], აგრეთვე [[რუსთაველის თეატრი]]ს ორკესტრებში. იყო ცნობილი მთარგმნელის [[კონსტანტინე ჯაფარიძე|კონსტანტინე ჯაფარიძის]] ქალიშვილი და ესტრადის გამოჩენილი მომღერლის [[ქეთევან ჯაფარიძე|ქეთევან ჯაფარიძის]] და.

==ჯილდოები და აღიარება==
* [[1946]] — [[საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი|საქართველოს სახალხო არტისტი]]
* [[1950]] — [[ლენინის ორდენი]]
* [[1951]] — [[სტალინური პრემია|III ხარისხის სტალინური პრემია]]
* [[1936]] და [[1958]] — [[საპატიო ნიშნის ორდენი]]&lt;ref&gt;[https://portal-kultura.ru/upload/iblock/202/1936.09.11.pdf Указ Президиума Верховного Совета СССР от 5 сентября 1936 года «О награждении работников Грузинского государственного драматического театра им. Ш. Руставели»]&lt;/ref&gt; 

==ლიტერატურა==
{{ქსე|2|34-35|კიკნაძე ვ.}}
* ''კიკნაძე ვ.,'' ემანუელ აფხაიძე, თბ., 1960;
* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 64, თბ., 1994

==რესურსები ინტერნეტში==
*{{nplg ბიოგრაფია|00004021|ემანუილ აფხაიძე}}
*[http://geocinema.ge//ka/persons/34 ემანუილ აფხაიძე] — [[ეროვნული ფილმოგრაფია]]
*{{imdb name|0032057|ემანუილ აფხაიძე}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
{{authority control}}
{{DEFAULTSORT:აფხაიძე, ემანუილ}}

[[კატეგორია:დაბადებული 29 აგვისტო]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1899]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 8 სექტემბერი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1970]]
[[კატეგორია:ქართველი მსახიობები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:სტალინური პრემიის ლაურეატები]]
[[კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>39k9k551n0ad15phtv0xw9migo68o66</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>აქტინიები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>29029</id>
    <revision>
      <id>5427295</id>
      <parentid>3989397</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:45:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>გიო ოქრო</username>
        <id>84301</id>
      </contributor>
      <comment>/* ლიტერატურა */</comment>
      <origin>5427295</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3045" sha1="j2ddmzag50hfik2hx6rp5qhewio0x98" xml:space="preserve">{{ტაქსოდაფა
| სახელი =აქტინიები
| სურათის ფაილი =Urticina piscivora 1.jpg
| სურათის წარწერა =
| სურათის აღწერა =
| სამეფო = ცხოველები
| ტიპი =[[ნაწლავღრუიანები]]
| კლასი =[[მარჯნის პოლიპები]]
| რიგი =აქტინიები
| ოჯახი =
| გვარი =
| სახეობა =
| ლათ =Actiniaria
| არეალის რუკა =
| ვიკისახეობები =
| commons = 
}}

'''აქტინიები''' (Actiniaria), ''ზღვის ანემონები'' — ზღვის ნაწლავღრუიანების რიგი [[მარჯნის პოლიპები|მარჯნის პოლიპების]] კლასისა. აქტინიების უმრავლესობა ცალადია, იშვიათად - კოლონიური. მეტი ნაწილი სუბსტრატზეა მიმაგრებული, მაგრამ კუნთოვანი ლანჩით ადგილის მონაცვლებაც შეუძლია. აქვთ ცილინდრული სხეული, რომლის დიამეტრი რამდენიმე მმ-იდან 1,5 მ-მდე აღწევს. ჩვეულებრივ, ჭრელადაა შეფერილი. გავრცელებულია ფართოდ, უფრო მეტად ტროპიკულ და სუბტროპიკულ წყლებში.

აქტინიები იკვებებიან პლანქტონური კიბოსნაირებით, მოლუსკების ლარვებითა და პატარა თევზებით. მსხვერპლს იჭერენ პირის ირგვლივი საცეცებით, რომლებიც აღჭურვილია მსუსხავი უჯრედებით. ამ უკანასკნელთა საშუალებით აქტინიები პატარა ცხოველებს ხოცავენ, ადამიანის კანს კი სუსხავენ. ზოგი აქტინიები [[სიმბიოზი|სიმბიოზშია]] კიბო-განდეგილთან. ჩვეულებრივ სქესობრივად მრავლდებიან, ზოგი უსესქესოდ. ცნობილია ცოცხლადმშობი სახეობებიც.
==ლიტერატურა==
{{ქსე|2|42}}

[[კატეგორია:მარჯნის პოლიპები]]</text>
      <sha1>j2ddmzag50hfik2hx6rp5qhewio0x98</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427296</id>
      <parentid>5427295</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:46:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>გიო ოქრო</username>
        <id>84301</id>
      </contributor>
      <origin>5427296</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3058" sha1="px14slge7mgevqmuwep6anwjlkmhxny" xml:space="preserve">{{ტაქსოდაფა
| სახელი =აქტინიები
| სურათის ფაილი =Urticina piscivora 1.jpg
| სურათის წარწერა =
| სურათის აღწერა =
| სამეფო = ცხოველები
| ტიპი =[[ნაწლავღრუიანები]]
| კლასი =[[მარჯნის პოლიპები]]
| რიგი =აქტინიები
| ოჯახი =
| გვარი =
| სახეობა =
| ლათ =Actiniaria
| არეალის რუკა =
| ვიკისახეობები =
| commons = 
}}

'''აქტინიები''', ''ზღვის ანემონები'' ({{lang-la|Actiniaria}}) — ზღვის ნაწლავღრუიანების რიგი [[მარჯნის პოლიპები|მარჯნის პოლიპების]] კლასისა. აქტინიების უმრავლესობა ცალადია, იშვიათად - კოლონიური. მეტი ნაწილი სუბსტრატზეა მიმაგრებული, მაგრამ კუნთოვანი ლანჩით ადგილის მონაცვლებაც შეუძლია. აქვთ ცილინდრული სხეული, რომლის დიამეტრი რამდენიმე მმ-იდან 1,5 მ-მდე აღწევს. ჩვეულებრივ, ჭრელადაა შეფერილი. გავრცელებულია ფართოდ, უფრო მეტად ტროპიკულ და სუბტროპიკულ წყლებში.

აქტინიები იკვებებიან პლანქტონური კიბოსნაირებით, მოლუსკების ლარვებითა და პატარა თევზებით. მსხვერპლს იჭერენ პირის ირგვლივი საცეცებით, რომლებიც აღჭურვილია მსუსხავი უჯრედებით. ამ უკანასკნელთა საშუალებით აქტინიები პატარა ცხოველებს ხოცავენ, ადამიანის კანს კი სუსხავენ. ზოგი აქტინიები [[სიმბიოზი|სიმბიოზშია]] კიბო-განდეგილთან. ჩვეულებრივ სქესობრივად მრავლდებიან, ზოგი უსესქესოდ. ცნობილია ცოცხლადმშობი სახეობებიც.

==ლიტერატურა==
{{ქსე|2|42}}

[[კატეგორია:მარჯნის პოლიპები]]</text>
      <sha1>px14slge7mgevqmuwep6anwjlkmhxny</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოაზროვნე (ქანდაკება)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>31189</id>
    <revision>
      <id>5426968</id>
      <parentid>5406104</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:25:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5426968</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1914" sha1="9pdfeflz3yg6ps0g10hc9hzbjvgetyg" xml:space="preserve">[[ფაილი:The Thinker close.jpg|მინი|250პქ|&quot;მოაზროვნე&quot;.]]
'''მოაზროვნე''' ({{lang-fr|Le Penseur}}) — [[როდენი|ოგიუსტ როდენის]] ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ქანდაკება, შექმნილი 1880-82 წლებში. ქანდაკების ორიგინალი მდებარეობს [[როდენის მუზეუმი (პარიზი)|როდენის მუზეუმში]] [[პარიზი|პარიზში]], ხოლო მისი [[ბრინჯაო]]ს ასლი დადგმულია სკულპტორის საფლავზე მედონში, პარიზის გარეუბანში.

== გალერეა ==
&lt;gallery&gt;
ფაილი:Auguste Rodin - Grubleren 2005-03.jpg|სკულპტურის ბრინჯაოს ასლი, [[კოპენჰაგენი]]
ფაილი:The Gates of Hell Philadelphia2.JPG|ჯოჯოხეთის კარიბჭეს ზევით ზის ”მოაზროვნე”
&lt;/gallery&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.musee-rodin.fr/en/collections/sculptures/thinker Link to ''The Thinker''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190406052417/http://www.musee-rodin.fr/en/collections/sculptures/thinker |date=2019-04-06 }}
* [http://www.artble.com/artists/auguste_rodin/sculpture/the_thinker ''The Thinker'' Inspiration, Analysis and Critical Reception]
* [http://www.penseur.org/ ''The Thinker'' project]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180614004345/http://www.penseur.org/ |date=2018-06-14 }}

{{არქიტექტურა}}
[[კატეგორია:ქანდაკებები]]</text>
      <sha1>9pdfeflz3yg6ps0g10hc9hzbjvgetyg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>რასიომონის ეფექტი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>31896</id>
    <revision>
      <id>5427432</id>
      <parentid>2366070</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:12:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-38217-47</username>
        <id>184899</id>
      </contributor>
      <origin>5427432</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1327" sha1="53z5f3z68q1ys3uk28cotcqmj5wtr75" xml:space="preserve">'''რასიომონის ეფექტი''' ([[ინგლ.]] Rashomon effect) — გამოცდილის აღქმის სუბიექტურობის ეფექტი, რომელშიც რაიმე მოვლენის თვითმხილველებს ძალუძთ შექმნან მისი ძირეულად განსხვავებული, თუმცა ერთნაირად სავარაუდო სინამდვილის მსგავსი აღწერა.

ეფექტს სახელი [[კუროსავა აკირა]]ს ფილმი [[რასიომონი]]ს გამო დაერქვა, რომელშიც დანაშაულის თვითმხილველი ოთხი პიროვნება შემთხვევას ოთხი ურთიერთსაწინააღმდეგო ვერსიით აღწერს. ფილმი ეყრდნობა [[აკუტაგავა რიუნოსკე|რიუნოსკე აკუტაგავა]]ს ორ მოთხრობას.

{{ფსიქოლოგია}}

[[კატეგორია:ფსიქოლოგია]]</text>
      <sha1>53z5f3z68q1ys3uk28cotcqmj5wtr75</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34160</id>
    <revision>
      <id>5427258</id>
      <parentid>5339180</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:51:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-38144-27</username>
        <id>184878</id>
      </contributor>
      <comment>/* სტატისტიკა */</comment>
      <origin>5427258</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41922" sha1="g8inhdosnbrppwlksd0pz0cfti93qf1" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა რაგბის გუნდი
| ქვეყანა = საქართველო
| სურათი =Georgian RU logo 2023.png
| სურათის ზომა = 200პქ
| კავშირი = [[საქართველოს რაგბის კავშირი]]
| მეტსახელი = ბორჯღალოსნები, ლელოები
| ემბლემა = [[ბორჯღალა|ბორჯღალი]]
| კაპიტანი = [[მერაბ შარიქაძე]]
| მწვრთნელი = ''ვაკანტური''
| დაარსდა = 1989 წელს
| კეპი = [[დავით კაჭარავა]] (121)
| ქულა = [[მერაბ კვირიკაშვილი]] (840)
| ლელო = [[აკაკი ტაბუცაძე]] (50)
| pattern_la1           = _thinblackborder
| pattern_b1            = _blackarc
| pattern_ra1           = _thinblackborder
| pattern_sh1           = 
| pattern_so1           = 
| leftarm1              = E1224E
| body1                 = E1224E
| rightarm1             = E1224E
| shorts1               = FFFFFF
| socks1                = E1224E
| pattern_la2           = _thinredborder
| pattern_b2            = _redarc
| pattern_ra2           = _thinredborder
| pattern_sh2           = 
| pattern_so2           = _redtop
| leftarm2              = FFFFFF
| body2                 = FFFFFF
| rightarm2             = FFFFFF
| shorts2               = FFFFFF
| socks2                = ffffff
| პირველი = {{ru|ZIM}} 3 – 16 '''საქართველო''' {{flagicon|Georgian SSR}} &lt;BR/&gt;(12-09-1989)
| დიდიგამარ = {{ru|GEO}} 110– 0 {{ru-rt|SUI}}&lt;BR/&gt;(01.02.2025)
| დიდიდამარ = {{ru|ENG}} 84 – 6 {{ru-rt|GEO|1990}}&lt;BR/&gt;(12-10-2003)
| მსოფთასზეგამოსვლა = 5
| წელი = 2003
| საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი, 2003, 2007, 2011, 2015, 2019 და 2023 წლებში
}}
'''საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები''' წარმოადგენს [[საქართველო]]ს [[რაგბი]]ს საერთაშორისო შეჯიბრებზე. არის [[რაგბის საერთაშორისო საბჭო]]ს და [[ევროპის რაგბის ფედერაცია|ევროპის რაგბის ფედერაციის]] წევრი.

საქართველოს პირველი ეროვნული რაგბის გუნდი შეიქმნა [[1989]] წელს, რომელმაც 12 სექტემბერს [[ქუთაისი|ქუთაისში]] საერთაშორისო მატჩი გამართა [[ზიმბაბვე]]ს ნაკრებთან – 16:3. გუნდის პირველი მწვრთნელი იყო დავით კილასონია, პირველი კაპიტანი – [[ლიპარტელიანი, ოლეგ|ოლეგ ლიპარტელიანი]]. [[1990]] წელს მოეწყო მორაგბეთა ნაკრების პირველი ტურნე ზიმბაბვეში. [[1991]] წელს, საქართველოს დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ, ქართულმა კლუბებმა სსრკ ჩემპიონატი დატოვეს. [[1992]] წლის თებერვალში რაგბის საერთაშორისო საბჭომ საქართველოს რაგბის კავშირი 52-ე წევრად მიიღო. ერთი წლის შემდეგ საქართველოს ნაკრები პირველად ჩაება მსოფლიოს თასის გათამაშების შესარჩევ ტურნირში. საქართველოს რაგბის კავშირის ახალმა ხელმძღვანელობამ (პრეზიდენტი — [[ბიძინა გეგიძე]]) მიზნად დაისახა ამ ასპარეზობის ფინალურ ეტაპზე გასვლა. [[1997]] წელს ეროვნული ნაკრების მწვრთნელად დაინიშნა ფრანგი კლოდ [[სორელი, კლოდ|სორელი]]. 2001 წელს საქართველოს ნაკრებმა მოიგო [[ევროპის ერთა თასი]], რითაც ოფიციალურად გახდა ევროპის მე-7 გუნდი. [[2002|2002 წლის]] 13 ოქტომბერს თბილისში, ეროვნულ სტადიონზე, საქართველოს ნაკრებმა დაამარცხა [[რუსეთი]]ს ნაკრები (17:13) და [[2003]] წლის მსოფლიოს თასის ფინალური ტურნირის საგზური მოიპოვა. მას შემდეგ საქართველოს მორაგბეთა ნაკრები 2003, 2007, 2011, 2015 და 2019 წლების მსოფლიო თასის გათამაშების ჯგუფურ ეტაპზე მოხვდა. მათ შორის 2019 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე საკვალიფიკაციო ეტაპის გარეშე. მორაგბეთა ნაკრები პირველი ქართული გუნდია, რომელმაც მსოფლიოს ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე იასპარეზა. 2020 წლის თებერვლის მონაცემებით საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები IRB რეიტინგში მე-12 ადგილს იკავებს. 2019-ის მონაცემებით, საქართველომ რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატზე 9-დან 5-ჯერ იასპარეზა და ხუთივეჯერ ჯგუფში ჩარჩა&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.rugbyworldcup.com/teams/georgia |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2020-07-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200228132438/https://www.rugbyworldcup.com/teams/georgia |archivedate=2020-02-28 }}&lt;/ref&gt;

==მსოფლიო ჩემპიონატი==
{{მთავარი|საქართველო რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატზე}}
ქვემოთ ცხრილი საქართველოს მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობის მონაცემებს გვიჩვენებს.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
!colspan=8|[[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები]]
! rowspan=&quot;15&quot; width=&quot;1%&quot; |
!colspan=6|საკვალიფიკაციო ეტაპის შედეგები
|-
!წელი
!ეტაპი
!{{Tooltip|თ|თამაში}}
!{{Tooltip|მ|მოგება}}
!{{Tooltip|ფ|ფრე}}
!{{Tooltip|წ|წაგება}}
!{{Tooltip|ქ|გატანილი ქულა}}
!{{Tooltip|მქ|მიღებული ქულა}}
!{{Tooltip|თ|თამაში}}
!{{Tooltip|მ|მოგება}}
!{{Tooltip|ფ|ფრე}}
!{{Tooltip|წ|წაგება}}
!{{Tooltip|ქ|გატანილი ქულა}}
!{{Tooltip|მქ|მიღებული ქულა}}
|-
| {{flagicon|AUS}}{{flagicon|NZL}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 1987|1987]]||colspan=7|''სსრკ-ის შემადგენლობაში''||colspan=6|''-''
|-
|{{flagicon|GBR}}{{flagicon|IRE|rugby union}}{{flagicon|FRA}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 1991|1991]]||colspan=7|''სსრკ-ის შემადგენლობაში''||colspan=7|''სსრკ-ის შემადგენლობაში''
|-
|{{flagicon|RSA}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 1995|1995]]||rowspan=2 colspan=7|''ვერ მოხვდა''||2||0||0||2||15||38
|-
|{{flagicon|WAL}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 1999|1999]]||8||4||0||4||131||221
|-
|{{flagicon|AUS}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2003|2003]]||ჯგუფური ეტაპი||4||0||0||4||46||200||2||1||0||1||31||76
|-
|{{flagicon|FRA}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2007|2007]]||ჯგუფური ეტაპი||4||1||0||3||50||111||14||10||1||3||426||182
|-
|{{flagicon|NZL}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2011|2011]]||ჯგუფური ეტაპი||4||1||0||3||48||90||10||8||1||1||326||132
|-
|{{flagicon|ENG}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2015|2015]]||ჯგუფური ეტაპი||4||2||0||2||53||123||10||9||1||0||286||106
|-
|{{flagicon|JPN}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2019|2019]]||ჯგუფური ეტაპი||4||1||0||3||65||122||colspan=6|''მოხვდა ავტომატურად''
|-
|{{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} [[რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2023|2023]]
|ჯგუფური ეტაპი
|4
|0
|1
|3
|64
|113
|10
|9
|1
|0
|325
|146
|-
|{{flagicon|Australia}} 2027
| colspan=&quot;7&quot; rowspan=&quot;2&quot; |გაირკვევა
| colspan=&quot;6&quot; rowspan=&quot;2&quot; |კვალიფიკაცია არ დაწყებულა
|-
|{{flagicon|United States}} 2031
|-
|'''ჯამი'''
|'''6/10'''
|'''24'''
|'''5'''
|'''1'''
|'''18'''
|'''326'''
|'''759'''
|'''56'''
|'''41'''
|'''4'''
|'''11'''
|'''1540'''
|'''901'''
|-
|}

== რაგბი ევროპის ჩემპიონატი ==
{{მთავარი|რაგბი ევროპის ჩემპიონატი}}
საქართველოს ეროვნული ნაკრები [[რაგბი ევროპის ჩემპიონატი]]ს გათამაშების უცვლელი წევრია. მათ ეს ტრუნირი მოგებული აქვთ 12-ჯერ.

[[File:ENC champions en.svg|thumb|right|300px|რაგბი ევროპის ჩემპიონები]]

{| class=&quot;wikitable&quot; -style=&quot;text-align: center&quot;
!width=75|სეზონი
!width=35|{{Tooltip|მ|მოგება}}
!width=35|{{Tooltip|ფ|ფრე}}
!width=35|{{Tooltip|წ|წაგება}}
!colspan=2 |ლელო
!width=35|{{Tooltip|ა|ადგილი}}
|-
|[[ევროპის ერთა თასის I გათამაშება|2000]]||3||0||2||20||9||'''2'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|[[ევროპის ერთა თასის II გათამაშება|2001]]||5||0||0||22||7||'''1'''
|-
|2002||3||1||1||21||9||'''2'''
|-
|[[ევროპის ერთა თასის IV გათამაშება|2003–04]]||5||1||4||21||11||'''3'''
|-
|2005–06||8||0||2||48||11||'''2'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|[[ევროპის ერთა თასის პირველი დივიზიონი 2006-2008|2007–08]]||9||0||1||41||7||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|[[ევროპის ერთა თასის პირველი დივიზიონი 2008-2010|2009–2010]]||8||1||1||45||11||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|[[ევროპის ერთა თასის პირველი დივიზიონი 2010-2012|2011–2012]]||9||0||1||43||6||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|[[ევროპის ერთა თასის პირველი დივიზიონი 2012-2014|2013–2014]]||9||1||0||32||6||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|[[ევროპის ერთა თასის პირველი დივიზიონი 2014-2016|2015–2016]]||10||0||0||44||5||'''1'''
|- 
|2017||4||0||1||19||4||'''2'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|2018||5||0||0||26||2||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|2019||5||0||0||25||2||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|2020||5||0||0||28||7||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|2021||5||0||0||22||6||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|2022||4||1||0||25||8|||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|2023||5||0||0||34||5||'''1'''
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|2024||5||0||0||26||5||'''1'''
|- 
|- style=&quot;background:#ccffcc;&quot;
|2025||5||0||0||47||9||'''1'''
|- 
|2026||4||0||1||34||9||'''2'''
|-
!ჯამი||116||5||14||623||139||
|}

== სტატისტიკა==
{{მსოფლიო რაგბის რეიტინგი}}
[[ფაილი:Georgia IRB World Rankings.png|მინი|საქართველოს ცვლილების ისტორია რეიტინგში|350პქ]]
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:100%&quot;
|-
! style=&quot;width:150px;&quot;| მოწინააღმდეგე
! style=&quot;width:30px;&quot;| მოგება
! style=&quot;width:30px;&quot; | ფრე
! style=&quot;width:30px;&quot; | წაგება
! colspan=2 |ლელო
|-
| {{Ru|AUS}} || 0 || 0 || 3 || 7 || 14 
|-
| {{Ru|ARG}} || 0 || 0 || 5 || 5 || 20 
|-
| {{Ru|USA}} || 5 || 0 || 3 || 21 || 20 
|-
| {{Ru|NZL}} || 0 || 0 || 1 || 1 || 7 
|-
| {{Ru|BEL}} || 6 || 0 || 0 || 39 || 1 
|-
| {{Ru|BUL}} || 1 || 0 || 0 || 11 || 1 
|-
| {{Ru|GER}} || 10 || 0 || 0 || 78 || 7 
|-
| {{Ru|DEN}} || 1 || 0 || 0 || 2 || 1 
|-
| {{Ru|ESP}} || 24 || 1 || 3 || 133 || 46 
|-
| {{Ru|ZIM}} || 2 || 0 || 1 || 7 || 4 
|-
| {{Ru|JPN}} || 2 || 0 || 6 || 16 || 20 
|-
| {{Ru|ENG}} || 0 || 0 || 3 || 1 || 24 
|-
| {{Ru|IRE}} || 0 || 0 || 6 || 6 || 32 
|-
| {{Ru|ITA}} || 1 || 0 || 4 || 9 || 17 
|-
| {{Ru|CAN}} || 5 || 0 || 3 || 22 || 16 
|-
| {{Ru|LVA}} || 1 || 0 || 0 || 4 || 0 
|-
| {{Ru|LUX}} || 0 || 1 || 0 || 1 || 1 
|-
| {{Ru|MAR}} || 1 || 0 || 0 || 2 || 2 
|-
| {{Ru|MDA}} || 1 || 0 || 0 || 7 || 1 
|-
| {{Ru|NAM}} || 4 || 0 || 1 || 11 || 7 
|-
| {{Ru|NED}} || 9 || 0 || 1 || 71 || 17 
|-
| {{Ru|POL}} || 0 || 0 || 2 || 2 || 4 
|-
| {{Ru|POR}} || 19 || 4 || 5 || 87 || 29 
|-
| {{Ru|ROM}} || [[საქართველოს და რუმინეთის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრებების ურთიერთშეხვედრების ისტორია|'''21''']] || 1 || 9 || 86 || 42 
|-
| {{Ru|RUS}} || [[საქართველოს და რუსეთის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრებების ურთიერთშეხვედრების ისტორია|'''24''']] || 1 || 1 || 70 || 17  
|-
| {{Ru|SAM}} || 3 || 1 || 2 || 9 || 15 
|-
| {{Ru|RSA}} || 0 || 0 || 3 || 2 || 28 
|-
| {{Ru|FRA}} || 0 || 0 || 2 || 3 || 14 
|-
| {{Ru|TON}} || 6 || 0 || 2 || 14 || 18 
|-
| {{Ru|WAL}} || 1 || 0 || 4 || 6 || 17 
|-
| {{Ru|UKR}} || 9 || 0 || 0 || 40 || 7 
|-
| {{Ru|URU}} || 6 || 0 || 2 || 21 || 14 
|-
| {{Ru|FIJ}} || 1 || 1 || 6 || 8 || 28 
|-
| {{Ru|KAZ}} || 1 || 0 || 0 || 3 || 1 
|-
| {{Ru|SWI}} || 3 || 0 || 0 || 26 || 2   
|- 
| {{Ru|SCO}} || 0 || 0 || 6 || 4 || 30 
|-
| {{Ru|CZE}} || 8 || 0 || 0 || 45 || 3 
|-
| {{Ru|CHI}} || 1 || 0 || 1 || 7 || 4 
|-
| {{Ru|CRO}} || 1 || 0 || 0 || 3 || 2  
|- 
| არგენტინა A || 2 || 0 || 2 || 7 || 6 
|-
| ახალი ზელანდია XV || 0 || 0 || 1 || 1 || 5
|- 
| ბარბაროსები || 0 || 0 || 1 || 3 || 4 
|-
| ირლანდია A || 0 || 0 || 3 || 5 || 13 
|-
| იტალია A || 3 || 0 || 4 || 13 || 10 
|-
| სამხრეთ აფრიკა A|| 1 || 0 || 5 || 10 || 15 
|-
| საფრანგეთის უნივერსიტეტი || 1 || 0 || 0 || 3 || 2 
|-
| ფრანგი ბარბაროსები|| 1 || 0 || 0 || 2 || 2 
|-
| შოტლანდია A|| 1 || 0 || 1 || 1 || 13
|- class=&quot;sortbottom&quot;
! ჯამში !! 186 !! 10 !! 102 !! 927 !! 612
|}

== მწვრთნელები ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:100%; text-align:center;&quot;
|-
! style=&quot;width:210px;&quot;|სახელი
! style=&quot;width:95px;&quot;|წლები
! style=&quot;width:55px;&quot;|მატჩი
! style=&quot;width:55px;&quot;|მოგება
! style=&quot;width:55px;&quot; |ფრე
! style=&quot;width:55px;&quot; |წაგება
! style=&quot;width:55px;&quot;|%
|-
| align=left | {{flagicon|GEO}} [[დავით კილასონია]] || 1989–1990 || 3 || 2 || 0 || 1 || 67%
|-
| align=left | {{flagicon|GEO}} თემურ ბენდიაშვილი || 1991–1993 || 8 || 5 || 1 || 2 || 63%
|-
| align=left | {{flagicon|GEO}} დუგლას კავთელაშვილი || 1994–1995 || 4 || 4 || 0 || 0 || 100%
|-
| align=left | {{flagicon|GEO}} [[გურამ მოდებაძე|გურამ მოდებაძე (ბურძგლა)]] || 1995–1999 || 16 || 9 || 0 || 7 || 56%
|-
| align=left | {{flagicon|FRA}} [[კლოდ სორელი]] || 2000–2003 || 30 || 16 || 1 || 13 || 55%
|-
| align=left |{{flagicon|GEO}} მალხაზ ჭეიშვილი || 2004–2007 || 35 || 19 || 2 || 14 || 57%
|-
| align=left |{{flagicon|AUS}} ტიმ ლეინი || 2008–2010 || 28 || 18 || 1 || 9 || 66%
|-
| align=left |{{flagicon|SCO}} რიჩარდ დიქსონი  || 2010–2011 || 14 || 10 || 0 || 4 || 71%
|-
| align=left |{{flagicon|NZL}} მილტონ ჰეიგი || 2012–2019 || 76 || 49 || 2 || 25 || 66%
|-
| align=left |{{flagicon|GEO}} ლევან მაისაშვილი ''(მ. შ.)'' || 2020 || 6 || 5 || 0 || 1 || 83% 
|-
| align=left |{{flagicon|GEO}} ლევან მაისაშვილი || 2021–2023 || 31 || 19 || 3 || 9 || 61% 
|-
| align=left |{{flagicon|ENG}} რიჩარდ კოკერილი
|2024–2025
|22
|14
|0
|8
|64%
|}

== კაპიტნები ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- bgcolor=&quot;#660033;&quot; align=&quot;center&quot;
! style=&quot;background: #ddffdd;&quot;|სახელი გვარი
! style=&quot;background: #ddffdd;&quot;|პოზიცია
! style=&quot;background: #ddffdd;&quot;|კლუბი
! style=&quot;background: #ddffdd;&quot;|თამაშ. რაოდენობა
|-----
| [[ილია ზედგინიძე]]
| [[მეორე ხაზი (რაგბი)|მეორე ხაზი]]
| [[ეგზი (რაგბი)|ეგზი]], [[საფრანგეთი|სფრ]]
| 32
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[ირაკლი აბუსერიძე]]
| [[ჰავბეკი (რაგბი)|ჰავბეკი]]
| [[ორლეანი (რაგბი)|ორლეანი]], [[საფრანგეთი|სფრ]]
| 15
|-----
| [[ლევან ცაბაძე]]
| [[ბურჯი (რაგბი)|ბურჯი]]
| [[რუსთავი (რაგბი)|რუსთავი]], [[საქართველო|საქ]]
| 12
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[ზურაბ მჭედლიშვილი]]
| [[მეორე ხაზი (რაგბი)|მეორე ხაზი]], [[მესამე ხაზი (რაგბი)|მესამე ხაზი]]
| [[გუმარი (რაგბი)|გუმარი]], [[საქართველო|საქ]]
| 12
|-----
| [[დიმა ობოლაძე (მორაგბე)|დიმა ობოლაძე]]
| [[მესამე ხაზი (რაგბი)|მესამე ხაზი]]
| [[აკადემია(რაგბი)|აკადემია]], [[საქართველო|საქ]]
| 12
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[ნუგზარ ძაგნიძე]]
| [[პივოტი (რაგბი)|პივოტი]], [[ფულბეკი (რაგბი)|ფულბეკი]]
| [[აია (რაგბი)|აია]], [[საქართველო|საქ]]
| 7
|-----
| ''[[ოლეგ ლიპარტელიანი]] (პირველი!)''
| [[შუამარბი (რაგბი)|შუამარბი]]
| [[აია (რაგბი)|აია]], [[საქართველო|საქ]]
| 3
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[პალიკო ჯიმშელაძე]]
| [[გარემარბი (რაგბი)|გარემარბი]], [[შუამარბი (რაგბი)|შუამარბი]], [[პივოტი (რაგბი)|პივოტი]]
| [[რუსთავი (რაგბი)|რუსთავი]], [[საქართველო|საქ]]
| 3
|-----
| [[ბესო უდესიანი]]
| [[მესამე ხაზი (რაგბი)|მესამე ხაზი]]
| [[შალონი (რაგბი)|შალონი]], [[საფრანგეთი|სფრ]]
| 3
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[გია ლაბაძე]]
| [[მესამე ხაზი (რაგბი)|მესამე ხაზი]]
| [[ტულონი (რაგბი)|ტულონი]], [[საფრანგეთი|სფრ]]
| 2
|-----
| [[ვასილ კაცაძე]]
| [[უნივერსალი (რაგბი)|უნივერსალი]]
| [[ქორები (რაგბი)|ქორები]], [[საქართველო|საქ]]
| 2
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[დავით ბოლღაშვილი]]
| [[მესამე ხაზი (რაგბი)|მესამე ხაზი]]
| [[ლილი (რაგბი)|ლილი]], [[საფრანგეთი|სფრ]]
| 2
|-----
| [[გოდერძი შველიძე]]
| [[ბურჯი (რაგბი)|ბურჯი]]
| [[მონტობანი (რაგბი)|მონტობანი]], [[საფრანგეთი|სფრ]]
| 1
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[ალეკო ხვედელიძე]]
| [[გარემარბი (რაგბი)|გარემარბი]], [[პივოტი (რაგბი)|პივოტი]]
| [[ვესტა (რაგბი)|ვესტა]], [[საქართველო|საქ]]
| 1
|-----
| [[ვიქტორ დიდებულიძე]]
| [[მეორე ხაზი (რაგბი)|მეორე ხაზი]], [[მესამე ხაზი (რაგბი)|მესამე ხაზი]]
| [[ყოჩები (რაგბი)|ყოჩები]], [[საქართველო|საქ]]
| 1
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[ბესიკ ხამაშურიძე]]
| [[ფულბეკი (რაგბი)|ფულბეკი]]
| [[აია (რაგბი)|აია]], [[საქართველო|საქ]]
| 1
|-----
| [[ვანო ნადირაძე]]
| [[მეორე ხაზი (რაგბი)|მეორე ხაზი]]
| [[მერკური (რაგბი)|მერკური]], [[საქართველო|საქ]]
| 1
|-bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| [[გია რაფავა]]
| [[მეორე ხაზი (რაგბი)|მეორე ხაზი]]
| [[რუსთავი (რაგბი)|რუსთავი]], [[საქართველო|საქ]]
| 1
|-----
| [[თამაზ ფხაკაძე]]
| [[მესამე ხაზი (რაგბი)|მესამე ხაზი]]
| [[აია (რაგბი)|აია]], [[საქართველო|საქ]]
| 1
|}
== ყველა დროის ინდივიდუალური რეკორდები ==
=== ყველაზე მეტი კეპი ===

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:100%; text-align:center;&quot;
|-
! style=&quot;width:35px;&quot;|#
! style=&quot;width:160px;&quot;| მოთამაშე
! style=&quot;width:95px;&quot;|პოზიცია
! style=&quot;width:95px;&quot;| წლები
! style=&quot;width:45px;&quot;| კეპი
! style=&quot;width:45px;&quot;| საწყისიდან
! style=&quot;width:45px;&quot;| შეცლიდან
! style=&quot;width:45px;&quot;| მოგება
! style=&quot;width:45px;&quot;| მარცხი
! style=&quot;width:40px;&quot;| ფრე
! style=&quot;width:45px;&quot;|%
|- 
| '''1''' || '''[[დავით კაჭარავა]]''' || ცენტრი || 2006– || 122 || 103 || 18 || 78 || 40 || 3 || 65.12
|- 
| '''2''' || [[მერაბ კვირიკაშვილი]] || ფულბეკი || 2003–2018 || '''115''' || 94 || 21 || 72 || 40 || 3 || 63.91
|- 
| '''3''' || [[გიორგი ჩხაიძე]] || მღლეტელი || 2002–2017 || '''100''' || 78 || 22 || 65 || 32 || 3 || 66.50
|-
| rowspan=&quot;6&quot; | '''8'''|| '''[[ლაშა ხმალაძე]]'''|| ცენტრი || 2008- || 85 || 64 || 17 ||  53 || 26 || 2 || 65.82
|-
| '''[[ლაშა მალაღურაძე]]''' || მგეზავი || 2008– || 99 || 49 || 48 || 65 || 30 || 2 || 67.36
|-
| [[ირაკლი აბუსერიძე]] || ჰავბეკი || 2000–2013 || '''85''' || 76 || 9 || 52 || 30 || 3 || 62.94
|-
| '''[[ალექსანდრე თოდუა]]''' || ფრთა || 2008– || 89 || 74 || 10 || 52 || 31 || 1 || 61.58
|-
| [[გიორგი ნემსაძე (მორაგბე)|გიორგი ნემსაძე]] || შემკვრელი || 2005–2019 || '''95''' || 71 || 24 || 62 || 32 || 1 || 65.78
|-
| '''[[შალვა სუთიაშვილი]]'''|| მღლეტავი || 2005- || 82 || 53 || 28 || 58 || 21 || 2 || 72.15
|-
| '''10''' || [[თედო ზიბზიბაძე]] || ცენტრი || 2000–2014 || '''77''' || 65 || 12 || 48 || 25 || 4 || 64.93
|-
|}
{{refbegin}} ბოლო განახლება: ესპანეთი-საქართველო, 9 თებერვალი 2020. სტატისტიკა მოიცავს მხოლოდ ოფიციალურ მატჩებს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Rugby Union {{!}} Georgia {{!}} Most matches {{!}} ESPN Scrum|url=http://stats.espnscrum.com/scrum/rugby/records/player/most_matches.html?id=81;type=team|website=ESPN scrum|accessdate=3 October 2019}}&lt;/ref&gt;{{refend}}
===ყველაზე მეტი ლელო ===

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:100%; text-align:center;&quot;
|-
! style=&quot;width:35px;&quot;|#
! style=&quot;width:165px;&quot;| მოთამაშე
! style=&quot;width:95px;&quot;|პოზიცია
! style=&quot;width:95px;&quot;|წლები
! style=&quot;width:45px;&quot;|კეპი
! style=&quot;width:45px;&quot;|საწყისიდან
! style=&quot;width:45px;&quot;| შეცვლიდან
! style=&quot;width:50px;&quot;|ქულა
! style=&quot;width:45px;&quot;| ლელო
|- 
| '''1''' || [[მამუკა გორგოძე]] || შემკვრელი || 2003–2019 || 75 || 69 || 6 || 135 || '''27''' 
|-
| '''2''' || '''[[დავით კაჭარავა]]''' || ცენტრი || 2006– || 121 || 102 || 18 || 110 || 25 
|- 
| rowspan=2 | '''3''' || [[ირაკლი მაჩხანელი]] || ფრთა || 2002–2014 || 73 || 68 || 5 || 115 || '''23''' 
|- 
| [[თედო ზიბზიბაძე]] || ცენტრი || 2000–2014  || 77 || 65 || 12 || 115 || '''23''' 
|-
| rowspan=2 | '''5''' || [[მერაბ კვირიკაშვილი]] || ფულბეკი || 2003–2018 || 115 || 94 || 21 || 840 || '''17''' 
|-
| [[მალხაზ ურჯუკაშვილი]] || ფრთა || 1997–2011 || 70 || 66 || 4 || 320 || '''17''' 
|-
| rowspan=2 | '''7''' || [[ბესიკ ხამაშურიძე]] || ფულბეკი || 1998–2011 || 61 || 51 || 10 || 75 || '''15''' 
|-
| [[გიორგი ნემსაძე (მორაგბე)|გიორგი ნემსაძე]] || შემკვრელი || 2005–2019 || 95 || 71 || 24 || 70 || '''15'''
|-
| '''9''' || '''[[ალექსანდრე თოდუა]]''' || ფრთა || 2008– || 84 || 74 || 10 || 65 || '''14'''
|-
| '''10''' || [[ილია ზედგინიძე]] || შემკვრელი || 1998–2011 || 66 || 64 || 2 || 65 || '''13''' 
|}
{{refbegin}} ბოლო განახლება: ესპანეთი-საქართველო, 9 თებერვალი 2020. სტატისტიკა მოიცავს მხოლოდ ოფიციალურ მატჩებს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Rugby Union {{!}} Georgia {{!}} Most matches {{!}} ESPN Scrum|url=http://stats.espnscrum.com/scrum/rugby/records/player/most_matches.html?id=81;type=team|website=ESPN scrum|accessdate=3 October 2019}}&lt;/ref&gt;{{refend}}
===ყველაზე მეტი ქულა ===

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:100%; text-align:center;&quot;
|-
! style=&quot;width:35px;&quot;|#
! style=&quot;width:162px;&quot;| მოთამაშე
! style=&quot;width:90px;&quot;| პოზიცია
! style=&quot;width:95px;&quot;|წლები
! style=&quot;width:45px;&quot;|მატჩი
! style=&quot;width:55px;&quot;|ქულა
! style=&quot;width:45px;&quot;|ლელო
! style=&quot;width:45px;&quot;| გარდასახვა
! style=&quot;width:45px;&quot;|ჯარიმა
! style=&quot;width:45px;&quot;|არეკნი
|- 
| '''1''' || [[მერაბ კვირიკაშვილი]] || ფულბეკი || 2003–2018 || 115 || '''840''' || 17 || 148 || 150 || 3
|- 
| rowspan=2 | '''2''' || [[პალიკო ჯიმშელაძე]] || მგეზავი || 1995–2007 || 57 || '''320''' || 9 || 61 || 48 || 3
|- 
| [[მალხაზ ურჯუკაშვილი]] || ფრთა || 1997–2011 || 70 || '''320''' || 17 || 47 || 46 || 1
|- 
| '''4''' || '''[[ლაშა მალაღურაძე]]''' || მგეზავი || 2008– || 97 || '''190''' || 6 || 38 || 25 || 3
|- 
| '''5''' || '''[[სოსო მათიაშვილი]]''' || ფულბეკი || 2017– || 25 || '''143''' || 6 || 22 || 23 || 0
|- 
| '''6''' || [[მამუკა გორგოძე]] || შემკვრელი || 2003–2019 || 75 || '''135''' || 27 || 0 || 0 || 0
|-
| '''7''' || [[ბექა წიკლაური]] || ფულბეკი || 2008– || 29 || '''124''' || 5 || 24 || 15 || 2
|- 
| '''8''' || '''[[დავით კაჭარავა]]''' || ცენტრი || 2006– || 121 || '''120''' || 24 || 0 || 0 || 0
|- 
| rowspan=2 | '''9''' || [[ირაკლი მაჩხანელი]] || ფრთა || 2002–2014 || 73 || '''115''' || 23 || 0 || 0 || 0
|- 
| [[თედო ზიბზიბაძე]] || ცენტრი || 2000–2014 || 77 || '''115''' || 23 || 0 || 0 || 0
|}
{{refbegin}} ბოლო განახლება: ესპანეთი-საქართველო, 9 თებერვალი 2020. სტატისტიკა მოიცავს მხოლოდ ოფიციალურ მატჩებს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Rugby Union {{!}} Georgia {{!}} Most matches {{!}} ESPN Scrum|url=http://stats.espnscrum.com/scrum/rugby/records/player/most_matches.html?id=81;type=team|website=ESPN scrum|accessdate=3 October 2019}}&lt;/ref&gt;{{refend}}
===ყველაზე მეტი ქულა თამაშში ===

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:100%; text-align:center;&quot;
|-
! style=&quot;width:35px;&quot;|#
! style=&quot;width:162px;&quot;|მოთამაშე
! style=&quot;width:95px;&quot;|პოზიცია
! style=&quot;width:35px;&quot;|ქულა
! style=&quot;width:35px;&quot;|ლელო
! style=&quot;width:35px;&quot;|გარდასახვა
! style=&quot;width:35px;&quot;|ჯარიმა
! style=&quot;width:35px;&quot;|არეკნი
! style=&quot;width:165px;&quot;| მოწინააღმდეგე
! style=&quot;width:165px;&quot;|ადგილი
! style=&quot;width:65px;&quot;|დრო
|-
| '''1''' || '''[[სოსო მათიაშვილი]]''' || ფულბეკი || '''34''' || 2 || 6 || 4 || 0 || {{ru|CAN}} || {{flagicon|GEO}} [[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|თბილისი]] || 11/10/2017
|- 
| '''2''' || [[მერაბ კვირიკაშვილი]] || ფულბეკი || '''32''' || 2 || 11 || 0 || 0 || {{ru|GER}} || {{flagicon|GEO}} [[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|თბილისი]]  || 06/02/2010
|- 
| '''3''' || [[მერაბ კვირიკაშვილი]] || ფულბეკი || '''24''' || 1 || 2 || 5 || 0 || {{ru|POR}} || {{flagicon|POR}} [[ლისაბონი]] || 08/02/2014
|- 
| rowspan=2 | '''4''' || [[პალიკო ჯიმშელაძე]] || ფულბეკი || '''23''' || 1 || 0 || 6 || 0 || {{ru|RUS}} || {{flagicon|RUS}} [[კრასნოდარი]] || 09/03/2003
|- 
| [[მერაბ კვირიკაშვილი]] || ფულბეკი || '''23''' || 1 || 9 || 0 || 0 || {{ru|CZE}} || {{flagicon|GEO}} [[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|თბილისი]] || 07/04/2007
|- 
| '''6''' || [[მერაბ კვირიკაშვილი]] || ფულბეკი || '''22''' || 1 || 1 || 5 || 0 || {{ru|JPN}} || {{flagicon|GEO}} [[მიხეილ მესხის სტადიონი|თბილისი]] || 17/11/2012
|-
| rowspan=3 | '''7''' || [[მალხაზ ურჯუკაშვილი]] || ფრთა || '''20''' || 0 || 7 || 2 || 0 || {{ru|CZE}} || {{flagicon|GEO}} [[ქუთაისი]] || 12/06/2005
|-
| '''[[ლაშა მალაღურაძე]]''' || მგეზავი || '''20''' || 1 || 6 || 1 || 0 || {{ru|ESP}} || {{flagicon|ESP}} [[მადრიდი]] || 28/02/2009
|-
| [[აკაკი ტაბუცაძე]] || ფრთა || '''20''' || 4 || 0 || 0 || 0 || {{ru|BEL}} || {{flagicon|GEO}} [[ქუთაისი]] || 22/02/2020
|-
| '''8''' ||  [[მალხაზ ურჯუკაშვილი]] || ფულბეკი || '''19''' || 1 || 4 || 2 || 0 || {{ru|ESP}} || {{flagicon|GEO}} [[მიხეილ მესხის სტადიონი|თბილისი]] || 28/10/2006
|}
{{refbegin}}ბოლო განახლება: ესპანეთი-საქართველო, 9 თებერვალი 2020. სტატისტიკა მოიცავს მხოლოდ ოფიციალურ მატჩებს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Rugby Union {{!}} Georgia {{!}} Most individual points in a match {{!}} ESPN Scrum|url=http://stats.espnscrum.com/scrum/rugby/records/player/most_points_match.html?id=81;type=team|website=ESPN scrum|accessdate=3 October 2019}}&lt;/ref&gt;{{refend}}
===ყველაზე მეტი ლელო თამაშში===

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:100%; text-align:center;&quot;
|-
! style=&quot;width:35px;&quot;|#
! style=&quot;width:162px;&quot;|მოთამაშე
! style=&quot;width:95px;&quot;|პოზიცია
! style=&quot;width:35px;&quot;|ქულა
! style=&quot;width:35px;&quot;|ლელო
! style=&quot;width:35px;&quot;|გარდასახვა
! style=&quot;width:35px;&quot;|ჯარიმა
! style=&quot;width:35px;&quot;|არეკნი
! style=&quot;width:165px;&quot;|მოწინააღმდეგე
! style=&quot;width:165px;&quot;|ადგილი
! style=&quot;width:65px;&quot;|დრო
|-
| '''1''' || [[აკაკი ტაბუცაძე]] || ფრთა || 20 || '''4''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|BEL}} || {{flagicon|GEO}} [[ქუთაისი]] || 22/02/2020
|-
| rowspan=8 | '''2''' || [[პალიკო ჯიმშელაძე]] || ფულბეკი || 15 || '''3''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|BUL}} || {{flagicon|BUL}} [[სოფია]] || 23/03/1995
|- 
| [[არჩილ ქავთარაშვილი]] || ფრთა || 15 || '''3''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|BUL}} || {{flagicon|BUL}} [[სოფია]] || 23/03/1995
|- 
| [[მამუკა გორგოძე]] || 8 ნომერი || 15 || '''3''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|CZE}} || {{flagicon|GEO}} [[ქუთაისი]] || 12/06/2005
|- 
| [[დავით დედუნაშვილი]] || კვაჭი || 15 || '''3''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|CZE}} || {{flagicon|GEO}} [[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|თბილისი]] || 07/04/2007
|-
| [[მალხაზ ურჯუკაშვილი]] || ცენტრი ||  15 || '''3''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|CZE}} || {{flagicon|GEO}} [[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|თბილისი]] || 07/04/2007
|-
| [[მამუკა გორგოძე]] || 8 ნომერი || 15 || '''3''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|ESP}} || {{flagicon|GEO}} [[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|თბილისი]] || 26/04/2008
|-
| '''[[ზურაბ ჟვანია (მორაგბე)|ზურაბ ჟვანია]]''' || კვაჭი || 15 || '''3''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|GER}} || {{flagicon|GER}} ჰეუსენტემი || 07/02/2015
|-
| '''[[გიორგი კვესელაძე]]''' || ცენტრი || 15 || '''3''' || 0 || 0 || 0 || {{ru|GER}} || {{flagicon|GER}} [[მაინის ოფენბახი]] || 17/02/2018
|-
|}
{{refbegin}}ბოლო განახლება: საქართველო-ბელგია, 22 თებერვალი 2020. სტატისტიკა მოიცავს მხოლოდ ოფიციალურ მატჩებს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Rugby Union {{!}} Georgia {{!}} Most individual tries in a match {{!}} ESPN Scrum|url=http://stats.espnscrum.com/scrum/rugby/records/player/most_tries_match.html?id=81;type=team|website=ESPN scrum|accessdate=3 October 2019}}&lt;/ref&gt;{{refend}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://qaflan.netai.net/GANZI/KA_Borjhalosnebi.htm ყველაფერი ბორჯღალოსანთა შესახებ 1989-2015] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923194539/http://qaflan.netai.net/GANZI/KA_Borjhalosnebi.htm |date=2015-09-23 }}
* [http://qaflan.netai.net/matiane50/index.htm ქართული რაგბის მატიანე 1959-2009] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111002160635/http://qaflan.netai.net/matiane50/index.htm |date=2011-10-02 }}
* [http://qaflan.netai.net/2010/ ზეპური რაგბის დღიური 2002-2011] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111002125859/http://qaflan.netai.net/2010/ |date=2011-10-02 }}
* [http://www.rugby.ge/ საქართველოს რაგბის კავშირი (Georgia Rugby Union)] (ქარ. ინგლ.)
* [http://rugbyshop.ge ონლაინ მაღაზია (ქართული ატრიბუტიკით) - Geo Rugby Shop] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180808203941/http://rugbyshop.ge/ |date=2018-08-08 }}
* [http://www.facebook.com/OfficialGeorgiaRugby საქართველოს ეროვნული რაგბის ნაკრების გულშემატკივართა ოფიციალური გვერდი Facebook-ზე]
* [http://twitter.com/GEORGIARUGBY საქართველოს ეროვნული რაგბის ნაკრების გულშემატკივართა ოფიციალური გვერდი ტვიტერზე]
* [http://www.facebook.com/GeorgianRugbyUnion საქართველოს რაგბის კავშირის ოფიციალური გვერდი Facebook-ზე]

== იხილეთ აგრეთვე ==
* [[ევროპის ერთა თასი]]
* [[ლელო (სპორტი)]]
* [[საქართველოს რაგბის კავშირი]]
* [[საქართველოს შვიდკაცა ნაკრები]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
{{სპორტის ეროვნული ნაკრებები საქართველოში}}
&lt;noinclude&gt;
{{მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები გუნდები}}
&lt;/noinclude&gt;

[[კატეგორია:რაგბი საქართველოში]]
[[კატეგორია:რაგბის ეროვნული ნაკრებები]]
[[კატეგორია:საქართველოს ეროვნული სპორტული ნაკრებები]]</text>
      <sha1>g8inhdosnbrppwlksd0pz0cfti93qf1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>37268</id>
    <revision>
      <id>5427124</id>
      <parentid>5253014</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:55:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427124</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41255" sha1="bn6voys24w0rc5xxwc2egtg9n4kkbl3" xml:space="preserve">{{ყოფილი რჩეული}}{{ინფოდაფა ტელევიზია
| გადაცემის_სახელი =  ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ
| სურათი =  sixfeetunderlogo.jpg 
| ტიტრი = 
| სხვა სახელწოდება = 
| ჟანრი = [[დრამა]], [[კომედია]]
| ფორმატი = 
| ავტორი = [[ალან ბოლი]]
| ეფუძნება = 
| შეიმუშავა = 
| სცენარი = 
| რეჟისორი = 
| რედაქტორი = 
| შემოქმედებითი დირექტორები = 
| წამყვანი = 
| მონაწილეობენ =  [[პიტერ კრაუზე]]&lt;br /&gt;[[მაიკლ ჰოლი]]&lt;br /&gt;[[ფრენსის კონროი]]&lt;br /&gt;[[ლორინ ემბროსი]]&lt;br /&gt;[[მეთიუ სენტ-პატრიკი]]&lt;br /&gt;[[ფრედი როდრიგესი]]&lt;br /&gt;[[რეიჩელ გრიფიტსი]]
| გახმოვანება = 
| ჟიური = 
| მთხრობელი = 
| თემის_კომპოზიტორი = 
| მთავარი_თემა = 
| ფინალური_თემა
| კომპოზიტორი = 
| ქვეყანა = [[აშშ]] 
| ენა = 
| სეზონი = 
| სერია = 5
| ეპიზოდი = 63
| ეპიზოდების_სია = ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ (ეპიზოდების სია)
| აღმასრულებელი_პროდიუსერი = 
| პროდიუსერი = 
| მონტაჟი = 
| ადგილი = 
| ოპერატორი = 
| კამერა = 
| ხანგრძლივობა =46–60 წთ.&lt;br /&gt;72 წთ. (სერიალის ფინალი)
| არხი = [[HBO]] 
| კომპანია = 
| დისტრიბუტორი = 
| ორიგინალური არხი = 
| ჩვენების_ფორმატი = [[480i]] ([[4:3]] [[SDTV]]) &lt;small&gt;(სეზონები 1-2)&lt;/small&gt; &lt;br /&gt; [[480i]] ([[16:9]] SDTV) &lt;small&gt;(სეზონები 3-5)&lt;/small&gt;
| აუდიო_ფორმატი = 
| პირველად = {{Start date|2001|6|3}}
| უკანასკნელად = {{End date|2005|8|21}}
| სტატუსი = 
| წინა = 
| შემდეგი = 
| დაკავშირებული_შოუები = 
| ბოლო = 
| საიტი = http://www.hbo.com/six-feet-under
}}

[[ფაილი:Sfu.png|მინი]]

'''ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ''' ([[ინგლ.]] Six Feet Under) — ამერიკული სატელევიზიო დრამა შექმნილი [[ალან ბოლი]]ს მიერ, რომელიც პირველად ტელე-ეთერში 2001 -2005 წლებში გავიდა. მისი პროდიუსერები იყვნენ ალან ბოლი, ალან პული, რობერტ გრინბლატი და დევიდ ჯანოლარი. სერიალში მოქმედება ვითარდება საოჯახო დამკრძალავი ბიუროს Fisher &amp; Sons Funeral Home ირგვლივ და აღწერს ფიშერების ცხოვრებას ოჯახის პატრიარქის გარდაცვალების შემდეგ (სათაური [[სიკვდილი]]ს [[ევფემიზმი]]ა, ექვსი [[ფუტი]] კი ტრადიციულად ის სიღრმეა, რომელშიც მიცვალებული განისვენებს დაკრძალვის შემდეგ). სერიალში მოქმედება თანამედროვე [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]] მიმდინარეობს.

სერიალის პროდიუსერი კომპანიები იყო Actual Size Films და The Greenblatt/Janollari Studio. მისი პრემიერა მოხდა [[აშშ]]-ის კომერციულ ტელეარხ [[HBO]]-ზე 2001 წელს, შემდეგ კი იგი საკაბელო არხებით სხვა ტელეარხებსა და ქვეყნებშიც გავრცელდა. სერიალი ხუთი წლის განმავლობაში გადიოდა და 2005 წლის 21 აგვისტოს დასრულდა.

სერიალმა მრავალ გავლენიან კრიტიკოსთა ქება დაიმსახურა&lt;ref&gt;[http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9B0DE6DB153EF930A15751C1A9679C8B63 ნიუ-იორკ ტაიმსი: წელიწადი ტელევიზიაში, კრიტიკოსთა არჩევანი]&lt;/ref&gt;. მას მიღებული აქვს სამი [[ოქროს გლობუსი]] და ცხრა [[ემი (პრემია)|ემი]]. სერიალმა 2002 წელს მიიღო ოქროს გლობუსი საუკეთესო დრამატული სერიალისთვის და საუკეთესო მეორეხარისხოვანი მსახიობი ქალისთვის ([[რეიჩელ გრიფიტსი]]). [[ფრენსის კონროი]]მ მიიღო ოქროს გლობუსი 2004 წელს საუკეთესო მსახიობი ქალის როლის შესრულებისთვის. სერიალმა ასევე მიიღო [[კინომსახიობთა გილდია|კინომსახიობთა გილდიის]] ჯილდო საუკეთესო ანსამბლისთვის დრამატულ სერიალში 2003 და 2004 წლებში&lt;ref name=&quot;IMDBawards&quot;&gt;&quot;[http://www.imdb.com/title/tt0248654/awards სერიალის ''Six Feet Under'' ჯილდოები]&quot; IMDB.com. ამოღებულია 25 დეკემბერს, 2006.&lt;/ref&gt;.

== სიუჟეტი ==
{{სიუჟეტი}}
[[ფაილი:Thenewperson.JPG|thumbnail|300px|ფიშერთა ოჯახი პირველ სეზონში.]]
სერიალის მთავარი გმირია ნათანიელ სემუელ &quot;ნეიტ&quot; ფიშერი, უმც. ([[კრაუზე, პიტერ|პიტერ კრაუზე]]), დამკრძალავი ბიუროს დირექტორის ვაჟი, რომელიც მამის გარდაცვალების შემდეგ, ყოყმანით თამხმდება ოჯახის ბიზნესის პარტნიორი გახდეს მის გეი ძმა დევიდთან ([[ჰოლი, მაიკლ|მაიკლ ჰოლი]]) ერთად. ფიშერის კლანში ასევე არიან დედა რუთი ([[ფრენსის კონროი]]) და და კლერი ([[ამბროსი, ლორინ|ლორინ ამბროსი]]). სხვა გმირთა შორის არიან მორგის გამგე და ოჯახის მეგობარი ფედერიკო დიაზი ([[როდრიგესი, ფრედი|ფრედი როდრიგესი]]), ნეიტის დროგამოშვებით გელფრენდი და საბოლოოდ მისი მეუღლე ბრენდა ჩენოვიტი ([[რეიჩელ გრიფიტსი]]), და დევიდის შეყვარებული და საბოლოოდ მისი მეუღლე კით ჩარლზი ([[სენტ-პატრიკი, მეთიუ|მეთიუ სენტ-პატრიკი]]).

ერთ სიბრტყეზე, ეს სერიალი ვითარდება როგორც ჩვეულებრივი ოჯახური დრამა ადამიანური ურთიერთობების, უპატიოსნებისა და რელიგიური პრობლემებით. ამავე დროს, ეს შოუ გამორჩეული გახდა მისი თითქმის უწყვეტი ფოკუსით სიკვდილზე, რომელსაც იგი სწავლობს სხვადასხვა კუთხით (პირადი, რელიგიური და ფილოსოფიური), და არა როგორც რაიმე მკვლელობის ბანალურ დასასრულს. ყოველი ეპიზოდი იწყება სიკვდილით — ყოველგვარი შემთხვევა დახრჩობის, გულის შეტევისა და დასრულებული ახალშობილის უეცარი გარდაცვალების სინდრომის ჩათვლით — და ეს სიკვდილი, როგორც წესი, ხდება მოცემული ეპიზოდის ლეიტმოტივი, საშუალებას აძლევს რა გმირებს შეხედონ მათ მიმდინარე წარმატებებსა თუ წარუმატებლობებს სიკვდილისა და მისი შედეგების თვალსაზრისით.

რეჟისორი სიუჟეტში განმეორების ხელსაწყოდ იყენებს მისი გმირების წარმოსახვით დიალოგებს ადამიანთან, რომელიც ეპიზოდის დასაწყისში გარდაიცვალა. შიგადაშიგ, დიალოგი ხელმეორედ წარმოჩენილ ადრე გარდაცვლილ გმირებთან ხდება, მათ შორის არიან ნათანიელ ფიშერ, უფრ., ნეიტ უმცროსის გარდაცვლილი მეუღლე ლიზა და ბოლოს თავად ნეიტიც. ისინი წარმოადგენენ ცოცხალი გმირების შინაგან დიალოგებს გახსნილს მათი მეორე პირთან საუბრის სახით. არაფორმალური საუბრები გარდაცვლილებთან ასევე ასახავს [[მაგიური რეალიზმი]]ს ჟანრს. მსგავსი ხელსაწყო შიგადაშიგ გამოყენებულია, როდესაც რეალური დიალოგები ორ ცოცხალ გმირს შორის შეუმჩნევლად წარმოსახვითი და საბოლოოდ არარეალური ხდება. ეს გარდასახვა, როგორც წესი, ბუნდოვანია მოქმედების ჩვეულებრივ განვითარებაში მომენტამდე, როდესაც კადრის უეცარი წყვეტა მაყურებელს აბრუნებს უკან, რეალურ დიალოგში, რაც კონტრასტულია წინამორბედი მომენტის მიმდინარეობის წარმოსახვით ბუნებასთან.

== იდეა ==
[[ფაილი:Fisherhome1.JPG|thumbnail|250px|ფიშერთა საოჯახო ბიზნესი 2001 წელს, ასევე ოჯახის საცხოვრებელი სახლი.]]
მიუხედავად იმისა, რომ ზოგადი სცენარი და გმირები ალან ბოლის შექმნილია, არსებობს წინააღმდეგობრივი მოსაზრებები იმაზე, თუ როგორ წარმოიშვა სერიალის შექმნის იდეა. ერთი მხრივ ავტორი ალან ბოლის თქმით მას ამ შოუს შექმნის სურვილი გაუჩნდა მისი დისა და მამის გარდაცვალების შემდეგ. თუმცა ერთ-ერთ ინტერვიუში&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hbo.com/scripts/video/vidplayer.html?movie=%2Fav%2Fsfu%2Fseason5%2Fsfu_inmen_2+section%3Dsfu+num%3D1124318934065+title%3DSix%20Feet%20Under%3A%202001-2005+tunein%3DLook%20for%20episodes%20of%20Six%20Feet%20Under%20on%20HBO%20on%20Demand |title=Six Feet Under: In Memoriam Interview |accessdate=2021-09-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090930223943/http://www.hbo.com/scripts/video/vidplayer.html?movie=%2Fav%2Fsfu%2Fseason5%2Fsfu_inmen_2+section%3Dsfu+num%3D1124318934065+title%3DSix%20Feet%20Under%3A%202001-2005+tunein%3DLook%20for%20episodes%20of%20Six%20Feet%20Under%20on%20HBO%20on%20Demand |archivedate=2009-09-30 }}&lt;/ref&gt; ის გაკვრით ახსენებს, რომ HBO-ს გასართობი პროგრამების პრეზიდენტი კეროლინ სტრაუსი სთავაზობს მას ამ იდეას.

== დადგმა ==
სცენათა უმრავლესობა დადგმულია ოჯახის კუთვნილ დამკრძალავ ბიუროს Fisher &amp; Sons Funeral Home სახლში ლოს-ანჯელესში. ოჯახი ცხოვრობს ამავე სახლის ზემო სართულებზე; რომელშიც მთავარი, პირველი სართული გამოყენებულია ბიზნესისთვის (პანაშვიდები და მღვდელთმსახურება), ხოლო სარდაფი კი ბალზამირებისა და გვამის მოსამზადებელ ადგილად. სახლს გვერდით აქვს ასევე ერთი იზოლირებული ბინა გარაჟითურთ.

== ოჯახის გენეალოგია ==
{{გენეალოგია/დასაწყისი}}
{{გენეალოგია | | | NFS |~|y|~| RUT |-| SAR | | | |NFS=''[[List of Six Feet Under characters#Nathaniel Fisher|ნათანიელ ფიშერი, უფრ.]]''|RUT=''[[რუთ ფიშერი]]''|SAR=[[List of Six Feet Under characters#Sarah O.27Connor|სარა ო'კონორი]]}}
{{გენეალოგია | | | | | | |!| | |:| | | | | | | | |}}
{{გენეალოგია | | | | | | |!| | |GEO|-|-|v|-|-|-|v|-|-|.|GEO=[[List of Six Feet Under characters#George Sibley|ჯორჯ სიბლი]]}}
{{გენეალოგია | | | | | | |!| | | | | | |BS| |MS| |KS| | | |BS=ბრაიან სიბლი|MS=[[List of Six Feet Under characters#Maggie Sibley|მეგი სიბლი]]|KS=კაილ სიბლი}}
{{გენეალოგია | | |,|-|-|-|+|-|-|-|.| | | | | | |}}
{{გენეალოგია | | CLF | | DAV | |NFJ |~|~|~|~|~|y| LIS |DAV=''[[David Fisher (Six Feet Under)|დევიდ ფიშერი]]''|CLF=''[[კლერ ფიშერი]]''|NFJ=''[[ნეიტ ფიშერი]]''|LIS=[[List of Six Feet Under characters#Lisa Kimmel Fisher|ლიზა კიმელ ფიშერი]]}}
{{გენეალოგია | | |:| | |:| | | | | |:| | | | | |!|}}
{{გენეალოგია | |TFW | |L|y|KC| |L|y|BRE| |!|TFW=[[List of Six Feet Under characters#Ted Fairwell|ტედ ფეირუელი]]|KC=[[კით ჩარლზი]]|BRE=[[ბრენდა ჩენოვიტი]]}}
{{გენეალოგია | | | | |,|-|^|-|.| | | |!| | | | |!|}}
{{გენეალოგია | | | |DCF | |ACF | | |WIL | | |MAY |DCF=[[List of Six Feet Under characters#Anthony and Durrell Charles-Fisher|დიურელ ფიშერ-ჩარლზი]]|ACF=[[List of Six Feet Under characters#Anthony and Durrell Charles-Fisher|ენტონი ფიშერ-ჩარლზი]]|WIL=[[List of Six Feet Under characters#Willa Chenowith|უილა ფიშერ ჩენოვიტი]]|MAY=[[List of Six Feet Under characters#Maya Fisher|მაია ფიშერი]]}}
{{გენეალოგია/დასასრული}}

== მსახიობები და გმირები ==
{{სიუჟეტი}}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! მსახიობი !! გმირი !! ურთიერთობა
|-
| [[კრაუზე, პიტერ|პიტერ კრაუზე]]|| ნეიტ ფიშერი|| რუთ და ნათანიელის უფროსი ვაჟი; კომპანია Fisher &amp; Diaz თანამფლობელი; ბრენდა ჩენოუიტის მეუღლე; ლიზა კიმელის ქვრივი; მაია ფიშერის მამა (ლიზასგან) და უილა ჩენოვიტის (ბრენდასგან). დაიღუპა [[ცერებრალური არტერიოვენური დეფორმაცია|ცერებრალური არტერიოვენური დეფორმაციით]] 2005 წელს 40 წლის ასაკში.
|-
| [[ჰოლი, მაიკლ|მაიკლ ჰოლი]] || დევიდ ფიშერი || რუთ და ნათანიელის შუათანა შვილი; ოჯახის კომპანიის თანამფლობელი; კით ჩარლზის მეუღლე (მოგვიანებით ქვრივი; აყვანილი შვილები - დიურელ და ენტონი. გარდაიცვალა  2044 წელს 75 წლის ასაკში პიკნიკზე ექო-პარკში.
|-
| [[კონროი, ფრენსის|ფრენსის კონროი]]|| რუთ ფიშერი || ფიშერთა ოჯახის მატრიარქი; ჯორჯ სიბლის ყოფილი მეუღლე/ცხოვრების პარტნიორი, ნათანიელის ქვრივი; ნეიტის, დევიდისა და კლერის დედა. გარდაიცვალა 2025 წელს 79 წლის ასაკში საავადმყოფოში შვილების გარემოცვაში.
|-
| [[ემბროსი, ლორინ|ლორინ ემბროსი]] || კლერ ფიშერი || რუთ და ნათანიელის უმცროსი შვილი; ხელოვანი, დროებით მუშაობდა როგორც მდივანი. შოუს ბოლო მონტაჟში და ასევე HBO ვებგვერდზე მის ნეკროლოგში აღნიშნულია, რომ ის წარმატებული ფოტოგრაფი და მასწავლებელი გახდა. ტედ ფეირუელის მეუღლე, გარდაიცვალა 101 წლის ასაკში, 2085 წელს.
|-
| [[გრიფიტსი, რეიჩელ|რეიჩელ გრიფიტსი]] || ბრენდა ჩენოუიტი || მარგარეტ და ბერნანრდ ჩენოუიტების ქალიშვილი; ბილის და. ყოფილი [[შიაცუ]]ს მიმდევარი; შემდეგ კოგნიტიური თერაპევტი. ნეიტის გელფრენდი, შემდეგ მეუღლე, და ბოლოს ქვრივი. უილა ფიშერ ჩენოუიტის დედა, მაია ფიშერის დედინაცვალი. გარდაიცვალა 2051 წელს 82 წლის. ორსულობის გამო არ გამოჩენილა მესამე სეზონის ოთხ ეპიზოდში 2002 წელს. მისი მეორე ორსულობა 2004 წელს სიუჟეტის ნაწილი გახდა. სულ 63 ეპიზოდიდან 59-ში მონაწილეობდა.
|-
| [[როდრიგესი, ფრედი|ფრედი როდრიგესი]] || ფედერიკო დიაზი || ოჯახის ბიზნესის პარტნიორი და ბალზამირების სპეციალისტი. ვანესას მეუღლე; ხულიო და ავგუსტოს მამა. თავიდან დაიწყო როგორც ფიშერ ენდ სანს-ის თანამშრომელმა, შემდგომში ხდება Diaz Family Mortuary-ის დამფუძნებელი. გარდაიცვალა 75 წლის 2049 წელს საკრუიზო ხომალდზე ვანესასთან (გულის შეტევით). სულ მონაწილეობდა 62 ეპიზოდში, გამოტოვა რა მხოლოდ ერთი ეპიზოდი პირველ სეზონში, სცენარის მიხედვით.
|-
| [[სენტ-პატრიკი, მეთიუ|მეთიუ სენტ-პატრიკი]] || კით ჩარლზი || ყოფილი ლოს-ანჯელესის პოლიციელი და ამჟამად კერძო დაცვის თანამშრომელი; დევიდის მეუღლე; აყვანილი ჰყავს ენტონი და დიურელი. დაცხრილეს 2029 წელს 61 წლის ასაკში მძარცველებმა სატვირთო მანქანის დაცლისას.
|-
| [[ჯეიმზ კრომველი]] || ჯორჯ სიბლი || გეოლოგი/პროფესორი; რუთის მეორე მეუღლე; ბრაიანი, მეგისა და კაილის მამა.
|-
| [[მაჩადო, ჯასტინა|ჯასტინა მაჩადო]] || ვანესა დიაზი || ექთანი; ბეი ბრიზის დავრდომილთა სახლის ყოფილი თანამშრომელი შერმან ოუკში. ფედერიკოს სკოლისდროინდელი შეყვარებული და შემდეგ მეუღლე. ხულიოს და აუგუსტოს დედა.
|-
| [[რიჩარდ ჯენკინსი]] || ნათანიელ სემუელ ფიშერი, უფრო. || ფიშერთა ოჯახის პატრიარქი და ოჯახური კომპანიის Fisher &amp; Sons Funeral Home მფლობელი ავტოავარიაში 2000 წელს გარდაცვალებამდე. რუთის მეუღლე; ნეიტის, დევიდისა და კლერის მამა.
|-
| [[ჰოლმსი, თინა|თინა ჰომსი]] || მეგი სიბლი || ჯორჯ სიბლის ქალიშვილი; ფარმაცევტული კომპანიის წარმომადგენელი არიზონადან.
|-
| [[კლარკსონი, პატრისია|პატ კლარკსონი]] || სარა ო'კონორი || რუთ ფიშერის უმცროსი და, მხატვარი, რომელიც ცხოვრობს ტოპანგა კენიონში.
|-
| [[კეთი ბეიტსი]] || ბეტინა || სარას მეგობარი და მომვლელი, რომელიც რუთის მეგობარი გახდა, სარას ნარკოტიკებისგან რეაბილიტაციის პერიოდში.
|-
| [[ტეილორი, ლილი|ლილი ტეილორი]] || ლიზა კიმელ ფიშერი || ნეიტის ყოფილი გელფრენდი და თანამცხოვრები სიეტლში; შემდგომში ნეიტისგან ორსულდება და ისინი ქორწინდებიან [[2002]] წელს. 2003 წელს ის გაქრება დასთან გამგზავრების შემდეგ, და მის გვამს მოგვიანებით ოკეანე გამორიყავს. მოგვიანებით გამოაშკარავდება, რომ მას ურთიერთობა ჰქონდა მის სიძესთან. ეს უკანასკნელი თავს იკლავს. საეჭვოა, თუმცა დაუმტკიცებელია, რომ ლიზა მისი მოკლულია.
|-
| [[სისტე, ჯერემი|ჯერემი სისტო]] || ბილი ჩენოუიტი || ბრენდას უმცროსი ძმა, რომელსაც ბიპოლარული აფექტიური აშლილობა სჭირს; მარგარეტ და ბერნარდ ჩენოუიტის ვაჟი; კლერ ფიშერის ყოფილი შეყვარებული.
|-
| [[კასიდი, ჯოანა|ჯოანა კასიდი]] || მარგარეტ ჩენოუიტი || ბრენდას და ბილის ფსიქიატრი დედა; ბერნარდის ქვრივი; ოლივერ კასტრო-სტაალის საყვარელი.
|-
| [[ფოქსუორზი, რობერტ|რობერტ ფოქსუორზი]] || დოქტორ ბერნარდ ჩენოუიტი || ბრენდა და ბილის ფსიქიატრი მამა; მარკარეტის მეუღლე 2003 წელს გარდაცვალებამდე.
|-
| [[მაკდისი, პიტერ|პიტერ მაკდისი]] || ოლივერ კასტრო-სტაალი || პროფესორი; მარგარეტ ჩენოუიტის საყვარელი.
|-
| [[უილსონი, რეინ|რეინ უილსონი]] || ართურ მარტინი || პრაქტიკანტი დამკრძალავ ბიუროში მოკლე ხნით.
|-
| [[ფოსტერი, ბენ|ბენ ფოსტერი]] || რასერლ კორვინი || კლერის ყოფილი შეყვარებული და თანაკლასელი.
|-
| [[მინა სუვარი]] || ედი || მოჰიპო ლესბოსელი მხატვარი და კლერის ყოფილი საყვარელი.
|-
| [[გრეიდენი, სპრაგ|სპრაგ გრეიდენი]] || ანიტა მილერი || კლერის ყოფილი საუკეთესო მეგობარი; რასელ კორვინის ექს-გელფრენდი.
|-
| [[ბლეკი, მარინა|მარინა ბლეკი]] || პარკერ მაკკენა || კლერის საუკეთესო მეგობარი სკოლის წლებში.
|-
| [[ბალფური, ერიკ|ერიკ ბალფური]] || გაბრიელ დიმასი || კლერის ნარკომანი შეყვარებული სკოლაში. მიჩნეულია, რომ გაქრობიდან მცირე ხანში გარდაიცვლება.
|-
| [[ო'როსი, ედ|ედ ო'როსი]] || ნიკოლაი || მაღაზია Blossom d’Amour Flower Shop მფლობელი; რუთ ფიშერის შეყვარებული როდესაც ის მეყვავილედ მუშაობდა.
|-
| [[მესინა, კრის|კრის მესინა]] || ტედ ფეირუელი || კორპორაციული ადვოკატი; კლერის შეყვარებული ხდება, როდესაც ეს უკანასკნელი დროებით მდივნად იწყებს მუშაობას. ქორწინდება კლერზე დედამისის გარდაცვალების შემდეგ.
|-
| [[ბერი, კენდრ|კენდრ ბერი]] || დიურელ ჩარლზ-ფიშერი || დევიდ და კითის აყვანილი უფროსი ვაჟი; ენტონის ძმა. მეხანძრედ სურს გახდომა, თუმცა მოგვიანებით დამკრძალავი ბიუროს დირექტორი ხდება მამამისის კვალზე.
|-
| [[ს. ჯ. სანდერსი|სანდერსი, ს. ჯ.]] || ენტონი ჩარქლზ-ფიშერი || დევიდისა და კითის აყვანილი უმცროსი ვაჟი; დიურელის ძმა
|-
| [[ტოში, ბრენა|ბრენა]] და [[ტოში, ბრონუინი|ბრონუინ ტოში]] || მაია ფიშერი || ნეიტ და ლიზას მცირეწლოვანი ქალიშვილი.
|}

== მნიშვნელოვანი მოწვეული მსახიობები ==
[[ფაილი:Sfu logo 23.jpg|thumbnail|სერიალის ქუდი]]
* [[გიბონსი, ლიზა|ლიზა გიბონსი]] (ეპიზოდი 22, ''Someone Else's Eyes'')
* [[ევან ჰენდლერი]] (ეპიზოდი 30, ''Nobody Sleeps'')
* [[დეჯენერესი, ელენ|ელენ დეჯენერესი]] (ეპიზოდი 42, ''Parallel Play'')
* [[რიჩი, ნიკოლ|ნიკოლ რიჩი]] (ეპიზოდი 51, ''Untitled'')
* [[ჰარისონი, კრის|კრის ჰარისონი]] (ეპიზოდი 52, ''A Coat of White Primer'')
* [[ბრაიტი, სუზი|სუზი ბრაიტი]] (ეპიზოდი 57, ''The Rainbow of Her Reasons'')

== ცხოვრება სერიალის შემდეგ ==
2005 წელს სერიალის დასრულების შემდეგ რამდენიმე მსახიობმა ამჟამად მიმდინარე სატელევიზიო პროგრამებში და გახმაურებულ ტელეფილმებში მიიღო მონაწილეობა წამყვან როლებში.

* [[ჰოლი, მაიკლ|მაიკლ ჰოლი]] ამჟამად თამაშობს წამყვან როლს სატელევიზიო კრიმინალურ დრამაში &quot;[[დექსტერი (ტელესერიალი)|დექსტერი]]&quot; სერიულ მკვლელისა და [[მაიამი]]ს კრიმინალურ დეტექტივის, რომელიც ეძებს და კლავს სხვა სერიულ მკვლელებს. ამ როლმა ჰოლს 2007 წელს [[ოქროს გლობუსი]] მოუტანა საუკეთესო მსახიობისთვის დრამატულ სერიალში.

* [[კრაუზე, პიტერ|პიტერ კრაუზე]] მთავარ როლს ასრულებდა Sci Fi Channel-ის მინისერიალი The Lost Room-ის სამ ეპიზოდში, რომელიც 2006 წლის შემოდგომაზე გადიოდა ეთერში. კრაუზი ამჟამად იწყებს მუშაობას სცენარზე ABC-თვის სათაურით Dirty Sexy Money, რომელიც შექმნილია &quot;ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ&quot; ავტორის, კრეიგ ვრაიტის, მიერ.

* [[გრიფიტი, რეიჩელ|რეიჩელ გრიფიტი]] ამჟამად მონაწილეობს ტელეარხის ABC ბლოკბასტერში Brothers &amp; Sisters კალისტა ფლოკჰარტთან და სელი ფილდთან ერთად.

* [[ემბროსი, ლორინ|ლორინ ემბროსი]] ამჟამად გადაღებებზეა როლში კომედიურ სერიალში Fox-ისთვის სახელწოდებით The Return of Jezebel James, დაწერილი [[გილმორის გოგოები]]ს შემქმნელი ემი შერმან-პალადინოს მიერ.

* [[როდრიგესი, ფრედი|ფრედი როდრიგესი]] ახმოვანებს მთავარ გმირს მრავალსერიან მულტფილმში Teen Titans (მოზარდი ტიტანები). პარალელურად როდრიგესი გამოჩნდა ფილმებში Lady in the Water, Poseidon, Bobby და Grindhouse.

== ტრივია ==
* საცდელ ეპიზოდში შეყვანილია ფიქტიური სარეკლამო რგოლი დამკრძალავი ბიუროსა და მისი მომსახურებისთვის. ეს რგოლი თავდაპირველად გამიზნული იყო მთელი სერიალისთვის&lt;ref name=&quot;s1comments&quot;&gt;საცდელი ეპიზოდის აუდიო კომენტარი ალან ბოლთან, Six Feet Under: The Complete First Season DVD&lt;/ref&gt;, თუმცა პირველი ეპიზოდის შემდეგ აღარ გამოჩენილა.
* პიტერ კრაუზი, რომელიც ნეიტ ფიშერის როლს ასრულებს, თავდაპირველად მისი გეი ძმის დევიდ ფიშერის როლისთვის ემზადებოდა.
* სერიალის კომენტარებში მოხსენიებულია, რომ [[აშშ]]-ში [[ყვავი]]ს ყოლა არალეგალურია, რის გამოც ყვავის მაგივრად გაწვრთნილი აფრიკული ძერა შეღებეს შავად სერიალის შესავლის ქუდისთვის. &quot;გადამფრენი ჩიტების, მათი ნაწილების, ბუდეების ან კვერცხების არც ერთი ადგილობრივი ჯიშის კერძო საკუთრებაში ქონა, ტრანსპორტირება, იმპორტი, ექსპორტი, ყიდვა, გაყიდვა, ბარტერი დაუშვებელია შესაბამისი ნებართვის გარეშე.&quot; ნახსენებია შესაბამის კანონში&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.fws.gov/migratorybirds/intrnltr/treatlaw.html#mbta |title=FWS.gov |accessdate=2007-04-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210421185816/http://www.fws.gov/migratorybirds/intrnltr/treatlaw.html#mbta |archivedate=2021-04-21 }}&lt;/ref&gt;. აფრიკული ძერა (pied crow) არ არის ადგილობრივი ჩრდ. ამერიკისთვის და, შესაბამისად, მისი გამოყნება შესაძლებელი იყო.

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.hbo.com/sixfeetunder/ ''Six Feet Under'' ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090830013539/http://www.hbo.com/sixfeetunder/ |date=2009-08-30 }}
* {{imdb|0248654|Six Feet Under}}
* [http://www.bravotv.com/Six_Feet_Under/index.shtml ''Six Feet Under'' Bravo-ზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513011814/http://www.bravotv.com/Six_Feet_Under/index.shtml |date=2008-05-13 }}

== სქოლიო ==
{{Reflist|2}}

{{დაიწყე დაფა}}
{{s-bef|წინამორბედი=[[The West Wing (ტელესერიალი)|The West Wing]]}}
{{s-ttl|ტიტული=[[ოქროს გლობუსი]]&lt;br /&gt;საუკეთესო სატელევიზიო სერიალი - დრამა
|წლები=[[ოქროს გლობუსის 59-ე დაჯილდოება|2001]]}}
{{s-aft|შემდეგი=[[The Shield]]}}
{{დაასრულე დაფა}}


[[კატეგორია:ოქროს გლობუსის მფლობელი ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:2000-იანი წლების ამერიკული დრამატული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>bn6voys24w0rc5xxwc2egtg9n4kkbl3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>დოღი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>37839</id>
    <revision>
      <id>5427129</id>
      <parentid>5426830</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:58:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DangPhuocThinh29</username>
        <id>184841</id>
      </contributor>
      <comment>Created by translating the section &quot;Gambling&quot; from the page &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1360481531|Horse racing]]&quot;</comment>
      <origin>5427129</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14464" sha1="1jab5jc153jy4jly9w2fonx405i7yev" xml:space="preserve">[[სურათი:Monmouth Park.jpg|მინი|250პქ|დოღი]]
'''დოღი''' — [[ცხენოსნობა|ცხენოსნობის]] ერთ-ერთი სახე, ჯიშიანი [[ცხენი|ცხენების]] გამოცდა მათი უნარის (სისწრაფე, გამძლეობა, ხტომა) გამოვლენისა და განვითარების მიზნით. შეჯიბრება იპოდრომზე ან სწორ ადგილზე დისტანციის სწრაფად გავლაში.
==დოღის სახეობები==
* სადა დოღი — ტარდება 1000–4200 მ დისტანციაზე ცხენის ასაკის მიხედვით (2- იდან 4 წლამდე და მეტი),
* ეროვნული სადა დოღი — 8000–10000 მ-მდე დისტანციაზე ([[მარულა]]), 
* დაბრკოლებებიანი დოღი — 2000–4000 მ დისტანციის საჭენებელ ბილიკებზე 5–12 მსუბუქი დაბრკოლებით, 
* სტიპლ-ჩეიზი — მასიური, უძრავი დაბრკოლებებით (8–30 დაბრკოლება) 3200– 7000 მ დისტანციაზე (არანაკლებ 4 წლის ასაკის ცხენებისათვის).
==რეგლამენტი==
დოღში ჟოკეის (მხედრის) მასა (უნაგირიანად) მკაცრადაა რეგლამენტირებული (52–71 კგ დოღის სახეობის, ცხენის სქესის, ასაკისა და კლასის გათვალისწინებით). საერთაშორისო საჭენებელი გამოცდებიდან ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანია ტრიუმფული თაღის, გეორგ VI-ისა და ელისაბედ II-ის პრიზების გათამაშება, აგრეთვე ლივერპულისა და პარდუბიცეს დიდი სტიპლ-ჩეიზები.
==დოღი საქართველოში==
ქართველი ჟოკეებიდან ცნობილია კონსტანტინე (კოწია) ავალიშვილი, რომელმაც რუსული წყაროების მიხედვით, 1912 წელს გაიმარჯვა ლივერპულის სტიპლ-ჩეიზში. საერთაშორისო კლასის ჟოკეის კონსტანტინე ყოჩიაშვილს მოგებული აქვს არაერთი პრიზი საერთაშორისო ასპარეზობაზე, გაიმარჯვა დიდ საკავშირო დერბიში (ულაყი „სუნგური“, 1952; ფაშატი „არაგვა“, 1954). მისი აღზრდილია ცნობილი ჟოკეი, მარნეულელი ნასიბ (ნიკოლოზ) ნასიბოვი, რ-იც 1965–1967 წლებში იყო ევროპის პრიზის სამგზის მფლობელი (ულაყი „ანილინი“).

კარგი შედეგებით გამოირჩეოდნენ აგრეთვე ა. ხაინდრავა, გ. ქიქავა და ს. ვაჩნაძე. მოგვიანებით ქართველი მხედრები (ზ. გონჯილაშვილი, ვ. შელია, მ. სამუშია) მონაწილეობდნენ [[პარდუბიცე|პარდუბიცეს]] სტიპლ-ჩეიზში. საუკეთესო შედეგი მათ შორის აჩვენა ზ. გონჯილაშვილმა. 
===ტრადიციული ქართული დოღი===
[[საქართველო]]ში დოღი ([[ხევსურეთი|ხევსურეთში]] „[[ცხენნი]]“, „ცხენდოღვი“, [[თუშეთი|თუშეთში]] „[[სადგინი]]“ და სხვა), მიცვალებულის ხსოვნის პატივსაცემად გამართული ცხენ-მხედართა შეჯიბრება, გავრცელებული იყო [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]], [[ფშავი|ფშავში]], [[თუშეთი|თუშეთში]], [[მთიულეთი|მთიულეთში]], [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], [[ხევი (მხარე)|ხევში]], [[სამეგრელო]]ში, [[აფხაზეთი|აფხაზეთში]] და სხვაგან. ხევსურეთში დოღი იმართებოდა გვიან გაზაფხულსა და ზაფხულში; მონაწილე ცხენების რიცხვი კენტი იყო (5-იდან 35-მდე). მათ საგანგებოდ უვლიდნენ და კვებავდნენ; ძუა-ფაფარი დაწნული და ფერადი ძაფებით შეკრული ჰქონდათ, თავ-კისერზე მძივღილით გამართული საფაფრე და საშუბლე ეკეთათ. უნაგირით მხოლოდ „სულის ცხენი“ (მიცვალებულისათვის დაკურთხებული) იყო შეკაზმული. დოღის ანუ „ცხენრბოლების“ დღეს ტაბლის დალოცვის შემდეგ რიგში დაწყობილი მხედრები „სულის ცხენის“ წინამძღოლობით სამჯერ შემოუვლიდნენ ფარდაგზე გაშლილ მიცვალებულის „ტალავართ“ (სამოსელს) და გაემართებოდნენ მიცვალებულის ნათესავების სოფლებისაკენ. „ჭირის პატრონის“ ნათესავი მხედრებს ტაბლას უდგამდა. ბოლო ტაბლიდან მხედრები „ჭირის პატრონის“ სოფელში ბრუნდებოდნენ. აქედან იწყებოდა ნამდვილი შეჯიბრება. თუ შორი გზა ჰქონდათ გამოსავლელი, მათ „მეგობრები“ — სხვა მხედრები ცვლიდნენ. გამარჯვებულ მხედრებს „ჭირის პატრონის“ სოფელში ჯილდოს (საქონელი, იარაღი, ტანსაცმელი და სხვა) ურიგებდნენ.

== აზარტული თამაშები ==
მიუხედავად იმისა, რომ ცხენებით რბოლა ზოგჯერ მხოლოდ სპორტული მიზნებისთვის ტარდება, დოღის ინტერესისა და ეკონომიკური მნიშვნელობის ძირითადი ნაწილი მასთან დაკავშირებულ აზარტულ თამაშებს უკავშირდება,  აქტივობა, რომელმაც 2019 წელს მსოფლიო ბაზარი დაახლოებით 115 მილიარდი აშშ დოლარის ღირებულების შექმნა გამოიწვია, &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=2019 |title=Annual Report 2019 |url=https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220209182537/https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |archive-date=2022-02-09 |access-date=2022-05-11 |publisher=International Federation of Horseracing Authorities}}&lt;/ref&gt; თითქმის გაორმაგდა და 2025 წელს 235 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია და პროგნოზით, 2034 წლისთვის 512.4 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაიზრდება &lt;ref name=&quot;Dataintelo&quot;&gt;{{Cite web |title=Dataintelo - Consulting &amp; Market Research Company |url=https://dataintelo.com/report/global-horse-racing-market |access-date=31 May 2026 |website=dataintelo.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

== მსოფლიო ჩემპიონატი ==
დოღის საერთაშორისო ფედერაცია 1961 წელს დაარსდა, რომლის ამოცანაც იყო წმინდა სისხლის ცხენების დოღის საერთაშორისო პრაქტიკის სტანდარტიზაცია, თუმცა ოფიციალური მსოფლიო ჩემპიონატი არ არსებობს. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Federation of Horseracing Authorities |url=https://www.ifhaonline.org/Default.asp?section=About%20IFHA&amp;area=4 |access-date=2024-03-11 |website=www.ifhaonline.org}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=How a horse racing Olympics could work to make the sport better |url=https://www.scmp.com/sport/racing/article/2129796/hey-why-doesnt-horse-racing-have-its-own-olympics-heres-how-it-would |access-date=2024-03-11 |website=South China Morning Post}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last= |first= |date=2018-02-07 |title=Saudi Arabia To Launch Horse Racing Championship To Rival Breeders' Cup, Dubai World Cup |url=https://paulickreport.com/nl-list/saudi-arabia-launch-horse-racing-championship-rival-breeders-cup-dubai-world-cup |access-date=2024-03-11 |website=Paulick Report {{!}} Shining Light on the Horse Industry |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=When the Breeders' Cup isn't the be-all and end-all of championship racing {{!}} Topics: Washington DC International, Xtra Heat, Breeders' Cup, Let's Elope |url=https://www.thoroughbredracing.com/articles/5241/when-breeders-cup-isnt-be-all-and-end-all-championship-racing/ |access-date=2024-03-11 |website=Thoroughbred Racing Commentary}}&lt;/ref&gt; 

== აზარტული თამაშები ==
მიუხედავად იმისა, რომ ცხენებით რბოლა ზოგჯერ მხოლოდ სპორტული მიზნებისთვის ტარდება, დოღის ინტერესისა და ეკონომიკური მნიშვნელობის ძირითადი ნაწილი მასთან დაკავშირებულ აზარტულ თამაშებს უკავშირდება,  აქტივობა, რომელმაც 2019 წელს მსოფლიო ბაზარი დაახლოებით 115 მილიარდი აშშ დოლარის ღირებულების შექმნა გამოიწვია, &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=2019 |title=Annual Report 2019 |url=https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220209182537/https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |archive-date=2022-02-09 |access-date=2022-05-11 |publisher=International Federation of Horseracing Authorities}}&lt;/ref&gt; თითქმის გაორმაგდა და 2025 წელს 235 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია და პროგნოზით, 2034 წლისთვის 512.4 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაიზრდება &lt;ref name=&quot;Dataintelo&quot;&gt;{{Cite web |title=Dataintelo - Consulting &amp; Market Research Company |url=https://dataintelo.com/report/global-horse-racing-market |access-date=31 May 2026 |website=dataintelo.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

==ლიტერატურა==
{{ქე|2|?|გიორგაძე დ., ელაშვილი ვ., ზალდასტანიშვილი ჯ.}}
*''ბალაური მ., მაკალათია ნ.'', მიცვალებულის კულტუ არხოტის თემში, «მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის», 1940, ტ. 3;
* ''ოჩიაური ა.'', მიცვალებულთა კულტი როშკასა და უკვენახადუს თემებში, იქვე;
* ''ხიზანაშვილი (ურბნელი) ნ.'', ეთნოგფარიული ნაწერები, თბ., 1940 (მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის, 2);
*''Элашвили Б. И.'', Традиции грузинской народной физической культуры и современность, Тб., 1973

[[კატეგორია:ცხენოსნობა]]</text>
      <sha1>1jab5jc153jy4jly9w2fonx405i7yev</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427132</id>
      <parentid>5427129</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:01:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DangPhuocThinh29</username>
        <id>184841</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>5427132</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12677" sha1="q2awr35c4cqthpupmxif5bdhyw58dfi" xml:space="preserve">[[სურათი:Monmouth Park.jpg|მინი|250პქ|დოღი]]
'''დოღი''' — [[ცხენოსნობა|ცხენოსნობის]] ერთ-ერთი სახე, ჯიშიანი [[ცხენი|ცხენების]] გამოცდა მათი უნარის (სისწრაფე, გამძლეობა, ხტომა) გამოვლენისა და განვითარების მიზნით. შეჯიბრება იპოდრომზე ან სწორ ადგილზე დისტანციის სწრაფად გავლაში.
==დოღის სახეობები==
* სადა დოღი — ტარდება 1000–4200 მ დისტანციაზე ცხენის ასაკის მიხედვით (2- იდან 4 წლამდე და მეტი),
* ეროვნული სადა დოღი — 8000–10000 მ-მდე დისტანციაზე ([[მარულა]]), 
* დაბრკოლებებიანი დოღი — 2000–4000 მ დისტანციის საჭენებელ ბილიკებზე 5–12 მსუბუქი დაბრკოლებით, 
* სტიპლ-ჩეიზი — მასიური, უძრავი დაბრკოლებებით (8–30 დაბრკოლება) 3200– 7000 მ დისტანციაზე (არანაკლებ 4 წლის ასაკის ცხენებისათვის).
==რეგლამენტი==
დოღში ჟოკეის (მხედრის) მასა (უნაგირიანად) მკაცრადაა რეგლამენტირებული (52–71 კგ დოღის სახეობის, ცხენის სქესის, ასაკისა და კლასის გათვალისწინებით). საერთაშორისო საჭენებელი გამოცდებიდან ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანია ტრიუმფული თაღის, გეორგ VI-ისა და ელისაბედ II-ის პრიზების გათამაშება, აგრეთვე ლივერპულისა და პარდუბიცეს დიდი სტიპლ-ჩეიზები.
==დოღი საქართველოში==
ქართველი ჟოკეებიდან ცნობილია კონსტანტინე (კოწია) ავალიშვილი, რომელმაც რუსული წყაროების მიხედვით, 1912 წელს გაიმარჯვა ლივერპულის სტიპლ-ჩეიზში. საერთაშორისო კლასის ჟოკეის კონსტანტინე ყოჩიაშვილს მოგებული აქვს არაერთი პრიზი საერთაშორისო ასპარეზობაზე, გაიმარჯვა დიდ საკავშირო დერბიში (ულაყი „სუნგური“, 1952; ფაშატი „არაგვა“, 1954). მისი აღზრდილია ცნობილი ჟოკეი, მარნეულელი ნასიბ (ნიკოლოზ) ნასიბოვი, რ-იც 1965–1967 წლებში იყო ევროპის პრიზის სამგზის მფლობელი (ულაყი „ანილინი“).

კარგი შედეგებით გამოირჩეოდნენ აგრეთვე ა. ხაინდრავა, გ. ქიქავა და ს. ვაჩნაძე. მოგვიანებით ქართველი მხედრები (ზ. გონჯილაშვილი, ვ. შელია, მ. სამუშია) მონაწილეობდნენ [[პარდუბიცე|პარდუბიცეს]] სტიპლ-ჩეიზში. საუკეთესო შედეგი მათ შორის აჩვენა ზ. გონჯილაშვილმა. 
===ტრადიციული ქართული დოღი===
[[საქართველო]]ში დოღი ([[ხევსურეთი|ხევსურეთში]] „[[ცხენნი]]“, „ცხენდოღვი“, [[თუშეთი|თუშეთში]] „[[სადგინი]]“ და სხვა), მიცვალებულის ხსოვნის პატივსაცემად გამართული ცხენ-მხედართა შეჯიბრება, გავრცელებული იყო [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]], [[ფშავი|ფშავში]], [[თუშეთი|თუშეთში]], [[მთიულეთი|მთიულეთში]], [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], [[ხევი (მხარე)|ხევში]], [[სამეგრელო]]ში, [[აფხაზეთი|აფხაზეთში]] და სხვაგან. ხევსურეთში დოღი იმართებოდა გვიან გაზაფხულსა და ზაფხულში; მონაწილე ცხენების რიცხვი კენტი იყო (5-იდან 35-მდე). მათ საგანგებოდ უვლიდნენ და კვებავდნენ; ძუა-ფაფარი დაწნული და ფერადი ძაფებით შეკრული ჰქონდათ, თავ-კისერზე მძივღილით გამართული საფაფრე და საშუბლე ეკეთათ. უნაგირით მხოლოდ „სულის ცხენი“ (მიცვალებულისათვის დაკურთხებული) იყო შეკაზმული. დოღის ანუ „ცხენრბოლების“ დღეს ტაბლის დალოცვის შემდეგ რიგში დაწყობილი მხედრები „სულის ცხენის“ წინამძღოლობით სამჯერ შემოუვლიდნენ ფარდაგზე გაშლილ მიცვალებულის „ტალავართ“ (სამოსელს) და გაემართებოდნენ მიცვალებულის ნათესავების სოფლებისაკენ. „ჭირის პატრონის“ ნათესავი მხედრებს ტაბლას უდგამდა. ბოლო ტაბლიდან მხედრები „ჭირის პატრონის“ სოფელში ბრუნდებოდნენ. აქედან იწყებოდა ნამდვილი შეჯიბრება. თუ შორი გზა ჰქონდათ გამოსავლელი, მათ „მეგობრები“ — სხვა მხედრები ცვლიდნენ. გამარჯვებულ მხედრებს „ჭირის პატრონის“ სოფელში ჯილდოს (საქონელი, იარაღი, ტანსაცმელი და სხვა) ურიგებდნენ.

== მსოფლიო ჩემპიონატი ==
დოღის საერთაშორისო ფედერაცია 1961 წელს დაარსდა, რომლის ამოცანაც იყო წმინდა სისხლის ცხენების დოღის საერთაშორისო პრაქტიკის სტანდარტიზაცია, თუმცა ოფიციალური მსოფლიო ჩემპიონატი არ არსებობს. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Federation of Horseracing Authorities |url=https://www.ifhaonline.org/Default.asp?section=About%20IFHA&amp;area=4 |access-date=2024-03-11 |website=www.ifhaonline.org}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=How a horse racing Olympics could work to make the sport better |url=https://www.scmp.com/sport/racing/article/2129796/hey-why-doesnt-horse-racing-have-its-own-olympics-heres-how-it-would |access-date=2024-03-11 |website=South China Morning Post}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last= |first= |date=2018-02-07 |title=Saudi Arabia To Launch Horse Racing Championship To Rival Breeders' Cup, Dubai World Cup |url=https://paulickreport.com/nl-list/saudi-arabia-launch-horse-racing-championship-rival-breeders-cup-dubai-world-cup |access-date=2024-03-11 |website=Paulick Report {{!}} Shining Light on the Horse Industry |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=When the Breeders' Cup isn't the be-all and end-all of championship racing {{!}} Topics: Washington DC International, Xtra Heat, Breeders' Cup, Let's Elope |url=https://www.thoroughbredracing.com/articles/5241/when-breeders-cup-isnt-be-all-and-end-all-championship-racing/ |access-date=2024-03-11 |website=Thoroughbred Racing Commentary}}&lt;/ref&gt; 

== აზარტული თამაშები ==
მიუხედავად იმისა, რომ ცხენებით რბოლა ზოგჯერ მხოლოდ სპორტული მიზნებისთვის ტარდება, დოღის ინტერესისა და ეკონომიკური მნიშვნელობის ძირითადი ნაწილი მასთან დაკავშირებულ აზარტულ თამაშებს უკავშირდება,  აქტივობა, რომელმაც 2019 წელს მსოფლიო ბაზარი დაახლოებით 115 მილიარდი აშშ დოლარის ღირებულების შექმნა გამოიწვია, &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=2019 |title=Annual Report 2019 |url=https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220209182537/https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |archive-date=2022-02-09 |access-date=2022-05-11 |publisher=International Federation of Horseracing Authorities}}&lt;/ref&gt; თითქმის გაორმაგდა და 2025 წელს 235 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია და პროგნოზით, 2034 წლისთვის 512.4 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაიზრდება &lt;ref name=&quot;Dataintelo&quot;&gt;{{Cite web |title=Dataintelo - Consulting &amp; Market Research Company |url=https://dataintelo.com/report/global-horse-racing-market |access-date=31 May 2026 |website=dataintelo.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

==ლიტერატურა==
{{ქე|2|?|გიორგაძე დ., ელაშვილი ვ., ზალდასტანიშვილი ჯ.}}
*''ბალაური მ., მაკალათია ნ.'', მიცვალებულის კულტუ არხოტის თემში, «მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის», 1940, ტ. 3;
* ''ოჩიაური ა.'', მიცვალებულთა კულტი როშკასა და უკვენახადუს თემებში, იქვე;
* ''ხიზანაშვილი (ურბნელი) ნ.'', ეთნოგფარიული ნაწერები, თბ., 1940 (მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის, 2);
*''Элашвили Б. И.'', Традиции грузинской народной физической культуры и современность, Тб., 1973

[[კატეგორია:ცხენოსნობა]]</text>
      <sha1>q2awr35c4cqthpupmxif5bdhyw58dfi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427136</id>
      <parentid>5427132</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:08:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DangPhuocThinh29</username>
        <id>184841</id>
      </contributor>
      <comment>Created by translating the section &quot;History&quot; from the page &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1360481531|Horse racing]]&quot;</comment>
      <origin>5427136</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28168" sha1="5rzzn72m97givp7h2c5o58a63z1117i" xml:space="preserve">[[სურათი:Monmouth Park.jpg|მინი|250პქ|დოღი]]
'''დოღი''' — [[ცხენოსნობა|ცხენოსნობის]] ერთ-ერთი სახე, ჯიშიანი [[ცხენი|ცხენების]] გამოცდა მათი უნარის (სისწრაფე, გამძლეობა, ხტომა) გამოვლენისა და განვითარების მიზნით. შეჯიბრება იპოდრომზე ან სწორ ადგილზე დისტანციის სწრაფად გავლაში.
==დოღის სახეობები==
* სადა დოღი — ტარდება 1000–4200 მ დისტანციაზე ცხენის ასაკის მიხედვით (2- იდან 4 წლამდე და მეტი),
* ეროვნული სადა დოღი — 8000–10000 მ-მდე დისტანციაზე ([[მარულა]]), 
* დაბრკოლებებიანი დოღი — 2000–4000 მ დისტანციის საჭენებელ ბილიკებზე 5–12 მსუბუქი დაბრკოლებით, 
* სტიპლ-ჩეიზი — მასიური, უძრავი დაბრკოლებებით (8–30 დაბრკოლება) 3200– 7000 მ დისტანციაზე (არანაკლებ 4 წლის ასაკის ცხენებისათვის).
==რეგლამენტი==
დოღში ჟოკეის (მხედრის) მასა (უნაგირიანად) მკაცრადაა რეგლამენტირებული (52–71 კგ დოღის სახეობის, ცხენის სქესის, ასაკისა და კლასის გათვალისწინებით). საერთაშორისო საჭენებელი გამოცდებიდან ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანია ტრიუმფული თაღის, გეორგ VI-ისა და ელისაბედ II-ის პრიზების გათამაშება, აგრეთვე ლივერპულისა და პარდუბიცეს დიდი სტიპლ-ჩეიზები.
==დოღი საქართველოში==
ქართველი ჟოკეებიდან ცნობილია კონსტანტინე (კოწია) ავალიშვილი, რომელმაც რუსული წყაროების მიხედვით, 1912 წელს გაიმარჯვა ლივერპულის სტიპლ-ჩეიზში. საერთაშორისო კლასის ჟოკეის კონსტანტინე ყოჩიაშვილს მოგებული აქვს არაერთი პრიზი საერთაშორისო ასპარეზობაზე, გაიმარჯვა დიდ საკავშირო დერბიში (ულაყი „სუნგური“, 1952; ფაშატი „არაგვა“, 1954). მისი აღზრდილია ცნობილი ჟოკეი, მარნეულელი ნასიბ (ნიკოლოზ) ნასიბოვი, რ-იც 1965–1967 წლებში იყო ევროპის პრიზის სამგზის მფლობელი (ულაყი „ანილინი“).

კარგი შედეგებით გამოირჩეოდნენ აგრეთვე ა. ხაინდრავა, გ. ქიქავა და ს. ვაჩნაძე. მოგვიანებით ქართველი მხედრები (ზ. გონჯილაშვილი, ვ. შელია, მ. სამუშია) მონაწილეობდნენ [[პარდუბიცე|პარდუბიცეს]] სტიპლ-ჩეიზში. საუკეთესო შედეგი მათ შორის აჩვენა ზ. გონჯილაშვილმა. 
===ტრადიციული ქართული დოღი===
[[საქართველო]]ში დოღი ([[ხევსურეთი|ხევსურეთში]] „[[ცხენნი]]“, „ცხენდოღვი“, [[თუშეთი|თუშეთში]] „[[სადგინი]]“ და სხვა), მიცვალებულის ხსოვნის პატივსაცემად გამართული ცხენ-მხედართა შეჯიბრება, გავრცელებული იყო [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]], [[ფშავი|ფშავში]], [[თუშეთი|თუშეთში]], [[მთიულეთი|მთიულეთში]], [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], [[ხევი (მხარე)|ხევში]], [[სამეგრელო]]ში, [[აფხაზეთი|აფხაზეთში]] და სხვაგან. ხევსურეთში დოღი იმართებოდა გვიან გაზაფხულსა და ზაფხულში; მონაწილე ცხენების რიცხვი კენტი იყო (5-იდან 35-მდე). მათ საგანგებოდ უვლიდნენ და კვებავდნენ; ძუა-ფაფარი დაწნული და ფერადი ძაფებით შეკრული ჰქონდათ, თავ-კისერზე მძივღილით გამართული საფაფრე და საშუბლე ეკეთათ. უნაგირით მხოლოდ „სულის ცხენი“ (მიცვალებულისათვის დაკურთხებული) იყო შეკაზმული. დოღის ანუ „ცხენრბოლების“ დღეს ტაბლის დალოცვის შემდეგ რიგში დაწყობილი მხედრები „სულის ცხენის“ წინამძღოლობით სამჯერ შემოუვლიდნენ ფარდაგზე გაშლილ მიცვალებულის „ტალავართ“ (სამოსელს) და გაემართებოდნენ მიცვალებულის ნათესავების სოფლებისაკენ. „ჭირის პატრონის“ ნათესავი მხედრებს ტაბლას უდგამდა. ბოლო ტაბლიდან მხედრები „ჭირის პატრონის“ სოფელში ბრუნდებოდნენ. აქედან იწყებოდა ნამდვილი შეჯიბრება. თუ შორი გზა ჰქონდათ გამოსავლელი, მათ „მეგობრები“ — სხვა მხედრები ცვლიდნენ. გამარჯვებულ მხედრებს „ჭირის პატრონის“ სოფელში ჯილდოს (საქონელი, იარაღი, ტანსაცმელი და სხვა) ურიგებდნენ.

== მსოფლიო ჩემპიონატი ==
დოღის საერთაშორისო ფედერაცია 1961 წელს დაარსდა, რომლის ამოცანაც იყო წმინდა სისხლის ცხენების დოღის საერთაშორისო პრაქტიკის სტანდარტიზაცია, თუმცა ოფიციალური მსოფლიო ჩემპიონატი არ არსებობს. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Federation of Horseracing Authorities |url=https://www.ifhaonline.org/Default.asp?section=About%20IFHA&amp;area=4 |access-date=2024-03-11 |website=www.ifhaonline.org}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=How a horse racing Olympics could work to make the sport better |url=https://www.scmp.com/sport/racing/article/2129796/hey-why-doesnt-horse-racing-have-its-own-olympics-heres-how-it-would |access-date=2024-03-11 |website=South China Morning Post}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last= |first= |date=2018-02-07 |title=Saudi Arabia To Launch Horse Racing Championship To Rival Breeders' Cup, Dubai World Cup |url=https://paulickreport.com/nl-list/saudi-arabia-launch-horse-racing-championship-rival-breeders-cup-dubai-world-cup |access-date=2024-03-11 |website=Paulick Report {{!}} Shining Light on the Horse Industry |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=When the Breeders' Cup isn't the be-all and end-all of championship racing {{!}} Topics: Washington DC International, Xtra Heat, Breeders' Cup, Let's Elope |url=https://www.thoroughbredracing.com/articles/5241/when-breeders-cup-isnt-be-all-and-end-all-championship-racing/ |access-date=2024-03-11 |website=Thoroughbred Racing Commentary}}&lt;/ref&gt; 

== აზარტული თამაშები ==
მიუხედავად იმისა, რომ ცხენებით რბოლა ზოგჯერ მხოლოდ სპორტული მიზნებისთვის ტარდება, დოღის ინტერესისა და ეკონომიკური მნიშვნელობის ძირითადი ნაწილი მასთან დაკავშირებულ აზარტულ თამაშებს უკავშირდება,  აქტივობა, რომელმაც 2019 წელს მსოფლიო ბაზარი დაახლოებით 115 მილიარდი აშშ დოლარის ღირებულების შექმნა გამოიწვია, &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=2019 |title=Annual Report 2019 |url=https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220209182537/https://www.ifhaonline.org/resources/Annual_Report_2019.pdf |archive-date=2022-02-09 |access-date=2022-05-11 |publisher=International Federation of Horseracing Authorities}}&lt;/ref&gt; თითქმის გაორმაგდა და 2025 წელს 235 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია და პროგნოზით, 2034 წლისთვის 512.4 მილიარდ აშშ დოლარამდე გაიზრდება &lt;ref name=&quot;Dataintelo&quot;&gt;{{Cite web |title=Dataintelo - Consulting &amp; Market Research Company |url=https://dataintelo.com/report/global-horse-racing-market |access-date=31 May 2026 |website=dataintelo.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==
[[File:Théodore_Géricault_-_Riderless_Racers_at_Rome_-_Walters_37189.jpg|მინი|თეოდორ ჟერიკო, „ ''მხედრების გარეშე მრბოლელები რომში“'', 1817]]
[[File:DV307_no.84_Horse_racing_near_Apsley_House,_London.png|მინი|ბრიტანელი დიდგვაროვნების დოღი აფსლი ჰაუსში, ლონდონი, დაახლოებით 1850-იანი წლები.]]

დოღს გრძელი და გამორჩეული ისტორია აქვს და მსოფლიოს ცივილიზაციებში უძველესი დროიდან იყო გავრცელებული. არქეოლოგიური ჩანაწერები მიუთითებს, რომ დოღი [[ძველი საბერძნეთი|ძველ საბერძნეთში]], [[ძველი რომი|ძველ რომში]], [[ბაბილონი|ბაბილონში]], [[სირია (რეგიონი)|სირიაში]], არაბეთსა და [[ძველი ეგვიპტე|ეგვიპტეში]] ხდებოდა.  ის ასევე მნიშვნელოვან როლს ასრულებს მითებსა და ლეგენდებში, მაგალითად, [[სკანდინავიური მითოლოგია|სკანდინავიურ მითოლოგიაში]] ღმერთ [[ოდინი|ოდინის]] ცხენებსა და გიგანტ ჰრუნგნირს შორის გამართულ შეჯიბრში.

ეტლებით რბოლა ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობა იყო [[ძველი საბერძნეთი|ძველ საბერძნეთში]], [[რომის იმპერია|რომსა]] და [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის იმპერიაში]] . ძვ.წ. 648 წლისთვის, როგორც ეტლებით, ასევე ცხენებით რბოლა ძველი ბერძნული ოლიმპიური თამაშების ნაწილი იყო  და მნიშვნელოვანი იყო სხვა პანელინურ თამაშებში . ეტლებით რბოლა სახიფათო იყო როგორც მხედრისთვის, ასევე ცხენისთვის, რაც ხშირად სერიოზულ დაზიანებებს და სიკვდილსაც კი იწვევდა. რომის იმპერიაში ეტლებითა და ცხენებით რბოლა ინდუსტრიის მნიშვნელოვან დარგს წარმოადგენდა.  ეტლების გუნდები ოთხ სხვადასხვა [[ვენეტები და პრასინები|ძირითად ფრაქციად]] იყვნენ დაყოფილნი, რომელთაგან თითოეული ფერით გამოირჩეოდა: წითელი, თეთრი, ლურჯი და მწვანე. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-04-04 |title=Circus Maximus {{!}} Ancient, Gladiators, Chariot Races {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/topic/Circus-Maximus |access-date=2025-05-01 |website=www.britannica.com |language=en}}&lt;/ref&gt; ძვ. წ. V საუკუნის შუა პერიოდიდან რომში გაზაფხულის კარნავალი დოღით მთავრდებოდა. თხუთმეტიდან ოცამდე მხედრის გარეშე ცხენი, რომლებიც თავდაპირველად [[ჩრდილოეთი აფრიკა|ჩრდილოეთ აფრიკის]] ბარბაროსული სანაპიროდან შემოიყვანეს, [[კორსოს ქუჩა|ვია დელ კორსოს]], გრძელი, სწორი ქალაქის ქუჩის, გასწვრივ გაშვებისას გაატარეს. რბოლა დაახლოებით ორწუთნახევარი გაგრძელდა.

მოგვიანებით, წმინდა სისხლის ჯიშის ძაღლების რბოლა პოპულარული გახდა ბრიტანეთის სამეფო ოჯახის წევრებსა და არისტოკრატებში, რამაც მას „მეფეთა სპორტის“ ტიტული მოუტანა. 

ისტორიულად, მხედრები თავიანთ უნარებს თამაშებითა და რბოლებით აუმჯობესებდნენ. საცხენოსნო სპორტი ბრბოსთვის გართობას უზრუნველყოფდა და ბრძოლისთვის საჭირო ცხენოსნობას აჩვენებდა. დოღი განვითარდა მხედრებსა და მძღოლებს შორის იმპროვიზირებული შეჯიბრებებიდან. შეჯიბრის სხვადასხვა ფორმამ, რომელიც როგორც ცხენისგან, ასევე მხედრისგან მომთხოვნ და სპეციალიზებულ უნარებს მოითხოვდა, სპეციალიზებული ჯიშებისა და აღჭურვილობის სისტემატური განვითარება გამოიწვია. საუკუნეების განმავლობაში საცხენოსნო სპორტის პოპულარობამ განაპირობა ისეთი უნარების შენარჩუნება, რომლებიც სხვა შემთხვევაში გაქრებოდა მას შემდეგ, რაც ცხენებს ბრძოლაში აღარ გამოიყენებდნენ. 

დიდ ბრიტანეთში დოღი მე-18 საუკუნეში გახდა პოპულარული და პოპულარობას იძენდა. [[ჩარლზ II|მეფე ჩარლზ II]] (მეფობდა 1660-დან 1685 წლამდე) იყო მგზნებარე სპორტსმენი, რომელმაც ნიუმარკეტს თავისი პოპულარობა მოუტანა. 1750 წლისთვის ჟოკეის კლუბი ჩამოყალიბდა, როგორც ნიუმარკეტის რბოლების კონტროლის, თამაშის წესების დაწესების, არაკეთილსინდისიერების თავიდან აცილებისა და თანაბარი მოედნის შექმნის საშუალება. &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Robert Black |year=1891 |title=The Jockey Club and Its Founders: In Three Periods |url=https://archive.org/details/jockeyclubandit01blacgoog |publisher=Smith, Elder}}&lt;/ref&gt; ეპსომის დერბი 1780 წელს დაიწყო. ხუთი კლასიკური რბოლიდან პირველი 1776 წელს სენტ-ლეჟერ სტეიკსით დაიწყო. 1814 წელს სისტემა ხუთი ყოველწლიური რბოლით დასრულდა. &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Fletcher |first=J.S. |year=1902 |title=The history of the St. Leger stakes, 1776–1901 |url=https://archive.org/details/the-history-of-st-leger-stakes-1902 |publisher=Hutchinson &amp; co.}}&lt;/ref&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ვიკიპედია:წყაროს მითითება|&lt;span title=&quot;This citation requires a reference to the specific page or range of pages in which the material appears. (July 2025)&quot;&gt;გვერდი&amp;nbsp;&lt;/span&gt;]]''[ ''[[ვიკიპედია:წყაროს მითითება|&lt;span title=&quot;This citation requires a reference to the specific page or range of pages in which the material appears. (July 2025)&quot;&gt;საჭიროებდა&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt; მიუხედავად იმისა, რომ ნიუმარკეტი და ჟოკეი კლუბი სტანდარტებს აწესებდნენ, რბოლების უმეტესობა მიწის მესაკუთრეთა მინდვრებსა და განვითარებად ქალაქებში მცირე ფულადი პრიზებისა და უზარმაზარი ადგილობრივი პრესტიჟის მოსაპოვებლად იმართებოდა. ფსონების დადების სისტემა აუცილებელი იყო ინდუსტრიის დაფინანსებისა და ზრდისთვის და მასში ყველა კლასი, ღარიბებიდან სამეფო ოჯახებამდე, მონაწილეობდა. მაღალი საზოგადოების წევრები აკონტროლებდნენ სიტუაციას და ისინი განსაკუთრებულ ძალისხმევას ახმარდნენ ნაძირალა ადამიანებისა და კრიმინალური ელემენტების ფსონების დადებას. რეალური ფულის სასწორზე დევს, ამიტომ სისტემას სჭირდებოდა გამოცდილი ჟოკეები, მწვრთნელები, მომვლელები და სელექციონერების ექსპერტები, რამაც მუშათა კლასის სოფლის მამაკაცებისთვის ახალი კარიერა გახსნა. ყველა ახალგაზრდა, ამბიციური თავლის ბიჭუნას შეეძლო დიდი წარმატების მიღწევაზე ეოცნება. 

მდიდარი ისტორიის გარდა, დოღი აღსანიშნავია სტატისტიკით. 1973 წელს გამარჯვებების შემდეგ, წმინდა სისხლის სეკრეტარიატს სამივე სამმაგი გვირგვინის რბოლაში ყველაზე სწრაფი დრო დღემდე უჭირავს. &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Clay |first=John |title=Why have Secretariat's records never been broken? It's simple and complicated. |url=https://www.kentucky.com/sports/horses/kentucky-derby/article304642976.html |access-date=6 July 2025 |website=Lexington Herald-Leader}}&lt;/ref&gt; ჩრდილოეთ ამერიკელ ჟოკეი რასელ ბეიზს 12,842 გამარჯვება აქვს. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=All-Time Thoroughbred Leaders - Top 200 Jockeys by Wins |url=https://www.equibase.com/stats/ViewAllTime.cfm?tf=all-time&amp;tb=jockey&amp;vb=W |access-date=6 July 2025 |website=www.equibase.com}}&lt;/ref&gt; ეკონომიკური მნიშვნელობა აისახება Romantic Warrior- ის კარიერულ შემოსავალში, რომელიც ჯამში 27 მილიონ დოლარს აღემატება. &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hawkins |first=Andrew |date=16 April 2025 |title=The Rich 50: Who Are The Highest Earning Racehorses Of All Time? |url=https://idolhorse.com/horse-racing-news/world/the-rich-50-who-are-the-highest-earning-racehorses-of-all-time/ |access-date=6 July 2025 |website=Idol Horse}}&lt;/ref&gt;

ცხენების რბოლაში ასევე განიცადა ტექნოლოგიური წინსვლა, ისეთი ინოვაციებით, როგორიცაა ფოტოდასრულება, ელექტრონული დროის აღრიცხვა და [[ხელოვნური გადარჩევა|მოშენების მოწინავე შერჩევის]] ტექნიკა, რაც აძლიერებს სპორტის სიზუსტეს და კონკურენტუნარიანობას.

დოღი ერთ-ერთი იყო იმ მცირერიცხოვან სპორტთაგან, რომელიც გაგრძელდა 2020 წლის COVID-19 კრიზისის დროს, &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2020-03-19 |title=Horse Racing During Coronavirus 2020 {{!}} Who Is Still Racing Globally? |url=https://worldgamblinglist.com/major-uk-us-races-put-on-hold-as-horse-racing-deals-with-coronavirus-threat/8731 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210411033323/https://worldgamblinglist.com/major-uk-us-races-put-on-hold-as-horse-racing-deals-with-coronavirus-threat/8731 |archive-date=2021-04-11 |access-date=2021-03-11 |website=World Gambling List |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ავსტრალიისა და ჰონგ-კონგის დოღის იურისდიქციებში, თუმცა მაყურებლების გარეშე. შეერთებული შტატები, გაერთიანებული სამეფო და საფრანგეთი იყვნენ ყველაზე გავლენიანი სარბოლო ორგანიზაციები, რომლებმაც ან გადადეს, ან გააუქმეს ყველა ღონისძიება.

==ლიტერატურა==
{{ქე|2|?|გიორგაძე დ., ელაშვილი ვ., ზალდასტანიშვილი ჯ.}}
*''ბალაური მ., მაკალათია ნ.'', მიცვალებულის კულტუ არხოტის თემში, «მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის», 1940, ტ. 3;
* ''ოჩიაური ა.'', მიცვალებულთა კულტი როშკასა და უკვენახადუს თემებში, იქვე;
* ''ხიზანაშვილი (ურბნელი) ნ.'', ეთნოგფარიული ნაწერები, თბ., 1940 (მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის, 2);
*''Элашвили Б. И.'', Традиции грузинской народной физической культуры и современность, Тб., 1973

[[კატეგორია:ცხენოსნობა]]</text>
      <sha1>5rzzn72m97givp7h2c5o58a63z1117i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ზემფირა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>47177</id>
    <revision>
      <id>5427122</id>
      <parentid>4907403</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:55:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427122</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62226" sha1="6s2e8kwcdrkrumvvqso5thrwfzmdt5i" xml:space="preserve">{{ყოფილი რჩეული}}{{მმ**|მომღერლალს და ჯგუფს|ალბომის|Земфира (ალბომი)}}
{{ინფოდაფა მუსიკოსი
|სახელი = ზემფირა
|სურათი = Земфира на выступлении 1 апреля 2016 года в Олимпийском.jpg
|სათაური =  ზემფირა 2016 წელს
|სურათისზომა =
|ფონი = solo_singer
|ნამდვილისახელი = ზემფირა რამაზანოვა
|მეტსახელი =
|დაიბადა = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1976|8|26}}
|გარდ =
|წარმოშობა = [[უფა]], [[რუსეთი]]
|ინსტრუმენტი = [[ვოკალი]], [[გიტარა]]
|ჟანრი = [[რუსული როკი]]
|საქმიანობა = [[მომღერალი]], [[მუსიკოსი]], [[პოეტი]], [[კომპოზიტორი]]
|აქტიურობის წლები = [[1998]]-დღემდე
|ლეიბლი =[[Real Records]]
|ასოციაციები = „Zемфира“
|საიტი = [http://www.zemfira.ru Zemfira.Ru]
|წევრები =
|ყოფილი წევრები =
}}

'''ზემფირა''', სრული სახელი '''ზემფირა რამაზანოვა''' ([[რუს.]] Земфира Талгатовна Рамазанова. [[ბაშკ.]] Земфира Тәлғәт ҡыҙы Рамазанова. დ. [[26 აგვისტო]], [[1976]], [[უფა]], [[ბაშკირეთი]], [[რუსეთი]]) — [[რუსები|რუსი]] [[მომღერალი]], [[მუსიკოსი]], [[პოეტი]] და [[კომპოზიტორი]]. რუსული როკ ჯგუფის „Zемфира“-ს დამაარსებელი და სოლისტი. ამჟამად მოღვაწეობს როგორც სოლო ავტორი და შემსრულებელი; მისი ჯგუფი სესიური მუსიკოსებისგან შედგება.

== ადრეული წლები ==
[[ფაილი:zemfira childhood.jpg|170px|left|thumb|ზემფირა ბავშვობაში]]
ზემფირა რამაზანოვა [[ბაშკირეთი]]ს დედაქალაქ [[უფა]]ში დაიბადა. იზრდებოდა ინტელიგენტურ ოჯახში: მამა, ტალგატ რამაზანოვი ისტორიის მასწავლებელი იყო, დედა, ფლორიდა — ექიმი, სამკურნალო ფიზკულტურის სპეციალობით. ჯერ კიდევ ოთხი წლის ასაკში ზემფირა მუსიკამ გაიტაცა. ხუთი წლის ასაკში კი [[ფორტეპიანო]]ს შესასწავლად უკვე მუსიკალურ სკოლაში დადიოდა. მისი მუსიკალური „დებიუტი“ სკოლამდელ ასაკში შედგა, როცა თავისი დაწერილი სიმღერა დედასთან სამსახურში შეასრულა, შემდეგ კი ბაშკირეთის ტელევიზიით მისი საბავშვო სიმღერის შესრულება გადმოიცა. უფროსი ძმის, რამილის, გავლენის ქვეშ მყოფი ზემფირა მოულოდნელად [[როკ-მუსიკა]]მ გაიტაცა. მის „მუსიკალურ პროგრამაში“ კლასიკური როკის ისეთი ლეგენდები შედიოდა, როგორებიცაა [[ბლექ საბათი|Black Sabbath]], [[Nazareth]] და [[Queen]].

სკოლაში ფრიადოსანი იყო. მეშვიდე კლასში კი ერთდროულად შვიდ წრესა თუ სექციაზე დადიოდა. აქედან ყველაზე მნიშვნელოვანი ადგილი მომავალი მომღერლის ცხოვრებაში, ძირითადად, მუსიკასა და [[კალათბურთი|კალათბურთს]] ეჭირა. ამ უკანასკნელი გატაცების წყალობით, მას სპორტული აგრესია, მიზანდასახულობისა და ემოციური დამუხტულობის თვისებები ჩამოუყალიბდა, რაც, საბოლოო ჯამში, ზემფირას კალათბურთელის კარიერაში წინსვლაში დაეხმარა: თავისი სიმაღლის მიუხედავად, რომელიც ახლა — ზრდასრულ ასაკში — 173 სმ-ია, [[1990]] წელს იგი კალათბურთში რუსეთის გოგონათა ნაკრების კაპიტანი გახდა. რამაზანოვას ცხოვრების ამ ეტაპზე მუსიკა სულ უფრო და უფრო უკანა პლანზე იწევდა და მისთვის მოსაბეზრებელი ხდებოდა. გაუთავებელი მონოტონურობა მუსიკის შესწავლისას მას თრგუნავდა. მუსიკალური განათლების გაგრძელება ეჭვქვეშ დადგა, თუმცა ზემფირას დედა სწავლის დანებების უფლებას არ აძლევს; და სწორედ ამ დროს, როკ მუსიკით გატაცებამ „გამოყენებითი“ ელფერი შეიძინა. მშობლიური ქალაქის ქუჩებში და მიწისქვეშა გადასასვლელებში, გიტარით ხელში, თვითნასწავლი გიტარისტი ზემფირა და მისი მეგობრები იმ დროს წარმატებული ჯგუფების: „[[კინო (ჯგუფი)|კინოს“]], „[[აკვარიუმი (ჯგუფი)|აკვარიუმის“]] და „[[ნაუტილუს პომპილიუსი (ჯგუფი)|ნაუტილუს პომპილიუსის“]] სიმღერების შესრულებას იწყებენ.

{{cquote|''უპირველეს ყოვლისა, შეუძლებელია მიწისქვეშა გადასასვლელებში დიდხანს დაკვრა. შეგიძლია დაუკრა საათი, დიდი-დიდი — ორი. ძალიან გტიკვდება თითები. და საერთოდ, იქ საკმაოდ უბერავს, შეიძლება ყელიც კი აგკტკივდეს. იმ დროს მედიატორის გარეშე ვუკრავდი. ყველაფერს არასწორად ვაკეთებდი და ამიტომაც მხოლოდ ერთ-ორ საათს ვუკრავდი. საკმაოდ კარგი შემოსავალი მქონდა. სახლში ხილი მიმქონდა. და საერთოდ, მშობლებსაც ვუნაწილებდი ფულს. ისინი გიჟდებოდნენ…&lt;ref name=&quot;nashe&quot;&gt;[http://www.nashe.ru/letopis/712/ НАШЕ.ру — რადიოგადაცემა „Летопись: Земфира «Земфира»“. ნაწილი I]&lt;/ref&gt;''|cquote}}

[[ფაილი:zemfira basketball.jpg|200px|right|thumb|ზემფირა, მისი მწვრთნელი და კალათბურთის ნაკრები.]]
მეთერთმეტე კლასში კალათბურთის და სწავლის შეთავსება, ფაქტობრივად, შეუძლებელი გახდა და ზემფირას სპორტის დატოვება მოუწია. ორივე სკოლა — საშუალო და მუსიკალური — წითელი დიპლომით დაამთავრა. როგორც მაშინ ეგონა, შემდგომში პიანინოსთვის დრო უკვე აღარ ექნებოდა. სხვებისთვის სრულიად მოულოდნელად, ზემფირამ ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ჩაბარება გადაწყვიტა, თუმცა კლასის დამრიგებელმა მას მუსიკალურ სასწავლებელში ჩაბარება ურჩია. ხელოვნების სასწავლებელთან გავლისას, ზემფირამ კედელზე განცხადება შენიშნა, რომელიც მეორე დღეს დაგეგმილი მისაღები გამოცდების შესახებ იუწყებოდა. მომავალმა მომღერალმა გადაწვიტა ბედი ეცადა… ის [[საესტრადო ვოკალი]]ს განყოფილების მეორე კურსზე მიიღეს. ზემფირას გარდა, რომელიც ვოკალისტი უნდა გამხდარიყო, მის ჯგუფში ორი მომავალი მედოლე, ორი პიანისტი, ბასისტი და გიტარისტი ემზადებოდა. სწავლის პარალელურად, თავის ამხანაგთან, საქსოფონისტ ვლად კოლჩინთან ერთად, ზემფირა ქალაქ უფას ბარებსა და რესტორნებში [[ჯაზი|ჯაზურ კომპოზიციებსა]] და ცნობილ დასავლურ [[ჰიტი|ჰიტებს]] ასრულებდა. თითქმის ერთი წლის შემდეგ, ყოველივე ეს მას უკვე მობერზრდა, თუმცა სასწავლებელი მაინც წარჩინებით დაამთავრა.

1996 წლიდან ზემფირა რუსული რადიოსადგურის, „[[ევროპა პლიუსი|ევროპა +“]]-ის უფას ფილიალში იწყებს მუშაობას ოპერატორის თანამდებობაზე: დილაობით ამზადებს სარეკლამო რგოლებს, რაც, საბოლოო ჯამში, ხმასთან მუშაობის შესწავლაში ეხმარება, ღამ-ღამობით კი [[პერსონალური კომპიუტერი|პერსონალურ კომპიუტერზე]] თავის პირველ „ნამდვილ“ სიმღერებს წერს: „Почему“, „Снег“, „Синоптик“…

== კარიერა ==
=== 1998—1999 წწ. — დებიუტი ===
[[ფაილი:zemfira spid.jpg|200px|left|thumb|კადრი მუსიკალური ვიდეოდან სიმღერაზე „СПИД“, რომელიც უცნობი მიზეზების გამო, ეკრანებზე დღემდე არ გამოსულა.]]
1998 წლის დასაწყისში ზემფირა აარსებს საკუთარ ჯგუფს, მარტივი სახელწოდებით „ზემფირა“, რომელთან ერთადაც მოგვიანებით სიმღერების ჩაწერას იწყებს. ამჯერად არა კომპიუტერზე. ჯგუფის სადებიუტო გამოსვლა იმავე წლის 19 ივნისს შედგა, რადიოსადგურის „[[სერებრიანი დოჟდი — უფა]]ს“ დაბადების დღისადმი მიძღვნილ ღონისძიებაზე. იმ ეტაპზე ზემფირას და თავის ჯგუფს იმდენი მასალა ჰქონდათ, რომ ერთზე მეტ ალბომსაც კი ეყოფოდა და მომღერალმა, თავისი მეგობრის დახმარებით, რამდენიმესიმღერიანი [[დემო (მუსიკა)|დემო-კასეტის]] ლეონიდ ბურლაკოვისთვის, ჯგუფ [[მუმი ტროლი]]ს პროდიუსერისთვის გადაცემა მოახერხა. ეს როკ მუსიკის ფესტივალ „[[მაქსიდრომი|მაქსიდრომზე“]] მოხდა. ლეონიდმა დაუყოვნებლივ დარეკა უფაში და დამატებითი აუდიომასალის გამოგზავნა მოითხოვა. პროდიუსერი დარწმუნებული იყო, რომ ეს გოგონა მომავალი ვარსკვლავი გახდებოდა და ამიტომაც ზემფირა და მისი მუსიკოსები [[მოსკოვი|მოსკოვში]], ალბომის ჩასაწერად მიიწვია.

19-23 სექტემბერს „[[მოსფილმი]]“-ს ტონ-სტუდიაში რამდენიმე სიმღერა ჩაწერეს. ეს იყო სადებიუტო ალბომის პირველი ესკიზები. ჩანაწერის პროდიუსერის როლში თავად [[ილია ლაგუტენკო]] იღებდა მონაწილეობას, ხმის რეჟისორი კი — ვლადიმირ ოვჩინიკოვი იყო. შვიდი ნოემბრისთვის ალბომის ჩაწერა ბოლომდე დასრულდა და მასში 15 სიმღერა შევიდა, რომლის საერთო ხანგრძლივობა 50 წუთი იყო. სიმღერების ასეთი დიდი რაოდენობა იმით იხსნებოდა, რომ ზემფირას იმ მომენტისთვის კიდევ ორმოცამდე დასრულებული სიმღერა ჰქონდა, რაც კიდევ არაერთ ჩანაწერს ეყოფოდა. ალბომის ჩაწერაში როგორც „ზემფირას“ მუსიკოსები (ვადიმ სოლოვიოვი, გიტარა; რენატ ახმადიევი, ბას-გიტარა; სერგეი მიროლიუბოვი, კლავიშები; სერგეი სოზინოვი, დასარტყმელი საკრავები), ისე „მუმი ტროლის“ წევრები (იური ცალერი, გიტარა; ოლეგ პუნგინი, დასარტყმელი საკრავები) იღებდნენ მონაწილეობას.

{{ხმის ნიმუშის დაფა მარჯვნივ|მუსიკალური ნაწყვეტები:}}
{{მულტი-მოსმენა დაიწყო}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira1.ogg|title=&quot;СПИД&quot;|description=ზემფირას პირველი მუსიკალური ვიდეოსთვის 150 გამოკითხულმა სწორედ ეს სიმღერა შეარჩია.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira2.ogg|title=&quot;Ракеты&quot;|description=ეს სიმღერა იმდენად პოპულარული იყო, რომ რამდენიმე არალეგალური CD-ნაკრების პირველი სიმღერა იყო.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira3.ogg|title=&quot;Ариведерчи&quot;|description=იდუმალების ეფექტის შესანარჩუნებლად, ამ სიმღერის მუსიკალურ ვიდეოში ზემფირას სახე დაფარული იყო.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა დამთავრდა}}
{{ნიმუშის დაფა დამთავრება}}

1999 წლის იანვრის შუა რიცხვებში ზემფირა ჯგუფის გარეშე [[ლონდონი|ლონდონში]] გაემგზავრა, სადაც ალბომს საბოლოო სახე უნდა მიეღო. ყოველივე ეს „[[Beethoven Street Studio]]“-ში მოხდა, ხმის რეჟისორი კი კრის ბენდი იყო. ალბომის თავდაპირველი ვარიანტიდან სიმღერა „Не отпускай“ ამოვარდა და შესაბამისად, იგი 14 სიმღერიანი გახდა.

თებერვლის შუა რიცხვებიდან ჯერ რუსულ რაიოსადგურ „[[ნაშე რადიო]]ზე“, ხოლო შემდეგ „[[მაქსიმუმი (რადიოსადგური)|მაქსიმუმზე“]], „[[სერებრიანი დოჟდი|სერებრიანი დოჟდზე“]] და „[[მ-რადიო]]ზე“ ზემფირას სიმღერა — „СПИД“ იწყებს ტრიალს, რომელსაც მოგვიანების მოჰყვა სიმღერები „Ариведерчи“ და „Ракеты“.

5-6 მარტს ქალაქ [[პრაღა]]ში ადგილობრივ [[კლიპმეიკერი|კლიპმეიკერებთან]] ერთად, ზემფირამ გადაიღო [[მუსიკალური ვიდეო]] სიმღერაზე „СПИД“. სცენარის ავტორი პაველ რუმინოვი იყო. სიმღერა შემთხვევით არ შეირჩა, რადგან 150 გამოკითხულმა ადამიანმა ზემფირას სადებიუტო ვიდეო რგოლისთვის სწორედ ამ სიმღერის ნახვა მოისურვა. პარალელურად, გაყიდვაში გამოვიდა რამდენიმე მუსიკალური ნაკრები, რომელშიც ზემფირას სიმღერები იყო შესული, თუმცა მომღერალთან არანაირ კავშირში არ ყოფილა. 24 მარტს მოსკოვის კლუბ „[[რესპუბლიკა ბიფიტერი (კლუბი)|რესპუბლიკა ბიფიტერში“]] [[ხმისჩამწერი კომპანია|ხმისჩამწერი კომპანიის]] „[[უტეკაი ზვუკოზაპისი]]ს“ პრეს-კონფერენცია შედგა, სადაც ჟურნალისტებს პირველად წარუდგინეს იმ მომენტისთვის მეტ-ნაკლებად პოპულარული ზემფირა. კითხვებზე პასუხის გარდა, მომღერალმა სიმღერაც კი შეასრულა ბაშკირულ ენაზე. 5 აპრილიდან [[MTV რუსეთი|MTV რუსეთზე]] სიმღერა „СПИД“-ზე გადაღებული მუსიკალური ვიდეოს პრეზენტაცია იგეგმებოდა, თუმცა უცნობი მიზეზების გამო, ივლისამდე გადაიდო. ის დღემდე არ გამოსულა. 24 აპრილს სადებიუტო ალბომის გამოშვება იგეგმებოდა, თუმცა ამ მოვლენასთან დაკავშირებული პრეს-კონფერენცია 8 მაისამდე გადაიდო, ხოლო გამოსვლა — 10 მაისისთვის. სამაგიეროდ, ალბომის თავდაპირველი გამოსვლის დღეს გადაიღეს [[მუსიკალური ვიდეო]] სიმღერისთვის „Ариведерчи“, რომელიც ტელეეკრანებზე, რა თქმა უნდა, „СПИД“-ზე ადრე მოხვდა.

[[ფაილი:zemfira arivederchi.jpg|200px|left|thumb|კადრი მუსიკალური ვიდეოდან სიმღერისთვის „Ариведерчи“, სადაც ზემფირას სახე განგებ იყო დაფარული.]]

8 მაისს კლუბში „[[16 ტონი]]“ შედგა ზემფირას პირველი ალბომის და ჟურნალ „[[ОМ]]“-ის მაისის ნომრის ერთობლივი პრეზენტაცია, რომლის ორგანიზატორებიც ხმისჩამწერი კომპანია [[Decade Music International]], ჟურნალი „ОМ“ და რადიოსადგური „ევროპა +“ იყვნენ. ღონისძიებაზე იმდენი ადამიანი შეიკრიბა, რომ როგორც თავად ზემფირამ აღნიშნა, „მთლად კომფორტულად“ არ გრძნობდა თავს. გამართულ კონცერტზე მომღერალი გაზაფხულის განწყობის შექმნას ცდილობდა და სცენის გარშემო მწვანე ფოთლები იყო მიმოფანტული, რომლებმაც მესამე სიმღერისთვის ჭკნობა დაიწყეს; ყვავილებიც იყო, უფრო სწორად, ერთი ყვავილი — [[გვირილა]] ზემფირას თმაში, რომელზეც მომღერალი სიმღერა „Ромашки“-ს შესრულების დროს, მარჩიელობდა. მათთვის, ვინც სცენასთან ახლოს მისვლა ვერ შეძლო, დამონტაჟებული იყო დიდი ეკრანი, რომელზეც ახლადგამზადებულ მუსიკალური ვიდეოს — „Ариведерчи“-ს უჩვენებდნენ. თუმცა, ყველა და მათ შორის ზემფირაც, ამ დღით კმაყოფილი ჩანდა.

10 მაისს ზემფირას სადებიუტო ალბომი, რომელსაც ბევრი ადამიანი ელოდებოდა, საბოლოოდ გაყიდვაში გამოვიდა. მას მარტივად და უბრალოდ — „[[Земфира (ალბომი)|Земфира“]] ერქვა.

19 ივლისს ზემფირა გამოვიდა ქალაქ უფას დღისადმი მიძღვნილ მორიგ ღონისძიებაზე, ხოლო თავისი პირველი საკონცერტო ტურნე 1 სექტემბერს ქალაქ [[მოსკოვი|მოსკოვში]] გახსნა. გამოსვლების გრაფიკი დღე-დღეზე იყო გაწერილი, რაც საბოლოო ჯამში ზემფირას ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე აისახა. 15 ოქტომბერს, ავადმყოფობის გამო, ზემფირა საავადმყოფოში დააწვინეს და ორგანიზატორები იძულებული გახდნენ, ტურნე 15 დღით შეეწყვიტათ.

ტურნეს დაწყებამდე კი, 1999 წლის აგვისტოში, ისევ ლონდონის „Beethoven Street Studio“-ში, ჯგუფის რიგით მეორე [[სტუდიური ალბომი]]ს [[მასტერინგი]] დასრულდა, რომელიც გეგმის მიხედვით, ერთ წელიწადში იხილავდა დღის სინათლეს.

=== 2000—2004 წწ. — ზემფირომანია ===
[[ფაილი:zemfira iskala.jpg|200px|right|thumb|კადრი მუსიკალური ვიდეოდან სიმღერისთვის „Искала“, რომლის გადაღების დროსაც ზემფირა მსუბუქად დაშავდა.]]
გამოჯანმრთელების შემდეგ ზემფირას საკონცერტო ტურნე გაგრძელდა და 2000 წლის 5 იანვარს ქალაქ [[რიგა]]ში დასრულდა. ბოლო კონცერტის ვიდეოჩანაწერის პრემიერა [[რუსეთის პირველი არხი|რუსეთის პირველ არხზე]] შედგა. ამავდროულად გამოდის ზემფირას პირველი სინგლი — „[[Снег]]“, რომელშიც შევიდა სიმღერა „Снег“-ის რემიქსული ვარიანტი და „Небо Лондона“-ის საკონცერტო ვერსია, რომელიც მომღერალმა ერთ-ერთ კონცერტზე შეასრულა. მოგვიანებით ზემფირა რუსეთის ტელეარხის, [[НТВ]]-ს საახალწლო გადაცემაში გამოდის, სადაც პოპულარულ რუსულ სიმღერას „Крутится, вертится шар голубой“ ასრულებს.

2000 წლის 28 მარტიდან სრულიად რუსეთი „ზემფირომანიის“ ახალმა ტალღამ მოიცვა. სწორედ ამ დროს გამოდის ზემფირას რიგით მეორე ალბომი, სახელწოდებით „[[Прости меня моя любовь]]“, ან როგორც მას ხშირად შემოკლებით გამოსახავენ — „ПММЛ“. სიმღერები „Искала“ და „Созрела“ რუსეთის რადიოეთერს იპყრობს და დღეში რამდენიმეჯერ ტრიალებს. პარალელურად, გამოდის მუსიკალური ვიდეო სიმღერისთვის „Искала“, რომელიც [[MTV რუსეთი|რუსეთის MTV]]-ს საუკეთესო ვიდეოების ხუთეულში დიდხანს რჩება. ვიდეოს გადაღებისას ზემფირას გაჩერებული ავტომანქანების სახურავებზე სიარული უწევდა, ერთ-ერთ მანქანაზე გადაბიჯებისას მას ფეხი აუცდა და დაეცა. „ბუნებრიობის“ გამო, კადრი მუსიკალური ვიდეოდან არ ამოუღიათ. მოგვიანებით, ამ ალბომიდან სხვა სიმღერებმაც მოიპოვა საყოველთაო აღიარება: „Хочешь“, „Не отпускай“, „Рассветы“, „Ненавижу“ — ამ სიმღერის ტექსტები მისმა ფანებმა ზეპირად იციან და ზემფირასთან ერთად მღერიან კონცერტებზე. საგულისხმოა, რომ სიმღერა „Хочешь“ მოგვიანებით რუსეთის სახალხო არტისტმა — [[ლიუდმილა გურჩენკო]]მ შეიტანა თავის რეპერტუარში და მსმენელს მისთვის დამახასიათებელი „საესტრადო“ ინტერპრეტაციით წარუდგინა.

{{ხმის ნიმუშის დაფა მარცხნივ|მუსიკალური ნაწყვეტები:}}
{{მულტი-მოსმენა დაიწყო}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira4.ogg|title=&quot;Искала&quot;|description=ამ სიმღერაზე მუსიკალური ვიდეოს გადაღებისას, ზემფირას მანქანის სახურავიდან ფეხი აუსრიალდა.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira5.ogg|title=&quot;Созрела&quot;|description=სიმღერა, რომლის სათაურსაც ამ პერიოდის ზემფირას ეპონიმად იყენებდნენ.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira6.ogg|title=&quot;Хочешь&quot;|description=ამბობდნენ, რომ ეს სიმღერა ზემფირას გარდაცვლილ შვილს ეძღვნებოდა. ლიუდმილა გურჩენკომ კი იგი თავის რეპერტუარში შეიტანა.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა დამთავრდა}}
{{ნიმუშის დაფა დამთავრება}}

ალბომის გამოსვლიდან მეორე დღესვე ახალი საგასტროლო ტურნე დაიწყო. ამ გამოსვლებს შორის, აღსანიშნავია ზემფირას გამოსვლა ფესტივალზე „[[მაქსიდრომი]]“, სადაც მომღერალი „[[ჰედლაინერი]]“ იყო. „მაქსიდრომი“ [[2000]] წლის [[20 მაისი|20 მაისს]], მოსკოვის სპორტულ კომპლექს „[[ოლიმპიისკი]]ში“ ჩატარდა.

საკონცერტო ტურნეს პარალელურად, გამოვიდა [[სინგლი]] „До свидания“, სადაც მოგვიანებით მსმენელისთვის საყვარელი ჰიტები — „До свидания (мой любимый город)“, „Брызги“, რამდენიმე სიმღერის [[რემიქსი]] და [[მუსიკალური ნაკრები]]სთვის „[[КИНОпробы]]“ სპეციალურად ჩაწერილი [[ვიქტორ ცოი]]ს სიმღერის, „Кукушка“-ს ზემფირასეული ვერსია შევიდა. ჩანაწერმა მსმენელის არაერთგვაროვანი რეაქცია გამოიწვია. ზოგიერთი მასში [[პოპსა]]ს ელემენტებს ხედავდა, მაგრამ საბოლოო ჯამში ყველაფერი დადებითისკენ შეიცვალა.

ზოგადი სიტუაცია და განწყობა [[იაკუტსკი|იაკუტსკში]] ჩატარებულმა კონცერტმა გააფუჭა, სადაც არასასიამოვნო ინციდენტი მოხდა: კონცერტის ცუდმა ორგანიზებამ დარბაზში ჭყლეტა გამოიწვია. რამდენიმე ადამიანმა სხვადასხვა სახის ტრავმა მიიღო და აუცილებელი გახდა მათი საავადმყოფოში გადაყვანა. ამ ფაქტმა ზემფირას პიროვნება ყვითელი პრესის გმირად აქცია. გაჩნდა აშკარად გამოგონილი სტატიების და ინტერვიუების მთელი სერია, რის გამოც ზემფირამ პრესასთან ურთიერთობა შეზღუდა.

[[2001]] წლის მაისამდე ჯგუფი შემოქმედებით სტაგნაციას განიცდის. როგორც თავად მომღერალმა განაცხადა, „ყველა თავის თავით და საკუთარი პრობლემებით იყო დაკავებული“. ახალ სიმღერებზე სამუშაოდ მაისში ჯგუფი მოსკოვში შეიკრიბა, მაგრამ არაფერი გამოუვიდათ. ზემფირამ ჯგუფის წევრებს მუშაობის სურვილის არქონაში დასდო ბრალი, ხოლო მუსიკოსებმა ზემფირა უნდობლობაში დაადანაშაულეს. მალე ჯგუფი დაიშალა და მუსიკოსები უფაში დაბრუნდნენ. გარკვეული დროის მანძილზე, ზემფირა ახალ სიმღერებს შესანიშნავ მუსიკოსებთან, მაგრამ მისთვის უცხო ადამიანებთან ერთად წერდა, რომლებთან ერთადაც თავი სცენაზე ვერაფრით წარმოედგინა. სულ ცოტა ხანში, მეგობრის წყალობით, მომღერალმა პროფესიული [[რიტმ-სექცია]] დაიქირავა, დაასრულა მესამე დისკის ჩაწერა და საბოლოო სახის მისაცემად ისევ [[ლონდონი|ლონდონში]] გაემგზავრა.

{{ხმის ნიმუშის დაფა მარჯვნივ|მუსიკალური ნაწყვეტები:}}
{{მულტი-მოსმენა დაიწყო}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira7.ogg|title=&quot;Трафик&quot;|description=პირველი სინგლი ალბომიდან „[[Четырнадцать недель тишины]]“. სიმღერა [[ლედ ზეპელინი]]ს „[[Kashmir]]“-ის ელემენტს შეიცავს.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira8.ogg|title=&quot;∞ (უსასრულობა)&quot;|description=ნეო-რომანტისტული და დრამატული სიმღერა ზემფირას მესამე ალბომიდან.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა ერთეული|filename=Zemfira9.ogg|title=&quot;Мачо&quot;|description= მომღერლის ერთ-ერთი უდიდესი ჰიტი, რომელიც საქართველოს ჰიტ-აღლუმებში ლიდერობდა.|format=[[Ogg]]}}
{{მულტი-მოსმენა დამთავრდა}}
{{ნიმუშის დაფა დამთავრება}}

11 ნოემბერს გამოდის სინგლი „[[Трафик]]“ და გულახდილი ვიდეო ამავე სახელწოდების მქონე სიმღერაზე.

[[2002|2002 წლის]] [[1 აპრილი|1 აპრილს]] გამოდის ზემფირას ახალი ალბომი სახელწოდებით „[[Четырнадцать недель тишины]]“ (დუმილის თოთხმეტი კვირა). სწორედ თოთხმეტი კვირა მუშაობდა მომღერალი ამ ჩანაწერზე. ალბომის გამოსვლის შემდეგ, ზემფირა თავის ჯგუფთან ერთად ჩანაწერის მხარდასაჭერ ტურნეს იწყებს. საგულისხმოა ის გარემოება, რომ ამჯერად ჯგუფი საკუთარი განათებისა და მონიტორის ინჟინრების თანხლებით მოგზაურობდნენ. მათ ასევე გაუჩნდათ მუდმივი საკონცერტო აპარატი. შეიცვალა სიმღერების არანჟირება და რამდენიმე სიმღერა საერთოდ ამოვარდა რეპერტუარიდან. წლის ბოლოს კი ზემფირამ კვლავ დაშალა თავისი ჯგუფის რიტმ-განყოფილება.

[[2003]] წელს მომღერალი მხოლოდ რამდენიმე საკონცერტო გამოსვლით შემოიფარგლა. იგეგმებოდა კონცერტები [[აშშ]]-შიც, თუმცა ზემფირამ გადაიფიქრა და ამ ფაქტთან დაკავშირებით ასეთი განცხადება გააკეთა:

{{cquote|მე არ ვაპირებ ამერიკაში იმ დროს გამოსვლას, როდესაც ეს ქვეყანა მსოფლიო თანამეგობრობის გადაწყვეტილებებს უგულვებელყოფს და ომისთვის ემზადება! პატივს ვცემ იმ ადამიანებს, ვინც ამერიკაში ვაშინგტონის აგრესიულ პოლიტიკას მხარს არ უჭერენ. სრულ სოლიდარობას ვუცხადებ მათ. ამავე დროს, გული მწყდება, რომ ჩემი ტურნეს ჩაშლა მაყურებელს დისკომფორტს შეუქმნის. ჩვენ აუცილებლად გამოვალთ ამერიკაში, ოღონდ მშვიდობიან დროს…&lt;ref name=&quot;zs&quot;&gt;[http://www.zemfira-star.narod.ru/up/2/ Концерты в Америке – отменяются!]&lt;/ref&gt;|cquote}}

2004 წელს ზემფირას ოფიციალურ საიტზე ზემფირა ჯგუფ „[[ბრავო (ჯგუფი)|ბრავოს“]] სიმღერის — „Как быть“-ის [[ქავერ-ვერსია|ქავერ-ვერსიის]] პრეზენტაციას ახდენს, რასაც ჯგუფის იუბილესადმი მიძღვნილ კონცერტებზე გამოსვლა მოჰყვა; 21 ნოემბერს [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]] და 26-27 ნოემბერს მოსკოვში. მოგვიანებით, იმავე საიტზე მომღერლის ახალი სიმღერა — „Небомореоблака“ (ცა-ზღვა-ღრუბლები) ჩნდება, რომელიც მომენტალურად [[რუსეთი]]სა და [[დსთ]]-ს ქვეყნების რადიოსადგურებზე იწყებს ტრიალს. ეს სიმღერა ერთგვარი მაგალითივით იყო მსმენელისთვის, რომელიც მომავალი ალბომის რეპერტუარის შესახებ მსმენელს გარკვეულ წარმოდგენას უქმნიდა.

იმავე წელს, ახალი ალბომისთვის ზემფირა იწყებს თანამშრომლობას პეტერბურგელ ელექტრო-მუსიკოსთან, იგორ ვდოვინთან. მათი პირველი საერთო ნამუშევარი [[რენატა ლიტვინოვა]]ს ფილმის „[[ქალღმერთი: როგორ შემიყვარდა]]“ [[საუნდტრეკი]] — „Любовь как случайная смерть“ იყო. პარალელურად კი, მომღერალი [[მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს [[მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტი|ფილოსოფიის ფაკულტეტზე]] აბარებს, სადაც პირველსავე ზამთრის სესიაზე აკადემიურ შვებულებას იღებს. რიგ მიზეზთა გამო, მომღერალი საკუთარი თავის უნივერსიტეტში აღდგენით აღარაა დაინტერესებული. 2006 წლის აგვისტოში იგი გარიცხეს.

აღსანიშნავია ასევე ზემფირას გამოსვლა ფესტივალ „[[მაქსიდრომი|მაქსიდრომზე“]] და ჯგუფ „[[მუმი ტროლი|მუმი ტროლთან“]] ერთად დუეტში შესრულებული სკანდალური სიმღერა „Медведица“. 13 დეკემბერს მომღერლის საიტზე ახალი მუსიკალური ვიდეოს პრეზენტაცია ხდება, რომელიც სიმღერისთვის „Прогулка“ (გასეირნება) გადაიღეს. ორ დღეში მისი ხილვა უკვე [[MTV რუსეთი|რუსეთის MTV]]-ზეც არის შესაძლებელი. ამ სიმღერის შესრულებით ფესტივალზე „[[მეგაჰაუსი]]“, ზემფირას წლის შოუ-მოღვაწეობა სრულდება, რის შემდეგაც ცხადდება ახალი ალბომის გამოსვლის თარიღი — 21 იანვარი, 2005 წელი.

=== 2005-დღემდე ===
[[ფაილი:zemfira bjuz.jpg|200px|right|thumb|კადრი მუსიკალური ვიდეოდან სიმღერაზე „Блюз“.]]
[[2005]] წელს რუსული მედია აქტიურად ემზადება ახალი ალბომის გამოსვლისთვის და თავის ეთერსა თუ ნაბეჭდ გვერდებს ზემფირასთან დაკავშირებულ ინტერვიუებს უთმობს. ჟურნალი „აფიშა“ აცხადებს, რომ ზემფირას ახალ ნამუშვარს „Нефть“ ერქმევა. ყველა მოლოდინშია, მაგრამ უცნობი მიზეზების გამო, ალბომის გამოსვლის თარიღი 1 მარტისთვის ინაცვლებს. ბოლო მომენტში ცნობილი ხდება, რომ მომღერლის ახალი კომპოზიციების კრებულს სახელად — „[[Вендетта]]“ ერქმევა. „ვენდეტას“ გამოსვლამდე ერთი დღით ადრე, ოფიციალურ საიტზე, ზემფირა სიმღერების ჩამონათვალს აქვეყნებს. ალბომის გამოსვლის დღეს კი იმავე საიტზე ჩნდება მუსიკალური ვიდეო სიმღერაზე „Блюз“, რომელიც [[რენატა ლიტვინოვა]]მ გადაიღო.

ალბომის გამოსვლის შემდეგ, რომელიც რუსეთში 2005 წლის მოვლენად ჩაითვალა, ზემფირა თავის საკონცერტო ტურნეს იწყებს. აგრეთვე მონაწილეობს მუსიკალურ ფესტივალ „მაქსიდრომში“. მოგვიანებით, [[კიევი|კიევში]] რენატა ლიტვინოვას გადაღებული ახალი მუსიკალური ვიდეოს პრეზენტაცია იმართება, რომელიც სიმღერა „Самолёт“-ის ცოცხალი ვერსიისთვის გადაიღეს. ამის შემდეგ, ზემფირა გამოდის ფესტივალზე „[[კრილია]]“, სადაც [[ლიუდმილა გურჩენკო]]ს იუბილეს ულოცავს და სიმღერა „Лондон“-ს უძღვნის. საკონცერტო გრაფიკი მოსკოვში დამთავრდა.

2006 წლის დასაწყისში, პირადი გარემოებების გამო, ზემფირა საკუთარ მუსიკალურ კოლექტივს შლის; ისევე როგორც დაგეგმილ კონცერტებს. 8 აპრილს პერსონალური ოფიციალური საიტი „რეკონსტრუქციაზე“ იხურება, რომელიც შეცვლილი სახით 9 აგვისტოს იხსნება. მოგვიანებით, საიტზე ჩნდება ინფორმაცია, რომ ოქტომბერში ახალი ალბომის გამოსვლა იგეგმება. „[[Земфра. LIVE]]“ — მომღერლის პირველი და ამ ეტაპზე ერთადერთი საკონცერტო ალბომი 2006 წლის 16 ოქტომბერს გამოდის.

[[ფაილი:zemfira gospoda.png|200px|left|thumb|კადრი მუსიკალური ვიდეოდან სიმღერაზე „Господа“.]]

14 დეკემბერს ზემფირა მოსკოვის კლუბ „[[აპელსინი (კლუბი)|აპელსინში“]], მუსიკალური საიტის [[zvuki.ru]]-ს დაბადების დღისადმი მიძღვნილ ღონისძიებაში იღებს მონაწილეობას, სადაც ახალ სიმღერასთან ერთად, მსმენელს თავის ახალ კოლექტივს წარუდგენს. 31 დეკემბერს კი თავის თაყვანისმცემლებს საჩუქრად მუსიკალურ ვიდეოს სიმღერაზე „Итоги“ ჩუქნის და ოფიციალურ საიტზე აცხადებს, რომ ახალი ალბომი უკვე მზადაა.

ზემფირას ახალი ნამუშევარი, ალბომი სახელწოდებით „[[Спасибо]]“ [[2007]] წლის [[1 ოქტომბერი|1 ოქტომბერს]] გამოვიდა. საგულისხმოა ის ფაქტი, რომ იგი ისე ჩაიწერა და გამოიცა, რომ მის შექმნაში თუ პოპულარიზაციაში არცერთ საპროდიუსერო კომპანიასა და არც ხმისჩამწერ ლეიბლს არ მიუღია მონაწილეობა. ეს გარემოება კი იმით აიხსნება, რომ რუსული [[შოუ-ბიზნესი]]ს წარმომადგენლებმა ზემფირას მიერ მოთხოვნილი ჰონორარი არაადეკვატურად ჩათვალეს. სწორედ ამ დროს, მომღერალი მისთვის დამახასიათებელ პერპენდიკულარულ ნაბიჯს დგამს — ქმნის საკუთარ [[ხმისჩამწერი ლეიბლი|ხმისჩამწერ ლეიბლს]] „ზემფირა რეკორდს“; [[რენატა ლიტვინოვა]]ს თანაავტორობით, იწერს მუსიკალურ ვიდეოს სიმღერაზე „Мы Разбиваемся“; ალბომს პოპულარიზაციას კი [[რუსეთი]]სთვის ძლიერი და უპრეცედენტო მეთოდით — მხოლოდ ერთი [[მედია-ჰოლდინგი]]ს მაღაზიების ქსელებში გაყიდვით ეწევა. (''დეტალებისთვის იხილეთ ალბომის გვერდი:'' „[[Спасибо]]“) &quot;ამ ალბომით ჩემს ცხოვრებაში ახალი პერიოდი იწყება,&quot; — ამბობს ზემფირა.&lt;ref name=&quot;detali&quot;&gt;[http://www.youtube.com/watch?v=1DYXERbvT6o ტელეგადაცემა «&quot;Детали&quot; с Тиной Канделаки: Земфира». ნაწილი I]&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
მომღერალი ზემფირა ხშირად გამხდარა რუსული [[მასმედია|მედიისა]] თუ [[პაპარაცი|პაპარაცების]] მუდმივი დაკვირვების ობიექტი. მას შემდეგ, რაც მომღერალმა მედიის მხრიდან პირველი ცილისმწამებლური დარტყმა იწვნია, ჟურნალისტებთან ურთიერთობა შეზღუდა, რამაც მედიის მხრიდან კიდევ უფრო მძაფრი გაღიზიანება გამოიწვია. რუსეთის არაერთი „[[ყვითელი პრესა|ყვითელი“]] გამოცემა მომღერლის [[სექსუალური ორიენტაცია|სექსუალურ ორიენტაციაზე]] ალაპარაკდა. ამის საფუძველს ჟურნალისტები ზემფირას სიმღერების ტექსტებში ეძებდნენ, ხოლო უკანასკნელ წლებში ზემფირასა და მსახიობ, რეჟისორსა და სცენარისტ [[რენატა ლიტვინოვა]]ს შორის სასიყვარულო ურთიერთობაზე სპეკულირებენ. თვით მომღერალი კი არასდროს საუბრობს თავის პირად ცხოვრებაზე.

== დისკოგრაფია ==
=== სტუდიური ალბომები ===
* ''[[Земфира (ალბომი)|Земфира]]'' (1999)
* ''[[Прости меня моя любовь]]'' (2000)
* ''[[Четырнадцать недель тишины]]'' (2002)
* ''[[Вендетта]]'' (2005)
* ''[[Спасибо]]'' (2007)
* ''[[Z-Sides]]'' (2010)
* ''[[Жить в твоей голове]]'' (2013)
* ''[[Бордерлайн]]'' (2021)

=== საკონცერტო ალბომები ===
* ''[[Земфира. LIVE]]'' (2006)
* ''[[Земфира.Live2]]'' (2009)

=== სინგლები ===
* [[Снег]] (1999)
* [[До свидания]] (2000)
* [[Трафик]] (2001)
* [[10 мальчиков]] (2008)
* [[Без шансов]] (2011)
* [[Деньги]] (2012)
=== საუნდტრეკები ===
* [[ძმა 2]] (2000)
* [[კამენსკაია: ნუ შეუშლით ჯალათს]] (2000)
* [[ქალღმერთი: როგორ შემიყვარდა]] (2004)
* [[მელოდია არშნისათვის]] (2009)
* [[რიტას უკანასკნელი ზღაპარი]] (2012)

=== ფილმები და DVD ===
* ''[[ZЕМФИРАLIVE]]'' (2000)
* ''[[Zemfira.DVD]]'' (2007)
* ''[[Зелёный театр в Земфире]]'' (2008)
* ''[[Крокус/Стрелка]]'' (2010)

== რესურსები ინტერნეტში ==
* {{ru icon}} [http://www.zemfira.ru ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080315233557/http://zemfira.ru/ |date=2008-03-15 }}
* {{ru icon}} [http://www.peoples.ru/art/music/pop/zemfira ზემფირას ბიოგრაფია საიტზე peoples.ru]
* {{ru icon}} [http://www.zemfira.ws/?go=bio ზემფირას ბიოგრაფიული არქივი]
* {{ru icon}} [http://ru.wikipedia.org/wiki/Рамазанова%2C_Земфира_Талгатовна სტატია ზემფირაზე რუსულენოვან ვიკიპედიაში]
* {{ru icon}} [http://www.zemfira-star.narod.ru ფან-საიტი]

== სქოლიო ==
{{სქოლიოს სია}}

{{პორტალი მუსიკა}}


[[კატეგორია:რუსი მუსიკოსები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 26 აგვისტო]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1976]]
[[კატეგორია:ზემფირა| ]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]</text>
      <sha1>6s2e8kwcdrkrumvvqso5thrwfzmdt5i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ალექსანდრე ჟორჟოლიანი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>51790</id>
    <revision>
      <id>5427382</id>
      <parentid>4881031</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T02:10:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CitationAuditor</username>
        <id>172430</id>
      </contributor>
      <comment>1943 (https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/470766/1/Zaria_Vostoka_1943_N176.pdf)</comment>
      <origin>5427382</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18443" sha1="ilg867dmiocwnyityl98fjq18hapb40" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პიროვნება
| ფერი = 
| სახელი =სანდრო ჟორჟოლიანი
| ფოტო = 
| ფოტოს ზომა =
| წარწერა = 
| დაბსახელი =ალექსანდრე ჟორჟოლიანი
| დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი|1888|2|8}} 
| დაბადგილი = [[ოზურგეთი]]
| გარდთარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1969|06|24|1888|2|8}} 
| გარდადგილი = [[თბილისი]] 
| სხვა სახელები= 
| აქტიურობის წლები = 
| მეუღლეები= 
| საქმიანობა= მსახიობი
| მამა = მაქსიმე ჟორჟოლიანი
| დედა =
| საცხოვრებელი ადგილი= 
| საიტი= 
| გამორჩეული როლები = 
}}
'''ალექსანდრე (სანდრო) მაქსიმეს ძე ჟორჟოლიანი''' (დ. [[8 თებერვალი]] &lt;small&gt;[ძვ. სტ. 27 იანვარი]&lt;/small&gt;, [[1888]], [[ოზურგეთი]] — გ. [[24 ივნისი]], [[1969]], [[თბილისი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] მსახიობი. საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი ([[1943]]).

== ბიოგრაფია ==
[[1911]] წელს დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ისტორია-ფილოლოგიის ფაკულტეტი. პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა [[ბაქო]]სა (1913–1918) და თბილისში (1918–1920). ამავე დროს აქტიურად მონაწილეობდა ქართველ სცენისმოყვარეთა დასის სპექტაკლებში. 1921 წლიდან [[რუსთაველის თეატრი|შოთა რუსთაველის სახელობის აკადემიური თეატრში]]. იყო მდიდარი შემოქმედებითი ბუნების მსახიობი. ამ პერიოდის საუკეთესო როლებია: ყარამანი ([[ნინო ნაკაშიძე|ნინო ნაკაშიძის]] „ვინ არის დამნაშავე“), დიტო ([[ვალერიან შალიკაშვილი]]ს „უნიადაგონი“), კოწია ([[შალვა დადიანი]]ს „გუშინდელნი“, მინისტრის მდივანი (ნატალია აზიანი დონდაროვა|ნატალია აზიანი დონდაროვის „დეზერტირკა“) და სხვა. [[1928]] წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე მოღვაწეობდა [[მარჯანიშვილის თეატრი|კოტე მარჯანიშვილის სახელობის სახელმწიფო აკადემიური დრამატული თეატრში]]. [[კონსტანტინე მარჯანიშვილი|კოტე მარჯანიშვილთან]] მუშაობის დროს გაიარა შესანიშნავი აქტიორული სკოლა, ჩამოყალიბდა როგორც ბრწყინვალე კომიკოსი. ჟორჟოლიანის აქტიორული ხელოვნება გამოირჩეოდა ფსიქოლოგიური სიღრმით, გრძნობისა და განცდის უშუალობით, უბრალოებით, დიდი სცენური მომხიბვლელობით, მხატვრული ტაქტით, გულწრფელობით.

მის მიერ შექმნილ უნიკალურ სცენურ სახეებს კომიზმთან ერთად ხშირად თან ახლდა ლირიზმი, პოეტურობა, სევდა, სიკეთე, როლებიდან აღსანიშნავია: ყვარყვარე ([[პოლიკარპე კაკაბაძე|პოლიკარპე კაკაბაძის]] „ყვარყვარე თუთაბერი“), გოჩოლავა ([[შალვა დადიანი]]ს „კაკალ გულში“), მოსე მწერალი ([[ეგნატე ნინოშვილი]]ს „გურია“), ხანანია ([[გერცელ ბააზოვი]]ს „იცკა რიჟანიშვილი“), ბენ აკობა ([[კარლ გუცკოვი]]ს „ურიელ აკოსტა“), დარისპანი ([[დავით კლდიაშვილი]]ს „დარისპანის გასაჭირი“), კირკიტა ([[მიხეილ ჯაფარიძე|მიხეილ ჯაფარიძის]] „ჟამთაბერის ასული“), ილიკო ([[ნოდარ დუმბაძე|ნოდარ დუმბაძის]] „მე, ბებია, ილიკო და ილარიონი“) და სხვა.

[[1925]] წლიდან იღებდნენ კინოში. როლები: იმერელი თავადი („[[სამანიშვილის დედინაცვალი (1926 წლის ფილმი)|სამანიშვილის დედინაცვალი]]“, 1927), გენერალი ([[ელისო (ფილმი)|„ელისო“]], [[1928]]), მოსე მწერალი ([[დარიკო (ფილმი)|„დარიკო“]], 1936), კოსტაია („[[ნარინჯის ველი]]“, 1937), მაჭანკალი არისტო („[[დაკარგული სამოთხე (ფილმი)|დაკარგული სამოთხე]]“, 1938), ფოსტალიონი კირილე ([[ჭრიჭინა (ფილმი)|„ჭრიჭინა“]], 1954), სანდრო ([[აბეზარა|„აბეზარა“]], 1956), პაპა („[[მანანა (ფილმი)|მანანა]]“, 1956), ილიკო („[[მე, ბებია, ილიკო და ილარიონი (ფილმი)|მე, ბებია, ილიკო და ილარიონი]]“, 1963), ედემიკა („[[მე ვხედავ მზეს (ფილმი)|მე ვხედავ მზეს]]“, 1963) და სხვა. ფართო პოპულარობით სარგებლობდა როგორც ესტრადის მსახიობი. დაჯილდოებულია 2 [[შრომის წითელი დროშის ორდენი]]თა და მედლებით.

დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში]].
==ფილმოგრაფია==
*[[1926]]: „[[სამანიშვილის დედინაცვალი (1926 წლის ფილმი)|სამანიშვილის დედინაცვალი]]“ (&lt;small&gt;არისტო&lt;/small&gt;) რეჟისორები [[კოტე მარჯანიშვილი]], [[ზაქარია ბერიშვილი]]
*1926: „[[ნათელა (ფილმი)|ნათელა]]“ (&lt;small&gt;ხითი – მიქავას შეგირდი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[ამო ბეკ-ნაზაროვი]]
*[[1928]]: „[[ელისო (ფილმი)|ელისო]]“ (&lt;small&gt;გენერალი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[ნიკოლოზ შენგელაია]]
*[[1929]]: „კომუნის ჩიბუხი“ (&lt;small&gt;ლეიტენანტი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[კოტე მარჯანიშვილი]]
*[[1934]]: „უკანასკნელი მასკარადი“ (&lt;small&gt;მდივანი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[მიხეილ ჭიაურელი]]
*1934: „[[ნახვამდის]]“ (&lt;small&gt;მამასახლისი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[გიორგი მაკაროვი]]
*[[1936]]: „[[დარიკო (ფილმი)|დარიკო]]“ (&lt;small&gt;მოსე&lt;/small&gt;) რეჟ. [[სიკო დოლიძე]]
*[[1937]]: „[[არსენა (ფილმი)|არსენა]]“ (&lt;small&gt;მღვდელი&lt;/small&gt;) რეჟ. მიხეილ ჭიაურელი
*1937: „დაკარგული სამოთხე“ (&lt;small&gt;არისტო – მაჭანკალი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[დავით რონდელი]]
*1937: „ნარინჯის ველი“ (&lt;small&gt;კოსტაია – კოლმეურნე&lt;/small&gt;) რეჟ. ნიკოლოზ შენგელაია
*[[1938]]: „დიადი განთიადი“ (&lt;small&gt;სამხედრო ექიმი&lt;/small&gt;) რეჟ. მიხეილ ჭიაურელი
*[[1939]]: „სამშობლო“ &lt;small&gt;(იასონი – კოლმეურნეობის ბუღალტერი&lt;/small&gt;) რეჟ. ნიკოლოზ შენგელაია
*[[1940]]: „კოლხეთის ჩირაღდნები“ (&lt;small&gt;მანჩა&lt;/small&gt;) რეჟ. დავით რონდელი
*1940: „ქალიშვილი ხიდობნიდან“ (&lt;small&gt;ხახული&lt;/small&gt;) რეჟ. [[დიომიდე ანთაძე]]
*[[1943]]: „ის კიდევ დაბრუნდება“ (&lt;small&gt;ფოსტალიონი&lt;/small&gt;) რეჟისორები ნიკოლოზ შენგელაია, დიომიდე ანთაძე
*1943: „გიორგი სააკაძე“ (&lt;small&gt;ორბელიანი&lt;/small&gt;) რეჟ. მიხეილ ჭიაურელი
*[[1945]]: „ჭირვეული მეზობლები“ (&lt;small&gt;ამირანი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[შოთა მანაგაძე]]
*[[1947]]: „აკაკის აკვანი“ (&lt;small&gt;ანაპოდისტე – მასწავლებელი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[კონსტანტინე პიპინაშვილი]]
*[[1948]]: „[[ქეთო და კოტე (ფილმი)|ქეთო და კოტე]]“ (&lt;small&gt;ბეშქენი&lt;/small&gt;) რეჟისორები [[ვახტანგ ტაბლიაშვილი]], [[შალვა გედევანიშვილი]]
*[[1949]]: „ბედნიერი შეხვედრა“ (&lt;small&gt;სერაფიონი&lt;/small&gt;) რეჟ. [[ნიკოლოზ სანიშვილი]]
* [[1950]]: „გაზაფხული საკენში“ (&lt;small&gt;ანტონი&lt;/small&gt;) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
*[[1954]]: „[[ჭრიჭინა (ფილმი)|ჭრიჭინა]]“ (&lt;small&gt;კირილე&lt;/small&gt;) რეჟისორები [[სიკო დოლიძე]], [[ლევან ხოტივარი]]
*[[1956]]: „ეთერის სიმღერა“ (&lt;small&gt;კოწია&lt;/small&gt;) რეჟ. სიკო დოლიძე
*1956: „[[აბეზარა (ფილმი)|აბეზარა]]“ (&lt;small&gt;სანდრო&lt;/small&gt;) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
*[[1958]]: „[[მანანა (ფილმი)|მანანა]]“ (&lt;small&gt;პაპა&lt;/small&gt;) რეჟისორები [[ზაქარია გუდავაძე]], [[შალვა მარტაშვილი]]
*[[1959]]: „მტრობა“ რეჟ. [[არკადი ხინთიბიძე]]
*[[1960]]: „პაპა გიგია“ (&lt;small&gt;ილო&lt;/small&gt;) რეჟ. ზაქარია გუდავაძე
*[[1961]]: „უდიპლომო სასიძო“ რეჟ. ლევან ხოტივარი
*[[1962]]: „თოჯინები იცინიან“ (&lt;small&gt;მოხუცი&lt;/small&gt;) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
*1962: „მე, ბებია, ილიკო და ილარიონი“ (&lt;small&gt;ილიკო&lt;/small&gt;) რეჟ. [[თენგიზ აბულაძე]]
*[[1965]]: „პიერი მილიციის თანამშრომელი“ (&lt;small&gt;მოხუცი&lt;/small&gt;) რეჟ. დავით რონდელი
*1965: „მე ვხედავ მზეს“ (&lt;small&gt;ედემიკა&lt;/small&gt;) რეჟ. [[ლანა ღოღობერიძე]]
*[[1970]]: „ჩამავალი მზე“ რეჟ. [[თემურ ფალავანდიშვილი]]

==ნათამაშები როლები==
===რუსთაველის თეატრი===
*[[ნინო ნაკაშიძე|ნინო ნაკაშიძის]] „ვინ არის დამნაშავე“ (&lt;small&gt;ყარამანი&lt;/small&gt;)
* [[ვალერიან შალიკაშვილი]]ს „უნიადაგონი“ (&lt;small&gt;დიტო&lt;/small&gt;)
*[[შალვა დადიანი]]ს „გუშინდელნი“ (&lt;small&gt;კოწია&lt;/small&gt;)
* [[ნატალია აზიანი]]ს „დეზერტირკა“ (&lt;small&gt;მინისტრის მდივანი&lt;/small&gt;)
===მარჯანიშვილის თეატრი===
*[[პოლიკარპე კაკაბაძე|პოლიკარპე კაკაბაძის]] „ყვარყვარე თუთაბერი“ (&lt;small&gt;ყვარყვარე&lt;/small&gt;)
* [[შალვა დადიანი]]ს „კაკალ გულში“ (&lt;small&gt;გოჩოლავა&lt;/small&gt;) 
* [[ეგნატე ნინოშვილი]]ს „გურია“ (&lt;small&gt;მოსე მწერალი&lt;/small&gt;)
* [[გერცელ ბააზოვი]]ს „იცკა რიჟანიშვილი“ (&lt;small&gt;ხანანია&lt;/small&gt;)
* [[კარლ გუცკოვი]]ს „ურიელ აკოსტა“ (&lt;small&gt;ბენ აკობა&lt;/small&gt;)
* [[დავით კლდიაშვილი]]ს „დარისპანის გასაჭირი“ (&lt;small&gt;დარისპანი&lt;/small&gt;)
* [[მიხეილ ჯაფარიძე|მიხეილ ჯაფარიძის]] „ჟამთაბერის ასული“ (&lt;small&gt;კირკიტა&lt;/small&gt;)
* [[ნოდარ დუმბაძე|ნოდარ დუმბაძის]] „მე, ბებია, ილიკო და ილარიონი“ (&lt;small&gt;ილიკო&lt;/small&gt;)
==ჯილდოები, პრემიები და პრიზები==
*[[1938]]: [[საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტი]]
*[[1942]]: [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი]]
* [[შრომის წითელი დროშის ორდენი]]

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[სერგო ჟორჟოლიანი]]
*[[ანტონ ჟორჟოლიანი]]

==ლიტერატურა==
* ''ზ. ბაბუნაშვილი'', ''თ. ნოზაძე'', „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 305, თბ., 1994;
{{ქსე|8|256–257|ცუცქირიძე შ.}}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{nplg ბიოგრაფია|00003502}}
{{geocinema პიროვნება|121}}
*{{imdb name|0229250}}

{{DEFAULTSORT:ჟორჟოლიანი, ალესანდრე}}
[[კატეგორია:დაბადებული 8 თებერვალი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1888]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 24 ივნისი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1969]]
[[კატეგორია:ქართველი მსახიობები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:ოზურგეთში დაბადებულები]]
[[კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები]]
[[კატეგორია:ჟორჟოლიანები|ალექსანდრე]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>ilg867dmiocwnyityl98fjq18hapb40</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოლოკო</title>
    <ns>0</ns>
    <id>62910</id>
    <revision>
      <id>5427100</id>
      <parentid>3335395</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:54:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427100</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9796" sha1="7fimrxdyqboyggb2ve1t1lvc6446c4t" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუსიკოსი
|სახელი = Moloko&lt;br/&gt;მოლოკო
|სურათი = Moloko2003.jpg
|სათაური = მარკ ბრაიდონი და როუშინ მერფი, დუეტი ''მოლოკო''
|სურათის ზომა =  
|ფონი = group_or_band
|ნამდვილი სახელი  =  
|მეტსახელი = 
|დაიბადა = 
|გარდ = 
|წარმოშობა = [[შეფილდი]], გაერთიანებული სამეფო
|ინსტრუმენტი = 
|ჟანრი = [[თრიფ-ჰოპი]], [[ჰაუსი]], [[ელექტრონული მუსიკა]], საცეკვაო მუსიკა
|საქმიანობა = 
|აქტიურობის წლები    = 1995–2004, 2006 წლიდან ჯგუფის ბედი უცნობია
|ლეიბლი = [[Echo Records]]
|ასოციაცია = 
|საიტი =  http://www.moloko.co.uk
|წევრები = [[როუშინ მერფი]]&lt;br /&gt;[[მარკ ბრაიდონი]]|
|ყოფილი წევრები  =
}}

'''მოლოკო'''  — ანგლო-ირლანდიური ელექტრონული პოპ-დუეტი, რომლის შემადგენლობაშიც შედიოდნენ [[როუშინ მერფი]] (ირლანდია) და [[მარკ ბრაიდონი]] (სანდერლენდი, ინგლისი).

==სახელის ისტორია==

ჯგუფის სახელწოდება მომდინარეობს [[ენტონი ბერჯესი]]ს ნაწარმოებიდან ''[[მექანიკური ფორთოხალი]]'', სადაც ასე ეწოდება რძის სასმელს, რომელსაც ამფეტამინთან ერთად სვამენ ნაწარმოების გმირი ალექსი და მისი მეგობრები. თავად სიტყვა მომდინარეობს რუსული ენიდან, რომელშიც იგი ''რძეს'' აღნიშნავს.

==ისტორია==

მერფი დაიბადა არკლოუში და არ ჰქონდა მომღერლის გამოცდილება. ბრაიდონმა თავი გაითქვა სხვადასხვა ელექტრონულ პროექტში მონაწილეობით. მათ ერთმანეთი გაიცნეს შეფილდში, ერთ-ერთ წვეულებაზე, სადაც ბრაიდონს მერფიმ ჰკითხა &quot;Do you like my tight sweater? See how it fits my body!&quot; (მოგწონს ჩემი ვიწრო სვიტერი? ნახე, როგორ მიხდება!&quot;). მოგვიანებით ეს ფრაზა იქცა დუეტის პირველი სტუდიური დისკის სახელწოდებად.

ანდერგრაუნდში პირველი ორი ალბომი ''[[Do You Like My Tight Sweater?]]'' და ''[[I Am Not a Doctor]]'' დიდი ინტერესით მიიღეს. „[[Sing It Back]]“, მეორე ალბომის მთავარი სინგლი იქცა აბსოლუტურ ჰიტად ქვეყნების უმრავლესობაში და შეტანილი იქნა 110 სხვადასხვა მუსიკალურ კრებულში.

2000 წელს დუეტმა წამოიწყო საკონცერტო ტურნე ენდრიუ პეკეტთან (პერკუსია), ედი სტივენსთან (კლავიშები) და დეივ კუკთან (გიტარა) ერთად.

შემდეგი პოპულარული სინგლი იყო მესამე ალბომში შეტანილი „The Time Is Now“. ეს ალბომი აღინიშნა უფრო ორგანული ინსტრუმენტული შესრულებით.

მერფისა და ბრაიდონის ურთიერთობა დასრულდა 2001 წელს. დაშლის შემდეგ მათ გამოსცეს მეოთხე დისკი ''[[Statues (ალბომი)|Statues]]''. მასში უფრო მეტი ტრადიციული ინსტრუმენტი იყო, ელექტრონულ მუსიკასთან ერთად. საინტერესოა, რომ მასში შეტანილი ყველა სიმღერა უიღბლო სიყვარულზეა.

2004 წელს გამოიცა ჯგუფის საკონცერტო DVD დისკი, ''[[11,000 Clicks]]'', რომელიც ჩიწერა ბრიქსტონის აკადემიაში. მასში შეტანილია ცნობილი ჰიტების „Indigo“, „Sing It Back“, და „The Time Is Now“ სასცენო შესრულება.

ტურის ''Statues'' ჩატარების შემდეგ დუეტის წევრების გზები საბოლოოდ გაიყო. 2006 წელს მათ უკანასკნელად შეასრულეს ერთად მოლოკოს მასალა - ეს იყო რადიოგადაცემა, რომელიც ეძღვნებოდა კრებულის ''[[Catalogue (ალბომი)|Catalogue]]'' გამოსვლას. ამის შემდეგ როუშინმა განაცხადა, რომ მას აღარ აინტერესებს მოლოკოსთან დაკავშირებული პროექტების განხორციელება.

მას შემდეგ მერფიმ გამოსცა ორი სოლო ალბომი. უკანასკნელი ალბომის, ''[[Overpowered]]'' გამოსვლის შემდეგ მან საკონცერტო ტურნე წამოიწყო. ბრაიდონი ამასობაში მუშაობს სტუდიაში უფრო მცირე პროექტებზე.

== დისკოგრაფია ==

=== ალბომები ===
*''[[Do You Like My Tight Sweater?]]'' ([[1995]]), [[Echo Records|Echo]]
*''[[I Am Not a Doctor]]'' ([[1998]]), [[Echo Records|Echo]]
*''[[Things to Make and Do]]'' ([[2000]]), [[Echo Records|Echo]]
*''[[Statues (ალბომი)|Statues]]'' ([[2003]]), [[Echo Records|Echo]]

=== რემიქსები და კრებულები ===
*''[[All Back to the Mine]]'' ([[2001]]), [[Echo Records|Echo]]
*''[[Catalogue (ალბომი)|Catalogue]]'' ([[2006]]), [[Echo Records|Echo]]

=== საკონცერტო გამოცემები ===
*''[[11,000 Clicks]]'' ([[DVD]]) ([[2004]]), [[Echo Records|Echo]]

=== სინგლები ===
* 1995 „Where Is the What If the What Is in Why?“
* 1995 „The Moloko EP“
* 1996 „Dominoid“ (ბრიტანეთი #65)
* 1996 „Fun for Me“ (ბრიტანეთი #36)
* 1996 „Day for Night“
* 1998 „The Flipside“ (ბრიტანეთი #53)
* 1998 „[[Sing It Back]]“ (ბრიტანეთი #45)
* 1999 „[[Sing It Back]]“ (რემიქსი) (ბრიტანეთი #4)
* 2000 „The Time Is Now“ (ბრიტანეთი #2)
* 2000 „Pure Pleasure Seeker“ (ბრიტანეთი #21)
* 2000 „Indigo“ (ბრიტანეთი #51)
* 2003 „Familiar Feeling“ (ბრიტანეთი #10)
* 2003 „[[Forever More (სიმღერა)|Forever More]]“ (ბრიტანეთი #17)
* 2003 „Cannot Contain This“
* 2005 „A Style Suite“

== ჯილდოები ==

* ''საუკეთესო საერთაშორისო ცოცხალი ჯგუფი'' - ბელგიური პრემია [[TMF Awards]], 2004

==რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.moloko.co.uk/ ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060701054314/http://www.moloko.co.uk/ |date=2006-07-01 }}
* [http://www.ilikemusic.com/interviews/Moloko_Mark_Brydon_interview_2006-2721/ ინტერვიუ მარკ ბრაიდონთან]
* [http://www.bandnews.org/band/Moloko/ ახალი ამბები საიტზე bandnews.org]
* [http://www.myspace.com/familiarfeeling ოფიციალური My Space]
* [http://www.myspace.com/davecookieproductions დეივ კუკის My Space]

[[კატეგორია:ბრიტანული ელექტრონული ჯგუფები]]
[[კატეგორია:ინგლისური ტრიპ-ჰოპ ჯგუფები]]</text>
      <sha1>7fimrxdyqboyggb2ve1t1lvc6446c4t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>რობინ ტუნი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64721</id>
    <revision>
      <id>5427117</id>
      <parentid>4913509</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:39:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dostojewskij</username>
        <id>61014</id>
      </contributor>
      <comment>კატეგორია:ჩიკაგოელი მსახიობები</comment>
      <origin>5427117</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3033" sha1="j1l23ah6ro5nbd4b91khuxafmgxgthd" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პიროვნება
| ფერი = 
| სახელი = რობინ ტუნი
| ფოტო = RobinTunneyHWOFFeb2013.jpg
| ფოტოს სიგანე = 220პქ
| წარწერა = რობინ ტუნი
| დაბსახელი = რობინ ტუნი
| დაბთარიღი  = [[19 ივნისი]], [[1972]]
| დაბადგილი = [[ჩიკაგო]], [[ილინოისი (შტატი)|ილინოისი]], [[აშშ]]
| გარდთარიღი = 
| გარდადგილი = 
| სხვა სახელები= 
| აქტიურობის წლები = 
| მეუღლე= [[ბობ გროსი]] (1997-2006) &lt;small&gt;(გაცილდა)&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;[[ენდრიუ დომინიკი]] (2007-დღემდე)
| მამა =
| რეზიდენცია=
| საიტი= 
| გამორჩეული როლები = 
| აკადემიის ჯილდოები= 
| ემმის ჯილდოები= 
| სხვა ჯილდოები=
| BAFTA ჯილდოები
| ოქროს გლობუსის ჯილდოები
| ტონის ჯილდოები
}}

'''რობინ ტუნი''' ({{lang-en|Robin Tunney;}} დ. [[19 ივნისი]], [[1972]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]]. იგი განასახიერებს [[ციხიდან გაქცევა|ციხიდან გაქცევის]] პირველი სეზონის ერთ-ერთ მთავარ პერსონაჟს, [[ვერონიკა დონოვანი|ვერონიკა დონოვანს]].

==რესურსები ინტერნეტში==
*{{imdb name|id=0000677}}
*[http://www.fox.com/prisonbreak/bios/bio_tunney.htm რობინ ტუნის ბიოგრაფია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061117010553/http://www.fox.com/prisonbreak/bios/bio_tunney.htm |date=2006-11-17 }} – ციხიდან გაქცევის ოფიციალურ ვებგვერდზე

{{ციხიდან გაქცევა}}

[[კატეგორია:ციხიდან გაქცევის მსახიობები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1972]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 19 ივნისი]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]
[[კატეგორია:ჩიკაგოელი მსახიობები]]</text>
      <sha1>j1l23ah6ro5nbd4b91khuxafmgxgthd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>შუა ქალაქში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>67070</id>
    <revision>
      <id>5427390</id>
      <parentid>4850132</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T06:05:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-38302-09</username>
        <id>184888</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>5427390</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20741" sha1="gbmbxtzh6xntqnfjp54i4une8v95h1p" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტელევიზია
| გადაცემის_სახელი = შუა ქალაქში
| სურათი =  შუა–ქალაქში–პოსტერი.jpg | 246px
| ტიტრი =  პოსტერი
| სხვა სახელწოდება = 
| ჟანრი = 
| ფორმატი =[[სიტკომი]]
| ავტორი = [[ღამის შოუ სტუდია]]&lt;br /&gt; [[დავით გოგიჩაიშვილი]]
| ეფუძნება = 
| შეიმუშავა = 
| სცენარი = [[გიორგი ჯანელიძე (იუმორისტი)|გიორგი ჯანელიძე]]&lt;br /&gt;[[ირაკლი ვახტანგიშვილი]]&lt;br /&gt;[[ირაკლი კალანდაძე]]&lt;br /&gt;[[გუჯა მაჭარაშვილი]]&lt;br /&gt;[[პაატა მეიშვილი]]
| რეჟისორი = [[გოჩა კორხელაური]]
| რედაქტორი = 
| შემოქმედებითი დირექტორები = 
| წამყვანი = 
| მონაწილეობენ = [[ოთარ ტატიშვილი]]&lt;br /&gt; [[მაია დობორჯგინიძე]]&lt;br /&gt; [[გოგა ბარბაქაძე]] &lt;br /&gt; [[თათული ედიშერაშვილი]] &lt;br /&gt;  [[თამუნა ნიკოლაძე]] &lt;br /&gt; [[ბაჩო ქაჯაია]] [[ჯაბა კილაძე]]&lt;br /&gt; [[მარიამ ჯოლოგუა]]&lt;br /&gt;
| გახმოვანება = 
| ჟიური = 
| მთხრობელი = 
| თემის_კომპოზიტორი = 
| მთავარი_თემა = 
| ფინალური_თემა
| კომპოზიტორი = 
| ქვეყანა = {{დროშა|საქართველო}}
| ენა = [[ქართული]]
| სეზონი = 
| სერია = 
| ეპიზოდი = 
| ეპიზოდების_სია = 
| აღმასრულებელი_პროდიუსერი = 
| პროდიუსერი =  [[დავით გოგიჩაიშვილი]] &lt;br /&gt;[[ირაკლი კაკაბაძე]] 
| მონტაჟი = 
| ადგილი = 
| ოპერატორი = 
| კამერა = 
| ხანგრძლივობა =  40 წთ.
| არხი = [[იმედი (ტელეკომპანია)|იმედი]] 
| კომპანია = 
| დისტრიბუტორი = 
| ორიგინალური არხი = 
| ჩვენების_ფორმატი = 
| აუდიო_ფორმატი = 
| პირველად = [[23 სექტემბერი]], [[2007]]
| უკანასკნელად = [[9 ივლისი]], [[2013]]
| განახლდა = [[13 ოქტომბერი]], [[2014]] 
|სტატუსი = 
| წინა = 
| შემდეგი = 
| დაკავშირებული_შოუები = 
| ბოლო = 
| საიტი = 
}}
„'''შუა ქალაქში'''“ — ქართული [[სიტკომი]]ს ჟანრის სერიალი მეგობრების ჯგუფზე, რომლებიც [[თბილისი]]ს ერთ-ერთ უბანში (ვაკეში) ცხოვრობენ. სერიალი დადგმულია სტუდია ღამის შოუს მიერ. სერიალი ექვსი წლის განმავლობაში გადიოდა [[იმედი (ტელეკომპანია)|ტელეკომპანია იმედი]]ს ეთერში.  პირველი სეზონის პრემიერა გაიმართა [[2007]] წლის [[23 სექტემბერი|23 სექტემბერს]], ხოლო ბოლო, მეთექვსმეტე სეზონი [[2013]] წლის [[9 ივლისი|9 ივლისს]] დასრულდა. [[2011]] წლის 3 მარტს გამოვიდა მხატვრული ფილმი „ერთხელ შუა ქალაქში“. შუა ქალაქში განახლდა [[2014]] წლის [[13 ოქტომბერი|13 ოქტომბერს]] როგორც „[[10 წლის შემდეგ (ტელესერიალი)|10 წლის შემდეგ]]“. მისი ჩვენება [[2017]] წლის მარტში დასრულდა.

{{ფაქტი|[[2023]] წლის [[25 სექტემბერი|25 სექტემბერს]], ტელეარხ „იმედზე“ გაეშვა ახალი ტელეშოუ „სტუმრად შუა ქალაქში“, რომლის წამყვანები არიან: ოთარ ტატიშვილი, თათული ედიშერაშვილი, თამუნა ნიკოლაძე და გოგა ბარბაქაძე.|1|10|2023}}

==ფორმატი==
სერიალი გადაღებულია [[სიტკომი]]ს ფორმატში. ღამის შოუ სტუდიამ ეს ფორმატი, როგორც სხვა გადაცემების შემთხვევაში („ღამის შოუ“, „შაბათის შოუ“, „კანდიდატი“ და სხვა) [[აშშ|ამერიკული]] ანალოგებიდან გადმოიღო (მაგ. „[[მეგობრები (ტელესერიალი)|მეგობრები]]“).

ღამის შოუ სტუდიის შემადგენლობა [[2007]] წლის ზაფხულში გაემგზავრა ამერიკაში, შეხვდა პოპულარული [[სიტკომი|სიტკომების]] პროდიუსერებსა და სცენარისტებს, დაესწრო ჩაწერების პროცესს. გარდა ამისა, გაიარა ტრენინგი “Warner Brothers Studios”-ში და მოიპოვა ამ ფორმატის კეთების უფლება. შოუს სტილი და იუმორი მისი მასობრივი პოპულარობის მიზეზი გახდა. სერიალის პირველი სერია ეთერში [[2007]] წლის 23 სექტემბერს გავიდა. სერიალი ეთერში გადიოდა ყოველ შაბათსა და კვირას, საღამოს 10 საათზე, იმედის არხზე.

==სიუჟეტი და გმირები==
სერიალი 8 მეგობრის ირაკლის, მარიკას, დათოს, ანანოს, სანდროს, ეკას, ქეთევანისა და თამარის შესახებ მოგვითხრობს, რომელებიც თბილისში ვაკეში ცხოვრობენ.  ირაკლი ჩხეიძე ექიმია და ქვეყნის მთავარ საავადმყოფოში მუშაობს. მარიკა ირაკლის მეუღლე და დიასახლისია, დათო ალექსიძე მარიკას ბიძაშვილი და მხატვარია, რომელიც ცოლთან გაშორების შემდეგ თავის ბიძაშვილ მარიკასთან და მის მეუღლე ირაკლისთან ბინაში გადადის საცხოვრებლად. ეკა წარმატებული კომპანიის მენეჯერი და მეგობრების მარიკას, ანანოს, ქეთევანის, თამარის და სანდროს თანაკლასელია, ანანო აგროსპეციალისტი და მეგობრების თანაკლასელია, ძალიან უყვარს ბუნება და ცხოველები. სანდრო მახარაძე იურისტია, რომელმაც განათლება ლონდონში მიიღო და ამით ძალიან ამაყობს, თუმცა რეალურად არც ისეთი განათლებულია, როგორსაც ახასიათებს საკუთარ თავს. ქეთევან და თამარ ღლონტები დები არიან, რომლებიც ირაკლისა და მარიკას მეზობლად ცხოვრობენ და მეგობრების თანაკლასელები არიან. 

სერიალი 2 ეტაპად იყოფა: მთელი 10 სეზონის განმავლობაში, მასში ერთი და იგივე გმირები მონაწილეობდნენ, მეთერთმეტე სეზონიდან კი ახალი ეტაპი დაიწყო და სერიალის ძველი გმირების უმეტესობა ახლით ჩანაცვლდა.

==როლებში==
{{მთავარი|შუა ქალაქში და 10 წლის შემდეგ (ტელესერიალების პერსონაჟები)}}
===პირველი ეტაპი===
[[ფაილი:Shua Qalaqshi 1.jpg|thumb|255პქ|კადრი სერიალის პირველი სეზონიდან (დათო (გოგა ბარბაქაძე) მარცხნივ და ირაკლი (ოთარ ტატიშვილი) მარჯვნივ).]]
სერიალის პირველი ეტაპი არის რამდენიმე მეგობარზე, რომლებიც სასაცილო სიტუაციებში ვარდებიან.

[[2010]] წლის სექტემბერში, მე-8 სეზონიდან, სცენარისტების გადაწყვეტილებით სერიალი ორმმა მთავარმა პერსონაჟმა, „''სანდრომ''“ და „''ანანომ''“ დატოვა.

===მეორე ეტაპი===
სერიალის მეორე ეტაპი მე-11 სეზონიდან იწყება. ამ ეტაპზე სერიალს ძველი გმირები ახლებმა შეცვალეს. ძველი გმირებიდან მხოლოდ '''ლაშა ტორონჯაძე''' (ბაჩო ქაჯაია) და '''პაატა ფერაძე''' (ნოდარ გურგენაშვილი) დარჩნენ.

==შემოქმედებითი ჯგუფი==
{{Div col|2}}
'''''პროექტის  მენეჯერი'''''
* დავით გოგიჩაიშვილი
'''''აღმასრულებელი პროდიუსერი'''''
* ირაკლი კაკაბაძე
'''''პროექტის დირექტორი'''''
* ვანო ჭელიძე
'''''დამდგმელი დირექტორი'''''
* გოჩა კორხელაური
'''''სცენარის ავტორები'''''
* გიორგი ჯანელიძე
* ირაკლი ვახტანგიშვილი
* გუჯა მაჭარშვილი
* პაატა მეიშვილი
* ირაკლი კალანდაძე
'''''სცენარი'''''
* ლევან კვარაცხელია
* თენგო მეგრელიშვილი
* გიორგი კაპანაძე
'''''კომპიუტერული გრაფიკა და რედაქტირება'''''
* ვახო კაკაურიძე
* მერაბ დევიძე
* გიორგი ზენაიშვილი
'''''დამდგმელი ოპერატორები'''''
* ირაკლი გოქაძე
* ლევან გაბუნდაშვილი
'''''ოპერატორები'''''
* მერაბ კიკნაძე
* გიორგი ბენდიაშვილი
* ბექა შაკაშვილი
'''''მხატვარი'''''
* ეკა ამაშუკელი
'''''სეგმენტი-პროდიუსერები'''''
* მარიამ მდინარაძე
* ნინი კინწურაშვილი
'''''კოორდინატორი'''''
* ეკა კიკვაძე
'''''სტუდიის დიზაინი'''''
* ვანო ჭელიძე
* ეკა ამაშუკელი
'''''დეკორატორები'''''
* გელა გელაშვილი
* თენგო ამირიძე
'''''ხმის ოპერატორი'''''
* გიორგი სარალიძე
'''''განათება'''''
* ირაკლი გოკაძე
* ვალიკო მაჩაბელი
* დავით კუპატაძე
'''''მუსიკის ავტორი'''''
* გიგა მიქაბერიძე
'''''შესავალის გრაფიკა'''''
* ეკა ბიჭიაშვილი
'''''სტუდიის ინჟინრები'''''
* იური აგენიანი
* ავთო ქაჯაია
* გია მერაბიშვილი
* რამაზ დანელია
'''''მაკიაჟი'''''
* ირინა იამანიძე
'''''ოპერატორების ასისტენტი'''''
* გიორგი ჩიღლაძე
'''''ფორმატის კონსულტანტები'''''
* მიტ სემუელი
* ბილ პერსკი
* ჯონ მარკუსი
* ნორმ გუნზენჰაუერი
* ბრიუს ფერბერი
* კრეგ კნაიზგი
{{Div col end}}

==სერიალის დასასრული==
[[2013]] წლის [[ივლისი]]ს ბოლოს,  „შუა ქალაქში“ მეთექვსმეტე სეზონი და ამასთან მთლიანად სერიალიც დასრულდა. მისი საეთერო დრო ტელე-იმედზე ახალმა [[სიტუაციური კომედია|სიტუაციურმა კომედიამ]] - „[[ჩვენი ამბავი]]“ დაიკავა.

== სერიალის დაბრუნება ==
[[2014]] წლის ოქტომბერში ცნობილი გახდა, რომ „შუა ქალაქში“ ძველი შემადგენლობით და ახალი სახელით — „[[10 წლის შემდეგ (ტელესერიალი)|შუა ქალაქში 10 წლის შემდეგ]]“ დაუბრუნდებოდა ტელემაყურებლებს&lt;ref&gt;[http://news.ge/ge/news/story/107174-shua-qalaqshi-utsvleli-shemadgenlobita-da-siuzheturi-khazit-teleekranze-brundeba „შუა ქალაქში“ უცვლელი შემადგენლობითა და სიუჟეტური ხაზით ტელეეკრანზე ბრუნდება] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304220915/http://news.ge/ge/news/story/107174-shua-qalaqshi-utsvleli-shemadgenlobita-da-siuzheturi-khazit-teleekranze-brundeba |date=2016-03-04 }}. news.ge, 4-10-2014&lt;/ref&gt;. განახლებული სერიალი „[[Tv11]]-სა“ და „[[მაესტრო (ტელეკომპანია)|მაესტროზე]]“ გავიდა. პირველი სეზონის დასრულების შემდეგ მეორე სეზონიდან „შუა ქალაქში“ კვლავ ტელეკომპანია „[[იმედი (ტელეკომპანია)|იმედს]]“ დაუბრუნდა. სერიალი მეშვიდე სეზონის შემდეგ დახურეს. უკანასკნელი სეზონის ბოლო, მეათე ეპიზოდი, [[2017]] წლის 25 მარტს გავიდა ეთერში.

==სერიალის განმეორება==
[[2019]] წლის დასაწყისში, [[იმედი (ტელეკომპანია)|ტელეკომპანია იმედიმა]] სერიალი თავიდან ჩაუშვა თავის საეთერო ბადეში, რედაქტირებული სახით სადაც სხვადასხვა პოლიტიკური ფიგურების ჩვენება არის ამოჭრილი. სერიალმა ისევ დიდი რეიტინგი მოიპოვა სატელევიზიო სივრცეში და ბევრ წარმატებულ შოუს და ტელესერიალს მოუგო რეიტინგებში.

==DVD გამოცემები==
===სეზონების DVD-ები===
* 1-1. შუა ქალაქში სეზონი 1 - გასაჭირი თბილისში
* 1-2. მთლიანი პირველი სეზონი 
* 2-1. მეორე სეზონი + რაც ეთერში ვერ მოხდა. 
* 2-2. სეზონი 2 - გაგრძელება
* 3-1. მესამე სეზონი + გადაღება 
* 3-2. სეზონი 3 - საუკეთესო დრო
* 4. სეზონი 4 - კომედიები უახლეს სეზონში
* 5. საპრემიერო სეზონი (5) - სიცილის ადგილი
* 6-1. TRED-სერიები შუა ქალაქის (მე-6 სეზონი) 
* 6-2. სეზონი 6 - სახლში საერთოდ არ მოგწყინდება
* 7. სეზონი 7 - მთლიანი კომედია
* 8. სეზონი 8 

===სხვა DVD-ები===
* შუა ქალაქში საუკეთესო 10 სერია (არაოფიციალური)

==რესურსები ინტერნეტში==
{{imdb სათაური|1857432}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:ქართული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:2000-იანი წლების ქართული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:2010-იანი წლების ქართული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:იმედი (ტელეკომპანია)]]
[[კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>gbmbxtzh6xntqnfjp54i4une8v95h1p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Starbucks</title>
    <ns>0</ns>
    <id>69353</id>
    <revision>
      <id>5427189</id>
      <parentid>4646855</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:29:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Cicihwahyuni6</username>
        <id>151548</id>
      </contributor>
      <origin>5427189</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1499" sha1="kb2yxjrd5rutyagktniju0qi8rdorz2" xml:space="preserve">[[ფაილი:Starbucks Coffee Logo.svg|thumb|200px|კომპანიის ლოგო]]
[[ფაილი:Starbucks Coffee Seri Alam.jpg|thumb|სტარბაქსი]]

'''სტარბაქსი''' ('''Starbucks'''; {{nasdaq|SBUX}}) — [[აშშ|ამერიკული]] კომპანია, რომელიც [[ყავა|ყავის]] გაყიდვითაა დაკავებული იგივე სახელწოდების მქონე [[ყავახანა|ყავახანების]] ქსელში. მმართველი კომპანიის — Starbucks Corporation-ის სათავო ოფისი — [[სიეტლი|სიეტლში]], [[აშშ]] მდებარეობს. სტარბაქსი მსოფლიოში ყველაზე დიდი ყავახანების ქსელია.

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{Commons category|Starbucks}}
*{{ოფიციალური|http://www.starbucks.com/}}
*[http://www.starbuckslocations.com/ Starbucks-ის ცენტრები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161028145935/http://www.starbuckslocations.com/ |date=2016-10-28}}

{{ესკიზი-აშშ}}

[[კატეგორია:აშშ-ის კომპანიები]]
[[კატეგორია:ყავის კულტურა]]</text>
      <sha1>kb2yxjrd5rutyagktniju0qi8rdorz2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონ-სენ-მიშელი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>81629</id>
    <revision>
      <id>5427101</id>
      <parentid>4551657</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:07:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427101</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4018" sha1="k9d0rb44y8n7fxp9tcg1hlmbsqupwt3" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი
|სახელი = მონ-სენ-მიშელი და მისი უბე
|სურათი       = [[ფაილი:MSM sunset 02.JPG|250პქ]]
|სურათის წარწერა= 
|რუკა= 
|რუკის_წარწერა = 
|რუკის ზომა = 
|ქვეყანა =  {{დროშა|საფრანგეთი}}
|ტიპი= კულტურული
|კრიტერიუმი= i, iii, vi
|ID          =
|ბმული        =   
|რეგიონი=  ევროპა
|კოორდინატები=  {{coord|48|38|10|N|1|30|41|E|}}
|წელი=  1979  
|სესია=  
|ნომერი =   80
|საფრთხის ქვეშ =   
}}
{{მსოფლიო მემკვიდრეობა|80}}
'''მონ-სენ-მიშელი''' ({{lang-fr|Mont Saint-Michel - ''წმინდა მიქაელის მთა''}}) — [[საფრანგეთი]]ს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში მდებარე [[წმინდა მიქაელი]]ს მთა, ციხე-სიმაგრედ გადაქცეული პატარა კლდოვანი კუნძული.

სენ-მიშელის ყურის სამი კუნძულიდან (მონ სენ-მიშელი ტომბლენი და მონ დოლი) ერთადერთი დასახლებული. რუკაზე ჩანს [[109]] წლიდან. დღესდღეობით ითვლის 80 მცხოვრებს. [[1879]] წლიდან კუნძულს და კონტინენტს აერთებს დამბა.

[[1874]] წელს კუნძული არქიტექტურის ძეგლადაა მიჩნეული, [[1979]] წლიდან  - [[იუნესკო]]ს მიერ [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] ძეგლად.

== იხილეთ აგრეთვე==
* [[იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრანგეთში]]
* [[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{Commons|Mont-Saint-Michel}}
*[http://www.i-newswire.com/pr233899.html Mont-Saint-Michel Celebrates 1,300 yrs of History]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090209211154/http://www.i-newswire.com/pr233899.html |date=2009-02-09 }}
*[http://www.ot-montsaintmichel.com/index.htm?lang=en Official Mont-Saint Michel Tourist site (English version)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190616211649/https://www.ot-montsaintmichel.com/index.htm?lang=en |date=2019-06-16 }}
*[http://www.museumchick.com/museum-chick/2010/04/mont-st-michel-normandy-france.html A visit to Mont St. Michel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100705073849/http://www.museumchick.com/museum-chick/2010/04/mont-st-michel-normandy-france.html |date=2010-07-05 }}
*[http://maps.secondlife.com/secondlife/Mont%20Saint%20Michel/61/151/95 Virtual recreation of Mont St. Michel in Second Life]

{{ესკიზი-საფრანგეთი}}
{{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრანგეთში}}

[[კატეგორია:საფრანგეთის კუნძულები]]
[[კატეგორია:ნორმანდია]]
[[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრანგეთში]]</text>
      <sha1>k9d0rb44y8n7fxp9tcg1hlmbsqupwt3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნაკიილ ტაუერი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88693</id>
    <revision>
      <id>5427413</id>
      <parentid>4551140</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:24:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427413</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4059" sha1="mq87gjoh6k6gl69zz65jfza1us30z96" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ცათამბჯენი
| შენობის_სახელი      = ნაკიილ ტაუერი
| მშობსახელი         ={{lang-ar | برج نخيل}}
| სურათი              = 
| წარწერა            = 
| სტატუსი             = არ აშენდა
| მანამდე  = [[ალ-ბურჯი]]
| შენდებოდა = [[2008]]-–
| გახსნა      = 
| ქიმი = 
| სახურავი = 
| ბოლო_სართული = 
| სართული= 
| საძირკველი     = 
|est_completion=
|გახსნა=
|დანიშნულება = შერეული
|ფართი=
|ღირებულება=
|დეველოპერი=[[Nakheel Properties]]
|არქიტექტორი=[[Woods Bagot]]
|ინჟინერი=[[WSP Global]]
|დამკვეთი=
}}
'''ნაკიილ ტაუერი''' ({{lang-ar|برج نخيل}}, {{lang-en|Nakheel Tower}}) — [[დუბაი]]ში დაგეგმილი [[ცათამბჯენი]], რომელიც დეველოპერულ ფირმას [[Nakheel Properties]] უნდა აეაშენებინა. შენობის თავდაპირველი სახელწოდება '''Al Burj''' იყო.&lt;ref&gt;[http://www.xpress4me.com/news/uae/dubai/20009867.html Xpress - Nakheel Tower to eclipse Burj Dubai ]&lt;/ref&gt;  მშენებლობა 2008 წელს უნდა დაწყებულიყო, თუმცა 2009 წლის იანვარში ფინანსური პრობლემების გამო მისი გადადება გამოცხადდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.themovechannel.com/news/4ab79656-f1b6 |title=£53 billion on hold |accessdate=2009-02-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090309100648/http://www.themovechannel.com/news/4ab79656-f1b6/ |archivedate=2009-03-09 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.arabianbusiness.com/543541-work-on-nakheel-tower-stopped-for-12-months Work on Nakheel Tower Stopped for 12 months]&lt;/ref&gt; დუბაის 2009 წლის ფინანსური სირთულეების გამო დამკვეთ კომპანიას [[Nakheel Properties]] შეექმნა ფინანსური პრობლემები და 2009 წლის დეკემბერში ცათამბჯენის მშენებლობის გაუქმების შესახებ განაცხადეს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.tijd.be/nieuws/buitenland/Palmeilanden_Dubai_dreigen_te_zinken.8270224-439.art |title=Palmeilanden Dubai dreigen te zinken (''Dubai Palm Islands threaten to sink'') |date=9 December 2009 |language=Flemish |publisher=[[De Tijd]] |accessdate=10 December 2009}}&lt;/ref&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==
*[http://www.dubaiwaterfront.ae/ Dubai Waterfront website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051219162717/http://www.dubaiwaterfront.ae/ |date=2005-12-19 }}
*[http://www.nakheel.ae/ Nakheel Properties]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011005444/http://www.nakheel.ae/ |date=2007-10-11 }}
*[http://burjdubaiskyscraper.com/Nakheel_Harbour_Tower/Nakheel_harbour_tower.html Nakheel Harbour Tower Renderings]
*[http://www.meed.com/feature/fast_facts/2008/10/nakheel_harbour__tower.html Nakheel Harbour and Tower]
*[http://www.skyscrapercity.com/showthread.php?p=6698880#post6698880 SkyscraperCity discussion topic]
*[http://www.emporis.com/en/wm/bu/?id=226837 Emporis.com database entry for Al Burj]

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

{{ესკიზი-არქიტექტურა}}

[[კატეგორია:არაბთა გაერთიანებული საამიროების ცათამბჯენები]]</text>
      <sha1>mq87gjoh6k6gl69zz65jfza1us30z96</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მშენებლობის ნებართვა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101253</id>
    <revision>
      <id>5427380</id>
      <parentid>4925133</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:56:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427380</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16054" sha1="o59s5u1yzv6l4b0222xs7zu2o23h8ev" xml:space="preserve">[[ფაილი:Baugenehmigung.jpg|მინი|200px|[[ავტოფარეხი]]ს მშენებლობის ნებართვა გაცემული [[1932]] წელს, [[ბერლინი]], [[გერმანია]].]]
'''მშენებლობის ნებართვა''' — [[ნებართვა|ნებართვის]] სპეციფიკური სახე, რომელიც საჭიროა [[მშენებლობა|მშენებლობის]] განხორციელებისთვის. ნებართვის გარეშე მშენებლობა [[მსოფლიო]]ს მრავალი ქვეყნის [[კანონმდებლობა|კანონმდებლობით]] ისჯება სხვადასხვა [[ჯარიმა|საჯარიმო]] სანქციებით, მათ შორის უნებართვოდ აშენებული [[ნაშენი|ობიექტის]] ნაწილობრივი ან სრული [[დემონტაჟი]]თ. მშენებლობის ნებართვა შეიძლება იყოს ერთჯერადი ან მრავალჯერადი, ვადიანი ან უვადო. მშენებლობის ნებართვა გაიცემა ამა, თუ იმ ადმინისტრაციული ან მასზე დაქვემდებარებული ორგანოს მიერ, კანონმდებლობით დადგენილი წესით. მიზანი, როგორც წესი არის სხვადასხვა ტერიტორიებზე მიმდინარე მშენებლობებზე კონტროლის განხორციელება, მათი მოწესრიგებისა და გეგმაზომიერი განვითარებისთვის. ხშირ შემთხვევაში, მშენებლობის ნებართვა ასევე მოიცავს მშენებლობის პროცესზე ზედამხედველობასაც და დასრულებული ობიექტის ვარგისად აღიარებასაც.

== საქართველო ==

[[საქართველო]]ში მშენებლობის ნებართვის გაცემას არეგულირებს [[საქართველოს კანონი]] „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ და მის საფუძველზე მოქმედი [[საქართველოს მთავრობა|საქართველოს მთავრობის]] დადგენილება „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ (№57, [[24 მარტი]], [[2009]])&lt;ref name=&quot;№57&quot;&gt;[http://tbilisi.gov.ge/architect/sump/smp_57_e_dadgenileba.doc დადგენილება №57] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250216011006/https://tbilisi.gov.ge/architect/sump/smp_57_e_dadgenileba.doc |date=2025-02-16 }}, [http://tbilisi.gov.ge/architect/ ''თბილისის არქიტქეტურის სამსახური'']{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;, რომლის მიხედვითაც საქართველოში მშენებლობის ნებართვის გაცემა და სანებართვო პირობების დადგენა ხორციელდება შემდეგი პრინციპებით:

* სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის უსაფრთხოება;
* უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფა;
* [[კულტურული მემკვიდრეობა|კულტურული მემკვიდრეობის]] დაცვა და შენარჩუნება;
* [[საკუთრების უფლება|საკუთრების უფლების]] დაცვა და რეალიზაცია;
* საჯაროობა;
* „ერთი სარკმლის პრინციპი“;
* დუმილი თანხმობის ნიშანია;
* [[პასუხისმგებლობა]];&lt;ref name=&quot;№57&quot; /&gt;

უშუალოდ მშენებლობის წარმოების კონტროლი ხორციელდება „ტექნიკური საფრთხის კონტროლის შესახებ“ საქართველოს კანონით &lt;ref&gt;[[#რესურსები ინტერნეტში|N2911-Iს (2010)]]&lt;/ref&gt;

=== მშენებლობის ნებართვის გაცმცემი ადმინისტრაციული ორგანოები ===

რესპუბლიკის მასშტაბით სამშენებლო საქმიანობის რეგულირებას ახორციელებს [[საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო]]ს ურბანიზაციისა და მშენებლობის დეპარტამენტი&lt;ref&gt;[[აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა|აფხაზეთისა]] და [[აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა|აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკებში]] სამშენებლო საქმიანობის რეგულირებას ახორციელებენ ამგვარი საქმიანობის პოლიტიკის განმსაზღვრელი შესაბამისი სახელმწიფო ორგანოები.&lt;/ref&gt;, ხოლო ადგილობრივ დონეზე - შესაბამისი თვითმმართველი ერთეულის წარმომადგენლობითი/აღმასრულებელი ორგანოები „ადგილობრივი თვითმმართველობის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის შესაბამისად. ამასთან, მათი კომპეტენცია გამიჯნულია, მაგალითად: [[ნაშენი#კლასიფიკაცია|V კლასს]] დაქვემდებარებულ შენობა-ნაგებობების მშენებლობის ნებართვას გასცემს და მშენებლობის სახელმწიფო ზედამხედველობას აწარმოებს ურბანიზაციისა და მშენებლობის დეპარტამენტი, ხოლო დანარჩენ კლასებზე ვრცელდება ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოების კომპეტენცია.

=== მშენებლობის ნებართვის გაცემის/მიღების ზოგადი წესი ===

ზოგადად, მშენებლობის ნებართვის გაცემა ხდება სამ სტადიად, რომელთაგან თითოეულზე მიმდინარეობს დამოუკიდებელი [[ადმინისტრაციული წარმოება]]. მხოლოდ წინა სტადიით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული წარმოების დასრულებისა და დადებითი [[ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი]]ს გამოცემის შემდეგ შეუძლია ნებართვის მაძიებელს მოითხოვოს შემდგომი სტადიის ადმინისტრაციული წარმოების დაწყება. სტადიები და მათი ადმინისტრაციული წარმოების ვადებია:

* '''I სტადია''' – მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამტკიცება, რაც გულისხმობს ქალაქთმშენებლობითი პირობების და პარამეტრების განსაზღვრას კონკრეტული სამშენებლო მიწის ნაკვეთისთვის. წარმოება მიმდინარეობს არაუმეტეს '''15 სამუშაო [[დღე|დღისა]]''';
* '''II სტადია''' – [[არქიტექტურული გეგმარი|არქიტექტურულ]]-[[სამშენებლო გეგმარი|სამშენებლო]] [[გეგმარი]]ს (პროექტის) შეთანხმება, გულისხმობს არქიტექტურული გეგმარის, სამშენებლო გეგმარის ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმებას&lt;ref&gt;&lt;small&gt;
#შენობებისათვის – არქიტექტურული გეგმარი;
#ნაგებობებისათვის – სამშენებლო გეგმარი (საჭიროების შემთხვევაში ტექნოლოგიური სქემაც);
#საწარმოო დანიშნულების შენობა-ნაგებობისათვის – ტექნოლოგიური სქემა (საჭიროების შემთხვევაში კონსტრუქციული სქემაც).&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. წარმოება მიმდინარეობს არაუმეტეს '''20 სამუშაო დღისა''';
* '''III სტადია''' – უშუალოდ [[მშენებლობის სანებართვო მოწმობა|სანებართვო მოწმობის]] გაცემა – არაუმეტეს '''10 სამუშაო დღისა'''.

ნებართვასთან დაკავშირებული ადმინისტრაციული წარმოების სამივე სტადიას აწარმოებს მშენებლობის ნებართვის გამცემი ადმინისტრაციული ორგანო და წარმოების დასრულებისას გამოსცემს შემდეგი სახის ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებს:

# მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამტკიცების შესახებ;
# არქიტექტურული პროექტის (და ა. შ.) შეთანხმების შესახებ;
# მშენებლობის ნებართვის გაცემის შესახებ.

შესაძლებელია ნებართვის მიღება გამარტივებული წესითაც (წარმოება არაუმეტეს 50 სამუშაო დღისა):

#I სტადიის გავლის შემდეგ, II-III სტადიების გაერთიანებით;
#ყველა სტადიის გაერთიანებით.

ასეთ შემთხვევაში, ნებართვის მაძიებელი ვალდებულია ადმინისტრაციულ ორგანოს წარუდგინოს ყველა საჭირო დოკუმენტაცია ერთად. თუმცა არსებობს საფრთხე, რომ დოკუმენტაცია, რომელიც მომზადდა პირველი ეტაპის გარეშე, იყოს შეუსაბამო მასთან და დაინტერესებულმა პირმა ვერ მიიღოს ნებართვა პირველივე მიმართვისას.

== რესურსები ინტერნეტში ==
*{{cite web |url=http://www.tbilisi.gov.ge/index.php?lang_id=GEO&amp;sec_id=3323 |title=მშენებლობის ნებართვა |accessdate=2010-01-03 |work= |publisher=[http://www.tbilisi.gov.ge/ თბილისის მერია] |date= |archive-date=2025-02-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250216023840/https://www.tbilisi.gov.ge/index.php?lang_id=GEO&amp;sec_id=3323 }}
*{{cite web |url=http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&amp;d=4&amp;t=2790 |title=მშენებლობის ნებართვა |accessdate=2010-01-03 |work=[http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=index&amp;d=4 საქართველოს საკანონმდებლო ტერმინთა ლექსიკონი] |publisher=[http://www.nplg.gov.ge/ სპებ] |date= }}
*{{cite web |url=http://www.parliament.ge/index.php?lang_id=GEO&amp;sec_id=69&amp;kan_det=det&amp;kan_id=4124 |title=ტექნიკური საფრთხის კონტროლის შესახებ (N2911-Iს)|accessdate= |work=კანონი. [http://www.parliament.ge/index.php?lang_id=GEO&amp;sec_id=69 ''კანონმდებლობა''] |publisher=[http://www.parliament.ge/ საქართველოს პარლამენტი] |date={{ISOdate|2010-08-04}} }}
*{{cite web |url=http://www.aplr.org/?lang=geo&amp;id=305 |title=როგორ მივიღოთ მშენებლობის ნებართვა |accessdate=2010-01-03 |work= |publisher=[http://www.aplr.org/ მიწის მესაკუთრეთა უფლებების დაცვის ასოციაცია] |date= |archive-date=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304224014/http://www.aplr.org/?lang=geo&amp;id=305 }}

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მშენებლობა]]</text>
      <sha1>o59s5u1yzv6l4b0222xs7zu2o23h8ev</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მწვადი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>102771</id>
    <revision>
      <id>5427388</id>
      <parentid>4663272</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T02:31:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427388</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6133" sha1="ouy2jonuvbt4j8egfbxxcfyjln2qeil" xml:space="preserve">[[ფაილი:Shashlik.jpg|thumb|320px|მზა, შემწვარი მწვადი]]
'''მწვადი''' — [[კავკასია|კავკასიელ]] და [[აზია|აზიელ]] ხალხთა კერძი. ტრადიციულად მზადდება [[ბატკანი|ბატკნის]] ან [[ღორი]]ს ხორცისგან ლითონის ან ხის [[შამფური|შამფურებზე]]. ამ კერძის მომზადებას დიდი ისტორია აქვს.

მწვადი ერთ-ერთ ყველაზე ადრეულ თერმულად დამუშავებულ კერძად ითვლება. ადამიანისთვის ნაცარ-ნაღვერდალში ხორცის შეწვა შედარებით მარტივ ხერხს წარმოადგენს და აქედან გამომდინარე მწვადს თითქმის ყველა ქვეყანაში აქვს ანალოგი და ყველა ერი თავის ეროვნულ კერძებს შორის ასახელებს, თუმცა ამის მიუხედავად ის კავკასიელი და აზიელი ხალხის ტრადიციულ კერძადაა მიჩნეული.

==მწვადი საქართველოში==
თუკი სხვაგან ბატკნისა და ხბოს მწვადი უფროა აღიარებული, საქართველოში ყველაზე პოპულარულად ღორის ხორცის მწვადი ითვლება, განსაკუთრებით — ქართული ჯიშის ღორისგან მომზადებული. მწვადის შეწვის მეთოდი სხვადასხვანაირია — იწვება ლითონის ან ხის შამფურებზე, თონეში, ტაფაზე, ღუმელში ან მაყალზე.  

ქართულ გასტრონომიულ კულტურაში განსაკუთრებული ფენომენს კახური მწვადი წარმოადგენს. მწვადისთვის ხორცი აუცილებლად კახური ჯიშის ღორისა უნდა იყოს, ნაკვერჩხალი კი, რომელზედაც იწვება, — წალმის (ვაზის ნასხლავი) ან დეკის (ბუჩქოვანი მცენარე), რომელიც ასეთი წესით შემწვარ ხორცს განუმეორებელ გემოსა და სირბილეს ანიჭებს, განსაკუთრებით მაშინ, როცა კახური ქვევრის ღვინით ან ბროწეულის წვენით იცვარება.

„ლუკმა-ლუკმა“ დაჭრილ ხორცის „ჩირებს“ აასხამენ შამფურზე და მარილმოყრილს ნაკვერჩხალზე ატრიალებენ. კარგ მწვადს უნდა ჰქონდეს ჭენჭი (საბა), მწვეთი (გუდ. მთ.), მცვარი (ერწო), (აქედან: „ცვრიანი მწვადი“ — შეწვის დროს მწვადიდან განადენი ქონის წვეთები). სუფრაზე შამფურით მიიტანენ და ხელით ჩაცლიან ჯამებში. იციან აგრეთვე, ნაცარ-ნაღვერდალში შეწვა. ხორცის შეწვის ეს მარტივი ხერხი ადამიანთა მოდგმისთვის საერთოა და ალბათ, ამიტომაც მწვადს თითქმის ყველა ერი თავის ეროვნულ კერძად მიიჩნევს. ნანადირევის მწვადების შეწვა ადგილზე, სიპზე სცოდნიათ, ან „დეკას“ ფოთოლს დაანაცრებენ, დეკის ტარისგან შამფურს გააკეთებენ და შეწვავენ. კახელები წალმის ნაკვერჩხალზეც წვავენ.&lt;ref&gt;[http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&amp;d=39&amp;t=3080 ქართული მატერიალური კულტურის ეთნოგრაფიული ლექსიკონი]&lt;/ref&gt;

== სახელწოდება ==
რუსულად „შაშლიკ“ (шашлык). ბერძნულად „სუვლაკი“ (σουβλάκι), სომხურად „ხოროვაწი“ (խորոված).

[[კატეგორია:ქართული ხორცის კერძები]]

==რესურსები ინტერნეტში==
* [https://georgia.travel/ka/მწვადი მწვადი] — Georgia Travel
* [https://kulinaria.ge/receptebi/cxvris-mwvadi_531/ ცხვრის მწვადი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240604085501/https://kulinaria.ge/receptebi/cxvris-mwvadi_531/ |date=2024-06-04 }} — Kulinaria.ge

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>ouy2jonuvbt4j8egfbxxcfyjln2qeil</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ხუნძები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>125900</id>
    <revision>
      <id>5427333</id>
      <parentid>5392853</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:17:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kavkasion history</username>
        <id>167985</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>5427333</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76333" sha1="3w5jj0q8rlpjecili4u3tt0wsd1aezb" xml:space="preserve">[[ფაილი:Flag of the Avars (Variant 2).svg|მინი|ხუნძების დროშა]]
[[ფაილი:Tcherkesse woman by H. Mussayassul.jpg|მინი|ხუნძი ქალის პორტრეტი, რომელსაც  აცვია სადღესასწაულო ნაციონალური დაღესტნური ტანისამოსი. ჰ. მუსაიასული (მხატვარი და პოლიტიკური ემიგრანტი), 1939]]
'''ავარები''', იგივე '''ხუნძები''' ([[ხუნძური ენა|ხუნძ.]] магӀарулал, ''მაჸარულალ'') — [[დაღესტანი|დაღესტნის]] ყველაზე მრავალრიცხოვანი ხალხი, რომელიც [[ანდიელები|ანდიელებთან]] და [[დიდოელები|დიდოელებთან]] ერთადერთ ჯგუფს ქმნის. ისინი ცხოვრობენ დაღესტნის დასავლეთ ნაწილში, მდინარე [[სულაკი]]ს აუზში. მათი ერთი ნაწილი [[ჭარ-ბელაქანი|ჭარ-ბელაქანშია]] ჩასახლებული. აგრეთვე კომპაქტურად სახლობენ აღმოსავლეთ [[საქართველო]]ს [[მთიანეთი|მთიანეთში]] (ისინი [[ანწუხი]]სა და [[კაპუჭი]]ს თავისუფალ მეთემეთა შთამომავალნი არიან).

=== ეთნონიმი ===
ხუნძურ-ანდიურ-დიდოურ ენებზე მოლაპარაკე ეს ეთნიკური ჯგუფი დაღესტნის ხალხებს შორის ყველაზე მრავალრიცხოვანია (850 ათასი&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab7.xls |title=Информационные материалы об окончательных итогах Всероссийской переписи населения 2010 года. http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab7.xls |accessdate=2016-07-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200501193326/https://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab7.xls |archivedate=2020-05-01 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Включая родственные аварцам андо-цезские народы: 13 народов общей численностью 48 184 человек&lt;/ref&gt;). ხოლო მსოფლიოს მასშტაბით დაახლოებით 1 მილიონამდე არიან. ის ავარების სახელით ძირითადად რუსულ ლიტერატურაში არის ცნობილი, ქართულ ისტორიულ წყაროებში კი ამ ტომებით დასახლებული ქვეყანა ხუნძეთად მოიხსენიება, თუმცა ტერმინი – ავარები – ქართულ საისტორიო ლიტერატურაშიც გვხვდება. დადგენილია, რომ ტერმინი „ავარი“ არაა დაკავშირებული VI-IX სს-ის მომთაბარე [[თურქულენოვანი ხალხები|თურქულენოვან ხალხთან]] ავარებთან. ხუნძთა აღმნიშვნელი ქართული ეთნონიმი „ხუნძები“ ერთ-ერთი დიდი სოფლისა და საზოგადოების სახელწოდებიდან – [[ხუნძახი|ხუნძახიდან]] მომდინარეობს. [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეებში]] დაღესტნის ტერიტორია და მოსახლეობა მეზობელ ხალხთა მიერ, მიუხედავად ეთნიკური მრავალფეროვნებისა, ხშირად ერთიან წარმონაქმნად აღიქმებოდა. მაგალითად, ქართველებმა განაზოგადეს ერთ-ერთი დაღესტნური ტომის სახელწოდება და მთელ დაღესტანს „ლეკეთს“ უწოდებდნენ, დაღესტანში მცხოვრებ ეთნიკურ ჯგუფებს კი „ლეკებს“. ეს სახელი დღესაც გამოიყენება დაღესტანში მცხოვრები ეთნიკური ჯგუფების აღმნიშვნელ ტერმინად. ზოგიერთი ავტორის მიხედვით, ეთნონიმი ავარები თავდაპირველად ეკუთვნოდა ხუნძახის ფერდობის მოსახლეობას, სადაც [[ავარიის სახანო|ავართა სახანო]] არსებობდა, რომელთაც მოგვიანებით მთელი ნათესაური ჯგუფი მოიცვეს. XVIII ს-ის ცნობილი გერმანელი ბუნებისმეტყველი და მკვლევარი [[იოჰან ჰულდენშტედი]], რომელიც იმყოფებოდა [[კავკასია]]ში, ავარებს მიაკუთვნებს ავარიის სახანოს მოსახლეობას, აგრეთვე [[ჯარო-ბელოკანები|ჯარო-ბელოკანებს]], რომლებიც იყვნენ თანამედროვე [[აზერბაიჯანი]]ს ტერიტორიაზე. XX ს-ის დასაწყისამდე ხუნძები ცნობილნი იყვნენ [[ტავრინები]]სა და [[ლეზგინები]]ს ([[ლეკები]]ს) სახელით. ხუნძთა ტომზე [[ვასილი პოტო]] წერს, ეთნონიმი „ლეზგინი“ (ლეკები) ხუნძთა გარდა ნიშნავს დაღესტნის მთელ მთიან მოსახლეობას.

=== განსახლება და საქართველოში მცხოვრები ხუნძები (ავარები) ===
ხუნძები (ავარები) ძირითადად ცხოვრობენ დაღესტნის მთიანეთში, აგრეთვე აზერბაიჯანში (მეტწილად [[ბელაქანი|ბელაქნის]], [[ზაქათალა|ზაქათალის]] რაიონებში და [[ბაქო]]ში). ხუნძების მცირე ჯგუფები ცხოვრობენ საქართველოში (კომპაქტურად [[ყვარლის მუნიციპალიტეტი|ყვარლის მუნიციპალიტეტში]]), [[თურქეთი|თურქეთში]], [[ყაზახეთი|ყაზახეთსა]] და სხვა ქვეყნებში. ერთ-ერთი ყველაზე დიდი დიასპორა ხუნძებს აქვთ თურქეთში. უნდა აღინიშნოს, რომ მცირე რაოდენობით ავარი მოჰაჯიდების შთამომავლები ცხოვრობენ ყოფილ [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიაში]], [[სირია|სირიასა]] და [[იორდანია|იორდანიაში]], სადაც მცირერიცხოვნობის გამო განიცადეს როგორც ადგილობრივი [[არაბები|არაბი]] მოსახლეობისგან, ასევე ჩრდილო კავკასიელებისგან კულტურულ ენობრივი გავლენა, ძირითადად [[ჩერქეზები]]სა და [[ჩეჩნები]]სგან. როგორც ორტომეული მონოგრაფიის „[[დაღესტნელების ემიგრაცია ოსმალეთის იმპერიაში]]“ ავტორი [[ამირხან მაგომედადაევი]] იწმუნება, „ჩრდილოკავკასიის, და კერძოდ დაღესტნის დიასპორა დიდ როლს თამაშობდა და ახლაც თამაშობს თურქეთის, იორდანიის, სირიის სოციალურ-ეკონომიკურ, საზოგადოებრივ პოლიტიკურ ცხოვრებაში.

საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის აღწერის შედეგების მიხედვით, საქართველოში 1996 ხუნძი ცხოვრობდა (1989 წელს — 4230 ცხოვრობდა&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.ecmicaucasus.org/upload/stats/Censuses%201926-2002.pdf |title=Ethnic Groups of Georgia: Censuses 1926—2002 |accessdate=2016-07-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151122111623/http://www.ecmicaucasus.org/upload/stats/Censuses%201926-2002.pdf |archivedate=2015-11-22 }}&lt;/ref&gt;). 2014 წლის აღწერის თანახმად ხუნძების რაოდენობა შეადგენს 1060 ადამიანს.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm |title=georgia-ethnic-2014 |access-date=2024-03-31 |archive-date=2020-12-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201220100552/http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm }}&lt;/ref&gt; აღსანიშნავია, რომ საქართველოში მცხოვრები ხუნძების აბსოლუტური უმრავლესობა ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფლებში — [[თივი|თივში]] – 225, [[ჩანტლისყურე|ჩანტლისყურესა]] – 401 და [[შოროხი|შოროხში]] – 329 ცხოვრობს.

საქართველოსა და ხუნძ ხალხს შორის ურთიერთობას ხანგრძლივი ისტორია აქვს. ჯერ კიდევ ქართლის მეფე [[ფარნავაზ I|ფარნავაზი]] დაღესტნელ ხალხებთან ერთად იბრძოდა დამპყრობლების წინააღმდეგ. საქართველოში [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობის]] გავრცელების შემდეგ კი დაღესტანში ქართველი მისიონერები გამოჩნდნენ.

ქრისტიანობის გავრცელება დაღესტანში სავარაუდოდ, XIV საუკუნეში, [[თემურლენგი|თემურლენგის]] ლაშქრობების დროს, შეწყდა, როდესაც დაღესტნის [[ისლამი|ისლამიზაცია]] დასრულდა. XVII საუკუნიდან იმდენად გახშირდა თავდასხმები საქართველოს ტერიტორიაზე დაღესტნის, მათ შორის კი ხუნძთა მხრიდან, რომ ამ მოვლენამ საქართველოში თავისი სახელიც კი შეიძინა — „[[ლეკიანობა]]“.

ხუნძებმა საქართველოში დასახლება დაიწყეს მას შემდეგ, რაც საქართველო [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში შევიდა. მათი ნაწილი სოფ. თივში XIX საუკუნის მეორე ნახევარში ჩამოსახლდა, ნაწილი კი — 1957 წელს.

XX საუკუნის 30-40-იან წლებში ხუნძები ძირითადად კახეთის სამ სოფელში იყვნენ განსახლებულები: თივში, [[თებელჯო]]სა და [[ხაშალხუტი|ხაშალხუტში]], რომელსაც ახლა [[მთისძირი (ყვარლის მუნიციპალიტეტი)|მთისძირი]] ჰქვია.

თავდაპირველად ხუნძები განასახლეს ქართულ სოფლებში, შემდეგ კი მათი კატეგორიული მოთხოვნით გამომდინარე განსხვავებული რელიგიური კუთვნილებიდან ცალკე დაასახლეს და ასე გაჩნდა ავართა სოფლები: თივი, სარუსო, თხილისწყარო და ჩანთლისყურე. ოთხივე სოფელი [[ყვარელი|ყვარელ]]-[[ლაგოდეხი]]ს გზაზე მდებარეობს. 1990-იანი წლების დამდეგს ქვეყანაში განვითარებული ცნობილი მოვლენების შედეგად ხუნძების ერთმა ნაწილმა საქართველოში სახლები გაყიდა და ისტორიულ სამშობლოში დაბრუნება გადაწყვიტა.

კახეთის ხუნძური სოფლები თითქმის არ განსხვავდებოდა [[კახეთი|კახური]] სოფლებისგან. თავდაპირველად ხუნძები მიწურებში ცხოვრობდნენ, შემდეგ კი კახელებისგან ისწავლეს საცხოვრებელი ნაგებობების სხვადასხვა მასალით შენება და [[წნული]], ფიცრული და [[ქვითკირი]]ს სახლების შენება დაიწყეს. კახეთის ავართა ოჯახები ინდივიდუალურია, თითქმის დავიწყებულია ქორწინების ძველი ტრადიციები. [[ისლამური კულტურა|მუსულმანურ კულტურისთვის]] დამახასიათებელი [[მრავალცოლიანობა]] აქ ნაკლებად გვხვდება.

ხუნძებმა ქართველებთან მრავალწლიანი თანაცხოვრების შედეგად ქართველებისგან მათთვის მანამდე უცხო სამეურნეო დარგები აითვისეს ([[მევენახეობა]], [[მეფრინველეობა]], [[მეფუტკრეობა]], [[აბრეშუმი|მეაბრეშუმეობა]], [[მეხილეობა]]). შეიცვალა მათი სამეურნეო პირობები და შრომის იარაღები. თანდათანობით მათი სამუშაო იარაღი [[სახვნელი]], რომელსაც დაღესტნის მთის პირობებში ხმარობდნენ, ქართულმა [[გუთანი|გუთანმა]] ჩაანაცვლა. თამანედროვე პერიოდში კი უახლესი ტექნიკის გამოყენებაც დაიწყეს. ხუნძებმა კახელებისაგან აითვისეს [[მეღვინეობა|მეღვინეობის]] კულტურა. მათთვის ადრე მიუღებელი ალკოჰოლური სასმელი უკვე მისაღები და ყოველდღიურიც კი გახდა.

საქართველოში დიდხანს ცხოვრების მიუხედავად მაინც შემოინახეს მომთაბარე [[მესაქონლეობა|მესაქონლეობის]] წესი, ე. წ. [[ორხელაობა]]. ზაფხულობით საქონელს სამთო სადგომებზე მიერეკებოდნენ და მეურნეობას იქ მისდევდნენ, ისე რომ ოჯახის წევრებს შორის მთასა და ბარში ფუნქციები გადანაწილებული ჰქონდათ.
 
მეურნეობის ტრადიციული ფორმებიდან ხუნძებში შემორჩენილია [[მეცხვარეობა]]. საგრძნობლად შეიცვალა ვაჭრობისადმი ავართა დამოკიდებულება. მიუხედავად იმისა, რომ ქართველებშიც და ლეკებშიც ვაჭრობა არაპრესტიჟულ საქმიანობად ითვლებოდა, ამ ბოლო ხანებში მათმა ნაწილმა ხელი მიჰყო აღებმიცემობას. 

იმის და გამო რომ ინტენსიურად უწევდათ მუშაობა [[სოფლის მეურნეობა]]ში, როგორიც იყო მაგალითად მთის ფერდობების დატერასება სახნავი მიწისთვის, მიწა ყოველთვის ითვლებოდა პირად საკუთრებად, ხოლო ალპური მდელოები, ტყეები  და  ნაწილი საძოვრების საერთო იყო. არსებობდა ლიმიტები  მიწის მიყიდვასთან დაკავშირებით იმათზე ვინც თემის წევრი არ იყო.&lt;ref&gt;Bibliography: საქართველოს სახალხო დამცველთან არსებული ტოლერანტობის ცენტრი. (2008). Retrieved from &lt;nowiki&gt;http://pmmg.org.ge/res/uploads/Etnosebi_Saqartveloshi.pdf In-line Citation: (საქართველოს სახალხო დამცველთან არსებული ტოლერანტობის ცენტრი, 2008)&lt;/ref&gt;

=== ანთროპოლოგია ===
ხუნძები, ისევე როგორც დაღესტნელების უმეტესობა, ანთროპოლოგიურად დიდი [[ევროპეიდი|ევროპეიდული]] რასის [[წინააზიური|წინა აზიური]] (ანუ [[ბალკანურ-კავკასიური რასა|ბალკანურ-კავკასიური]]) რასის კავკასიონურ ვარიანტს მიეკუთვნებიან. ისინი საშუალო სიმაღლისანი არიან, აქვთ ქერა ან შავგვრემანი თმა, მაღალი და განიერი სახე.

=== ენა ===
ხუნძური ენა [[ნახურ-დაღესტნური ენები|ნახურ-დაღესტნურ ენათა]] დაღესტნური ჯგუფის ხუნძურ-დიდოურ ანუ ხუნძურ-ანდიურ-დიდოური ქვეჯგუფში შედის. მას ბევრი [[დიალექტი]] აქვს, მრავალი საზოგადოება და სოფელი თავის დიალექტზე ლაპარაკობს. მეზობელი სოფლების კილოთქმებიც კი ხშირად ძალიან განსხვავდება ერთმანეთისაგან. დიალექტი იყოფა ჩრდილოეთ და სამხრეთ ჯგუფებად, რაც ნაწილობრივ ასახავს ავარიის დაყოფას ხუნძურ სახანოდ და „თავისუფალ საზოგადოებად“. პირველში შედის [[სალატავი|სალატავის]], ხუნძების და აღმოსავლეთის, მეორეში კი - [[ჰიდატლინები]], [[ანცუხები]], ზაქათალები, [[კარახები]], [[ანდალალები]], [[კახიბები]] და [[კუსურები]]; შუალედური მდგომარეობა უკავია [[ბახტულურ]] დიალექტს. ცალკეულ დიალექტსა და დიალექტურ ჯგუფებს შორის შეინიშნება [[ფონეტიკა|ფონეტიკური]], [[მორფოლოგია (ენათმეცნიერება)|მორფოლოგიური]] და [[ლექსიკოლოგია|ლექსიკური]] განსხვავება. ავარულ ენას ენათესავება [[ცეზური ენა|ანდო ცეზური]] ენა. [[ი.მ. დიაკონოვი]] აღნიშნავს, რომ ხუნძური ენა (დაღესტნური ჯგუფის სხვა ენებთან ერთად) არის ცოცხალი გაგრძელება, ძველი [[ალაროდიული ენები|ალაროდიული ენის]], რომელშიც შედიოდნენ ამჟამად უკვე მკვდარი ენები, როგორიცაა [[კავკასიურ-ალბანური]] ([[აგვანის]]), [[ხურიტული ენა|ხურიტული]], [[ურარტული ენა|ურარტული]]. ხუნძურ სალიტერატურო ენას საფუძვლად უდევს ერთგვარი [[კოინე]] - „[[სტუმრის ენა]]“. ფილოლოგიურ ლიტერატურაში საერთო ენას „[[ბოლმაწს]]“ - „ლაშქრობის ენას“, „მოლაშქრის ენას“ უწოდებენ. „ბოლმაწის“ შემუშავება ერთიანმა სამართლებრივმა სისტემამ და პოლიტიკურმა კონსოლიდაციამაც განაპირობა.  რუსეთში მცხოვრები ავარიელები ფლობენ რუსულ ენასაც, დაღესტანში ზოგიერთ რაიონში ფლობენ [[ყუმუხური|ყუმუხურ]] ენასაც. თურქული ენა  დაღესტნის დაბლობზე საკუნეების მანძილზე ავარიელებისთვის საშუამავლო ენად ითვლებოდა. თურქეთში და აზერბაიჯანში მაცხოვრებელი ავარიელებისთვის შესაბამისად მშობლიურ ენად ითვლება თურქული და აზერბაიჯანული.

ხუნძური დამწერლობა არაბული გრაფიკის საფუძველზე ([[აჯამი]]) XV-XVI საუკუნეებში შეიქმნა. მეცნიერები ფიქრობენ, რომ  არაბთა დაღესტანში გამოჩენამდე ხუნძები [[ალბანური დამწერლობა|ალბანური]] და [[ქართული დამწერლობა|ქართული]] დამწერლობით სარგებლობდნენ. 1928 წელს ხუნძური დამწერლობა ლათინურ გრაფიკაზე გადავიდა, ხოლო 1938 წლიდან - [[კირილიცა]]ზე.

დაღესტანში იყო ეროვნული სკოლები. 1938 წლიდან 1955 წლამდე დასავლეთ დაღესტანში მე-5 კლასამდე სწავლება ხუნძურ ენაზე მიმდინარეობდა, ხოლო მაღალ კლასებში-რუსულად. მე-6 კლასიდან ავარული (მშობლიური) ენა ისწავლებოდა ცალკე საგნად. 1964 წლიდან რესპუბლიკაში ყველა ეროვნული სკოლა დაიკეტა. ახლა დაღესტნის ტერიტორიაზე ავარიელი მოსწავლეები მე-3 კლასამდე სწავლობენ არაბულ ენაზე, შემდეგ-ავარულ ენაზე. დაღესტნის კონსტიტუციის თანახმად ავარულ ენას სხვა ეროვნულ ენებთან ერთად აქვს „სახელმწიფო ენის“ სტატუსი.

ხუნძური სიტყვების არაბული ასოებით ყველაზე ადრეული ჩანაწერები გვხვდება ხუნძი ფეოდალის [[ანდუნიკი]]ს, [[იბრაჰიმი]]ს ძის, ანდერძში, რომელიც მან დაუტოვა თავის მემკვიდრეს [[ბულაჩ-ნუცალს]]. ანდერძი დაწერილია ცნობილი მეცნიერის [[ალიმირზა]]ს (ალიმირზა ანდიდან) მიერ 1485 წელს. ავარიელების XV საუკუნის ეს წერილობითი ძეგლი ცნობილია „ანდუნიკის ანდერძის“ სახელით, რომელიც წარმოადგენს მთიანი დაღესტანის სამეურნეო და სოციალური ცხოვრების ისტორიულ წყაროს. ამასთან, ეს რის ყველაზე ადრეული, დათრიღებული წერილობითი დოკუმენტი, სადაც მოიხსენიბა დღევანდელი დაღესტანის სახელწოდება.

როგორც ხუნძების, ისე მთელი დაღესტანის მეცნიერებისა და ლიტერატურის ერთ-ერთ ფუძემდებლად მიიჩნევა გამოჩენილი მეცნიერი [[მუსალავ მუჰმედი]] [[კუდუტლიდან]] (ჰაჯი მუჰამედ ბინუ მუსა ბინუ აჰმად ალ-კუდუტლი ალ-ავრი ალ-დაღესტან).&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;Bibliography: Культурное наследие народов Росии. Народы Дагестана. Аварцы (2007). Голос Пресс. In-line Citation: (“Культурное наследие народов Росии. Народы Дагестана. Аварцы,” 2007) &lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;Bibliography: თოფჩიშვილიროლანდ (2007). ''კავკასიის ხალხთა ეთნოგრაფია, ეთნიკური ისტორია,ეთნიკური კულტურა'' In-line Citation: (თოფჩიშვილი, 2007) &lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bibliography: Гаджиева, М. (2012). ''Аварци. История, Культура, Традиции'' In-line Citation: (Гаджиева, 2012)&lt;/ref&gt;

=== რელიგია ===
[[ფაილი:Georgian Church of Datuna .jpg|მინი|„[[დათუნას ეკლესია|დათუნას]]“ ეკლესია]]
[[ფაილი:Image Avar Kreuz.jpg|მინი|ძველი ავარიული ჯვარი ძველი ქართული ხელწერით.]]
უფრო შორეულ წარსულში ხუნძები თაყვანს სცემდნენ წარმართ ღმერთებს [[რომელთა პანთეონი|რომელთა პანთეონიც]] მდებარეობდა მთების მწვერვალებზე (მათი „[[ოლიმპო]]“ ეს იყო მთა „[[ტლილი მირი]]“) და მთავარი ღმერთი [[ტსობი]]. VII საუკუნიდან [[სერირის]] სამეფოში თავიანთ რელიგიებს ავრცელებდნენ არაბები, სომხები და ქართველები. ქართველთა სამისიონერო მოღვაწეობა სწორედ ხუნძებით დასახლებული ტერიტორიით შემოისაზღვრებოდა როგორც ცნობილია VI-VIII საუკუნეებში სერირის სახელმწიფო ძირითადად ქრისტიანული იყო. ნაწილს ქრისტიანობა ჰქონდა მიღებული. ანწუხში ეკლესიების ნანგრევები და მათი ქვაზე გამოსახულებებია შემორჩენილი. დღემდე მდინარე [[ავარიის ყოისუ]]ს ხეობაში კარგად არის შემონახული X-XI საუკუნეების ქრისტიანული „[[დათუნას ეკლესია|დათუნას]]“ სახელით ცნობილი ტაძარი. არაბთა ბატონობამ თითქმის მთლიანი მოსახლეობა ისლამის მიმდევარი გახადა, მას მოჰყვა როგორც ხუნძეთის ისე მთელი დაღსტანის ტერიტორიაზე არაბული კულტურის გავრცელება. შუა საუკუნეების ხუნძეთში შემორჩენილი იყო წარმართობის გადმონაშთი. დღეს ხუნძები [[სუნიტობა|სუნიტი]] მუსლიმები არიან. დღეს მრავლად არის [[ყურანი|ყურანის]] სკოლები, უამრავი სამლოცველო სახლი და მაღალი დონეა რელიგიურობის. რელიგიის მსახურს ეძახიან „[[დიბირი|დიბირს]]“ ([[მოლა]]) და სამლოცველოს „[[ბუდუნს]]“ ([[მეჩეთი]]), ესენი ფინანსდებიოდნენ კომანულური თანხებიდან.&lt;ref&gt;Bibliography: Bennigsen, A., Wimbush, E. S., &amp; Bennigsen, re (1986). ''Muslims of the soviet empire: A guide''. United States: Indiana University Press. In-line Citation: (Bennigsen, Wimbush, &amp; Bennigsen, 1986)&lt;/ref&gt;

=== წარმოშობა და ისტორია ===

==== სერირის სახელმწიფო ====
ხუნძეთის საზღვრებში მცხოვრები განსხვავებული ტომები ძველი წელთაღრიცხვით I ათასწლეულის II ნახევარში, შედიოდნენ [[კავკასიის ალბანეთი|კავკასიის ალბანეთის]] (სახელმწიფო, რომელიც აღმოსავლეთ კავკასიაში წარმოიქმნა) შემადგენლობაში. დაღესტნის ტერიტორიაზე V-VI საუკუნეების ადრეწარმონაქმნი - [[სერირის]] სამეფო ძირითადად ხუნძებით განსახლებულ ტერიტორიას მოიცავდა. მას ჩრდილოეთით და ჩრდილო-დასავლეთით ესაზღვრებოდნენ [[ალანები]] და [[ხაზარები]]. ალანებთან მოსაზღვრეობას ხაზს უსვამს არაბი ისტორიკოსი [[ალ-მასუდი]] (896-956). IX-X საუკუნეების თანახმად, სერირის სამეფოს საზღვრები გაფართოვდა და მთიანი ხეობების ჩათვლით სტეპებსაც მოიცავდა. სერირის სახელით მას [[სპარსული ლიტერატურა|სპარსულ]] და არაბულ წყაროებში მოიხსენიებენ. დაღესტნურ ქრონიკებში სერირის პოლიტიკური გაერთიანება XIV საუკუნიდან ავარიად იწოდებოდა. ამ ქვეყნის მაცხოვრებლებს მეურნეობის სხვადასხვა დარგი ჰქონდათ განვითარებული, როგორიც არის: [[მიწათმოქმედების სისტემები|მიწათმოქმედება]], [[მესაქონლეობა]], [[ხელოსანი (მოხელე)|ხელოსნობა]]. იმის გამო, რომ ინტენსიურად უწევდათ მუშაობა [[სოფლის მეურნეობა|სოფლის მეორნეობაში]], როგორიც იყო მაგალითად მთის ფერდობების დატერასება სახნავი მიწისთვის, მიწა ყოველთვის ითვლებოდა პირად საკუთრებად, ხოლო [[ალპური ზონა|ალპური]] მდელოები, ტყეები და ნაწილი საძოვრების საერთო იყო. არსებობდა ლიმიტები   მიწის მიყიდვასთან დაკავშირებით იმათზე ვინც თემის წევრი არ იყო.

სერირის სამეფოს სავაჭრო-ეკონომიკური ურთიერთობა ჰქონდა როგორც კავკასიის მეზობელ სახელმწიფოებთან, ასევე ახლო აღმოსავლეთის ქვეყნებსა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ [[ევროპა|ევროპასთანაც]]. დაახლოებით XII საუკუნის მეორე და XIII საუკუნის პირველი ნახევრიდან სერირის სამეფო სხვადასხვა [[ფეოდალური წყობა|ფეოდალურ]] სამფლობელოებად დაიშალა. ამ დროიდან მოყოლებული სერირის სამეფოს აღმოსავლურ წყაროებში აღარ მოიხსენიებენ. XIV საუკუნის ისტორიულ თხზულებაში საუბარია ავართა მიწისა და მმართველობის შესახებ და გაშუქებულია X-XIV საუკუნეების დაღესტნის ისტორია.

მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ სწორედ XII-XIII საუკუნეებიდან ფეოდალურ სახელმწიფო ხუნძეთთან ერთად ჩამოყალიბდა სასოფლო თემთა კავშირები, რომლებისთვისაც დამახასიათებელი იყო [[დემოკრატია|დემოკრატიული მმართველობა]] და ისინი დამოუკიდებელინი იყვნენ სხვა ფეოდალებისგან. XII-XIV საუკუნეების ხუნძეთში მოხდა ზოგიერთი საზოგადოების დეფეოდალიზაცია. XVI-XVII საუკუნეებში ფეოდლური ხუძეთის და [[ყაზიყუმიხი|ყაზიყუმიხის]] ხანებს წარმატებულ წინააღმდეგობას უწევდნენ [[ანდალგალის დეპარტამენტი|ანდალალი]], [[გიდატლის]], [[კარახის]] საზოგადოებები. შუა საუკუნეების დაღესტანში [[ავარიის სახანო|ხუნძეთის (ავარიის) სახანო]] ერთ-ერთი ძლიერი სამეფო იყო. მის ყველაზე ცნობილ მმართველად [[უმა ხანი|უმა-ხანი]] (XVII საუკუნის 20-30-იანი წლები) ითვლებოდა. მის დროს თავი მოუყარეს ძველ ხუნძურ ადათ-წესებს და შეადგინეს სამართლებრივი კოდექსი სახანოს მცხოვრებთათვის.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

'''ნადირ-შაჰი'''

XVII-XVIII საუკუნეებში ხუნძეთისა და მთელი დაღესტანის საკუთრი ბატონობის ქვეშ მოსაქცევად ერთმანეთს ირანი და თურქეთი დაუპირისპირდნენ. 1741 წელს ასი ათასი მეომრით დაღესტანში ილაშქრა [[ნადირ-შაჰი|ნადირ-შაჰმა]]. დაიმორჩილა რა [[ხაიტაყის უწმია]], [[ტარკის შამხალი]], და [[ყაზიყუმიხის ხანი]], გაიმართა ბრძოლა [[ანდალელები|ანდალელებთან]], რომელთაც შეუერთდნენ [[დარგუელები]]ს, [[ლეკები]]ს, [[ლეზგები]]ს, [[თაბასარანელები|თაბასარანელებისა]] და ხუნძების მეომრები. ისტორიული ქრონიკების თანახმად ბრძოლის ველზე ოცდახუთი ათსი ირანელი დაეცა და ნადირ-შაჰმა უკან დაიხია.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

'''საბჭოთა კავშირი'''
[[ფაილი:Shamil 1.jpg|მინი|359x359პქ|შამილი ([[იმამი]])]]
სამეცნიერო ლიტერტურში აღნიშნულია, რომ ხუნძეთის კავშირი რუსეთთან ჯერ კიდევ [[XVII საუკუნე]]ში დაიწყო. 1813 წელს რუსეთსა და ირანს შორის დაიდო [[გულისტანის საზავო ხელშეკრულება|გულისტანის ზავი]], რომლის თანახმადაც რუსეთს გადეცა დაღესტანის ტერიტორია. ამას თავისმხრივ მოჰყვა ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ბრძოლა, რომელსაც დიდი ხნის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა [[შამილი]] (1859 წელს დაატყვევეს სოფელ ღუნიბში). ომმა გამოიწვია მეურნეობის მოშლა, სოფლების განადგურება, მრავალი ადამიანის სიკვდილი და მატერიალური მარაგების დანაკარგი. ბრძოლის დასრულების შემდეგ დაღესტანში ერთიანი ადმინისტრაციული მმართველობა დამყარდა. გატარდა სასამართლო და ადმინისტრაციული რეფორმები, გაუქმდა სახანოები. 1860 წლის ადმინისტრაციული რეფორმის მეშვეობით ჩამოყალიბდა [[ღუნები]]ს, ავარიისა და ანდიის ოკრუგები. ხუნძები 1921 წელს დაღესტანის ავტონომიურ საბჭოთა სოციალური რესპუბლიკის (ასსრ) შემადგენლობაში შევიდნენ (დაღესტანის რესპუბლიკა 1991 წლიდან).&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

==== წარმოშობის სხვა მოსაზრებები ====
ქართული წყარო „[[ქართლის ცხოვრება]]“ - დაღესტნის მთის ხალხის პირველწინაპრად მიიჩნევენ [[ლეკანოსი|ლეკანოსს]]. ამ წყაროს თანახმად ავარები [[ხოზონიხი|ხოზონიხის]] შთამომავლები არიან, რომელიც იყო „ყველაზე გამორჩეული ლეკანოსის შვილებიდან. შევიწროებული ხოზონიხი მაღალ მთებში გამაგრებულა და იქ დაუარსებია ქალაქი, რომელსაც უწოდა [[ხოზანიხეთი]]“ (ხუნძეთი ან ხუნძახი) სწორედ ეს არის ხუნზახი - ავარიის სახანოს დედაქალაქი.

დაღესტნელების წინაპრები, კერძოდ ხუნძები შორეულ წარსულში ფლობდნენ დიდ ტერიტორიას. ლეკანოსს მემკვიდრეობით ერგო მიწები [[კასპიის ზღვა|დარუბანდის (კასპიის) ზღვიდან]] მდინარე [[თერგი|ლომეკამდე (თერგი)]] და დიდ მდინარე [[ვოლგა|ხაზარამდე (ვოლგა)]]. ლიტერატურაში ვხვდებით აზრს იმის შესახებ, რომ ხუნძები მოდიან ლეგების, გელებისა და კასპიელებისგან. თუმცა ამ განცხადებას სპეკულაციური ხასიათი აქვს. არც ხუნძურ ენაში, არც ხუნძურ ტოპონიმში არაა არანაირი სიმბოლო, რომელიც ხუნძებს დააკავშირებდა ლეკებთან, გელებთან და [[კასპიელები|კასპიელებთან]].

თვითონ ხუნძებიც არასდროს არ ახდენდნენ იდენტიფიცირებას ამ ტომებთან. ანტიკური წყაროების თანახმად კასპიელები ცხოვრობდნენ დაბლობზე და არა მთებში. VI ს-ში ჩრდილოეთ კავკასიის გავლით ევროპაში შემოიჭრნენ ავარები ([[ვარხუნები]]) მომთაბარე ხალხი ცენტრალური აზიიდან, სავარაუდოდ პროტომონღოლურ-აღმოსავლურ ირანული წარმოშობის. ბრიტანული ენციკლოპედიის თანახმად ევრაზიელი ავარები უძველესი წარმოშობის ხალხია. როგორც ჩანს, ზოგიერთი მათგანი დაბინავდა დაღესტანში, დააარსა სარირის სახელმწიფო და მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა მის გაძლიერებაში.

ხუნძების ეთნოგენოზის შესახებ ეს თვალსაზრისი ეკუთვნის ი. მაკვარტს, ო. პრიცაკს, ვ. მირონსკის, ვ. ბეილისს, მ. მაგომედოვს, ა. ალიკპეროვს, ტ. აიტბეროვს. ეს უკანასკნელი თვლის, რომ უცხო ეთნიკური ელემენტი, რომელმაც ხელი შეუწყო ხუნძი ხალხის კონსოლოდაციას, არ იყო მხოლოდ იარაღის ძალით: „არის იმის საფუძველი, რომ ვივარაუდოთ ისლამამდე დროის ავარიის მმართველები, რომლებიც დაღესტნის მთებში იყვნენ თავიანთ სწავლებაზე დაყრდნობით, რომელიც აზიიდან მომდინარეობდა მიხვდნენ საერთო ენის მნიშვნელობას, რომელიც საკმაოდ იყო გამიჯნული მეზობლების ენისგან. მმართველებმა ხელი შეუწყეს მის ფორმირებას და განვითარებას სულაკის აუზის ფარგლებში.“ ამასთან დაკავშირებით საინტერესო იქნება აღინიშნოს აღნიშნულ ტერიტორიაზე ადრეშუასაუკუნოვანი ქრისტიანული პროპაგანდა, რომელიც წარმატებით ხორციელდებოდა საქართველოს [[კათოლიკოსი|კათოლიკოსის]] მიერ და მიმდინარეობდა ერთიან ავარიულ ენაზე.

მოგვიანებით XII სუკუნეში არაბმა მუსულმანმა მზვერვმა [[ალ-გარდიზიმ]] აღნიშნა, რომ „სამხრეთ დაღესტანში და ტრადიციულ დარგინულ ზონაში თანამედროვე კულტურა ვითარდება რამდენიმე ახლონათესაურ ენებზე, ხოლო ავარ-ანდო-ცენსკურ მთებში ადგილობრივი ზმნიზედები იყო და არის მხოლოდ ავარიულ ენაზე. ამ გარემოებებში ნათლად ჩანს ავარიელ ბატონთა მიზანმიმართული ენობრივი პოლიტიკის შედეგი.“

ლინგვისტი [[ჰარალდ ჰარმანი|ჰარალდ ჰარმანიც]] ვერ ხედავს რაიმე ეჭვშესატან საბაბს ინფილტრაციული შეხედულებების მომხრეთა სიმართლეში. რაც გულისხმობს დაღესტანური ენთონიმის- „ავარის“ დაკავშირებას ევრაზიული ავარო-ვარხონიტების მემკვიდრეობასთან. უნგრელი არქეოლოგი და ისტორიკოსი [[ეშტვან ერდე|ეშტვან ერდეი]] მიუხედავად იმისა, რომ ძალიან ფრთხილად უდგება ამ საკითხს, მაინც არ გამორიცხავს კავშირს ევრაზიელ ავარებსა და კავკასიელ ავარებს შორის.

უძველესი ავტორების თანახმად შესაძლებელია მომთაბარე ავარები მიემართებოდნენ რა დასავლეთით ჩერდებოდნენ ჩრდილო დღესტანის სტეპებზე და პოლიტიკურად დაიმორჩილეს ან მოკავშირედ გაიხადეს სერირის სახელმწიფო, რომლის დედაქალაქიც IX საუკუნემდე იყო [[ტნუსი|ტანუსი]] (თანამედროვე ხუნზახთან ახლოს). მსგავს მოსაზრებას იზიარებს დაღესტანელი ისტორიკოსი [[აგლაროვი|მამაიხან აგლაროვი]]. გამოჩენილი გერმანელი მკვლევარი [[კარლ მენგესი]] მიიჩნევდა, რომ ავარები იყვნენ ერთ-ერთი უძველესი მონღოლები, რომელთა კვალი, თითქოსდა, აღმოჩენილ იქნა დაღესტანში.

სხვადასხვა „ავარების“ არსებობის შესაძლებლობას ნაწილობრივ ნათელს ჰფენს ჰაუსიგას მოსაზრება, რომელიც თვლიდა, რომ ნამდვილ ავრებად უნდა მივიჩნიოთ „უართა“ და „ჰუნების“ მომთაბრე ტომები. რაც შეეხება სახელწოდება „ავარის“ შესაძლებელია საქმე გვაქვს მრისხანე მეტსახელთან. სიტყვა „ავარი“ იყო რა სახელწოდება განსაზღვრული ხალხისა, არამედ აღნიშნვდა ზებუნებრივი შესაძლებლობების მქონე მითურ არსებებს.

ასეთი, კონკრეტიკას მოკლებული განმარტებები ხელს უშლის საკუთრივ ავარული (ვარხუნული) წვლილის გამოკვეთას ავართა ეთნოგენეზისა და კულტურის საკითხებში. დედის ხაზით წარმომავლობის შესწავლილი [[გენური ინჟინერია|გენურ-მოლეკულური ანალიზის]] მონაცემები ადასტურებს, რომ გენეტიკური დისტანცია ერთი მხრივ ავარებსა და მეორე მხრივ [[თეირანი|თეირანისა]] თუ [[ისპაანი|ისპაანის]] ირანელებს შორის ნაკლებად მნიშვნელოვანია ვიდრე, ავარებსა და დღეისათვის შესწავლილ დაღესტანურ და კავკასიურ პოპულაციებს შორის. ერთადერთი გამონაკლისია [[რუტულები]] - დაღესტანის ერთ-ერთი უძველესი ხალხი, რომლებიც გენეტიკურად უფრო ახლოს არიან ავარებთან ვიდრე: [[ყარაჩაელები]] ([[ალანები|ალანების]] შთამომავლები, ჩრდილოეთ კავკასიის მკვიდრი თურქულენოვანი ხალხი), [[ბალყარელები]] (ჩრდილოეთ კავკასიის ცენტრალურ ნაწილში მცხოვრები თურქულენოვანი ხალხი), ინგუშები (ჩრდილოეთ კავკასიის ხალხი), ადიღელები (კავკასიის ჩრდილო-დასავლეთის მკვიდრნი), ყაბარდოელები (ყაბარდო-ბალყარეთის რესპუბლიკის ჩრდილოეთსა და ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილის მკვიდრნი), [[ჩერქეზები]] (ადიღელების საერთო სახელწოდება), [[აფხაზები]] (იგივე აფსუები, ჩრდილო-დასავლეთ საქართველოში და აფხაზეთის ისტორიულ რეგიონში მცხოვრები აბორიგენული მოსახლეობა).

[[ქართველები]], [[სომხები]] (სომხურ ენაზე მოლაპარაკე უძველესი ხალხი, განეკუთვნებიან ინდოევროპულ ენობრივ ოჯახს), [[ლეზგები]] (უმთავრესად დაღესტნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილსა და აზერბაიჯანის სასაზღვრო რაიონებში მცხოვრები ხალხი). ამასთან გაცილებით მჭიდროდ დაკავშირებული მაჩვენებლები აქვთ: [[ოსები|ოსებს]] (კავკასიის მკვიდრნი, ალანების შთამომავალნი, ოსური ენა მიეკუთვნება ენდოევროპული ენობრივი ოჯახის ირანულ ენათა ჩრდილო-აღმოსავლურ ჯგუფს), [[ჩეჩნები|ჩეჩნებს]] (ჩრდილოეთ კავკასიის ეთნიკური ჯგუფი), [[ქურთები|ქურთებს]] (ირანელი ხალხი, რომელთა ენა მიეკუთვნება ინდოევროპული ოჯახის ინდოირანულ ენობრივ ჯგუფს), [[ლეკები|ლეკებს]] (დაღესტანის ერთ-ერთი ძირძველი ხალხი), [[აბაზები|აბაზებს]] (აფხაზების ახლომონათესავე ხალხი, ცხოვრონებ რუსეთის ფედერაციაში და აბაზური ენა განეკუთვნება კავკასიურ ენათა ჩრდილო-დასავლურ ჯგუფს).

=== კულტურა და ადათ-წესები, ჩვეულებები. ===
'''მემკვიდრეობით გადაცემა.'''

მემკვიდრეობა პირვეელ რიგში გადაეცემა მამიდან  შვილზე. პირდაპირი შთამომავლის არ ყოლის შემთხვევაში ქალებს რჩებოდათ მთლიანი ქონების ერთი მესამედი. ანდერძი გადაეცემოდა წერილობითი სახით სანდო პირების ხელით და საბოლოოდ იკითხებოდა მეჩეთში. დღესდღეობით ავარიელები განსაკუთრებით ქალაქის მოსახლეობა მიყვება საბჭოურ კანონებს მემკვიდრეობასთან დაკავშირებით.

==== შრომის გადანაწილება ====
შრომის გენდერული თვალსაზრისით განაწილება ხუნძებს შორის იყო აუცილებელი და საგრძნობლად შენარჩუნებულია დღესაც. ტრადიციულად კაცს ჰქონდა უფრო მძიმე სამუშაო: სახლების შენება, ხვნა, თესვა, ლეწვა, მოსავლის აღება, საქონლის მწყემსვა, პირუტყვის მართვა და ა.შ. ხოლო ყველა საშინაო საქმე, ძროხის მოწვევლვა ,რძის პროდუქტების დამზადება და დარჩენილი მიწის სამუშაოები (მოფაცხვა,ხილის მოკრეფა) შედიოდა ქალის საქმიანობაში. ტრანსფორმაციამ ტრადიციული ეკონომიკიდან კოლმეურნეობებში ოდნავ შეცვალა გენდერული შრომის განაწილება. საშინაო საქმეები ისევ უკავშირდება ქალებს და ავარიელებით დასახლებულ ქალაქებში ვერ ნახავთ მამაკაცს დასაქმებულს როგორც მოსამსახურეს, მეეზოვეს.

'''სისხლის აღება'''

ხუნძებს ჰქონდათ სისხლის აღების წესი. ამ წესს ხშირად ეწირებოდნენ მთელი ოჯახები, [[თუხუმი|თუხუმები]] და სოფლები. 1861-დან 1866 წლებამდე ხუნძეთ-ღუიბის ოკრუგებში, მონაცემების თანახმად, იყო 222 დაჭრისა და 69 ადამიანის მკვლელობის შემთხვევა. შურის მაძიებელი შეიძლებოდა ყოფილიყო მამა, ძმა, ბიძა, შვილი, ზოგჯერ დედა ან და. არსებობდა გარკვეუი წესები, რომელთა დაცვაც  სავალდებულო იყო. მეჩეთში ლოცვის დროს თავდასხმა და მკვლელობა სირცხვილად ითვლებოდა, ასევე ზურგიდან  ან ავადმყოფობის თუ ძილის დროს მიპარვა.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

==== ტრადიციული ჩაცმულობა ====
ხუნძი მამაკაცის ტრადიციულ სამოსს წარმოადგენდა: წუნიკას მსგავსი პერანგი, შარვალი (ვიწროტოტებით), [[ფაფახი]] (რომელიც ცხვრის ტყავისგან იყო დამზადებული), [[წუღები]] (რომელიც მოქნილი ტყავისგან იყო შეკერილი), [[ბეშმეთი]]. ნაქსოვი ფეხსაცმელი ძირითადად გავრცელებული იყო [[წუმადის]] და [[ტლიარატი|ტლიარატის]] რაიონებში.

ზამთარში იცვამდენენ ქეჩის ჩექმებს, რომელსაც ჰქონდა ქეჩისავე სქელი ლანჩი, ქურქებს (რომლებიც ცხვრის ტყავით იყო შეკერილი. ფორმები განსხვავებული იყო სხვადასხვა საზოგადოებაში) და მატყლის წინდებს.

ხუნძი ქალის ტანისამოსი გამოირჩეოდა დიდი მრავალფეროვნებით (რის შედეგადაც ყველა საზოგადოება თავისი სპეციფიურობით ხასიათდებოდა). ჩაცმულობის მიხედვით შესაძლებელი იყო დაგედგინა, თუ რომელ საზoგადოებას მიეკუთვნებოდა კონკრეტული ქალი. სამოსი  ასაკობრივი ჯგუფების მიხედვით  იცვლებოდა. ასევე არსებობდა თავსაბურავის სხვადასხვა ვარიანტი. [[თექა|თექის]] და ნაქსოვი ჩექმები ეცვა როგორც მამაკაცს, ისე ქალს. ფეხსაცმლის ღირებულებას განაპირობებდა  ფორმა, ფერთა გამა, დატანილი ორნამენტები და აპლიკაციები.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

==== ქორწინება და ოჯახი ====
ტრადიციულად ხუნძები ქორწინდებოდნენ საშუალოდ 15 წლის ასაკში. მთავარ როლს ქორწინებაში თამაშობდა მშობლების სურვილი. თუმცა ახალგაზრდა მამაკაცს ყოველთვის ჰქონდა უფლება ეთქვა მშობლებისთვის თუ ვისთან სურდა ოჯახის შექმნა. მაგრამ როდესაც გოგოს და ბიჭის მშობლები ვერ თანხმდებოდნენ ქორწილზე,ხშირად მთავრდებოდა ხოლმე გაპარვასთან მიმსგავსებული გატაცებით გოგოსი (იძულებით გატაცება იშვიათია). დაშვებული იყო ასევე ახლო ნათესავებში ქორწინება-ბიძაშვილებს შორის. გოგოს არ აყოლებდნენ ცოლად დაბალი რანგის წარმომადგენელს ან „უცხოს“, ანუ ადამიანს, რომელიც მისი სოფლის მცხოვრები არ იყო. ქორწილის გადაწყვეტილება აღნიშნული იყო ცერემონიებით, ცეკვებით, წვეულებებით, სიმღერებით და ხანდახან ცხენებით შეჯიბრიც კი იმართებოდა. იქიდან გამომდინარე რომ, ქალისა და მამაკაცის მხარეები ქორწილში ცალ-ცალკე სხდებოდნენ, სუფრებს სხვადასხვა ადგილას უშლიდნენ. პატარძალი საქმროს სახლში სახედაბულური უნდა გადაეყვანათ. პირველი ვაჟის დაბადება განსაკუთრებულად აღინიშნებოდა. კლავდნენ ცხვარს (ეს აუცილებელი პირობა იყო) და შლიდნენ სადღესასწაულო სუფრას. საბჭოთა კავშირის პერიოდის დროს ახალი რიტუალები და წესები ჩამოყალიბდა: აუცილებელი გახდა ქორწინების ოფიციალურად დარეგისტრირება და მატერიალური ხარჯები გაიზარდა. ძველად მიწა, პირუტყვი, სათიბები განსაზღვრული იყო წყვილის მხარდასაჭერად, ქალის მამა უზრუნველყოფდა წყვილს საცხოვრებელი ოთახით ან სულაც სახლს უშენებდა. დღესდღეობით ეს ტრადიცია შეიცვალა შრომით, ავეჯით და ფულადი დახმარებებით. განქორწინებისას ქალს ეკუთვნოდა მთლიანი სიმდიდრე რაც მისმა მშობლებმა მისცეს წყვილს ეს შეიძლება იყოს მიწა, პირუტყვი და ა.შ. თუმცა ბავშვები რჩებოდნენ მამას. ეს უკანასკნელი, შარიათიზე დაყრდნობილი ჩვეულება შეიცვალა საბჭოურ კანონთან შეთანხმებით: ბავშვი რჩებია დედასთან. ადრე განქორწინების უფლება მხოლოდ მამაკაცს ჰქონდა ახლა კი ორივე მხარეს აქვს.

'''ოჯახი'''

ისტორიულად ხუნძები, ბევრი კავკასიური ხალხებისგან განსხვავებით ცხოვრობდნენ ნუკლეარულ (შედგება მხოლოდ მშობლებისა და შვილებისგან, როდესაც შვილები მშობლების კმაყოფაზე არიან) ოჯახებში, რის გამოც ვარაუდობენ რომ ასეთი ცხოვრების ტიპი აისახა, მიწის როგორც პირადი საკუთრების ჩამოყალიბებაში ადრეულ პერიოდში და მოქალაქეობრივი ხასითის ჩამოყალიბებაში თემში.

==ლიტერატურა==
{{ქსე|XI|516|ალ. რობაქიძე}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:დაღესტანი]]
[[კატეგორია:კავკასიის ხალხები]]
[[კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები]]</text>
      <sha1>3w5jj0q8rlpjecili4u3tt0wsd1aezb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მორნ-ტრუა-პიტონის ეროვნული პარკი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>130646</id>
    <revision>
      <id>5427168</id>
      <parentid>4847610</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:40:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427168</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2706" sha1="ji1gsqccgog6z0396v763fg90vhkbwf" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი
|სახელი = მორნ-ტრუა-პიტონის ეროვნული პარკი
|სურათი       =   [[ფაილი:Valley of desolation.jpg|250px|]]
|სურათისწარწერა=    
|რუკა= 
|რუკის_წარწერა = 
|რუკის ზომა = 
|ქვეყანა =  {{დროშა|დომინიკა}}
|ტიპი= ბუნებრივი
|კრიტერიუმი= viii, x
|ID          =
|ბმული        =   
|რეგიონი=  [[ლათინური ამერიკა]] და [[კარიბები]]
|კოორდინატები=  {{coord|15|19|30|N|61|19|00|W|}}
|წელი=  1997
|სესია=  
|ნომერი =   814
|კანდიდატი =   
}}
{{მსოფლიო მემკვიდრეობა|814}}
'''მორნ-ტრუა-პიტონის ეროვნული პარკი''' ({{lang-en|Morne Trois Pitons National Park}}) – [[ეროვნული პარკი]] [[დომინიკა]]ში. დაარსდა [[1975]] წელს. პარკის ფართობია 68,57 კმ². [[1997]] წელს შეიტანეს [[იუნესკო]]ს [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] ძეგლების სიაში.  

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ამერიკაში]]

==რესურსები ინტერნეტში==
*[http://www.avirtualdominica.com/worldheritagesite.cfm Virtual Dominica.com]
*[http://www.wcmc.org.uk/protected_areas/data/wh/morne.html UNEP-WCMC]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070323235853/http://www.wcmc.org.uk/protected_areas/data/wh/morne.html |date=2007-03-23 }}
*[http://whc.unesco.org/en/list/814 Morne Trois Pitons National Park - UNESCO World Heritage Centre]
*[http://www.friendsofworldheritage.org/ Friends of World Heritage]

{{ესკიზი-დომინიკა}}
[[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები დომინიკაში]]
[[კატეგორია:დომინიკის ეროვნული პარკები]]
[[კატეგორია:1975 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები]]</text>
      <sha1>ji1gsqccgog6z0396v763fg90vhkbwf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონტერეის უბის აკვარიუმი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>135543</id>
    <revision>
      <id>5427143</id>
      <parentid>4509578</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:28:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427143</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7104" sha1="c27qujg95ie7ekaayb11orb2fh0afy8" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ზოოპარკი
| ზოოპარკის სახელი         = მონტერეის უბის აკვარიუმი
| ლოგო             = 
| ლოგოს სიგანე       = 
| ლოგოს ტიტრი    =
| სურათი            = MontereyBayAquariumBackview.jpg
| სურათის სიგანე      = 250პქ
| სურათის ტიტრი    =
| გაიხსნა      = [[20 ოქტომბერი]], [[1984]]
| გახსნის თარიღი     = 
| დაიხურა      = 
| მდებარეობა         = [[კენერი-როუ]], [[მონტერეი]], [[კალიფორნია]]
| ფართობი             = 29,900 კვადრატული მეტრი
| კოორდინატები      = 
| ცხოველების რაოდენობა      = 35,000
| სახეობების რაოდენობა      = 550-ზე მეტი 
| უდიდესი აკვარიუმი = 4.5 მილიონი ლიტრი
| საერთო მოცულობა   = 8.7 მილიონი ლიტრი
| სტუმრები  = 2 მილიონი
| წევრობა          = ზოოპარკებისა და აკვარიუმების ასოციაცია&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.aza.org/current-accreditation-list |title=Currently Accredited Zoos and Aquariums |publisher=Association of Zoos and Aquariums |access-date=28 მარტი, 2018}}&lt;/ref&gt;
| ექსპონატები         = 
| ვებ-გვერდი          = {{url|http://www.montereybayaquarium.org/}}
}}
'''მონტერეის უბის აკვარიუმი''' ({{lang-en|Monterey Bay Aquarium}} ან MBA) — [[ოკეანარიუმი]], რომელიც მდებარეობს კენერი-როუზე [[მონტერეი]]ს [[წყნარი ოკეანე|წყნარი ოკეანის]] სანაპიროზე, [[კალიფორნია]]ში. გაიხსნა 1984 წელს 20 ოქტომბერს. მასში 35.000-მდე ცხოველია. მას ყოველწლიურად 2 მილიონი ადამიანი სტუმრობს. აკვარიუმი წყალს ოკეანიდან იღებს [[მონტერეის უბე]]ში ჩაშვებული მილებით.

აკვარიუმის უამრავ ექსპოზიციათა შორის ყველაზე თვალსაჩინოა ორი: „ოკეანის კიდის ფრთის“ ცენტრალური ნაწილი — 10 მეტრი სიმაღლის 1,3 მილიონი ლიტრი ტევადობის ავზი, საიდანაც კალიფორნიის სანაპირო წყალქვეშა ცხოვრების დათვალიერება შეიძლება. ამ ავზში მსოფლიოში პირველად მოხერხდა ცოცხალი კალიფორნიული გიგანტური წყალმცენარეების გაზრდა ავზის თავზე ტალღების წარმომქმნელი მანქანის დამონტაჟებით (წყლის მოძრაობა მნიშვნელოვანი ელემენტია ამ წყალმცენარეების ზრდისთვის), ავზის ღია თავიდან მზის სინათლის შეშვებით, და უბიდან ზღვის წყლის ცირკულირებით. მეორე ექსპოზიცია 4,5 მილიონი ლიტრის ტევადობის ავზია „გარე უბის ფრთაში“, მსოფლიოში ერთ-ერთი უდიდესი ერთპანოიანი ფანჯრებით.

ოკეანარიუმი არ ფინანსდება მთავრობისგან, არამედ ფუნქციონირებს მნახეველებისა და ორგანიზაციის სხვადასხვა ღონისძიების ხარჯზე.&lt;ref&gt;{{cite web |url= http://salmonfacts.blogspot.com/2008/12/inside-look-at-monterey-bay-aquarium.html |title= An Inside Look at Monterey Bay Aquarium |date= 18 დეკემბერი, 2008 |work= Salmon Facts |accessdate= 2009-01-02}}&lt;/ref&gt;. აკვარიუმი ღიაა ყოველდღე 9:30 საათიდან 18:00 საათამდე.&lt;ref&gt;{{cite web |url = https://zaubee.com/biz/monterey-bay-aquarium-seafood-watch-program-iv9y1e4r |title = Monterey Bay Aquarium in Monterey, California |website =  |publisher =  |access-date = 20 April 2023 |archive-date = 10 ივნისი 2022 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20220610072910/https://zaubee.com/biz/fairleigh-dickinson-university-5k8ezswd }}&lt;/ref&gt;
 
==ლიტერატურა==
*{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=2neTSMJ2ivIC |title=Shaping the shoreline: fisheries and tourism on the Monterey coast |last=Chiang |first=Connie Y. |publisher=University of Washington Press |year=2008 |isbn=9780295989778 |oclc=704517509 |ref=harv}}
*{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=Kd9x3yoRJDYC&amp;pg=146 |title=The death and life of Monterey Bay: a story of revival |last=Palumbi |first=Stephen R. |last2=Sotka |first2=Carolyn |date=2011 |publisher=Island Press |isbn=9781597269872 |oclc=692205204 |ref=harv}}
*{{Cite book |title=The ark and beyond: the evolution of zoo and aquarium conservation |last=Spring |first=Margaret |publisher=University of Chicago Press |year=2018 |isbn=9780226538631 |editor-last=Minteer |editor-first=Ben A. |pages=156–168 |chapter=Lessons from thirty-one years at the Monterey Bay Aquarium and reflections on aquariums' expanding role in conservation action |oclc=1003854885 |editor-last2=Maienschein |editor-first2=Jane |editor-last3=Collins |editor-first3=James P. |chapter-url=https://books.google.com/books?id=fLtSDwAAQBAJ&amp;pg=156#v=onepage&amp;q&amp;f=false |ref=harv}}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{Commonscat-inline|Monterey Bay Aquarium}}
* {{Official website|http://www.montereybayaquarium.org/}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:კალიფორნიის აკვარიუმები]]
[[კატეგორია:მონტერეი, კალიფორნია]]</text>
      <sha1>c27qujg95ie7ekaayb11orb2fh0afy8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოსე დავარაშვილი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>138005</id>
    <revision>
      <id>5427185</id>
      <parentid>3860754</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:06:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427185</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2947" sha1="d222x4vc3n7vv64zskqm90mfdvb4cde" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პოლიტიკოსი}}
'''მოსე (მოშე) რახამის ძე დავარაშვილი''' (დ. [[1893]], [[ცხინვალი]], — გ. [[1980]], [[იერუსალიმი]]) — [[ქართველი ებრაელები|ქართველი ებრაელი]] საზოგადო მოღვაწე, [[რაბინი]].

მოღვაწეობდა [[ქუთაისი|ქუთაისში]]. 1917 წელს [[საქართველოს ეროვნული საბჭო|საქართველოს ეროვნულ საბჭო]]ში წარმოადგენდა საქართველოს ებრაელობას. იყო 1918 წლის 26 მაისის საქართველოს დამოუკიდებლობის აქტის ერთ-ერთი ხელმომწერი. 1919 წელს აირჩიეს [[საქართველოს დამფუძნებელი კრება|საქართველოს დამფუძნებელი კრების]] წევრად [[საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული პარტია|სოციალ-დემოკრატიული პარტიიდან]]. შემდგომშიც აგრძელებდა რელიგიურ და საზოგადოებრივ მოღვაწეობას ქართველ ებრაულ საზოგადოებაში. 1970 წელს გადასახლდა [[ისრაელი|ისრაელში]], სადაც საქართველოდან ემიგრირებულ ებრაელთა ერთ-ერთი სულიერ ლიდერად ითვლებოდა. 

== რესურსები ინტერნეტში ==
*[http://www.rujen.ru/index.php/ДАВАРАШВИЛИ_Моше_Рахамимович Российская Еврейская Энциклопедия]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} {{ru icon}} 

{{საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები}}
{{DEFAULTSORT:დავარაშვილი, მოსე}}

[[კატეგორია:დაბადებული 1893]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1980]]
[[კატეგორია:ქართველი ებრაელები]]
[[კატეგორია:ცხინვალში დაბადებულები]]
[[კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები]]</text>
      <sha1>d222x4vc3n7vv64zskqm90mfdvb4cde</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>თარგი:ყოფილი რჩეული</title>
    <ns>10</ns>
    <id>157069</id>
    <revision>
      <id>5427130</id>
      <parentid>1485047</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:59:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427130</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="856" sha1="fzpwcv5dl42tb4nqtxnla0v90wezlv1" xml:space="preserve">{{მრავალმნიშვნელოვნება/დიზაინი|სურათი=Cscr-candidate.svg|ტექსტი=სტატიას „'''{{{სახელი|{{PAGENAME}}}}}'''“ მინიჭებული ჰქონდა [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|რჩეული სტატიის სტატუსი]]. ვიკიპედიის რედაქტორების გადაწყვეტილებით, სტატიამ „''{{{სახელი|{{PAGENAME}}}}}''“ ეს სტატუსი დაკარგა.|ზომა=16px}}&lt;includeonly&gt;{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:0}}|[[კატეგორია:რჩეული სტატიები]]}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{თარგის ინფო}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fzpwcv5dl42tb4nqtxnla0v90wezlv1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427131</id>
      <parentid>5427130</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:00:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427131</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="875" sha1="680r8uvy00yf401qzk2a87yxrrwdb4k" xml:space="preserve">{{მრავალმნიშვნელოვნება/დიზაინი|სურათი=Cscr-candidate.svg|ტექსტი=სტატიას „'''{{{სახელი|{{PAGENAME}}}}}'''“ მინიჭებული ჰქონდა [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|რჩეული სტატიის სტატუსი]]. ვიკიპედიის რედაქტორების გადაწყვეტილებით, სტატიამ „''{{{სახელი|{{PAGENAME}}}}}''“ ეს სტატუსი დაკარგა.|ზომა=16px}}&lt;includeonly&gt;{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:0}}|[[კატეგორია:ყოფილი რჩეული სტატიები]]}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{თარგის ინფო}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>680r8uvy00yf401qzk2a87yxrrwdb4k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427394</id>
      <parentid>5427131</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T07:04:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427394</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="900" sha1="4vfsj0j85ygp9w2noff9co8u7wutjcw" xml:space="preserve">{{მრავალმნიშვნელოვნება/დიზაინი|სურათი=Cscr-candidate.svg|ტექსტი=სტატიას „'''{{{სახელი|{{PAGENAME}}}}}'''“ წარსულში მინიჭებული ჰქონდა [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|რჩეული სტატიის სტატუსი]]. ვიკიპედიის რედაქტორების გადაწყვეტილებით, სტატიამ „''{{{სახელი|{{PAGENAME}}}}}''“ ეს სტატუსი დაკარგა.|ზომა=16px}}&lt;includeonly&gt;{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:0}}|[[კატეგორია:ყოფილი რჩეული სტატიები]]}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{თარგის ინფო}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4vfsj0j85ygp9w2noff9co8u7wutjcw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>თარგი:ყოფილი რჩეული/ინფო</title>
    <ns>10</ns>
    <id>157070</id>
    <revision>
      <id>5427167</id>
      <parentid>1485032</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:39:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427167</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="885" sha1="iuzm0rs6zgby1n5cpng2gctul9qucqv" xml:space="preserve">*ეს თარგი ჩასვამს მცირე ვარსკვლავს ([[Image:Cscr-candidate.svg|14px]]) სტატიის მარჯვენა ზედა კუთხეში, იმის მისათითებლად, რომ ის არის [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|ყოფილი რჩეული სტატია ვიკიპედიაში]].

*თარგი უნდა ჩაისვას რჩეული სტატიის ბოლოში (კატეგორიებამდე).

==იხილეთ აგრეთვე==
*{{tl|საუკეთესო 2006}}
*{{tl|რჩეული პორტალი}}
&lt;includeonly&gt;
[[კატეგორია:რჩეული სტატიების თარგები]]
&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>iuzm0rs6zgby1n5cpng2gctul9qucqv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427169</id>
      <parentid>5427167</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:40:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427169</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="837" sha1="kt9gl7ftv5vqnpdzxry1yrk2yusf5dp" xml:space="preserve">*ეს თარგი ჩასვამს მცირე ვარსკვლავს ([[Image:Cscr-candidate.svg|14px]]) სტატიის მარჯვენა ზედა კუთხეში, იმის მისათითებლად, რომ ის არის [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|ყოფილი რჩეული სტატია ვიკიპედიაში]].

*თარგი უნდა ჩაისვას რჩეული სტატიის თავში.

==იხილეთ აგრეთვე==
*{{tl|საუკეთესო 2006}}
*{{tl|რჩეული პორტალი}}
&lt;includeonly&gt;
[[კატეგორია:რჩეული სტატიების თარგები]]
&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>kt9gl7ftv5vqnpdzxry1yrk2yusf5dp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/სტატუსის მოხსნა</title>
    <ns>4</ns>
    <id>157133</id>
    <revision>
      <id>5427118</id>
      <parentid>5032618</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:53:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427118</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15455" sha1="et8kvqz0mpsle1630i8civubhpammlf" xml:space="preserve">{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუებისთავი}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|რჩეული სტატიები]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები|კანდიდატები]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/წესები|წესები და პროცედურა]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა1|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/სტატუსის მოხსნა|სტატუსის მოხსნა]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი/ყოფილი რჩეულები|არქივი]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუებისბოლო}}
&lt;div style=&quot;border:2px solid #479429; padding:.5em 1em 1em 1em;border-top:none;background-color:#fff;color:#000&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;padding:1ex; &quot;&gt;
[[სურათი:Qsicon exzellent Abwahl.svg|left|90px]]
ამ გვერდზე ხდება [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|'''რჩეული სტატიებისათვის''']] ამ სტატუსის '''ჩამორთმევა'''. თუკი შეამჩნიეთ, რომ ერთ დროს რჩეული სტატია აღარ აკმაყოფილებს [[ვიკიპედია:სანიმუშო სტატიები|სანიმუშო სტატიის '''კრიტერიუმებს''']], გთხოვთ, წამოაყენოთ ქვემოთ ეს სტატია რჩეულის სტატუსის მოხსნის კანდიდატად. 

კენჭისყრისას გამოიყენეთ თარგები {{თ|ნომი}}, {{თ|ჰო}}, {{თ|მოიცა}}, {{თ|არა}}. თარგის {{თ|ჰმმ}} გამოყენება რეკომენდირებული არ არის, ის კენჭისყრაში არ ჩაითვლება. {{თ|ნომი}} და {{თ|ჰო}} ამ შემთხვევაში სტატუსის ჩამორთმევაზე თანხმობას ნიშნავს, ხოლო {{თ|არა}} სტატუსის შენარჩუნებას. 
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
{{სარჩევი მარჯვნივ}}
== კანდიდატები ==
===[[მათემატიკა]]===
*{{ნომი}}- საკმაოდ მოძველებული (2006 წელსაა რჩეული) სტატიაა და არ იმსახურებს ამჟამად, ამ სახით. — [[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 19:07, 10 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი===
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ბათუმი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)

====შედეგი===
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ნოქალაქევი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)
*{{კომენტარი}} სტატიას უკვე აქვს სტატუსი მოხსნილი. — &lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 21:04, 4 დეკემბერი 2021 (UTC)


====შედეგი===
*სტატუსი ისედაც მოხსნილი აქვს, შესაბამისად, თავიდან ვერ მოეხსნება.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ზემფირა]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს. --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი===
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს. რამდენიმე წყაროზე დაყრდნობითაა შექმნილი და ამჟამად ლინკების უმრავლესობა მკვდარია.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
*{{ჰო}}-- [[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 19:08, 10 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი===
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]===
*{{ნომი}}- ეს სტატიაც ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი===
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ანიმე]]===
*{{ნომი}}- ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი===
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ჰარლემი]]===
*{{ნომი}}- ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი===
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[რომის იმპერია]]===
*{{ნომი}} სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს, მითითებულ ლიტერატურაში თითქმის მხოლოდ [[ვპ:წყარო|პირველწყაროებია]], ასევე არ აქვს სქოლიო. რომის დიდებული იმპერია აშკარად უკეთეს სტატიას  იმსახურებს.--[[მომხმარებელი:Shavtara|Shavtara]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Shavtara|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Shavtara|წვლილი]]) 17:28, 2 მაისი 2025 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)

====შედეგი===
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>et8kvqz0mpsle1630i8civubhpammlf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427119</id>
      <parentid>5427118</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:54:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>5427119</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15464" sha1="cywfavpid2pl79y5rq95hdov0uxfi5m" xml:space="preserve">{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუებისთავი}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|რჩეული სტატიები]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები|კანდიდატები]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/წესები|წესები და პროცედურა]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა1|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/სტატუსის მოხსნა|სტატუსის მოხსნა]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი/ყოფილი რჩეულები|არქივი]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუებისბოლო}}
&lt;div style=&quot;border:2px solid #479429; padding:.5em 1em 1em 1em;border-top:none;background-color:#fff;color:#000&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;padding:1ex; &quot;&gt;
[[სურათი:Qsicon exzellent Abwahl.svg|left|90px]]
ამ გვერდზე ხდება [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|'''რჩეული სტატიებისათვის''']] ამ სტატუსის '''ჩამორთმევა'''. თუკი შეამჩნიეთ, რომ ერთ დროს რჩეული სტატია აღარ აკმაყოფილებს [[ვიკიპედია:სანიმუშო სტატიები|სანიმუშო სტატიის '''კრიტერიუმებს''']], გთხოვთ, წამოაყენოთ ქვემოთ ეს სტატია რჩეულის სტატუსის მოხსნის კანდიდატად. 

კენჭისყრისას გამოიყენეთ თარგები {{თ|ნომი}}, {{თ|ჰო}}, {{თ|მოიცა}}, {{თ|არა}}. თარგის {{თ|ჰმმ}} გამოყენება რეკომენდირებული არ არის, ის კენჭისყრაში არ ჩაითვლება. {{თ|ნომი}} და {{თ|ჰო}} ამ შემთხვევაში სტატუსის ჩამორთმევაზე თანხმობას ნიშნავს, ხოლო {{თ|არა}} სტატუსის შენარჩუნებას. 
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
{{სარჩევი მარჯვნივ}}
== კანდიდატები ==
===[[მათემატიკა]]===
*{{ნომი}}- საკმაოდ მოძველებული (2006 წელსაა რჩეული) სტატიაა და არ იმსახურებს ამჟამად, ამ სახით. — [[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 19:07, 10 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ბათუმი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)

====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ნოქალაქევი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)
*{{კომენტარი}} სტატიას უკვე აქვს სტატუსი მოხსნილი. — &lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 21:04, 4 დეკემბერი 2021 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი ისედაც მოხსნილი აქვს, შესაბამისად, თავიდან ვერ მოეხსნება.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ზემფირა]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს. --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს. რამდენიმე წყაროზე დაყრდნობითაა შექმნილი და ამჟამად ლინკების უმრავლესობა მკვდარია.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
*{{ჰო}}-- [[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 19:08, 10 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]===
*{{ნომი}}- ეს სტატიაც ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ანიმე]]===
*{{ნომი}}- ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ჰარლემი]]===
*{{ნომი}}- ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[რომის იმპერია]]===
*{{ნომი}} სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს, მითითებულ ლიტერატურაში თითქმის მხოლოდ [[ვპ:წყარო|პირველწყაროებია]], ასევე არ აქვს სქოლიო. რომის დიდებული იმპერია აშკარად უკეთეს სტატიას  იმსახურებს.--[[მომხმარებელი:Shavtara|Shavtara]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Shavtara|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Shavtara|წვლილი]]) 17:28, 2 მაისი 2025 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)

====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>cywfavpid2pl79y5rq95hdov0uxfi5m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427128</id>
      <parentid>5427119</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:56:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <comment>/* ჰარლემი */</comment>
      <origin>5427128</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15462" sha1="srmq6012xetef0kbjcuz4oo8flf6ri1" xml:space="preserve">{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუებისთავი}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|რჩეული სტატიები]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები|კანდიდატები]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/წესები|წესები და პროცედურა]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა1|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/სტატუსის მოხსნა|სტატუსის მოხსნა]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი/ყოფილი რჩეულები|არქივი]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუებისბოლო}}
&lt;div style=&quot;border:2px solid #479429; padding:.5em 1em 1em 1em;border-top:none;background-color:#fff;color:#000&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;padding:1ex; &quot;&gt;
[[სურათი:Qsicon exzellent Abwahl.svg|left|90px]]
ამ გვერდზე ხდება [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|'''რჩეული სტატიებისათვის''']] ამ სტატუსის '''ჩამორთმევა'''. თუკი შეამჩნიეთ, რომ ერთ დროს რჩეული სტატია აღარ აკმაყოფილებს [[ვიკიპედია:სანიმუშო სტატიები|სანიმუშო სტატიის '''კრიტერიუმებს''']], გთხოვთ, წამოაყენოთ ქვემოთ ეს სტატია რჩეულის სტატუსის მოხსნის კანდიდატად. 

კენჭისყრისას გამოიყენეთ თარგები {{თ|ნომი}}, {{თ|ჰო}}, {{თ|მოიცა}}, {{თ|არა}}. თარგის {{თ|ჰმმ}} გამოყენება რეკომენდირებული არ არის, ის კენჭისყრაში არ ჩაითვლება. {{თ|ნომი}} და {{თ|ჰო}} ამ შემთხვევაში სტატუსის ჩამორთმევაზე თანხმობას ნიშნავს, ხოლო {{თ|არა}} სტატუსის შენარჩუნებას. 
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
{{სარჩევი მარჯვნივ}}
== კანდიდატები ==
===[[მათემატიკა]]===
*{{ნომი}}- საკმაოდ მოძველებული (2006 წელსაა რჩეული) სტატიაა და არ იმსახურებს ამჟამად, ამ სახით. — [[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 19:07, 10 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ბათუმი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)

====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ნოქალაქევი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)
*{{კომენტარი}} სტატიას უკვე აქვს სტატუსი მოხსნილი. — &lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 21:04, 4 დეკემბერი 2021 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი ისედაც მოხსნილი აქვს, შესაბამისად, თავიდან ვერ მოეხსნება.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ზემფირა]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს. --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს. რამდენიმე წყაროზე დაყრდნობითაა შექმნილი და ამჟამად ლინკების უმრავლესობა მკვდარია.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
*{{ჰო}}-- [[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 19:08, 10 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]===
*{{ნომი}}- ეს სტატიაც ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ანიმე]]===
*{{ნომი}}- ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)


====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[ჰარლემი]]===
*{{ნომი}}- ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)

===[[რომის იმპერია]]===
*{{ნომი}} სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს, მითითებულ ლიტერატურაში თითქმის მხოლოდ [[ვპ:წყარო|პირველწყაროებია]], ასევე არ აქვს სქოლიო. რომის დიდებული იმპერია აშკარად უკეთეს სტატიას  იმსახურებს.--[[მომხმარებელი:Shavtara|Shavtara]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Shavtara|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Shavtara|წვლილი]]) 17:28, 2 მაისი 2025 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)

====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>srmq6012xetef0kbjcuz4oo8flf6ri1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427134</id>
      <parentid>5427128</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:03:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3160" sha1="asuj59515j4uv1vvuo1gfqvizy76ceu" xml:space="preserve">{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუებისთავი}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|რჩეული სტატიები]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/კანდიდატები|კანდიდატები]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/წესები|წესები და პროცედურა]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა1|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/სტატუსის მოხსნა|სტატუსის მოხსნა]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუა2|[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი/ყოფილი რჩეულები|არქივი]]}}
{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/ყუებისბოლო}}
&lt;div style=&quot;border:2px solid #479429; padding:.5em 1em 1em 1em;border-top:none;background-color:#fff;color:#000&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;padding:1ex; &quot;&gt;
[[სურათი:Qsicon exzellent Abwahl.svg|left|90px]]
ამ გვერდზე ხდება [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები|'''რჩეული სტატიებისათვის''']] ამ სტატუსის '''ჩამორთმევა'''. თუკი შეამჩნიეთ, რომ ერთ დროს რჩეული სტატია აღარ აკმაყოფილებს [[ვიკიპედია:სანიმუშო სტატიები|სანიმუშო სტატიის '''კრიტერიუმებს''']], გთხოვთ, წამოაყენოთ ქვემოთ ეს სტატია რჩეულის სტატუსის მოხსნის კანდიდატად. 

კენჭისყრისას გამოიყენეთ თარგები {{თ|ნომი}}, {{თ|ჰო}}, {{თ|მოიცა}}, {{თ|არა}}. თარგის {{თ|ჰმმ}} გამოყენება რეკომენდირებული არ არის, ის კენჭისყრაში არ ჩაითვლება. {{თ|ნომი}} და {{თ|ჰო}} ამ შემთხვევაში სტატუსის ჩამორთმევაზე თანხმობას ნიშნავს, ხოლო {{თ|არა}} სტატუსის შენარჩუნებას. 
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
{{სარჩევი მარჯვნივ}}
== კანდიდატები ==</text>
      <sha1>asuj59515j4uv1vvuo1gfqvizy76ceu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოქალაქე კეინი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>160819</id>
    <revision>
      <id>5427197</id>
      <parentid>4702125</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:27:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427197</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13103" sha1="725vxs8rm0ji1izd69kxak5anww7a6e" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა კინო
| სახელი = მოქალაქე კეინი
| სურათი = Citizen Kane poster.jpg
| ტიტრი = კინოფილმის პოსტერი
| რეჟისორი = [[ორსონ უელსი]]
| პროდიუსერი = ორსონ უელსი
| სცენარის ავტორი = ორსონ უელსი&lt;br /&gt;ჰერმან ჯ. მანკევიჩი
| ნაწარმოები = 
| როლებში = [[ორსონ უელსი]]&lt;br /&gt;[[ჯოზეფ კოტენი]]&lt;br /&gt;[[დოროთი ქამინგორი]]&lt;br /&gt;[[ევერეტ სლოანი]]|[[რეი კოლინსი]]|[[ჯორჯ ქოლორისი]]|[[აგნეს მურჰედი]]|[[პოლ სტიუარტი]]|[[რუთ უარიკი]]|[[ერსკინ სენფორდი]]|[[უილიამ ალანდი]]
| კომპოზიტორი = [[ბერნარდ ჰერმანი]]
| ოპერატორი = [[გრეგ ტოლანდი]]
| მონტაჟი = [[რობერტ ვაიზი]]
| სტუდია = Mercury Theatre
| დისტრიბუტორი = [[RKO Pictures]]
| გამოსვლის თარიღი = {{დაიწყე თარიღი|1941|05|01|df=yes}}
| ხანგრძლივობა = 119 წთ.
| ქვეყანა = {{USA}}
| ენა = [[ინგლისური ენა|ინგლისური]]
| ბიუჯეტი = $839,727&lt;ref name=&quot;AFIcat&quot;&gt;{{cite book|title=The American Film Institute Catalog of Motion Pictures Produced in the United States: Feature Films, 1941 - 1950|year=1971|url=https://archive.org/details/americanfilminst00amer|publisher=University of California Press|pages=[https://archive.org/details/americanfilminst00amer/page/433 433]–435|isbn=978-0520215214|accessdate=2010-02-27}}&lt;/ref&gt;
| შემოსავალი = $1,585,634 (აშშ)&lt;ref name=&quot;box officemojo&quot;&gt;{{cite web |url=http://boxofficemojo.com/movies/?id=citizenkane.htm |title= Citizen Kane |accessdate=2011-04-19 |work= |publisher=[http://boxofficemojo.com/ Box Office Mojo] |date= }}&lt;/ref&gt;
| წინ_უძღოდა = 
| შემდეგი = 
| საიტი = 
| imdb_id = 0033467
}}

'''მოქალაქე კეინი''' ({{lang-en|Citizen Kane }}) — 1941 წლის ამერიკული დრამა, რომლის რეჟისორი, პროდიუსერი, ერთ-ერთი სცენარისტი და მთავარი როლის შემსრულებელია [[ორსონ უელსი]]. ფილმი იყო უელსის სარეჟისორო დებიუტი და დაიმსახურა 9 ნომინაცია ოსკარზე. მათ შორის გაიმარჯვა მხოლოდ [[ოსკარი საუკეთესო ორიგინალური სცენარისთვის|ორიგინალური სცენარის]] ნომინაციაში. მას ხშირად მიიჩნევენ ყველა დროის საუკეთესო ფილმად. მთავარი გმირის პერსონაჟი დაფუძნებულია ამერიკელ გაზეთის მაგნატ [[უილიამ რანდოლფ ჰერსტი|უილიამ რანდოლფ ჰერსტსა]] და თავად ორსონ უელსის ცხოვრებაზე.&lt;ref&gt;[http://www.sparknotes.com/film/citizenkane/canalysis.html#Charles-Foster-Kane &quot;SparkNotes: Citizen Kane: Analysis of Major Characters&quot;]. SparkNotes. SparkNotes.com. Retrieved 11 April 2011.&lt;/ref&gt; ფილმის გამოსვლის შემდეგ, ჰერსტმა აკრძალა მისი ხსენება საკუთარ გაზეთებში.

თეატრში წარმატებისა და 1938 წლის რადიო გადაცემის „[[სამყაროთა ომები (რადიო)|სამყაროთა ომების]]“ შემდეგ, ორსონ უელესმა კონტრაქტი გააფორმა [[RKO Pictures]]-თან 1939 წელს. მიუხედავად იმისა, რომ უელსი გამოუცდელი რეჟისორი იყო, მას მისცეს სრული თავისუფლება მსახიობებისა და გადამღები ჯგუფის შერჩევასა და სიუჟეტის განვითარებაში. ორი დაწუნებული პროექტის შემდეგ, მან ჰერმან მანკევიცთან ერთად დაწერა „მოქალაქე კეინის“ სცენარი. ფილმის გადაღებები 1940 წელს მიმდინარეობდა, ამერიკული პრემიერა კი 1941 წელს შედგა.

იმის მიუხედავად, რომ კრიტიკოსებმა ის მოიწონეს, „მოქალაქე კეინმა“ ვერ შეძლო ამოექაჩა თავისი ბიუჯეტი. [[Rotten Tomatoes]]-ის მიხედვით შეფასებათა 100% დადებითია. მათ შორის ბევრი თანხმდება, რომ ის ყველა დროის საუკეთესო მხატვრული ფილმია.&lt;ref name=&quot;ebert080904&quot;&gt;{{cite web | last=Ebert | first=Roger | url=http://blogs.suntimes.com/ebert/2008/09/whats_your_favorite_movie.html | title=What's your favorite movie? | publisher=''Chicago Sun-Times'' | work=Roger Ebert's Journal | date=4 September 2008 | accessdate=6 January 2010 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20091208071230/http://blogs.suntimes.com/ebert/2008/09/whats_your_favorite_movie.html | archivedate=8 დეკემბერი 2009 }}&lt;/ref&gt; AFI-მ ის მეოცე საუკუნის საუკეთესო ფილმად აღიარა.

==სიუჟეტი==
{{სიუჟეტი}}
 
სასიკვდილო სარეცელზე მყოფი მედიამაგნატი ჩარლზ ფოსტერ კეინი ამბობს უკანასკნელ სიტყვას „ვარდის კოკორი“. პროდიუსერის დავალებით ჟურნალისტი ჯერი ტომფსონი მის ცხოვრებას იკვლევს და ცდილობს, რომ გაარკვიოს თუ რას ნიშნავდა კეინის უკანასკნელი სიტყვა. ის ინტერვიუებს ართმევს კეინის ოჯახის წევრებსა და ნაცნობებს. ირკვევა, რომ ბავშვობაში კეინი მისმა დედამ, მიუხედავად მამის წინააღმდეგობისა, აღსაზრდელად [[ბანკი|ბანკს]] მიაბარა. კეინი მემკვიდრეობის ვერცხლის საბადოს მიიღებს. ის გაზეთის გამოცემას დაიწყებს, რის გამოც უთანხმოებები აქვს მის აღმზრდელ უოლტერ ტეტჩერთან. ის სკანდალური გაზეთის მეპატრონიდან ამერიკის უმსხვილეს მედიამაგნატად იქცევა,  ცოლად [[აშშ-ის პრეზიდენტი]]ს დისწულს, ემილი მორტონს მოიყვანს, მაგრამ მასთან ცივი ურთიერთობა აქვს. კეინი კენჭს გუბერნატორად იყრის. მისი ოპონენტი, კორუმპირებული პოლიტიკოსეი ჯიმ გეტისი აშანტაჟებს კეინს და სთხოვს კანდიდატურის მოხსნას, წინააღმდეგ შემთხვევაში კი დაემუქრება, რომ გამოაქვეყნებს ინფორმაციას კეინისა და მისი საყვარლის, ვოკალისტ სუზან ალეგზანდერის შესახებ. კეინი გადაწყვეტს, არ დაემორჩილოს გეტისის მოთხოვნას და ამის გამო ცოლსაც დაშორდება. გეტისი მუქარას შეასრულებს, კეინი კი არჩევნებს წააგებს. კეინი სუზანზე დაქორწინდება და ცდილობს, ის ოპერის ვარსკვლავად აქციოს. მისი თანაშემწე, ჯედედაია ლელანდი, უარყოფით მიმოხილვას წერს ალექგზანდერის გამოსვლის შესახებ და ზედმეტი ალკოჰოლისგან საბეჭდ მანქანასთან ჩაეძინება. მის წერილს კეინი თავად დაასრულებს, ხოლო ლელანდს სამსახურიდან დაითხოვს. ბოლოს კეინი დაიწყებს გრანდიოზული სასახლის, ქსანადუს, მშენებლობას, რომელსაც ბოლომდე ვერ დაასრულებს. კეინი ყოფილი ცოლის ნივთების გადაყრისას დიდი ხნის წინ დაკარგულ ნივთს, თოვლის ფიფქებიან ბურთულას იპოვის და იტყვის „ვარდის კოკორი“. ეს იმ ბრენდის სახელწოდებაა, რომლის ციგითაც კეინი ბავშვობაში თამაშობდა. 

==როლებში==
*[[ორსონ უელსი]] — ჩარლზ ფოსტერ კეინი
*[[უილიამ ალანდი]] — ჯერი ტომფსონი 
*ფილ ვან ზანდტი — პროდიუსერი როულსტონი
*[[აგნეს მურჰედი]] — კეინის დედა
*ჰარი შენონი — კეინის მამა
*ჯორჯ კულური — წულტერ ტეტხერი
*რუთ უორიკი — ემილი მორტონი
*რეი კოლინსი — ჯიმ გეტისი
*დოროთი კომინიორე — სუზან ალეგზანდერი
*ჯოზეფ კოტენი — ჯედედაია ლელანდი

== ჯილდოები ==
* [[ოსკარი საუკეთესო ორიგინალური სცენარისთვის]] — ჰერმან მანკევიჩი

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [https://web.archive.org/web/20120902082854/http://guniah.wordpress.com/2011/09/17/orson/ მოქალაქე კეინი (1941) – ორსონ უელსი]

== სქოლიო ==
{{სქოლიოს სია}}

[[კატეგორია:ამერიკული ფილმები]]
[[კატეგორია:1941 წლის ფილმები]]
[[კატეგორია:ორსონ უელსის ფილმები]]
[[კატეგორია:აშშ-ის ფილმების ეროვნული რეესტრის ფილმები]]</text>
      <sha1>725vxs8rm0ji1izd69kxak5anww7a6e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოქვის სახარება</title>
    <ns>0</ns>
    <id>164243</id>
    <revision>
      <id>5427199</id>
      <parentid>4662151</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:30:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427199</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27440" sha1="otflsicmm8r05bjm7vucvhvk0na674w" xml:space="preserve">[[File:Mokvi Bible (Page).jpg|250პქ|მინიატიურა|ერთ-ერთი გვერდი მინიატიურით მოქვის სახარებიდან]]
'''მოქვის სახარება''', ასევე '''მოქვის ოთხთავი''' — [[შუა საუკუნეები]]ს ქართული ხელნაწერი [[სახარება]]. გადაწერილია [[1300]] წელს, [[აფხაზეთი|აფხაზეთში]], ღვთისმშობლის სახელობის [[მოქვის ტაძარი|მოქვის ტაძარში]]. მოქვის სახარება ცნობილია თავისი მდიდრული ტრადიციული ქართული ორნამენტებითა და [[მინიატიურა|მინიატიურებით]]. ტექსტი შესრულებულია [[ნუსხური]]თ.

მოქვის სახარება გადაწერილია დანიელ მოქველი ეპისკოპოსის დაკვეთით. ამაზე მიუთითებს ხელნაწერის ბოლოს დართული ფურცელი, რომელზედაც გამოსახულია [[ღვთისმშობელი]] ყრმით და თავად დანიელ ეპისკოპოსი. ღვთისმშობელი მდგომარეა, ქვემოთ კი, მის წინაშე მუხლმოდრეკილი დანიელია. დანიელ ეპისკოპოსის გამოსახულების თავზე [[ასომთავრული]] წარწერაა, რომელიც ქარაგმის გახსნით ამგვარად იკითხება: „დანიელ მოქველი მთავარეპისკოპოსი“. დანიელ ეპისკოპოსმა მოქვის სახარება ღვთისმშობლის სახელზე აგებულ [[მოქვის ტაძარი|მოქვის ტაძარს]] შესწირა. 

მოქვის სახარების გადამწერია [[ეფრემი]]. ამაზე თავისივე ანდერძი მეტყველებს. [[ეფრემი]] სამეცნიერო ლიტერატურაში მიჩნეულია ასევე მოქვის სახარების მინიატიურებისა და დეკორის ავტორადაც&lt;ref name=&quot;QSE&quot;&gt;[[ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია]], ტომი 4, გვერდი 247, [[თბილისი]], [[1979]] წელი.&lt;/ref&gt;.

მოქვის სახარება [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] 80-იან წლებში [[გელათის მონასტერი|გელათის მონასტრის]] წიგნთსაცავში ინახებოდა. [[1921]] წელს იგი [[საქართველო]]ს სხვა ეროვნულ საგანძურთან ერთად [[ექვთიმე თაყაიშვილი]]ს თაოსნობით გადასარჩენად [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] გაიტანეს. [[საქართველო]]ში იგი მხოლოდ [[1945]] წელს დააბრუნეს. ამჟამად მოქვის სახარება თბილისში, [[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი]]ს საცავშია დაცული (Q 902)&lt;ref name=&quot;Tavisupleba&quot;&gt;[http://www.radiotavisupleba.ge/content/article/2133193.html რადიო თავისუფლება, მეათე სტუდია, ჯიმშერ რეხვიაშვილი, გადავარჩინოთ მოქვის სახარება, 20.08.2010]&lt;/ref&gt;.

== აღწერილობა ==
მოქვის სახარებას ზომები 30 x 23 სმ-ს შეადგენს. წიგნი შეიცავს 328 ფურცელს. ფურცლები კარგად დამუშავებული ტყავისაგანაა დამზადებული. ტექსტი [[ნუსხური]]ა და თითოეულ ფურცელზე განაწილებულია ორ სვეტად. ხელნაწერი გამოირჩევა ლამაზი კალიგრაფიული ხელითა და მდიდრულად ორნამენტირებული დეკორისაგან. ხელნაწერის დასაწყისი ათი მდიდრულად შემკული კამარაა. ყოველი ახალი თავის დასაწყისში გაკეთებულია ასევე მდიდრული თავსართები (თავსამკაულები). ტექსტში აბზაცების თავში მრავლადაა საზედაო ასოები. მათი საერთო რაოდენობა მოქვის სახარებაში 531-ს შეადგენს&lt;ref name=&quot;QSE&quot;/&gt; და ამმხრივ სახარება ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეულია ქართულ [[შუა საუკუნეები]]ს ხელნაწეებში. საზედაო ასოები ძირითადდ [[ფრინველები|ფრინველთა]] და [[ცხოველები|ცხოველთა]] გამოსახულებებისაგან შედგება. 

სახარება მდიდარია სახარებიეული სიუჟეტების ამსახველი მინიატიურებით, რომელთა საერთო რაოდენობა 152-ს შეადგენს. მინიატიურები ტექსტში ჩასმულია შინაარსობრივად შესაბამის ადგილებში. ოთხკუთხა ფორმის მინიატიურა ხშირად გადაწერილი სვეტის ფარგლებიდან გამოდის, ხოლო საზედაო ასოსთან ერთად ფერადოვან ანსამბლს ქმნის ლამაზად დაწერილი ტექსტის ფონზე.

=== მოხატულობა ===
[[ფაილი:Mokvis Otkhtavi.jpg|ხელნაწერის ბოლოს დართული ფურცელი, რომელზედაც გამოსახულია ღვთისმშობელი ყრმით და სახარებას დამკვეთი დანიელ ეპისკოპოსი. მინიატიურა დაზიანებულია ფონად გამოყენებული ფურცლოვანი ოქროს ჩამოცვენის გამო|მინიატიურა|250პქ]]
გარდა მინიატიურების სიმრავლისა, მოქვის სახარების მოხატულობა გამორჩეულია თავისი საშემსრულებლო ტექნიკითაც. ქართულ წიგნებში მინიატიურების ფონის შესავსებად გამოიყენებოდა ფურცლოვანი [[ოქრო]] რომელიც ფურცელზე [[ნიორი|ნივრის]] ან სპეციალური წებოვანი შენაერთების საშუალებით მაგრდებოდა. სხვა ქართულ ხელნაწერებში [[ოქრო]]თი იფარებოდა ის ადგილები, რომლებიც მინიატიურის გამოსახულების გარშემოწერილი კონტურების მიღმა, მოქვის სახარებაში კი მოხატულობები უშუალოდ ოქროს ზემოდანაა შესრულებული — თავდაპირველად მინიატურის მთელი არე დაიფარა ფურცლოვანი ოქროთი, ხოლო შემდეგ ზედ საღებავები დაიდო შესაბამის ადგილებში. ამგვარმა მოხატულობამ არ გაამართლა და მინიატიურების მნიშვნელოვანი დაზიანების ერთ-ერთ მიზეზად ხშირად სწორედ მოქვის გამორჩეული მოატულობის ტექნიკა სახელდება — საღებავმა დროთა განმავლობაში შეიწოვა მის ქვეშ არსებული [[ოქრო]] და გამოაშრო, რის შედეგადაც საღებავი ოქროსთან ერთად თანდათანობით სცილდება ეტრატს და მინიატურულ მხატვრობას აზიანებს.

შინაარსობრივად მოქვის სახარების მინიატიურები ერთ მთლიან საილუსტრაციო ციკლს ქმნიან, რომელიც იწყება [[მათეს სახარება|მათეს სახარების]] დასაწყისში წარმოდგენილი ქრისტეს გენეალოგიით და იოანეს სახარების ბოლოს მთავრდება სულიწმიდის მოფენითა და ღვთისმშობლის მიძინებით. აღსანიშნავია, რომ [[ქრისტე]]ს გენეალოგიური ხის გამოსახულება ქართულ მინიატიურებში იშვიათია. [[ქრისტე]]ს ცხოვრების ამსახველი მინიატიურები ქრონოლოგიური თანმიმდევრობითაა დალაგებული. ძირითადად დასურათებულია [[მათეს სახარება]] (სულ 97 მინიატიურა), ხოლო დანარჩენ თავებში ივსება საილუსტრაციო ციკლის შემადგენლობა. იშვიათია ერთი და იმავე სიუჟეტის მინიატიურის განმეორება. განსხვავებით მოქვის სახარებისაგან, სხვა ქართულ ოთხთავებში თითოეული თავი საკუთარ დამოუკიდებელ საილუსტრაციო ციკლს შეიცავს. მოქვის სახარება გელათისა და ჯრუჭის მეორე ოთხთავებისაგან განსხვავებით, იძლევა ძირითადად, შინაარსის საკვანძო სიტუაციებს, მაშინ როდესაც ეს ორი დაწვრილებით მოგვითხრობს სახარების ამბებს.

== დაზიანებები და რესტავრაციები ==
მოქვის სახარება სხვა ქართულ ხელნაწერ სახარებებთან შედარებით ყველაზე მეტადაა დაზიანებული. დაზიანება ძირითადად ეხება ფურცლოვან ოქროზე შესრულებულ უნიკალურ მინიატიურებს. ხელნაწერის დაზიანების მიზეზად რამდენიმე გარემოება სახელდება, მათ შორის სახარებას თავდაპირველი შენახვის არასწორი პირობები, თუმცა მინიატიურების სავალალო მდგომარეობის ძირითად მიზეზად მაინც მათი შესრულების განსხვავებული ტექნიკაა მიჩნეული. ხელოვნებათმცოდნეობის დოქტორის, პროფესორ ელენე მაჭავარიანის თქმით, მხატვრობის დაზიანებები გამოწვეულია იმით, რომ მინიატიურების ფონად გამოყენებულია [[ოქრო]]. დროთა განმავლობაში საღებავებსა და ეტრატს შორის არსებული შემაკავშირებელი ნივთიერება ამოშრა და საღებავებმა შეიშრო [[ოქრო]], რის გამოც მინიატურების ნახატობა იშლება&lt;ref name=&quot;Tavisupleba&quot;/&gt;.

მოქვის სახარებას რამდენიმეჯერ ჩაუტარდა რესტავრაცია, თუმცა, ელენე მაჭავარიანის განცხადებით, ყველა მათგანი წარუმატებლად დასრულდა. თავდაპირველად, მინიატიურების გადასარჩენად [[კვერცხი]]ს [[ცილა|ცილით]] დაფარეს კამარები, მაგრამ ამან პირიქით, უარყოფითი შედეგი აჩვენა. შემდეგში [[საქართველო]]ში სპეციალურად მოქვის სახარებასათვის მოიწვიეს [[გერმანელები|გერმანელი]] რესტავრატორი, რომელმაც სცადა შემაკავშირებელი ნივითერების ამოქაჩვა, რათა მისი საშუალებით საღებავების ფენა ეტრატთან შეწებებულიყო, თუმცა ეს მცდელობაც უშედეგოდ დასრულდა&lt;ref name=&quot;Tavisupleba&quot;/&gt;.

[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი]]ს დირექტორის [[ბუბა კუდავა]]ს განცხადებით, მოქვის სახარებას ამჟამინდელი მდგომარეობა განსაკუთრებით მძიმეა და მასზე მკვლევართა მუშაობაც კი საშიშია. მინიატიურებს მუდმივად ცვივა მიკეონაწილაკები, რომლებიც შეუიარაღებელი თვალითაც ჩანს. ბუბა კუდავას თქმით, [[საქართველო]]ში არ არსებობს არც რესტავრაციისათვის საჭირო მასალა და არც აპარატურა&lt;ref name=&quot;Tavisupleba&quot;/&gt;. 

აღსანიშნავია, რომ იუნესკოს საქმეთა ეროვნულმა კომისიამ [[2010]]-[[2011]] წლებში მონაწილეობის პროგრამის ფარგლებში 37 საპროექტო განაცხადიდან შეარჩია ათი, რომელთაგან ერთ-ერთი პროექტი მოქვის სახარებას დიაგნოსტიკას, დიგიტალიზებას და გამოცემას ითვალისწინებს&lt;ref name=&quot;Tavisupleba&quot;/&gt;. 

=== „გადავარჩინოთ მოქვის სახარება“ ===
[[ფაილი:Mokvis saxareba - Mates saxareba.jpg|სპეციალურად ღონისძიებისათვის შექმნილი მოქვის სახარების ერთ-ერთ გვერდზე დაფუძნებული თანამედროვე კალიგრაფიული ნამუშევარი, კალიგრაფი: დავით მაისურაძე|მინიატიურა|250პქ]]
მოქვის სახარების რეაბილიტაციისათვის საჭირო თანხების შესაგროვებლად [[2010]] წლის [[7 დეკემბერი|7 დეკემბერს]] ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის მეგობართა საზოგადოების ორგანიზებით [[მარჯანიშვილის თეატრი|კოტე მარჯანიშვილის სახელობის სახელმწიფო დრამატულ თეატრში]] გაიმართა საქველმოქმედო აქცია-კონცერტი სახელწოდებით „გადავარჩინოთ მოქვის სახარება“. მარჯანიშვილის თეატრისა და ცენტრის მეგობართა საზოგადოების გარდა პროექტს ორგანიზებას უწევდა ასევე [[თსუ|ივანე ჯავახიშვილის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტური თვითმმართველობა]]. ღონისძიებას ასევე მხარს უჭერდნენ ქალაქ [[თბილისის მერია]] და [[აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა|აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის]] მთავრობა.

საქველმოქმედო კონცერტში მონაწილეობას იღებდნენ [[ქართველები|ქართველი]] მომღერლები და ანსამბლები, მათ შორის [[გიორგი უშიკიშვილი]] და ანსამბლი „ლაშარი“, [[ნეკა სებისკვერაძე]], [[დავით არჩვაძე]], თეატრალური კვარტეტი, ანსამბლი ,,ბასიანი’’, ანსამბლები „მართვე“ და „ფესვები“, აფხაზეთის მთავრობასთან არსებული სიმღერისა და ცეკვის ანსამბლი, საპატრიარქოს მგალობელთა გუნდი, [[თამრიკო ჭოხონელიძე]], [[ეკა მამალაძე]], [[ლიზა ბაგრატიონი]], [[ნატო მეტონიძე]], [[ნუკრი კაპანაძე]], [[ზუმბა]], [[ნიაზ დიასამიძე]], [[სოფო ხალვაში]], მსახიობი [[მურმან ჯინორია]].

[[მარჯანიშვილის თეატრი|მარჯანიშვილის]] თეატრში მოქვის სახარების შესახებ ასევე მოეწყო მცირე გამოფენა, სადაც წარმოდგენილი იყო საინფორმაციო ბანერები და სახარების მულაჟი. გარდა ამისა, ღონისძიებაზე მისულ სტუმრებს საშუალება ჰქონდათ შეეძინათ ახალგაზრდა კალიგრაფების მიერ ქაღალდზე, მუყაოსა თუ კერამიკულ ნაწარმზე საგანგებოდ შესრულებული სამახსოვრო წარწერები და მოქვის სახარების დეტალების ასლები. გაიყიდა ასევე საგანგებოდ ამ აქციისათვის დამზადებული, მოქვის სახარებასთან დაკავშირებული სხვადასხვა სახის სუვენირი&lt;ref name=&quot;manuscript2&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.mes.gov.ge/content.php?id=1725&amp;lang=geo |title=ერთად გადავარჩინოთ მოქვის სახარება! |accessdate=2021-01-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210204122102/https://www.mes.gov.ge/content.php?id=1725&amp;lang=geo |archivedate=2021-02-04 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;medianews&quot;&gt;{{Cite web |url=http://medianews.ge/index.php/ka/content/54094/ |title=მედიანიუსი, ერთად გადავარჩინოთ მოქვის სახარება! 08.12.2010 |access-date=05.06.2011 |archive-date=12.12.2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191212185549/http://medianews.ge/index.php/ka/content/54094/ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mes.gov.ge/content.php?id=1725&amp;lang=geo |title=საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტრო, ერთად გადავარჩინოთ მოქვის სახარება! |accessdate=2011-06-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121102094746/http://mes.gov.ge/content.php?id=1725&amp;lang=geo |archivedate=2012-11-02 }}&lt;/ref&gt;. 

როგორც ბილეთებიდან, ასევე გაყიდული სუვერინებიდან კალიგრაფიული ნამუშევრებიდან შემოსული თანხა, პროექტის ფარგლებში, სრულად მოხმარდება მოქვის სახარებას (სახარების) რესტავრაციას&lt;ref name=&quot;manuscript2&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;medianews&quot;/&gt;.

== ლიტერატურა ==
{{ქსე|4|247}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.kvirispalitra.ge/martlmadidebluri/5010-qmoqvis-sakharebaq-gansacdelshia.html ეკა ლომიძე, „მოქვის სახარება“ განსაცდელშია! კვირის პალიტრა, 20-09-2010]
* [http://www.radiotavisupleba.ge/content/article/2133193.html რადიო თავისუფლება, მეათე სტუდია, ჯიმშერ რეხვიაშვილი, გადავარჩინოთ მოქვის სახარება, 20.08.2010]
* [https://www.mes.gov.ge/content.php?id=1725&amp;lang=geo ერთად გადავარჩინოთ მოქვის სახარება!] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210204122102/https://www.mes.gov.ge/content.php?id=1725&amp;lang=geo |date=2021-02-04 }} 
* [http://medianews.ge/index.php/ka/content/54094/ მედიანიუსი, ერთად გადავარჩინოთ მოქვის სახარება! 08.12.2010] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191212185549/http://medianews.ge/index.php/ka/content/54094/ |date=12.12.2019 }}
* [http://www.mes.gov.ge/content.php?id=1725&amp;lang=geo საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტრო, ერთად გადავარჩინოთ მოქვის სახარება!] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121102094746/http://mes.gov.ge/content.php?id=1725&amp;lang=geo |date=2012-11-02 }}
* [http://www.presage.tv/?m=news&amp;NID=11693 მოქვის სახარების გადასარჩენად საქველმოქმედო აუქციონი იწყება // Presage.tv - 26.06.2011]

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

{{ქართული ოთხთავები}}

[[კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის Q ფონდი]]
[[კატეგორია:ქართული ოთხთავები]]
[[კატეგორია:XIII საუკუნის ხელნაწერები]]</text>
      <sha1>otflsicmm8r05bjm7vucvhvk0na674w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოლდოვის ეკლესიები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>164280</id>
    <revision>
      <id>5426997</id>
      <parentid>4572051</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:32:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5426997</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5305" sha1="29rxhpicaaj2qpz6tyr5e48qc1h57pt" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი
|სახელი = მოლდოვის ეკლესიები
|სურათი       = [[ფაილი:Moldovita monastery1.jpg|250პქ]]
|სურათის წარწერა= მოლდოვიცის მონასტერი
|რუკა= 
|რუკის_წარწერა = 
|რუკის ზომა = 
|ქვეყანა =  {{დროშა|რუმინეთი}}
|ტიპი= კულტურული
|კრიტერიუმი= 	i, iv
|ID          =
|ბმული        =   
|რეგიონი=  ევროპა
|კოორდინატები=  
|წელი=  1993  
|სესია=  
|ნომერი =   598
|გაფართოება =  2010
}}
{{მსოფლიო მემკვიდრეობა|598}}
'''ჩრდილოეთ მოლდოვის მოხატული ეკლესიები''' ([[რუმინული ენა|რუმ]]. ''Bisericile pictate din nordul Moldovei'') — [[რუმინეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|რუმინული მართლმადედებელი ეკლესიის]] ტაძრები [[რუმინეთი|რუმინეთში]], სუჩაევის მიწის ჩრდილოეთ მოლდოვის რეგიონში. აგებულია დაახლოებით [[1487]] — [[1583]] წლებში.

[[1993]] წლიდან, ეკლესიები შესულია [[იუნესკო]]ს [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] სიაში.

{| class=&quot;wikitable&quot;
! სახელი || სოფელი || აშენებულია
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot; 
| წმინდა [[იოანე ნათლისმცემელი|იოანე ნათლისმცემლის]] ეკლესია ||[[არბორე]] || 1503
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;
| ყოვლადწმინდა [[ღვთისმშობლის მიძინება|ღვთისმშობლის]] მიძინების ტაძარი || [[უმორი]] || 1530
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;
| [[მოლდოვიცის მონასტერი]] || [[მოლდოვიცა]] || 1532
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;
| იესოს წმინდა ჯვრის ეკლესია || [[პატრაუტი]] || 1487
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;
| [[წმინდა ნიკოლოზი]]ს ეკლესია || [[პრობოტა]] || 1531
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;
| [[წმინდა გიორგი]]ს ეკლესია || [[სუჩაევა]] || 1522
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;
| წმინდა გიორგის ეკლესია, ყოფილი ვორონეცის მონასტერი  || [[ვორონეცი]] || 1487
|- bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;
| სუჩევიცის [[აღდგომა|აღდგომის]] მონასტერი  || [[სუჩევიცა]] || 1583
|}

== იხილეთ აგრეთვე==
* [[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commonscat|Churches of Moldavia World Heritage Site}}
* [http://whc.unesco.org/en/list/598 პროფილი იუნესკოს საიტზე]
* [http://www.centruldepelerinaj.ro/index.php?&amp;lang=en Cultural Heritage and Religious Tourism in Bucovina and Moldavia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120204174705/http://www.centruldepelerinaj.ro/index.php?&amp;lang=en |date=2012-02-04 }}
* [http://www.romanianmonasteries.org/allchurches.html The Painted Wonders of Bucovina]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080827164825/http://www.romanianmonasteries.org/allchurches.html |date=2008-08-27 }}
* [http://www.manastiri-bucovina.go.ro/bukovina.htm Monasteries of Bucovina] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070204025644/http://www.manastiri-bucovina.go.ro/bukovina.htm |date=2007-02-04 }}
* [http://www.rounite.com/2008/06/26/bucovina-monasteries/ Ten Wonders of Bucovina] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141105193708/http://www.rounite.com/2008/06/26/bucovina-monasteries/ |date=2014-11-05 }}
* [http://romania-travelguide.info/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=48&amp;Itemid=62 Painted Churches in Bukovina] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110421084717/http://romania-travelguide.info/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=48&amp;Itemid=62 |date=2011-04-21 }}

{{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები რუმინეთში}}

[[კატეგორია:რუმინეთის მართლმადიდებელი ეკლესია]]
[[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები რუმინეთში]]</text>
      <sha1>29rxhpicaaj2qpz6tyr5e48qc1h57pt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მურანუვი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>166628</id>
    <revision>
      <id>5427327</id>
      <parentid>4552287</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:08:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427327</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3996" sha1="fy79oiio9kltp3bc942g8efeo6jsi38" xml:space="preserve">[[File:PL Warsaw muranów location.svg|thumb|300px|მურანუვის მდებარეობა შრუდმიეშციეს რაიონში]]

'''მურანუვი''' ({{lang-pl|Muranów}}) — საცხოვრებელი უბანი [[ვარშავა]]ში, [[შრუდმიეშციე]]ს  რაიონში.

==ეტიმოლოგია==
მურანუვი, როგორც დასახლებული ადგილი, გაჩნდა [[XVII საუკუნე]]ში. ამ ადგილას სასახლე ედგა [[ვენეცია|ვენეციელ]] არქიტექტორს, იოზეფ ბელოტის, რომელმაც საკუთარ სასახლეს მურანუვი უწოდა ვენეციის ახლოს მდებარე კუნძულის, [[მურანო]]ს, გამო. აქედან მოდის უბნის სახელწოდება.

==ისტორია==
[[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომამდე]] მურანუვი [[ებრაელები]]თ დასახლებული უბანი იყო. ამან განაპირობა [[გეტო]]ს სწორედ ამ უბანში შექმნა. [[ვარშავის გეტო]]ს ტერიტორია ძირითადად ამ უბანს ემთხვეოდა. 1943 წელს, [[მორდეხაი ალენევიჩი]]ს ხელმძღვანელობით დაიწყო [[ვარშავის გეტოს აჯანყება]]. აჯანყება სასტიკად ჩაახშვეს, და უბანი მთლიანად დაანგრიეს. გადარჩა მხოლოდ რამდენიმე შენობა. 50-იან წლებში მოხდა მურანუვის ხელახალი განაშენიანება ერთიანი ურბანული გეგმით. [[ვარშავის გეტო]]ს ნანგრევებზე გაშენდა საცხოვრებელი უბანი [[სოციალისტური რეალიზმი]]ს არქიტექტურით.

[[File:Getto pomnik.jpeg|thumb|300px|გეტოს გმირების მემორიალი]] 

==თანამედროვეობა==
დღესდღეობით მურანუვი საცხოვრებელი უბანია, თუმცა აქ არის ვარშაველ ებრაელთა სამახსოვრო დაფები, [[ვარშავის გეტო]]ს გმირების მონუმენტი, [[უმშლაგპლაცი]]ს მემორიალი. დაგეგმილია დაგეგმილია [[ვარშავის მეტროპოლიტენი|მეტრო სადგურ მურანუვის]] (ანილევიჩის და გენერალ ანდერსის ქუჩების გადაკვეთაზე) და პოლონელ ებრაელთა ისტორიის მუზეუმის აშენება.

==რესურსები ინტერნეტში==
*{{commons-inline|Muranów}}
*[http://www.stacjamuranow.art.pl/ ვეგ-გვერდი მურანუვის შესახებ]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728052042/http://www.stacjamuranow.art.pl/ |date=2011-07-28 }}

[[კატეგორია:ვარშავის უბნები]]</text>
      <sha1>fy79oiio9kltp3bc942g8efeo6jsi38</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი/ყოფილი რჩეულები</title>
    <ns>4</ns>
    <id>168772</id>
    <revision>
      <id>5427133</id>
      <parentid>5015889</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:03:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427133</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="204655" sha1="eayeoa5fuzj5vzagq6yqgukagsqsmqt" xml:space="preserve">{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი/ქუდი}}&lt;div style=&quot;border:2px solid #A3B1BF; padding:.5em 1em 1em 1em;border-top:none;background-color:#fff;color:#000&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;padding:1ex; &quot;&gt;

აქ იმ სტატიების სიაა, რომლებიც ერთ დროს რჩეულები იყო, მაგრამ ახლა ხარისხით, სისრულით ან სხვა კრიტერიუმით '''[[ვიკიპედია:სანიმუშო სტატიები|რჩეულ სტატიის კრიტერიუმებს]]''' აღარ აკმაყოფილებს.

'''გვერდის რედაქტორს''': სტატია, რომელიც საერთო კონსენსუსით აღარ პასუხობს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს, თავისი განხილვითურთ სტატუსის მოხსნის გვერდიდან გადმოიტანეთ ქვემოთ მოყვანილი სიის თავში. გამოიყენეთ თარგი {{თ|სტატუსი მოეხსნა}} და მიუწერეთ მოხსნის თარიღი.

:&lt;small&gt;რჩეული სტატიის ყოფილი კანდიდატების სიის ხილვა შესაძლებელია აქ: [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი/ჩავარდნილი|ჩავარდნილი სტატიები]].&lt;/small&gt;
:&lt;small&gt;რჩეული სტატიების ქრონოლოგიური სიის ხილვა შეგიძლიათ [[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/არქივი|რჩეულები სტატიების არქივში]]&lt;/small&gt;

&lt;div style=&quot;clear:both&quot;&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
{{სარჩევი მარჯვნივ}}
&lt;!-- სარჩევის დასაწყისი. ცვლილებები შეიტანეთ ამ ხაზის ქვევით --&gt;
==2026==
===[[მათემატიკა]]===
*{{ნომი}}- საკმაოდ მოძველებული (2006 წელსაა რჩეული) სტატიაა და არ იმსახურებს ამჟამად, ამ სახით. — [[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 19:07, 10 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
===[[ბათუმი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
===[[ნოქალაქევი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)
*{{კომენტარი}} სტატიას უკვე აქვს სტატუსი მოხსნილი. — &lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 21:04, 4 დეკემბერი 2021 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი ისედაც მოხსნილი აქვს, შესაბამისად, თავიდან ვერ მოეხსნება.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
===[[ზემფირა]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს. --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
===[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს. რამდენიმე წყაროზე დაყრდნობითაა შექმნილი და ამჟამად ლინკების უმრავლესობა მკვდარია.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
*{{ჰო}}-- [[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 19:08, 10 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
===[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]===
*{{ნომი}}- ეს სტატიაც ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
===[[ანიმე]]===
*{{ნომი}}- ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
===[[ჰარლემი]]===
*{{ნომი}}- ვერ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] ([[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]) 15:52, 9 მაისი 2023 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
===[[რომის იმპერია]]===
*{{ნომი}} სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს, მითითებულ ლიტერატურაში თითქმის მხოლოდ [[ვპ:წყარო|პირველწყაროებია]], ასევე არ აქვს სქოლიო. რომის დიდებული იმპერია აშკარად უკეთეს სტატიას  იმსახურებს.--[[მომხმარებელი:Shavtara|Shavtara]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Shavtara|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Shavtara|წვლილი]]) 17:28, 2 მაისი 2025 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#008000;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''David'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#008000;&quot;&gt;'''''As'''''&lt;/span&gt;]] 15:27, 8 იანვარი 2026 (UTC)
====შედეგი====
*სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:DerFuchs|&lt;font color=&quot;#474747&quot; style=&quot;font-size:0.9em&quot;&gt;Der&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;#000&quot;&gt;'''Fuchs'''&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:DerFuchs|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:53, 4 ივლისი 2026 (UTC)
==2025==
===[[ჩერნობილის კატასტროფა]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)
*{{ჰო}} — &lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 21:04, 4 დეკემბერი 2021 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:ზურა6446|&lt;span style=&quot;color:#000080;&quot;&gt;'''''ზურა'''''&lt;/span&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:ზურა6446|&lt;span style=&quot;color:#008000&quot;&gt;'''''6446'''''&lt;/span&gt;]]  18:20, 2 აგვისტო 2022 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 15:16, 8 იანვარი 2026 (UTC)

====შედეგი====

სტატია არ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა --[[მომხმარებელი:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Meh'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''man'''''&lt;/span&gt;]] 15:16, 8 იანვარი 2026 (UTC)

==2022==
===[[საფრანგეთის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები]]===
*{{ნომი}}- სტატია ვეღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#5D8AA8;color:#F0F8FF;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#F0F8FF;padding:0 4px;color:#5D8AA8;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 13:59, 10 ოქტომბერი 2021 (UTC)
*{{ჰო}} — &lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 21:04, 4 დეკემბერი 2021 (UTC)
*{{ჰო}} მოძველებული სტატიაა — [[მომხმარებელი:ზურა6446|&lt;span style=&quot;color:#000080;&quot;&gt;'''''ზურა'''''&lt;/span&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:ზურა6446|&lt;span style=&quot;color:#008000&quot;&gt;'''''6446'''''&lt;/span&gt;]]  08:29, 30 აპრილი 2022 (UTC)

====შედეგი====

სტატია არ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა— [[მომხმარებელი:Mehman97|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Mehman'''''&lt;/span&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Mehman97|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''97'''''&lt;/span&gt;]] 08:59, 6 მაისი 2022 (UTC)

== 2021 ==

=== [[მარჯანიშვილის თეატრი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|27/01/2021}}
* {{ნომი}}- სტატიას აქვს მხოლოდ ერთადერთი სქოლიო და ერთადერთი ვებ-რესურსი, თეატრის. რჩეულის სტატუსი ამ დროისთვის აღარაა რელევანტური.--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:36, 21 დეკემბერი 2020 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს მინიმალურ კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა.--— [[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  13:20, 27 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ნიკო მარი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18.04.2021}}
* {{ნომი}}- სტატიისთვის რჩეულის სტატუსი ამ დროისთვის აღარაა რელევანტური.--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:40, 21 დეკემბერი 2020 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:02, 18 აპრილი 2021 (UTC)

=== [[გუგი (არქიტექტურა)]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18.04.2021}}
*{{ნომი}}- 2007-ში კი იმსახურებდა...----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:07, 13 იანვარი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:10, 6 აპრილი 2021 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:02, 18 აპრილი 2021 (UTC)

===[[ჰერაკლე]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18.04.2021}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:46, 6 აპრილი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:09, 6 აპრილი 2021 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:02, 18 აპრილი 2021 (UTC)

===[[გოდფრი ჰაროლდ ჰარდი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|18.04.2021}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:47, 6 აპრილი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:09, 6 აპრილი 2021 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:02, 18 აპრილი 2021 (UTC)

===[[ფაუ-2]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|18.04.2021}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:49, 6 აპრილი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:09, 6 აპრილი 2021 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:02, 18 აპრილი 2021 (UTC)

===[[რიო ფერდინანდი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|18.04.2021}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:50, 6 აპრილი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:08, 6 აპრილი 2021 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს. სტატუსი მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 13:02, 18 აპრილი 2021 (UTC)
=== [[მონღოლეთი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}}  - --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:43, 11 აპრილი 2017 (UTC)
* {{ჰო}}. - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:20, 13 სექტემბერი 2018 (UTC)
* {{ჰო}} — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|&lt;font color=&quot;#0000FF&quot;&gt;Mikheil&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|&lt;span style=&quot;color:#00FF00&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  20:52, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:26, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:09, 8 იანვარი 2021 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:12, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[Grand Theft Auto]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}}  - სტატიას სჭირდება [[ვიკიპედია:ვიკიფიცირება|ვიკიფიცირება]], შეიცავს მოძველებულ ინფორმაციას, სექცია '''მომავალი''' დაწერილია 2009 წელს და შესაბამისად, გამოტოვებულია ძალიან ბევრი შესაძლო ინფორმაცია. შეიცავს ბევრ წითელ ბმულს (იხ. სექცია '''საუნდტრეკები''') და ა.შ.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 19:45, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|&lt;font color=&quot;#0000FF&quot;&gt;Mikheil&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|&lt;span style=&quot;color:#00FF00&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  20:52, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:26, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:ჯეო|ჯეო 4WIKI]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:08, 8 ნოემბერი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:10, 8 იანვარი 2021 (UTC)

====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:12, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ტფილისის უნიკა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}}  - --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 19:50, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|&lt;font color=&quot;#0000FF&quot;&gt;Mikheil&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|&lt;span style=&quot;color:#00FF00&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  20:52, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:26, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:10, 8 იანვარი 2021 (UTC)
* {{ჰო}} ეს სტატია 2009 წელს იქნა არჩეული, კი ბატონო მაშინ შეიძლება მეც მიმეცა ხმა, მაგრამ ახლა 2021 წელია----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:04, 12 იანვარი 2021 (UTC)

====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:12, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[პიერ ოგიუსტ რენუარი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}}  - სამაბზაციანი სტატია სურათებით.--&lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 14:37, 29 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} 2008 წელს ამას მეც ავირჩევდი, მაგრამ ახლა?--[[მომხმარებელი:ჯეო|ჯეო 4WIKI]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 09:59, 13 ნოემბერი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:11, 8 იანვარი 2021 (UTC)

====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:19, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ტიესტო]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}}  - გვაქვს მხოლოდ კარიერის სექცია, ისიც 2008 წელს დაწერილი და გაუახლებელი.--&lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 14:37, 29 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} სასტიკად სჭირდება განახლება, 12 წლიანი პაუზა ცოტა ზედმეტია, უნდა ჩამოერთვას--[[მომხმარებელი:ჯეო|ჯეო 4WIKI]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:09, 8 ნოემბერი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:11, 8 იანვარი 2021 (UTC)

====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:19, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ბრინჯაოს მხედარი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}}  - კომენტარის გარეშე.--&lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 14:21, 29 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:11, 8 იანვარი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:04, 12 იანვარი 2021 (UTC)

====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:19, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ლელა წურწუმია]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}}  - ბიოგრაფია დაწერილია 2007 წლის მონაცემებით. მოქმედი მომღერლის რჩეულ სტატიაში 13 წლიანი წყვეტა გვაქვს.--&lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 14:37, 29 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}- სტატიისთვის რჩეულის სტატუსი ამ დროისთვის აღარაა რელევანტური.--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:45, 21 დეკემბერი 2020 (UTC)
* {{მომხრე}} რაღაცეები ჩავამატე მაგრამ მაინც არ აკმაყოფილებს სტატუსს----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:33, 9 იანვარი 2021 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:19, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ვლადიმერ ვისოცკი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}}  - ძალიან მწირი ინფორმაცია.--&lt;font face=&quot;Forte&quot; color=&quot;#364E19&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt; 14:37, 29 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:12, 8 იანვარი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:05, 12 იანვარი 2021 (UTC)
====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:22, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ჯეკ კერუაკი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|14/01/2021}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 01:37, 12 ივნისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:12, 8 იანვარი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:03, 13 იანვარი 2021 (UTC)

====შედეგი====
სამწუხაროდ, სტატია არ აკმაყოფილებს არსებულ კრიტერიუმებს. რჩეულის სტატუსი საზოგადოების კონსენსუსის საფუძველზე მოეხსნა.--[[მომხმარებელი:Melberg|&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;M&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;elberg&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:Melberg|&lt;span style=&quot;color:grey&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  19:22, 14 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ვარძია]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|12/01/2021}}
* {{ნომი}} - --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 07:36, 27 ნოემბერი 2016 (UTC)
* {{ჰო}}. - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:21, 13 სექტემბერი 2018 (UTC)
* {{ჰო}}. - --[[მომხმარებელი:Ercwlff|Ercwlff]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Ercwlff|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/Ercwlff|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:59, 22 სექტემბერი 2019 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 19:38, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|&lt;font color=&quot;#0000FF&quot;&gt;Mikheil&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|&lt;span style=&quot;color:#00FF00&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  20:51, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:26, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:09, 8 იანვარი 2021 (UTC)
* {{ჰო}}----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:03, 12 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[სტოკჰოლმი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|12/01/2021}}
* {{ნომი}}  - სამწუხაროდ აღარ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს.[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 08:06, 17 იანვარი 2018 (UTC)
* {{ჰო}}. - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:20, 13 სექტემბერი 2018 (UTC)
* {{ჰო}}-- '''[[User:UndDerDie|UndDerDie]]''' 10:24, 13 სექტემბერი 2018 (UTC)
* {{ჰო}} — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|&lt;font color=&quot;#0000FF&quot;&gt;Mikheil&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|&lt;span style=&quot;color:#00FF00&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  20:52, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:26, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''4WIKI'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:11, 21 ნოემბერი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:10, 8 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[ანტონიო გაუდი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|12/01/2021}}
* {{ნომი}} - სავარაუდოდ ამასაც. --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:32, 28 აპრილი 2016 (UTC)
* {{ჰო}}. - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:21, 13 სექტემბერი 2018 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 19:38, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|&lt;font color=&quot;#0000FF&quot;&gt;Mikheil&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|&lt;span style=&quot;color:#00FF00&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  20:50, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:26, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:43, 21 დეკემბერი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:34, 9 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[გერმანიის იმპერია]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|12/01/2021}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:25, 26 თებერვალი 2014 (UTC)
* {{ჰო}} ნამდვილად საინტერესო სტატიაა, მაგრამ, რჩეულობაზე ნამდვილად ვერ ქაჩავს. — '''[[მომხმარებელი:UndDerDie|UndDerDie]]''' 07:50, 27 ნოემბერი 2016 (UTC)
* {{ჰო}} — [[მომხმარებელი:MIKHEIL|&lt;font color=&quot;#0000FF&quot;&gt;Mikheil&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|&lt;span style=&quot;color:#00FF00&quot;&gt;მიწერა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;  20:50, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:26, 24 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}} ----[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:42, 21 დეკემბერი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}----&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;'''''ჯეო'''''&lt;/font&gt;&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''2007'''''&lt;/font&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ჯეო|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ჯეო|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:03, 12 იანვარი 2021 (UTC)

=== [[პირველი მსოფლიო ომი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|12/01/2021}}
* {{ნომი}} შეიძლება ითქვას, რომ საერთოდ ყველანაირი წყაროს გარეშეა დაწერილი (ყოველ შემთხვევაში, მითითებული არ არის). — '''[[მომხმარებელი:UndDerDie|UndDerDie]]''' 13:18, 1 დეკემბერი 2016 (UTC)
* {{ჰო}}. - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:22, 13 სექტემბერი 2018 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:იაკობ მახარაძე|იაკობ მახარაძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:იაკობ მახარაძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/იაკობ მახარაძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 22:26, 24 მაისი 2020 (UTC)

* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:ზურა6446|&lt;font color=&quot;#006400&quot;&gt;'''''ზურა'''''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:ზურა6446|&lt;span style=&quot;color:#006400&quot;&gt;'''''6446'''''&lt;/span&gt;]] 13:11, 29 მაისი 2020 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:გიორგი ჩუბინიძე|გიორგი ჩუბინიძე]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჩუბინიძე|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/გიორგი ჩუბინიძე|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:44, 21 დეკემბერი 2020 (UTC)

== 2020 ==
=== [[რუსთავი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|06/02/2020}}
* {{ნომი}} - ამას ალბათ უნდა მოეხსნას. --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:32, 28 აპრილი 2016 (UTC)

*{{ჰო}}. - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:19, 13 სექტემბერი 2018 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Mehman97|&lt;span style=&quot;color:#ff0500&quot;&gt;'''''Mehman'''''&lt;/span&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Mehman97|&lt;span style=&quot;color:#0500ff&quot;&gt;'''''97'''''&lt;/span&gt;]] 15:31, 6 ოქტომბერი 2018 (UTC)
*{{ჰო}}-- '''[[User:UndDerDie|UndDerDie]]''' 16:04, 6 ოქტომბერი 2018 (UTC)

== 2018 ==
=== [[ღამურა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|13/09/2018}}
* {{ნომი}} — არ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის სტანდარტებს. ინფორმაცია საერთოდ სხვა რამეზე წერია და არა გვარ ღამურაზე. [[მომხმარებელი:გიო ოქრო|&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;'''''გიო'''''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|&lt;font color=&quot;#66FF00&quot;&gt;'''''ოქრო'''''&lt;/font&gt;]] 08:59, 25 მაისი 2018 (UTC)
* {{ჰო}} - ერთ დროს კარგი იყო, ახლა უკვე გაუმჯობებსება ჭირდება.[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:28, 6 ივლისი 2018 (UTC)
*{{ჰო}}-- '''[[User:UndDerDie|UndDerDie]]''' 10:41, 8 სექტემბერი 2018 (UTC)

=== [[ჯექსონ პოლოკი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|13/09/2018}}
*{{ნომი}} - [[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:50, 10 აპრილი 2018 (UTC)
*{{ჰო}}-- '''[[User:UndDerDie|UndDerDie]]''' 22:38, 31 აგვისტო 2018 (UTC)

=== [[რომის დაარსება]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|13/09/2018}}
* {{ნომი}} სამწუხაროდ, სტატია რჩეულობას არ იმსახურებს. რომ ავიღოთ იგივე პორტუგალიური ვერსია, სადაც რჩეულია, უფრო დიდია, თანაც, უფრო გამყარებულია წყაროებით. — '''[[მომხმარებელი:UndDerDie|UndDerDie]]''' 18:40, 27 ნოემბერი 2016 (UTC)
* {{ჰო}} ----[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 12:39, 30 ნოემბერი 2016 (UTC)
* {{ჰო}} --'''''&lt;font color=&quot;gold&quot;&gt;[[მომხმარებელი:გიო ოქრო|გიო]]&lt;/font&gt; &lt;font color=&quot;#66FF00&quot;&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:გიო ოქრო|ოქრო]]&lt;/font&gt;'''''  08:15, 17 იანვარი 2018 (UTC)

=== [[ნიკო ფიროსმანი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|13/09/2018}}
* {{ნომი}} - აღარ აკმაყოფილებს კრიტერიუმებს.--[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 08:11, 7 ნოემბერი 2016 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 23:52, 24 ნოემბერი 2016 (UTC)
* {{ჰო}} სქოლიოს გამო. — '''[[მომხმარებელი:UndDerDie|UndDerDie]]''' 07:51, 27 ნოემბერი 2016 (UTC)
* {{ჰო}} [[მომხმარებელი:Gobrona|Gobrona]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Gobrona|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/Gobrona|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 12:15, 8 სექტემბერი 2018 (UTC)

== 2016 ==
=== [[კირილ ზდანევიჩი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|26/01/2016}}
* {{ნომი}} ეს სტატია შემოწმებულიც კი არაა.--[[მომხმარებელი:ILIA|'''ILIA''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ILIA|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 16:01, 24 იანვარი 2016 (UTC)
* {{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO]]→[[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|13]][[ფაილი:Wikiswing.gif|25პქ]] 08:16, 25 იანვარი 2016 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 19:34, 25 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[ნაგაზი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|24/01/2016}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 00:14, 13 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}}--[[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 11:52, 18 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[ქართული დამწერლობა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} – სამწუხაროდ ეს სტატიაც აღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს. მაგალითისთვის ინგლისუი სტატია ბევრად უკეთესია. --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:29, 24 თებერვალი 2015 (UTC)
* {{მომხრე}} - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 11:05, 5 ივლისი 2015 (UTC)
*{{მომხრე}} — სამწუხაროა, რომ ამ სტატიას ინგლისურენოვანი სჯობს, მაგრამ რეალობაა. — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO]]→[[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|13]][[ფაილი:Wikiswing.gif|25პქ]] 15:48, 14 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 01:19, 26 მაისი 2014 (UTC)
* {{მომხრე}} - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 11:08, 5 ივლისი 2015 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:ILIA|'''ILIA''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ILIA|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 13:03, 5 ივლისი 2015 (UTC)
* {{მომხრე}}--[[მომხმარებელი:George.G|George.G]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:George.G|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/George.G|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:31, 5 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}} --[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:58, 12 იანვარი 2016 (UTC)
*{{მომხრე}} აშკარაა, რომ ინფორმაცია იმაზე მწირია, ვიდრე შესაძლებელია იყოს.— [[მომხმარებელი:Beqabai|~ბ.ბ.~]] &lt;small&gt;([[მომხმარებლის განხილვა:Beqabai|მომწერეთ აქ!]])&lt;/small&gt; 09:27, 13 იანვარი 2016 (UTC)
*{{მომხრე}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO]]→[[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|13]][[ფაილი:Wikiswing.gif|25პქ]] 15:45, 14 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[ახალი ზელანდიის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} დღევანდელი სტატნდარტებით ეს სტატია ამ სახით რჩეულობას აღარ იმსახურებს, თანაც სტატიაში არსებული ინფორმაცია მოძველებულია.--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#005bbb;color:#ffd500;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;]][[მომხმარებლის განხილვა:David1010|&lt;span style=&quot;background:#ffd500;padding:0 4px;color:#005bbb;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] 09:42, 1 ნოემბერი 2015 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 20:49, 11 იანვარი 2016 (UTC)
*{{მომხრე}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO]]→[[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|13]][[ფაილი:Wikiswing.gif|25პქ]] 15:40, 14 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[მგელი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} „ჭკვიანი, საზრიანი და ადვილად შემგუებელი ცხოველი“ კი არის მგელი, მაგრამ სტატია ნამდვილად არ არის საკმარისად კარგი რჩეულობისთვის.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 23:10, 12 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}} --[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 05:57, 13 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[ეჟენ იონესკო]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} მგონი, განხილვაც ზედმეტია. ---[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 10:24, 5 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}}--[[მომხმარებელი:George.G|George.G]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:George.G|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/George.G|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:30, 5 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}} --[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:58, 12 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}}— [[მომხმარებელი:Beqabai|~ბ.ბ.~]] &lt;small&gt;([[მომხმარებლის განხილვა:Beqabai|მომწერეთ აქ!]])&lt;/small&gt; 09:23, 13 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}}—--[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 09:03, 14 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}}--[[მომხმარებელი:ILIA|'''ILIA''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ILIA|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 09:06, 14 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[ციცინათელების საფლავი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 00:27, 13 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}} --[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 05:57, 13 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}} - --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 09:02, 14 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}}--[[მომხმარებელი:ILIA|'''ILIA''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ILIA|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 09:06, 14 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[ელა ფიცჯერალდი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} გარდა იმისა, რომ ზომით პატარაა, უცნაურად აწყობილი სტატიაა. არც რაიმე თარგი აქვს (თუნდაც დისკოგრაფიის) და არც სქოლიო საერთოდ.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 00:05, 13 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}} --[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 05:57, 13 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}}--[[მომხმარებელი:ILIA|'''ILIA''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ILIA|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 08:41, 14 იანვარი 2016 (UTC)
*{{მომხრე}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO]]→[[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|13]][[ფაილი:Wikiswing.gif|25პქ]] 15:39, 14 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[უფლისციხე]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} ზომით პატარაა – ძლივს ცდება 20 000 ბაიტიან ნიშნულს. უკრაინულ ვიკიპედიაშიც კი გაცილებით მეტი წერია. ისტორიის სექციაც ძალიან მცირეა. თუ ვინმემ არ განავრცო სტატია, აუცილებლად მოსახსნელი აქვს სტატუსი!--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 23:46, 12 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}} --[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 05:57, 13 იანვარი 2016 (UTC)
*{{მომხრე}} ამ სტატიაში ინფორმაცია შედარებით ნაკლებია და სანაცვლოდ ფოტოებითაა ზედმეტად დახუნძლული.— [[მომხმარებელი:Beqabai|~ბ.ბ.~]] &lt;small&gt;([[მომხმარებლის განხილვა:Beqabai|მომწერეთ აქ!]])&lt;/small&gt; 09:20, 13 იანვარი 2016 (UTC)
*{{მომხრე}} ამას განხილვაც კი არ სჭირდება. ასეთი სტატია ნამდვილად არ იმსახურებს რჩეულობას.--[[მომხმარებელი:ILIA|'''ILIA''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ILIA|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 08:39, 14 იანვარი 2016 (UTC)
*{{მომხრე}} — ვეთანხმები ილიას. განხილვაც ზედმეტია. — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO]]→[[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|13]][[ფაილი:Wikiswing.gif|25პქ]] 15:39, 14 იანვარი 2016 (UTC)
=== [[მიხეილ ჯავახიშვილი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|18/01/2016}}
* {{ნომი}} ეს სტატია იმ რჩეულებიდან ერთ-ერთია, რომელიც სახელს გვიფუჭებს და საზოგადოებას წარმოდგენას უცვლის იმის შესახებ, რა არის ვიკიპედია. ასეთი შიგთავსით არათუ რჩეული, არამედ ჩვეულებრივი სტატიაც დაუშვებელია. იხილეთ სექციები: '''ქართული ენა''' და '''მასზე წერდნენ'''. გთხოვთ, თავად გადახედოთ სტატიას და მალე მივიღოთ გადაწყვეტილება.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Algerian&quot; color=&quot;#4B5320&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 23:46, 12 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}} --[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 05:57, 13 იანვარი 2016 (UTC)
* {{მომხრე}}--[[მომხმარებელი:ILIA|'''ILIA''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ILIA|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 08:45, 14 იანვარი 2016 (UTC)
==2015 ==
=== [[რომულუსი და რემუსი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/07/2015}}
* {{ნომი}} - კიდევ ერთი.--[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:29, 15 ივნისი 2015 (UTC)
* {{მომხრე}} - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 11:04, 5 ივლისი 2015 (UTC)
=== [[დავით IV აღმაშენებელი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/07/2015}}
* {{ნომი}} — საშუალო დონის სტატიაა. დავითი აშკარად უკეთესს იმსახურებს.--[[მომხმარებელი:ILIA|'''ILIA''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ILIA|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 20:38, 5 ივლისი 2015 (UTC)
*{{მომხრე}}. - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 08:51, 6 ივლისი 2015 (UTC)
=== [[ილია ჭავჭავაძე]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/07/2015}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:00, 24 დეკემბერი 2014 (UTC)
*{{მომხრე}} - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:38, 5 ივლისი 2015 (UTC)
=== [[იუდაიზმი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/07/2015}}
* {{ნომი}} – ამას წყაროებიც კი არ აქვს მითითებული.--[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:25, 25 მარტი 2015 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:ႨႪႨႠ|'''ႨႪႨႠ''']] [[მომხმარებლის განხილვა:ႨႪႨႠ|&lt;small&gt;&lt;sup&gt;&lt;span style=&quot;color:#000080; font-family:Tahoma; text-shadow:grey 0.2em 0.2em 0.4em&quot;&gt;'''განხილვა'''&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt;]] 14:29, 15 ივნისი 2015 (UTC)
* {{მომხრე}} - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 11:05, 5 ივლისი 2015 (UTC)
=== [[იეზიდები]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/07/2015}}
* {{ნომი}} - საბედნიეროდ სტანდარტები გაიზარდა :) --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 01:58, 23 თებერვალი 2014 (UTC)
* {{მომხრე}} საბედნიეროდ კი. აგრეთვე სტატია დამატებით წყაროებს საჭიროებს. - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 11:07, 5 ივლისი 2015 (UTC)
=== [[ალექსანდრე სოლჟენიცინი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/07/2015}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:07, 25 დეკემბერი 2014 (UTC)
*{{მომხრე}} - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:38, 5 ივლისი 2015 (UTC)

=== [[ედიტ პიაფი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/07/2015}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:07, 25 დეკემბერი 2014 (UTC)
*{{მომხრე}} - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:38, 5 ივლისი 2015 (UTC)

=== [[კარლ ფრიდრიხ გაუსი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/07/2015}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:07, 25 დეკემბერი 2014 (UTC)
*{{მომხრე}} - [[User:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8; font-family:Neuropol&quot;&gt;&lt;b&gt;OTOGI&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[User talk:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#0018A8&quot;&gt;Messages&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:37, 5 ივლისი 2015 (UTC)

=== [[გიიომ აპოლინერი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/07/2015}}
* {{ნომი}} - [[მომხმარებელი:Otogi|&lt;span style=&quot;color:Black&quot;&gt;&lt;b&gt;ოთოჯი&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#808080&quot;&gt;განხილვა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 19:34, 18 ივნისი 2014 (UTC)
*{{ჰო}} - მოსახსნელია --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 16:56, 8 ივლისი 2014 (UTC)

==2014 ==
===[[ჰაიტი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
*{{ნომი}} სხვებს კი ჯობია, მაგრამ ცოტა წერია და სქოლიოც მწირია — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 10:13, 17 მარტი 2011 (UTC)
*{{ნომი}} - თან ბოლო მოვლენებზეც არაფერი წერია --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:38, 17 მარტი 2011 (UTC)
*{{არა}}. ინკვიზიცია ხომ არ ვართ?!--[[User:Gaeser|&lt;span style=&quot;color:#ff0000;&quot;&gt;გ&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;color:#000000;&quot;&gt;იორგი&lt;/span&gt;]] 13:55, 18 მარტი 2011 (UTC)
*&lt;s&gt;{{ჰო}} ინკვიზიცია რა შუაშია, ხო მოყვანილია მიზეზები? — [[მომხმარებელი:Gilmour|Gilmour]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Gilmour|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/Gilmour|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 20:58, 24 მარტი 2011 (UTC)&lt;/s&gt;
**{{კომენტარი}} ამ მომხმარებელს არ აქვს უფლება, მიიღოს მონაწილეობა კენჭისყრაში, ვინაიდან რეგისტრირებულია სულ ცოტა ხნის წინ. — [[მომხმარებელი:Floydgeo|BH]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Floydgeo|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/Floydgeo|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 21:03, 24 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰმმ}} - მოდით, ჯერ „უარესებს“ მივხედოთ. სტატია მენანება რჩეულობის ჩამოსართმევად, მაგრამ თუ არავინ მიხედავს (ვგულისხმობ სქოლიოს განვრცობასა და ერთი-ორი სიტყვის ჩამატებას უკანასკნელ მოვლენებზე), შესაძლოა, სულ მალე ამასაც მოუწიოს.—[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 06:15, 25 მარტი 2011 (UTC)
**{{კომენტარი}} ვეთანხმები გიორგის (ITshnik-ს). ამ სტატიას მგონი ჯობს სქოლიო გავუმდიდროთ.— [[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 07:48, 25 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:37, 7 იანვარი 2014 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Otogi|&lt;span style=&quot;color:Black&quot;&gt;&lt;b&gt;ოთოჯი&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#808080&quot;&gt;განხილვა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 16:28, 17 თებერვალი 2014 (UTC)

=== [[პიროსთან ომი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} - აღარ შეესაბამება რჩეულის კრიტერიუმებს. --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:59, 28 ნოემბერი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:44, 6 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:23, 22 იანვარი 2014 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Otogi|&lt;span style=&quot;color:Black&quot;&gt;&lt;b&gt;ოთოჯი&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#808080&quot;&gt;განხილვა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 16:11, 17 თებერვალი 2014 (UTC)

=== [[შუმერი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} — --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:12, 8 აპრილი 2013 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:54, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Otogi|&lt;span style=&quot;color:Black&quot;&gt;&lt;b&gt;ოთოჯი&lt;/b&gt;&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Otogi|&lt;span style=&quot;color:#808080&quot;&gt;განხილვა&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 16:11, 17 თებერვალი 2014 (UTC)

=== [[რომის სამეფო]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} - ახლანდელ რჩეულებთან შედარებით ძალიან უსუსურად გამოიყურება. --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:45, 12 ნოემბერი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 20:38, 31 დეკემბერი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:39, 6 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:23, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} —--[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 07:13, 12 აპრილი 2013 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:54, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ნოქალაქევი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 17:39, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:13, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#006400&quot;&gt;'''JABA'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#006400&quot;&gt;'''1977'''&lt;/span&gt;]] 18:14, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:45, 6 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 11:48, 7 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ქალაქი-მშვენიერი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 17:03, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:14, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}-- --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 12:01, 28 ნოემბერი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:46, 6 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[უჯრედი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
*{{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:17, 30 ოქტომბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 18:13, 21 ივნისი 2013 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:53, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:26, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[კორეული დამწერლობა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
*{{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 05:59, 9 ოქტომბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:38, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:26, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[რომაელთა ომი ეტრუსკებთან]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
*{{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:24, 24 ოქტომბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} სტატიას რომელსაც საერთაშორისო ბმულებიც კი არ აქვს, რჩეულობის პრეტენზია არ უნდა ჰქონდეს. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 05:30, 27 იანვარი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:37, 17 ივნისი 2013 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:38, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:26, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ოპ-არტი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 12:36, 30 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#006400&quot;&gt;'''JABA'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#006400&quot;&gt;'''1977'''&lt;/span&gt;]] 18:12, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:15, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 16:15, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ნილს ბორი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} - --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:19, 20 ნოემბერი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font face=&quot;Times New Roman&quot; color=&quot;#003366&quot;&gt;&lt;b&gt;Saliner&lt;/b&gt;&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;sup&gt;✉&lt;/sup&gt;]] 13:38, 28 ნოემბერი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 20:37, 31 დეკემბერი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:23, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ალვარ აალტო]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} ამ სტატიას სტატუსი რომ არ ქონდეს და ახლა წამოაყენონ, ვინმე აირჩევს რჩეულად? დღეს უკვე აღარ არის სათანადო დონის. --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 12:22, 30 ივნისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:15, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 16:14, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} საინტერესო სტატიაა, მაგრამ თუ არავინ განავრცო, 20 კილობაიტის კრიტერიუმსაც ვერ აკმაყოფილებს. --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 20:06, 30 ივნისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:15, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:07, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)
=== [[პოლ დირაკი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:20, 15 აპრილი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:15, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)

===[[რიჩარდ ფეინმანი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
*{{ნომი}} - რჩეულობისგან შორსაა --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:16, 27 აპრილი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 06:59, 6 ოქტომბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 18:14, 21 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:26, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ოპერა გარნიე]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} — უკვე აღარ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 07:37, 8 აპრილი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} დღეს უკვე აღარ იმსახურებს. საკმაოდ მცირე ზომისაა რჩეულობისთვის და ვერც იმას ვიტყვით, რომ ამომწურავია, რადგან ფრანგულში გაცილებით მეტი წერია.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 21:47, 20 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:07, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[სვასტიკა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} — არ აკმაყოფილებს რჩეული სტატიის კრიტერიუმებს--[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 19:21, 31 მარტი 2013 (UTC)
*{{ჰო}}მართლაც ძალიან პატარაა, დღეს უკვე ასეთი ზომის სტატიები აღარ უნდა იყოს ქართულ ვიკიპედიაში რჩეული. ზოგი შეიძლება პატარაა, მაგრამ ამომწურავია, თუმცა ამაზე იგივეს ვერ ვიტყვით. სხვა ვიკიპედიებში გაცილებით მეტი წერია.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ხაშურელი&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;(გ)&lt;/span&gt;]] 19:29, 31 მარტი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:37, 17 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:42, 6 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ლუციუს იუნიუს ბრუტუსი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}} ამაზე წინებისგან განსხვავებით კამათი შეიძლება, მაგრამ მე მაინც ვთვლი, რომ უნდა ჩამოეხსნას სტატუსი --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 18:00, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:12, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#006400&quot;&gt;'''JABA'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#006400&quot;&gt;'''1977'''&lt;/span&gt;]] 18:14, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:59, 21 აგვისტო 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:38, 6 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:24, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ბუნების ისტორია (პლინიუსი)]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|17/02/2014}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 17:55, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:12, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#006400&quot;&gt;'''JABA'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#006400&quot;&gt;'''1977'''&lt;/span&gt;]] 18:13, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:58, 21 აგვისტო 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:38, 6 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 11:44, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:25, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ნიკოლოზ ბარათაშვილი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|03/02/2014}}
*{{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:30, 22 ოქტომბერი 2012 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 05:31, 27 იანვარი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:37, 17 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:06, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:სულხან ქვიშხელი|სულხან ქვიშხელი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:სულხან ქვიშხელი|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/სულხან ქვიშხელი|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:26, 22 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[დასავლეთის ფრონტი უცვლელია]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/01/2014}}
* {{ნომი}} ჩემთვის ერთ–ერთი საყვარელი წიგნია, თუმცა ვთვლი, რომ დღეს აღარ აკმაყოფილებს რჩეულობის კრიტერიუმებს, თუ ვინმე ხელს მოკიდებს და განავრცობს, კარგი იქნება. --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 20:12, 30 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 17:07, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 12:05, 5 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:14, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 11:48, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:09, 7 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ყოვლისშემძლეობის პარადოქსი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/01/2014}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 17:25, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} ყველა სიკეთესთან ერთად &lt;nowiki&gt;{{წყარო}}&lt;/nowiki&gt; აქვს ჩასასმელი --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 17:39, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 12:07, 5 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:14, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 11:48, 7 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 16:08, 7 იანვარი 2014 (UTC)
=== [[დიდი კატები]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|06/01/2014}}
*{{ნომი}} - სამწუხაროდ ამ ეტაპზე აღარ  იმსახურებს --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:12, 12 სექტემბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 06:59, 6 ოქტომბერი 2012 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:41, 6 იანვარი 2014 (UTC)

=== [[ალბათობის თეორია]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/01/2014}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 17:36, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 17:40, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{მომხრე}}--&lt;small&gt;&lt;span style=&quot;border:1px solid black;padding:1px;&quot;&gt;[[მომხმარებელი:George-09|&lt;font style=&quot;color:white;background:blue;font-family:sans-serif;&quot;&gt;'''&amp;nbsp;George-09&amp;nbsp;'''&lt;/font&gt;]]&lt;/span&gt;&lt;/small&gt; 18:13, 21 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:58, 21 აგვისტო 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:45, 6 იანვარი 2014 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 11:48, 7 იანვარი 2014 (UTC)

==2013 ==
=== [[პერგამონის მუზეუმი (ბერლინი)]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 20:04, 30 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 17:08, 1 ივლისი 2013 (UTC)

=== [[ვალტერ გროპიუსი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 19:55, 30 ივნისი 2013 (UTC)

=== [[ალენ დელონი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 19:49, 30 ივნისი 2013 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 12:03, 5 ივლისი 2013 (UTC)

=== [[რობერტ სტურუა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 19:48, 30 ივნისი 2013 (UTC)

=== [[ვერიკო ანჯაფარიძე]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} სამწუხაროდ, არ აკმაყოფილებს 20 კილობაიტის კრიტერიუმს.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 19:46, 30 ივნისი 2013 (UTC)

=== [[გუგენჰაიმის მუზეუმი (ბილბაო)]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} '''სასწრაფოდ!''' --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 16:55, 1 ივლისი 2013 (UTC)
* {{ჰო|'''გეთანხმები. სასწრაფოდ!'''}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 17:06, 1 ივლისი 2013 (UTC)

=== [[ფრიდა კალო]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|03/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} განხილვა უნდა საერთოდ?--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 19:43, 30 ივნისი 2013 (UTC)

=== [[ზაქარია ფალიაშვილი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|03/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 19:40, 30 ივნისი 2013 (UTC)

=== [[ორჰან ფამუქი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|03/07/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} მხოლოდ 18 კილობაიტი და არასაკმარისი ინფორმაცია, თუნდაც გერმანული ვარიანტი ნახეთ, რომელიც არც კია რჩეული.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 12:20, 30 ივნისი 2013 (UTC)

===[[მორიელები]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|03/07/2013}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 18:17, 21 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} - ვიკიფიცირებაც კი არ აქვს ნორმალურად. --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:04, 26 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 08:46, 26 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 18:04, 1 ივლისი 2013 (UTC)

===[[პლინიუს უფროსი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|01/07/2013}}
* {{ნომი}} არ აკმაყოფილებს 20 კილობაიტის კრიტერიუმს--[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 15:15, 31 მაისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:37, 17 ივნისი 2013 (UTC)
* {{კომენტარი}} შოთას ვერ დავეთანხმები, რადგან ბოლო რედაქციით სტატია ზუსტად 20,178 ბაიტია. :) ჩემი პოზიცია ამ სტატიასთან დაკავშირებით ჩამოუყალიბებელია, ჯერ-ჯერობით. — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 06:58, 21 ივნისი 2013 (UTC)
:{{კომენტარი}} მე ვიცოდი, რომ ერთი კილობაიტი 1024 ბაიტი იყო, შეიძლება რამე მეშლება, არ ვიცი {{(:)}} ნებისმიერ შემთხვევაში სტატია პატარაა რჩეულობისთვის, ინგლისურში მეტი წერია და შეიძლება დამატება ინფორმაციის. მე ხელს ნამდვილად არ მიშლის მისი სტატუსი {{(:)}}--[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 10:04, 21 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 18:11, 21 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} ეს არ არის ისეთი სტატია, რომ 0,178 ბაიტი რამეს წყვეტდეს. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 08:46, 26 ივნისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 18:03, 1 ივლისი 2013 (UTC)

=== [[ტორონტოს ტელეანძა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|26/06/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} - სასწრაფოდ მოსახსნელი აქვს ! --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:02, 26 ივნისი 2013 (UTC)

=== [[სიმბოლიზმი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|21/06/2013}}
*{{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:47, 5 ოქტომბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 06:59, 6 ოქტომბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 05:32, 27 იანვარი 2013 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:37, 17 ივნისი 2013 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 21:47, 20 ივნისი 2013 (UTC)

=== [[უეფა-ს ევროპის ლიგა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|21/06/2013}}
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ხაშურელი&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;(გ)&lt;/span&gt;]] 15:26, 22 მაისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 15:31, 22 მაისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#d40000;color:#ffffff;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;background:#2ca05a;padding:0 4px;color:#ffffff;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] [[File:Regional Emblem of Hong Kong.svg|30px |link=ka:მომხმარებლის განხილვა:David1010]] 07:29, 31 მაისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 06:15, 21 ივნისი 2013 (UTC)

===[[აღმოსავლეთის ექსპრესი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|21/06/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#d40000;color:#ffffff;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;background:#2ca05a;padding:0 4px;color:#ffffff;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] [[File:Regional Emblem of Hong Kong.svg|30px |link=ka:მომხმარებლის განხილვა:David1010]] 07:29, 31 მაისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#568203&quot;&gt;'''SALINER'''&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#568203&quot;&gt;''&lt;sub&gt;დაუკავშირდი&lt;/sub&gt;''&lt;/span&gt;]] 21:17, 20 ივნისი 2013 (UTC)

===[[ფრანსუა რაბლე]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|21/06/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} წინა სტატიის ანალოგიურად, არაა 20 კილობაიტიც კი--[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 15:16, 31 მაისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:37, 17 ივნისი 2013 (UTC) 

===[[რვა ლაზიერის ამოცანა]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|21/06/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} ეს ხომ საერთოდ--[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 15:18, 31 მაისი 2013 (UTC)
* {{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 08:37, 17 ივნისი 2013 (UTC)

=== [[ნუმა პომპილიუსი]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|29/04/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:14, 29 აპრილი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ხაშურელი&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;(გ)&lt;/span&gt;]] 14:15, 29 აპრილი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} 20 კბ არცაა --[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 14:20, 29 აპრილი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 15:40, 29 აპრილი 2013 (UTC)

=== [[ჩვეულებრივი წვერა]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|01/04/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} --[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ხაშურელი&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;(გ)&lt;/span&gt;]] 19:59, 31 მარტი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} როგორც ვატყობ, ბევრ სტატიას აქვს რჩეულის სტატუსი მოსახსნელი --[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 20:09, 31 მარტი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} - არ აკმაყოფილებს 20 კილობაიტიან კრიტერიუმს. — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 07:07, 1 აპრილი 2013 (UTC)

=== [[ტოპოლოგია]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|01/04/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} საკმაოდ მცირე ტექსტი რჩეულობისთვის (20 კილობაიტიც არაა. სხვა ვიკიპედიაბში გაცილებით მეტი წერია და არ არის რჩეული) და ზედმეტად ბევრი წითელი ბმული.--[[მომხმარებელი:Saliner|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ხაშურელი&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Saliner|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;(გ)&lt;/span&gt;]] 19:12, 31 მარტი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} წითელი ბმულები სტატიის „ბრალი“ არ არის, მაგრამ სხვა კრიტერიუმებიდან გამომდინარე უნდა მოეხსნას რჩეულობა--[[მომხმარებელი:SHOTHA|&lt;font color=&quot;#45b94d&quot;&gt;შოთა&lt;/font&gt;]] &lt;small&gt;&lt;sup&gt;[[მომხმარებელი განხილვა:SHOTHA|&lt;span style=&quot;color:#ff0000&quot;&gt;[UT]&lt;/span&gt;]]&lt;/sup&gt;&lt;/small&gt; 19:39, 31 მარტი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 19:51, 31 მარტი 2013 (UTC)
* {{ჰო}} - არ აკმაყოფილებს 20 კილობაიტიან კრიტერიუმს. — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 07:06, 1 აპრილი 2013 (UTC)

===[[რომის პაპების სია (გრაფიკი)]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|27/01/2013}}
*{{ნომი}} ეს სტატია არ იმსახურებს რჩეულობას რადგანაც უბრალოდ გრაფიკებია და მეტი არაფერი. ამ ლოგიკით მაშინ ყველა სტატია სადაც მხოლოდ სია ან გრაფიკია რჩეული უნდა გახდეს--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#d52b1e;color:#fff;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;background:#fff;padding:0 4px;color:#d52b1e;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] [[File:Rotating earth (Very small).gif|30px |link=ka:მომხმარებლის განხილვა:David1010]] 19:57, 16 სექტემბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} - გეთანხმები --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 08:55, 19 სექტემბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 06:59, 6 ოქტომბერი 2012 (UTC)
* {{ჰო}} რჩეული გრაფიკი? რა ვიცი, რა ვიცი....--[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 05:33, 27 იანვარი 2013 (UTC)

===[[შიომღვიმე]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|27/01/2013}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} არ აკმაყოფილებს ელემენტარულ მოთხოვნას 20 კბ არ არის. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 05:28, 27 იანვარი 2013 (UTC)

== 2012 ==
=== [[შავი ზღვის დატბორვის თეორია]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|06/10/2012}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:42, 5 ოქტომბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#AE1C28;color:#fff;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;background:#21468B;padding:0 4px;color:#fff;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] [[File:Rotating earth (Very small).gif|30px |link=ka:მომხმარებლის განხილვა:David1010]] 06:50, 5 ოქტომბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო|ავტომატურად}}, 10,536 ბაიტი. ხვალ მივხედავ. — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 18:58, 5 ოქტომბერი 2012 (UTC)

=== [[ლუი ნიკოლა დავუ]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|11/09/2012}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} – სტატი 20 კბ-ზე ნაკლებია და შესაბამისად რცეულობას არ იმსახურებს. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 21:36, 10 სექტემბერი 2012 (UTC)
*{{ჰო|ავტომატურად}} - 17,668 ბაიტი. — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 07:18, 11 სექტემბერი 2012 (UTC)

===[[აკირა კუროსავა]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/09/2012}}
*{{ნომი}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;background:#FF8000;color:#fff;padding:0 4px&quot;&gt;'''''დათო'''''&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;background:green;padding:0 4px;color:#fff;&quot;&gt;'''''1010'''''&lt;/span&gt;]] [[File:Rotating earth (Very small).gif|30px |link=ka:მომხმარებლის განხილვა:David1010]] 11:27, 12 აპრილი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} - ამჟამინდელი სტანდარტებით ნამდვილად მოსახსნელია ეს სტატუსი. --[[მომხმარებელი:Henry McClean|H.McC.]] &lt;small&gt;([[მომხმარებლის განხილვა:Henry McClean|მომწერეთ]])&lt;/small&gt; 11:30, 12 აპრილი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} - გეთანხმებით. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 15:31, 12 აპრილი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} - მოსახსნელია --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 13:16, 27 აპრილი 2012 (UTC)
===[[მშრომელთა საერთაშორისო დღე]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|05/09/2012}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} სირცხვილია. --[[მომხმარებელი:Jaba1977|&lt;font color=&quot;#00B000&quot;&gt;ჯაბა&lt;/font&gt;]] [[მომხმარებელი განხილვა:Jaba1977|&lt;span style=&quot;color:#00B000&quot;&gt;ლაბაძე&lt;/span&gt;]] 21:47, 4 სექტემბერი 2012 (UTC)

===[[ბორჯღალა]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|27/03/2012}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} - დღვანდელ მიღწევებთან შედარებით ძალიან სუსტი სტატიაა --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 08:02, 27 მარტი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;color:green&quot;&gt;დ&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;color:red&quot;&gt;ათო&lt;/span&gt;]] [[File:Rotating earth (Very small).gif|30px |link=ka:მომხმარებლის განხილვა:David1010]] 08:07, 27 მარტი 2012 (UTC)
*{{ჰო}} — 10,998 ბაიტი, ავტომატურად.— [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 18:38, 27 მარტი 2012 (UTC)

===[[ჯორჯია ო'კიფი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|26/03/2012}}
*{{ნომი}} —[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 07:55, 10 აგვისტო 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:10, 6 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[user: Mikheil88|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Mikheil88|მომწერე]])&lt;/small&gt; 11:15, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO→13]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|გ]]) 11:23, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;font-family: Vladimir Script; font-size: 20pt&quot;&gt;&lt;span style=&quot;color:green&quot;&gt;David&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]] [[File:Rotating earth (Very small).gif|30px |link=ka:მომხმარებლის განხილვა:David1010]] 14:48, 22 ნოემბერი 2011 (UTC)
{{კომენტარი}} საინტერესოა რატომ ვიკავებთ თავს? --[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბაძე]] 04:20, 26 მარტი 2012 (UTC)

===[[საფრანგეთის რევოლუცია]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|26/03/2012}}
*{{ნომი}} სტატიას უნდა ჩამოერთვას რჩეულის სტატუსი, ფაქტიურად მთლიანადაა გადაწერილი მე-11 კლასის ისტორიის წიგნიდან. --[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 16:04, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:04, 9 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 19:15, 9 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:David1010|&lt;span style=&quot;font-family: Vladimir Script; font-size: 20pt&quot;&gt;&lt;span style=&quot;color:green&quot;&gt;David&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;]] [[File:Rotating earth (Very small).gif|30px |link=ka:მომხმარებლის განხილვა:David1010]] 14:48, 22 ნოემბერი 2011 (UTC)
{{კომენტარი}} საინტერესოა რატომ ვიკავებთ თავს? --[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბაძე]] 04:20, 26 მარტი 2012 (UTC)

==2011==
===[[განმანათლებლობა]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|22/11/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} --[[მომხმარებელი:MIKHEIL|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებლის განხილვა:MIKHEIL|მიწერა]])&lt;/small&gt; 14:10, 22 ნოემბერი 2011 (UTC)

===[[ბედიანი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|04/11/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} 20 კბ–იან კრიტერიუმს სანახევროდ აკმაყოფილებს. --[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 16:21, 25 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Nodar Kherkheulidze|&lt;span style=&quot;font-family: Monotype Corsiva; font-size: 13pt&quot;&gt;Nodar Kherkheulidze&lt;/span&gt;]] [[მომხმარებლის განხილვა:Nodar Kherkheulidze|&lt;sup&gt;განხილვა&lt;/sup&gt;]] 16:24, 25 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[ძონგის არქიტექტურა]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|04/11/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} --[[მომხმარებელი:MIKHEIL|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებლის განხილვა:MIKHEIL|მომწერე]])&lt;/small&gt; 17:21, 4 ნოემბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} 13,517 ბაიტი — [[მომხმარებელი:Nodar Kherkheulidze|&lt;span style=&quot;font-family: Monotype Corsiva; font-size: 13pt&quot;&gt;Nodar Kherkheulidze&lt;/span&gt;]] [[მომხმარებლის განხილვა:Nodar Kherkheulidze|&lt;sup&gt;განხილვა&lt;/sup&gt;]] 17:25, 4 ნოემბერი 2011 (UTC)

===[[მირ ისკუსტვა]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|24/10/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} --[[user:MIKHEIL|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|მომწერე]])&lt;/small&gt; 11:15, 24 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO→13]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|გ]]) 11:28, 24 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} - --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:57, 24 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} - 14,907 ბაიტი, ავტომატურად. მივხედავ ცოტა ხანში. — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 17:44, 24 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[სოჰო (ნიუ-იორკი)]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|24/10/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} --[[user:MIKHEIL|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:MIKHEIL|მომწერე]])&lt;/small&gt; 11:18, 24 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO→13]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|გ]]) 11:29, 24 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:58, 24 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} - 13,746 ბაიტი, ავტომატურად. ამასაც მივხედავ ცოტა ხანში. — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 17:44, 24 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[ხორხე ლუის ბორხესი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|09/10/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} 20 კბ-ზე ნაკლებია. --[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 17:56, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:08, 9 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/10/2011}}
* {{ნომი}} მწირი ინფორმაცია კლუბზე. 21-ე საუკუნზე ძალიან ცოტა წერია, ბოლო სეზონზე საერთოდ არაფერი — [[მომხმარებელი:Taro James|Taro]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Taro James|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/Taro James|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:14, 10 მარტი 2011 (UTC)
* {{ჰო}}, ეგრეა... — [[User:Dawid Deutschland|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;დავით&lt;/font&gt;]] &lt;sup&gt;&lt;span class=&quot;plainlinksneverexpand&quot;&gt;[{{fullurl:მომხმარებლის განხილვა:Dawid Deutschland|action=edit&amp;section=new}}&lt;/span&gt; &lt;font color=&quot;green&quot;&gt;პასუხი&lt;/font&gt;]&lt;/sup&gt; 10:44, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}-[[მომხმარებელი:ITshnik|გიორგი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ITshnik|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ITshnik|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:09, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:07, 6 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} --[[user: Mikheil88|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Mikheil88|მომწერე]])&lt;/small&gt; 11:14, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO→13]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|გ]]) 11:21, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[ანრი IV (საფრანგეთი)]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/10/2011}}
* {{ნომი}} - ვფიქრობ ეს სტატია შეიძლება ბევრად უკეთესი იყოს და დღვანდელი მდგომარეობით რჩეულობას არ იმსახურებს. --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 07:08, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}-[[მომხმარებელი:ITshnik|გიორგი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ITshnik|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ITshnik|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:09, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:32, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[user: Mikheil88|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Mikheil88|მომწერე]])&lt;/small&gt; 11:14, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO→13]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|გ]]) 11:23, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[სვეტიცხოველი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/10/2011}}
*{{ნომი}} - თან ვიკიფიცირება სჭირდება თან რჩეულია --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:43, 30 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} ვეთანხმები პაატას. -[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 18:01, 5 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 19:09, 6 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[user: Mikheil88|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Mikheil88|მომწერე]])&lt;/small&gt; 11:15, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Giorgi13|GIO→13]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi13|გ]]) 11:23, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]]13:11, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[შარტრის საკათედრო ტაძარი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|07/10/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} -- [[user: Mikheil88|მიხეილ]]  &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Mikheil88|მომწერე]])&lt;/small&gt; 11:31, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰმმ}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 11:46, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — არც სქოლიო აქვს, არც ლიტერატურა მითითებული (რესურსები ინტერნეტში ლიტერატურა არ არის). — [[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]]13:14, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)
* {{ჰო}}  20 კბ არცაა და ეგრევე უნდა ჩამოერთვას სტატუსი. --[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 13:31, 7 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[შანზ-ელიზე]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|06/10/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}}--[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 18:48, 6 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[ომარა პორტუონდო]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|06/10/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
* {{ნომი}} უკვე ახალ მოთხოვნილებებს აღარ აკმაყოფილებს (12 კბ) სხვაზე რომ არაფერი ვთქვა.— [[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 17:59, 5 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[ბაგრატის ტაძარი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|06/10/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} ამხელა სტატიებს უკვე დამწყებები წერენ. -[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 18:02, 5 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[მსოფლიოს შვიდი საოცრება]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|06/10/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}}-[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 18:06, 5 ოქტომბერი 2011 (UTC)

===[[ევროპის პარლამენტი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} - --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 10:38, 16 მაისი 2011 (UTC)

===[[ლარი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}, &lt;small&gt;20 კილობაიტიანი კრიტერიუმის გამო&lt;/small&gt;
*{{ნომი}} უკომენტაროდ --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:37, 24 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}-[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 15:24, 24 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}—[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 06:15, 25 მარტი 2011 (UTC)

===[[Deep Purple]] ===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}
* {{ნომი}} კარგია, მაგრამ ცოტაა. ისე, ახლა უკვე თვალშისაცემია ქართული ვიკიპედიის სტატიების ხარისხის წინსვლა :). ადრე თუ ასეთ სტატიებს მთავარ გვერდზე ვაქვეყნებდით, ახლა... — [[User:Dawid Deutschland|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;დავით&lt;/font&gt;]] &lt;sup&gt;&lt;span class=&quot;plainlinksneverexpand&quot;&gt;[{{fullurl:მომხმარებლის განხილვა:Dawid Deutschland|action=edit&amp;section=new}}&lt;/span&gt; &lt;font color=&quot;green&quot;&gt;პასუხი&lt;/font&gt;]&lt;/sup&gt; 10:47, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}-[[მომხმარებელი:ITshnik|გიორგი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ITshnik|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ITshnik|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:09, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Floydgeo|BH]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Floydgeo|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/Floydgeo|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:21, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)

===[[დიმიტრი ამილახვარი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}
*{{ნომი}}— [[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 16:25, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} —[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 04:09, 17 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} - --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:33, 17 მარტი 2011 (UTC)

===[[ვაჟა-ფშაველა]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}
*{{ნომი}} ჩვენი უსაყვარლესი მწერალია ვაჟა. სტატია ძალიან მცირეა. არც სქოლიო აქვს. --[[მომხმარებელი:Gota|გოტა]] &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Gota|მომწერე]])&lt;/small&gt; 16:28, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 17:22, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} —[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 04:09, 17 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} - სამწუხაროდ --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:34, 17 მარტი 2011 (UTC)

===[[გიორგი ქართველიშვილი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}
*{{ნომი}} კომენტარი უნდა? -[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 14:17, 14 მარტი 2011 (UTC)
* {{ჰო}} ქაინე :). რა თქმა უნდა, შეიძლება ცოტა საწყენიცაა, რომ &quot;უღირსი&quot; &lt;small&gt;(სხვა სიტყვა არ გამახსენდა)&lt;/small&gt; სტატიები გვაქვს რჩეულის სტატუსით, მაგრამ მე მაინც მიხარია :) — ეს ხომ ვიკიპედიის წინსვლაზე მეტყველებს :). — [[User:Dawid Deutschland|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;დავით&lt;/font&gt;]] &lt;sup&gt;&lt;span class=&quot;plainlinksneverexpand&quot;&gt;[{{fullurl:მომხმარებლის განხილვა:Dawid Deutschland|action=edit&amp;section=new}}&lt;/span&gt; &lt;font color=&quot;green&quot;&gt;პასუხი&lt;/font&gt;]&lt;/sup&gt; 14:19, 14 მარტი 2011 (UTC)
* {{ჰო}} —[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 14:23, 14 მარტი 2011 (UTC)
* {{ჰო}} — საშუალოზე დაბალი დონის სტატიაა --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 07:53, 15 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)

===[[ნოიშვანშტაინის სასახლე]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}
*{{ნომი}} — [[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 18:55, 15 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}, უიმე დედა... :)) — [[User:Dawid Deutschland|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;დავით&lt;/font&gt;]] &lt;sup&gt;&lt;span class=&quot;plainlinksneverexpand&quot;&gt;[{{fullurl:მომხმარებლის განხილვა:Dawid Deutschland|action=edit&amp;section=new}}&lt;/span&gt; &lt;font color=&quot;green&quot;&gt;პასუხი&lt;/font&gt;]&lt;/sup&gt; 19:00, 15 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}, მართლა ვაი ! --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:06, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}—[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 14:40, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 17:21, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)

===[[მყინვარწვერი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}
*{{ნომი}}— [[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 18:57, 15 მარტი 2011 (UTC)
* {{ჰო}} — [[User:Dawid Deutschland|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;დავით&lt;/font&gt;]] &lt;sup&gt;&lt;span class=&quot;plainlinksneverexpand&quot;&gt;[{{fullurl:მომხმარებლის განხილვა:Dawid Deutschland|action=edit&amp;section=new}}&lt;/span&gt; &lt;font color=&quot;green&quot;&gt;პასუხი&lt;/font&gt;]&lt;/sup&gt; 05:18, 16 მარტი 2011 (UTC)
* {{ჰო}} - აშკარად იგრძნობა განსხვავება 2005 წელთან შედარებით --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:10, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}—[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 14:40, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} სასწრაფოდ :)) --[[მომხმარებელი:Gota|გოტა]] &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Gota|მომწერე]])&lt;/small&gt; 12:58, 7 აპრილი 2011 (UTC)

===[[ქალთა საერთაშორისო დღე]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|10/08/2011}}
*{{ნომი}}— [[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 18:57, 15 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}— [[User:Dawid Deutschland|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;დავით&lt;/font&gt;]] &lt;sup&gt;&lt;span class=&quot;plainlinksneverexpand&quot;&gt;[{{fullurl:მომხმარებლის განხილვა:Dawid Deutschland|action=edit&amp;section=new}}&lt;/span&gt; &lt;font color=&quot;green&quot;&gt;პასუხი&lt;/font&gt;]&lt;/sup&gt; 05:19, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}— 2006 წელთან შედარებითაც არაგვიშავს ;) --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 06:20, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}—[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 14:40, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 17:10, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)

===[[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|08/08/2011}}
* {{ნომი}} 2008-09 სეზონების მერე არ წერია არაფერი. ბევრი გრამატიკური/სტილისტური შეცდომა (ვისაც წაკითხული აქვს, მიხვდება) — [[მომხმარებელი:Taro James|Taro]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:Taro James|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/Taro James|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:12, 10 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} - --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 14:21, 10 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}, აშკარად... — [[User:Dawid Deutschland|&lt;font color=&quot;black&quot;&gt;დავით&lt;/font&gt;]] &lt;sup&gt;&lt;span class=&quot;plainlinksneverexpand&quot;&gt;[{{fullurl:მომხმარებლის განხილვა:Dawid Deutschland|action=edit&amp;section=new}}&lt;/span&gt; &lt;font color=&quot;green&quot;&gt;პასუხი&lt;/font&gt;]&lt;/sup&gt; 10:43, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[user: Mikheil88|მიხეილ]] ([[მომხმარებლის განხილვა: Mikheil 88|გ]]) 10:52, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}-[[მომხმარებელი:ITshnik|გიორგი]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:ITshnik|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/ITshnik|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 11:09, 14 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} [[მომხმარებელი:Gota|გოტა]] &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Gota|მომწერე]])&lt;/small&gt; 17:31, 14 მარტი 2011 (UTC)

===[[იოჰან სებასტიან ბახი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|08/08/2011}}
*{{ნომი}} ქართული ვიკის პირველი რჩეული სტატია--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 16:50, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} —[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 04:09, 17 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} ამას რამე სპეციალური სტატუსი ხომ არ მოვუძებნოთ ასეთი &quot;ქართული ვიკის პირველი რჩეული სტატია&quot; და უცვლელად შევინახოთ ისტორიისთვის :) --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:36, 17 მარტი 2011 (UTC)

==2008==
===[[ვნების კვირა]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|13/03/2008}}
*{{ნომი}} ქართული ვიკის მეორე რჩეული სტატია--[[მომხმარებელი:Tokoko|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Geo zaza;font-size:15pt&quot;&gt;Tornike&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Tokoko]] 16:50, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} -[[user:Jaba1977|ჯაბა]] [[მომხმარებლის განხილვა:jaba1977|ლაბა]] 16:53, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}--[[მომხმარებელი:Zangala|ცანგალა]] ([[მომხმარებელი განხილვა:Zangala|გ]]) 17:06, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} — [[მომხმარებელი:Taro James|&lt;span style=&quot;color:#000000;font-family:Times New Roman;font-size:15pt&quot;&gt;Taro&lt;/span&gt;]] [[File:Redhat-office.png|25px|link=ka:მომხმარებლის განხილვა:Taro James]] 21:33, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}} ეს რჩეული იყო? :)) --[[მომხმარებელი:Gota|გოტა]] &lt;small&gt;([[მომხმარებელი განხილვა:Gota|მომწერე]])&lt;/small&gt; 21:40, 16 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}- ესაა ყველაზე პატარა რჩეული, რაც კი ამ ვიკიზე მინახავს. სხვათაშორის, უკვე ჩამორთმეული აქვს რჩეულის სტატუსი, მაგრამ იმჟამად შესაბამისი ინსტანციების არარსებობის გამო, „ყოფილი რჩეულის“ სტატუსიც არ აქვს.—[[User:ITshnik|G.]][[User Talk:ITshnik|G.]] 04:09, 17 მარტი 2011 (UTC)
*{{ჰო}}- --[[მომხმარებელი:პაატა შ|პ.შეთეკაური]] &lt;sup&gt;[[მომხმარებლის განხილვა:პაატა შ|განხილვა]]&lt;/sup&gt;&lt;sub  style=&quot;margin-left:-4.5em&quot;&gt;[[სპეციალური:Contributions/პაატა შ|წვლილი]]&lt;/sub&gt; 15:37, 17 მარტი 2011 (UTC)

==2007==
===[[ხევსურეთი]]===
{{სტატუსი მოეხსნა|09/12/2007}}</text>
      <sha1>eayeoa5fuzj5vzagq6yqgukagsqsmqt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მუსა I</title>
    <ns>0</ns>
    <id>177178</id>
    <revision>
      <id>5427366</id>
      <parentid>4869790</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T00:14:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427366</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5237" sha1="msbjdsnnp9mkxcp0uuwh6cq0nms1zpt" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მმართველი 
|ქვეყანა               = [[მალის იმპერია|მალის იმპერიის]]
|თანამდებობა           = [[მანსა]]
|სახელი                  = მუსა I
|ორიგინალური სახელი       = مانسا موسى
|რიგი              = 
|რიგი-მეუღლეების          = 
|სურათი              = Mansa Musa.jpg
|წარწერა              =
|მმართველობის დასაწყისი    = [[1312]]
|მმართველობის დასასრული = [[1337]]
|კორონაცია  =
|წინამორბედი       = [[აბუ-ბაქრ II]]
|მემკვიდრე             = [[მაგან I]]
|სხვა წოდებები       = 
|ვიცე-პრეზიდენტი       = 
|პარტია              = 
|დაბადების თარიღი        =  უცნობია
|დაბადების ადგილი       =  
|გარდაცვალების თარიღი          =  [[1337]]
|გარდაცვალების ადგილი         = 
|ქორწინება              =  
|შვილები                 =  
|სრული სახელი =
|დინასტია             = [[კეიტას დინასტია|კეიტა]]
|მამა                 =  
|დედა             =  
|რელიგია         =
|ხელმოწერა    =
}}
'''მუსა I''' ({{lang-ar|'''مانسا موسى'''}}) — [[მალი]]ს [[მალის იმპერია|იმპერიის]] ყველაზე ცნობილი [[მანსა]] (უზენაესი მმართველი). ქვეყანას მართავდა [[1312]]-[[1337]] წწ. მიეკუთვნება [[კეიტას დინასტია|კეიტას დინასტიას]]. მიიჩნევა დინასტიის დამაარსებლის [[სუნდიატა კეიტა]]ს (იგივე — მარი დიატა I ) ძმის შვილად. მისი მმართველობის დროს გაფართოვდა, როგორც ქვეყნის საზღვრები, ასევე მისი კულტურული გავლენის სფეროები.{{ფაქტი|მიიჩნევა რომ მისი მართველობის პერიოდიში მოლის იმპერია აკონტროლებდა მთელი მსოფლიოს ოქროს მარაგის ნახევარს. დღეს რომ იყოს სახელმწიფო, რომელიც აკონტროლებდეს მსოფლიოს ოქროს მარაგის ნახევარს მისი ღირებულება  5ტრილიონს მიაღწევდა. ეს ორჯერ აღემატება დიდი ბრიტანეთის GDP-ს.|30|03|2021}}

==იხილეთ აგრეთვე ==
* [[მალის იმპერია]]
* [[ტომბუქტუ]]

== რესურსები ინტერნეტში==
*[http://www.geografia.ru/NIGER-2.html Цивилизации долины Нигера: легенды и золото. Часть II — Мали.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924021601/http://www.geografia.ru/NIGER-2.html |date=2015-09-24 }}
*[http://www.history.com/classroom/unesco/timbuktu/mansamoussa.html History Channel: Mansa Moussa: Pilgrimage of Gold]
*[http://www.bu.edu/africa/outreach/materials/handouts/k_o_mali.html Al-Umari's description of Mansa Musa's 1324 visit to Cairo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051201152807/http://www.bu.edu/africa/outreach/materials/handouts/k_o_mali.html |date=2005-12-01 }}
*[http://www.isidore-of-seville.com/mansa/ Sondiata and Mansa Musa on the Web] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050307020420/http://www.isidore-of-seville.com/mansa/ |date=2005-03-07 }} 
*[http://www.africanholocaust.net/africanlegends.htm#mansa African Legends page] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081002094536/http://www.africanholocaust.net/africanlegends.htm#mansa |date=2008-10-02 }}
*[http://www.africanevents.com/Essay-Habeeb-MansaMusa.htm African Events Mansa Musa page] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101205162545/http://africanevents.com/Essay-Habeeb-MansaMusa.htm |date=2010-12-05 }}
*[http://www.blackhistorypages.net/pages/mansamusa.php Mansa Musa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060524015912/http://www.blackhistorypages.net/pages/mansamusa.php |date=2006-05-24 }}

[[კატეგორია:მალის მმართველები]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1337]]</text>
      <sha1>msbjdsnnp9mkxcp0uuwh6cq0nms1zpt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მურთაზ ხურცილავა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>184540</id>
    <revision>
      <id>5427337</id>
      <parentid>5405161</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:21:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 4 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427337</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="40501" sha1="i1twcotlfsrxr8qf0o9nptaj1qzworo" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია
| სახელი = მურთაზ ხურცილავა 
| სურათი = Murtaz Khurtsilava 1973.jpg
| სურათის ზომა =
| წარწერა = 
| სრული სახელი = მურთაზ კალისტრატეს ძე ხურცილავა
| დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1943|1|5}}
| დაბადების ადგილი = [[ბანძა]], [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]],&lt;br/&gt;[[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრ კავშირი]]
| სიმაღლე = 175 [[სანტიმეტრი|სმ]]
| პოზიცია = [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]]
| ახალგაზრდული წელი1 = 
| ახალგაზრდული კლუბი1 = 
| წელი1 = 1961–1975 
| წელი2 = 1975–1976
| კლუბი1 =  [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბ.]]  
| კლუბი2 =  [[ტორპედო ქუთაისი (საფეხბურთო კლუბი)|ტორპედო ქ.]] 
| მატჩი1 = 293  
| მატჩი2 = 47   
| გოლი1 = 15  
| გოლი2 = 4 
| ეროვნული წელი1 = 1965–1973
| ეროვნული ნაკრები1 = [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სსრ კავშირი]]
| ეროვნული მატჩი1 = 69  
| ეროვნული გოლი1 = 6 
| გაწვრთნის წელი1 = 
| გაწვრთნის წელი2 = 1977 
| გაწვრთნის წელი3 = 1982 
| გაწვრთნის წელი4 = 1987–1989 
| გაწვრთნის წელი5 = 1997–1999 
| გაწვრთნის წელი6 = 1999 
| გაწვრთნის წელი7 = 1999–2001 
| გაწვრთნის წელი8 = 2001–2003
| გაწვრთნილი კლუბი1 = [[სამტრედია (საფეხბურთო კლუბი)|ლოკომოტივი სამტრედია]] 
| გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ზუგდიდი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო ზუგდიდი]]
| გაწვრთნილი კლუბი3 = [[გურია ლანჩხუთი (საფეხბურთო კლუბი)|გურია ლანჩხუთი]] 
| გაწვრთნილი კლუბი4 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] (თანაშემწე) 
| გაწვრთნილი კლუბი5 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]]
| გაწვრთნილი კლუბი6 = [[ლოკომოტივი თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|ლოკომოტივი თბილისი]]
| გაწვრთნილი კლუბი7 = [[საქართველოს 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრები|საქართველო 21 წლ.]] 
| გაწვრთნილი კლუბი8 = [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველო]] (თანაშემწე)
| მედლის თარგები = {{მედალი შრომითი წარჩინებისათვის|1972}} {{ღირსების ორდენი}} {{მედალი შრომითი მამაცობისათვის|1968}}&lt;br/&gt;{{სსრკ სპორტის დამსახურებული ოსტატი|30.10.1969}}
}}
'''მურთაზ ხურცილავა''' (დ. [[5 იანვარი]], [[1943]], [[ბანძა]], [[მარტვილის მუნიციპალიტეტი|გეგეჭკორის რაიონი]], [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]]) — [[ქართველები|ქართველი]] და [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. თამაშობდა [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველის]] პოზიციაზე. 

==ბიოგრაფია==
იცავდა [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]], [[ტორპედო ქუთაისი (საფეხბურთო კლუბი)|ქუთაისის „ტორპედოსა“]] და [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ეროვნული]] და ოლიმპიური ნაკრების ღირსებას. [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1972|1972 წლის ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]] [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1966|1966 წლის ინგლისისა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970 წლის მექსიკის]] [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატების]] მონაწილე.{{sfn-2|Соскин, А.|1972|გვ=362–363}} [[საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი]] (1969). [[ვახტანგ გორგასლის ორდენი|ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის ორდენისა]] და [[ღირსების ორდენი (საქართველო)|ღირსების ორდენის]] კავალერი.

ათჯერ იყო დასახელებული საბჭოთა კავშირის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში. აქედან ხუთჯერ პირველ ნომრად.&lt;ref&gt;[http://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/685003 საბჭოთა კავშირის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სია]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://ru.unionpedia.org/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_33_%D0%BB%D1%83%D1%87%D1%88%D0%B8%D1%85_%D1%84%D1%83%D1%82%D0%B1%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D1%81%D0%B5%D0%B7%D0%BE%D0%BD%D0%B0_%D0%B2_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0 |title=Список 33 лучших футболистов сезона в СССР |access-date=2021-05-20 |archive-date=2022-01-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220128014724/https://ru.unionpedia.org/%d0%a1%d0%bf%d0%b8%d1%81%d0%be%d0%ba_33_%d0%bb%d1%83%d1%87%d1%88%d0%b8%d1%85_%d1%84%d1%83%d1%82%d0%b1%d0%be%d0%bb%d0%b8%d1%81%d1%82%d0%be%d0%b2_%d1%81%d0%b5%d0%b7%d0%be%d0%bd%d0%b0_%d0%b2_%d0%a1%d0%a1%d0%a1%d0%a0 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;კომ.&quot;&gt;საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიის შედგენა ხდებოდა [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს სეზონის შედეგების მიხედვით 1926 წლიდან არარეგულარულად, ხოლო 1948 წლიდან — ყოველწლიურად (1954 წლის გარდა). თავდაპირველად საუკეთესოებს ავლენდნენ გაზეთები „კრასნი სპორტი“ («Красный спорт»), ხოლო შემდეგ ჟურნალი „ფიზკულტურა და სპორტი“ («Физкультура и спорт»). 1933 წლიდან საუკეთესოთა სიის დამტკიცება ხდებოდა საბჭოთა კავშირის სახალხო კომისართა საბჭოსთან არსებული ფიზიკური კულტურის უმაღლესი საბჭოს, 1938 წლიდან — საბჭოთა კავშირის ფეხბურთის სექციის, ხოლო 1959 წლიდან — საბჭოთა კავშირის ფეხბურთის ფედერაციის მიერ. 1930 წლიდან სია წარმოადგენდა ფეხბურთელთა სამ სიმბოლურ შემადგენლობას იმ მოთამაშეთაგან, რომელთაც მიღწეული სეზონური მაჩვენებლებიდან გამომდინარე აკუთვნებდნენ შესაბამის ნომერს (№ 1, № 2 და № 3). 1928 წელს სიაში შეიყვანეს 44 ფეხბურთელი, ხოლო 1938 წელს — ქვეყნის 55 საუკეთესო მოთამაშე. საბჭოთა ფეხბურთის მთელი ისტორიის მანძილზე 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში სულ 616 ფეხბურთელი იყო წარმოდგენილი.&lt;/ref&gt; 

2013 წელს მიიღო სპორტის რაინდის წოდება. ითვლება ყველა დროის ერთ-ერთ უდიდეს ქართველ ფეხბურთელად.&lt;ref name=&quot;ტოპ 20 ყველა დროის საუკეთესო ქართველი ფეხბურთელი&quot;&gt;{{Cite web |title=ტოპ 20 ყველა დროის საუკეთესო ქართველი ფეხბურთელი |url=https://goal.ge/news/82073-top-20-yvela-drois-sauketeso-qartveli-fexburteli.html |accessdate=2022-04-19 |archiveurl=https://archive.today/20200102045511/https://goal.ge/news/82073-top-20-yvela-drois-sauketeso-qartveli-fexburteli.html |archivedate=2020-01-02 }}&lt;/ref&gt;

1997 წლის 25 სექტემბერს საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულებით საქართველოში ფეხბურთის განვითარებაში შეტანილი დიდი წვლილისა და ახალგაზრდა სპორტსმენთა აღზრდის საქმეში მნიშვნელოვანი დამსახურებისათვის მურთაზ ხურცილავა ღირსების ორდენით დაჯილდოვდა.&lt;ref&gt;[http://www.matsne.gov.ge/ka/document/view/110542?publication=0 საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 541]&lt;/ref&gt;

===სანაკრებო კარიერა===
1965–1973 წლებში [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 69 შეხვედრას ატარებს და 6 ბურთი გააქვს.&lt;ref&gt;[http://www.rsssf.com/miscellaneous/ussr-recintlp.html Soviet Union/CIS – Record International Players]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.11v11.com/players/murtaz-khurtzilava-182394/ Murtaz Khurtsilava International Matches]&lt;/ref&gt;{{sfn-2|მჭედლიშვილი, კ.|1975|გვ=122}}

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! colspan=3 | [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირი]]
|-
!წელი
!width=&quot;40&quot;|მატჩი
!width=&quot;40&quot;|გოლი
|-
|1965
||5||0
|-
|1966
||6||0
|-
|1967
||14||2
|-
|1968
||6||3
|-
|1969
||3||0
|-
|1970
||8||0
|-
|1971
||4||0
|-
|1972
||17||1
|-
|1973
||6||0
|-
!ჯამში!!69!!6
|}

=== მსოფლიო ჩემპიონატებზე ===
მურთაზ ხურცილავამ მსოფლიო ჩემპიონატების 6 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა.&lt;ref&gt;[http://www.thesoccerworldcups.com/players/murtaz_khurtsilava.php Murtaz Khurtsilava in the World Cups]&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! {{Tooltip|&lt;sup&gt;ჩემპ.&lt;/sup&gt;|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;მასპინძელი&lt;/sup&gt;|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;№&lt;/sup&gt;|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;პოზიცია&lt;/sup&gt;|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;შ&lt;/sup&gt;|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;ბ&lt;/sup&gt;|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;მ&lt;/sup&gt;|მოგება}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;ფ&lt;/sup&gt;|ფრე}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;წ&lt;/sup&gt;|წაგება}} !! {{Tooltip|&lt;sup&gt;შედეგი&lt;/sup&gt;|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}}
|-
| [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1966|1966]] || {{ENG}} || {{დროშანიშანი|საბჭოთა კავშირი}} [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|7]] || [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] || 3 || 0 || 2 || 0 || 1 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1966#პლეი-ოფი|&lt;center&gt;მეოთხე ადგილი&lt;/center&gt;]] 
|-
| [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970]] || {{MEX}} || {{დროშანიშანი|საბჭოთა კავშირი}} [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|8]] || [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] || 3 || 0 || 2 || 0 || 1 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|მეოთხედფინალი]] 
|}

== ფაქტები ==
[[1968]] წელს თბილისის „დინამოს“ სტადიონის რადიორედაქციამ გამოაცხადა კონკურსი-კითხვარი, რომელსაც უნდა გამოევლინა საქართველოს ფეხბურთელთა სიმბოლური ნაკრები 1921 წლიდან 1968 წლამდე. რადიორედაქციამ მიიღო 780 საკონსკურსო წერილი. მიღებული წერილების საფუძველზე მურთაზ ხურცილავა 717 ხმით აღნიშნული სიმბოლური ნაკრების შემადგენლობაში მოხვდა. გამოკითხვის შედეგად, საქართველოს 1921–1968 წლების სიმბოლურ ნაკრებში შევიდნენ: მეკარე: [[ვლადიმერ მარღანია]]; მცველები: [[ვლადიმერ ელოშვილი]], [[ნიაზ ძიაპშიპა]], მურთაზ ხურცილავა, [[გივი ჩოხელი]]; ნახევარმცველები: [[გიორგი სიჭინავა]], [[შოთა იამანიძე]]; თავდამსხმელები: [[სლავა მეტრეველი]], [[ბორის პაიჭაძე]], [[ავთანდილ ღოღობერიძე]], [[მიხეილ მესხი]].&lt;ref&gt;{{სტატია
 |ავტორი =  
 |სათაური = პაიჭაძე და ძმანი მისნი
 |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/182266/1/Lelo_1968_N95.pdf
 |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] 
 |წელი = 16 მაისი, 1968
 |ნომერი = 95 (3579)
 |გვერდები = 2–3
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20230527083012/https://mygoals.ge/1921-1968-saqartvelos-nakrebi/ 1921–1968: საქართველოს ნაკრები] // ''mygoals.ge''&lt;/ref&gt;

გაზეთ „[[სარბიელი]]ს“ ინიციატივით, 1998 წელს გულშემატკივრებმა საქართველოს XX საუკუნის საუკეთესო ფეხბურთელი, მწვრთნელი და სიმბოლური ნაკრები დაასახელეს (გამოკითხვაში მონაწილეობა მიიღო 837-მა მკითხველმა). გამოკითხვის შედეგად მურთაზ ხურცილავა საქართველოს XX საუკუნის მეხუთე საუკეთესო ფეხბურთელად და სიმბოლური ნაკრების წევრად დასახელდა.&lt;ref name=&quot;XX საუკუნის რჩეულები&quot;&gt;[https://web.archive.org/web/20210929163946/https://mygoals.ge/xx-saukunis-rcheulebi/ XX საუკუნის რჩეულები] // ''mygoals.ge''&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{სტატია
 |ავტორი =  
 |სათაური = საქართველოს ყველა დროის საუკეთესონი
 |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/365270/1/Sarbieli_1998_N238.pdf
 |გამოცემა = „[[სარბიელი]]“ 
 |წელი = 1998
 |ნომერი = 238 
 |გვერდები = 6 
}}&lt;/ref&gt;

[[2003]] წლის ნოემბერში, მურთაზ ხურცილავა [[საქართველოს ფეხბურთის ფედერაცია|საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ არჩეულ იქნა საქართველოს „ოქროს ფეხბურთელად“, როგორც უკანასკნელი 50 წლის მანძილზე ქვეყნის ყველაზე გამოჩენილი ფეხბურთელი.

== მიღწევები ==
[[ფაილი:მურთაზ ხურცილავა.jpg|thumb|right|220პქ|&lt;center&gt;[[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეროვნულ ნაკრებში]]&lt;/center&gt;]]
===საკლუბო===
; {{დროშანიშანი|საქართველოს სსრ}} [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]]
; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი]] 
* ჩემპიონი: [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1964|1964]]
* ბრინჯაოს პრიზიორი (5): [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962|1962]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1967|1967]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1969|1969]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1972|1972]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1973|1973]]
; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საბჭოთა კავშირის თასი]] 
* ფინალისტი: 1970&lt;ref&gt;Dinamo Moskva 2–1 Dinamo Tbilisi / [http://www.rsssf.com/tabless/su70.html#70c Soviet Union Cup 1970]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;&quot;Динамо&quot; (Москва) 2–1 &quot;Динамо&quot; (Тбилиси) / [http://fc-dynamo.ru/cup/prot.php?id=345100 fc-dynamo.ru]&lt;/ref&gt;
=== სანაკრებო ===
;{{დროშანიშანი|საბჭოთა კავშირი}} [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირი]]
; [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატი]] 
* მეოთხე ადგილი: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1966|1966]]
; [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონატი]] 
* ვიცე-ჩემპიონი: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1972|1972]]

=== ინდივიდუალური ===
; {{Tooltip|33 საუკეთესო|საბჭოთა კავშირის 33 საუკეთესო ფეხბურთელთა სიაში დასახელებულია შემდეგ ნომრად:}}
* №1: 1968, 1969, 1971, 1972, 1973
* №2: 1965, 1966
* №3: 1963, 1967, 1970

== ლიტერატურა ==
{{Refbegin}}
* {{წიგნი|ავტორი = მჭედლიშვილი, კ.|ნაწილი =|სათაური =  სსრ კავშირის ფეხბურთელთა ნაკრები|ბმული =https://archive.today/20191219230119/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&amp;sf=advanced&amp;qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&amp;qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%AD%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98,+%E1%83%99.&amp;qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&amp;qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&amp;qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A1%E1%83%A1%E1%83%A0+%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%A8%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%97%E1%83%90+%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%99%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98|ადგილი = თბ.|გამომცემლობა = საბჭ. საქართველო|წელი = 1975|ტომი =|გვერდები =|გვერდნი =134|isbn =|ტირაჟი = |ref = მჭედლიშვილი, კ.}}
* {{რუსული წიგნი|ავტორი = Кенкишвили, С.Н.|ნაწილი =|სათაური =  Муртаз Хурцилава — 70|ბმული =https://archive.today/20191220210040/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&amp;sf=advanced&amp;qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&amp;qs%5B0%5D%5Bq%5D=&amp;qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&amp;qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&amp;qs%5B1%5D%5Bq%5D=%D0%9C%D1%83%D1%80%D1%82%D0%B0%D0%B7+%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%86%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B0+-+70&amp;qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&amp;qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&amp;qs%5B2%5D%5Bq%5D=&amp;qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&amp;qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&amp;qs%5B3%5D%5Bq%5D=&amp;qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&amp;qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&amp;qs%5B4%5D%5Bq%5D=&amp;pft=biblio&amp;rnum=10&amp;kbd=en&amp;submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90|ადგილი = Ростов н/Д|გამომცემლობა = Изд-во СКНЦ ВШ ЮФУ|წელი = 2012|ტომი =|გვერდები =|გვერდნი =128|isbn =|ტირაჟი = |ref = Кенкишвили, С.}}
* {{რუსული წიგნი|ავტორი = Соскин, А.|ნაწილი =|სათაური =  Всё о футболе|ბმული =https://archive.today/20191216124832/https://www.studmed.ru/soskin-am-sost-vse-o-futbole-strany-kluby-turniry-futbolisty-trenery-sudi_c4440939b4a.html|ადგილი = М.|გამომცემლობა = Физкультура и спорт|წელი = 1972|ტომი =|გვერდები =|გვერდნი =448|isbn =|ტირაჟი = |ref = Соскин, А.}}
{{Refend}}

==ბიბლიოგრაფია==
{{Refbegin}}
* {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი—67 : ცნობარი-კალენდარი|publisher=საქ. ჟურნ. კავშ.,{{Tooltip|სჟფ|სპორტ. ჟურნალისტთა ფედერაცია}}|year=1967|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი 1968|publisher=საქ. ჟურნ. კავშ., სპორტ. ჟურნ. ფედერაცია|year=1968|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი—71 : ცნობარი-კალენდარი|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1971|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი—72 : ცნობარი-კალენდარი|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1972|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი—73 : ცნობარი-კალენდარი|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1973|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი—74 : ცნობარი-კალენდარი|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1974|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=აკოფოვი|first=გ.|title=ფეხბურთი—75 : ცნობარი-კალენდარი|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1975|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=ბერიშვილი|first=ელგუჯა|title=ქართული სპორტის ოქროს წიგნი|publisher=პალიტრა L|year=2013|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლ.|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=„მსოფ. სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&amp;pft=biblio&amp;qs=700:%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98|access-date=2022-06-18|archive-url=https://archive.today/20190914185653/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&amp;pft=biblio&amp;qs=700:%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98|archive-date=2019-09-14}}
* {{Cite book|last=თედორაძე|first=ზ.|title=თბ. „დინამო“ : ციფრები, ფაქტები, კომენტარები, 1936–1989|publisher=|year=2002|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/}}
* {{Cite book|last=თედორაძე|first=ზურაბ|title=თბილისის „დინამო“ ციფრებში, 1936–1989|publisher=სტამბა–96|year=1999|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/}}
* {{Cite book|last=კაკაბაძე|first=მიხეილ|title=მეხიკო, მეხიკო|publisher=საბჭ. საქართველო|year=1972|location=თბილისი|url=}}
* {{Cite book|last=ლოლაძე|first=დემიკო|title=მურთაზ ხურცილავა|publisher=საბჭ. საქართველო|year=1984|location=თბილისი|url=}}
* {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=ფეხბურთის სამშობლოში|publisher=საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა|year=1970|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=ფანჯიკიძე|first=გურამ|title=ფეხბურთის სამშობლოში|publisher=ნაკადული|year=1967|location=თბ.|url=}}
* {{Cite book|last=ქლიბაძე|first=დ.|title=სამი ვარსკვლავი : ვლ. ბარქაია, მ. ხურცილავა, გ. სიჭინავა|publisher=|year=2011|location=თბ.|url=}}
{{Refend}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{Refbegin}}
* [https://archive.today/20191220215716/https://fcdinamo.ge/ge/news?n=102644 თბილისის „დინამოს“ ოფიციალური საიტი] · [http://mematiane.ge/product-details.php?id=688&amp;lang=ru მემატიანე]
* [https://web.archive.org/web/20200704042952/http://msy.gov.ge/index.php?lang_id=GEO&amp;sec_id=1021 საქართველოს სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტრო]
{{refend}}
{| width=&quot;600&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|- bgcolor=&quot;#c2d2e5&quot;
 ! scope=col | თემატური საიტები
 |-
 ! scope=row |[http://www.11v11.com/players/murtaz-khurtzilava-182394/ AFS] · [http://eu-football.info/_player.php?id=8886 Eu-Football.info] · [http://www.footballdatabase.eu/en/player/details/32330 FootballDatabase.eu] · [https://footballfacts.ru/person/27179-hurcilavamurtazkalistratovich FootballFacts.ru] · [https://www.national-football-teams.com/player/19047/Murtaz_Khurtsilava.html National Football Teams.com] · [https://web.archive.org/web/20190208064104/http://www.peoples.ru/sport/football/murtaz_hurzilava/ Peoples.ru] · [http://www.rusteam.permian.ru/players/khurtsilava.html Rusteam.Permian.ru] · [http://www.transfermarkt.com/murtaz-khurtsilava/profil/spieler/178157 Transfermarkt] · [http://www.worldfootball.net/player_summary/murtaz-khurtsilava/ WorldFootball.net] · [http://www.klisf.net/gamer42.htm КЛИСФ]
|}
{| width=&quot;600&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|- bgcolor=&quot;#c2d2e5&quot;
 ! scope=col | ლექსიკონები და ენციკლოპედიები 
 |-
 ! scope=row |[http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/9810/ საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი] · [http://www.nplg.gov.ge/athletes/ka/00001126/ ბიოგრაფიული ლექსიკონი] · [https://bigenc.ru/c/khurtsilava-murtaz-kalistratovich-93c316 დიდი რუსული ენციკლოპედია]
|}
{| width=&quot;600&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|- bgcolor=&quot;#c2d2e5&quot;
 ! scope=col | ფოტო
 |-
 ! scope=row |[http://dspace.nplg.gov.ge/simple-search?location=%2F&amp;query=მურთაზ+ხურცილავა ციფრული ფოტომატიანე „ივერიელი“] · [http://sport.gov.ge/?pg=sportsman&amp;sid=303 ქართული სპორტი]  
|}
{| width=&quot;600&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|- bgcolor=&quot;#c2d2e5&quot;
 ! scope=col | მედია
 |-
 ! scope=row |[https://1tv.ge/news_tag/murtaz-khurcilava/ 1tv.ge] · [http://lelo.ge/tags/მურთაზ%20ხურცილავა „ლელო“] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240107083033/http://lelo.ge/tags/%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%96%20%E1%83%AE%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%90/ |date=2024-01-07 }} · [https://sportall.ge/fexburti/qarthuli-fekhburthi/skhvadaskhva/27286-murthaz-khurcilava-fragmenti-chemi-karieridan.html Sportall.ge] · [https://www.sport-express.ru/football/local/reviews/murtaz-hurcilava-intervyu-sovetskogo-futbola-o-pele-messi-milane-strelcove-2164731/ Sport-Express] 
|}

==კომენტარები==
{{Reflist|group=კომ.}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{ევრო 1972-ის საუკეთესო გუნდი}}
{{სსრკ-ის შემადგენლობა 1966 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}}
{{სსრკ-ის შემადგენლობა 1968 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}}
{{სსრკ-ის შემადგენლობა 1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}}
{{სსრკ-ის შემადგენლობა 1972 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}}
{{სსრკ-ის შემადგენლობა 1972 წლის ზაფხულის ოლიმპიადაზე}}
{{დინამო თბილისის მწვრთნელები}}

{{DEFAULTSORT:ხურცილავა, მურთაზ}}

[[კატეგორია:დაბადებული 5 იანვარი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1943]]
[[კატეგორია:მარტვილის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები]]
[[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის ნაკრების ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ქუთაისის ტორპედოს ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთის მწვრთნელები]]
[[კატეგორია:სამტრედიის მწვრთნელები]]
[[კატეგორია:ზუგდიდის მწვრთნელები]]
[[კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას მწვრთნელები]]
[[კატეგორია:თბილისის დინამოს მწვრთნელები]]
[[კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის მწვრთნელები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთის მწვრთნელები]]
[[კატეგორია:1966 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:შრომითი წარჩინებისათვის მედლით დაჯილდოებულები]]
[[კატეგორია:შრომითი მამაცობისათვის მედლით დაჯილდოებულები]]
[[კატეგორია:1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები]]
[[კატეგორია:ხურცილავები|მ]]
[[კატეგორია:1968 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:1972 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]</text>
      <sha1>i1twcotlfsrxr8qf0o9nptaj1qzworo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>213893</id>
    <revision>
      <id>5427123</id>
      <parentid>4759320</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:55:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427123</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="127698" sha1="7szhc69sk1oqagyphnpy799k5cjfm90" xml:space="preserve">{{ყოფილი რჩეული}}{{მთავარი|ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი}}
[[ფაილი:საცავი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი.jpg|მინიატიურა|ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საცავი, რომელშიც პირადი არქივებია დაცული]]
'''[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი]]ს საარქივო ფონდი''' ცენტრის კოლექციის ერთ-ერთი ნაწილია, რომელშიც თავმოყრილია ქართველი და უცხოელი მეცნიერების, მწერლების, პოეტების და საზოგადო მოღვაწეების, მხატვრების, პოლიტიკური, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეების, ემიგრაციის მოღვაწეების, სასულიერო პირების, აგრეთვე საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების და სინოდის კანცელარიის არქივები. ჯამში საარქივო ფონდების რაოდენობა 182-ია; აქედან, დღეისათვის უკვე დამუშავებულია 111 ფონდი. დანარჩენი 71 საარქივო ფონდი დამუშავების პროცესშია&lt;ref name=&quot;Nuscha&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.manuscript.ge/index.php?m=11&amp;cid=52 |title=ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში დაცულ პირად არქივთა საერთო ნუსხა, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი |accessdate=2012-12-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140808072143/http://www.manuscript.ge/index.php?m=11&amp;cid=52 |archivedate=2014-08-08 }}&lt;/ref&gt;.

არქივში დაცული მასალიდან განსაკუთრებული აღნიშვნის ღირსია ქართველი პაპიროლოგის [[გრიგოლ წერეთლი]]ს კუთვნილი კოლექცია, სადაც წარმოდგენილია [[ძვ. წ. II საუკუნე|ძვ. წ. II]]-[[XV საუკუნე]]ებით დათარიღებული 170-მდე  [[პაპირუსი]].

დანარჩენ ფონდებში დაცულია [[XIX საუკუნე|XIX]]-[[XX საუკუნე]]ების ქართველი და უცხოელი საზოგადო მოღვაწეების ცხოვრება-შემოქმედებასთან დაკავშირებული [[ქართული ენა|ქართული]], [[ლათინური ენა|ლათინური]], [[ფრანგული ენა|ფრანგული]], [[ინგლისური ენა|ინგლისური]], [[იტალიური ენა|იტალიური]], [[რუსული ენა|რუსული]], [[აზერბაიჯანული ენა|აზერბაიჯანული]], [[სომხური ენა|სომხური]] და სხვა უცხოენოვანი ორიგინალური საბუთები; მდიდარი ეპისტოლარული მემკვიდრეობა; მრავალრიცხოვანი ფოლკლორული ჩანაწერები; უნიკალური ფოტონამუშევრები; სამხრეთ კავკასიის ახალი და უახლესი ისტორიის ამსახველი მასალა პოლიტიკის, ეკონომიკის, საეკლესიო ცხოვრების, ჟურნალისტიკის, თეატრის, მუსიკისა და სხვა სფეროებიდან&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manuscript.ge/index.php?m=11&amp;cid=38 |title=საარქივო ფონდი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი |accessdate=2012-12-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140808143039/http://www.manuscript.ge/index.php?m=11&amp;cid=38 |archivedate=2014-08-08 }}&lt;/ref&gt;.

== საერთო ნუსხა ==
სია შედგენილია ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტის მონაცემებზე დაყრდნობით. არქივები [[ანბანი]]ს მიხედვითაა დალაგებული; პიროვნებათა არქივები გვარების მიხედვითაა მოცემული (გარდა სასულიერო პირებისა, რომლებიც სიაში სახელის მიხედვით არიან მოცემული); ორგანიზაციების არქივები სიის ბოლო ნაწილში, პიროვნებათა არქივების შემდეგაა მოთავსებული. სხვადასხვა ფერითაა გამოყოფილი არქივთა შემდეგი ჯგუფები&lt;ref name=&quot;Nuscha&quot;/&gt;:

{{ლეგენდა2|#E6E6AA|მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები;|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{ლეგენდა2|#AACC99|სასულიერო პირთა არქივები;|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{ლეგენდა2|#CCEEFF|მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები;|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{ლეგენდა2|#FFFFCC|მხატვართა არქივები;|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{ლეგენდა2|#FFB6B6|პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები;|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{ლეგენდა2|#D9FFB2|ქართველ ემიგრანტთა არქივები;|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{ლეგენდა2|#BBB2FF|ორგანიზაციების არქივები|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{ლეგენდა2|#FFAE80|იმ პირთა არქივები, რომლებიც ზემოთ ჩამოთვლილთაგან ორ ან მეტ ჯგუფში თავსდება; დეტალურად იხილეთ ამ ფერით აღნიშნული არქივების შენიშვნები;|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{ლეგენდა2|#FFFFFF|სხვა;|border=1px solid #AAAAAA}}&lt;br /&gt;
{{Y}} ნიშნით აღნიშნულია დამუშავებული არქივები;&lt;br /&gt;
[[ფაილი:X mark.svg|15პქ]] ნიშნით აღნიშნულია არქივები, რომელთა დამუშავებაც ამჟამად მიმდინარეობს და ჯერჯერობით მკვლევართათვის მათზე მუშაობა დროებით შეზღუდულია.
{| class=&quot;sortable wikitable&quot; width=&quot;100%&quot; style=&quot;font-size:93%&quot;
!
! არქივი
! ცენტრს გადაეცა...
! შემადგენლობა
|- 
|{{N}}
| [[ირაკლი აბაშიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=542 ირაკლი აბაშიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
| მისი ქალიშვილის, ირინე აბაშიძის მიერ [[2009]] წლის [[19 თებერვალი|19 თებერვალს]].
| 
|- style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
| [[ილია აბულაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=311 ილია აბულაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
| მისი ოჯახის მიერ
| 843 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი მასალა, რომელიც მოიცავს - ა) გამოკვლევებს, ბ) ლექსიკონებსა და სალექსიკონო მასალას, გ) რეცენზიებს, დ) ტექსტებს, ე) ამონაწერებს სხვადასხვა ტექსტებიდან; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|- 
|{{N}}
|[[რუბენ აღაბაბიანი]]
|
|
|- 
|{{N}}
|[[ვაჟა აზარაშვილი]]
|
|
|- style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|[[პავლე აკობია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=551 პავლე აკობია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
| [[2008]] წლის [[2 ივლისი|2 ივლისს]]
|108 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|- style=&quot;background:#AACC99&quot;
|{{Y}}
|[[ალექსანდრე ეპისკოპოსი]] (ალექსი ოქროპირიძე)&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=312 ალექსანდრე ეპისკოპოსი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|1867 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|- style=&quot;background:#AACC99&quot;
|{{Y}}
|[[ამბროსი ხელაია|კათოლიკოს-პატრიარქი ამბროსი (ხელაია)]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=410&amp;ln=geo ამბროსი ხელაია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ეროვნული საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|335 საარქივო საქმე: 1) ქადაგებები; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა.
|- style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[შალვა ამირანაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=395 შალვა ამირანაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ოჯახის მიერ 1994 წლის 29 მარტს
|
|- style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[ელეფთერ ანდრონიკაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=396 ელეფთერ ანდრონიკაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|- style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ლუარსაბ ანდრონკაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=313 ლუარსაბ ანდრონიკაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|282 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|- 
|{{N}}
|[[ლია ანდღულაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=547 ლია ანდღულაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|შემოსწირა თავად 2008 წლის 15 დეკემბერს.
|
|- style=&quot;background:#AACC99&quot;
|{{Y}}
| არჯევანიძეები: პეტრე, ივანე, ევდოკია, ზაქარია, ანტონი, ნინო, ნიკოლოზი, სოფიო&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=341 არჯევანიძეები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; 
| 1975 წლის 28 აპრილს
| 135 ერთეული: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) ხელწერილები; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|- style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[სოლომონ ასლანიშვილი]] (ბავრელი)&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=425 სოლომონ ასლანიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|24 საარქივო საქმეს შეიცავს: 1) ბიოგრაფიული; 2) შემოქმედებითი; 3) სხვადასხვა.
|- style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[ალექსანდრე ბარამიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=436 ალექსანდრე ბარამიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|- style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[დიმიტრი ბაქრაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=314 დიმიტრი ბაქრაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1970 წლის 15 ივნისს
|182 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|[[ხუტა ბერულავა]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=577 ხუტა ბერულავა, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ქალიშვილის, მზეონა ბერულავას მიერ 2009 წლის 17 მარტს
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ნიკო ბერძენიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=370 ნიკო ბერძენიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ნინო ბერძენიშვილის მიერ 1974 წლის 31 მაისს; ნაწილი შემოსულია 1984 წლის 26 სექტემბერს.
|3734 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|[[ელიზბარ ბიჩინაშვილი]]
|
|
|-
|{{N}}
|[[ზაურ ბოლქვაძე]]
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[გიორგი ბოჭორიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=315 გიორგი ბოჭორიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|68 საარქივო საქმეს შეიცავს: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[მარი ბროსე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=316 მარი ბროსე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|167 საარქივო საქმე: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა და 3) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{N}}
|[[ვალერიან გაბაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=426 ვალერიან გაბაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;ვალერიან გაბაშვილის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|მისი ქალიშვილის მანანა გაბაშვილის მიერ 2008 წლის 13 თებერვალს
|
|-style=&quot;background:#AACC99&quot;
|{{Y}}
|[[გაბრიელ ეპისკოპოსი]] (გერასიმე ქიქოძე)&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=319 გაბრიელ ეპისკოპოსი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
| 59 საარქივო საქმე: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმართვები; 3) მიმოწერა.
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{N}}
|[[კონსტანტინე გამსახურდია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=428 კონსტანტინე გამსახურდია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი შვილიშვილების შორენა და დავით (კონსტანტინე) ახობაძეების მიერ 2008 წლის 5 მარტს
|
|-
|{{N}}
|[[ალექსი გეგეჭკორი]]
|
|
|-
|{{N}}
|[[აკაკი გელოვანი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=553 აკაკი გელოვანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი შთამომავლების მიერ 2009 წლის 26 თებერვალს
|
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|[[ვარლამ გელოვანი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=321 ვარლამ გელოვანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|138 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) მისი მეუღლის _ ნინო გელოვანის ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 3) გიორგი თარხან მოურავის მასალა; 5) ვერა, ნადეჟდა და მარიამ თარხან მოურავების მიმოწერა; 6) ზურაბ ავალიშვილის მასალა; 7) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|[[იასონ გელოვანი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=320 იასონ გელოვანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1963 წელს
|20 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[დავით გვრიტიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=443 დავით გვრიტიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ქალიშვილის ლუიზა გვრიტიშვილის მიერ 2008 წლის 5 მაისს
|87 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიული და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა.
|-
|{{N}}
|[[ბეჟან გიორგაძე]]
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[იაკობ გოგებაშვილი]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manuscript.ge/index.php?m=322 |title=იაკობ გოგებაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი |accessdate=2012-12-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140930054801/http://www.manuscript.ge/index.php?m=322 |archivedate=2014-09-30 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;იაკობ გოგებაშვილის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|
|640 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 3) შემოქმედებითი; 4) მიმოწერა; 5) სხვადასხვა. 
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[დერმიშა გოგოლაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=502 დერმიშა გოგოლაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ანდრო და მედეა (ბაია) გოგოლაძეების მიერ 2008 წლის 15 ივლისს
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[ივანე გომართელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=374 ივანე გომართელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;ივანე გომართელის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1965 წლის 10 აპრილს
|142 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[სერგი გორგაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=323 სერგი გორგაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ქეთევან და დავით აბესაძეების მიერ 2006 წელს (დიდი ნაწილი)
|128 საარქივო საქმე: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ევგენია გრანსტრემი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=327 ევგენია გრანსტრემი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ოჯახის მიერ 2006 წლის 24 აგვისტოს
|226 საარქივო საქმე: 1) მიმოწერა; 2) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[იოსებ დავითაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=317 იოსებ დავითაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|118 საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 3)მიმოწერა; 4)სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[იოსებ დრბოგლავი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=318 იოსებ დრბოგლავი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
| 54 საქმე: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[დიმიტრი დუმბაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=329 დიმიტრი დუმბაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1960 წლის 22 ნოემბერს 
|935 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[მამია დუმბაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=433 მამია დუმბაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ვაჟის მალხაზ (მამუკა) დუმბაძის მიერ 2008 წლის 26 მარტს
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ივანე ელიაშვილი]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manuscript.ge/index.php?m=328 |title=ივანე ელიაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი |accessdate=2012-12-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131103044718/http://www.manuscript.ge/index.php?m=328 |archivedate=2013-11-03 }}&lt;/ref&gt;
|
|203 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ტიგრან ენფიანჯიანცი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=333 ტიგრან ენფიანჯიანცი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|126 საარქივო საქმე: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[რფიელ ერისთავი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=334&amp;ln=geo რაფიელ ერისთავი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1965 წლის 4 მაისს, 19 ივნისს
|1097 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მასალები სამეგრელოს სამთავროს შესახებ; 4) მიმოწერა; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[ანასტასია ერისთავი-ხოშტარია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=335 ანასტასია ერისთავი-ხოშტარია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1983 წლის 21 იანვარს 
|401 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მისადმი მიძღვნილი ლექსები და სტატიები; 3) შემოქმედებითი; 4) მიმოწერა; 5) ფოტოები; 6) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[ვაჟა-ფშაველა]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=332 ვაჟა-ფშაველა, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|262 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[ალექსანდრე ვაჩეიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=470 ალექსანდრე ვაჩეიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ირაკლი და ნინო ვაჩეიშვილების მიერ 2008 წლის 15 ივლისს
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ევგენი ვეიდენბაუმი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=331 ევგენი ვეიდენბაუმი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|1973 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#D9FFB2&quot; 
|{{N}}
|[[ილია ვეკუა]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=492 ილია ვეკუა, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის არქივთმცოდნეობის დეპარტამენტის ხელმძღვანელის, გოჩა საითიძის მიერ 2008 წლის 13 ოქტომბერს
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[კირილე ვეკუა]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=424 კირილე ვეკუა, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|გ. შარაშიძის მიერ 1989 წელს (ჩამოტანილია გერმანიიდან)
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[პარმენ ზაქარაია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=408 პარმენ ზაქარაია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[მიხეილ თამარაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=409 მიხეილ თამარაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1958 წლის 17 დეკემბერს (არქივის ნაწილი)
|4280 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[ექვთიმე თაყაიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=347 ექვთიმე თაყაიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;ექვთიმე თაყაიშვილის პირადი არქივი შემდეგ სამ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები; 3. ქართველ ემიგრანტთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|ნაწილი კალისტრატე სალიას მიერ 1972 წლის 12 ივნისს, დიდი ნაწილი 1981 წლის 26 მაისს
|2326 საარქივო საქმე:1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|[[რევაზ თვარაძე]]
|
|
|-
|{{Y}}
|[[მოსე თოიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=548 მოსე თოიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[არუთუნ თუმანიანი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=439 არუთუნ თუმანიანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|92 საარქივო ერთეული: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის მასახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) ფოტოები.
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|თუმანიშვილები: ბირთველი, გრიგოლი, დავითი, მანუჩარი, ნიკოლოზი, სულხანი, შიოში და ჯიმშერი&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=339 თუმანიშვილები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; 
|
|212 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) ხელწერილები; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|კონსტანტინე, ვასილ და სტეფანე თუმანიშვილები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=337 თუმანიშვილები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1974 წლის 8 აპრილს 
|197 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[ანასტასია თუმანიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=338 ანასტასია თუმანიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=თებერვალი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;ანასტასია თუმანიშვილის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში ტავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1959 წლის 17 ოქტომბერს 
|962 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[გიორგი თუმანიშვილი]]
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[მიხეილ თუმანიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=345 მიხეილ თუმანიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;მიხეილ თუმანიშვილის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|
|1348 საარქივო საქმეს შეიცავს: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|იოსებ, კობა და ლაშა იმედაშვილები
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{N}}
|[[კარლო ინასარიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=414 კარლო ინასარიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;კარლო ინასარიძის პირადი არქივი შემდეგ სამ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები; 3. ქართველ ემიგრანტთა პირადი არქივები.&lt;/ref&gt;
|მისი ოჯახის მიერ 2007 წლის 25 ოქტომბერს, ანდერძის მიხედვით
|
|-
|{{N}}
|[[ოტია იოსელიანი]]
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[პლატონ იოსელიანი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=342 პლატონ იოსელიანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|142 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#AACC99&quot;
|{{Y}}
|[[კალისტრატე ცინცაძე|კათოლიკოს-პატრიარქი კალისტრატე (ცინცაძე)]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=340 კალისტრატე ცინცაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1965 წლის 19 ივნისს, 15 ნოემბერს; ნაწილი შემოსწირა ანასტასია ცინცაძემ
|312 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მოგონებები; 4) მიმოწერა; 5) ფოტოები; 6) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[ვასილ კარბელაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=343 ვასილ კარბელაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;ვასილ კარბელაშვილის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. სასულიერო პირთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|
|881 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[კორნელი კეკელიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=348 კორნელი კეკელიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;კორნელი კეკელიძის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. სასულიერო პირთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1972 წლის 2 ივნისს; ნაწილი შემოსწირა ალექსანდრე ბარამიძემ 1977 წლის 20 ივლისს.
|949 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი: ა) გამოკვლევები, ბ) ამონაწერები, გ) რეცენზიები; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა (მათ შორის, ქართული ხელნაწერი ტექსტები).
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[მიხეილ კეკელიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=438 მიხეილ კეკელიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|1065 ერთეული: 1). პირადი და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2). შემოქმედება; 3). მიმოწერა; 4). სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[მელიტონ კელენჯერიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=346 მელიტონ კელენჯერიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;მელიტონ კელენჯერიძის პირადი არქივი შემდეგ სამ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. სასულიერო პირთა არქივები; 3. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1959 წლის 20 ივლისს 
|253 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{N}}
|[[გიორგი კვინიტაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=411 გიორგი კვინიტაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;გიორგი კვინიტაძის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები; 2. ქართველ ემიგრანტთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|მისი ქალიშვილის ნანო დ’აბო-კვინიტაძის მიერ 2007 წლის 22 ოქტომბერს.
|
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[თედო კიკვაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=400&amp;ln=geo თედო კიკვაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1962 წლის 16 აპრილს 
|43 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[კირიონ II]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=344 კირიონ მეორე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;კირიონ II-ის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. სასულიერო პირთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1961 წლის 31 ოქტომბერს
|1615 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) ფოტოები; 4) სხვადასხვა (მათ შორის, მასალები ტარასი კანდელაკის შესახებ).
|-
|{{N}}
|ლეონიდ კოკონოვიჩი
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ვიქტორ კუპრაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=494 ვიქტორ კუპრაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ქალიშვილის ნანა კუპრაძის მიერ 2008 წლის 7 ოქტომბერს
|
|-
|{{Y}}
|ალექსანდრე ლომთათიძე
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[გიორგი ლომთათიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=393 გიორგი ლომთათიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ნ. ღოღობერიძის მიერ 1994 წლის 17 ივნისს
|
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|[[გრიგოლ ლორთქიფანიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=431&amp;ln=geo გრიგოლ ლორთქიფანიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ვაჟის, თეიმურაზ ლორთქიფანიძის მიერ 2008 წლის იანვარში
|139 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიული და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა
|-
|{{N}}
|იოსებ ლორთქიფანიძე
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ირაკლი ლორთქიფანიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=392 ირაკლი ლორთქიფანიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ოჯახის მიერ 1979 წლის 20 ივლისს 
|937 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|ლომჯარია სულიკო
|
|
|-
|{{N}}
|სერგი მაკალათია
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[იაკობ მანსვეტაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=399 იაკობ მანსვეტაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;იაკობ მანსვეტაშვილის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არიქივები; 2. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1974 წლის 22 იანვარს 
|37 საარქივო საქმეს შეიცავს: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი. 
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[იური მარი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=356 იური მარი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; 
|1976 წლის 12 ივლისს, ნაწილი ცენტრს გადაეცა 1979 წლის 27 ივნისს, 1981 წლის 26 მაისს
|882 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა; 5) ფოტოები.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ნიკოლოზ მარი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=355 ნიკოლოზ მარი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1972 წლის 6 მარტს, ნაწილი 12 ივნისს შემოსწირა სოფიო მარმა, ნაწილი შემოვიდა 1979 წლის 27 ივნისს, აგრეთვე  1981 წლის 26 მაისს
|382 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ევგენი მარკოვი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=359 ევგენი მარკოვი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1977 წლის 21 ივნისს 
| 1070 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFFFCC&quot;
|{{Y}}
|[[ქეთევან მაღალაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=360 ქეთევან მაღალაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1983 წლის 21 დეკემბერს 
|1239 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) გრიგოლ წერეთლის ცხოვრება-მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|შალვა და გაიოზ მაღლაკელიძეები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=357 მაღლაკელიძეები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;მაღლაკელიძეების პირადი არქივები შემდეგ ორ ჯგუფში თავდება: 1. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები; 2. ქართველ ემიგრანტთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|ჰანა მაღლაკელიძის, ჰილდე ჰერპისისა და კარლო ინასარიძის მიერ 1990 წლის 27 ივლისს
|600 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[ვლადიმერ მაყაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=394 ვლადიმერ მაყაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[მიხეილ მაჩაბელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=437 მიხეილ მაჩაბელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|1626 საარქივო საქმე: 
1) ბიოგრაფიის, სამსახურეობრივი და საზოგადოებრივი საქმიანობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|[[ფილიპე მახარაძე]]
|
|
|-
|{{N}}
|დარეჯან მეგრელაძე
|
|
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[დუტუ მეგრელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=330 დუტუ მეგრელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1983 წლის 21 იანვარს 
|1161 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მისადმი მიძღვნილი სიტყვები, ლექსები, სტატიები; 3) შემოქმედებითი; 4) მიმოწერა; 5) ფოტოები; 6) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ეგნატე მენთეშაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=358 ეგნატე მენთეშაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1977 წლის 21 დეკემბერს 
|72 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი;3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[სერგეი მესხი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=363 სერგეი მესხი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;სერგეი მესხის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1959 წლის 20 ოქტომბერს
| 89 საარქივო საქმე: 1) საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი;3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|[[შოთა მესხია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=543 შოთა მესხია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ქალიშვილების მანანა და მარინე მესხიების მიერ 2009 წლის 6 თებერვალს.
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|მესხიშვილები: დიმიტრი, იაკინთე დიმიტრის ძე, სარდიონ დიმიტრის ძე, მიხეილ დიმიტრის ძე, სოფიო, სარდიონის მეუღლე, აპოლონ სარდიონის ძე, სარდიონ სარდიონის ძე, ლეონიდე სარდიონის ძე, ვლადიმერ სარდიონის ძე და ნინო სარდიონის ასული&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=361 მესხიშვილები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1960 წლის 5 ივლისს
|389 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიული; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ელენე მეტრეველი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=421 ელენე მეტრეველი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ოჯახის მიერ 2007 წლის 29 ივლისს
|3070 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[დიმიტრი მეღვინეთუხუცესი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=354 დიმიტრი მეღვინეთუხუცესი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
| 56 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა.
|-
|{{N}}
|ვალერიან მიზანდარი
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[სოფიო მიხაილოვა-მარი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=362 სოფიო მიხაილოვა-მარი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|567 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ლევან მუსხელიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=353 ლევან მუსხელიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1962 წლის 28 აპრილს
|135 საარქივო საქმე: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|[[გიორგი ნადარეიშვილი]]
|
|
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[ილია ნაკაშიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=351 ილია ნაკაშიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
| 442 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) პეტრე ნაკაშიძის მასალები; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{N}}
|[[ვანო ნანუაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=434 ვანო ნანუაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;ვანო ნანუაშვილის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები; 2. ქართველ ემიგრანტთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|ანდრო და ნინო დაბროვების მიერ 2000 წლის 22 დეკემბერს
|
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{N}}
|[[ალექსანდრე ნიკოლაი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=407 ალექსანდრე ნიკოლაი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{N}}
|ალექსანდრე და ივანე ნიკურაძეები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=401 ნიკოლაძეები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;ნიკურაძეთა პირადი არქივები შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. ქართველ ემიგრანტთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|მათი ოჯახის მიერ, გ. შარაძის ხელით, 1989 წლის 27 ივნის
|
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[ეგნატე ნინოშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=349&amp;ln=geo ეგნატე ნინოშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
| 20 საარქივო საქმე: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[თემურ ნუცუბიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=416 თემურ ნუცუბიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
| 568 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[რუსუდან ორბელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=350 რუსუდან ორბელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
| 866 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა;2) შემოქმედებითი; 3) იოსებ ორბელის ცხოვრება-მოღვაწეობის ამსახველი მასალა;4) მიმოწერა; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[გრიგოლ ორბელიანი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=406 გრიგოლ ორბელიანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;გრიგოლ ორბელიანის პირადი არქივი შემედ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|
|717 საარქივო საქმე: 1) სამსახურეობრივი საქმიანობისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|აკაკი და თამარ პაპავები
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{N}}
|ელისე და ოთარ პატარიძეები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=422 პატარიძეები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;პატარიძეთა პირადი არქივები შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები; 2. ქართველ ემიგრანტთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|ელისე პაარიძის არქივი — მისი ვაჟის ოთარ პატარიძის მიერ 2007 წლის 12 ოქტომბერს;&lt;br /&gt;ოთარ პატარიძემ საკუთარი არქივი თავად შემოსწირა ცენტრს 2008 წლის 9 ივნისს
|
|-style=&quot;background:#AACC99&quot;
|{{Y}}
|[[პეტრე კონჭოშვილი|პეტრე ეპისკოპოსი (კონჭოშვილი)]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=391 პეტრე ეპისკოპოსი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ვ. კიკნაძის მიერ 2007 წლის 12 ოქტომბერს
|ოთხი საარქივო საქმე
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[თედო ჟორდანია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=420 თედო ჟორდანია, ხელნაწერტა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;თედო ჟორდანიას პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. ქართველ ემიგრანტთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1960 წლის 12 ოქტომბერს
|824 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის, პედაგოგიური და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|ისიდორე რამიშვილი 
|
|
|-
|{{N}}
|[[ქრისტეფორე რაჭველიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=554 ქრისტეფორე რაჭველისვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ვაჟის ბაადურ რაჭველიშვილის მიერ 2009 წლის 4 მარტს
|
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{N}}
|[[გრიგოლ რობაქიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=412 გრიგოლ რობაქიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|ლევან რჩეულიშვილი
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{N}}
|ნინო და კალისტრატე სალიები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=417 სალიები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;სალიების პირადი არქივები შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. ქართველ ემიგრანტთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|
|
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{N}}
|[[ნიკო სამადაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=435 ნიკო სამადაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|სამი საარქივო საქმე
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ალექსანდრე სარაჯიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=419&amp;ln=geo ალექსანდრე სარაჯიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|144 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ბარონ დე ბაის წერილები;5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[თედო სახოკია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=382 თედო სახოკია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1974 წლის 18 მარტს
|1988 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|რევაზ სვიმონიშვილი
|
|
|-
|{{N}}
|[[ფრიდონ სიხარულიძე]]
|
|
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|[[კონსტანტინე სმირნოვი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=381 კონსტანტინე სმირნოვი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1960 წლის 28 დეკემბერს
|156 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა;4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[იროდიონ სონღულაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=375 იროდიონ სონღულაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;იროდიონ სონღულაშვილის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1968 წლის 1 ივლისს; 1987 წლის 23 ნოემბერს
|452 საარქივო საქმე: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|[[გიორგი სტურუა]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=549 გიორგი სტურუა, ხელნაწერტა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მაყვალა ილურიძე-სტურუას მიერ 2009 წლის 30 იანვარს.
|
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{N}}
|[[ივანე სტურუა]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=481&amp;ln=geo ივანე სტურუა, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ირინა გოგოლაშვილის მიერ 2008 წლის 23 სექტემბერს.
|
|-
|{{N}}
|[[ილია ტაბაღუა]]
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ირაკლი ტატიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=352 ირაკლი ტატიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მზია გომელაურის მიერ 1980 წლის 22 ივლისს
|164 საარქივო საქმე: 1) პედაგოგიური და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი;3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[პრასკოვია უვაროვა]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=404 პრასკოვია უვაროვა, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|ფონდი შედგება რუსეთის სახელმწიფო მუზეუმში დაცული უვაროვას მასალების ფოტოპირებისაგან; პრასკოვია უვაროვას ფონდი 350 საარქივო საქმე: 1) საზოგადოებრივი საქმიანობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი (დღიურები); 3) მიმოწერა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[პეტრე უმიკაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=324 პეტრე უმიკაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|42 საარქივო საქმეს შეიცავს: 1) შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[გრიგოლ ფერაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=405 გრიგოლ ფერაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;გრიგოლ ფერაძის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. სასულიერო პირთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1976 წლის 15 დეკემბერს; ნაწილი შემოსწირა ოჯახმა 1996 წლის 30 ივნისს, ნაწილი მისმა ძმისშვილმა რომანოზ ფერაძემ 1998 წლის 2 ივლისს.
|54 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|ივანე ქარსელაძე
|
|
|-
|{{Y}}
|ნინო ღოღობერიძე
|
|
|-style=&quot;background:#CCEEFF&quot;
|{{Y}}
|[[ალექსანდრე ყაზბეგი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=383 ალექსანდრე ყაზბეგი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|329 საარქივო საქმე:1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა;2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) მასალები ელისაბედ და მიხეილ ყაზბეგების შესახებ; 5) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|[[ლევან ყანჩაველი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=552 ლევან ყანჩაველი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ნანა ყანჩაველის მიერ 2008 წლის 4 დეკემბერს.
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|ბარბარე და ნინო ყიფიანები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=384 ყიფიანები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1965 წლის 19 ივნისს
|811 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[დიმიტრი ყიფიანი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=377 დიმიტრი ყიფიანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;დიმიტრი ყიფიანის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მეცნიერთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|1950 წლის 17 ივლისს
|1956 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[დავით ყიფშიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=397 დავით ყიფშიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
| იოსებ ყიფშიძის მიერ 1974 წელს.
|117 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და სამსახურეობრივი საქმიანობის ამსახველი მასალა;2) შემოქმედებითი; 3) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[იოსებ ყიფშიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=440 იოსებ ყიფშიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|თინათინ ყიფშიძის მიერ 2001 წელს
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|ალექსანდრე, გრიგოლ, ილია და ზაქარია ყიფშიძეები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=387 ყიფშიძეები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1996 წლის 31 მაისს
|1411 საარქივო საქმე
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ქრისტინე შარაშიძე]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manuscript.ge/index.php?m=398 |title=ქრისტინე შარაშიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი |accessdate=2012-12-21 |archiveurl=https://archive.today/20130702031746/http://www.manuscript.ge/index.php?m=398 |archivedate=2013-07-02 }}&lt;/ref&gt;
|
|2938 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა. 
|-style=&quot;background:#FFFFCC&quot;
|{{N}}
|[[დიმიტრი შევარდნაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=386 დიმიტრი შევარდნაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
| 2000 წლის 12 მაისს; 2001 წლის 6 თებერვალს
|
|-
|{{N}}
|შოშიაშვილი ნოდარ
|
|
|-
|{{N}}
|[[სიმონ ჩიქოვანი]]
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[გიორგი ჩუბინაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=389 გიორგი ჩუბინაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1993 წლის 15 თებერვალს
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[ნიკო ჩუბინაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=390 ნიკო ჩუბინაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[ვალერიან ცაგარეიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=427 ვალერიან ცაგარეიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ქალიშვილის ელენე ცაგარეიშვილის მიერ 2008 წლის 26 თებერვალს.
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ალექსანდრე ცაგარელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=378 ალექსანდრე ცაგარელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ნაწილი 1959 წლის 27 იანვარს
|54 საარქივო საქმე: 1) სამსახურეობრივი საქმიანობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი;3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|უჩა ცინდელიანი
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[აკაკი წერეთელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=388 აკაკი წერეთელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;აკაკი წერეთლის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|
|873 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[გიორგი წერეთელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=371 გიორგი წერეთელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;გიორგი წერეთლის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|
|587 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[გრიგოლ წერეთელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=402 გრიგოლ წერეთელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1965 წლის 30 მარტს; 1970 წლის 13 აპრილს; ნაწილი შემოსწირა ვ. სილოგავამ 1987 წლის 1 ივნისს 
| 3635 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სოფიო ივანეს ასული წერეთლის მასალები; 5) ილუსტრირებული მასალა; 6) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[თინათინ წერეთელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=372 თინათინ წერეთელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{N}}
|[[მიხეილ წერეთელი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=373 მიხეილ წერეთელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;მიხეილ წერეთლის პირადი არქივი შემდეგ სამ ჯგუფში თავსდება: 1. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები; 3. ქართველ ემიგრანტთა არქივები&lt;/ref&gt;
|ნ. სალიას მიერ 1979 წლის 20 ივლისს
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[პაპუნა წერეთელი]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manuscript.ge/index.php?m=403 |title=პაპუნა წერეთელი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი |accessdate=2012-12-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131102213723/http://www.manuscript.ge/index.php?m=403 |archivedate=2013-11-02 }}&lt;/ref&gt;
|1975 წლის 21 აპრილს
|1309 საარქივო საქმე. არქივი წარმოადგენს ფოტოკოლექციას.
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|წერეთლები: ზურაბ ქაიხოსროს ძე, გრიგოლ ზურაბის ძე, დიმიტრი გრიგოლის ძე, ნესტორ დიმიტრის ძე, ალექსანდრე გრიგოლის ძე, სიმონ ზურაბის ძე, დავით სიმონის ძე, სიმონ გოდაბრელიძე, ბიძინა ჩოლოყაშვილი, ბერი ქაიხოსროს ძე, სიმონ დავითის ძე, როსტომ დავითის ძე&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=376 წერეთლები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|პ. წერეთლის მიერ 1976 წლის 28 ივლისს
|ზურაბ ქაიხოსროს ძე წერეთლის ფონდი 155 საარქივო საქმეს შეიცავს; გრიგოლ ზურაბის ძე წერეთლის ფონდი 313 საქმეს; დიმიტრი გრიგოლის ძე წერეთლის ფონდი 62 საქმეს; ნესტორ დიმიტრი ძე წერეთლის ფონდი 391 საქმეს; ალექსანდრე გრიგოლის ძე წერეთლის ფონდი 48 საქმეს; სიმონ ზურაბის ძე წერეთლის ფონდი 11 საქმეს; დავით სიმონის ძე წერეთლის ფონდი 9 საქმეს; სიმონ გოდაბრელიძის ფონდი 42 საქმეს; ბიძინა ჩოლოყაშვილის ფონდი 11 საქმეს; ბერი ქაიხოსროს ძის, სიმონ და როსტომ დავითის ძეების და სხვ. ფონდი 8 საქმეს.&lt;br /&gt;სულ 1050 საარქივო საქმე:1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) მასალები ოჯახის წევრთა შესახებ; 3) მასალები საოჯახო მეურნეობის შესახებ; 4) მასალები საზოგადოებრივ-სახელმწიფოებრივი საქმიანობის შესახებ; 5) მასალები ყმა-მამულებისა და სხვა ქონებრივი მფლობელობის შესახებ; 6) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#FFAE80&quot;
|{{Y}}
|[[ილია ჭავჭავაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=379 ილია ჭავჭავაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;ილია ჭავჭავაძის პირადი არქივი შემდეგ ორ ჯგუფში თავსდება: 1. მწერალთა, პოეტთა და საზოგადო მოღვაწეთა არქივები; 2. პოლიტიკურ, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეთა არქივები.&lt;/ref&gt;
|
|1053 საარქივო საქმეს შეიცავს: 1) ბიოგრაფიის, საზოგადოებრივი მოღვაწეობისა და სამსახურეობრივი საქმიანობის ამსახველი მასალა; 2) მისდამი მიძღვნილი სიტყვები და ლექსები; 3) შემოქმედებითი; 4) მიმოწერა; 5) მასალები ოლღა გურამიშვილის შესახებ; 6) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[აკაკი ჭანტურია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=432 აკაკი ჭანტურია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|მისი ვაჟის არიანე ჭანტურიას მიერ 2007 წლის 29 მარტს.
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[თორნიკე ჭყონია]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=429 თორნიკე ჭყონია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-
|{{N}}
|[[ბესიკ ხარანაული]]
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ალექსანდრე ხახანაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=369 ალექსანდრე ხახანაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1967 წლის 25 მაისს
| 882 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{N}}
|[[ედიშერ ხოშტარია-ბროსე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=415 ედიშერ ხოშტარია-ბროსე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-
|{{N}}
|[[რაჟდენ ხუნდაძე]]
|
|
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ალექსანდრე ჯაბადარი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=364 ალექსანდრე ჯაბადარი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|თინათინ სახოკიას მიერ 1968 წლის 2 ივლისს
|89 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[გიორგი ჯავახიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=365 გიორგი ჯავახიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
| 216 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ივანე ჯავახიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=380 ივანე ჯავახიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ისტორიის ინსტიტუტის მიერ 1987 წლის 1 ივნისს
|2284 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) ფოტოები; 5) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[მარიამ ჯამბაკურ-ორბელიანი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=423 მარიამ ჯამბაკურ-ორბელიანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1980 წლის 5 ნოემბერს
|1123 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ანასტასია ჯამბაკურ-ორბელიანი-ჯავახიშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=413 ანასტასია ჯამბაკურ-ორბელიანი-ჯავახიშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1977 წლის 21 დეკემბერს
|640 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიული; 2) მიმოწერა; 3) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[მოსე ჯანაშვილი]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=366&amp;ln=geo მოსე ჯანაშვილი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ნაწილი 1966 წლის 10 დეკემბერს; არქივის დიდი ნაწილი შედგა Q, QD და „სხვადასხვა“ ფონდებიდან ამოკრებილი მასალისაგან
|315 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-style=&quot;background:#E6E6AA&quot;
|{{Y}}
|[[ალექსანდრე ჯანელიძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=385 ალექსანდრე ჯანელიძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|1984 წლის 22 ოქტომბერს
|1819 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) შემოქმედებითი; 3) მიმოწერა; 4) სხვადასხვა.
|-
|{{N}}
|ვახტანგ ჯაფარიძე
|
|
|-
|{{N}}
|ალექსანდრა, ალექსანდრე და სიმონ ჯაფარიძეები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=555 ჯანელიძეები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
| ივანე ჯაფარიძის მიერ 2009 წლის 2 თებერვალს.
|
|-
|{{N}}
|[[ვახტანგ ჯობაძე]]
|
|
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|[[არჩილ ჯორჯაძე]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=367 არჩილ ჯორჯაძე, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|195 საარქივო საქმე: 1) ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 2) მიმოწერა. 
|-style=&quot;background:#FFB6B6&quot;
|{{Y}}
|ნინო, დიმიტრი და ილია ჯორჯაძეები&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=368 ჯორჯაძეები, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|58 საარქივო საქმე: 1) მიმოწერა.
|-
|{{Y}}
|[[ხასან ჰელიმიში]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=83&amp;newsid=887 ხასან ჰელიმიში, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|ოჯახის მიერ 2009 წლის 7 აგვისტოს
|26 საარქივო ერთეული: 1) შესავალი; 2) ბიოგრაფიული ცნობები, 3) ბიოგრაფიული და შემოქმედებითი მოღვაწეობის ამსახველი მასალა; 4) მიმოწერა; 5) ხასან ჰელიმიშისა და მისი ოჯახის წევრთა ფოტოები, 6) სხვადასხვა; 7) საძიებლები: ა) პირთა და ბ) ტოპონიმთა.
|-
|{{N}}
|ეროვნული მოძრაობა
|
|
|-style=&quot;background:#BBB2FF&quot; 
|{{Y}}
|[[საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოება]]&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=442 საქართველოს საისტორიო და ეთნოგრაფიული საზოგადოება, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების მასალები
|-style=&quot;background:#BBB2FF&quot; 
|{{Y}}
|სინოდის კანცელარია&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=441 სინოდის კანცელარია, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|სანქტ-პეტერბურგის (ყოფილი ლენინგრადის) სახელმწიფო ცენტრალურ საისტორიო არქივში დაცული სინოდის კანცელარიის დოკუმენტები. სულ 175 საარქივო საქმე.
|-
|{{Y}}
|სხვადასხვა&lt;ref&gt;[http://www.manuscript.ge/index.php?m=418 სხვადასხვა, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
|
|აერთიანებს განსხვავებული შინაარსის მრავალფეროვან მასალას. სულ 445 საარქივო საქმე.
|-
|{{Y}}
|ფოტოარქივის ელექტრონული კატალოგი&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.manuscript.ge/uploads/axali/fotoarqivi.pdf |title=ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ფოტოარქივთა საერთო ნუსხა |accessdate=2012-12-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131102093527/http://www.manuscript.ge/uploads/axali/fotoarqivi.pdf |archivedate=2013-11-02 }}&lt;/ref&gt;
|
|
|-
|}

== შენიშვნები ==
&lt;references group=&quot;შენიშვნა&quot; /&gt;

== იხილეთ აგრეთვე ==
* [[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი]]

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.manuscript.ge/index.php?m=2 www.manuscript.ge — ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130928143830/http://manuscript.ge/index.php?m=2 |date=2013-09-28 }}
* [http://www.manuscript.ge/index.php?m=11&amp;cid=52 პირადი არქივების საერთო ნუსხა ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ოფიციალურ საიტზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140808072143/http://www.manuscript.ge/index.php?m=11&amp;cid=52 |date=2014-08-08 }}

== სქოლიო ==
&lt;div style=&quot;height:700px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;&quot; class=&quot;scrollbox&quot;&gt;
{{reflist|colwidth=30em}}
&lt;/div&gt;


[[კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის კოლექცია]]</text>
      <sha1>7szhc69sk1oqagyphnpy799k5cjfm90</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მიჰკოატლი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>217729</id>
    <revision>
      <id>5426961</id>
      <parentid>4936002</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:07:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5426961</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5040" sha1="907m0rxf8g1vdem0ki0ksptcpmacodk" xml:space="preserve">[[ფაილი:Red Tezcatlipoca.jpg|thumb|right|მიჰკოატლი წითელი ტესკატლიპოკას ფორმაში]]

'''მიჰკოატლი''' ({{lang-es|Mixcoatl}}) — „ღრუბლისებური გველი“ ან '''ისტაკ მიჰკოატლი''' „თეთრი ღრუბლისებური გველი“. [[მესოამერიკა|მესოამერიკის]] ხალხების მითოლოგიაში — [[ირმის ნახტომი]]ს, ვარსკვლავების, განსაკუთრებით კი [[პოლარული ვარსკვლავი]]ს, რომლის პერსონიფიკაციადაც ის ითვლებოდა, და ღრუბლების ღვთაება. თავდაპირველად ის [[ოთომი]]ს ტომის, [[ჩიჩიმეკები]]სა და ამავე წარმომავლობის სხვა ხალხების მფარველი ღვთაება იყო. ჩიჩიკემებისთვის მიჰკოატლი ნადირობის ღვთაება იყო და გამოისახებოდა ირმის სახით, ან — კურდღლის. მოგვიანებით [[აცტეკები|აცტეკებში]] მას აკავშირებდნენ [[უიცილოპოჩტლი]]სა და [[კეცალკოატლი]]ს კულტთან და განიხლიავდნენ, როგორც ნაუას ტომების შემქმნელს, რომელმაც ისინი [[ჩიკომოსტოკი]]ს გამოქვაბულებიდან გამოიყვანა. თუმცა მიჰკოატლის მნიშვნელობა შესამჩნევად ნაკლები იყო [[უიცილოპოჩტლი]]სთან შედარებით. აგრეთვე მიჰკოატლს აიგივებდნენ ღმერთ [[კამაჰტლი]]სთან, რომელსაც პატივს სცემდნენ [[ტლასკალა]]სა და უეჰოცინგოში. მისთვის მიძღვნილი ჰორიზონტის მხარე იყო აღმოსავლეთ, სადაც [[ტლალოკი]] მბრძანებლობდა. როგორც ღმერთი-მონადირე, მიჰკოატლს აიგივებდნენ ქარბუქსა და ჭექა-ქუხილთან, სადაც ელვა მისი ისრები იყო.

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [https://web.archive.org/web/20040722145253/http://mesoamerica.narod.ru/mifaztpant.html ძველი მესოამერიკა]
* [http://fraktali.849pm.com/text/archive/nam/mmp/mmp1.htm Mexican Mythology] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171024074017/http://fraktali.849pm.com/text/archive/nam/mmp/mmp1.htm |date=2017-10-24 }}

== ლიტერატურა ==
* Мифологический словарь/Гл.ред. Е. М. Мелетинский — М.:Советская энциклопедия, 1991 г. С. 371—372.
* Льюис Спенс „Мифы инков и майя“/ Пер. с англ. Л. А. Карповой. — М., Центрополиграф, 2005. С. 115—116.
* {{cite web
 |author        = [[ფერნანდო დე ალვა იჰტლილჰოჩიტლი]].
 |url           = http://kuprienko.info/don-fernando-de-alva-ixtlilxochitl-historia-de-la-nacion-chichimeca-su-poblacion-y-establecimiento-en-el-pais-de-anahuac-al-ruso/
 |title         = ჩიჩიმეკების ისტორია.
 |publisher     = www.bloknot.info
 |datepublished = 2010-03-22
 |accessdate    = 2010-03-23
 |description   = თარგმანი ესპანურიდან — ვ. ტალახი, უკრაინა, კიევი, 2010
 |archiveurl    = https://www.webcitation.org/618rn3DCA?url=http://kuprienko.info/don-fernando-de-alva-ixtlilxochitl-historia-de-la-nacion-chichimeca-su-poblacion-y-establecimiento-en-el-pais-de-anahuac-al-ruso/
 |archivedate   = 2011-08-23
}}

{{აცტეკები}}

[[კატეგორია:აცტეკების ღმერთები]]
[[კატეგორია:აცტეკების მითოლოგია]]
[[კატეგორია:აცტეკები]]
[[კატეგორია:ღმერთები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>907m0rxf8g1vdem0ki0ksptcpmacodk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მურთაზ შელია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>255560</id>
    <revision>
      <id>5427335</id>
      <parentid>4910240</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:17:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427335</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13414" sha1="ibkzlbv4caw3vn57gnlnfsfcza9upxr" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია
|სახელი = მურთაზ შელია
|სურათი = მურთაზ შელია.jpg
|სურათის ზომა =
|წარწერა = მურთაზ შელია [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|„მანჩესტერ სიტიში“]]
|სრული სახელი = მურთაზ შელია
|დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1969|3|25}}
|დაბადების ადგილი = [[თბილისი]], [[საქართველოს სსრ]]
|სიმაღლე = 188 [[სმ]]
|პოზიცია = [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]]
|მიმდინარე კლუბი = 
|ნომერი = 
|ახალგაზრდული წელი1 = 
|ახალგაზრდული კლუბი1 = 
|წელი1 = 1988–1990
|წელი2 = 1991–1994
|წელი3 = 1994
|წელი4 = 1995
|წელი5 = 1995–1997
|წელი6 = 1997–2000
|წელი7 = 2000
|წელი8 = 2000–2001
|კლუბი1 = ამირანი ოჩამჩირე 
|კლუბი2 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]]
|კლუბი3 = ზაარბრიუკენი 
|კლუბი4 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]]
|კლუბი5 = [[ალანია ვლადიკავკაზი (საფეხბურთო კლუბი)|სპარტაკ-ალანია]]
|კლუბი6 = [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|მანჩესტერ სიტი]]
|კლუბი7 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]]
|კლუბი8 = [[ლოკომოტივი თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|ლოკომოტივი თბ.]]
|მატჩი1 = 28
|მატჩი2 = 74
|მატჩი3 = 18
|მატჩი4 = 15
|მატჩი5 = 62
|მატჩი6 = 15
|მატჩი7 = 3
|მატჩი8 = 7
|გოლი1 = 3
|გოლი2 = 2
|გოლი3 = 1
|გოლი4 = 3
|გოლი5 = 9
|გოლი6 = 2
|გოლი7 = 1
|გოლი8 = 2
|ეროვნული წელი1 = 1994–1998
|ეროვნული ნაკრები1  = [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველო]]
|ეროვნული მატჩი1 = 29
|ეროვნული გოლი1 = 0
|ეროვნული გოლი2 =
|მედლის თარგები = 
}}
'''მურთაზ შელია''' (დ. [[25 მარტი]], [[1969]], [[თბილისი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ფეხბურთელი]], თამაშობდა [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველის]] პოზიციაზე.  

==საკლუბო კარიერა==
[[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოსთან“]] ერთად შელიამ მოიგო [[უმაღლესი ლიგა|საქართველოს ჩემპიონატის]] ზედიზედ ხუთი სეზონი 1991-დან 1995 წლამდე.&lt;ref&gt;[http://www.rsssf.com/players/georchampions.html Georgia — Championship Winning Teams]. ''RSSSF''.&lt;/ref&gt; 

[[1995]] წელს [[ალანია ვლადიკავკაზი (საფეხბურთო კლუბი)|ვლადიკავკაზის „სპარტაკ-ალანიას“]] შემადგენლობაში განაგრძო თამაში, სადაც პირველივე სეზონში რუსეთის ჩემპიონობა მოიპოვა.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20120524070802/http://www.wsc.co.uk/content/view/1001/38/ Georgia's football frailties]&lt;/ref&gt;

1997–2000 წლებში თამაშობდა [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|„მანჩესტერ სიტის“]] შემადგენლობაში, სადაც [[გიორგი ქინქლაძე]] კლუბის წამყვანი მოთამაშე იყო. შელია თავისი დებიუტი გოლით აღნიშნა „ბირმინგემ სიტის“ წინააღმდეგ, თუმცა ის მატჩი მისმა გუნდმა 1–2 დათმო.&lt;ref&gt;{{cite book |last=ბაქლი |first=ენდი |coauthors=ბარგესი, რიჩარდ |title=Blue Moon Rising: The Fall and Rise of Manchester City |publisher=Milo |location=Bury |year=2000 |isbn=0-9530847-4-4}} გვ.101, 149&lt;/ref&gt; ექვსი კვირის შემდეგ მას დაცვის ხაზში შეურთდა კიდევ ერთი ქართველი, [[კახაბერ ცხადაძე]], მაგრამ იმ სეზონში ხშირი ტრავმების გამო ხშირად ვერ თამაშობდა და მხოლოდ ერთი გოლი გაიტანა [[ნოტინგემ ფორესტი (საფეხბურთო კლუბი)|„ნოტინგემ ფორესტის“]] კარში. 

სეზონის ბოლოს „მანჩესტერ სიტი“ ლიგიდან გავარდა, რითაც ისტორიაში პირველად მოხვდა მესამე დივიზიონში. შემდეგ სეზონში შელიამ მხოლოდ სამი მატჩი ითამაშა, მისი ბოლო მატჩი იყო [[1998]] წლის ოქტომბერში „რედინგის“ წინააღმდეგ, სადაც კარიერისთვის საბედისწერო ტრავმა მიიღო. [[2000]] წელს შეწყდა კონტრაქტი და შესვენების შემდეგ თამაში განაგრძო [[ლოკომოტივი თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „ლოკომოტივში“]], სადაც [[2001]] წელს კარიერა დაასრულა.

==საკლუბო კარიერა==
1994–1998 წლებში იყო [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველოს ეროვნული ნაკრების]] წამყვანი მოთამაშე, რომლის შემადგენლობაშიც 29 მატჩი ჩაატარა.

==სხვა საქმიანობა==
2013–14 წლების სეზონის დამთავრების შემდეგ შელია [[ცხინვალი (საფეხბურთო კლუბი)|ცხინვალის „სპარტაკის“]] პრეზიდენტის თანამდებობაზე დაინიშნა.

==მიღწევები==
===საკლუბო===
; {{დროშანიშანი|საქართველო|1990}} [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]]
* [[ეროვნული ლიგა|საქართველოს ჩემპიონი]]: [[უმაღლესი ლიგა 1991|1991]], [[უმაღლესი ლიგა 1991—1992|1991–92]], [[უმაღლესი ლიგა 1992—1993|1992–93]], [[უმაღლესი ლიგა 1993—1994|1993–94]], [[უმაღლესი ლიგა 1994—1995|1994–95]]
* [[საქართველოს საფეხბურთო თასი|საქართველოს თასის მფლობელი]]: [[საქართველოს საფეხბურთო თასი 1991-1992|1991–92]], [[საქართველოს საფეხბურთო თასი 1992-1993|1992–93]], [[საქართველოს საფეხბურთო თასი 1993-1994|1993–94]], [[საქართველოს საფეხბურთო თასი 1994-1995|1994–95]]
; {{დროშანიშანი|რუსეთი}} [[ალანია ვლადიკავკაზი (საფეხბურთო კლუბი)|სპარტაკ-ალანია]]
* [[რუსეთის საფეხბურთო პრემიერლიგა|რუსეთის ჩემპიონი]]: 1995
* [[რუსეთის საფეხბურთო პრემიერლიგა|რუსეთის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1996

===ინდივიდუალური===
; {{Tooltip|33 საუკეთესო|რუსეთის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში დასახელებულია შემდეგ ნომრად:}}
* №2: 1995
* №3: 1996

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{nplg ბიოგრაფია|00002789}}
* [http://tbsakrebulo.gov.ge/index.php?m=591&amp;faction_id=390&amp;member=55&amp;fraction=&amp;name=Murtaz%20Shelia მურთაზ შელია]{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} — [[თბილისის თვითმმართველობა|თბილისის საკრებულო]]
* [http://www.rsssf.com/miscellaneous/geor-recintlp.html საქართველოს ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული მატჩები]
{| width=&quot;600&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;&quot; border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|- bgcolor=&quot;#c2d2e5&quot;
 ! scope=col | თემატური საიტები
 |-
 ! scope=row |[https://www.11v11.com/players/murtaz-shelia-37943/ AFS] · [https://eu-football.info/_player.php?id=19115 EU-Football.info] · [https://fbref.com/en/players/f84dec6c/Murtaz-Shelia FBref.com] · [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/24805-murtaz-shelia FootballDatabase.eu] · [https://footballfakts.ru/person/33007 FootballFakts.ru] · [https://national-football-teams.com/player/14264.html National Football Teams.com] · [http://int.soccerway.com/players/murtaz-shelia/225476/ Soccerway] · [http://www.transfermarkt.com/en/murtaz-shelia/profil/spieler_139183.html Transfermarkt] · [https://www.worldfootball.net/player_summary/murtaz-shelia/ WorldFootball.net] 
|}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:შელია, მურთაზ}}
[[კატეგორია:დაბადებული 25 მარტი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1969]]
[[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ზაარბრიუკენის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ვლადიკავკაზის ალანიას ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:რუსეთის პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ინგლისის საფეხბურთო ლიგის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:საქართველოს ნაკრების ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]</text>
      <sha1>ibkzlbv4caw3vn57gnlnfsfcza9upxr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მსოფლიო ქვეყნების ტელევიზიები დაარსების თარიღის მიხედვით</title>
    <ns>0</ns>
    <id>260074</id>
    <revision>
      <id>5427271</id>
      <parentid>4862667</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:15:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427271</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24589" sha1="sgiv5crjsx14n0pq96i1mw1ev06m70g" xml:space="preserve">მსოფლიო ქვეყნების მიერ ტელევიზიების დაარსების თარიღების სია.

{| class=&quot;wikitable&quot;
!წელი
!ქვეყანა
|-
| 1928 || {{flag|აშშ|1912}} ([[მექანიკური ტელემაუწყებლობა]]) &lt;ref&gt;''See'' [http://www.tvhistory.tv/W2XB%20WGY%20WRGB%20TV%20Station.htm WRGB History] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210214095507/http://www.tvhistory.tv/W2XB%20WGY%20WRGB%20TV%20Station.htm |date=2021-02-14 }}, [http://www.tvhistory.tv/W1XAY.htm How Television Came to Boston: The Forgotten Story of W1XAY] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210125002332/http://www.tvhistory.tv/W1XAY.htm |date=2021-01-25 }}, [http://online.sfsu.edu/~hl/cfj/cfj.W3XK.html  W3XK: America's first television station] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120304150602/http://online.sfsu.edu/%7Ehl/cfj/cfj.W3XK.html |date=2012-03-04 }}, and &quot;WRNY to Start Daily Television Broadcasts,&quot; ''New York Times'', August 13, 1928, p.&amp;nbsp;13.&lt;/ref&gt;
|-
| 1929 || {{Flag|გაერთიანებული სამეფო}} (მექანიკური) &lt;ref&gt;''See'' [http://www.bairdtelevision.com/1932.html J.L. Baird: Television in 1932] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191028081011/http://www.bairdtelevision.com/1932.html |date=2019-10-28 }}.&lt;/ref&gt; {{Flag|გერმანია|Weimar}} (მექანიკური) &lt;ref&gt;''See'' [http://www.museum.tv/archives/etv/G/htmlG/germany/germany.htm Museum of Broadcast Communications: Germany] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090210191311/http://museum.tv/archives/etv/G/htmlG/germany/germany.htm |date=2009-02-10 }} and [http://www.tvhistory.tv/1936%20German%20Olympics%20TV%20Program.htm Berlin 1936: Television in Germany] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160812025549/http://www.tvhistory.tv/1936%20German%20Olympics%20TV%20Program.htm |date=2016-08-12 }}.&lt;/ref&gt;
|-
| 1931 || {{Flag|საფრანგეთი}} (მექანიკური) {{flag|კანადა|1921}} (მხოლოდ კვებეკში) {{URS}} (მექანიკური) 
|-
| 1935 || {{flag|გერმანია|Nazi}} (კინო-სატელევიზიო სისტემა); ნახევრად-ელექტრონული) {{flag|მექსიკა|1934}} (ექსპერიმენტული)
|-
| 1936 ||  {{Flag|გაერთიანებული სამეფო}} (ელექტრონული - [[BBC One]]) {{flag|გერმანია|Nazi}} (ელექტრონული ტელევიზია - [[Deutscher Fernseh Rundfunk]]) {{flag|აშშ|1912}} (ელექტრონული; ექსპერიმენტული და არაკომერციული 1941 წლიდან - [[National Broadcasting Company]]) &lt;ref&gt;''See'' [http://framemaster.tripod.com/index5.html The Birth of Live Entertainment and Music on Television, November 6, 1936] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190405002124/http://framemaster.tripod.com/index5.html |date=აპრილი 5, 2019 }}, and [http://www.earlytelevision.org/rca_1937_photos.html 1937 RCA Publicity Photographs]. &quot;Eighty-seven video programs were telecast by NBC last year,&quot; &quot;[http://www.earlytelevision.org/where_is_television.html Where Is Television Now?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080913065455/http://www.earlytelevision.org/where_is_television.html |date=2008-09-13 }}&quot;, ''Popular Mechanics'', August 1938, p.&amp;nbsp;178. Regularly scheduled electronic broadcasts began in April 1938 in New York (to the second week of June, and resuming in August) and Los Angeles. &quot;Telecasts Here and Abroad,&quot; ''The New York Times'', April 24, 1938, Drama-Screen-Radio section, p.&amp;nbsp;10; &quot;[http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,849042,00.html Early Birds] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130721032912/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,849042,00.html |date=2013-07-21 }},&quot; ''Time'', June 13, 1938; &quot;Telecasts to Be Resumed,&quot; ''The New York Times'', Aug. 21, 1938, Drama-Screen-Radio section, p.&amp;nbsp;10; Robert L. Pickering, &quot;[http://www.sfmuseum.org/hist5/donlee.html Eight Years of Television in California],&quot; ''California — Magazine of the Pacific'', June 1939. Also note that many rural areas of the Southern United States didn't receive television until the late 1950s and early 1960s.&lt;/ref&gt;
|-
| 1937 || [[სურათი:Flag of the Free City of Danzig.svg|22x20px|border]] [[თავისუფალი ქალაქი დანციგი]] (ელექტრონული) {{Flag|საფრანგეთი}} (ელექტრონული - [[TF1]]) &lt;ref&gt;Although 180-line cathode ray tube receivers were manufactured in France in 1936, a mechanical scanning camera was still used at the transmitter in Paris until 1937.&lt;/ref&gt; {{Flag|Poland}} (მექანიკური) &lt;ref name=&quot;poland&quot;&gt;''See'' [http://www.warsawvoice.pl/view/1291/ The Warsaw Voice: What's On?] and [https://web.archive.org/web/20070928103407/http://www.pit.edu.pl/index.php?s=651 Historia Przemysłowego Instytutu Telekomunikacji przed II wojną światową] (in Polish, Web Archive copy).&lt;/ref&gt;
|-
| 1938 || {{Flag|სსრკ|1923}} (ელექტრონული)
|-
| 1939 || {{Flag|იაპონია}} (ელექტრონული) &lt;ref&gt;''See'' The Evolution of TV: A Brief History of TV Technology in Japan: [http://www.nhk.or.jp/strl/aboutstrl/evolution-of-tv-en/p07/column/index1.html “Can you see me clearly?”] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130101044401/http://www.nhk.or.jp/strl/aboutstrl/evolution-of-tv-en/p07/column/index1.html |date=2013-01-01 }}; [http://www.nhk.or.jp/strl/aboutstrl/evolution-of-tv-en/p07/index.html Public TV Image Experiments] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160526181516/http://www.nhk.or.jp/strl/aboutstrl/evolution-of-tv-en/p07/index.html |date=2016-05-26 }}.&lt;/ref&gt; {{flag|იტალია|1861}} (ელექტრონული) &lt;ref&gt;''See'' [http://s206301103.websitehome.co.uk/database/it.tv.htm Early Television in Italy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011231357/http://s206301103.websitehome.co.uk/database/it.tv.htm |date=2007-10-11 }}&lt;/ref&gt; {{Flag|პოლონეთი}} (ელექტრონული - [[TVP1]]) &lt;ref name=&quot;poland&quot;/&gt;
|-
| 1942 || {{flagicon|გერმანია}} ოკუპირებული საფრანგეთი
|-
| 1944 || {{Flag|საფრანგეთი}} (ხელმეორედ)
|-
| 1945 || {{Flag|სსრკ|1923}} (ხელმეორედ) &lt;ref&gt;მეორე მსოფლიო ომის გამო არ ფუნქციონირებდა 1939 წლიდან 1945 წლამდე.&lt;/ref&gt;
|-
| 1946 || {{Flag|გაერთიანებული სამეფო}} (ხელმეორედ) &lt;ref&gt;მეორე მსოფლიო ომის გამო არ ფუნქციონირებდა 1939 წლიდან 1946 წლამდე.&lt;/ref&gt; {{flag|მექსიკა|1934}} - [[XE1GC]] &lt;ref&gt;[{{Cite web |url=http://www.xtimeline.com/evt/view.aspx?id=761373 |title=Latin America's first experimental television station {{es}} |accessdate=2014-01-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130921061928/http://www.xtimeline.com/evt/view.aspx?id=761373 |archivedate=2013-09-21 }} Latin America's first experimental television station {{es}}]&lt;/ref&gt; {{Flag|ფილიპინები}} (ექსპერიმენტული) 
|-
| 1948 || {{CSK}} (ექსპერიმენტული) &lt;ref&gt;''See'' [http://www.tanvald.cz/pg.php?ID=154]; [[ჩეხოსლოვაკია]] — 1993 წელს იქცა ორ დამოუკიდებელ ქვეყნად, ჩეხეთად და სლოვაკეთად.&lt;/ref&gt; {{Flag|ჩილე}} (ექსპერიმენტული) {{Flag|ნიდერლანდი}} (ექსპერიმენტული)
|-
| 1950 || {{Flag|კუბა}} {{Flag|ბრაზილია|1889}} - [[Rede Tupi]] {{Flag|შვეიცარია}} - [[Schweizer Fernsehen]] {{flag|დასავლეთი გერმანია}} (ექსპერიმენტული)
|-
| 1951 || {{Flag|არგენტინა}} - [[Canal 7 (არგენტინა)|Canal 7]] {{Flag|დანია}} - [[DR1]] &lt;ref&gt;''იხილეთ'' [http://www.dr.dk/OmDR/Fakta%20om%20DR/Historie/20060505094100.htm History of DR] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070425204704/http://www.dr.dk/OmDR/Fakta%20om%20DR/Historie/20060505094100.htm |date=2007-04-25 }}.&lt;/ref&gt; {{Flag|ნიდერლანდები}} - [[Nederland 1]] {{Flag|იაპონია}} (ხელმეორედ - [[NHK General TV|NHK]])
|-
| 1952 || {{flag|კანადა|1921}} - [[CBC Television|CBC]] {{Flag|ჩილე}} (1956 წლიდან) {{Flag|დომინიკელთა რესპუბლიკა}} {{flag|დასავლეთი გერმანია}} - [[ARD]] {{flag|აღმოსავლეთი გერმანია}} (ექსპერიმენტული) {{Flag|პოლონეთი}} (ხელმეორედ) {{Flag|ტაილანდი}} (ექსპერიმენტული) {{flag|გაერთიანებული სამეფო}} ({{flag|შოტლანდია}}) {{flagicon|ვენესუელა}} [[ვენესუელა]]
|-
| 1953 || {{Flag|აშშ}} ({{flag|ალასკა}}) {{Flag|ბელგია}} - [[Vlaamse Radio- en Televisieomroeporganisatie|VRT]] &lt;ref&gt;Flemish-language [[Vlaamse Radio- en Televisieomroep|BRT]] used the Belgian 625-line standard and French-language [[RTBF|RTB]] used the Belgian 819-line standard (abandoned in 1963). Early Belgian sets were very expensive because they could receive 4 different standards: Belgian 625, European 625, Belgian 819, French 819.  Later a 5th standard was added with the French 625-line standard.&lt;/ref&gt; {{CSK}} {{Flag|ფილიპინები}} (ABS-ის მეშვეობით, დღეს [[ABS-CBN]]) {{Flag|გაერთიანებული სამეფო}} ({{flag|ჩრდილოეთი ირლანდია}})
|-
| 1954 || {{Flag|კოლუმბია}} {{Flag|აშშ|1912}} ([[სურათი:Flag of Hawaii.svg|22x20px|border]] ჰავაი) {{Flag|იტალია}} {{Flag|მაროკო}} {{Flag|პუერტო-რიკო}} {{Flag|მონაკო}} {{Flag|ნორვეგია}} (ექსპერიმენტული)
|-
| 1955 || {{Flag|ფინეთი}}&lt;sup&gt;[[#Notes and citations|30]]&lt;/sup&gt; {{Flag|გვატემალა}} {{Flag|ლუქსემბურგი}} {{flag|რუმინეთი|1952}} (ექსპერიმენტული)
|-
| 1956 || {{Flag|ავსტრალია}} {{flagicon|საფრანგეთი}} ალჟირი {{Flag|ავსტრია}} {{Flag|კვიპროსი}} {{flag|აღმოსავლეთი გერმანია}} (სრული) {{flag|გუამი|1956}} {{flag|ერაყი|1924}} {{Flag|ნიკარაგუა}} {{flag|რუმინეთი|1952}} {{Flag|სამხრეთი კორეა}} {{Flag|საქართველოს სსრ}} (1991 წლიდან {{Flag|საქართველო}}) {{flag|ესპანეთი|1945}} {{Flag|ფილიპინები}} {{Flag|პანამა}} {{Flag|პორტუგალია}} (ესპერიმენტული) {{Flag|შვედეთი}} {{Flag|ურუგვაი}} {{flagicon|იუგოსლავია}} იუგოსლავია {{flagicon|აზერბაიჯანი}} აზერბაიჯანი
|-
| 1957 || {{Flag|ჩილე}} (სრული) {{Flag|ფინეთი}} {{flag|ჰონგ-კონგი|1910}} &lt;ref&gt;Television was introduced in Hong Kong when it was a [[British crown colony]].&lt;/ref&gt; {{flag|უნგრეთი|1957}} {{Flag|ქუვეითი}} {{Flag|ლიტვის სსრ}} (1990 წლიდან {{Flag|ლიტვა}} ) &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.lrt.lt/en/about/history |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-01-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190109234826/http://www.lrt.lt/en/about/history |archivedate=2019-01-09 }}&lt;/ref&gt;
|-
| 1958 || {{Flag|ბერმუდა}} {{Flag|ჩინეთი}} {{flagicon|მოლდავეთის სსრ}} მოლდოვა {{Flag|სალვადორი}} {{flag|ირანი|1964}} {{Flag|პერუ}}
|-
| 1959 || {{flag|ბულგარეთი|1946}} {{Flag|ეკვადორი}} {{Flag|ჰაიტი}} {{Flag|ჰონდურასი}} {{Flag|ინდოეთი}} {{Flag|ლიბანი}} {{Flag|ნიგერია}} {{flagicon|აშშ|1959}} რიუკიუს კუნძულები&lt;ref&gt;რიუკიუს კუნძულებზე ტელევიზია დაარსდა მაშინ, როდესაც ის იმყოფებოდა აშშ-ს ადმინისტრაციის მმართველობის ქვეშ, კუნძულები დღეს იაპონიის ნაწილია.&lt;/ref&gt;
|-
| 1960 || {{Flag|კოსტა-რიკა}} {{flag|ალბანეთი|1946}} {{ANT}} {{Flag|ახალი ზელანდია}} {{flag|სამხრეთი როდეზია}} [[სურათი:Flag of United Arab Republic.svg|22x20px|border]] გაერთიანებული არაბული რესპუბლიკა (ეგვიპტე და სირია) {{Flag|ნორვეგია}} (სრული)
|-
| 1961 || {{Flag|ირლანდია}} &lt;ref&gt;დიდი ბრიტანეთის მაუწყებლობას გამოეყო 1949 წელს.&lt;/ref&gt; {{flag|ჩრდილოეთი როდეზია}} {{flag|აშშ-ის ვირჯინის კუნძულები}}
|-
| 1962 || {{Flag|კოტ-დ’ივუარი}} {{Flag|კონგოს რესპუბლიკა}} {{Flag|კენია}} {{Flag|მალტა}} &lt;ref&gt;უფრო ადრე გადაიცემოდა იტალიური მაუწყებლობა.&lt;/ref&gt; {{Flag|ინდონეზია}} {{Flag|სიერა-ლეონე}} {{flag|ჩინეთის რესპუბლიკა}} &lt;ref&gt;This is the year when television was introduced in territories under its administration. After the [[Chinese Civil War]], the government of the Republic of China retreated to Taiwan and other islands, and [[Mainland China]] was controlled by the People's Republic of China.&lt;/ref&gt; {{Flag|ტრინიდადი და ტობაგო}} {{Flag|გიბრალტარი}}&lt;ref&gt;[[გიბრალტარი]] ადრე გადასცემდა ესპანურ მაუწყებლობას.&lt;/ref&gt; {{flag|სუდანი|1956}}
|-
| 1963 || {{Flag|ბოლივია}} {{Flag|ჩრდილოეთი კორეა}} {{flagicon|საფრანგეთი}} [[საფრანგეთის პოლინეზია]] {{Flag|გაბონი}} {{Flag|მალაიზია}} {{Flag|სინგაპური}} {{Flag|იამაიკა}} {{Flag|უგანდა}} [[სურათი:Flag of Upper Volta.svg|22x20px|border]] ზემო ვოლტა
|-
| 1964 || {{Flag|ამერიკის სამოა}} {{flag|ბარბადოსი|1958}}  {{flagicon|პაკისტანი}} [[აღმოსავლეთი პაკისტანი]] {{flag|ეთიოპია|1897}} {{flagicon|საფრანგეთი}} [[გვადელუპა]] {{Flag|ლიბერია}} {{flagicon|საფრანგეთი}} [[მარტინიკა]] {{flagicon|გაერთიანებული სამეფო}} [[მავრიკი]] {{flag|ჩრდილოეთი იემენი}} {{flagicon|პაკისტანი}} [[დასავლეთი პაკისტანი]] {{flagicon|საფრანგეთი}} [[რეიუნიონი]] {{Flag|სურინამი}} {{flag|გაერთიანებული სამეფო}} ({{flag|უელსი}}) &lt;ref&gt;უელსი ინგლისის მაუწყებელს გამოეყო 1952 წელს.&lt;/ref&gt;
|-
| 1965 || {{Flag|განა}} {{Flag|ახალი კალედონია}} {{Flag|პარაგვაი}} {{Flag|სენეგალი}}
|-
| 1966 ||  {{flag|კამბოჯა}} [[სურათი:Flag of Congo-Kinshasa (1966-1971).svg|22x20px|border]] კონგო-კინშასა {{flag|საბერძნეთი|old}} {{Flag|ტუნისი}} {{Flag|ისლანდია}} {{Flag|ისრაელი}} {{flagicon|სამხრეთი ვიეტნამი}} [[სამხრეთი ვიეტნამი]]
|-
| 1967 || {{Flag|ჯიბუტი}} {{flagicon|საფრანგეთი}} [[საფრანგეთის გვიანა]] {{flag|მონღოლეთი|1949}} {{Flag|სენ-პიერი და მიკელონი}} {{Flag|მადაგასკარი}} {{flag|სენტ-ლუსია|1939}}, {{flag|ტაილანდი}} (TBC)
|-
| 1968 || {{Flag|თურქეთი}} {{Flag|იორდანია}} {{Flag|ეკვატორული გვინეა}} {{flag|ლიბია|1951}}
|-
| 1969 || [[სურათი:Flag of the Trust Territory of the Pacific Islands.svg|22x20px|border]] წყნარი ოკეანის კუნძულების სამეურვეო ტერიტორია {{Flag|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}} [[სურათი:Flag of SR Bosnia and Herzegovina.svg|22x20px|border]] [[ბოსნიისა და ჰერცეგოვინას სოციალისტური რესპუბლიკა]]
|-
| 1970 || {{Flag|კატარი}} {{flagicon|ჩრდილოეთი ვიეტნამი}} [[ჩრდილოეთი ვიეტნამი]]
|-
| 1972 || [[სურათი:Flag of Saint Christopher-Nevis-Anguilla.svg|22x20px|border]] [[სენტ-ქრისტოფერი-ნევისი-ანგილია]]
|-
| 1973 || {{Flag|ბაჰრეინი}} {{Flag|ნიგერია}} {{Flag|ტანზანია}} {{Flag|ტოგო}} {{Flag|ბრიტანეთის ვირჯინის კუნძულები}}
|-
| 1974 || {{flag|ავღანეთი}} {{Flag|ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა}} {{Flag|გრენადა}} {{Flag|ომანი}}
|-
| 1975 || {{Flag|ანგოლა}} {{flag|დომინიკა|1965}} {{Flag|ბრუნეი}} {{Flag|ტუვალუ}} [[სურათი:Flag of South Yemen.svg|22x20px|border]] [[სამხრეთი იემენი]] {{flagicon|საფრანგეთი}} [[უოლისი და ფუტუნა]]
|-
| 1976 || [[სურათი:Flag of South Africa 1928-1994.svg|22x20px|border]] [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა]]
|-
| 1977 || {{Flag|ბაჰამის კუნძულები}} &lt;ref&gt;ბაჰამის კუნძულები წინათ აშშ-ის მაუწყებლობას გადასცემდა.&lt;/ref&gt; {{Flag|გვინეა}} {{flagicon|ინდონეზია}} აღმოსავლეთ ტიმორი
|-
| 1978 || {{flag|ბენინი|1975}} {{Flag|ლიხტენშტაინი}} {{flag|ლესოთო|1966}} [[სურათი:Flag of Maldives.svg|22x20px|border]] [[მალდივები]] {{Flag|ესვატინი}}
|-
| 1979 || {{flag|მიანმარი|1974}}&lt;ref&gt;საცდელი მაუწყებლობა ხელმისაწვდომი იყო მხოლოდ [[იანგონი|იანგონში]] 1979 წელს. ფორმალურად მაუწყებლობა დაიწყო 1981 წელს. ''იხილეთ'' [http://www.mmtimes.com/feature/electronic/e09.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131203194721/http://www.mmtimes.com/feature/electronic/e09.htm |date=2013-12-03 }}.&lt;/ref&gt; {{Flag|მალი}} {{Flag|მოზამბიკი|1975}} {{Flag|შრი-ლანკა}} {{Flag|სომალი}} {{Flag|ზამბია}}
|-
| 1980 || {{Flag|სენტ-ვინსენტი და გრენადინები}}
|-
| 1981 || {{Flag|ბელიზი}} {{flagicon|პორტუგალია}} [[მაკაო]] [[სურათი:Flag of South Africa 1928-1994.svg|22x20px|border]] [[სამხრეთ-დასავლეთ აფრიკა]]
|-
| 1982 || {{Flag|მავრიტანია}}&lt;ref&gt;http://www.tvm.mr/fr/index.php?page=1&amp;id=1&lt;/ref&gt;
|-
| 1983 || {{Flag|ანდორა}} {{Flag|ანტიგუა და ბარბუდა}} {{flag|კამბოჯა|1979}} (ხელმეორედ) {{Flag|კამერუნი}} {{Flag|ნეპალი}} {{flag|სეიშელის კუნძულები|1977}} {{Flag|ვატიკანი}} &lt;ref&gt;Although the Vatican did not have a television service of its own until 1983, broadcasts from Italy had been received since 1954.&lt;/ref&gt; {{Flag|ლაოსი}}&lt;ref&gt;Television available from [[Nong Khai]] city in [[Thailand]] since mid-1970s]]&lt;/ref&gt;
|-
| 1984 || {{Flag|ბურუნდი}} {{flag|კაბო-ვერდე|1975}} {{Flag|ჩადი}} [[სურათი:Flag of the Comoros (1978-1992).svg|22x20px|border]] [[კომორის კუნძულების კავშირი]] {{Flag|ფარერის კუნძულები}}
|-
| 1986 || {{Flag|მაიოტა}} {{Flag|ნიუე}} {{Flag|პაპუა-ახალი გვინეა}}
|-
| 1989 || {{Flag|კუკის კუნძულები}} {{Flag|სან-მარინო}} {{flagicon|სამოა}} [[სამოა]]
|-
| 1991 || {{Flag|კაიმანის კუნძულები}} {{Flag|ფოლკლენდის კუნძულები}}&lt;ref&gt;Television broadcasts had also been received from Argentina.&lt;/ref&gt; {{Flag|ფიჯი}}&lt;ref&gt;Television came to Fiji part-time for the [[1991 Rugby World Cup]]. It arrived full-time in 1994.&lt;/ref&gt; {{Flag|გაიანა}} {{Flag|ნაურუ}} {{Flag|სან-ტომე და პრინსიპი}}
|-
| 1992 || {{Flag|ბოტსვანა}} {{Flag|სოლომონის კუნძულები}} {{Flag|ვანუატუ}}
|-
| 1993 || {{flag|ერიტრეა|1992}} {{flag|რუანდა|1962}}
|-
| 1995 || {{Flag|გამბია}} {{Flag|გვინეა-ბისაუ}} {{Flag|კირიბატი}} {{Flag|წმინდა ელენე, ამაღლება და ტრისტანი-და-კუნია}} {{Flag|ტერქსისა და კაიკოსის კუნძულები}}
|-
| 1996 || {{Flag|მალავი}} {{Flag|გრენლანდია}} {{Flag|პალაუ}}
|-
| 1999 || {{Flag|ბუტანი}}&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bhutan TV Follows Cyber Launch |work=BBC News |date=2 June 1999 |url= http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/358230.stm }}&lt;/ref&gt;
|-
| 2000 || {{Flag|ტონგა}}
|-
| 2007 ||{{flag|ალანდის კუნძულები|2007}}&lt;ref&gt;http://www.nyan.ax/nyheter/?news_id=25344 (შვედურად).&lt;/ref&gt;
|-
| 2008 || {{Flag|ლიხტენშტაინი}}
|-
|}

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:ტელევიზიის ისტორია]]</text>
      <sha1>sgiv5crjsx14n0pq96i1mw1ev06m70g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მფრინავი სპაგეტის მონსტრი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>261940</id>
    <revision>
      <id>5427379</id>
      <parentid>5382074</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:43:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427379</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="123065" sha1="0q1f27m6b9wfn5wri6z5v0mqs0q01ka" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;&lt;/includeonly&gt;
[[ფაილი:Touched by His Noodly Appendage HD.jpg |340px|მინიატიურა|''შეხება თავის ატრიის საცეცებით'' ''(Touched by His Noodly Appendage)'', მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ხატი&lt;ref&gt;Jansson, Arne Niklas. [http://www.androidarts.com/fsm/index.htm &quot;Touched by His Noodly Appendage&quot;. Android Arts.] Retrieved 2012-11-25.&lt;/ref&gt;, რომელიც პაროდიაა [[მიქელანჯელო ბუონაროტი|მიქელანჯელოს]] ნახატისა ''[[ადამის შექმნა]]''. ავტორი არნ ნიკლას ჯენსონი &lt;ref&gt;&quot;[http://www.androidarts.com/ProfileFAQ.htm Profile of Arne Niklas Jansson&quot;]. [http://www.androidarts.com/ Android Arts.] Retrieved 2012-11-25.&lt;/ref&gt;]]
'''მფრინავი სპაგეტის მონსტრი (მსმ)''' ({{lang-en|Flying Spaghetti Monster}}) — '''მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ეკლესიის''', ანდაც '''პასტაფარიანიზმის''' მთავარი ღვთაება, რომელსაც არასერიოზული დამოკიდებულება აქვს [[რელიგია|რელიგიებისადმი]]. იგი ეწინააღმდეგება [[გონიერი ქმნილება|გონივრული ჩანაფიქრის თეორიის]] და [[კრეაციონიზმი]]ს სწავლებას საჯარო სკოლებში.&lt;ref name=&quot;About&quot;&gt;Henderson, Bobby. [http://www.venganza.org/about/ &quot;About&quot;]. The Church of the Flying Spaghetti Monster. Retrieved 2012-08-10.&lt;/ref&gt; მიუხედავად პასტაფარიანელების საჯარო აღიარებისა, რომ პასტაფარიანიზმი ჭეშმარიტი რელიგიაა,&lt;ref name=&quot;About&quot;/&gt; ზოგადად, იგი ცნობილია როგორც რელიგიის პაროდია.&lt;ref&gt;[http://www.assembly.coe.int/ASP/Doc/XrefViewHTML.asp?FileID=11751&amp;Language=EN &quot;The dangers of creationism in education. See para. 52&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130307233347/http://assembly.coe.int/ASP/Doc/XrefViewHTML.asp?FileID=11751&amp;Language=en |date=2013-03-07 }}. [http://assembly.coe.int/nw/Home-EN.asp Council of Europe Parliamentary Assembly]. Retrieved 2013-01-16.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Vergano, Dan (2006-03-27). [http://usatoday30.usatoday.com/tech/science/2006-03-26-spaghetti-monster_x.htm &quot;&quot;Spaghetti Monster&quot; is noodling around with faith&quot;]. [https://en.wikipedia.org/wiki/USA_Today USA Today] Science &amp; Space article. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt;

„მფრინავი სპაგეტის მონსტრი“ პირველად აღწერა ბობი ჰენდერსონმა, 2005 წელს, თავის სატირული შინაარსის ღია წერილში, რითაც გააპროტესტა [[კანზასი]]ს შტატის განათლების პალატის მიერ მიღებული გადაწყვეტილება, რომელიც საჯარო სკოლების სამეცნიერო კლასებში, გონივრული ჩანაფიქრის თეორიის, როგორც ევოლუციის ალტერნატივის, სწავლებას ისახავდა მიზნად. წერილში ჰენდერსონი მასხრად იგდებდა კრეაციონისტულ იდეებს და აცხადებდა, რომ როდესაც მეცნიერები ატარებენ რაიმე კვლევას, მაგალითად ნახშირბადის რადიოაქტიური იზოტოპის ძიებას, ზებუნებრივი ქმნილება რომელიც ძალიან წააგას სპაგეტსა და გუფთებს, „იქ არის და ცვლის კვლევის შედეგებს საკუთარი ატრიის საცეცებით“. ჰენდერსონის მტკიცებით, მისი რწმენა იყო ჭეშმარიტი და მოითხოვდა, რომ მფრინავ სპაგეტის მონსტრს (როგორც ის უწოდებდა), სამეცნიერო კლასებში იმდენივე დრო დასთმობოდა, რამდენიც ევოლუციას და გონივრული ჩანაფიქრის თეორიას.&lt;ref&gt;Henderson, Bobby (2005). [https://web.archive.org/web/20070407182624/http://www.venganza.org/about/open-letter/ &quot;Open Letter To Kansas School Board&quot;]. [http://www.venganza.org/about/open-letter/ Venganza.org.] Archived from the original on 2007-04-07.&lt;/ref&gt; მას შემდეგ რაც ჰენდერსონმა ეს წერილი საკუთარ ვებსაიტზე გამოაქვეყნა, მფრინავი სპაგეტის მონსტრი მალევე იქცა ინტერნეტ ფენომენად და [[გონიერი ქმნილება|გონივრული ქმნილების]] საჯარო სკოლებში სწავლების მოწინააღმდეგეთა სახედ.&lt;ref&gt;Boxer, Sarah (2005-08-29). [http://www.nytimes.com/2005/08/29/arts/design/29mons.html?ex=1178251200 &quot;But Is There Intelligent Spaghetti Out There?&quot;]. The New York Times Arts article. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt;

პასტაფარიანული მოძღვრების ძირითადი სახე კრეაციონიზმის სატირაა. ეს ყველაფერი კარგად ჩანს ჰენდერსონის მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ვებგვერდზე (სადაც ჰენდერსონი წარმოჩენილია როგორც „წინასწარმეტყველი“) და [[მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება]]ში, რომლის ავტორიც ჰენდერსონია (გამოაქვეყნა ვილარდ პრესმა (Villard Press) 2006 წელს). პასტაფარიანიზმის თანახმად, სამყარო შექმნა უხილავმა და შეუცნობელმა მფრინავმა სპაგეტის მონსტრმა. ნამდვილ, ძირძველ პასტაფარიანელებად მეკობრეები მიიჩნევიან. (რელიგიის სახელწოდება კომპოიზიტია სიტყვების: პასტა და [[რასტაფარი]])&lt;ref name=&quot;web.archive.org&quot;&gt;Henderson, Bobby (2005). [https://web.archive.org/web/20070407182624/http://www.venganza.org/about/open-letter/ &quot;Open Letter To Kansas School Board&quot;]. Venganza.org. Archived from the original on 2007-04-07.&lt;/ref&gt; თუკი ჰენდერსონის დავუჯერებთ, სწორედ მეკობრეების რაოდენობის კლებითაა გამოწვეულია გლობალური დათბობა. მსმ-ს მიმდევრები გაერთიანებულნი არიან ჰენდერსონის ვებგვერდზე რათა ერთმანეთს გაუზიარონ იდეები მფრინავი სპაგეტის მონსტრის შესახებ და შექმნან სურათები, ისე როგორც წარმოუდგენიათ „უზენაესი ღვთაება“.

მისი პოპულარობის გამო, მფრინავი სპაგეტის მონსტრი ხშირად გამოიყენება როგორც [[რასელის ჩაიდანი|რასელის ჩაიდნის]] თანამედროვე ვარიანტად – მორწმუნის პრეროგატივაა დაამტკიცოს ის რისიც სწამს და არა ათეისტის, ვინც ეს უნდა უარყოს... მფრინავმა სპაგეტის მონსტრმა მეცნიერების ქება და კრეაციონისტების კრიტიკა დაიმსახურა. პასტაფარიანელები, რომლებიც ჩართულნი იყვნენ რელიგიურ პაექრობებში, მაგალითად ასე იყო პოლკ ქანთრში, [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატში, სადაც მათ აიძულეს ადგილობრივი სკოლის საბჭო, უარი ეთქვა ევოლუციის სწავლებაში ახალი წესების შეტანაზე.&lt;ref&gt;Billy Townsend (2007-12-22). [https://web.archive.org/web/20100822170123/http://www2.tbo.com/content/2007/dec/22/na-polk-needled-noodled-in-evolution-flap/ &quot;Polk Needled, Noodled In Evolution Flap&quot;]. The Tampa Tribune. Archived from the original on 2010-08-22. Retrieved 2007-12-23.&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==
2005 წლის იანვარში,&lt;ref&gt;[http://www.venganza.org/about/open-letter/discussion/ &quot;Discussion of the Open Letter&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101030010331/http://www.venganza.org/about/open-letter/discussion/ |date=2010-10-30 }}. Henderson, Bobby. Retrieved 2007-04-07.&lt;/ref&gt; ორეგონის შტატის უნივერსიტეტის, ფიზიკის ფაკულტეტის კურსდამთავრებულმა 24 წლის ბობი ჰენდერსონმა&lt;ref&gt;Carole M. Cusack (15 September 2010). [http://books.google.ge/books?id=EoduVhGsfp0C&amp;pg=PA113&amp;redir_esc=y ''Invented Religions: Imagination, Fiction and Faith'']. Ashgate Publishing, Ltd. p. 113. ISBN 978-0-7546-6780-3. Retrieved 8 May 2011.&lt;/ref&gt; ღია წერილი გაუგზავნა კანზასის შტატის განათლების პალატას მფრინავი სპაგეტის მონსტრთან დაკავშირებით. წერილი მანამდე გაგზავნილი იყო კანზასის ევოლუციის სხდომაში, როგორც არგუმენტი კრეაციონიზმის სწავლების წინააღმდეგ ბიოლოგიის კლასებში&lt;ref&gt;Boxer, Sarah (2005-08-29). [http://www.nytimes.com/2005/08/29/arts/design/29mons.html?ex=1178251200&amp;_r=0 &quot;But Is There Intelligent Spaghetti Out There?&quot;]. [https://ka.wikipedia.org/wiki/ნიუ-იორკ_ტაიმზი_(გაზეთი) The New York Times Arts article]. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt;. ჰენდერსონი, რომელიც თავის თავს უწოდებდა „შეწუხებულ მოქალაქეს“, რომელიც წარმოადგენდა ათ მილიონზე მეტ თანამოაზრეს, ამტკიცებდა, რომ კრეაციონიზმი და მისი რწმენა: „სამყარო შექმნა მფრინავმა სპაგეტის მონსტრმა“, იყო თანაბრად ჭეშმარიტი. თავის წერილში მან აღნიშნა:
::მე ვფიქრობ, შეგვიძლია ველოდოთ დროს, როდესაც ამ სამ თეორიას დაეთმობა თანაბარი დროები ჩვენს სამეცნიერო კლასებში მთელს ქვეყანაში და საბოლოოდ მთელს მსოფლიოში. დროის ერთი მესამედი დაეთმობა კრეაციონიზმს, ერთი მესამედი პასტაფარიანიზმს და ერთი მესამედი ლოგიკურ დასკვნას, რომელიც ეყრდნობა უამრავ დაკვირვებად ფაქტს. 
::— ბობი ჰენდერსონი &lt;ref&gt;Henderson, Bobby (2005). [https://web.archive.org/web/20070407182624/http://www.venganza.org/about/open-letter/ &quot;Open Letter To Kansas School Board&quot;]. Venganza.org. Archived from [http://www.venganza.org/about/open-letter/ the original] on 2007-04-07.&lt;/ref&gt;
ჰენდერსონის თანახმად, გამომდინარე იქიდან, რომ კრეაციონისტები იყენებენ ორაზროვან არგუმენტებს შემოქმედის აღსაწერად, ნებისმიერ პირობით პირს შეუძლია შეასრულოს მისი როლი, მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ჩათვლით.&lt;ref&gt;Vergano, Dan (2006-03-27). [http://www.usatoday.com/tech/science/2006-03-26-spaghetti-monster_x.htm &quot;&quot;Spaghetti Monster&quot; is noodling around with faith&quot;]. ''USA Today'' Science &amp; Space article. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt; ჰენდერსონი განმარტავს: „მე არ მაქვს პრობლემა რელიგიასთან. მე მაქვს პრობლემა იმასთან, რომ რელიგია განიხილება როგორც მეცნიერება. თუ არსებობს ღმერთი და ის არის ინტელექტუალური, მაშინ, ჩემი აზრით, მას კარგი იუმორის გრძნობა აქვს.“&lt;ref&gt;&quot;Church of the Flying Spaghetti Monster&quot;. [https://web.archive.org/web/20120218123453/http://www.randi.org/jr/200509/091605church.html James Randi Educational Foundation article September 16, 2005]. Archived from the original on 2012-02-18. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Pitts, Russ (2005-09-16). [http://www.escapistmagazine.com/articles/view/issues/issue_142/3048-In-His-Name-We-Pray-Ramen.5 &quot;In His Name We Pray, Ramen&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131031104651/http://www.escapistmagazine.com/articles/view/issues/issue_142/3048-In-His-Name-We-Pray-Ramen.5 |date=2013-10-31 }}. Escapist magazine. Retrieved 26 November 2009.&lt;/ref&gt;

2005 წლის მაისში, რადგან ვერ მიიღო პასუხი კანზასის შტატის განათლების პალატიდან, მან განათავსა ეს წერილი თავის ვებსაიტზე რითაც ძალიან ბევრი ადამიანი დაინტერესდა.&lt;ref&gt;Henderson, Bobby. &quot;About&quot;. The Church of the Flying Spaghetti Monster. Retrieved 2012-08-10.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.venganza.org/about/fsm-book/discussion/ &quot;Discussion of the Open Letter&quot;]. Henderson, Bobby. Retrieved 2007-04-07.&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ, პასტაფარიანელობა გახდა ინტერნეტ ფენომენი.&lt;ref&gt;Vergano, Dan (2006-03-27). [http://usatoday30.usatoday.com/tech/science/2006-03-26-spaghetti-monster_x.htm &quot;&quot;Spaghetti Monster&quot; is noodling around with faith&quot;]. USA Today Science &amp; Space article. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;telegraph.co.uk&quot;&gt;[http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/northamerica/usa/1498162/In-the-beginning-there-was-the-Flying-Spaghetti-Monster.html &quot;In the beginning there was the Flying Spaghetti Monster&quot;]. The Daily Telegraph (London). September 11, 2005. Retrieved 2009-12-19.&lt;/ref&gt; ჰენდერსონმა გამოაქვეყნა პასუხები, რომლებიც პალატიდან მიიღო ამ ყველაფრის შემდგომ.&lt;ref&gt;[http://www.venganza.org/about/open-letter/responses/ &quot;Kansas School Board Responses to the Open Letter&quot;]. Henderson, Bobby. June 25, 2005. Retrieved 2006-01-09.&lt;/ref&gt; პალატის სამმა წევრმა, რომლებიც წინააღმდეგნი იყვნენ ცვლილებებისა სასწავლო გეგმაში, უპასუხეს პოზიტიურად. მეოთხე წევრმა უპასუხა კომენტარით: „ეს იმიტირებული ღმერთის სერიოზული შეურაცხყოფაა“.&lt;ref&gt;[http://h2g2.com/edited_entry/A18740559#back3 &quot;The Flying Spaghetti Monster&quot;]. h2g2. BBC. 2007-02-01. Retrieved 26 November 2009.&lt;/ref&gt; ჰენდერსონმა ასევე გამოაქვეყნა უამრავი სიძულვილით სავსე მეილი, მათ შორის სიკვდილით მუქარებიც, რომლებიც მან მიიღო.&lt;ref&gt;Frauenfelder, Mark (2006-07-31). [http://www.boingboing.net/2006/07/31/fsm-hate-mail.html &quot;FSM hate mail&quot;]. BoingBoing. Retrieved 31 December 2009.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Scrivener, Leslie (2007-01-07). [http://www.thestar.com/news/insight/2007/01/07/in_praise_of_an_alternate_creation_theory.html &quot;In praise of an alternate creation theory: The Church of the Flying Spaghetti Monster gains infamy and faith&quot;]. Toronto Star. Retrieved 31 December 2009.&lt;/ref&gt; პალატისათვის წერილის გაგზავნიდან ერთი წლის შემდეგ, ბობიმ მიიღო ათასობით მეილი მფრინავ სპაგეტის მონსტრთან დაკავშირებით (დაახლოებით  60 000),&lt;ref name=&quot;Comment on the Open Letter&quot;&gt;Henderson, Bobby (August 2006). [http://www.venganza.org/about/open-letter-discussion/ &quot;Comment on the Open Letter&quot;]. Church of the Flying Spaghetti Monster. Retrieved 30 December 2009.&lt;/ref&gt; საიდანაც, როგორც თავად ამბობს, 95% მხარს უჭერდა მას, დანარჩენი 5% კი ეუბნებოდა, რომ ჯოჯოხეთში მოხვდებოდა.&lt;ref name=&quot;telegraph.co.uk&quot;/&gt; იმ დროისთვის მის საიტს უკვე ჰყავდა ათობით მილიონი მომხმარებელი.&lt;ref name=&quot;Comment on the Open Letter&quot;/&gt;

=== ინტერნეტ ფენომენი ===
[[ფაილი:FSM Logo.svg|230px|მინიატიურა|მსმ „თევზი“ ემბლემა, პასტაფარიანული ეკლესიის სიმბოლოა, რომელიც შექმნეს ვებსაიტ ''[http://boingboing.net/ Boing Boing]''-ის მომხმარებლებმა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.boingboing.net/2005/08/22/diy_flying_spaghetti.html |title=DIY Flying Spaghetti Monster bumper sticker |accessdate=2005-11-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20051126022611/http://www.boingboing.net/2005/08/22/diy_flying_spaghetti.html |archivedate=2005-11-26 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.boingboing.net/ |title=Flying Spaghetti Monster bumper sticker, Version 1.1 |accessdate=2005-08-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20050822233322/http://www.boingboing.net/ |archivedate=2005-08-22 }}&lt;/ref&gt; ეს არის ქრისტიანული იხტიზმის პაროდია]]
როგორც კი ჰენდერსონის გამოძახილი გავრცელდა, მისმა [[ვებ-საიტი|ვებ-საიტმა]] მეტი ყურადღება მიიპყრო. ჰენდერსონის [[სატირა|სატირულმა]] ბუნებამ მფრინავი სპაგეტის მონსტრი გახადა პოპულარული ბლოგერებს შორის, როგორც იუმორისტული, ასევე ინტერნეტ კულტურა.&lt;ref&gt;[http://www.spiegel.de/international/spiegel-s-daily-take-surely-merkel-s-hopes-won-t-get-washed-away-a-371205.html &quot;A Tangled Tale of a Pasta-based Prophet&quot;]. Der Spiegel. 2005-08-24. Retrieved 2007-09-08. &quot;[FSM] has certainly caught the imagination of the online community [...] Henderson receives over 150 emails from supporters every day.&quot;&lt;/ref&gt;
მფრინავი სპაგეტის მონსტრის პოპულარობას ხელი შეუწყო ვებ-საიტებმა: ''[http://boingboing.net/ Boing Boing]'', ''[http://www.somethingawful.com Something Awful]'', [[ანციკლოპედია]] და ''[http://Fark.com Fark.Com]''. უფრო მეტიც, მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ინტერნაციონალურმა საზოგადოებამ მონაწილეობა მიიღო და ხელი შეუწყო მსოფლიოში ინფორმაციის გავრცელებას. ამას მოჰყვა დიდი რაოდენობით ფან-კლუბების გაჩენა არაერთ ქვეყანაში.&lt;ref&gt;Narizny, Laurel (October 2009). [https://scholarsbank.uoregon.edu/xmlui/handle/1794/9336 &quot;Ha Ha, Only Serious: A Preliminary Study of Joke Religions&quot;]. Department of Religious Studies And the Honors College of the University of Oregon. University of Oregon. pp. 42–49. Retrieved 25 November 2009.&lt;/ref&gt; მიმდევართა რაოდენობა დღითიდღე იზრდებოდა. მეინსტრიმ-მედიამ ეს ფენომენი აიტაცა. მფრინავი სპაგეტის მონსტრი გახდა საზოგადოებრივი განათლების მოწინააღმდეგეთა სიმბოლო.&lt;ref&gt;Boxer, Sarah (2005-08-29). &quot;But Is There Intelligent Spaghetti Out There?&quot;. The New York Times Arts article. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.newscientist.com/article/mg18725112.800 &quot;The Flying Spaghetti Monster&quot;]. New Scientist. August 6, 2005.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Rothschild, Scott (August 24, 2005). [http://www2.ljworld.com/news/2005/aug/24/evolution_debate_creates_monster/?education &quot;Evolution debate creates monster&quot;]. Lawrence Journal-World.&lt;/ref&gt; ღია წერილი გამოქვეყნდა ბევრ მრავალტირაჟიან ჟურნალში, მაგალითად: [[ნიუ-იორკ ტაიმზი (გაზეთი)|ნიუ-იორკ ტაიმზი]], [[ვაშინგტონ პოსტი (გაზეთი)|ვაშინგტონ პოსტი]] და [[ჩიკაგო სან-ტაიმსი]].&lt;ref name=&quot;Comment on the Open Letter&quot;/&gt; თუ ერთ ჟურნალისტს დავუჯერებთ, მსმ–მა მთელი მსოფლიოს ყურადღება მიიპყრო.&lt;ref&gt;Singh, Simon (2006-09-03). [http://www.venganza.org/about/open-letter-discussion/ &quot;Was the world created by god, evolution or pasta?&quot;]. The Daily Telegraph (London). Retrieved 28 November 2009.&lt;/ref&gt; ჰენდერსონი კი თავად იყო გაკვირვებული მოულოდნელი წარმატებით, მან ხომ წერილი მხოლოდ გასართობად დაწერა.&lt;ref&gt;Vergano, Dan (2006-03-27). [http://www.usatoday.com/tech/science/2006-03-26-spaghetti-monster_x.htm &quot;&quot;Spaghetti Monster&quot; is noodling around with faith&quot;]. USA Today Science &amp; Space article. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt;

2005 წლის აგვისტოში, ერთ-ერთი მკითხველის გამოწვევის შემდეგ, ''Boing Boing''-მა გამოაცხადა $250000 პრიზი - რომელიც მოგვიანებით $1000000-მდე გაიზარდა - „ინტელექტუალურად შექმნილი ვალუტა“ იქნებოდა ინდივიდუალურად გადახდილი იმისთვის, ვინც შეძლებდა ემპერიული ფუძით დაედასტურებინა, რომ [[იესო ქრისტე|იესო]] არ არის მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ვაჟი.&lt;ref&gt;[http://boingboing.net/2005/08/19/boing-boings-250000.html &quot;Boing Boing's $250,000 Intelligent Design challenge&quot;]. BoingBoing.net. August 19, 2005. Retrieved 2006-06-11.&lt;/ref&gt; ეს ყველაფერი იყო პაროდია მსგავსი გამოწვევისა, რომელიც კრეაციონის კენტ ჰოვინს ეკუთვნოდა.&lt;ref&gt;Kent Hovind. [http://www.talkorigins.org/faqs/hovind.html#appendix1 &quot;Dr. Hovind's $250,000 Offer&quot;]. Retrieved 14 March 2012.&lt;/ref&gt;

ჰენდერსონს თუ დავუჯერებთ, გაზეთების სტატიებმა, მფრინავი სპაგეტის მონსტრის შესახებ, მიიპყრო წიგნის გამომცემლების ყურადღებაც. მან თქვა, რომ 6 გამომცემელი ერთდროულად დაინტერესტდა მფრინავი სპაგეტის მონსტრით და 2005 წლის ნოემბერში Villard-ისგან მიიღო შეთავაზება, რომ დაეწერა [[მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება]].&lt;ref&gt;Wolff, Eric (November 16, 2005). [http://nymag.com/nymetro/news/people/columns/intelligencer/15011/ &quot;The Case For Intelligent Design: Spaghetti as the Creator&quot;]. [https://en.wikipedia.org/wiki/New_York_(magazine) ''New York''].&lt;/ref&gt;

იმავე თვეს კანზაზის შტატის განათლების პალატამ მხარი დაუჭირა კრიტიკის განვითარებას, რომელშიც შედიოდა ისევე როგორც ინტელიგენტური დიზაინის ენა, ასევე სტანტარტების ტესტირება.&lt;ref&gt;Slevin, Peter (November 9, 2005). [http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/11/08/AR2005110801211.html &quot;Kansas Education Board First to Back &quot;Intelligent Design&quot;&quot;]. [https://en.wikipedia.org/wiki/The_Washington_Post ''The Washington Post'']. Retrieved 2010-05-02.&lt;/ref&gt; 2007 წლის 13 თებერვალს, პალატამ დაიწუნა 2005 წელს გამოსწორებული დადგენილება (ხმათა რაოდენობა 6-4-ის წინააღმდეგ). ეს იყო მეთხუთმეტე შემთხვევა 8 წლის განმავლობაში, როდესაც პალატამ ხელახლა შეადგინა ევოლუციის სტანდარტები.&lt;ref&gt;[http://www.msnbc.msn.com/id/17132925/ &quot;Kansas board boosts evolution education&quot;]. MSNBC. February 14, 2007.&lt;/ref&gt;

== შეხედულებები ==
მიუხედავად იმისა, რომ ჰენდერსონმა განაცხადა: „ერთადერთი [[დოგმა]] რომელსაც აღიარებს მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ეკლესია, არის ყველანაირი დოგმის უარყოფა“, არის წესჩვეულებები რომელსაც „მორწმუნეები“ ატარებენ.&lt;ref&gt;Henderson, Bobby. [http://www.venganza.org/about/ &quot;About&quot;]. ''The Church of the Flying Spaghetti Monster''. Retrieved 2012-08-10.&lt;/ref&gt; ინტელიგენტური დიზაინის მოწინააღმდეგეებმა, პასტაფარიანიზმის არაერთი წესჩვეულება შექმნეს, რომელიც ჰენდერსონს წარუდგინეს.&lt;ref&gt;Thierman, Jessica (September 18, 2005). [http://www.gelfmagazine.com/mt/archives/touched_by_his_noodly_appendage.html &quot;Touched by his Noodly Appendage&quot;]. Gelf Magazine.&lt;/ref&gt; ეს &quot;კანონიკური რწმენები&quot; წარმოდგენილი იქნა ჰენდერსონის მიერ კანზასის შტატის განათლების პალატისადმი მიწერილ წერილში,&lt;ref&gt;Henderson, Bobby (2005). [https://web.archive.org/web/20070407182624/http://www.venganza.org/about/open-letter/ &quot;Open Letter To Kansas School Board&quot;]. Venganza.org. Archived from [http://www.venganza.org/about/open-letter/ the original] on 2007-04-07&lt;/ref&gt; მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარებაში და ჰენდერსონის ვებსაიტზე, სადაც იგი (ჰენდერსონი) გამოცხადებულია როგორც „წინასწარმეტყველი“.&lt;ref&gt;DuBay, Tim (2005). [http://www.venganza.org/flash/guidetopastafarianismpreloaded.swf &quot;Guide to Pastafarianism&quot;] (Shockwave Flash). Retrieved 2006-08-26.&lt;/ref&gt; ეს რწმენები კრეაციონიზმის სატირას წარმოადგენს.&lt;ref&gt;Vergano, Dan (2006-03-27). [http://usatoday30.usatoday.com/tech/science/2006-03-26-spaghetti-monster_x.htm &quot;&quot;Spaghetti Monster&quot; is noodling around with faith&quot;]. [https://en.wikipedia.org/wiki/USA_Today ''USA Today''] Science &amp; Space article. Retrieved 2007-02-05&lt;/ref&gt;
{{ციტატა|მილიონობით თუ არა, ათასობით მორწმუნე მრევლი, მსმ-ს ფართოდ განიხილავს ლეგიტიმურ რელიგიად, განსხვავებით ოპონენტებისგან—უმეტესწილად ფუნდამენტალისტი ქრისტიანები, რომლებიც თანხმდებიან იმას, რომ ჩვენს ღმერთს უფრო დიდი ბურთები აქვს ვიდრე მათსას.
|ბობი ჰენდერსონი&lt;ref name=&quot;About&quot;/&gt;}}

=== შექმნა ===
ძირითადი მითის თანახმად, უჩინარმა და შეუცნობელმა მფრინავმა სპაგეტის მონსტრმა, დიდი რაოდენობით ალკოჰოლის მიღების შემდეგ შექმნა სამყარო. ამ შეხედულების თანახმად, სწორედ მონსტრის სიმთვრალე გახდა მიზეზი დედამიწის გაუმართაობისა. დედამიწა და სხვა ყველაფერი პასტამ თავისი უსაზღვრო ცოდნითა და ძალებით შექმნა. მისი პირველი ქმნილებები იყვნენ მთები, ხეები და პატარა ადამიანები, რომლებსაც ცეროდენები ერქვათ. მან ცეროდენასთვის შექმნა ცოლი და გადაასახლა ისინი სამოთხის ზეთის ხილის ბაღში, სადაც ისინი ცხოვრობდნენ ბედნიერად და კმაყოფილად სანამ სპაგეტის მონსტრმა საჭმლის კეთებისას შემთხვევით იქაურობა არ დატბორა. პასტაფარიანელებს არ სჯერათ [[დარვინიზმი|დარვინის თეორიის]] და არც იმის, რომ სამყარო მილიარდობით წლისაა. მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ეკლესია ირწმუნება, რომ დედამიწა 5 000 წლის წინ შეიქმნა. ამასთანავე, [[ბიბლია|ბიბლიის]] ლიტერტორების პაროდირებით, პასტაფარიანელები აცხადებენ, რომ ყველა მტკიცებულება რაც [[ევოლუცია]]ს ამტკიცებს, მფრინავმა სპაგეტის მონსტრმა შექმნა რათა გამოეცადა მორწმუნეები. ნავთობის და ბუნებრივი რესურსების აღმოჩენებიც მფრინავი სპაგეტის მონსტრის მიერ იყო დაგეგმილი რათა მეცნიერებისათვის თავგზა აებნია. რადგანაც დედამიწა ათასობით წლის წინ შეიქმნა შეუძლებელია ევოლუციას მილიონობით წელი დასჭირვებოდა. როდესაც მეცნიერები აწარმოებენ რაიმე კვლევას, მაგალითად ნახშირბადის რადიოაქტიური იზოტოპის ძიებას, მფრინავი სპაგეტის მონსტრი „იქ არის და ცვლის კვლევის შედეგებს საკუთარი ატრიის საცეცებით“.&lt;ref name=&quot;About&quot;/&gt;

პასტაფარიანელებს სჯერათ, რომ მფრინავი სპაგეტის მონსტრი არის სამყაროს ერთადერთი შემქმნელი. მფრინავი სპაგეტის მონსტრი უხილავია მაგრამ მის არსებობას მორწმუნეები მისი მიამიტი საცეცების შეხებით გრძნობენ. გარდა ამისა, პასტაფარიანელებს სწამთ, რომ მფრინავი სპაგეტის მონსტრი მოკვდავებისთვის ზედმეტად ლამაზია და მისმა დანახვამ შეიძლება თვითმხილველის სიკვდილი გამოიწვიოს. მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ნამდვილი სახელის ხსენებამაც კი შეიძლება მოსაუბრე მოკლას. ამის გამოა რომ მის მიამიტ ღვთაებას ბევრი სახელი აქვს.

=== საიქიო ===
პასტაფარიანული კონცეფციის თანახმად, [[სამოთხე]] სავსეა ლუდის ვულკანებით და სტრიპტიზიორთა ქარხნებით.&lt;ref&gt;DuBay, Tim (2005). &quot;[http://www.venganza.org/flash/guidetopastafarianismpreloaded.swf Guide to Pastafarianism]&quot; (Shockwave Flash). Retrieved 2006-08-26&lt;/ref&gt; პასტაფარიანული [[ჯოჯოხეთი]] მსგავსია სამოთხისა, განსხვავებით, რომ ლუდი არის უგემური და სტრიპტიზიორებს აქვთ [[ვენერიული დაავადება|ვენერიული დაავადები]].&lt;ref&gt;The Gospel of the Flying Spaghetti Monster, p.83.&lt;/ref&gt;

=== მეკობრეები და გლობალური დათბობა ===
[[ფაილი:800px-PiratesVsTemp(en).svg.png|280px|მინიატიურა|მარჯვნივ|დიაგრამა, რომელიც ბობი ჰენდერსონის განმარტებით, ასახავს საშუალო გლობალური ტემპერატურისა და მეკობრეების რაოდენობის ფარდობას]]
პასტაფარიანული მოძღვრების თანახმად, მეკობრეები არიან „აბსოლუტურად ღვთიური არსებები“ და ნამდვილი პასტაფარიანელები.&lt;ref name=&quot;web.archive.org&quot;/&gt; გარდა ამისა, პასტაფარიანელებს სჯერათ, რომ სტერეოტიპი, თითქოს მეკობრეები არიან ყაჩაღები და განდეგილები, არის დეზინფორმაცია, რომელიც გაავრცელეს ქრისტიანმა [[თეოლოგია|თეოლოგებმა]] და [[კრიშნა]]იდებმა შუა საუკუნეებში. ამის ნაცვლად პასტაფარიანელები თვლიან, რომ მეკობრეები იყვნენ „მშვიდობის მოყვარული მკვლევარები“ და კარგი სურვილების გამავრცელებლები, რომლებიც აწარმოებდნენ ტკბილეულს ბავშვებისათვის. ამასთანავე, თანამედროვე მეკობრეებს არაფერი აქვთ საერთო ისტორიულ, მხიარულების მოყვარულ მეკობრეებთან. პასტაფარიანელებს ასევე სწამთ, რომ მეკობრეების სულები არიან პასუხისმგებელნი ყველა გემისა თუ თვითმფრინავის სასწაულებრივ გაქრობაზე [[ბერმუდის სამკუთხედი|ბერმუდის სამკუთხედში]]. [[19 სექტემბერი|19 სექტემბერს]] პასტაფარიანელები აღნიშნავენ საერთაშორისო დღესასწაულს - „ილაპარაკე როგორც მეკობრე“.&lt;ref&gt;''მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება, გვ 124''&lt;/ref&gt;

ბობი ჰენდერსონის ნაამბობზე დაყრდნობით, მეკობრეები არიან თანამედროვე ადამიანის წინაპრები. ეს მოსაზრება მეცნიერული ფაქტითაა განმტიკიცებული, ადამიანისა და მაიმუნების [[დნმ]]-ს შორის მსგავსება 95%ია მაშინ როდესაც ადამიანების და მეკობრეების დნმ-ს 99.9% იდენტურია.

მეკობრეების ჩართვა პასტაფარიანიზმში იყო ჰენდერსონის იმ წერილის ნაწილი, რომელიც მან კანზასის შტატის განათლების პალატას გაუგზავნა.&lt;ref&gt;Savino, John; Marie D. Jones (2007). [http://books.google.com/books?id=tSIa0VQn1NQC&amp;pg=PT55&amp;dq=Flying+Spaghetti+Monster#v=onepage&amp;q=&amp;f=false &quot;Wrath of the Gods&quot;]{{Dead link|date=თებერვალი 2023 |bot=InternetArchiveBot }}. Supervolcano: The Catastrophic Event That Changed the Course of Human History: Could Yellowstone Be Next. Career Press. p. 56. [https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/978-1-56414-953-4 ISBN 978-1-56414-953-4]. Retrieved 2009-11-25.&lt;/ref&gt; ჰენდერსონმა წარმოადგინა არგუმენტი: „[[გლობალური დათბობა]], [[მიწისძვრა|მიწისძვრები]], [[ქარიშხალი|ქარიშხლები]] და სხვა ბუნებრივი კატასტროფები გამოწვეულია იმით, რომ მეკობრეების რაოდენობა მცირდება [[1800]] წლიდან.“&lt;ref&gt;Henderson, Bobby (2005). &quot;Open Letter To Kansas School Board&quot;. Venganza.org. Archived from the original on 2007-04-07.&lt;/ref&gt; გრაფიკი, რომელიც თან ახლდა წერილს (იუმორისტულად შერჩეული ციფრებით x-ღერძზე) გვიჩვენებს, რომ მეკობრეების რიცხვის კლებას მოჰყვა ტემპერატურის ზრდა ჩვენს პლანეტაზე. ეს არის პაროდია იმ ვერსიისა, რომლის თანახმადაც ბევრი რელიგია ამბობს, რომ დაავადებების, კატასტროფებისა და ომების ზრდა სამყაროში გამოიწვია მათი ღვთაებისადმი ნაკლებმა თაყვანისცემამ. [[2008]] წელს ჰენდერსონმა [[ადენის ყურე]]ში მეკობრეების აქტივობის გაზრდას გაუკეთა ასეთი ინტერპრეტაცია: „ეს არის დამატებითი მხარდაჭერა იმის აღსანიშნავად, რომ [[სომალი|სომალს]] ჰყავს ყველაზე მეტი მეკობრე და აქვს ყველაზე ცოტა [[ნახშიროშანგი]] მთელს მსოფლიოში.&lt;ref&gt;[http://www.venganza.org/2008/04/somalia/ &quot;Somalia — Lots of pirates, low carbon emissions&quot;]. www.venganza.org. April 14, 2008. Retrieved 10 December 2008.&lt;/ref&gt;

=== დღესასწაულები ===
პასტაფარიანული რწმენა ფართოდ ვრცელდება მის ბედნიერ რელიგიურ ცერემონიებში. პასტაფარიანელისთვის ყოველი [[პარასკევი]] არის წმინდა დღე.&lt;ref&gt;Vergano, Dan (2006-03-27). &quot;[http://www.usatoday.com/tech/science/2006-03-26-spaghetti-monster_x.htm &quot;Spaghetti Monster&quot; is noodling around with faith&quot;]. [https://ka.wikipedia.org/wiki/USA_Today USA Today]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} Science &amp; Space article. Retrieved 2007-02-05.&lt;/ref&gt; [[ლოცვა]] სრულდება საბოლოო დამადასტურებელი განცხადებით „რ'ამენ“. ეს გამოთქმა არის პაროდიული შეერთება სიტყვებისა „ამინ“ და „[[რამენი]]“, რითიც მიმართავენ მათ პაროდიულ ღვთაებას.&lt;ref&gt;[http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/northamerica/usa/1498162/In-the-beginning-there-was-the-Flying-Spaghetti-Monster.html &quot;In the beginning there was the Flying Spaghetti Monster&quot;]. [https://ka.wikipedia.org/wiki/The_Daily_Telegraph The Daily Telegraph (London)]. September 11, 2005. Retrieved 2009-12-19.&lt;/ref&gt;

იმ დროს, როდესაც გარშემო ხალხი ზეიმობს შობას და [[ხანუქა]]ს, პასტაფარიანელები აღნიშნავენ დღესასწაულს სახელად „დღესასწაული“. დღესასწაული არ აღინიშნება გარკვეულ, დაწესებულ დროს, ვინაიდან პასტაფარიანელები დოგმებისა და ფორმალურობის წინააღმდეგნი არიან და ამასთანავე არც გარკვეული მოთხოვნილებები არ აქვთ დღესასწაულისთვის. ისინი აღნიშნავენ დღესასწაულს როგორც სურთ. ამასთანავე პასტაფარიანელები აღნიშნავენ „პასტოვერს“ როგორც [[ფესახი]]ს&lt;ref&gt;&quot;[http://www.venganza.org/forum/viewtopic.php?p=203909 Questions on FSM Holidays] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110927014938/http://www.venganza.org/forum/viewtopic.php?p=203909 |date=2011-09-27 }}&quot;. Venganza.org. 2008. Retrieved 2011-03-29.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;&quot;[http://www.venganza.org/forum/viewtopic.php?f=15&amp;t=14602 A question about Pastover] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150815134207/http://www.venganza.org/forum/viewtopic.php?f=15&amp;t=14602 |date=2015-08-15 }}&quot;. Venganza.org. 2010. Retrieved 2011-03-29.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.religiondispatches.org/archive/atheologies/4876/austrian_court_oks_head-colander_in_driver%E2%80%99s_license%3A_is_pastafarianism_becoming_a_religion RD Magazine]{{Dead link|date=ნოემბერი 2024 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; პაროდიას და „რამენდანს“ როგორც [[რამადანი (თვე)|რამადანის]]&lt;ref&gt;[http://www.venganza.org/forum/viewtopic.php?p=357996 &quot;Ramendan&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110927015007/http://www.venganza.org/forum/viewtopic.php?p=357996 |date=2011-09-27 }}. Venganza.org. 2008. Retrieved 2011-03-29.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://translate.google.com/translate?hl=en&amp;sl=es&amp;tl=ka&amp;u=http%3A%2F%2Fblogs.elpais.com%2Fel-comidista%2F2011%2F07%2Fpastafarismo-religion-ateismo.html&amp;sandbox=1 El Pais]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.deathandtaxesmag.com/117202/pastafarian-wins-the-right-to-wear-spaghetti-strainer-for-his-drivers-license-photo/ Death and Taxes magazine]&lt;/ref&gt; პაროდიას. 

პასტაფარიანელები ცდილობენ რაც შეიძლება ხშირად გამოიყენონ მისალმება „ბედნიერ დღესასწაულს გისურვებთ“ იმის ნაცვლად, რომ იხმარონ უფრო ტრადიციული მისალმება (როგორიცაა „ბედნიერ შობას გისურვებთ“ და ა.შ). ამით ისინი მხარს უჭერენ პასტაფარიანიზმს.&lt;ref&gt;Henderson, Bobby (2006-12-01). &quot;[http://www.venganza.org/2006/12/01/happy-holiday-season-everyone/ Happy Holiday Season Everyone]&quot;. Church of the Flying Spaghetti Monster. Retrieved 25 November 2009.&lt;/ref&gt; [[2005]] წლის დეკემბერში, [[ჯორჯ ბუში უმცროსი|ჯორჯ ბუშის]], [[თეთრი სახლი]]ს მისალოც ბარათებზე ეწერა „ბედნიერი სადღესასწაულო სეზონი“.&lt;ref&gt;Cooperman, Alan (2005-12-07). [http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/12/06/AR2005120601900.html &quot;'Holiday' Cards Ring Hollow for Some on Bushes' List&quot;]. The Washington Post. Retrieved 25 November 2009.&lt;/ref&gt; ამას მოჰყვა ჰენდერსონის სამადლობელი პასუხი რომელზეც თევზის ემბლემა იყო გამოსახული. მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სიმბოლო, რომელიც გამოსახულია მის ლიმუზინსა და თვითმფრინავზე.&lt;ref&gt;Henderson, Bobby (December 2006). &quot;[http://www.venganza.org/wp-content/uploads/2006/12/fsm_card_for_bush.jpg FSM Card for Bush]&quot;. Church of the Flying Spaghetti Monster. Retrieved 25 November 2009.&lt;/ref&gt; ჰენდერსონმა ასევე მადლობა გადაუხადა„უოლმარტს“ ამ ფრაზის გამოყენებისთვის.&lt;ref&gt;''მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება.'' გვ. 125.&lt;/ref&gt;

=== რვა „უკეთესი იქნება თუკი ამას არ გააკეთებ“ ===
სახარების მიხედვით, მეკობრე კაპიტანმა მოსემ, მიიღო ათი ქვის ფირფიტა, რომლებზეც ეწერა რჩევები მფრინავი სპაგეტის მონსტრისგან. ორიგინალი ათი „უკეთესი იქნება თუკი ამას არ გააკეთებიდან“ ორი, კაპიტან მოსეს, სალსას მთიდან ჩამოსვლის დროს დაუვარდა და დაიკარგა. ეს მცნებები ასწავლის ყველა მორწმუნეს, თუ როგორ უნდა იცხოვრონ ჭეშმარიტად პასტაფარიანული ცხოვრებით. ისინი მიმართულია ყოველდღიური პრობლემების და იმ ხალხისკენ, ვისაც არ სჯერა მფრინავი სპაგეტის მონსტრის.&lt;ref&gt;Citta, Kyle (2008-12-14). [http://www.dailynebraskan.com/opinion/citta-pastafarianism-garners-as-much-hard-evidence-as-intelligent-design-1.1127026 &quot;CITTA: Pastafarianism garners as much hard evidence as intelligent design&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120305215322/http://www.dailynebraskan.com/opinion/citta-pastafarianism-garners-as-much-hard-evidence-as-intelligent-design-1.1127026 |date=2012-03-05 }}. Daily Nebraskan. Retrieved 24 January 2010.&lt;/ref&gt; 

1. უკეთესი იქნება, თუ არ მოიქცევი როგორც ქედმაღალი წმინდანი, როდესაც ჩემი მაკარონის მადლზე იქადაგებ. თუ სხვა ადამიანებს არ სწამთ ჩემი, ამაში არაფერია საშიში. მასეთი პატივმოყვარეც არ ვარ, გულახდილად. გარდა ამისა, ჩვენ მათზე არ ვსაუბრობთ, ასე რომ ნუ გადავიტანთ ყურადღებას.

2. უკეთესი იქნება, თუ ჩემი სახელით არ გაამართლებთ სხვების ჩაგვრას, მონობას, წამებას და ეკონომიკურ ექსპლუატაციას. ნუ შენც იცი... საერთოდ ცუდ მოპყრობას გარშემომყოფებთან. მე არ ვითხოვ მსხვერპლს, სიწმინდე (სისუფთავე) აუცილებელია სასმელი წყლისათვის, არა ადამიანებისთვის.

3. უკეთესი იქნება, თუ ადამიანებს არ განსჯი მათი გარეგნობის, ჩაცმულობის, მეტყველების მიხედვით. საერთოდაც კარგად მოიქეცი, კარგი? და შეუშვით ეს თქვენს სულელ თავებში: ქალი-პიროვნებაა, კაცი-პიროვნებაა და მუდო-მუდოა. არავინაა სხვაზე უკეთესი, ნუ გარდა გემოვნებისა. მაპატიეთ, მაგრამ ამით დავაჯილდოვე მხოლოდ ქალები და რამდენიმე კაცი, ვინც არჩევს იასამნისფერს ცისფერისაგან.

4. უკეთესი იქნება, თუ არ ჩაიდენ ისეთ რამეს, რაც შეურაცხგყოფს თავად შენ ან შენს პარტნიორს. თუ არ მეთანხმებით, ჩემი აზრით, გამოსავალია - მოგ***ნიათ კარგის ტ***ი. თუ თვლით რომ ეს შეურაცხგყოფთ შეგიძლიათ მრავალფეროვნებისთვის გამორთოთ ტელევიზორები და გახვიდეთ სასეირნოდ.

5. უკეთესი იქნება, თუ არ შეებრძოლებით ფანატიკოსებს, ქალთმოძულეებს და სხვა ბოროტი იდეოლოგიის მქონე პირებს მშიერ მუცელზე. ჯერ ჭამე და მერე მიაკითხე მაგ *ოზებს.
[[ფაილი:MEVyMosey.png|210px|მინიატიურა|მარცხნივ|მფრინავი სპაგეტის მონსტრი, რომელიც კაპიტან მოსეს გადასცემს ფირფიტებს: „უკეთესი იქნება თუკი ამას არ გააკეთებ“]]
6. უკეთესი იქნება, თუ არ დახარჯავ უამრავ ფულს ეკლესიის, ტაძრისა თუ მეჩეთის მშენებლობაზე ჩემი კალორიული მადლის სათაყვანებლად, როდესაც შეგიძლია ეს ფული უკეთესად გამოიყენო. აირჩიე რაზე:
: * სიღარიბის აღმოფხვრა.
: * ავადმყოფების მკურნალობა;
: * მშვიდობიანი ცხოვრება, ვნებიანი სიყვარული და ინტერნეტის ფასის შემცირება. მიუხედავად იმისა, რომ მე რთული აგებულების, ყოვლისმხედველი არსება ვარ, მე მიყვარს ცხოვრების ყველა უბრალო სიამოვნება. სხვამ ვინ იცის ჩემზე უკეთ? მე შევქმენი ყველაფერი.

7. უკეთსი იქნება, თუ არ მოუყვები ყველას, როგორ გესაუბრები. არ ხარ შენ ამდენად საინტერესო სხვებისთვის. გეყოფა მხოლოდ შენს თავზე ფიქრი. გახსოვდეს, მე გითხარი რომ გიყვარდეს შენი ახლობელი. ნუთუ ვერ ჩავიდა შენს თავში?

8. უკეთესი იქნება, თუ არ მოექცევი სხვებს ისე, როგორც გინდა რომ მოგექცნენ შენ, როდესაც საუბარია დიდი რაოდენობით ლატექსსა და ვაზელინზე. მაგრამ თუ ეს სხვა ადამიანსაც მოსწონს, შეგიძლიათ ეს გააკეთოთ, ოღონდ მონსტრის გულისთვის, პრეზერვატივი გამოიყენეთ. ეს ხომ უბრალო რეზინია. მე რომ მდომოდა, რომ თქვენ სიამოვნება არ მიგეღოთ, მოვიფიქრებდი რამე „შიპების“ მსგავსს.&lt;ref&gt;In Pastafarianism, the [http://en.wikipedia.org/wiki/Alternatives_to_the_Ten_Commandments#Pastafarianism &quot;Eight I'd Really Rather You Didn'ts&quot;] are:&lt;/ref&gt;

== წიგნები ==

=== ''მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება'' ===
{{main|მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება}}
[[ფაილი:The Gospel of the Flying Spaghetti Monster.jpeg|170px|მინიატიურა|მარჯვნივ|[[მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება]]]]
2005 წლის დეკემბერში, ჰენდერსონმა მიიღო 80 000 აშშ დოლარი გამომცემლობა Villard-ისგან, რათა დაეწერა ''მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება''. ჰენდერსონის თქმით, წიგნის გაყიდვებით შემოსულ ფულით, მეკობრეების გემს ააგებდა, რითიც შემდგომ პასტაფარიანიზმს გაავრცელებდა.&lt;ref&gt;Wolff, Eric (November 16, 2005). [http://nymag.com/nymetro/news/people/columns/intelligencer/15011/ &quot;The Case For Intelligent Design: Spaghetti as the Creator&quot;]. New York.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Craig, Katleen (December 22, 2005). [https://web.archive.org/web/20121104174819/http://www.wired.com/politics/law/news/2005/12/69905 &quot;Passion of the Spaghetti Monster&quot;]. Wired News.&lt;/ref&gt; წიგნი 2006 წლის 28 მარტს&lt;ref&gt;[http://www.randomhouse.ca/catalog/display.pperl?isbn=9780812976564 &quot;The Gospel of the Flying Spaghetti Monster&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090706143906/http://www.randomhouse.ca/catalog/display.pperl?isbn=9780812976564 |date=2009-07-06 }}. Random House. 2009. Retrieved 2009-10-18.&lt;/ref&gt; გამოვიდა და მასში გავრცობილია ის რწმენები რაც ჰენდერსონმა თვის ღია წერილში დაწერა.&lt;ref name=&quot;austinchronicle.com&quot;&gt;Brenner, Wayne (2006-04-14). [http://www.austinchronicle.com/gyrobase/Issue/review?oid=oid%3A356663 &quot;The Gospel of the Flying Spaghetti Monster&quot;]. The Austin Chronicle. Retrieved 2009-10-18.&lt;/ref&gt; ჰენდერსონი იყენებს სატირას რათა წარმოაჩინოს ევოლუციის ნაკლოვანებები და მსჯელობს ცხოვრების სტილსა და ისტორიის პასტაფარიანულ შეხედულებებზე. სახარება ურჩევს მკითხველს, რომ ოცდაათი დღის განმავლობაში იყვნენ პასტაფარიანელები, და ამბობს: „თქვენ თუ არ მოგეწონებით, თქვენი ძველი რელიგია მაინც სიხარულით მიგიღებთ“.&lt;ref&gt;Singh, Simon (2006-09-03). [http://www.telegraph.co.uk/culture/books/3655035/Was-the-world-created-by-god-evolution-or-pasta.html &quot;Was the world created by god, evolution or pasta?&quot;]. ''The Daily Telegraph'' (London). Retrieved 28 November 2009.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;The Gospel of the Flying Spaghetti Monster, p.xiv&lt;/ref&gt; სულ მალე ჰენდერსონმა საიტზე გამოაქვეყნა, რომ წიგნის 100 000-ზე მეტი ეგზემბლარი გაიყიდა.&lt;ref&gt;Henderson, Bobby (2006). [https://web.archive.org/web/20100427153020/http://www.venganza.org/about/fsm-book/ &quot;The FSM Book&quot;]. Church of the Flying Spaghetti Monster. Venganza.org. Archived from [http://www.venganza.org/about/fsm-book/ the original] on 27 April 2010. Retrieved 2009-10-18.&lt;/ref&gt;

ჟურნალმა ''Scientific American'' სახარება შემდეგნაირად აღწერა: „გულმოდგინედ დამუშავებული ტყუილი [[გონიერი ქმნილება|გონიერი დიზაინის]] შესახებ“ და „ძალიან სახალისო“. 2006 წელს, იგი ნომინირებული იყო ''„Quill Award-ზე“'' ნომინაციაში - იუმორი, თუმცაღა არ გაუმარჯვია.&lt;ref&gt;Henderson, Bobby (2006). [https://web.archive.org/web/20100427153020/http://www.venganza.org/about/fsm-book/ &quot;The FSM Book&quot;]. Church of the Flying Spaghetti Monster. Venganza.org. Archived from the original on 27 April 2010. Retrieved 2009-10-18.&lt;/ref&gt; ჟურნალისტმა ვეინ ალენ ბრენანმა, ყოველკვირეულ გაზეთ ''„The Austin Chronicle-ში''“ , წიგნი შემდეგნაირად დაახასიათა: „მნიშვნელოვანი კომიკური წვლილი, მეცნიერებისა და ცრურწმენებს შორის დაპირისპირების შესამსუბუქებლად“.&lt;ref name=&quot;austinchronicle.com&quot;/&gt; საიმონ საინმა, გაზეთ ''„The Daily Telegraph-ში“'' დაწერე, რომ სახარება &quot;შესაძლოა ოდნავ განმეორებადია... მაგრამ მთლიანობაში იგი ბრწყინვალე, გამომწვევი, მახვილგონივრული და მნიშვნელოვანი წიგნია&quot;.&lt;ref&gt;Singh, Simon (2006-09-03). [http://www.telegraph.co.uk/culture/books/3655035/Was-the-world-created-by-god-evolution-or-pasta.html &quot;Was the world created by god, evolution or pasta?&quot;]. The Daily Telegraph (London). Retrieved 28 November 2009.&lt;/ref&gt; მეორე მხრივ, კასეი ლასკინმა ''„Discovery Institute-ში“'', რომელიც გონივრული თეორიის დამცველია, გამოაქვეყნა, რომ მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება &quot;არის ქრისტიანული ახალი აღქმის დაცინვა და მასხრად აგდება&quot;.&lt;ref&gt;Luskin, Casey (2006-12-25). &quot;&quot;Celebrating&quot; Christmas at the [http://www.evolutionnews.org/2006/12/celebrating_christmas_at_the_c002994.html &quot;Church of the Flying Spaghetti Monster&quot;&quot;]. Evolution News &amp; Views ([https://en.wikipedia.org/wiki/Discovery_Institute Discovery Institute]). Retrieved 26 November 2009.&lt;/ref&gt;

=== ''განიერი ზარბაზანი'' ===
[[2005]] წლის სექტემბერში, მანამდე, სანამ ჰენდერსონი მიიღებდა ავანსს რათა დაეწერა მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება, [http://www.venganza.org/ venganza.com]–ის ერთ-ერთმა პასტაფარიანელმა ფორუმელმა (Solispy) გამოაცხადა პროექტი: პასტაფარიანელებს შეეკრიბათ ტექსტები „განიერი ზარბაზნისათვის“ (loose canon) ეს უნდა ყოფილიყო პასტაფარიანული ეკლესიის წმინდა წიგნი, რომელიც დაახლოებით [[ბიბლია|ბიბლიის]] ანალოგიური იქნებოდა.&lt;ref&gt;[http://www.venganza.org/forum/viewtopic.php?f=15&amp;t=1899 &quot;The Big Announcement&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100427213758/http://www.venganza.org/forum/viewtopic.php?f=15&amp;t=1899 |date=2010-04-27 }}. Venganza.org. 2005. Retrieved 2010-04-25.&lt;/ref&gt; წიგნი დასრულდა [[2010]] წელს და ახლა შესაძლებელია მისი ჩამოტვირთვა ინტერნეტიდან.&lt;ref&gt;The Most Inspired DaveL (2010). [http://www.loose-canon.info/Loose-Canon-1st-Ed.pdf &quot;The Loose Canon, A Really Important Collection of Words&quot;](PDF). Evangelical Pastafarian Church. Retrieved 2014-01-09.&lt;/ref&gt;

ნაწყვეტები განიერი ზარბაზნიდან:

: „მე ვარ მფრინავი სპაგეტის მონსტრი. შენ არ უნდა სცე პატივი სხვა მონსტრებს ჩემ გარდა. ერთადერთი მონსტრი, რომელიც კაპიტალიზაციას იმსახურებს ვარ მე! სხვები ცრუ მონსტრები არიან, კაპიტალიზაციას არ იმსახურებენ“. 
:: — რჩევა 1:1

: „თუ შენ გააკეთ ნახევარ-უკანალის საქმე, შენ მიიღებ ნახევარ უკანალს!“ დიდმა მეკობრემ ამოიღო თავისი საცერემონიო მახვილი და თავისი უკანასკნელი ვირი შუაზე გააპო.
:: — უსაქმურები 1:51-52

== გავლენა ==
=== როგორც კულტურული ფენომენი ===
[[ფაილი:Fremont Fair 2009 pre-parade 28.jpg|230px|მინიატიურა|მარჯვნივ|მფრინავი სპაგეტის მონსტრის მიმდევრების არადი ზაფხულის ბუნიობის მოლოდინში 2009 წლის ზაფხულს. ფრემოტი, სიეტლი, ვაშინგტონის შტატი]]
პასტაფარიანულ ეკლესიას ამჟამად ათასობით მიმდევარი ჰყავს,&lt;ref&gt;Savino, John; Marie D. Jones (2007). [http://books.google.ge/books?id=tSIa0VQn1NQC&amp;pg=PT55&amp;dq=Flying+Spaghetti+Monster&amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;q=&amp;f=false &quot;Wrath of the Gods&quot;]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}. Supervolcano: The Catastrophic Event That Changed the Course of Human History: Could Yellowstone Be Next. Career Press. p. 56. [https://ka.wikipedia.org/wiki/წიგნის_საერთაშორისო_სტანდარტული_ნომერი ISBN] [https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/978-1-56414-953-4 978-1-56414-953-4]. Retrieved 2009-11-25.&lt;/ref&gt; ძირითადად კოლეჯის მოსწავლეები ევროპასა და ამერიკაში.&lt;ref&gt;Pope, Justin (2007-11-16). [http://www.msnbc.msn.com/id/21837499// &quot;Pasta monster gets academic attention&quot;]. [https://ka.wikipedia.org/wiki/MSNBC MSNBC]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}. Associated Press. Retrieved 2009-10-25.&lt;/ref&gt; Associated Press-ის თანახმად ჰენდერსონის ვებსაიტმა უდიდესი მნიშვნელობა შეიძინა კრეაციონიზმის მოწინააღმდეგესათვის. აქ ისინი გეგმავენ მეკობრედ გადაცმული პასტაფარიანელების შეხვედრებს, ყიდიან „ბრელოკებს“, საქარე მინაზე დასაკრობ პოსტერებს და უბრალო სურათებს, რომლებზეც გამოსახულია მფრინავი სპაგეტის მონსტრი.&lt;ref&gt;[http://www.foxnews.com/story/2007/11/16/religious-scholars-to-discuss-flying-spaghetti-monster/ &quot;Religious Scholars to Discuss 'Flying Spaghetti Monster'&quot;]. Fox News. Associated Press. 2007-11-16. Retrieved 26 November 2009.&lt;/ref&gt;

2005 წლის აგვისტოში შვედმა დიზაინერმა ნიკლას ჯენსონმა შექმნა [[მიქელანჯელო ბუონაროტი|მიქელანჯელოს]] ცნობილი ნახატის, ადამის შექმნის ადაფტაცია, სადაც წვერებიანი კაცის ადგილზე გამოსახულია მფრინავი სპაგეტის მონსტრი. ეს გახდა და დღემდე რჩება პასტაფარიანელების დე-ფაქტო საბრენდო სურათად. [[2006]] წლის დეკემბერში The Hunger Artists Theatre Company-მ გადაიღო [[კომედია]] სახელად მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სადღსასწაულო კარნავალი, სადაც აღწერილი იყო პასტაფარიანიზმის [[ისტორია]].&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20110712231741/http://www.hungerartists.com/fsm.htm &quot;The Flying Spaghetti Monster Holiday Pageant&quot;]. Hunger Artists Theatre Company. December 2006. Archived from [http://www.hungerartists.com/fsm.htm the original] on 2011-07-12. Retrieved 2010-09-19.&lt;/ref&gt; [[ფაილი:Flying Spaghetti Monster (yarncraft).jpg|185px|მინიატიურა|მარცხნივ|ხელით მოქსოვილი მფრინავი სპაგეტის მონსტრი]]
კომპანიამ ასევე შექმნა გაგრძელება, სახელად მფრინავი სპაგეტის მონსტრის წმინდა კათხა, რომელიც წარდგინეს [[2008]] წლის დეკემბერში. ამ აქტივობებმა ფლორიდის უნივერსიტეტის სამი რელიგიური მკვლევარის ყურადღება მიიპყრო, ვინც მოიწვიეს ამერიკის რელიგიის აკადემიის ასამბლეა, რათა განეხილათ მფრინავი სპაგეტის მონსტრი.

2007 წლის ნოემბერში რელიგიის აკადემიაში გაიგზავნა ოთხი ნარკვევი, რომლებსაც დაახლოებით ასეთი სათაურები ჰქონდა — „წმინდა პასტა და ყალბი სოუსი: მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ბინძური გავლენა თეორიულ რელიგიაზე“. იქ ნათქვამი იყო, რომ თუნდაც ანტი-რელიგიურობისა, ფასტაფარიანიზმი მაინც რელიგია იყო. ეს ყველაფერი ეყრდნობოდა ჟურნალ GOLEM-ში გამოქვეყნებულ სტატიას — „ევოლუცია და პასტას პოზიცია: მფრინავი სპაგეტის მონსტრი და რელიგიის პაროდიის დივერსიული ფუნქცია“. კონფერენციის ორგანიზატორები გააკრიტიკეს ქრისტიანებმა, რომლებმაც თავი შეურაცხყოფილად იგრძნეს.

2008 წლის ოქტომბრიდან მფრინავი სპაგეტის მონსტრი ფინანსდება [[მისურის შტატი]]ს უნივერსიტეტის&lt;ref&gt;&quot;[http://broadcast44.com/FSM/about.htm About the Event] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090318015817/http://broadcast44.com/FSM/about.htm |date=2009-03-18 }}&quot;. Skepticon Productions. Springfield, MO: Missouri State Church of the Flying Spaghetti Monster. 2009. Retrieved 21 December 2009&lt;/ref&gt; წლიური კონვენციიდან სახელად „Skeptikon“. ათეისტები და სკეპტიკოსები გამოდიან სიტყვით უამრავ თემაზე, და კამათობენ ქრისტიან ექსპერტებთან. ორგანიზატორების რეკლამირების თანახმად ესაა ათეისტების ყველაზე დიდი კრება დასავლეთში.&lt;ref&gt;[http://www.news-leader.com/article/20091119/BREAKING07/91119022/Atheists-to-gather-at-MSU-for-Scepticon-this-weekend &quot;Atheists to gather at MSU for Skepticon this weekend&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140817170636/http://www.news-leader.com/article/20091119/BREAKING07/91119022/Atheists-to-gather-at-MSU-for-Scepticon-this-weekend |date=2014-08-17 }}. The News Leader. November 19, 2009. Retrieved 21 December 2009.&lt;/ref&gt;

მოლდოველმა პოეტმა, მწერალმა და კულტუროლოგმა იგორ ურსენკომ შექმნა [[2012]] წლის პოეზიის წიგნი „მფრინავი სპაგეტის მონსტრი“ (ტრილერი პოემები).
არამომგებიანი და დაბალბიუჯეტიანი პასტაფარიანული საიტი [http://www.kiva.org/team/fsm Kiva] არის ტოპ რელიგიურ საიტებში თავისი კრედიტებით... მათი დევიზია  — „არ უნდა გააზიარო ის, რასაც ვერავინ მოძებნის ისე, რომ არ იპოვოს“.&lt;ref&gt;Jones, Brent (2009-07-31). [http://content.usatoday.com/communities/religion/post/2009/07/68495858/1 &quot;Atheists, 'Monster' fans say No to God, Yes to giving&quot;]. USA Today. Retrieved 27 December 2009. &quot;Sort by 'Religious Congregations' to find that, topping Kiva Mormons ($57,425) and Kiva Catholics ($59,625) is the squadron devoted to The Flying Spaghetti Monster ($81,725) who sign on to give because 'Thou shalt share, that none may seek without finding.'&quot;&lt;/ref&gt;

==== თავსაბურავი პირადობის მოწმობაში ====
[[ფაილი:9414 - Grande mostro di spaghetti volanti al Presidio anticlericale, Milano, 2 June 2012 - Foto di Giovanni Dall'Orto.jpg|175px|მინიატიურა|მარჯვნივ|ქალი რომელიც ატარებს საწურს, როგორც პასტაფარიანულ თავსაბურავს]]
2011 წლის ივლისში, ავსტრიელმა ათეისტმა ნიკო ალმმა მოიპოვა ლეგალური უფლება, რომ მართვის მოწმობაზე ჰქონოდა ფოტო მაკარონის საწურით. ეს ყველაფერი მოხდა მას შემდეგ რაც კვლევებმა დაადასტურა, რომ ნიკო ფსიქიკურად გაწონასწორებული პიროვნება იყო მანქანის სამართავად. ეს იდეა მასშემდეგ დაებადა, რაც წაიკითხა, რომ ავსტრიული კანონმდებლობა მხოლოდ რელიგიური მიზეზებით აძლევდა მოქალაქეს ოფიციალურ ფოტოსურათში თავსაბურავის კეთების უფლებას.&lt;ref&gt;[http://english.alarabiya.net/articles/2011/07/13/157427.html &quot;Austrian Pastafarian dons colander as religious headgear for drivers license&quot;]. ''english.alarabiya.net.'' 2011. Retrieved 22 July 2011.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/news/world-europe-14135523 &quot;Austrian driver allowed 'pastafarian' headgear photo&quot;]. BBC News. 2011-07-14. Retrieved 26 July 2011.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Alm, N. (2011-07-12). [http://blog.alm.at/ &quot;Heiliger Führerschein (transl: Holy License)&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110812135331/http://blog.alm.at/ |date=2011-08-12 }}. Niko Alm. Retrieved 10 August 2011.&lt;/ref&gt;

2013 წლის თებერვალში, [[ნიუ ჯერსი]]ს სატრანსპორტო კომისიის მიერ, ერთ-ერთ თვითაღიარებულ პასტაფარიანელს უარი ეთქვა უფლებაზე, ჰკეთებოდა სპაგეტის საწური საკუთარ მართვის მოწმობაში. კომისიის განცხადებით, საწური არ შედიოდა იმ რელიგიური თავსაბურავების აპრობირებულ სიაში, რომელიც მას ამის უფლებას მისცემდა.&lt;ref&gt;Knowles, David (22 February 2013). [http://www.nydailynews.com/news/national/colander-religious-headwear-police-article-1.1271134#ixzz2LqE7PjRf &quot;New Jersey ‘Pastafarian’ denied right to wear spaghetti strainer on his head for drivers’ license photo&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141102015144/http://www.nydailynews.com/news/national/colander-religious-headwear-police-article-1.1271134#ixzz2LqE7PjRf |date=2014-11-02 }}. New York Daily News. Retrieved 24 February 2013.&lt;/ref&gt;

2013 წლის მარტში, ბელგიის მოქალაქის პირაადობის დამადასტურებელი მოწმობა, იქნა უარყოფილი ადგილობრივი და ნაციონალური ადმინისტრაციის მიერ, სურათში პასტის საწურის კეთების გამო.&lt;ref&gt;http://www.demorgen.be/dm/nl/994/opmerkelijk/article/detail/1602888/2013/03/25/Limburger-mag-geen-pastavergiet-op-zijn-hoofd-dragen-voor-pasfoto.dhtml&lt;/ref&gt;

2013 წლის ივლისში, „Czech Pirate Party-ის“ ერთ-ერთ წევრს, ჩეხეთის რესპუბლიკის ქალაქ [[ბრნო]]დან, მიეცა უფლება, საკუთარ ID ბარათში საწურიანი სურათი ჰქონოდა.&lt;ref&gt;[http://wiki.pp-international.net/Pirate_Party_of_the_Czech_Republic Pirate Party of the Czech Republic website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110421053756/http://wiki.pp-international.net/Pirate_Party_of_the_Czech_Republic |date=2011-04-21 }}, accessed August 9, 2013.&lt;/ref&gt; ქალაქის მთავრობის წარმომადგენელმა განაცხადა: „აპლიკაცია კანონიერია... თავსაბურავი, რელიგიური ანდაც სამედიცინო მიზნებით ნებადართულია თუკი იგი არ ფარავს სახეს.“&lt;ref&gt;Williams, Olivia (August 1, 2013). [http://www.dailymail.co.uk/news/article-2382465/Im-Pastafarian-Man-claims-religion-forces-wear-sieve-head-given-permission-wear-official-identity-card-picture.html?ito=feeds-newsxml &quot;'I'm a Pastafarian': Man who claims his religion forces him to wear a sieve on his head given permission to wear one on his official identity]&lt;/ref&gt;

2013 წლის აგვისტოში, ტეხასის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტის სტუდენტმა, მიიღო უფლება ჰკეთებოდა მაკარონის საწური თავზე, მართვის მოწმობაში. სტუდენტმა, ედი კასტილომ განაცხადა: „თქვენ შეიძლება ფიქრობთ, რომ ეს არის  რაიმე სახის ოინი ან ანცობა კოლეჯის სტუდენტის მიერ, მაგრამ ათასობით ადამიანი, მათ შორის მე, ამას ხედავს როგორც პოლიტიკურ და რელიგიურ საფეხურს ყველა ათეისტისთვის.“&lt;ref&gt;[http://www.kltv.com/story/23248235/texas-tech-student-allowed-to-wear-pasta-strainer-in-official-dps-photo Langston, Taylor (August 26, 2013). &quot;Texas Tech student allowed to wear pasta strainer in driver's license photo&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130830001043/http://www.kltv.com/story/23248235/texas-tech-student-allowed-to-wear-pasta-strainer-in-official-dps-photo |date=აგვისტო 30, 2013 }}. ''KTLV''. Retrieved August 31, 2013.&lt;/ref&gt;

2014 წლის იანვარში, ნიუ იორკის შტატის, ქალაქ პომფრეტის საბჭოს ერთ-ერთმა წევრმა, თანამდებობის დაკავებისას, ფიცის დადების ცერემონიაზე საწურავი გაიკეთა.&lt;ref&gt;Fox, Greg (January 3, 2014). [http://www.observertoday.com/page/content.detail/id/592593/-Strainer--things-have-happened.html &quot;'Strainer' things have happened&quot;]. The Observer, Dunkirk, NY. Retrieved January 8, 2014.&lt;/ref&gt;

2014 წლის ნოემბერში, ყოფილმა პორნოვარსკვლავმა, ეიშა კარერამ, ჰიურიქენის ([[იუტა]]) სატრანსპორტო დეპარტამენტისგან უფლება მიიღო, რომ მართვის მოწმობის ფოტო, ტრადიციული, პასტაფარიანული თავსაბურავით გადაიღო. იუტას მართვის ლიცენზიების დეპარტამენტის დირექტორი აცხადებს, რომ ბოლო წლების განმავლობაში, უამრავმა პასტაფარიანელმა გადაიღო მსგავსი ფოტო, თავზე მაკარონის საწურით.&lt;ref&gt;Sadlier, Samantha (November 18, 2014). [http://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/11/17/pastafarian-drivers-license/19200447/ &quot;Ex-porn star OK'd to wear colander in DMV photo&quot;]. The (St. George, Utah) Spectrum (USA Today). Retrieved 19 November 2014.&lt;/ref&gt;

=== გამოყენება რელიგიურ პაექრობაში ===
მისი პოპულარობის გამო, მფრინავი სპაგეტის მონსტრი ხშირად განიხილება როგორც [[რასელის ჩაიდანი|რასელის ჩაიდნის]] თეორიის თანამედროვე ვარიანტი.&lt;ref name=&quot;The Church of the Non-Believers&quot;&gt;Wolf, Gary (November 14, 2006). [http://www.wired.com/wired/archive/14.11/atheism.html &quot;The Church of the Non-Believers&quot;]. Wired News.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;MacKenzie, Richard (2007). &quot;Is Faith the Enemy of Science?&quot;. Physics in Canada 64 (103). arXiv:0807.3670.&lt;/ref&gt; მომხრეები აცხადებენ, რომ უჩინარი და შეუცნობელი მფრინავი სპაგეტის მონსტრის არსებობა ისევეა შესაძლებელი როგორც სხვა ზებუნებრივი არსებებისა. ეს ახდენს იმის დემონსტრირებას, რომ მტკიცების ტვირთი, ზებუნებრივი ქმნილებების არსებობაზე, მათზეა, ვისაც სჯერა მსგავსი რამეების.  [[რიჩარდ დოკინზი]] ხსნის: „ტვირთი მათზეა, ვინც ამბობს: მე მწამს ღმერთის, მფრინავი სპაგეტის მონსტრის, ფერიის ან რაც არის. მისი უარყოფა ჩვენი საქმე არაა.“&lt;ref name=&quot;The Church of the Non-Believers&quot;/&gt; გარდა ამისა, ''The Journal of Religion and Theater-ის'' რედაქტორ ლენს გარვის თქმით, მფრინავი სპაგეტის მონსტრი „საბოლოოდ.. არის დასაბუთება კრეაციონისტების თვითნებობისა“, ასე რომ ნებისმიერი  რელიგია ისეთივე დამაჯერებელია როგორც მფრინავი სპაგეტის მონსტრი. მსგავსი მსჯელობა იყო წიგნებში ''ღმერთი როგორც ილუზია (The God Delusion)'' და ''ათეისტის ცდომილება (The Atheist Delusion)''.&lt;ref&gt;Dawkins, Richard (2006). [http://books.google.ge/books?id=yq1xDpicghkC&amp;printsec=frontcover&amp;hl=en#v=onepage&amp;q&amp;f=false &quot;The God Hypothesis&quot;]. The God delusion. Houghton Mifflin Harcourt. p. 53. ISBN 978-0-618-68000-9. Retrieved 2009-11-24. &quot;I have found it an amusing strategy, when asked whether I am an atheist, to point out that the questioner is also an atheist when considering Zeus, Apollo, Amon Ra, Mithras, Baal, Thor, Wotan, the Golden Calf and the Flying Spaghetti Monster. I just go one god further.&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Fernandes, Phil (2009). [http://books.google.ge/books?id=Jz8NgPuMBLIC&amp;printsec=frontcover&amp;hl=en#v=onepage&amp;q&amp;f=false &quot;The New, Militant Atheism&quot;]. The Atheist Delusion. Xulon Press. p. 18. ISBN 978-1-60791-582-9. Retrieved 2009-11-24. &quot;The new atheists have made their choice—apparently, no amount of evidence for God will change their minds. They claim that the existence of God is as ridiculous as the existence of a flying spaghetti monster.&quot;&lt;/ref&gt;

2007 წლის დეკემბერში, მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ეკლესიამ მიაღწია წარმატებას ფოლკ ქანთრში (ფლორიდა) და პოლკ ქანთრის საჯარო სკოლის საბჭოს უარი ათქმევინა ევოლუციაში, ახალი სამეცნიერო სტანდარტების დამატებაზე. საკითხი მას შემდეგ დადგა დღის წესრიგში, რაც საბჭოს შვიდი წევრიდან ხუთმა [[გონიერი ქმნილება|გონიერი ქმნილების]] რწმენა გამოაცხადა. ოპნენტებმა, რომლებმაც თავი პასტაფარიანელებად გამოაცხადეს იმეილის საშუალებით, მისწერეს ფოლკ ქანთრის სკოლის საბჭოს წევრებს, რომ თანაბარი დრო დაეთმოთ მფრინავი სპაგეტის მონსტრისთვისაც. საბჭოს წევრმა მარგარეტ ლოფტონმა, რომელიც გონიერი ქმნილების მხარდამჭერია, უარყო იმეილი  რადგანაც იფი სასაცილო და შეურაცმყოფელია: „მათ ჩვენ მთელი მსოფლიოს დასაცინი გაგვხადეს“ განაცხადა მან. მას არ აინტერესებს პასტაფარიანიზმი და მსგავსი რამეები, რაც ახდენს ინტელექტუალური დიზაინის დისკრედიტაციას. კამათის განვითარებსათან ერთად, მეცნიერები გამოხატავენ გონივრული თეორიის უარყოფას.  იმ იმედების საპასუხოდ, რაც ჰქონდათ სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტში, რომ უნივერსიტეტის ტერიტორიაზე &quot;გამოყენებითი მეცნიერების&quot; კამპუსი აშენდებოდა, უნივერსიტეტის ვიცე პრეზიდენტმა მარშალ გუდმენმა მოულოდნელად განაცხადა „ინტელექტუალური დიზაინი არ არის მეცნიერება. მას ფსევდო მეცნიერებასაც ვერ უწოდებ“. 

[[ფაილი:Flying Spaghetti Monster and Pirate Dragon Con 2007.jpg|230px|მინიატიურა|მარცხნივ|პასტაფარიანელი მეკობრის ტანისამოსში]]
2007 წლის მარტში,  ბანკომბ ქანთრის (ჩრდ. კაროლინა) საშუალო სკოლის მოსწავლე ბრაიან კილანს აუკრძალეს მეკობრის კოსტუმით სიარული, რაც მისი თქმით პასტაფარიანული რწმენის ნაწილი იყო. კილანმა გააპროტესტა ეს ფაქტი და განაცხადა, რომ ამით დაირღვა მისი [[პირველი შესწორება ამერიკის შეერთებული შტატების კონსტიტუციაში|პირველი შესწორების უფლებები]]: რელიგიისა და გამოხატვის თავისუფლება. „თუკი ეს ისაა რისიც მწამს, არ აქვს მნიშვნელობა რამდენად სულელურად ჟღერს იგი, მე უნდა შემეძლოს ჩემი თავის გამოხატვა ისე როგორც მინდა“, განაცხადა მან. მიუხედავად ამისა, სკოლამ უარყო, რომ კილანის რწმენას არ უთამაშია როლი მისთვის ტანისამოსის ჩამორთმევაზე, მათი თქმით ბრაიანმა არეულობა მოაწყო კლასში და უარი განაცხადა დამორჩილებაზე.

2008 წლის მარტში, პასტაფარიანელებმა კროსვილში, [[ტენესი]], მიიღეს უფლება, რომ დაედგათ მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ძეგლი თავისუფალი სიტყვის ზონაში, სასამართლოს წინ არსებულ გაზონზე. ამან გამოიწვია ნაციონალური ინტერესი ბლოგებზე და ონლაინ საინფორმაციო ვებ-გვერდებზე. ამის შესახებ დაიწერა ჟურნალ ''[[როლინგ სტოუნი|როლინგ სტოუნშიც]]''. მოგვიანებით ქანდაკება აიღეს მის გარშემო ატეხილი დაპირისპირების გამო.&lt;ref&gt;Nelson, Gary (2008-04-15). [http://www.crossville-chronicle.com/local/x960638148/Courthouse-no-longer-hosting-free-speech-displays?keyword=leadpicturestory &quot;Courthouse No Longer Hosting Free Speech Displays&quot;]. The Crossville Chronicle. Retrieved 10 July 2008.&lt;/ref&gt;

2012 წლის 21 სექტემბერს, ბერძენმა სამართალ დამცავებმა დააკავეს პასტაფარიანელი იორღოზ ლიზო. მას ბრალად ედებოდა Facebook-ზე სატირული გვერდის შექმნა, რომელიც რელიგიას შეურაცყოფდა.  გვერდის სახელი იყო „Elder Pastitsios“ (პაისი მთაწმინდელი) და ეხებოდა ცნობილ ბერძენ სასულიერო მოღვაწე, აწ გარდაცვლილ [[პაისი მთაწმინდელი|პაისი მთაწმინდელს]]. სურათებში მისი სახე დაფარული იყო მაკარონით. საქმე იქამდე მივიდა, რომ ამ ყველაფერმა, საბერძნეთის პარლამენტში დიდი ვნებათაღელვა გამოიწვია და რაც შემდეგ იორღოზის დაპატიმრებით დასრულდა.&lt;ref&gt;[http://www.astynomia.gr/index.php?option=ozo_content&amp;lang=%27..%27&amp;perform=view&amp;id=20338&amp;Itemid=965&amp;lang= &quot;24-09-2012:H Δίωξη Ηλεκτρονικού Εγκλήματος συνέλαβε 27χρονο ημεδαπό για κακόβουλη βλασφημία και καθύβριση θρησκευμάτων, μέσω του Facebook&quot; &amp;#91;Cyber Crimes Division arrested 27 year old local for malicious blasphemy and offense of religion, via Facebook&amp;#93; ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121006010944/http://www.astynomia.gr/index.php?option=ozo_content&amp;lang=%27..%27&amp;perform=view&amp;id=20338&amp;Itemid=965&amp;lang= |date=06-10-2012 }} (in Greek). Greek Police. September 24, 2012. Retrieved October 2, 2012.&lt;/ref&gt;

2012 წელს, ტრეისი მაკფერსონმა, პენსილვანიელმა პასტაფარიანელმა,  მოსთხოვა პენსილვანიის ოლქის რწმუნებულებს, რომ მფრინავი სპაგეტის მონსტრი გამოესახათ საოლქო სასამართლოზე, ისევე როგორც იუდევლების მენორაჰი და ქრისტიანული შობის სცენა. ერთმა რწმუნებულმა განაცხადა, რომ ყველა რელიგიას უნდა ჰქონოდა ამისი უფლება ანდაც არცერთ მათგანს. თუმცა სხვა რწმუნებულების უარის გამო, თხოვნა არ იქნა დაკმაყოფილებული. სხვა რწმუნებულმა განაცხადა, რომ ამ მოთხოვნამ ყველაზე დიდი ყურადღება მიიქცია რაც კი ოდესმე ენახა.&lt;ref&gt;[http://www.venganza.org/2012/11/pennsylvanianholida &quot;Pennsylvanian Pastafarians fight for Holiday Display&quot;]. Retrieved 2012-12-02.&lt;/ref&gt;

2013 წლის აგვისტოში, რუსეთში, [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებელი]] აქტივისტები თავს დაესხნენ პასტაფარიანელების მშვიდობიან შეხვედრას და ფიზიკურად გაუსწორდნენ მათ. პოლიციამ კი პასტაფარიანელები დააკავა, რომელთაგან ერთ-ერთმა, მოგვიანებით განაცხადა, რომ იგი „უბრალოდ ქუჩაში სიარულისთვის“ დააკავეს.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://freethinker.co.uk/2013/08/19/first-they-began-gunning-for-the-gays-now-religious-russian-zealots-are-attacking-pastafarians/ |title=First they began gunning for The Gays, now religious Russian zealots are attacking … Pastafarians. The Freethinker |accessdate=2014-04-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170704015319/http://freethinker.co.uk/2013/08/19/first-they-began-gunning-for-the-gays-now-religious-russian-zealots-are-attacking-pastafarians/ |archivedate=2017-07-04 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.rawstory.com/rs/2013/08/18/russian-riot-police-detain-eight-pastafarians-during-pasta-procession-in-moscow/ Russian riot police detain eight Pastafarians during ‘pasta procession’ in Moscow] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140723084214/http://www.rawstory.com/rs/2013/08/18/russian-riot-police-detain-eight-pastafarians-during-pasta-procession-in-moscow/ |date=2014-07-23 }} [http://www.nbcnews.com/news/world/humor-failure-russia-crackdown-pastafarians-shows-kremlin-church-ties-v20153441 Humor failure in Russia: Crackdown on 'Pastafarians' shows Kremlin-church ties]&lt;/ref&gt;

2014 წლის თებერვალში, ოფიციალურმა გაერთიანებამ ''ლონდონის საუთ ბანკის უნივერსიტეტში'', ათეისტების ჯგუფს აუკრძალა მფრინავი სპაგეტის მონსტრის პოსტერების გამოფენა ფრეშერების კონფერენციაზე და შემდეგ საერთოდ დაბლოკა ჯგუფი კონფერენციიდან, რასაც მოჰყვა ჩივილი სიტყვის თავისუფლების შეზღუდვისთვის.&lt;ref&gt;Satirical spaghetti monster image banned by London South Bank University as ‘religiously offensive’ Free speech outcry as images of the Flying Spaghetti Monster are banned from London South Bank University for offending religious people&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.huffingtonpost.co.uk/2014/02/10/atheist-poster-removed-london-university_n_4759711.html?utm_hp_ref=uk Flying Spaghetti Monster Poster Removed From London South Bank University Atheist Society Stall]&lt;/ref&gt; შემდგომში, სტუდენტთა გაერთიანებამ ამ ყველაფრის გამო ბოდიში მოიხადა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.politics.co.uk/news/2014/02/12/university-apologises-for-censoring-atheist-spaghetti-monste |title=Union apologises for censoring atheist 'Spaghetti Monster' poster |accessdate=2014-04-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140302070646/http://www.politics.co.uk/news/2014/02/12/university-apologises-for-censoring-atheist-spaghetti-monste |archivedate=2014-03-02 }}&lt;/ref&gt;

== კრიტიკული განხილვა ==
გაერთიანებული პრესის წევრის ჯასტინ პოუპის განცხადებით:

::წერილის ქვეტექსტი იმაში მდგომარეობდა, რომ გონივრული ჩანაფიქრის თეორიას იმედენივე მეცნიერული მტკიცებულება გააჩნია რამდენიც ყოვლისშემძლე პასტას რომელმაც შექმნა სამყარო. თუ გონივრული ჩანაფიქრის მომხრეებმა მოითხოვეს მეცნიერების გაკვეთილებზე დროის გამოყოფა რატომ არ შეიძლებოდა სხვებსაც მოეთხოვათ? ერთადერთი კეთილგონიერი გადაწყვეტილება სკოლებში მხოლოდ და მხოლოდ მეცნიერების სწავლა იყო.

:: — ჯასტინ პოუპი
[[ფაილი:Dog Tag Atheist FSM.jpg|მინიატიურა|აშშ-ს არმიის ჟეტონი (''dog tag'') წარწერით &quot;ათეისტი/მსმ&quot;, როგორც რელიგიურობის/რწმენის წარმოჩენა]]
ჯასტინ პოუპმა მფრინავი სპაგეტის მონსტრი შერაცხა გონივრულ და ეფექტურ არგუმენტად. საიმონ საინმა ''The Daily Telegraph|The Daily Telegraph''-დან  მფრინავ სპაგეტის მონსტრს უწოდა „ოსტატური შეტევა“, რომელმაც ხაზი გაუსვა გონივრული ჩანაფიქრის თეორიას და მიესალმა ჰენდერსონის გადაწყვეტილებას დაეცვა მეცნიერება ასეთი გზით. სარა ბოქსერმა [[ნიუ-იორკ ტაიმზი (გაზეთი)|ნიუ-იორკ ტაიმსიდან]] თქვა, რომ საღი აზრი ბობი ჰენდერსონის მხარეს იყო. ასევე მფრინავი სპაგეტის მონსტრი მოიხსენიეს „ჰარვარდის სამოქალაქო უფლებათა და თავისუფლებათა მიმოხილვის“ შენიშვნებში როგორც ევოლუციის საზოგადოებასთან ხელჩართულ ბრძოლაში ჩართვის მაგალითი, რაც ავტორის აზრით საჭირო იყო რადგან ევოლუციისა და კრეაციონიზმის ჭიდილში ევოლუციას გაემარჯვა. მფრინავი სპაგეტის მონსტრის რელიგიური პაროდია აღწერს პასტას როგორც პოტენციურ მაგალითს იმისა თუ როგორ შეიძლება იუმორით გაიმარჯვო გავრცელებული მოსაზრებაზე. მისმა ავტორმა შეაქო პასტაფარიანიზმი თავისი „ეპისტემოლოგიური მოურიდებლობისათვის“. ჰენდერსონის ვებსაიტზე განთავსებულია სამეცნიერო საზოგადოების რამდენიმე წერილი. ჯეკ სკოფილდმა ''The Guardian''-იდან იხუმრა რომ ეს თეორია უფრო რაციონალურია ვიდრე გონივრული ჩანაფიქრის.

კეისი ლუსკინმა ''Discovery Institute''-დან, რომელიც პროპაგანდას უწევს გონივრული ჩანაფიქრის თეორიას განაცხადა რომ ეს თეორია არაა დაუსაბუთებელი და მათი გააჩნიათ ინფორმაცია სამყაროში მიმდინარე მოვლენებზე.  მესვეტე ჯეფ ჯეიკობმა ''The Boston Globe''-ში დაწერა რომ [[გონიერი ქმნილება|ID]] არ არის პრიმიტიული მოსაზრება, არც ბიბლიის მხარდასაჭერად შექმნილი და არც მფრინავი სპაგეტი, ის მეცინიერებაა იმის მიუხედავად რომ ეს შეხედულება მიუღებელია ამერეიკის შეერთებული შტატების მეცნიერების აკადემიამ. პიტერ გალინგსმა გააკეთა ირონიული განცხადება რომ გონივრული ჩანაფიქრის თეორიაში არ არის მითითებული ვინაა ის ყოვლისშემძლე არსება ვინც სამყარო შექმნა და სრულიად შესაძლებელია ეს მფრინავი სპაგეტის მონსტრიც იყოს, რადგან ID არაა რაიმე კონკრეტულ რელიგიაზე აგებული თეორია, როგორც ამას ჩვენი მოწინააღმდეგეები ირწმუნებიან. მან განაცხადა „ჩვენ არ გვეშინია რომ პასტაფარიანიზმი გადაიბირებს ქრისტიანებს, მაგრამ ის საზოგადოებაში იწვევს დამცინავ დამოკიდებულებას რელიგიის და იმ აზრის შესახებ რომ სადღაც არსებობს ყოვლისშემძლე არსება“. მარკ კოპენგერმა, მღვდელმა რომელიც ასწავლის ევანგელისტურ სასულიერო სემინარიაში, გააკეთა კომენტარი „მე გახარებული ვარ იმ ფაქტით რომ შემიძლია ვთქვა FSM ვნებს ევოულუციის თეორიის მომხრეებს ქრისტიანული ტრადიციების აბუჩად აგდებით, რადგან ეს ადასტურებს რომ მათ რიგებში ბიბლიური რწმენის მიმართ ზიზღია. ესეც რომ არ იყოს, ეს უხეირო პაროდიაა და ჩვენს რელიგიაში არსებობს უფრო დამაიმედებელი ფაქტები ვიდრე ოპონენტების იაფასიანი ხრიკებია“.

== პასტაფარიანიზმი საქართველოში ==
[[ფაილი:Pasrafarianlogo.png|მინიატიურა|მარჯვნივ|საქართველოს პასტაფარიანული ეკლესიის ლოგო&lt;ref&gt;[https://www.facebook.com/1430014697277792/photos/a.1431197607159501.1073741829.1430014697277792/1450704098542185/?type=1&amp;theater საქართველოს პასტაფარიანელ მშობელთა კავშირის ოფიციალური გვერდი] [[facebook]]-ზე&lt;/ref&gt;]]
საქართველოში პირველი პასტაფარიანელები [[2007]] წელს გამოჩნდნენ&lt;ref&gt;[http://forum.ge/?f=84&amp;showtopic=33716713&amp;st=0 თბილისის ფორუმი, სმმ, 2007 წელი]&lt;/ref&gt;, დროთა განმავლობაში, საქართველოში, პასტაფარიენელების  რაოდენობა გაიზარდა, თუმცა გამოდინარე იქიდან, რომ მორწმუნეთა გარკვეული ნაწილი ასაიდუმლოებს თავის რწმენას, [[მფრინავი სპაგეტის მონსტრი|მსმ]]-ს ქართველ მიმდევართა რაოდენობა უცნობია.

საქართველოს პასტაფარიანული ეკლესია 2013 წელს ინტერნეტ სივრცეში ჩამოაყალიბეს ქართველმა პასტაფარიანელებმა. შეიქმნა ნაციონალური, ეროვნული იდეოლოგიის მატარებელი ეკლესია. ეკლესიის წევრების ღრმა რწმენით, საქართველო მფრინავი სპაგეტის მონსტრის წილხვედრი ქვეყანაა და საქართველო გაპასტაფარიანელდება.

საქართველოს პასტაფარიანულმა ეკლესიამ დაამყარა კავშირი სახალხო დამცველთან არსებულ ტოლერანტობის ცენტრთან, დაამყარა კავშირი სხვა ქვეყანაში მოქმედ იგივე რელიგიის მატარებელ ეკლესიებთან და სხვადასხვა ტიპის საზოგადოებებთან. ასევე კავშირი დამყარებულია სახალხო დამცველის აპარატის, რელიგიურ და ეთნიკურ განყოფილებებთან. ეკლესიის წევრების თქმით, მათ აქვთ დაფასება იმ ღვაწლისა, რაც წმ. პასტას მიუძღვის კაცობრიობის წინაშე. „ის ხომ ჩვენი ცოდვებისათვის მოიხარშა“, „ხმა პასტისა და ხმა ერისა, მაკარონია ჩვენი სიმართლე!“ — აცხადებენ ეკლესიის მიმდევრები.&lt;ref&gt;[https://www.facebook.com/photo.php?fbid=618075878264275&amp;set=a.530653060339891.1073741828.530651907006673&amp;type=1&amp;theater საქართველოს პასტაფარიანული ეკლესიის] ოფიციალური გვერდი [[Facebook]]-ში.&lt;/ref&gt;

===ეკლესიის მოწყობა და იერარქია===
[[საქართველო]]ს პასტაფარიანულმა ეკლესიამ თავისი მოწყობა [[საქართველოს ტერიტორიული მოწყობა|საქართველოს ადმინისტრაციულ მოწყობას]] შეუსაბამა. პასტაფარიანულმა ეკლესიამ ამ ოლქებში სამრევლოები მოაწყო, რომლებსაც კაპიტნები უძღვებიან. პასტაფარიანული ეკლესიის წინამძღოლი და უმაღლესი წოდების მატარებელია პასტოლიკოს პატრიარქი.&lt;ref&gt;[https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1450707825208479&amp;id=1430014697277792 საქართველოს პასტაფარიანელ მშობელთა კავშირის ოფიციალური გვერდი] [[facebook]]-ზე&lt;/ref&gt;

== წყარო ==
* ჰენდერსონი, ბობი (2006). მფრინავი სპაგეტის მონსტრის სახარება. ''Villard Books.'' [[წიგნის საერთაშორისო სტანდარტული ნომერი|ISBN]] 0-8129-7656-8.

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.venganza.org/ მფრინავი სპაგეტის მონსტრის ეკლესიის ოფიციალური საიტი]
* [http://georgianpastafarians.wordpress.com/ ქართული ბლოგი პასტაფარიანიზმის შესახებ]
* [http://www.venganza.org/about/open-letter/ ჰენდერსონის მიერ, კანზასის საგანმანათლებლო პალატისადმი მიწერილი ღია წერილი]

== სქოლიო ==
{{სქოლიო|3}}

[[კატეგორია:პასტაფარიანიზმი]]
[[კატეგორია:რელიგიები]]</text>
      <sha1>0q1f27m6b9wfn5wri6z5v0mqs0q01ka</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002: ფინალი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>275786</id>
    <revision>
      <id>5427265</id>
      <parentid>4303232</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:06:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427265</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30419" sha1="mn3z1v74gckzenr4e6aiumvc6ag9rwi" xml:space="preserve">{{მთავარი|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002}}
{{ინფოდაფა საფეხბურთო მატჩი
| წარწერა                   = მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002
| სურათი                   =
| შეჯიბრება                   = [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002]]
| გუნდი1                   = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]]
| გუნდი1ქვეყანა        = {{flagicon|GER|size=30px}}
| გუნდი1ანგარიში              = 0
| გუნდი2                   = [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]]
| გუნდი2ქვეყანა        = {{flagicon|BRA|size=30px}}
| გუნდი2ანგარიში              = 2
| დეტალები                 = 
| თარიღი                    = [[30 ივნისი]] [[2002]]
| სტადიონი                 = [[იოკოჰამას საერთაშორისო სტადიონი|საერთაშორისო სტადიონი]]
| ქალაქი                    = [[იოკოჰამა]]
| მატჩის_ფეხბურთელი1ა      = [[რონალდო]] {{flagicon|BRA}}
| მატჩის_ფეხბურთელი1აწარწერა = 
| მატჩის_ფეხბურთელი1ბ      = 
| მატჩის_ფეხბურთელი1ბწარწერა = 
| მსაჯი                 = [[პიერლუიჯი კოლინა]] ([[იტალიის ფეხბურთის ასოციაცია|იტალია]])
| დასწრება              = 69,029
| ამინდი                 = 
| წინა                = [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ფინალი|1998]]
| შემდეგი              = [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ფინალი|2006]]
}}

'''მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002-ის ფინალი''' გაიმართა [[2002]] წლის [[30 ივნისი|30 ივნისს]], [[იოკოჰამა]]ში, საერთაშორისო სტადიონზე. [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიის ეროვნულმა ნაკრებმა]] დაამარცხა [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის ეროვნული ნაკრები]], ანგარიშით 2-0.  ორივე გოლი გაიტანა ტურნირის ბომბარდირმა [[რონალდო]]მ, რითაც მან ბრაზილიის ნაკრებს მსოფლიო ჩემპიონის მეხუთე ტიტული მოუპოვა. ეს ამ გუნდების პირველი მატჩი იყო [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატებზე]]. 

ბრაზილიამ მოიგო ჩემპიონატის შვიდივე მატჩი [[დამატებითი დრო]]სა და [[პენალტების სერია|პენალტების სერიის]] გარეშე, რაც მსოფლიო ჩემპიონატების რეკორდია. გერმანიამ წააგო მეოთხე ფინალური მატჩი, რაც ასევე რეკორდული მაჩვენებელია. ამავე დროს, ეს მატჩი იყო ზედიზედ მესამე ფინალი ბრაზილიელი [[კაფუ]]სთვის, რომელმაც ითამაშა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994: ფინალი|1994 წლისა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ფინალი|1998 წლის]] ფინალებში, რაც მსოფლიო რეკორდია.

==გზა ფინალამდე==
ორივე გუნდმა პირველი ადგილი დაიკავა საკუთარ ჯგუფებში. გერმანიამ მშრალად მოიგო [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002 პლეი-ოფის ეტაპი|პლეი-ოფის ეტაპი]], ბრაზილია კი ამ ეტაპზე გაუშვა მხოლოდ ერთი გოლი [[ინგლისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ინგლისისგან]]. 

===გერმანია===
{{მთავარი|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002: ჯგუფი E}}

ჩემპიონატის დაწყებამდე გერმანიას დააკლდა რამდენიმე ფეხბურთელი ტრავმის გამო. მათ შორის იყო გერმანული ფეხბურთის ამომავალი ვარსკვლავი [[სებასტიან დაისლერი]], რომელმაც [[ავსტრიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ავსტრიასთან]] ამხანაგური მატჩის დროს მიიღო მუხლის ტრავმა. &lt;ref name=&quot;injuries&quot;&gt;{{cite news|title=Germany's Deisler ruled out of Cup|url=http://sportsillustrated.cnn.com/soccer/world/2002/world_cup/news/2002/05/20/germany_deisler_rb/|accessdate=25 June 2010|newspaper=Sports Illustrated|date=20 May 2002|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121102080541/http://sportsillustrated.cnn.com/soccer/world/2002/world_cup/news/2002/05/20/germany_deisler_rb/|archivedate=2 ნოემბერი 2012}}&lt;/ref&gt; ამავე მიზეზით დააკლდნენ ნაკრებს მველები [[იენს ნოვოტნი]], [[კრისტიან ვერნსი]] და ნახევარმცველი [[მეჰმეთ შოლი]].&lt;ref name=&quot;injuries&quot;/&gt;

გერმანია მოხვდა ჯგუფში [[ირლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ირლანდიის]] ნაკრებთან და დაბალრეიტინგიან  [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთის]] და  [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნის]] ნაკრებებთან.&lt;ref name=&quot;main-fifa&quot;&gt;{{cite web|title=2002 FIFA World Cup Korea/Japan: Results|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/index.html|publisher=FIFA|accessdate=25 June 2010|year=2002|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131210122856/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/index.html|archivedate=10 დეკემბერი 2013}}&lt;/ref&gt; გერმანია არ მოიაზრებოდა ტურნირის ფავორიტებს შორის [[ევრო 2000]]-ს ჩაგდების შემდეგ. 

{{Fb cl2 header navbar}}
{{Fb cl2 team |t={{Fb|GER}} |w=2 |d=1 |l=0 |gf=11 |ga=1 |bc=#ccffcc}}
{{Fb cl2 team |t={{Fb|IRL}} |w=1 |d=2 |l=0 |gf=5 |ga=2 |bc=#ccffcc}}
{{Fb cl2 team |t={{Fb|CMR}} |w=1 |d=1 |l=1 |gf=2 |ga=3 |bc=#ffcccc}}
{{Fb cl2 team |t={{Fb|KSA}} |w=0 |d=0 |l=3 |gf=0 |ga=12 |bc=#ffcccc}}
|}

გერმანიამ მოიგო პირველივე მატჩი [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთის]] წინააღმდეგ 8-0. [[მიროსლავ კლოზე]]მ შეასრულა [[ჰეტ-თრიკი]]. გერმენელთაგან ექვსმა სხვადასხვა ფეხბურთელმა გაიტანა გოლი.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Germany – Saudi Arabia|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950004/report.html|publisher=FIFA|year=2002|accessdate=2014-07-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131102231458/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950004/report.html|archivedate=2013-11-02}}&lt;/ref&gt; მეორე მატჩში [[ირლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ირლანდიის]] წინააღმდეგ გერმანია იგებდა 1-0-ს მთელი მატჩის განმავლობაში, მაგრამ ირლანდიელმა [[რობი კინი|რობი კინმა]] გაათანაბრა მატჩის დასრულებამდე რამდენიმე წუთით ადრე.&lt;ref name=&quot;nz&quot;&gt;{{cite news|title=Soccer: Keane saves Ireland with last-gasp goal against Germany|url=http://www.nzherald.co.nz/sport/news/article.cfm?c_id=4&amp;objectid=2045202|accessdate=25 June 2010|newspaper=New Zealand Herald|date=6 June 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180715041955/https://www.nzherald.co.nz/sport/news/article.cfm?c_id=4&amp;objectid=2045202|archivedate=15 ივლისი 2018}}&lt;/ref&gt;გერმანიას სჭირდებოდა გამარჯვება მესამე მატჩში ჯგუფში პირველი ადგილის დასაკავებლად. გერმანიამ მარტივად მოიგო 2-0 და [[მიროსლავ კლოზე|კლოზემ]] გაიტანა მეხუთე გოლი ტურნირზე.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Cameroon – Germany|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950035/report.html|publisher=FIFA|accessdate=25 June 2010|year=2002|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131021093634/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950035/report.html|archivedate=21 ოქტომბერი 2013}}&lt;/ref&gt; გერმანიამ დაიკავა პირველი ადგილი 7 ქულით&lt;ref name=&quot;main-fifa&quot;/&gt;

[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002 პლეი-ოფის სტადია|მერვედფინალში]] გერმანია შეხვდა [[პარაგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პარაგვაის]] ნაკრებს, რომელიც გავიდა მეორე ადგილზე [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002: ჯგუფი B|B ჯგუფში]]. მატჩის ერთადერთი გოლი გაიატანა [[ოლივერ ნოივილი|ოლივერ ნოივილმა]] 88-ე წუთზე.&lt;ref name=&quot;reuters&quot;&gt;{{cite news|title=Germany edge out Paraguay|url=http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/matches_wallchart/germany_v_paraguay/default.stm|accessdate=10 April 2011|work=BBC|date=15 June 2002}}&lt;/ref&gt; მეოთხედფინალში გერმანია შეხვდა [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ-ის ნაკრებს]]. მატჩის ერთადერთო გოლი 38-ე წუთზე გაიტანა [[მიხაელ ბალაკი|მიხაელ ბალაკმა]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Germany – USA|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950058/report.html|publisher=FIFA|accessdate=25 June 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131017152520/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950058/report.html|archivedate=17 ოქტომბერი 2013}}&lt;/ref&gt; ნახევარფინალში გერმანიას დაუპირისპირდა ტურნირის თანამასპინძელი [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეის]] ნაკრები. მატჩის 71-ე წუთზე ბალაკმა მიიღო ტურნირზე მეორე ყვითელი ბარათი და შესაბამისად, დისკვალიფიკაცია შემდეგ მატჩში.&lt;ref name=&quot;korea&quot;&gt;{{cite news|last=Hughes|first=Rob|title=Germany shatters Korea's dream|url=http://www.nytimes.com/2002/06/26/news/26iht-soccer_ed3__20.html|accessdate=26 June 2010|newspaper=The New York Times|date=26 June 2002}}&lt;/ref&gt; ოთხი წუთის შემდეგ მანვე გაიატანა გამარჯვების გოლი და გერმანია გავიდა ფინალში.&lt;ref name=&quot;korea&quot;/&gt;

===ბრაზილია===
{{მთავარი|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002: ჯგუფი C}}

წინა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ბრაზილიამ მიაღწია ფინალამდე, მაგრამ დამარცხდა [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის]] ნაკრებთან 0-3. 2002 წლის ჩემპიონატზე გუნდს უკვე ახალი მწვრთნელი ჰყავდა [[ლუიშ ფელიპე სკოლარი]]ს სახით. სკოლარი ნაკრებს უფრო აგრესიული სტილით ათამაშებდა, რაც განსხვავდებოდა ბრაზილიის ნაკრების წინა წლების დახვეწილი სტილისგან. ნახევარმცველმა [[ჟუნინიო პაულისტა]]მ ჩემპიონატის დაწყებამდე ინტერვიუში განაცხადა რომ გუნდიცა და გულშემატკივარიც პესიმისტურად იყო განწყობილი მომავალი ჩემპიონატის მიმართ.&lt;ref name=&quot;si-brazil&quot;&gt;{{cite news|title=Brazil World Cup Preview|url=http://sportsillustrated.cnn.com/soccer/world/2002/world_cup/news/2002/05/27/ws_previews/|accessdate=26 June 2010|newspaper=Sports Illustrated|date=27 May 2002|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121102083712/http://sportsillustrated.cnn.com/soccer/world/2002/world_cup/news/2002/05/27/ws_previews/|archivedate=2 ნოემბერი 2012}}&lt;/ref&gt;

{{Fb cl2 header navbar}}
{{Fb cl2 team |t={{Fb|BRA}} |w=3 |d=0 |l=0 |gf=11 |ga=3 |bc=#ccffcc}}
{{Fb cl2 team |t={{Fb|TUR}} |w=1 |d=1 |l=1 |gf=5 |ga=3 |bc=#ccffcc}}
{{Fb cl2 team |t={{Fb|CRC}} |w=1 |d=1 |l=1 |gf=5 |ga=6 |bc=#ffcccc}}
{{Fb cl2 team |t={{Fb|CHI}} |w=0 |d=0 |l=3 |gf=0 |ga=9 |bc=#ffcccc}}
|}

ბრაზილიამ პირველივე მატჩში [[თურქეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|თურქეთის ნაკრებთან]] პირველმა გაუშვა გოლი. პირველი ტაიმი თურქეთმა [[ჰასან შაში]]ს გოლით მოიგო.&lt;ref name=&quot;brazil3&quot;&gt;{{cite web|title=Brazil – Turkey|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950010/report.html|publisher=FIFA|accessdate=26 June 2010|year=2002|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140104230820/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950010/report.html|archivedate=4 იანვარი 2014}}&lt;/ref&gt;[[რონალდო]]მ გაათანაბრა 50-ე წუთზე. 86-ე წუთზე საჯარი მო მოედანში [[ლუიზაო]]ს წაქცევისთვის [[ალფაი ოზალანი]] გააძევეს, ხოლო [[რივალდო]]მ გაიტანა [[პენალტი (ფეხბურთი)|პენალტი]].&lt;ref name=&quot;brazil3&quot;/&gt; ბრაზილიამ გაცილებით მარტივად მოიგო მეორე მატჩი [[ჩინეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩინეთის]] წინააღმდეგ 4-0. გოლები გაიტანეს [[რობერტო კარლოსი|რობერტო კარლოსმა]], [[რივალდო]]მ, [[რონალდინიო]]მ და [[რონალდო]]მ. ამათგან სამი გოლი პირველივე ტაიმში გავიდა.&lt;ref name=&quot;brazil4&quot;&gt;{{cite web|title=Brazil – China PR|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950026/report.html|publisher=FIFA|accessdate=26 June 2010|year=2002|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131220100548/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950026/report.html|archivedate=20 დეკემბერი 2013}}&lt;/ref&gt; ჯგუფური ეტაპის ბოლო მატჩში ბრაზილიამ 5-2 დაამარცხა [[კოსტა-რიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კოსტა-რიკა]]. [[რონალდო]]მ გაიტანა დუბლი.&lt;ref name=&quot;brazil5&quot;&gt;{{cite web|title=Costa Rica – Brazil|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950041/report.html|publisher=FIFA|accessdate=26 June 2010|year=2002|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100615212830/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D4395/results/matches/match%3D43950041/report.html|archivedate=15 ივნისი 2010}}&lt;/ref&gt; ბრაზილიამ დაიკავა პირველი ადგილი 9 ქულით და 11 გატანილი გოლით.

მერვეფინალში ბრაზილია შეხვდა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002: ჯგუფი H|H ჯგუფის]] მეორეადგილოსან ბელგიას და დაამარცხა ის 2-0. გოლები გაიტანეს [[რივალდო]]მ 67-ე და [[რონალდო]]მ 87-ე წუთებზე.&lt;ref name=&quot;brazil5&quot; /&gt; მეოთხედფინალში [[ინგლისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ინგლისის]] წინააღმდეგ ბრაზილიამ მიიღო ადრეული გოლი [[მაიკლ ოუენი]]სგან 23-ე წუთზე.&lt;ref name=&quot;brazil6&quot;&gt;{{cite web|title=England – Brazil|url=http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950057/report.html|publisher=FIFA|accessdate=26 June 2010|year=2002|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131215013913/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=4395/results/matches/match=43950057/report.html|archivedate=15 დეკემბერი 2013}}&lt;/ref&gt; [[რივალდო]]მ პირველივე ტაიმში გაათანაბრა, მეორე ტაიმში კი [[რონალდინიო]]მ დააწინაურა ბრაზილია. მანვე გოლიდან შვიდ წუთში მიიღო წითელი ბარათი. ბრაზილიამ მოახერხა ანგარიშის შენარჩუნება. ნახევარფინალში ბრაზილიის მეტოქე კვლავ თურქეთი იყო. მეორე ტაიმის დასაწყისშივე [[რონალდო]]მ გაიტანა მატჩის ერთადერთი გოლი.

== დეტალები ==
{{football box
|date = 30 ივნისი 2002
|time = 20:00
|team1 = {{fb-rt|GER}}
|score = 0–2
|report = [http://fifaworldcup.yahoo.com/en/t/m/mr/64.html მატჩის ანგარიში – გერმანია–ბრაზილია]
|team2 = {{fb|BRA}}
|goals1 = 
|goals2 = [[რონალდო]] {{goal|67||79}}
|stadium = [[იოკოჰამას საერთაშორისო სტადიონი|საერთაშორისო სტადიონი]], [[იოკოჰამა]]
|attendance = 69,029
|referee = [[პიერლუიჯი კოლინა]] ([[იტალიის ფეხბურთის ფედერაცია|იტალია]]) }}

{| width=92% |
|-
|{{Football kit
| pattern_la = _adidasonwhite2002
| pattern_b  = _adidasonwhite2002
| pattern_ra = _adidasonwhite2002
| pattern_sh = _adidaswhite2002
| leftarm    = 000000
| body       = 000000
| rightarm   = 000000
| shorts     = 000000
| socks      = FFFFFF
 | title      = გერმანია
}}
|{{Football kit
| pattern_la = _brasil2002
| pattern_b  = _brasil2002
| pattern_ra = _brasil2002
| pattern_sh = _white_stripes
| pattern_so = _bra02A
| leftarm    = FFDA00
| body       = FFDA00
| rightarm   = FFDA00
| shorts     = 0000FF
| socks      = 0000FF
| title      = ბრაზილია
}}
|}

{| width=&quot;100%&quot;
|valign=&quot;top&quot; width=&quot;50%&quot;|
{| style=&quot;font-size: 90%&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot;
|-
!width=&quot;25&quot;| !!width=&quot;25&quot;|
|-
|GK ||'''1''' ||[[ოლივერ კანი]] {{კაპიტანი}}
|-
|CB ||'''2''' ||[[თომას ლინკე]]
|-
|CB ||'''5''' ||[[კარსტენ რამელოვი]]
|-
|CB ||'''21'''||[[კრისტოფ მეცელდერი]]
|-
|RM ||'''22'''||[[ტორსტენ ფრინგსი]]
|-
|CM ||'''8''' ||[[დიტმარ ჰამანი]]
|-
|CM ||'''16'''||[[იენს იერემისი]] || || {{suboff|77}}
|-
|LM ||'''17'''||[[მარკო ბოდე]] || || {{suboff|84}}
|-
|AM ||'''19'''||[[ბერნდ შნაიდერი]]
|-
|CF ||'''11'''||[[მიროსლავ კლოზე]] || {{yel|9}} || {{suboff|74}}
|-
|CF ||'''7''' ||[[ოლივერ ნოივილი]]
|-
|colspan=4|'''Substitutes:'''
|-
|FW ||'''20'''||[[ოლივერ ბირჰოფი]] || || {{subon|74}}
|-
|FW ||'''14'''||[[ჯერალდ ასამოა]] || || {{subon|77}}
|-
|MF ||'''6''' ||[[კრისტიან ციგე]] || || {{subon|84}}
|-
|colspan=4|'''მწვრთნელი:'''
|-
|colspan=&quot;4&quot;| [[რუდი ფიოლერი]]
|}
|
&lt;imagemap&gt;
File:GER-BRA_2002-06-30.svg|300px


rect 234 17 295 73 [[Marcos Roberto Silveira Reis|Marcos]]
rect 132 84 188 141 [[Lúcio]]
rect 225 87 299 143 [[Edmílson (footballer born 1976)|Edmílson]]
rect 320 85 427 144 [[Roque Júnior]]
rect 139 180 250 233 [[Gilberto Silva]]
rect 46 180 96 239 [[კაფუ]]
rect 300 178 386 240 [[Kléberson]]
rect 395 177 517 240 [[Roberto Carlos (footballer)|Roberto Carlos]]
rect 215 236 306 290 [[Ronaldinho]]
rect 176 294 236 353 [[Rivaldo]]
rect 294 297 364 352 [[Ronaldo]]
rect 175 381 240 440 [[Oliver Neuville]]
rect 304 380 353 439 [[Miroslav Klose]]
rect 221 444 304 498 [[Bernd Schneider (footballer)|Bernd Schneider]]
rect 44 496 96 550 [[Marco Bode]]
rect 153 500 230 555 [[Jens Jeremies]]
rect 308 501 379 551 [[Dietmar Hamann]]
rect 427 498 486 554 [[Torsten Frings]]
rect 116 588 198 646 [[Christoph Metzelder]]
rect 223 589 299 646 [[Carsten Ramelow]]
rect 343 592 400 640 [[Thomas Linke]]
rect 235 662 290 722 [[Oliver Kahn]]

desc bottom-left
&lt;/imagemap&gt;

|valign=&quot;top&quot; width=&quot;50%&quot;|
{| style=&quot;font-size: 90%&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; align=center
|-
!width=&quot;25&quot;| !!width=&quot;25&quot;|
|-
|GK ||'''1''' ||[[მარკოს რობერტო სილვეირა რეისი|მარკოსი]]
|-
|CB ||'''3''' ||[[ლუსიო]]
|-
|CB ||'''5''' ||[[ედმილსონი (ფეხბურთელი)|ედმილსონი]]
|-
|CB ||'''4''' ||[[როკე ჟუნიორი]] || {{yel|6}}
|-
|RM ||'''2''' ||[[კაფუ]] {{კაპიტანი}}
|-
|CM ||'''8''' ||[[ჟილბერტო სილვა]]
|-
|CM ||'''15'''||[[ჟოსე კლებერსონი|კლებერსონი]]
|-
|LM ||'''6''' ||[[რობერტო კარლოსი]]
|-
|AM ||'''11'''||[[რონალდინიო]] || || {{suboff|85}}
|-
|CF ||'''10'''||[[რივალდო]]
|-
|CF ||'''9''' ||[[რონალდო]] || || {{suboff|90}}
|-
|colspan=4|'''Substitutes:'''
|-
|MF ||'''19'''||[[ჟუნინიო პაულისტა|ჟუნინიო]] || || {{subon|85}}
|-
|MF ||'''17'''||[[დენილსონ დე ოლივეირა არაუჟო|დენილსონი]] || || {{subon|90}}
|-
|colspan=4|'''მწვრთნელი:'''
|-
|colspan=&quot;4&quot;| [[ლუიშ ფელიპე სკოლარი]]
|}
|}

{| width=100% style=&quot;font-size: 90%&quot;
|

'''მატჩის საუკეთესო მოთამაშე:'''
&lt;br /&gt;[[რონალდო]] (ბრაზილია)

'''დამხმარე მსაჯები:'''
&lt;br /&gt;ლეიფ ლუნდბერგი ([[შვედეთის ფეხბურთის ასოციაცია|შვედეთი]])
&lt;br /&gt;ფილიპ შარპი ([[შვედეთის ფეხბურთის ასოციაცია|ინგლისი]])
&lt;br /&gt;'''მეოთხე მსაჯი:'''
&lt;br /&gt;[[ჰიუ დალასი]] ([[შოტლანდიის ფეხბურთის ასოციაცია|შოტლანდია]])

|style=&quot;width:60%; vertical-align:top&quot;|
'''წესები'''
*90 წუთი
*30 წუთი [[დამატებითი დრო]] ძირითადი დროის ფრედ დასრულების შემთხვევაში
*[[პენალტების სერია]] დამატებითი დროის ფრედ დასრულების შემთხვევაში 
*თორმეტი სათადარიგო მოთამაშე
*მაქსიმუმ სამი შეცვლა  
|}

== სტატისტიკა ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center&quot;
|+საერთო&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://fifaworldcup.yahoo.com/en/t/m/mr/64.html |title=Match report – Germany–Brazil |work=FIFA.com |date=30 June 2002 |accessdate=13 June 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20020802195857/http://fifaworldcup.yahoo.com/en/t/m/mr/64.html |archivedate=2 აგვისტო 2002 }}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;col&quot; style=&quot;width:100px&quot;|სტატისტიკა
! scope=&quot;col&quot; style=&quot;width:70px&quot;| გერმანია
! scope=&quot;col&quot; style=&quot;width:70px&quot;| ბრაზილია
|-
|გოლი || 0 || 2
|-
|დარტყმა || 12 || 9
|-
|დარტყმა კარში || 4 || 7
|-
|ბურთის ფლობა || 56% || 44%
|-
|კუთხური || 13 || 3
|-
|ჯარიმა || 21 || 19
|-
|თამაშგარე|| 1 || 0
|-
|ყვითელი ბარათი || 1 || 1
|-
|მეორე ყვითელი ბარათი || 0 || 0
|-
|წითელი ბარათი || 0 || 0
|}


{{გამარჯვებულები|fb|მსოფლიო ჩემპიონატის გამარჯვებული|ბრაზილია|მეხუთე}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}}
[[კატეგორია:მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002|ფინალი]]
[[კატეგორია:მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფინალები]]</text>
      <sha1>mn3z1v74gckzenr4e6aiumvc6ag9rwi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>საქართველოს თავდაცვის ძალების შეიარაღება და ეკიპირება</title>
    <ns>0</ns>
    <id>283482</id>
    <revision>
      <id>5427190</id>
      <parentid>5426405</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:47:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-38213-84</username>
        <id>184871</id>
      </contributor>
      <comment>/* შეჯავშნული საბრძოლო საშუალებები */</comment>
      <origin>5427190</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76974" sha1="jil9iibdo76by55jon1q4ycc1vy2g24" xml:space="preserve">'''საქართველოს თავდაცვის ძალების შეიარაღება და ეკიპირება''' — [[საქართველოს თავდაცვის ძალები|საქართველოს თავდაცვის ძალების]] განკარგულებაში არსებული სხვადასხვა სახის სამხედრო ტექნიკა, ნაღმები, რაკეტები და ცეცხლსასროლი იარაღი.

==ქვეითთა სასროლი იარაღი ==

=== პისტოლეტ-ტყვიამფრქვევები  ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[UMP45]]&lt;ref&gt;http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=592&lt;/ref&gt;
|[[File:HKUMP45.JPG|150px]]
| {{flag|გერმანია}}
| გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ.
|-
| [[Heckler &amp; Koch MP5]]&lt;ref&gt;http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=21&lt;/ref&gt;
|[[File:MP5.jpg|150px]]
| {{flag|გერმანია}}
| გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ.
|- 
|}

=== საიერიშო შაშხანები ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| Bushmaster XM-15
|[[File:AR15 A3 Tactical Carbine pic1.jpg|150px]]
| {{flag|აშშ}}
| გამოიყენება რეგულარული ნაწილების და სპეც დანიშნულების ბრიგადის მიერ.
|-
| [[M4A1]]&lt;ref name=&quot;geo-army.ge&quot;&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=9&amp;Itemid=9&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
| [[File:M4A1 ACOG.png|150px]]
| {{flag|აშშ}}
| გამოიყენება სპეც დანიშნულების ბრიგადის მიერ. 2017-18 წლებში თავდაცვის სამინისტრომ შეიძინა შაშხანების დიდი რაოდენობა, რომლებიც რეგულარულ დანაყოფებში გადანაწილდა.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20180722130226/https://special-ops.org/news/middle-east/colt-wins-multimillion-contract-sell-m4-carbines-georgia-iraq/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.thefirearmblog.com/blog/2017/04/27/colt-capitalizes-foreign-military-sales-program/&lt;/ref&gt;
|-
| [[As Val]]
|[[File:AS Val (541-03).jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| ჩუმი შაშხანა შერჩეული დანაყოფებისთვის.
|-
| [[AK-74]]M&lt;ref name=&quot;geo-army.ge&quot;/&gt; 
|[[ფაილი:Ak-74mpdomain.JPG|150x150პქ]]
| {{flag|რუსეთი}}
| ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ჯარებში, მომავალში ჩანაცვლებული იქნება M4-ის ტიპის შაშხანით.
|- 
| [[AK-74]]
| [[File:Ak74l.png|150px]]&lt;br&gt;[[File:AKS-74.png|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| გამოიყენება სარეზერვო, ლოჯისტიკურ და საარტელირეო ნაწილებში.
|-
| [[AKS-74U]]
| [[File:Aks74u.png|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| გამოიყენება როგორც თავდაცვითი იარაღი საარტილერიო და ჯავშან ნაწილებში, მცირედი ნაწილი გამოიყენება სპეციალური ოპერაციების ბრიგადაში.
|-
| [[AKM]]
| [[File:AKM automatkarbin - 7,62x39mm.jpg|150px]]&lt;br&gt;[[File:1972AKMSright.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| გამოიყენება რეზერვში და საარტილერიო ნაწილებში.
|-
| [[PM md. 63]]
| [[File:AKROMAIM.jpg|150px]]
| {{დროშა|რუმინეთი}}
| პირველი პაკეტი შეძენილი იქნა 1991 წელს და გამოყენებული იქნა ქართული ძალების მიერ აფხაზეთის ომსა და საქართველოს სამოქალაქო ომში. შემორჩენილი ნაწილი ინახება რეზერვში.
|-
| [[AMD-65]]
| [[ფაილი:AMD-65M behajtott válltámasszal.jpg|150x150პქ]]
| {{დროშა|უნგრეთი}}
| ინახება რეზერვში.
|-
|}

=== ტყვიამფრქვევები ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''მსუბუქი ტყვიამფრქვევები'''
|-
| [[IMI Negev]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.georgianews.ge/military/8800-georgian-army-goes-for-m4-.html |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140714175704/http://www.georgianews.ge/military/8800-georgian-army-goes-for-m4-.html |archivedate=2014-07-14 }}&lt;/ref&gt;
|[[File:IWI-Negev-Zachi-Evenor-01-white.jpg|150px]]
| {{flag|ისრაელი}} 
| მსუბუქი ტყვიამფრქვევი, ფართოდ გამოიყებნება შეიარაღებულ ძალებში.
|-
| [[RPK-74]]
| [[File:Soviet RPK-74.JPEG|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| მსუბუქი ტყვიამფრქვევი, მცირედი ნაწილი გამოიყენება ქვეითთა და სპეციალური დანიშნულების ბრიგადების მიერ, დიდი რაოდენობა ინახება რეზერვში.
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევები'''
|-
| [[PK ტყვიამფრქვევი]]
|[[File:7,62 KK PKM Helsinki 2012.JPG|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევი, გამოიყენება ჯავშან ტრანსპორტიორებზე და ტანკებზე.
|-
| [[M240 ტყვიამფრქვევი]]
|[[File:PEO M240L MG Telescoping Stock Right Side.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| ახალი საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევი, მომავალში ჩაანაცვლებს PK ტყვიამფრქვევს.
|-
|[[Uk vz. 59]]
|[[File:Kulomet UK-L vzor 59.jpg|150px]]
|{{დროშა|ჩეხეთი}}
|მცირე რაოდენობა ინახება რეზერვში. 
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''მძიმე ტყვიამფრქვევები'''
|-
| [[NSV ტყვიამფრქვევი]]
|[[File:NSV machine gun-01.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| ქართული არმიის სტანდარტული მძიმე ტყვიამფრქვევი, გამოიყენება სახმელეთო ჯავშან ტრანსპორტიორებზე და ტანკებზე.
|-
| [[DShK]]
|[[File:MITRALOZ 12.7 mm KA.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| მცირედი რაოდენობა გამოიყენება სახელეთო ავტომობილებზე და საარტილერიო დანადგარებზე, დიდი რაოდენობა ინახება რეზერვში.
|-
| [[M2 ტყვიამფრქვევი]]
|[[File:M2 Browning, Musée de l'Armée.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| გამოიყენება მცირე რაოდენობით.
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''მინიგანი ტყვიამფრქვევები'''
|- 
| [[M134]]
| 
| {{დროშა|აშშ}}
| მინიგანი,  გამოიყენება ჯავშან ავტომობილებზე და საფრენ აპარატებზე.
|-
|}

=== ყუმბარები  ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[F1]]
| [[File:F1 grenade travmatik com 02 by-sa.jpg|150px]]
|  {{დროშა|სსრკ}}&lt;br&gt;{{დროშა|საქართველო}}
|
|-
| [[RGO hand grenade|RGO]]&lt;br&gt;[[RGN hand grenade|RGN]]
| [[File:RGO defensive grenade Navy.jpg|150px]] 
| {{დროშა|სსრკ}}
| თავდაცვითი ყუმბარა&lt;br&gt;საიერიშო ყუმბარა.
|-
| [[RGD-5]]
| [[File:Rgd 5 hand grenade.jpeg|150px]] 
| {{დროშა|სსრკ}}&lt;br&gt;{{დროშა|საქართველო}}
| ფრაგმენტირებადი ყუმბარა.
|-
| [[M84 stun grenade|M84]]
|  [[File:M84 stun grenade.gif|130px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| ფლეშბენგის ტიპის ყუმბარა.
|-
|}

=== ყუმბარმტყორცნები  ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''ავტომატური ყუმბარმტყორცნები'''
|-
| [[CIS 40 AGL]]
|
| {{დროშა|სინგაპური}}
| ავტომატური ყუმბარმტყორცნი.
|-
| [[AGS-17]]
|[[File:AGS-17 grenade launcher - RaceofHeroes-part2-15.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| ავტომატური ყუმბარმტყორცნი.
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნები'''
|-
| [[GP-25]]
|[[File:Georgian under barrel grenade launchers stc delta (3).JPG|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}&lt;br&gt;{{დროშა|საქართველო}}
| ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (AK-74/Ak-74M/AKM).
|-
| [[AG-40]]
|[[Image:PA md.86 with AG-40 grenade launcher.jpg|150px]]
| {{დროშა|რუმინეთი}}&lt;br&gt;{{დროშა|საქართველო}}&lt;ref name=&quot;autogenerated77&quot;&gt;[http://mod.gov.ge/index.php?page=77&amp;lang=1&amp;type=1&amp;Id=1404 საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო]. Mod.gov.ge. Retrieved on November 5, 2013.&lt;/ref&gt;
| ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (AK-74/Ak-74M/M4).
|-
| [[M203]]
|[[Image:M203 1.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (M4/TAR-21).
|-
| [[ქართული წარმოების ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნები|უბგლ-1]]
| [[File:Georgian under barrel grenade launchers stc delta (1).JPG|150px]]
|{{დროშა|საქართველო}}
|სტანდარტული ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნი ქართულ არმიაში (AK-74/Ak-74M/AKM/M4).
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''რევოლვერის ტიპის ყუმბარმტყორცნები'''
|-
|[[Milkor MGL]]
|[[File:M-32 Grenade Launcher.jpg|150px]]
|{{დროშა|სამხრეთ აფრიკა}}
|გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალებში.
|-
|}

=== სნაიპერული შაშხანები (სტანდარტული კალიბრის)  ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[Desert Tactical Arms Stealth Recon Scout]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=9&amp;Itemid=9&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
|[[File:SRS 338 - Side view.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| სპეციალური ძალების სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში.
|-
| [[M24 Sniper Weapon System]]&lt;ref&gt;http://dailycaller.com/2013/08/17/the-ever-evolving-m24-sniper-rifle/&lt;/ref&gt;
|[[File:PEO M24 SWS.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| სხვადასხვა სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში.
|-
| [[Sako TRG|TRG-22/42 rifle]]&lt;ref&gt;http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=663&lt;/ref&gt;
|[[Image:Sako TRG-42.jpg|150px]]
| {{დროშა|ფინეთი}}
| სხვადასხვა სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში.
|-
|[[Brügger &amp; Thomet APR]]
|[[File:Brügger &amp; Thomet APR338.jpg|150px]]
|{{დროშა|შვეიცარია}}
| სპეციალური ძალების სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში.
|-
|}

=== სნაიპერული შაშხანები (მსხვილი კალიბრის)  ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
|-
| [[Barrett M95]]&lt;ref&gt;http://shelf3d.com/i/Barrett%20M95&lt;/ref&gt;
|[[Image:Barrett M95SP.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| გამოიყენება რეგულარულ და სპეციალური დანიშნულების ნაწილებში.
|-
| [[McMillan Tac-50]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.prweb.com/releases/2009/12/prweb3285694.htm |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140715045213/http://www.prweb.com/releases/2009/12/prweb3285694.htm |archivedate=2014-07-15 }}&lt;/ref&gt;
|[[Image:Tac50.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალების მიერ.
|-
| [[M93 Black Arrow|Zastava M93 Black Arrow]]
|[[File:Sniper Zastava M93.jpg|150px]]
| {{დროშა|სერბეთი}}
|  გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ნაწილების მიერ.
|-
|}

=== სნაიპერული შაშხანები (ნახევრადავტომატური)  ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[PDSHP]]&lt;ref&gt;http://www.docstoc.com/docs/6486088/M82-Barrett-rifle&lt;/ref&gt;
|[[File:PDSHP 12.7mm rifle.jpg|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}
| შეიარაღებაშია რამდენიმე სახეობა: &lt;br&gt;-შორსმსროლი შაშხანა 12.7მმ ტყვიებით.&lt;br&gt;-ახლომსროლი კომპაქტური შაშხანა 14.5მმ ტყვიებით.&lt;br&gt;-ორივე კალიბრის შაშხანები.
|-
| [[Barrett M82A1]]&lt;ref&gt;http://www.docstoc.com/docs/6486088/M82-Barrett-rifle&lt;/ref&gt;
|[[File:M82A1 afmil.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| გამოიყენება სხვადასხვა სნაიპერულ ნაწილებში.
|-
|}

===  მარკსმენებისათვის განკუთვნილი შაშხანები ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[Galil|Galil Galatz sniper rifle]]&lt;ref name=&quot;militaryfactory.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=23|title=IMI Galil ARM / SAR - Assault Rifle / Carbine / Submachine Gun / Designated Marksman Rifle - History, Specs and Pictures - Military, Security and Civilian Guns and Equipment|publisher=|accessdate=19 December 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150217032401/http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=23#|archive-date=2015-02-17|dead-url=no|df=}}&lt;/ref&gt;
|[[File:Galil-Sniper-Galatz-r001.jpg|150px]]
| {{დროშა|ისრაელი}}
| სტანდარტული მარსკმენის შაშხანა ქართულ არმიაში.
|-
| [[VSS Vintorez]]
|[[File:Vss vintorez 01.jpeg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| სპეციალური ძალების შეიარაღებაზე არსებული ჩუმი სნაიპერული შაშხანა.
|-
| [[SVD rifle|Dragunov SVD]]
| [[File:SVD Dragunov.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| ჩანაცვლებული Galatz-ის სნაიპერული შაშხანით, მცირე რაოდენობა გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ძალების მიერ.
|-
|}

=== საფანტები ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[Benelli M4]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hendonpub.com/law_and_order/articles/2014/01/ati_upgrades_for_benelli_m4 |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141219205542/http://www.hendonpub.com/law_and_order/articles/2014/01/ati_upgrades_for_benelli_m4 |archivedate=2014-12-19 }}&lt;/ref&gt;
|[[Image:Benelli m4 2.jpg|150px]]
| {{დროშა|იტალია}}
| გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალების და რეგულარი ნაწილების მიერ.
|-
|}

=== პისტოლეტები ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[Glock 21]]&lt;br&gt;[[Glock 17]]
|[[File:Criminologygunglock.jpg|150px]]
| {{დროშა|ავსტრია}}
| სხვადასხვა დანაყოფების შეიარაღებაში.
|-
| [[CZ-75]]
|[[File:Czp01-001.jpg|150px]]
| {{დროშა|ჩეხეთი}}
| გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ნაწილების მიერ.
|-
| [[Jericho 941]]&lt;ref&gt;http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=461&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;[[BUL Cherokee]]&lt;br&gt;[[SP-21 Barak]]
|[[Image:Jericho 941F.jpg|150px]]
| {{დროშა|ისრაელი}}
|  გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ.
|- 
|[[FN Five-seven]]
|[[File:FN57mag01.JPG|150px]]
|{{flag|ბელგია}}
| პისტოლეტი შერჩეული დანაყოფებისთვის.
|-
|}

== ნაღმმტყორცნები ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;&quot;|დანადგარი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|ვერსიები
! style=&quot;text-align: left;&quot;|რაოდენობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|შენიშვნები
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;6&quot; | 120მმ 
|- 
| [[GM-120]]
|[[File:120 mm Mortar GM-120 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}
| 120&amp;nbsp;მმ
| უცნობია
|ცეცხლის რადიუსი — 480 მეტრიდან 7,1&amp;nbsp;კმ-მდე.
|-
|[[Soltam K6]]
|[[File:GIs in Konar Province -b.jpg|150px]]
|{{დროშა|აშშ}}&lt;br&gt;{{დროშა|ისრაელი}}
|120&amp;nbsp;მმ
|135&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
|ცეცხლის რადიუსი - 7,1&amp;nbsp;კმ.
|-
|[[2B11]]
|[[ფაილი:LT 2B11.jpg|150x150პქ]]
|{{დროშა|სსრკ}}
|120&amp;nbsp;მმ
|14&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|ცეცხლის რადიუსი - 7,1&amp;nbsp;კმ.
|-
|[[M74/M75 ნაღმმტყორცნი]]
|[[File:Mortar 120 mm M-75 Croatian Army.JPG|150px]]
|{{დროშა|იუგოსლავია}}
|120&amp;nbsp;მმ
|35&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188&lt;/ref&gt;
|ცეცხლის რადიუსი - 7,1&amp;nbsp;კმ.
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;6&quot; | 82მმ 
|- 
| [[2B14 Podnos|GM-82]]
|[[File:82 mm Mortar – GM-82 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}
| 82&amp;nbsp;მმ
| უცნობია
| საქართველოში წარმოებული 82 მმ-ის ნაღმმტყორცნი, ცეცხლის რადიუსი 4&amp;nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 4
|-
| [[2B14 Podnos]]
|[[File:2B14 Podnos at &quot;Engineering Technologies 2010&quot; forum.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}}
| 82&amp;nbsp;მმ
| უცნობია
| ცეცხლის რადიუსი 4&amp;nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 4
|-
| [[2B9 Vasilek]]
|[[File:2B9 Vasilek mortar-4058.JPG|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| 82&amp;nbsp;მმ
| უცნობია
| ცეცხლის რადიუსი 4&amp;nbsp;კმ.
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;6&quot; | 60მმ
|- 
| [[GNM-60 მყუდრო|GNM-60 „მყუდრო“]]
|[[File:GNM 60 mortar STC DELTA (1).jpg|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}&lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;&gt;[http://mod.gov.ge/index.php?page=77&amp;lang=1&amp;type=&amp;Id=1404 საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო]. Mod.gov.ge. Retrieved on November 5, 2013.&lt;/ref&gt;
| 40–82&amp;nbsp;მმ
| უცნობია
| 40 მმ, 60 მმ და 80 მმ კალიბრის ნაღმის მსროლი ჩუმი, ხელის ნაღმმტყორცნი. იარაღი მარტივად სატარებელი და გამოსაყენებია ერთი ჯარისკაცის მეირ.
|-
| GM-60
|[[File:60 mm Mortar GM-60 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}&lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;/&gt;
| 60&amp;nbsp;მმ
| უცნობია
| წუთში 15 გასროლას ახორციელებს, ცეცხლის რადიუსი 3 კმ. ეკიპაჟი: 3.
|-
|[[M57 mortar]]
|[[ფაილი:Минобацач М57 60мм.jpg|190x190პქ]]
|{{flag|იუგოსლავია}}
|60&amp;nbsp;მმ
|50&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20180102191455/http://www.un-register.org/SmallArms/CountryDetail.aspx?Register_Id=558# &quot;UN-Register&quot;]&lt;/ref&gt;
|ცეცხლის რადიუსი 2.5&amp;nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 3.
|-
|[[Hirtenberger M6C-210]]&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20141006093336/http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=9&amp;Itemid=9&amp;lang=en &quot;geo-army.ge&quot;]&lt;/ref&gt;
|[[ფაილი:Mo60 newHirtenberg.jpg|196x196პქ]]
|{{flag|ავსტრია}}
|60&amp;nbsp;მმ
|უცნობია
|ცეცხლის რადიუსი 3 &amp;nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 3.
|}

== ჯავშანსაწინააღმდეგო სისტემები ==

=== ტანკსაწინააღმდეგო ნაღმები ===

{| class=&quot;wikitable&quot;

! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[ტანკსაწინააღმდეგო ნაღმი რდ-7|რდ-7]]&lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;/&gt;
| [[File:ტანკსაწინააღმდეგო ბორტსაწინააღმდეგო ნაღმი რდ-7 03.jpg|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}
| 
|-
| [[TM-62]]
|[[File:Winz7.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
|
|-
| [[TM-57]]
| [[File:TM-57 held with tilt fuze.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
|
|}

=== ჯავშანსაწინააღმდეგო ყუმბარმტყორცნი ===
{| class=&quot;wikitable&quot;

! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''მრავალჯერადი გამოყენების ყუმბარმტყორცნები'''
|-
| [[რპგ-7გ|RPGL-7G]]
| [[File:Anti-tank Rocket-propelled Grenade Launcher – RPG-7G (STC Delta - Georgia).jpg|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://tbilaviamsheni.ge/gallery/rpg%20stc%20delta.pdf |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141026105230/http://tbilaviamsheni.ge/gallery/rpg%20stc%20delta.pdf |archivedate=2014-10-26 }}&lt;/ref&gt;
| დაფუძნებულია RPG-7-ზე. სიცოცხლისუნარიანობა გაზრდილია 1000 გასროლამდე.
|- 
| [[RPG-7]]
| [[File:RPG-7 - ETIF-2010.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ძალებში.
|-
| [[SPG-9|SPG-9 recoilless rifle]]
|[[File:Spg 9 from libya.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| ტანკ სააწინააღმდეგო დაზგიანი ყუმბარმტყორცნი.
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''ერთჯერადი გამოყენების ყუმბარმტყორცნები'''
|-
| [[პდმ-1]]&lt;ref name=&quot;ReferenceC&quot;&gt;[http://geo-army.ge/index.php?option=com_easyblog&amp;view=entry&amp;id=241&amp;Itemid=172&amp;lang=ka სამხედრო ტექნიკის გამოფენა თბილისში – ცეცხლსასროლი იარაღი (28 ფოტო) ნაწ-1]. Geo-army.ge. Retrieved on November 5, 2013.&lt;/ref&gt;
| [[File:Single-shot Grenade Launcher PDM-1 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}
| PDM-1 დაფუძნებულია [[RPG-26]]/[[RPG-22]]-ზე
|-
| [[RPG-26]]
| [[File:Tula State Museum of Weapons (79-59) (cropped) RPG-26.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| გამოიყენება მცირედი რაოდენობით.
|-
| [[RPG-22]]
| [[File:RPG-22 rocket launcher.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| გამოიყენება დიდი რაოდენობით რეგულარულ და სპეციალური დანიშნულების დანაყოფებში.
|-
| [[RPG-18]]
| [[File:Tula State Museum of Weapons (79-59) (cropped) RPG-18.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| გამოიყენება საშუალო რაოდენობით, ძირითადად სპეციალური ოპერაციების ბრიგადის მიერ.
|-
| [[RPO-A Shmel]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=9&amp;Itemid=201&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
| [[File:RPO-A missile and launcher.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| რეაქტიული ცეცხლსატყორცნი, გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების რაზმების მიერ.
|-
|[[M80 Zolja]]
|[[ფაილი:Zolja1.jpg|137x137პქ]]
|{{flag|იუგოსლავია}}
|შეზღუდული რაოდენობით გამოყენება სპეციალური დანიშნულების რაზმების მიერ.
|-
|[[AT4]]
|[[ფაილი:M136_AT4_Light_Anti-tank_Weapon_(7414625190).jpg|150x150პქ]]
|{{flag|შვედეთი}}
|გამოიყენება მცირედი რაოდენობით.
|-
|[[C90-CR (M3)|C90]]&lt;ref&gt;[https://mod.gov.ge/ge/news/read/9234/saqartvelos-tavdacvis-ministri-espanuri-tanksawinaagmdego-sistemebis-sachvenebel-swavlebas-daeswro საქართველოს თავდაცვის მინისტრი ესპანური ტანკსაწინააღმდეგო სისტემების საჩვენებელ სწავლებას დაესწრო]&lt;/ref&gt;
|[[ფაილი:C-90.jpg|150x150პქ]]
|{{flag|ესპანეთი}}
|პირველი პარტია ესპანეთიდან 2023 წლის სექტემბერში იქნა მოწოდებული, დანარჩენი პარტების მიწოდება გაგრძელდება წლის ბოლომდე.
|-
|[[MATADOR|RGW-90]]&lt;ref&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=caWVje27O9A მინისტრის საათი - საქართველოს თავდაცვის მინისტრი ჯუანშერ ბურჭულაძე - 17.10.2023]&lt;/ref&gt;
|[[ფაილი:RGW 90 (MATADOR)-Slovenia.jpg|150x150პქ]]
|{{flag|გერმანია}}
|
|}

=== ტანკსაწინააღმდეგო სარაკეტო სისტემები ===
{| class=&quot;wikitable&quot;

! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
|[[FGM-148 Javelin]]
|[[File:Allied Spirit V 161008-A-BS310-103 (29982224400).jpg|150px]]
|{{დროშა|აშშ}}
|2018-2019 წლებში ამერიკიდან მოწოდებული იქნა 72 გამშვები,10 სავარჯიშო ტრეინერი და 410 რაკეტა.&lt;ref&gt;https://sputniknews.com/military/201711211059278916-usa-javelin-missile-sale-georgia/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title=&quot;Trade Registers&quot; |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}&lt;/ref&gt;  2021 წელს საქართველომ აშშ-დან დამატებით 46 გამშვები და 88 რაკეტა შეიძინა.&lt;ref&gt;[https://www.thedefensepost.com/2021/08/05/us-javelin-missiles-georgia/ &quot;US Approves Javelin Missile Sale to Georgia in Deal Worth $30 Million&quot;]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Skif]]
| [[File:Shershen 01.jpg|150px]]
|{{დროშა|უკრაინა}}
| 
|-
| [[9K115-2 მეტის-მ]]
|[[File:Metis-M1 with 9М131М missile at Engineering Technologies 2012.jpg|150px]]
| {{დროშა|რუსეთი}}&lt;br&gt;{{დროშა|უკრაინა}}
| 
|-
|[[9K115 მეტის]]
|[[File:POLK 9K115 Metis.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}}
|გამოიყენება მცირედი რაოდენობით, გარკვეული რაოდენობა ინახება რეზერვში.
|-
| [[9K111 ფაგოტი]]
|[[File:POLK 9K111 Fagot.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}&lt;br&gt;{{დროშა|ბულგარეთი}}
| ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ძალებში, ასევე ხმარებაშია ბულგარული წარმოების „ფაკტორია“.
|-
| [[9M113 კონკურსი]]
|[[File:Flickr - Israel Defense Forces - Russian-Made Missile Found in Hezbollah Hands.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}}
| 
|}

=== ტანკსაწინააღმდეგო ამუნიცია ===
{| class=&quot;wikitable&quot;

! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|Weapon
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|Photo
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|Origin
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|Notes
|-
| [[Kombat (ATGM)]]
|[[File:Kombat ATGM.JPG|150px]] 
| {{flag|Ukraine}}
| გამოიყენება ტ-72სიმ1 ტანკებზე, 400 რაკეტა შეიარაღებაში.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.armstrade.org/includes/periodics/mainnews/2010/0809/10325448/detail.shtml |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2017-12-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171218222917/http://www.armstrade.org/includes/periodics/mainnews/2010/0809/10325448/detail.shtml |archivedate=2017-12-18 }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[9K114 შტურმი]]
|[[File:9M120 Ataka.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}}&lt;br&gt;{{დროშა|ყაზახეთი}}
| გამოიყენება მი-24-ის ტიპის ვერტმფრენებზე, 754 რაკეტა შეიარაღებაში.
|-
|}

==შეჯავშნული საბრძოლო საშუალებები==

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;&quot;|მანქანა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|დანიშნულება
! style=&quot;text-align: left;&quot;|რაოდენობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|შენიშვნები
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '' მთავარი საბრძოლო ტანკი ''
|- 
| [[T-72]]Sim1&lt;br&gt;[[T-72]]B
| [[File:Georgian T-72Sim1 01.jpg|150px]] &lt;br&gt;[[File:T72 Georgia.jpg|150px]]
| {{Flag|ჩეხეთი}}&lt;br&gt;{{POL}}&lt;br&gt;{{UKR}}&lt;br&gt;{{GEO}}&lt;br&gt;{{flagcountry|Israel}}
| მთავარი საბრძოლო ტანკი
| ~100 აქტიურ სერვისში &lt;ref&gt;[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php &quot;Trade Registers&quot;]&lt;/ref&gt;
| T-72 Sim1-ისრაელის დახმარებით მოდიფიცირდა საქართველოში, განუახლდა ჯავშანი, იარაღის პომპონენტები, GPS-ნავიგაციის სისტემები, ღამის-თერმული ხედვა, სატელიტთან დაკავშირებული მიზნის დაფიქსირების სისტემა და ტაქტიკური საბრძოლო რუკა მეგობარი-მტრის აღნიშვნის სისტემით.
|-
| [[Т-54/55]]AM2
| [[File:T-55A VS 3.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}&lt;br&gt;{{Flag|ჩეხეთი}}
| მთავარი საბრძოლო ტანკი
| 0 &lt;ref&gt;[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php &quot;Trade Registers&quot;]&lt;/ref&gt;
|დარჩენილი T-55-ები რეზერვშია
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; |''ქვეითთა საბრძოლო მანქანა''
|- 
| [[ლაზიკა (ქვეითთა საბრძოლო მანქანა)|ლაზიკა]]
|[[File:Tbilisi, Georgia — Lazika IFV on military exhibition of Independence day, May 26, 2012 (1).jpg|150px]]
| {{flagcountry|Georgia}}
| ქვეითთა საბრძოლო მანქანა
| უცნობია 
| შეიარაღებულია მოდულარული იარაღთა სისტემით რომელიც საშუალებას იძლევა რომ ქსმ შეიარაღებული იქნას ავტომატური ქვემეხებით, ტყვიამფრქვევებით და ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტებით, ლაზიკა ამჟამად ტესტირების სტადიაშია და არ ირიცხება ქართული არმიის შეიარაღებაში.
|-
| [[BMP-1]]U&lt;br&gt;[[BMP-1]]P&lt;br&gt;[[BMP-1]]K
| [[File:БМП-1 с учебного полигона Алматинского Института Сухопутных Войск.JPG|150px]]
| {{flagcountry|Soviet Union}}&lt;br&gt;{{flagcountry|Ukraine}}
| ქვეითთა საბრძოლო მანქანა
| 31&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| შეიარაღებაშია ბმპ-1კ სადაზვერვო ვერსიაც.
|-
| [[BMP-2]]
|[[File:BMP-2 military parade rehearsal.jpg|150px]]
| {{flagcountry|Soviet Union}}
| ქვეითთა საბრძოლო მანქანა
| 50&lt;ref&gt;[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php &quot;Trade Registers&quot;]&lt;/ref&gt;
| მოიცავს ძველ ვარიანტებსაც აღჭურვილებს [[S-8 rocket]] და [[S-13 rocket]]-ების გამშვები სისტემით, ზოგიერთი მოდელი აღჭურვილია ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტების გამშვებით.
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | ''ჯავშანტრანსპორტიორები''
|- 
| [[დიდგორი 1]]&lt;br&gt;[[დიდგორი 2]]&lt;br&gt;[[დიდგორი 3]]
|[[File:DidgoriAPCsmallversion.JPG|150px]]&lt;br&gt;[[File:PairOfDidgoriAPCs.JPG|150px]]&lt;br&gt;[[File:Didgori medevac.jpg|150px]]&lt;br&gt;[[File:Didgori-3apc.jpg|150px]]
| {{flagcountry|Georgia}}
| ჯავშანტრანსპორტიორი
| უცნობია
| დამატებით 40 ერთეული იქნა მიღებული შეიარაღებაში 2020 წელს.ქართული არმიის შეიარაღებაში ძირითადად გამოიყენება სამედიცინო-საევაკუაციო, კავშირგაბmულობის უზრუნველყოფის და სპეციალური დანიშნულების ვარიანტები, შეჯავშნული ვარიანტები შეიარაღებულია ნვს და მ134 ტყვიამფრქვევებით, ასევე შესაძლებელია საბრძოლო მოდულის დაყენებაც.
|- 
| [[ნუროლ ეჯდერი]]
|[[File:Ejder.jpg|150px]]
| {{flagcountry|Turkey}}
| ჯავშანტრანსპორტიორი
| 90&lt;ref&gt;https://wikileaks.org/gifiles/docs/27/2704332_re-land-forces-of-georgia-.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| აღჭურვილია ავტომატური ყუმბარ მტყორცნით ან ტყვიამფრქვევებით, გარკვეული რაოდენობა ინახება რეზერვში.
|-
| [[BTR-80]]
|[[File:Georgian army APCs.jpg|150px]]
| {{flagcountry|Soviet Union}}&lt;br&gt;{{flagcountry|Ukraine}}
| ჯავშანტრანსპორტიორი
| 43&lt;ref&gt;[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php &quot;Trade Registers&quot;]&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[BTR-70]]
|[[File:BTR-70T.jpg|150px]]
| {{flagcountry|Soviet Union}}&lt;br&gt;{{flagcountry|Ukraine}}
| ჯავშანტრანსპორტიორი
| 30&lt;ref&gt;[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php &quot;Trade Registers&quot;]&lt;/ref&gt;
| ზოგიერთი მოდელი მოდერნიზებული იქნა ბტრ-70დი სტანდარტამდე – ევრო 2-ის ტიპის 276 ცხენის ძალიანი დიზელის ძრავით ივექოსგან. ასევე შეისაძლოა სხვადასხვა ტიპის საბრძოლო მოდულების დაყენებაც.&lt;ref&gt;[http://geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=9&amp;Itemid=9&amp;lang=en Armament of the Georgian Army]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Wolf Armoured Vehicle]]
|[[File:Zeev-jeep001.jpg|150px]]
| {{flagcountry|Israel}}
| ჯავშანტრანსპორტიორი
| 15
| შეიარაღებულია პკ ტყვიამფრქვევით ან ავტომატური ყუმბარმტყორცნით, გამოიყენება პოლიციის და შეირაღებული ძალების მიერ.
|
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | ''MRAP''
|-
|[[BMC Vuran]]&lt;ref&gt;http://x.com/visionergeo/status/1715002244385423623&lt;/ref&gt;
|[[ფაილი:Kirpi.jpg|150x150პქ]]
|{{დროშა|თურქეთი}}
|ჯავშანტრანსპორტიორი
|46
|- 
| [[Cougar (vehicle)|Cougar HE]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=819%3A-26052014-&amp;catid=46%3A2&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
|[[Image:Mine resistant ambush protected vehicles.jpg|150px]]
| {{flagcountry|United States}}
| MRAP
| 10&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[International MaxxPro]]
| [[File:International MaxxPro.jpg|150px]]
| {{flagcountry|United States}}
| MRAP
| უცნობია
| 
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | ''სატრანსპორტო მანქანები''
|- 
| [[Humvee]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=819%3A-26052014-&amp;catid=46%3A2&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
|[[File:060322-N-5438H-018 U.S. Army soldiers assigned to the Bravo Battery 3rd Battalion 320th Field Artillery Regiment along with Iraq Army soldiers from the 1st Battalion 1st Brigade 4th Division perform a routine patrol.jpg|border|150px]]
| {{flagcountry|United States}}
| ჯავშანტრანსპორტიორი
| 100
| გამოიყენება რეგულარული ნაწილების მიერ, შეჯავშნული ვერსიები გამოიყენება სპეციალური ოპერაციების ბრიგადის და სამშვიდობო ნაწილების მიერ.
|-
| [[Otokar Cobra]]
|[[File:Armoured car during the independence day of Georgia, Tbilisi (1).jpg|150px]]
| {{flagcountry|Turkey}}
| ჯავშანტრანსპორტიორი
| 300
| გამოიყენება პოლიციის და შეიარაღებული ძალების მიერ, შეიარაღებულ ძალებში გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ბრიგადაში და ქართველი სამშვიდობოების მიერ, შეიარაღებულია მძიმე ტყვიამფრქვევებით ან ავტომატური ყუმბარმტყორნებით.
|-
|-
| [[Otokar Akrep]]&lt;ref&gt;http://www.army-technology.com/projects/akrep-4x4-vehicle/&lt;/ref&gt;
|[[Image:Otokar Cobra in Kabul.jpg|150px]]
| {{flagcountry|Turkey}}
| ჯავშანტრანსპორტიორი
| 250
| ძირითადად გამოიყენება პოლიციის მიერ, მცირე რაოდენობა ირიცხება ქართული არმიის შეიარაღებაში.
|-
| [[BRDM-2]]
|[[File:Modernized BRDM-2 of STC Delta (Georgia) 01.jpg|150px]]
| {{flagcountry|Soviet Union}}
| შეჯავშნული სადაზვერვო მანქანა
| 17&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| ყველა არსებული ბრდმ-2 მოდერნიზებულია დელტას მიერ, მოდერნიზებული ბრდმ-2 აღჭურვილი იქნა 23 მილიმეტრიანი ავტომატური ქვემეხით, თერმუმული ხედვის ხელსაწყოებით და გაძლიერებილი ჯავშანით.
|-
| [[MT-LB]]
|[[File:Amna Sur 02.JPG|150px]]
| {{flagcountry|Soviet Union}}
| შეჯავშნული მუხლუხებიანი მანქანა
| 66&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| შეიარაღებაშია ზუ-23-2-ით აღჭურვილი საზენიტო, სამედიცინო-საევაკუაციო და სატრანსპორტო ვარიანტები.
|-
| [[DELGA-1]]
|
| {{flagcountry|Georgia}}
| სწრაფი შეტევის მანქანა
| უცნობია
| დამზადული და დაპროექტებულია გარკვეული რაოდენობის 4x4 და 6x6 ვერსიები, 4 ბორბლიანი ვერსიის შეიარაღებაში შედის 2 მსუბუქი ტყვიამფრქვევი და 1 ავტომატური ყუმბარმტყორცნი.
|}

== არტილერია ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;&quot;|მანქანა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|ვერსიები
! style=&quot;text-align: left;&quot;|რაოდენობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|შენიშვნები
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''ზალპური ცეცხლის სარაკეტო სისტემები'''
|-
| [[LAR-160|IMI LAR-160]] 
|[[File:רקטת כידון קסום.jpg|150px]]
| {{flagicon|Israel }}
| 160&amp;nbsp;მმ
| 6&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| რადიუსი: 45&amp;nbsp;კმ&lt;ref name=&quot;imi-israel.com&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.imi-israel.com/home/doc.aspx?mCatID=68412 |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150321124630/http://imi-israel.com/home/doc.aspx?mCatID=68412 |archivedate=2015-03-21 }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[რს-122]]
|[[File:DRS-122 georgian MLRS (3).jpg|150px]]
| {{flagicon|Georgia }}
| 122&amp;nbsp;მმ
| 3+
| რადიუსი: 40+კმ
|-
| [[LAR-160|IMI Grad-LAR]]&lt;ref name=&quot;georgiatimes.info&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html|title=Israel does not stop arms supply to Georgia|work=GeorgiaTimes.info|accessdate=19 December 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141219203925/http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html#|archive-date=2014-12-19|dead-url=no|df=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141219203925/http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html|archivedate=2014-12-19}}&lt;/ref&gt;
|[[File:APR-40-beyt-hatotchan-2.jpg|150px]]
| {{flagicon|Israel }}
| 122&amp;nbsp;მმ
| 6&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| რადიუსი: 20&amp;nbsp;კმ &lt;ref name=&quot;imi-israel.com&quot;/&gt;
|-
| [[RM-70]]
|[[File:T813 army2.JPG|150px]]
| {{flagicon|ჩეხოსლოვაკია}}
| 122&amp;nbsp;მმ
| 28&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
| რადიუსი: 20&amp;nbsp;კმ
|-
| [[BM-21]]
|[[File:Russian BM-21 Grad in Saint Petersburg.JPG|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 122&amp;nbsp;მმ
| 15&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| რადიუსი: 20&amp;nbsp;კმ
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''თვითმავალი არტილერია'''
|-
| [[2S19 Msta]] 
|[[File:2S19 Msta-S of the Ukrainian Army.jpg|150px]]
| {{flagicon|Russia}}
| 152&amp;nbsp;მმ
|1&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[152მმ თვითმავალი საარტილერიო დანადგარი DANA]]
|[[File:Lešany, Vojenské muzeum, bojová technika IV.JPG|150px]]
| {{flagicon|Czechoslovakia}}
| 152&amp;nbsp;მმ
| 34&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|-
| [[2S3 აკაცია]]
|[[File:2S3 Akatsiya -2.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 152&amp;nbsp;მმ
| 33&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[2S1 გვოზდიკა]]
|[[File:Ukrainian 2S1 Gvozdika SPG.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}} {{დროშანიშანი|უკრაინა}}
| 122მმ
| 20&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[2С7]]
|[[File:Armata samobiezna 2S7 Pion.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}{{დროშანიშანი|უკრაინა}}
| 203&amp;nbsp;მმ
| 1&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''ბუქსირებადი საარტილერიო დანადგარები'''
|-
| [[85 mm antitank gun D-48]]
|[[File:85-мм противотанковая пушка Д-48 (8).jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 85&amp;nbsp;მმ
| 55&lt;ref&gt;[https://www.files.ethz.ch/isn/92062/mdb_3_2008.pdf &quot;source&quot;]&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[122 მმ ჰაუბიცა 2A18 (D-30)]]
|[[File:122- мм гаубица Д-30 (1).jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 122&amp;nbsp;მმ
| 74&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[152 mm towed gun-howitzer M1955 (D-20)]]
|[[File:Howitzer D-20.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 152&amp;nbsp;მმ
| 22&lt;ref&gt;[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php &quot;Trade Registers&quot;]&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[152 mm howitzer 2A65|152 mm Msta-B]]
|[[Image:2A65 Msta-B.JPG|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 152&amp;nbsp;მმ
| 15&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|  
|-
| [[152 mm gun 2A36|152 mm Giatsint-B]]
|[[File:152-мм пушка Гиацинт-Б (1).jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 152&amp;nbsp;მმ
| 7&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
| 
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''ტანკსაწინააღმდეგო ქვემეხები'''
|-
| [[T-12 antitank gun|MT-12]]
|[[File:100-мм противотанковая пушка Т-12 Рапира (2).jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 100&amp;nbsp;მმ
| 47&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
| 
|}

== საფრენი აპარატები  ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;&quot;|საფრენი აპარატი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|რაოდენობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|შენიშვნა
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''საბრძოლო საფრენი აპარატი'''
|-
|[[სუ-25|სუ-25KM „Scorpion“]]&lt;br&gt;[[სუ-25|სუ-25UB „Frogfoot“]]
|[[Image:Su-25UB.JPG|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 12&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| მომავალში ჩანაცვლებული იქნა საბრძოლო დრონებით.
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''სავარჯიშო საფრენი აპარატი'''
|-
| [[Aero L-39 Albatros|L-39]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=138&amp;Itemid=8&amp;lang=ka&lt;/ref&gt;
|[[File:Bret Cox L-39 - Reno Race -58.jpg|150px]]
| {{დროშა|ჩეხეთი}}
| 4&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| ზოგიერთი მოდელი შეიარაღებულია რაკეტებით და ბომბებით.
|-
| [[Aero L-29 Delfín|L-29]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=138&amp;Itemid=8&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
|[[Image:Georgian Aero L-29 Delfin.jpg|150px]]
| {{დროშა|ჩეხეთი}}&lt;br&gt;{{დროშა|უკრაინა}}
| 4&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[Yak-52]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=138&amp;Itemid=8&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
|[[File:07 Yellow Yakolev Yak.52B Russian Air Force (7985640947).jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| 10
| 
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''გადამზიდავი საფრენი აპარატი'''
|-
| [[An-2]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=138&amp;Itemid=8&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
|[[File:An-2 on skis.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| 10&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[An-28]]&lt;ref&gt;http://img.en25.com/Web/flightglobal/%7B88f2f053-6c3d-4ab4-a297-0b453358a560%7D_FC055_PREM_201312.pdf?elq=&amp;elqCampaignId=&lt;/ref&gt;
|[[image:Rodina Antonov An-28-1.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}&lt;br&gt;{{flagicon|Poland}}
| 2&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[An-32]]
|[[image:AirMark Antonov An-32 Spijkers-2.jpg|150px]]
| {{დროშა|უკრაინა}}
| 1
| 
|-
| [[Tu-134]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=138&amp;Itemid=8&amp;lang=ka&lt;/ref&gt;
| [[image:MAGAS Kosmos Tupolev Tu-134 Misko.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| უცნობია
| 
|-
| [[Bombardier CRJ700 series|Bombardier CRJ]]
|[[image:DeltaConnection.CRJ900.YUL.2009.jpg|150px]]
| {{დროშა|კანადა}}
| 2
| 
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''მოიერიშე შვეულმფრენები'''
|-
| [[Mil Mi-24 variants|Mi-24V 'Hind-E'/Mi-24P 'Hind-F']]&lt;ref name=&quot;armyrecognition.com&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |title=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |archivedate=2015-04-15 }}&lt;/ref&gt;
|[[Image:Mi-24 N09 l.JPG|150px]]
| {{დროშა|უკრაინა}}
| 15&lt;ref&gt;[https://www.flightglobal.com/download?ac=90688 „World Air Forces 2023“]&lt;/ref&gt;
|
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''შეიარაღების არ მქონე შვეულმფრენები'''
|-
| [[Eurocopter Super Puma]]
|[[File:Eurocopter Cougar.jpg|150px]]
| {{დროშა|საფრანგეთი}}
| 2
|
|-
| [[Mi-8|Mi-8T 'Hip-C']]
|[[Image:SSCN5029.JPG|150px]] 
| {{დროშა|სსრკ}}
| 20
| 
|-
| [[Mil Mi-14|Mi-14PS 'Haze-C']]
|[[File:SSCN5028.JPG|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| 2
| არ იმყოფება საბრძოლო მდგომარეობაში.
|-
| [[Mil Mi-17]]&lt;ref name=&quot;geo-army.ge&quot;/&gt;
|[[File:KazakhstanMi-8MT2000(DF-SD-01-06442).jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| უცნობია
|-
| [[Bell UH-1H Iroquois]]
|[[Image:Georgian_Air_Force_UH-1H_21.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
| 13
| 
|-
| [[Bell 212]]&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=138&amp;Itemid=8&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
|[[File:Z3-hhb.jpg|150px]]
| {{დროშა|აშშ}}
|6&lt;ref name=&quot;armyrecognition.com&quot;/&gt;&lt;ref&gt;http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=138&amp;Itemid=8&amp;lang=en&lt;/ref&gt;
| 
|-
| [[Mil Mi-2]]
|[[Image:Mil Mi-2.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}&lt;br&gt;{{flag|პოლონეთი}}
| 2
| გამოიყენება პილოტების სავარჯიშოდ.
|-
! style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;7&quot; | '''უპილოტო საფრენი აპარატები'''
|-
| [[Elbit Hermes 450]]
|[[File:US Customs and Border Protection unmanned aerial vehicle.jpg|150px]]
| {{დროშა|ისრაელი}}
| უცნობია
| 
|-
| [[Aeronautics Defense Systems|Aerostar]]&lt;ref name=&quot;armstrade.sipri.org&quot;&gt;{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}&lt;/ref&gt;
|[[File:Aerostar.jpg|150px]]
| {{დროშა|ისრაელი}}
| 4
| 
|-
| [[Elbit Skylark]]
| [[File:Skylark 1.jpg|150px]]
| {{დროშა|ისრაელი}}
| უცნობია
| 
|-
| [[ქართული წარმოების უპილოტო საფრენი აპარატი]]
| [[File:Georgian Unmanned Aerial Vehicle.JPG|150px]]
| {{დროშა|საქართველო}}
| უცნობია
| 
|}  
=== საფრენი აპარატების შეიარაღბა ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|იარაღი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;background:#ddb;&quot;|შენიშვნა
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''ბომბები'''&lt;ref name=&quot;armstrade.sipri.org&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;globalsecurity.org&quot;&gt;http://www.globalsecurity.org/military/world/russia/su-25km-specs.htm&lt;/ref&gt;
|-
|[[General-purpose bomb|FAB-250M]]
|[[File:FAB-250 M46 Bomb.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| LDGP (Low-Drag General Purpose) ბომბი (550&amp;nbsp;ფნტ.).
|-
|[[General-purpose bomb|FAB-500M]]
|[[File:FAB-500 M54 Bomb.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| LDGP ბომბი (1100&amp;nbsp;ფნტ.).
|-
|[[KAB-500L]]
|
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
|ლაზერული დამიზნების ბომბი.
|-
|[[Mark 82 bomb]]&lt;br&gt;[[GBU-54]]
|[[File:Mk-82 xxl.jpg|150px]]
|{{დროშანიშანი|აშშ}}
| LDGP ბომბი (500&amp;nbsp;ფნტ.)&lt;br&gt;ლაზერული დამიზნების ბომბი.
|-
|[[Mark 83 bomb]]&lt;br&gt;[[GBU-32]]
|[[File:Mk-84 xxl.jpg|150px]]
|{{დროშანიშანი|აშშ}}
| LDGP ბომბი (1000&amp;nbsp;ფნტ.)&lt;br&gt;ლაზერული დამიზნების ბომბი.
|-
|[[Mark 84 bomb]]&lt;br&gt;[[GBU-31]]
|[[File:GBU-31 xxl.jpg|150px]]
|{{დროშანიშანი|აშშ}}
| LDGP ბომბი (2000&amp;nbsp;ფნტ.)&lt;br&gt;ლაზერული დამიზნების ბომბი.
|-
|[[GBU-12]]
|[[File:GBU-12 xxl.jpg|150px]]
|{{დროშანიშანი|აშშ}}
| ლაზერული დამიზნების ბომბი.
|-
|[[GBU-16]]
|[[Image:GBU-16 3 (ORDATA).jpg|100px]]
|{{დროშანიშანი|აშშ}}
| ლაზერული დამიზნების ბომბი.
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვები'''&lt;ref name=&quot;armstrade.sipri.org&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;globalsecurity.org&quot;/&gt;
|-
|[[R-60 (missile)|R-60M AA-8 Aphid]]
|[[File:Aphid Missile.svg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}&lt;br&gt;{{დროშანიშანი|საქართველო}}
| მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი.
|-
|[[R-73 (missile)|R-73M AA-11 Archer]]
|[[File:R-73 NTW - 94.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}&lt;br&gt;{{დროშანიშანი|საქართველო}}
| მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი.
|-
|[[R-77|R-77 AA-12 Adder]]
|[[Image:Vympel-R-77-maks2009.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| საშუალო რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი.
|-
|[[Python 5]]
|[[File:Python5 missile.jpg|150px]]
|{{flagicon|ისრაელი}}
|მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი.
|-
|[[Python (missile)|Derby]]
|[[File:Derby missile.jpg|150px]]
|{{flagicon|ისრაელი}}
|საშუალო რადიუსის, ჰაერი-ჰაერის ტიპის რეაქტიული ჭურვი.
|-
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვები&lt;ref name=&quot;globalsecurity.org&quot;/&gt;'''
|-
|[[Kh-25|Kh-25M]]&lt;br&gt;[[Kh-25|Kh-25MT]]&lt;br&gt;[[Kh-25|Kh-25MP]]
|[[File:Kh-25ML.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
|ლაზერული დამიზნების, ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი&lt;br&gt;TV დამიზნების ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი&lt;br&gt;ანტი-რადიაციული ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი.
|-
|[[Kh-29|Kh-29L]]&lt;br&gt;[[Kh-29|Kh-29T]]
|[[File:Kh-29L (1).jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
|ლაზერული დამიზნების, ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი&lt;br&gt;TV დამიზნების ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი.
|-
|-
| colspan=&quot;4&quot; style=&quot;background:#eec;&quot;|'''რაკეტები'''&lt;ref name=&quot;globalsecurity.org&quot;/&gt;
|-
|[[S-5 rocket|S-5M]]
|[[Image:S-5M 57 mm rocket.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 57&amp;nbsp;მმ რაკეტა.
|-
|[[S-8 rocket|S-8]]
|[[Image:S-8 KOM 80 mm rocket.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 80&amp;nbsp;მმ რაკეტა.
|-
|[[S-13 rocket|S-13]]
|[[Image:Блоки Б-13Л на Су-30МК.png|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 122&amp;nbsp;მმ რაკეტა.
|-
|[[S-24 rocket|S-24]]
|[[Image:S24B maks2009.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 240&amp;nbsp;მმ რაკეტა.
|-
|[[S-25 rocket|S-25]]
|[[File:S-25 rocket.jpg|150px]]
| {{დროშანიშანი|სსრკ}}
| 340&amp;nbsp;მმ რაკეტა.
|-
|}

== საჰაერო თავდაცვის სისტემები ==

===საზენიტო არტილერია===
{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;&quot;|იარაღის სახელი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|რაოდენობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|შენიშვნა
|-
| [[ZU-23-2]]
|[[File:Zu-23 30 M1-3 - InnovationDay2013part1-40.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}&lt;br&gt;{{დროშა|ბულგარეთი}}
| 200
| გამოიყენება მტ-ლბ ჯავშანტრანსპორტიორებზე, მაღალი განმავლობის ავტომობილებზე და სხვა პლათფორმებზე. გამოიყენება როგორც საარტილერიო, ისევე ქვეით ბრიგადებში.
|-
| [[ZSU-23-4]]
|[[File:ZSU-23-4 Shilka 01.jpg|150px]]
| {{დროშა|სსრკ}}
| 20&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
|
|-
| [[57 mm AZP S-60]]
|[[Image:S-60-57mm-hatzerim-1.jpg|150px]]  
| {{დროშა|სსრკ}}
|[http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html 15] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |date=2015-04-15 }}
| მცირე რაოდენობა გამოიყენება საარტილერიო ბრიგადებში.
|-
|}

===საზენიტო-სარაკეტო სისტემები===
{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;&quot; |იარაღის სახელი
! style=&quot;text-align: left;&quot; |სურათი
! style=&quot;text-align: left;&quot; |წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;&quot; |რაოდენობა
! style=&quot;text-align: left;&quot; |შენიშვნა
|-
! colspan=&quot;7&quot; style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; |შორი მანძილის საჰაერო თავდაცვა
|-
|[[Buk-M1]]&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
|[[ფაილი:Engineering_Technologies_2010_Part1_0045_copy.jpg|150x150პქ]]
|{{დროშა|უკრაინა}}
|15&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |title=&quot;Georgia Georgian army land ground armed forces military equipment armoured armored vehicle UK&quot; |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |archivedate=2015-04-15 }}&lt;/ref&gt;
|მანძილი 30-50 კმ, 96 9M38 რაკეტა მოწოდებული იქნა 2007-2008 წლებში [[უკრაინა|უკრაინიდან]]. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title=&quot;Trade Registers&quot; |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}&lt;/ref&gt;
|-
! colspan=&quot;7&quot; style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; |მრავალფუნქციური საჰაერო თავდაცვის აპარატები
|-
|[[SPYDER]]&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
|[[ფაილი:SPYDER.jpg|150x150პქ]]
|{{დროშა|ისრაელი}}
|უცნობია
|მანძილი 15-35 კმ, 75 პითონ-5 რაკეტა მოწოდებული იქნა [[ისრაელი|ისრაელიდან]] 2008 წელს.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title=&quot;Trade Registers&quot; |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}&lt;/ref&gt;
|-
! colspan=&quot;7&quot; style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; |მოკლე მანძილის საჰაერო თავდაცვის სისტემები
|-
|[[Mistral]]
|[[ფაილი:54RA-IMG_9142.jpg|150x150პქ]]
|{{დროშა|საფრანგეთი}}
|უცნობია
|მანძილი 6 კმ, შეიარაღებაში მიღებული იქნა 2018 წელს.&lt;ref&gt;[https://1tv.ge/en/news/french-air-defense-systems-already-georgia/ &quot;French air defense systems are already in Georgia&quot;]&lt;/ref&gt; 
|-
|[[Osa-AKM]]
|[[ფაილი:Bulgarian_SA-8.jpg|150x150პქ]]
|{{დროშა|უკრაინა}}{{დროშა|ბულგარეთი}}
|18&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|მანძილი 15 კმ.
|-
|}
===ხელით გადასატანი საზენიტო სარაკეტო კომპლექსები===                                                                   
{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;&quot;|იარაღის სახელი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|რაოდენობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|შენიშვნა
|-
|[[9კ32 სტრელა-2]]&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|[[File:SA-7.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}}
|უცნობია
|მანძილი 4კმ.
|-
|[[9კ34 სტრელა-3]]&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|[[File:SA-14 missile and launch tube.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}}
|უცნობია
|მანძილი 4,1კმ.
|-
|[[9კ38 იგლა]]&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|[[File:SA-16 launcher and missile.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}} 
|უცნობია
|მანძილი 5,2კმ.
|-
|[[Grom]]&lt;ref&gt;The Military Balance 2016,p.394&lt;/ref&gt;
|[[File:PZR-Grom-02.jpg|150px]]
|{{დროშა|პოლონეთი}}
|24
|30 გამშვები და 100 რაკეტა იქნა ნაყიდი, გარკვეული რაოდენობა დაკარგული იქნა 2008 წელს.
|-
|[[FIM-92 Stinger]]&lt;ref&gt;''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.&lt;/ref&gt;
|[[ფაილი:1-7 repels enemy assault at Lava Training Area 140203-M-OM885-094.jpg|150x150პქ]]
|{{დროშა|აშშ}}
|უცნობია
|
|}
===ელექტრონული საბრძოლო მხარდაჭერის დანადგარები===
{| class=&quot;wikitable&quot;
! style=&quot;text-align: left;&quot;|იარაღის სახელი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|სურათი
! style=&quot;text-align: left;&quot;|წარმოშობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|რაოდენობა
! style=&quot;text-align: left;&quot;|შენიშვნა  
|-
|[[Grouund Master 400]]&lt;ref&gt;https://www.latribune.fr/entreprises-finance/industrie/aeronautique-defense/armement-la-france-fait-une-belle-percee-en-georgie-492729.html&lt;/ref&gt;
|[[File:Ground Master 403 (KEVA2010) Kokonaisturvallisuus 2015 01.JPG|150px]]
|{{დროშა|საფრანგეთი}}
|უცნობია
| აქტიური ელექტრონული სკანირების დიდი მანძილის რადარი.
|-
| [[Kolchuga passive sensor]]&lt;ref&gt;https://zn.ua/POLITICS/ukrspetseksport_voenno-tehnicheskoe_sotrudnichestvo_s_gruziey_osuschestvlyaetsya_legalno.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://lenta.ru/news/2008/12/11/weapon/&lt;/ref&gt;
|[[Image:Kolchuga-passive-sensor maks2009.jpg|150px]]
| {{დროშა|უკრაინა}}
| 4
| ელექტრონული საბრძოლო მხარდაჭერის რადარი.
|-
| [[P-18 radar]]
|[[Image:P-18 radar on Ural-4320 &amp; Ural-375D trucks.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}}
| უცნობია
| დიდი მანძილის რადარი, გამოირჩევა მაღალი სიხშირით.
|-
|  36D6-M
| [[File:ST-68U radar.jpg|150px]]
| {{დროშა|უკრაინა}}
| უცნობია
| დიდი მანძილის რადარი.
|-
|  ST-68U(19zh6)
| [[File:ST68U Altensalzwedel.jpg|150px]]
| {{დროშა|უკრაინა}}
| უცნობია
| ძალიან მაღალი სიხშირის რადარი.
|-
|  1L117
| [[File:P-37 in the Technical museum Togliatti.jpg|150px]]
|{{დროშა|სსრკ}}
| უცნობია
| ადრეული გაფრთხილების რადარი.
|-
|}

== სქოლიო ==

{{სქოლიო|2}}

[[კატეგორია:საქართველოს შეიარაღებული ძალები|საქართველო]]
[[კატეგორია:საბრძოლო მანქანები]]</text>
      <sha1>jil9iibdo76by55jon1q4ycc1vy2g24</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში ექვსი წითლით</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288126</id>
    <revision>
      <id>5427291</id>
      <parentid>4551857</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:37:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427291</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8080" sha1="le44pk4r6liej8a9rx19z4rhmk7w599" xml:space="preserve">'''მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში ექვსი წითლით''' — [[სნუკერი]]ს მოწვევითი ტურნირი, რომელშიც ტრადიციული სნუკერისგან განსხვავებით გამოიყენება ექვსი წითელი ბურთულა. ტარდება [[ტაილანდი|ტაილანდში]], [[ბანგკოკი|ბანგკოკში]], Montien Riverside Hotel-ში. მოცემული ფორმა (ექვსი წითელი) ჯერჯერობით ექსპერიმენტულად ითვლება. მისი მიზანია პუბლიკისა და თვითონ მოთამაშეების რეაქციის შეფასება. ეს ნაბიჯი გადაიდგა პუბლიკის მხრიდან სნუკერისადმი ინტერესის გაზრდის მიზნით. ჯერჯერობით ამგვარი მოწვევითი ტურნირები ტარდება [[WPBSA]]-ს კონტროლის გარეშე. მოცემული ტურნირი ტარდება აზიის ბილიარდის ასოციაციის ეგიდის ქვეშ. მოთამაშეების თითქმის ნახევარს წარმოადგენენ [[მეინ-ტური]]ს წარმომადგენლები, დანარჩენები კი აზიის საუკეთესო მოთამაშეები არიან, ძირითადად [[ტაილანდი]]დან. თამაშის ასეთი ფორმატის დროს მაქსიმალური ბრეიკი შეადგენს 75 ქულას. [[სნუკერის სეზონი 2008-2009|2008/09 წლების სეზონზე]] ტურნირში გაიმარჯვა [[რიკი უოლდენი|რიკი უოლდენმა]]. დაფიქსირდა ექვსი 75-ქულიანი მაქსიმუმი. [[სნუკერის სეზონი 2009-2010|2009/10 წლების სეზონზე]] გამარჯვება მოიპოვა პუბლიკის ფავორიტმა [[ჯიმი უაიტი|ჯიმი უაითმა]]. ამ ტურნირზე გაკეთდა 3 მაქსიმალური ბრეიკი, ერთ-ერთი მათგანი კი თვითონ უაითს ეკუთვნოდა. მიმდინარე ჩემპიონია [[სტივენ მაგუაიერი]].

== ფორმატი ==
საწყის სტადიაზე 8 ჯგუფია 6-6 მოთამაშით.

თითოეული ჯგუფიდან 4 მოთამაშე გადის 1/16 ფინალში. შემდეგ — პლეი-ოფი.

== საპრიზო ფონდი 2009 წლისთვის ==

* გამარჯვებული — 1,000,000 [[ბატი (ვალუტა)|baht]] (დაახლოებით 30000 [[ამერიკული დოლარი|$]])
* ფინალისტი — 500,000 baht (დაახლოებით 15000 $)
* ნახევარფინალისტები — 250,000 baht (დაახლოებით 7500 $)
* 1/4 ფინალის მონაწილეები — 150,000 baht (დაახლოებით 4400 $)
* 1/8 ფინალის მონაწილეები — 70,000 baht (დაახლოებით 2000 $)
* 1/16 ფინალის მონაწილეები — 35,000 baht (დაახლოებით 1000 $)
* საპრიზო ფონდი — 3,720,000 baht (დაახლოებით 110000 $)

== გამარჯვებულები ==

{| border = &quot;1&quot; cellpadding = &quot;2&quot; cellspacing = &quot;0&quot; align = &quot;center&quot;
|-
! align = &quot;center&quot; bgcolor = &quot;#00AF00&quot; | წელი
! align = &quot;center&quot; bgcolor = &quot;#00AF00&quot; | ჩემპიონი
! align = &quot;center&quot; bgcolor = &quot;#00AF00&quot; | ფინალისტი
! align = &quot;center&quot; bgcolor = &quot;#00AF00&quot; | ანგარიში
! align = &quot;center&quot; bgcolor = &quot;#00AF00&quot; | სეზონი
|-
| colspan = &quot;5&quot; bgcolor = &quot;#C0FFC0&quot; align = &quot;center&quot; | '''Sangsom 6-red Snooker International'''
|-
| [[Sangsom 6-red Snooker International 2008|2008]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[რიკი უოლდენი]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[სტიუარტ ბინემი]]
| align = &quot;center&quot; | 8:3
| [[სნუკერის სეზონი 2008/2009|2008/09]]
|-
| colspan = &quot;5&quot; bgcolor = &quot;#COFFCO&quot; align = &quot;center&quot; | '''Sangsom 6-red World Grand Prix'''
|-
| [[Sangsom 6-red World Grand Prix 2009|2009]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[ჯიმი უაიტი]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[ბარი ჰოკინსი]]
| align = &quot;center&quot; | 8:6
| [[სნუკერის სეზონი 2009/2010|2009/10]]
|-
| colspan = &quot;5&quot; bgcolor = &quot;#C0FFC0&quot; align = &quot;center&quot; | '''Sangsom 6-red World Championship'''
|-
| [[Sangsom Six-red World Championship 2010|2010]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[მარკ სელბი]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[რიკი უოლდენი]]
| align = &quot;center&quot; | 8:6
| [[სნუკერის სეზონი 2010/2011|2010/11]]
|-
| [[Sangsom Six-red World Championship 2012|2012]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[მარკ დევისი]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[შონ მერფი]]
| align = &quot;center&quot; | 8:4
| [[სნუკერის სეზონი 2012/2013|2012/13]]
|-
| [[Sangsom Six-red World Championship 2013|2013]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[მარკ დევისი]]
| {{დროშანიშანი|ავსტრალია}} [[ნილ რობერტსონი]]
| align = &quot;center&quot; | 8:4
| [[სნუკერის სეზონი 2013/2014|2013/14]]
|-
| [[Sangsom Six-red World Championship 2014|2014]]
| {{დროშანიშანი|შოტლანდია}} [[სტივენ მაგუაიერი]]
| {{დროშანიშანი|ინგლისი}} [[რიკი უოლდენი]]
| align = &quot;center&quot; | 8:7
| [[სნუკერის სეზონი 2014/2015|2014/15]]
|}

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.global-snooker.com/2009-sangsom-6-reds-snooker.asp ტურნირი Global Snooker-ზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100111195049/http://www.global-snooker.com/2009-sangsom-6-reds-snooker.asp |date=2010-01-11 }}
* [http://top-snooker.com/tournament/others/81 ტურნირი Top-snooker-ზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150620123801/http://top-snooker.com/tournament/others/81 |date=2015-06-20 }}
* [http://www.cajt.pwp.blueyonder.co.uk/6Red.html კრის ტერნერის არქივი]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120216155754/http://www.cajt.pwp.blueyonder.co.uk/6Red.html |date=2012-02-16 }}

{{სნუკერის ტურნირები}}

[[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში ექვსი წითლით]]</text>
      <sha1>le44pk4r6liej8a9rx19z4rhmk7w599</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნაივაშის შეთანხმება</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291067</id>
    <revision>
      <id>5427411</id>
      <parentid>4773482</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:09:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427411</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8577" sha1="eo4st4pfm1mfgazky2art5wy3c1qt2j" xml:space="preserve">[[ფაილი:Political Regions of Sudan - July 2006.svg|thumb|სუდანის რეგიონები და სადავო ტერიტორიები:{{legend|#00adef|სამხრეთი სუდანი.}}
{{legend|yellow|[[აბიეის რაიონი|აბიეის]] რაიონი.}}
{{legend|#fb6282|[[სამხრეთი კორდოფანი]] და [[ცისფერი ნილოსის შტატი|ცისფერი ნილოსი]].}}]]
'''ნაივაშის შეთანხმება''' ({{lang-en|Naivasha agreement}}) — სამშვიდობო შეთანხმება, რომელსაც ხელი მოაწერეს [[სუდანის სახალხო განმათავისუფლებელი მოძრაობა|სუდანის სახალხო განმათავისუფლებელმა მოძრაობამ]] და [[სუდანი|სუდანმა]] 2005 წელს. ხელშეკრულების შედეგად დასრულდა [[სუდანის მეორე სამოქალაქო ომი]]. გარდა ამისა, ნაივაშის ხელშეკრულების შედეგად გაინისაზღვრა [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] [[სამხრეთ სუდანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (2011)|დამოუკიდებლობის რეფერენდუმის]] თარიღი.

== შეთანხმების კომპონენტები ==
კონფლიქტის მხარეებს შორის ხელი მოეწერა შემდეგ ხელშეკრულებებს (პროტოკოლებს):

* '''მაჩაკოსის პროტოკოლი''' — ხელი მოაწერეს [[მაჩაკოსი|მაჩაკოსში]], [[კენია]], 2002 წლის 20 ივლისს. 
* '''ხელისუფლების განაწილების პროტოკოლი''' — ხელი მოაწერეს [[ნაივაშა]]ში, [[კენია]], 2004 წლის 26 მაისს. 
* '''შეთანხმება ბუნებრივი რესურსების განაწილების შესახებ''' —  ხელი მოაწერეს [[ნაივაშა]]ში, [[კენია]], 2004 წლის 7 იანვარს. 
* '''შეთანხმება აბიეის რაიონში კონფლიქტის დარეგულირების შესახებ''' — ხელი მოაწერეს [[ნაივაშა]]ში, [[კენია]], 2004 წლის 26 მაისს. 
*  '''შეთანხმება სამხრეთ კორდოფანში და ცისფერ ნილოსში კონფლიქტის დარეგულირების შესახებ''' — ხელი მოაწერეს [[ნაივაშა]]ში, [[კენია]], 2004 წლის 26 მაისს. 
* '''შეთანხმება უსაფრთხოების ზომების შესახებ'''  — ხელი მოაწერეს [[ნაივაშა]]ში, [[კენია]], 2003 წლის 25 სექტემბერს. 
* '''შეთანხმება ცეცხლის შეწყვეტისა და რეგიონში უსაფრთხოების ზომების შესახებ''' — ხელი მოაწერეს [[ნაივაშა]]ში, [[კენია]], 2004 წლის 30 ოქტომბერს.
* '''აღსრულების შეთანხმება''' — ხელი მოაწერეს [[ნაივაშა]]ში, [[კენია]], 2004 წლის 31 დეკემბერს.

ნაივაშის ხელშეკრულებას ხელი მოეწერა [[2005]] წლის [[9 იანვარი|9 იანვარს]].

== მხარეთა გამიჯვნის პროცესი ==
[[2007]] წლის 11 ოქტომბერს სუდანის სახალხო განმათავისუფლებელი მოძრაობა გავიდა სუდანის მთავრობიდან და [[ხარტუმი]] დაადანაშაულა სამშვიდობო ხელშეკრულების დარღვევაში. კერძოდ, სსგმ ამტკიცებდა, რომ მთავრობაში კვლავ დომინირებდა [[სუდანის ეროვნული კონგრესი|ეროვნული კონგრესი]] და 15 000 ჯარისკაცი ჯერ კიდევ იმყოფებოდა [[სამხრეთი სუდანი]]ს ტერიტორიაზე. თუმცა სსგმ აცხადებდა, რომ არ სურდა ომის ვითარებაში დაბრუნება&lt;ref&gt;[http://irinnews.org/Report.aspx?ReportId=74746 «SUDAN: Southern pull-out threatens peace deal»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120213212510/http://irinnews.org/Report.aspx?ReportId=74746 |date=2012-02-13 }}, ''[[IRIN]]'', 11 October 2007&lt;/ref&gt;.

[[2007]] წლის 13 დეკემბერს, სსგმ კვლავ დაუბრუნდა სუდანის მთავრობას. ხელმოწერილი შეთანხმება ადასტურება რომ ადგილები მთავრობაში როტაციის პრინციპით გადანაწილდებოდა [[ჯუბა]]სა და [[ხარტუმი|ხარტუმს]] შორის ყოველ სამ თვეში ერთხელ. ასევე მიაღწიეს შეთანხმებას ჯარების საზღვრის გასწვრივ გაყვანის შესახებ&lt;ref&gt;[http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/7139757.stm «Sudan to have shuttle government»], ''BBC News'', 13 December 2007&lt;/ref&gt;. 

[[2008]] წლის 8 იანვარს სუდანის [[სუდანის შეიარაღებული ძალები|შეიარაღებულმა ძალებმა]] საბოლოოდ დატოვეს [[სამხრეთი სუდანი]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://afp.google.com/article/ALeqM5iNfis0IPhNcXbXruOh9lAQmQQxvw |title=AFP: North Sudan troops complete southern withdrawal: ex-rebels&lt;!-- Bot generated title --&gt; |accessdate=2010-09-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100925061428/http://afp.google.com/article/ALeqM5iNfis0IPhNcXbXruOh9lAQmQQxvw |archivedate=2010-09-25 }}&lt;/ref&gt;.

==რესურსები ინტერნეტში==
* Густерин П. [http://arabinform.com/publ/mezhsudanskij_konflikt_i_interesy_zarubezhnykh_stran/113-1-0-1185 Межсуданский конфликт и интересы зарубежных стран] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170721175426/http://arabinform.com/publ/mezhsudanskij_konflikt_i_interesy_zarubezhnykh_stran/113-1-0-1185 |date=2017-07-21 }}
* [https://web.archive.org/web/20081109074220/http://www.hrw.org/english/docs/2004/11/18/sudan9668.htm ''Sudan: Human Rights Accountability Must Be Part of North-South Peace Agreement''] {{ref-en}}
* [http://www.swp-berlin.org/en/common/get_document.php?asset_id=1932 «Sudan after the Naivasha Peace Agreement: No Champagne Yet»] {{ref-en}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:სუდანის ისტორია]]
[[კატეგორია:სამშვიდობო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის ისტორია]]</text>
      <sha1>eo4st4pfm1mfgazky2art5wy3c1qt2j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ალექსანდრე ინაშვილი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>301112</id>
    <revision>
      <id>5427445</id>
      <parentid>5420120</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:02:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Anry.kiknavelidze</username>
        <id>107458</id>
      </contributor>
      <origin>5427445</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160527" sha1="5t02o3ne2tpqmy8o8cr5hsy32sqqk2r" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუსიკოსი
|სახელი = ალექსანდრე (სანდრო) ინაშვილი
|ორიგინალური სახელი=
|სურათი = Inashvili sandro.jpg
|ფოტოს_სიგანე = &lt;!-- მიუთითეთ მხოლოდ ციფრები, 250-დან 300-მდე, პიქსელების (პქ) ხსენების გარეშე --&gt; 
|სათაური = 
|ნამდვილისახელი  = 
|მეტსახელი =
|დაიბადა = 
|დაბადების ადგილი =
|გარდ = 
|გარდ ადგილი =
|წარმოშობა = 
|ინსტრუმენტი = 
|დისკოგრაფია =
|მიმართულება = [[ოპერა]], [[რომანსი]], [[ქართული ხალხური მუსიკა]]
|ჟანრი = 
|საქმიანობა = საოპერო მომღერალი ([[ბარიტონი]])
|აქტიურობის წლები    = {{circa}} 1910-1950
|ლეიბლი = 
|ამჟამინდელი_წევრობა = 
|ყოფილი_წევრობა =
|წარმოქმნილი ჯგუფები =
|წარმოქმნილი ჯგუფებიდან = 
|მეუღლე =
|პარტნიორი = 
|საიტი = 
|წევრები = 
|ყოფილი წევრები  = 
|აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = 
}}
'''ალექსანდრე (სანდრო) იობის (იოველის) ძე ინაშვილი''' (დ. [[23 აგვისტო]], [[1887]], [[თბილისი]] — გ. [[4 ივნისი]], [[1958]], იქვე) — [[ქართველები|ქართველი]] საოპერო [[მომღერალი]], ქართული ვოკალური ხელოვნების ერთ-ერთი ფუძემდებელი და არაერთი ქართული საოპერო პარტიის პირველი შემსრულებელი, [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი|საქართველოს]] ([[1941]]) და [[სსრკ სახალხო არტისტი]] ([[1950]]).

ინაშვილი იყო უმნიშვნელოვანესი ფიგურა ეროვნული საოპერო ტრადიციის ჩამოყალიბებაში. განთქმული თავისი ხავერდოვანი [[ბარიტონი (ხმა)|ტემბრითა]] და უზადო ტექნიკური ოსტატობით, იგი იყო ერთ-ერთი პირველი ქართველი მომღერალი, რომელმაც წარმატებით დააკავშირა [[ქართული ხალხური მუსიკა|ტრადიციული ხალხური პოლიფონია]] და დასავლეთევროპული [[ბელკანტო]]ს მკაცრი მოთხოვნები. მრავალწლიანი კარიერის განმავლობაში იგი იქცა საქართველოს კულტურული გამოღვიძების სიმბოლოდ და საშემსრულებლო ხელოვნებაში შეტანილი უდიდესი წვლილისთვის [[სსრკ სახალხო არტისტი]]ს წოდება დაიმსახურა.

მისი პროფესიული აღმავლობა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის საოპერო თეატრში]] დაიწყო, თუმცა მისი არტისტიზმი მნიშვნელოვნად დაიხვეწა იტალიაში მიღებული განათლებისა და ცნობილ ტენორ [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ხანგრძლივი შემოქმედებითი პარტნიორობის შედეგად. ამ ტანდემმა საფუძველი ჩაუყარა ეროვნული საოპერო შედევრების შესრულებას ქვეყნის მუსიკალური იდენტობის ფორმირების გარდამტეხ ეპოქაში. ინაშვილი განსაკუთრებით ცნობილია ისეთი საკულტო პარტიების პირველი შესრულებით, როგორიცაა მურმანი [[ზაქარია ფალიაშვილი]]ს ოპერაში [[აბესალომ და ეთერი]]“ და კიაზო „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“. ამასთანავე, მან შექმნა აღიარებული სახეები კლასიკურ რუსულ და იტალიურ რეპერტუარში, რომელთა შორისაც გამორჩეულია ონეგინი ([[ჩაიკოვსკი]]ს [[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|„ევგენი ონეგინი“]]), რიგოლეტო ([[ჯუზეპე ვერდი|ვერდის]] „[[რიგოლეტო (ოპერა)|რიგოლეტო]]“) და სკარპია ([[ჯაკომო პუჩინი|პუჩინის]] „[[ტოსკა]]“).

გარდა სასცენო მოღვაწეობისა, ინაშვილი იყო პედაგოგი და რეჟისორი, რომელმაც, როგორც [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის]] პროფესორმა, ქართული ვოკალური ხელოვნების არაერთი წარმომადგენელი აღზარდა.

==ბიოგრაფია==
=== ადრეული წლები და ოჯახური გარემო ===
სანდრო ინაშვილი დაიბადა 1889 წლის 23 ([[იულიუსის კალენდარი|ძველი სტილით]] 11) აგვისტოს [[თბილისი|თბილისის]] [[კუკია|კუკიის უბანში]]. იგი და-ძმებს შორის უფროსი იყო ოჯახში, რომელმაც მოგვიანებით რამდენიმე პროფესიონალი მომღერალი აღზარდა. მამამისი, იობ ინაშვილი (1864–1906), დაიბადა [[სიღნაღის მაზრა|სიღნაღის მაზრის]] სოფელ [[ვაქირი|ვაქირში]], შეძლებული გლეხის ოჯახში. ბავშვობაში იგი თბილისში ჩამოიყვანეს, სადაც პროფესიულ სასწავლებელში დურგლობას დაეუფლა. მოგვიანებით მუშაობდა რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში, შინ კი სახარატო დაზგა ჰქონდა და კერძო შეკვეთებს ასრულებდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=6–7}}

ინაშვილის დედა, პელაგია ვლადიმიროვა, თბილისში დაიბადა და გაიზარდა. მისი წინაპრები საქართველოში ქვეყნის [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში შესვლის შემდგომ პერიოდში დასახლდნენ. სანდრო მრავალენოვან და სოციალურად შერეულ ურბანულ გარემოში გაიზარდა, თუმცა ოჯახის შინაურმა კულტურამ შეინარჩუნა მჭიდრო კავშირი ქართულ ადათ-წესებთან, სტუმართმოყვარეობასთან და მუსიკალურ ყოფასთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=7}}

ოჯახურმა გარემომ გადამწყვეტი როლი ითამაშა ინაშვილის ადრეულ მუსიკალურ განვითარებაში. მამამისს კარგი ბანი ჰქონდა, სიყმაწვილიდანვე მღეროდა საეკლესიო გუნდებში და ფლობდა სხვადასხვა მუსიკალურ ინსტრუმენტს. ოჯახური შეკრებები ხშირად სიმღერით სრულდებოდა, განსაკუთრებით [[ქართული ხალხური მუსიკა|კახური სიმღერებით]], რასაც პატარა სანდრო ადრეული ასაკიდანვე უერთდებოდა. ასეთმა არაფორმალურმა ოჯახურმა მუსიკალობამ მას ვოკალური შესრულების პირველი პრაქტიკული გამოცდილება მისცა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=8}}

ოჯახის ფართო წრის მუსიკალური გავლენაც მნიშვნელოვანი იყო. დედის ახლო ნათესავი, [[კაზიმირ ცხომელიძე]], იყო გამორჩეული ბარიტონი და მუსიკალური მოღვაწე, რომელმაც [[მოსკოვის კონსერვატორია|მოსკოვის ფილარმონიული სასწავლებელი]] დაამთავრა და მონაწილეობდა [[ქართული ფილარმონიული საზოგადოება|ქართული ფილარმონიული საზოგადოების]] მუშაობაში. იგი ასრულებდა ბარიტონის წამყვან პარტიებს ქართულენოვან ოპერებში და აქტიურად მოღვაწეობდა ოპერის ქართულ ენაზე შესრულების პოპულარიზაციისთვის. ცხომელიძე ინაშვილების ოჯახის ხშირი სტუმარი იყო; იგი ბავშვებს მუსიკისადმი ინტერესს უღვიძებდა, მათთან ერთად მუშაობდა სიმღერაზე და სანდროს აცნობდა თბილისის საკონცერტო ცხოვრებასა და მუშათა კულტურულ წრეებს. ამ გავლენებმა ჩამოაყალიბა მომავალი მომღერლის მუსიკალური გემოვნება ყოველგვარი ფორმალური პროფესიული მომზადების დაწყებამდე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=8–9}}&lt;ref&gt;{{cite magazine |last=ცხომელიძე|first=კაზიმირ|date=1909 |title=ზაკავკაზსკოე ობოზრენიე|url= |magazine=|location=|publisher=|access-date=}}&lt;/ref&gt;

მთელი ოჯახი მჭიდროდ იყო დაკავშირებული ვოკალურ ხელოვნებასთან. სანდროს უმცროსმა ძმებმა მოგვიანებით მუსიკალური კარიერა სასცენო ფსევდონიმებით გააგრძელეს, რადგან ერთ ოჯახში სამი ბარიტონის ერთი გვარით ყოფნა პრაქტიკულად მიზანშეწონილად არ მიიჩნიეს. გრიგოლი, მოგვიანებით ცნობილი როგორც [[გრიგოლ ვენაძე|ვენაძე]], [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის ოპერის]] ერთ-ერთი წამყვანი ბარიტონი გახდა, ხოლო ანტონმა ასევე მიიღო მუსიკალური განათლება და საკონცერტო სცენაზე გაითქვა სახელი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=7–8}}
=== ბავშვობის მუსიკალური განათლება ===
[[File:ალექსანდრე კავსაძე.jpg|მინი|მარცხნივ|სანდრო კავსაძე]]
ინაშვილის ადრეული მუსიკალური განათლება ბავშვობიდანვე დაიწყო და მჭიდროდ იყო დაკავშირებული სკოლასთან, ეკლესიასთან და თბილისის ფართო ურბანულ მუსიკალურ კულტურასთან. შვიდი წლის ასაკში იგი ზედგინიძის კერძო სკოლაში შეიყვანეს, სადაც სწავლება ქართულ ენაზე მიმდინარეობდა. მას შემდეგ, რაც ოჯახი [[დიდუბე|დიდუბეში]] გადასახლდა, მან სწავლა რკინიგზის სასწავლებელში განაგრძო — დაწესებულებაში, რომელიც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი აღმოჩნდა მისი პირველი სისტემური მუსიკალური წვრთნისთვის.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=10}}

რკინიგზის სასწავლებელში იგი მოხვდა [[ალექსანდრე კავსაძე|სანდრო კავსაძის]] მეთვალყურეობის ქვეშ, რომელიც იყო გამოჩენილი მომღერალი, ლოტბარი და ქართული ხალხური და საგუნდო ტრადიციების მცველი. კავსაძემ მალევე შეამჩნია ბიჭის გამორჩეული მუსიკალური სმენა და სუფთა დისკანტი, მიიღო იგი გუნდში, შეასწავლა საეკლესიო გალობა და მალე სოლისტობაც მიანდო. გუნდი ხშირად გალობდა რკინიგზის ეკლესიაში და მოკლე დროში ახალგაზრდა ინაშვილი ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ბავშვი-მომღერალი გახდა. კავსაძე მის ნიჭს სერიოზულად ეპყრობოდა: მას დაუნიშნეს მცირე ყოველთვიური გასამრჯელო, რომელიც მოგვიანებით გაუზარდეს და მოუწოდებდნენ გაფრთხილებოდა და განევითარებინა საკუთარი ხმა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=10–11}}

ეს ადრეული წვრთნა არ შემოიფარგლებოდა მხოლოდ საეკლესიო რეპერტუარით. კავსაძე ბავშვებს ქართულ ხალხურ სიმღერებსაც ასწავლიდა და ინაშვილი თავის ხალხურ ანსამბლშიც ჩარიცხა, რომელიც გამოდიოდა ისეთ ადგილებში, როგორიცაა [[ავჭალის აუდიტორია]] და თბილისის სხვადასხვა უბნები. იქ მომავალი მომღერალი გაეცნო ქართლ-კახურ სიმღერებს და შეითვისა ქართული ხალხური სტილის ავთენტური გააზრება. მიუხედავად იმისა, რომ კავსაძე არ იყო ვოკალის პედაგოგი საოპერო გაგებით, მან დიდი სიზუსტით გადასცა ბიჭს ხალხური იდიომის ხასიათი და ინტონაციური მთლიანობა. ეს საფუძველი მოგვიანებით გადამწყვეტი აღმოჩნდა ინაშვილის წარმატებისთვის, როგორც პირველი ქართული ოპერებისა და ქართული კამერულ-ვოკალური რეპერტუარის ინტერპრეტატორისთვის.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=11}}

=== სიყმაწვილე, გაჭირვება და პირველი თეატრალური ინტერესები ===
[[ფაილი:Inashvili young.tif|მინი|ახალგაზრდა სანდრო ინაშვილი, {{circa}} 1910]]
ადრეული მუსიკალური განათლების პარალელურად, ინაშვილი ხშირად ესწრებოდა თბილისში გამართულ კონცერტებსა და სპექტაკლებს, რამაც ბავშვი-მომღერლის მუსიკალური მგრძნობელობა თანდათან სცენური ცხოვრების უფრო ფართო სურვილად გარდაქმნა. შალვა კაშმაძის მონოგრაფიაში დაცული ერთი განსაკუთრებით ნათელი მოგონება ეხება მის ბავშვობაში ოპერეტა „ჯოჯოხეთური სიყვარულის“ ნახვას; მიუხედავად იმისა, რომ სანახაობამ იგი შეაშინა, ამავდროულად წარუშლელი შთაბეჭდილებაც დატოვა და მსახიობობის სურვილი გაუძლიერა. მალევე მან დაიწყო სამოყვარულო წარმოდგენების დადგმა მეზობელ ბავშვებთან ერთად, მოგვიანებით კი ჩამოაყალიბა საბავშვო გუნდი, რომელსაც სადღესასწაულო დღეებში თავადვე დირიჟორობდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=12–13}}

თეატრალური მისწრაფება კიდევ უფრო გაღრმავდა ავჭალის აუდიტორიასა და რკინიგზის სახელოსნოებთან არსებულ სამოყვარულო საოპერო და დრამატულ წრეებთან კონტაქტით. 1900-იან წლებში, [[ზაქარია ფალიაშვილი|ზაქარია ფალიაშვილისა]] და სხვა მუსიკოსების ხელმძღვანელობით, ამ სივრცეებში იმართებოდა ევროპული [[ოპერა|ოპერებისა]] და დრამატული ნაწარმოებების დადგმები. ახალგაზრდა ინაშვილი ამ აქტივობებს მონდომებით ადევნებდა თვალს და სპექტაკლებს ხშირად ესწრებოდა, მიუხედავად მშობლების წუხილისა სწავლისა და ყოველდღიური რეჟიმის გამო. ცოცხალ შესრულებასთან ასეთმა მუდმივმა შეხებამ იგი შეაჩვია სცენურ რეპერტუარს და ატმოსფეროს, რაც დაეხმარა ბავშვური გატაცების გაცნობიერებულ მხატვრულ მისწრაფებად ქცევაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=12–13}}

მნიშვნელოვანი ნაბიჯი ამ მიმართულებით გადაიდგა, როდესაც ინჟინერმა დავიდოვსკიმ, თეატრის მოყვარულმა რკინიგზის სახელოსნოებიდან, მუშების შვილებისგან შეადგინა საბავშვო დასი. ამ ჯგუფში მოზარდმა ინაშვილმა — რომელიც მონაწილეთა შორის ყველაზე უფროსი იყო — შეასრულა პოდკოლესინის როლი [[ნიკოლოზ გოგოლი|ნიკოლოზ გოგოლის]] პიესაში „ქორწინება“. სპექტაკლმა წარმატებით ჩაიარა და მასზე გადამწყვეტი გავლენა მოახდინა: ამ დებიუტის შემდეგ მან მტკიცედ გადაწყვიტა მსახიობი გამხდარიყო. ეს ეპიზოდი წარმოადგენს მის პირველ დაფიქსირებულ მონაწილეობას ორგანიზებულ დრამატულ დადგმაში, გუნდში სიმღერისა და ბავშვთა სადღესასწაულო გამოსვლებისგან დამოუკიდებლად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=13}}

ამავდროულად, მისი სიყმაწვილე რთულ სოციალურ და პოლიტიკურ ვითარებაში მიმდინარეობდა. რკინიგზის სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ მან სწავლა ვაჟთა მეორე გიმნაზიაში განაგრძო. სწორედ იქ ყოფნისას მოუსწრო მას [[რუსეთის რევოლუცია (1905)|1905 წლის რევოლუციურმა]] მოვლენებმა. ოჯახი დაზარალდა არეულობის შემდგომი რეპრესიების დროს, როდესაც დიდუბის მუშათა უბანი ცეცხლის ქვეშ მოექცა და მათი სახლი ძლივს გადაურჩა განადგურებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=13}}

კიდევ უფრო მძიმე დარტყმა იყო მამის გარდაცვალება, რაც, სავარაუდოდ, იმ მშფოთვარე დღეებში გადატანილი ავადმყოფობის შედეგი იყო. როგორც ექვსსულიანი ოჯახის უფროს ვაჟს, ინაშვილს მოუწია საკუთარ თავზე აეღო ოჯახის რჩენის პასუხისმგებლობა. ოჯახი ერთ პატარა ოთახში გადავიდა საცხოვრებლად, ხოლო საარსებო წყაროს ძიებამ სწავლის გაგრძელება სულ უფრო გაართულა. 1907 წელს მან მიატოვა გიმნაზია და მუშაობა დაიწყო რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში — თავდაპირველად მჭედლად, მოგვიანებით კი სააღრიცხვო განყოფილებაში. იქ იგი 1911 წლამდე დარჩა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=13–14}} გაჭირვების წლებს არ გაუწყვეტია მისი კავშირი მუსიკასთან და სცენასთან. რკინიგზის სახელოსნოებმა, მუშათა წრეებმა და სამოყვარულო კულტურულმა დაწესებულებებმა მას არა მხოლოდ სამუშაო, არამედ სოციალური გარემოც მისცეს, რომელიც მხარს უჭერდა მის მხატვრულ ამბიციებს. ბიოგრაფია ხაზს უსვამს, რომ მისი თანამშრომლები ამაყობდნენ მისი ნიჭით და ცდილობდნენ ხელი შეეწყოთ, რომ მძიმე შრომის მიუხედავად, მას რეპეტიციებსა და გაკვეთილებზე დასწრება შეძლებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=14–15}}

=== ვოკალური მომზადება და მხატვრული ფორმირება ===
ინაშვილის მხატვრულ განვითარებაში გარდამტეხი მომენტი დადგა გარდატეხის ასაკში მისი ხმის ტრანსფორმაციასთან ერთად. დაახლოებით თოთხმეტი წლის ასაკამდე იგი საეკლესიო გუნდებსა და სანდრო კავსაძის ხალხურ ანსამბლში მღეროდა, თუმცა [[სქესობრივი მომწიფება|სქესობრივი მომწიფების]] დაწყებისთანავე მან დროებით სრულიად დაკარგა ხმა. ამ ემოციურად რთული წყვეტის შემდეგ ხმა დაუბრუნდა და ჩამოყალიბდა [[ბარიტონი (ხმა)|ბარიტონად]], რითაც განისაზღვრა ის ვოკალური კატეგორია, რომელშიც მან შემდგომი კარიერა შექმნა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=15}}

ამ გარდამავალი პერიოდის შემდეგ მისი პირველი მნიშვნელოვანი აქტივობა იყო კაზიმირ ცხომელიძის მიერ ორგანიზებულ გუნდში მონაწილეობა. ამ ანსამბლის შემადგენლობაში იგი გამოდიოდა ყოფილი [[რუსთაველის თეატრი|საარტისტო საზოგადოების თეატრში]], ქართულ კლუბში, ავჭალის აუდიტორიაში, [[ნაძალადევი|ნაძალადევში]] და თბილისის სხვა უბნებში. რეპერტუარი მოიცავდა გუნდებს ოპერებიდან და [[ოპერეტა|ოპერეტებიდან]], ქართულ ხალხურ სიმღერებთან ერთად. ამ პერიოდში მოხდა ინაშვილის გამოსვლა საბავშვო გუნდის დისციპლინიდან უფრო მრავალფეროვან და თეატრალურად ორიენტირებულ მუსიკალურ გარემოში. ამავდროულად, ამან გააფართოვა მისი ცოდნა საოპერო რეპერტუარის შესახებ და უფრო სერიოზულად დააყენა საჯარო შესრულების მოთხოვნების წინაშე, ვიდრე მანამდე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=15–16}}
[[ფაილი:ნიკო სულხანიშვილი.jpg|მინი|ნიკო სულხანიშვილი]]
1908 წელს, ცხომელიძის რეკომენდაციით, ინაშვილი შევიდა სახალხო სახლთან არსებულ მუსიკალურ წრეში. ამან იგი უფრო პროფესიონალურად ორგანიზებულ გარემოში მოახვედრა, სადაც ოპერები და ოპერეტები იდგმებოდა ქართულ და რუსულ ენებზე და სადაც იგი უფრო ფართო რეპერტუარულ და ინსტიტუციურ ჩარჩოებს გაეცნო. დაახლოებით იმავე პერიოდში მან მიიპყრო [[ნიკო სულხანიშვილი|ნიკო სულხანიშვილის]] ყურადღება, რომელმაც დააფასა მისი ხმის სილამაზე და მუსიკალობა. სულხანიშვილმა იგი თავის გუნდში სოლისტად აირჩია, რის შემდეგაც ინაშვილი წარმატებით გამოვიდა რამდენიმე კონცერტზე, რამაც კიდევ უფრო განამტკიცა მისი, როგორც ნიჭიერი ახალგაზრდა ბარიტონის რეპუტაცია.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=17–18}}

ფორმალური ვოკალური განათლებისკენ გადადგმული მნიშვნელოვანი ნაბიჯი დაკავშირებული იყო ტენორ ნ. დ. კოვალენსკისთან. მას შემდეგ, რაც კოვალენსკიმ მოისმინა ინაშვილი მცირე საოპერო პარტიაში, დაინტერესდა, თუ სად სწავლობდა იგი. როდესაც გაიგო, რომ ახალგაზრდას პროფესიული განათლება არ ჰქონდა მიღებული, კოვალენსკიმ იგი გაკვეთილებზე მიიწვია და ახალგაზრდა მომღერლის სწავლებას უსასყიდლოდ დათანხმდა. კოვალენსკისთან, მისი პიანისტი დის დახმარებით, ინაშვილმა დაიწყო თანამედროვე ვოკალური ტექნიკის საფუძვლების ათვისება. მიუხედავად იმისა, რომ ეს პერიოდი მხოლოდ ერთ წელს, პედაგოგის თბილისიდან წასვლამდე გაგრძელდა, კოვალენსკი ითვლება ინაშვილის პირველ პროფესიონალ მასწავლებლად და მის სახელს უკავშირდება მომღერლის ვოკალური კულტურის ძირითადი საფუძვლების ჩამოყალიბება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=18–21}}

მისი მეორე და უფრო მნიშვნელოვანი მასწავლებელი იყო პროფესორი [[ევგენი რიადნოვი]], მაღალი რეპუტაციის მქონე ვოკალის პედაგოგი და ყოფილი ტენორი, რომელიც ცნობილი ბელგიელი ტენორის, [[კამილ ევერარდი|კამილ ევერარდის]] მოსწავლე იყო. რიადნოვმა ინაშვილი 1910 წლის საქველმოქმედო კონცერტის შემდეგ მოისმინა და მაშინვე მიიწვია თავის სტუდიაში. ისევე როგორც კოვალენსკის შემთხვევაში, ფინანსური დაბრკოლებები სწავლის გაგრძელებას საფრთხეს უქმნიდა, თუმცა, გადმოცემის თანახმად, რიადნოვმა დაჟინებით მოითხოვა მისი უფასოდ მიღება. მისი ხელმძღვანელობით ინაშვილის წვრთნამ უფრო სისტემური და განვითარებული ფორმა მიიღო. მალე რიადნოვმა უზრუნველყო მისი ჩარიცხვა მუსიკალურ სასწავლებელში მეორე კურსზე, რითაც იგი ჩართო იმ ინსტიტუციურ გარემოში, სადაც პრაქტიკული გამოცდილება და ფორმალური სწავლება ერთმანეთს აძლიერებდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=21–25}}

ეს მხატვრული ფორმირება კვლავ მძიმე მატერიალური პირობების ფონზე მიმდინარეობდა. ამ წლების განმავლობაში ინაშვილი კვლავ ინახავდა ოჯახს და ხშირად უწევდა მუშაობის, რეპეტიციების, სპექტაკლებისა და ვოკალური მეცადინეობის ერთმანეთთან შეთავსება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=20–21}} რიადნოვთან სწავლის რამდენიმე წლის შემდგ ინაშვილს ათვისებული ჰქონდა პროფესიული ვოკალური ტექნიკის ელემენტები, უფრო თავდაჯერებულად ფლობდა საოპერო სტილს და შეეძლო სულ უფრო რთული სოლო პარტიების შესრულება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=24–25}}

=== პირველი გამოსვლები და საგასტროლო კარიერა ===
ინაშვილის გადასვლა სტუდენტობისა და ანსამბლის მომღერლობიდან საჯაროდ აღიარებულ საოპერო შემსრულებლობამდე თანდათანობით მოხდა მცირე სცენური პარტიების, კონცერტებსა და პროვინციული გასტროლების მეშვეობით. ჯერ კიდევ სწავლის პერიოდში, გუნდში მიღწეულმა წარმატებამ და ვოკალურმა დახელოვნებამ მას საშუალება მისცა მცირე სოლო პარტიები შეესრულებინა. ერთ-ერთი ასეთი ადრეული შესაძლებლობა 1909 წლის სეზონზე მიეცა, როდესაც მას [[შარლ გუნო|გუნოს]] „[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტში]]“ მცირე პარტია მიანდეს. მიუხედავად იმისა, რომ მუსიკალური მასალა მცირე იყო, შესრულებამ ყურადღება მიიპყრო და განაპირობა მისი შეხვედრა კოვალენსკისთან. ეს იყო მისი პირველი გამოჩენა, როგორც მომღერლისა, რომელსაც სცენაზე დამოუკიდებლად ყურადღების მიპყრობა შეეძლო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=18–19}}

კოვალენსკისთან, შემდეგ კი რიადნოვთან დამატებითი სწავლის შემდეგ, ინაშვილის ხმა უფრო გაძლიერდა და გათავისუფლდა, რის შედეგადაც მან სახალხო სახლში უფრო მნიშვნელოვანი დავალებების მიღება დაიწყო. მან შეასრულა მორალესის პარტია [[კარმენი (ოპერა)|„კარმენში“]], რის შემდეგაც გადავიდა მეორეხარისხოვან ბარიტონის როლებზე, რომლებსაც უფრო დიდი მუსიკალური და დრამატული დატვირთვა ჰქონდა. მან ასევე დაიწყო კონცერტებზე გამოსვლა, რითაც გასცდა საოპერო სცენას და მაყურებელს გააცნო თავი რეპერტუარით, რომელიც მოიცავდა როგორც საოპერო ფრაგმენტებს, ისე ქართულ სიმღერებს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=21–22}}

მისი საჯარო აღიარების შემდეგი ნაბიჯი თბილისს გარეთ გამოსვლები იყო. შ. კაშმაძის ბიოგრაფია მოგვითხრობს, რომ [[ელისაბედ ჩერქეზიშვილი]] და [[ვასო აბაშიძე]] იყვნენ პირველები, ვინც იგი, როგორც შემსრულებელი, დედაქალაქის ფარგლებს გარეთ გაიყვანა. [[ფოთი|ფოთში]] გამართულ ერთ-ერთ ადრეულ საქველმოქმედო ღონისძიებაზე ინაშვილი ამ უკვე აღიარებულ თეატრალურ მოღვაწეებთან ერთად გამოვიდა და დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ქართული [[რომანსი|რომანსებისა]] და სიმღერების წარმატებული შესრულებით. ამის შემდეგ მან უფრო ფართო საკონცერტო ტურნე გამართა საქართველოს ქალაქებში, სადაც მსმენელი განსაკუთრებული ენთუზიაზმით ხვდებოდა ახალგაზრდა მომღერალს, რომლის რეპერტუარიც ძირითადად ქართულ მუსიკაზე იყო აგებული. იმ პერიოდში, როდესაც შედარებით ცოტა ცნობილი ქართველი მომღერალი ეწეოდა ეროვნული ვოკალური რეპერტუარის აქტიურ პოპულარიზაციას, მისი გამოჩენა აღიქმებოდა როგორც კულტურულად მნიშვნელოვანი და მხატვრულად პერსპექტიული მოვლენა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=26–28}}

ამავდროულად, მისი საოპერო რეპერტუარი განაგრძობდა გაფართოებას. 1912 წელს, როდესაც ბარიტონი ენრიკო ბროჯი დაავადდა, ინაშვილს სახალხო სახლში გამართულ „კარმენში“ ესკამილიოს პარტია მიანდეს. სპექტაკლი წარმატებული აღმოჩნდა: პუბლიკა მას ენთუზიაზმით შეხვდა, ტორეადორის კუპლეტები გაამეორებინა, ხოლო პრესამ აღნიშნა არა მხოლოდ მისი ბარიტონის სილამაზე და ვოკალური პერსპექტივა, არამედ სცენური სილაღე და სამსახიობო ტემპერამენტი. მალევე იგი გამოვიდა მთავარ როლებში ოპერებში „[[ტრავიატა]]“ და [[რიგოლეტო (ოპერა)|„რიგოლეტო“]]; იმდროინდელი რეცენზიები აღნიშნავდნენ მის მიერ დატოვებულ შთაბეჭდილებას როგორც ვოკალური ხარისხით, ისე სცენური მანერით, რომელიც უკვე მიიჩნეოდა თავდაჯერებულად და მხატვრულად დამაჯერებლად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=29–30}}
[[ფაილი:Inashvili demoni.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი დემონის როლში, [[ანტონ რუბინშტეინი]]ს ოპერა „[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]]]
მისი ადრეული კარიერის თანაბრად მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო მონაწილეობა მოძრავ საოპერო დასში, რომელიც ბარიტონმა [[სერგო ევლახიშვილი|სერგო ევლახიშვილმა]] 1912–13 წლებში, თბილისის სეზონის დასრულების შემდეგ შეკრიბა. ეს დასი, რომელშიც შედიოდნენ [[ვანო სარაჯიშვილი]] და სხვა გამოჩენილი მომღერლები, ფართო გასტროლებით მოგზაურობდა [[ქუთაისი]]ს, [[ბათუმი]]ს, [[სოხუმი]]ს, [[ბაქო]]ს, [[დერბენტი]]ს, [[მაჰაჩყალა]]ს, [[თემირ-ხან-შურა]]ს, [[გროზნო]]სა და [[ვლადიკავკაზი]]ს მიმართულებით. ინაშვილი მიწვეული იყო მეორეხარისხოვანი ბარიტონის როლების შესასრულებლად საკმაოდ ვრცელ რეპერტუარში, რომელიც მოიცავდა ოპერებს: „[[პიკის ქალი (ოპერა)|პიკის ქალი]]“, „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“, „ტრავიატა“, „[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]“, „კარმენი“, „ფაუსტი“, „[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]“, „[[ტოსკა]]“ და სხვა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=30–31}} გაუთვალისწინებელი შემთხვევის გამო მას ტურნეს ფარგლებში ბანის როლის მომზადება და შესრულებაც მოუხდა, კერძოდ, გრემინის პარტიისა „ევგენი ონეგინში“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=31–34}}

=== გამოჩენა ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებაში ===
მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილის ადრეული საოპერო გამოცდილება ნაწილობრივ რუსულ და ევროპულ რეპერტუარზე დაყრდნობით ჩამოყალიბდა, 1910-იანი წლების განმავლობაში მისი მხატვრული იდენტობა სულ უფრო მეტად დაუკავშირდა ქართულ მუსიკალურ კულტურას. ეს განვითარება ხდებოდა არა მხოლოდ საოპერო სცენაზე, არამედ საკონცერტო ცხოვრებაში, ლიტერატურულ-მუსიკალურ საღამოებსა და სხვა საჯარო ღონისძიებებში, სადაც ქართულ ენასა და რეპერტუარს განსაკუთრებული სიმბოლური მნიშვნელობა ენიჭებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=36–37}}
[[File:Ioseb Grishashvili.jpg|მინი|მარცხნივ|იოსებ გრიშაშვილი]]
ამ პროცესის მნიშვნელოვანი მაჩვენებელი იყო მისი გამოსვლა პოეტ [[იოსებ გრიშაშვილი|იოსებ გრიშაშვილის]] მიერ ორგანიზებულ ლიტერატურულ და მუსიკალურ საღამოებზე. ამ ღონისძიებებს განსაკუთრებული ადგილი ეკავა თბილისის კულტურულ ცხოვრებაში. გრიშაშვილმა, რომელიც ამაყობდა ახალი ნიჭის აღმოჩენითა და წარდგენით, ინაშვილი პირველად მუშათა უბანში გამართულ კონცერტზე მოისმინა. მასზე ღრმა შთაბეჭდილება მოახდინა როგორც მისმა ხმამ, ისე სცენურმა მანერამ. შემდგომში მან ახალგაზრდა მომღერალი თავის ერთ-ერთ მთავარ საღამოში ჩართო, სადაც ინაშვილი ქართული რეპერტუარით წარსდგა და მსმენელზე ძლიერი შთაბეჭდილება მოახდინა. რუსეთის იმპერიის გვიანი პერიოდის განმავლობაში, როდესაც აშკარად ქართული საჯარო კულტურული გამოხატვის სივრცე ხშირად შეზღუდული იყო, ასეთ გამოსვლებს ინდივიდუალურ მხატვრულ წარმატებაზე მეტი მნიშვნელობა ჰქონდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=36–39}}

ამ გამოსვლებმა ხელი შეუწყო ინაშვილის დამკვიდრებას კონკრეტულად ქართულ განათლებულ საზოგადოებაში — არა უბრალოდ როგორც მომღერლისა, რომელიც წარმოშობით ქართველი იყო, არამედ როგორც შემსრულებლისა, რომელსაც შეეძლო ეროვნული მუსიკალური მასალის ავტორიტეტული და სტილისტური მგრძნობელობით განსახიერება და გადმოცემა. გრიშაშვილის მოგონებები, რომლებიც შ. კაშმაძის მონოგრაფიაშია მოყვანილი, განსაკუთრებით მეტყველია ამ თვალსაზრისით. იგი ახალგაზრდა ინაშვილს იხსენებდა, როგორც შთამბეჭდავი გარეგნობის, ღირსეულ და გამომსახველობითი სითბოს მქონე მომღერალს და მის მონაწილეობას ამ საღამოებში თავისივე კულტურული მოღვაწეობის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მხატვრულ აღმოჩენად მიიჩნევდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=37–40}}

ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებასთან ეს მზარდი იდენტიფიკაცია გამყარებული იყო მისი სარეპერტუარო არჩევანითაც. კონცერტებსა და საჯარო საღამოებზე იგი განსაკუთრებული წარმატებით მღეროდა ქართულ რომანსებსა და სიმღერებს. იმ დროს, როდესაც შედარებით ცოტა წამყვანი მომღერალი ეწეოდა ამ რეპერტუარის აქტიურ პოპულარიზაციას, მის გამოსვლებს ენთუზიაზმით ხვდებოდა მსმენელი, რომელიც მათში ხედავდა არა მხოლოდ ვოკალურ ოსტატობას, არამედ ეროვნულ უშუალობას. მისი სახელი მალე [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] მზარდი პრესტიჟის კვალდაკვალ გაისმა, რაც იმის ნიშანი იყო, რომ მას უკვე აღიქვამდნენ ქართული ვოკალური ხელოვნების იმავე დიდი მოძრაობის ნაწილად. მისი აღზევება დაემთხვა და ხელი შეუწყო თანამედროვე ქართული მუსიკალური საზოგადოების კონსოლიდაციას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=28, 36–40}}

=== თანამშრომლობა ვანო სარაჯიშვილთან და ქართული ოპერის საწყისები ===
[[File:Georgian singer Vano Sarajishvili in 1901.jpg|მინი|ვანო სარაჯიშვილი 1901 წელს]]
ინაშვილის ადრეული და შუა პერიოდის კარიერის ისტორიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი ფაზა იყო მისი შემოქმედებითი კავშირი [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] და მონაწილეობა ქართული ეროვნული ოპერის ჩამოყალიბებაში. ქართული ოპერის სრულფასოვანი სცენური სიცოცხლე მხოლოდ მას შემდეგ გახდა შესაძლებელი, რაც ისეთმა კომპოზიტორებმა, როგორიც იყო [[ზაქარია ფალიაშვილი]], იპოვეს ინტერპრეტატორები, რომლებსაც შეეძლოთ მუსიკის იდიომის, ექსპრესიული შეფერილობისა და ეროვნული ხასიათის სათანადოდ გადმოცემა. ამ პროცესში სარაჯიშვილმა და ინაშვილმა ცენტრალური ადგილი დაიკავეს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=40–43}}

მათი თანამშრომლობა მჭიდროდ განვითარდა ზაქარია ფალიაშვილის ოპერა [[აბესალომ და ეთერი|„აბესალომ და ეთერზე“]] მუშაობის პარალელურად. 1912 წლისთვის ორივე მომღერალი უკვე სწავლობდა ნაწყვეტებს ამ ნაწარმოებიდან კომპოზიტორთან ერთად, ხოლო როდესაც 1913 წელს ოპერის ფრაგმენტები პირველად შესრულდა, მამაკაცის მთავარ პარტიებში ქართველი მომღერლების მონაწილეობა აღიქმებოდა, როგორც გადამწყვეტი მნიშვნელობის მხატვრული მონაპოვარი. მანამდე, არაქართველი მომღერლების მიერ გამართულმა შესრულებებმა გამოავლინა პარტიტურის მუსიკალური ხარისხი, თუმცა, იმდროინდელი კომენტარების თანახმად, მათ ვერ შეძლეს ნაწარმოების სულისკვეთების სრულად გადმოცემა.&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=სახალხო გაზეთი |url= |journal= |volume= |issue=882 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt; როდესაც სარაჯიშვილი აბესალომის, ხოლო ინაშვილი მურმანის როლში გამოჩნდნენ, მსმენელმა და მოგვიანებით პრესამაც, იგრძნო აშკარა გარდატეხა ექსპრესიულ ძალასა და სტილისტურ ავთენტურობაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=40–43}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=სახალხო გაზეთი |url= |journal= |volume= |issue=905 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=ზაკავკაზსკაია რეჩ |url= |journal=|volume= |issue=121 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

იმ დროიდან მოყოლებული, ინაშვილის მხატვრული გზა განუყოფელი გახდა ქართული ოპერის ზოგადი განვითარებისგან. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო მისი პარტია „აბესალომ და ეთერში“. მურმანის სცენური და მუსიკალური სახის დამკვიდრებაში მან მომავალი თაობებისთვის დიდი წვლილი შეიტანა. ოპერის რეპერტუარში დამკვიდრებასთან ერთად, ინაშვილის შესრულება მისი სცენური ტრადიციის ერთ-ერთ საყრდენად იქცა. ამავდროულად, მისი პარტნიორობა სარაჯიშვილთან გაღრმავდა როგორც მხატვრულად, ისე პიროვნულად. ორივე მომღერალი ერთად გამოდიოდა კონცერტებზე, გასტროლებზე და მთავარ დადგმებში, მათი სახელები კი საზოგადოებრივ აღქმაში მჭიდროდ დაუკავშირდა ერთმანეთს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=54–57, 71–75}}

თანამშრომლობა ფალიაშვილის შემოქმედების ფარგლებსაც გასცდა. ინაშვილმა და სარაჯიშვილმა ასევე მთავარი როლები შეასრულეს [[დიმიტრი არაყიშვილი|დიმიტრი არაყიშვილის]] ოპერაში [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]], რომელიც პირველად 1919 წელს დაიდგა. აქაც როლის მყარი სცენური ინტერპრეტაციის შექმნა ინაშვილს მიეწერება. უფრო ფართო მასშტაბით, ორივე მომღერალი მუდმივად მონაწილეობდა ქართული საოპერო ფრაგმენტების შესრულებასა და საკონცერტო წარდგენებში, რაც ხელს უწყობდა ახალი ეროვნული რეპერტუარის პოპულარიზაციას სრულ დადგმებამდე და მათ პარალელურად. მათ ერთობლივ გამოსვლებს ასეთ გარემოში მნიშვნელოვანი შუამავალი ფუნქცია ჰქონდა: ისინი საზოგადოებას ქართულ საოპერო მუსიკას წარუდგენდნენ როგორც მხატვრულად სერიოზულ, ემოციურად ახლობელ და უმაღლეს დონეზე შესრულებად ხელოვნებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=51–53, 57}}

ეს გარდამტეხი მნიშვნელობის პარტნიორობა, რომელსაც მჭიდრო და გულითადი მეგობრობაც ახლდა თან, 1924 წელს ვანო სარაჯიშვილის გარდაცვალებამ დაასრულა. თუმცა, იმ დროისთვის მისი მხატვრული მემკვიდრეობა უკვე განმტკიცებული იყო. ინაშვილის შემდგომი კარიერამ შემდგომი განვითარება განაგრძო, მაგრამ ეჭვგარეშეა, რომ მისი ადგილი ქართული მუსიკის ისტორიაში სამუდამოდ ამ თანამშრომლობის წლებმა განსაზღვრა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=74–75, 79, 86–87}}

=== საოპერო კარიერა თბილისში ===
1910-იანი წლების მიწურულისა და 1920-იანი წლების დასაწყისისთვის ინაშვილმა თავი დაიმკვიდრა თბილისის საოპერო სცენის ერთ-ერთ წამყვან ბარიტონად. მას შემდეგ, რაც 1916 წელს წარჩინებით დაამთავრა თბილისის მუსიკალური სასწავლებელი, მისი პროფესიული ავტორიტეტი, რეპერტუარული მასშტაბები და საჯარო რეპუტაცია სწრაფად გაიზარდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=43–45}}

ამ პროცესის განმტკიცების მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო 1917–18 წლების სეზონი, როდესაც ინაშვილი მიიწვიეს წამყვან ბარიტონის როლებზე „ქართულ კლუბთან“ არსებულ საოპერო დასში. რეპერტუარი მოიცავდა ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა „ტრავიატა“, „ევგენი ონეგინი“, „რიგოლეტო“, „ფაუსტი“ და „[[ჯამბაზები (ოპერა)|ჯამბაზები]]“; ამ დასმა თბილისის მუსიკალურ ცხოვრებაში თვალსაჩინო ადგილი დაიკავა. ინაშვილის გამოსვლებმა იქ, ისეთ გამოჩენილ მომღერლებთან ერთად, როგორიც იყო [[ვანო სარაჯიშვილი]], განამტკიცა მისი პოზიცია, როგორც წამყვანი ბარიტონისა როგორც სტანდარტულ ევროპულ რეპერტუარში, ისე სულ უფრო მნიშვნელოვან ქართულ საოპერო სფეროში. მისი ბენეფისი „ევგენი ონეგინში“ 1918 წლის იანვარში, სადაც მან მთავარი პარტია შეასრულა, განსაკუთრებით კარგად იქნა მიღებული და დაადასტურა ის დადებითი კრიტიკული აზრი, რომელიც უკვე ჩამოყალიბებული იყო მისი ვოკალური და სცენური მონაცემების გარშემო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=45–48}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=18 იანვარი, 1918 |title=კავკაზსკოე სლოვო |url= |journal=|volume= |issue=882 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

იმავე წლებში გაიზარდა მისი ჩართულობა საკონცერტო საქმიანობაში სარაჯიშვილთან და სხვა გამოჩენილ შემსრულებლებთან ერთად. კერძოდ, 1918 წლის განმავლობაში მან მონაწილეობა მიიღო მრავალ საღამოში, რომლებიც ეძღვნებოდა ქართულ მუსიკას და ისეთი კომპოზიტორების შემოქმედებას, როგორიც იყვნენ [[დიმიტრი არაყიშვილი]], [[ზაქარია ფალიაშვილი]], [[ნიკო სულხანიშვილი]], [[მელიტონ ბალანჩივაძე]] და სხვები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=48–49}}

1918–19 წლების სეზონიდან მოყოლებული, ინაშვილმა მუშაობა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის სახელმწიფო ოპერაში]] განაგრძო. თავდაპირველად იგი გამოდიოდა ისეთ როლებში, როგორიცაა ვოლფრამი [[რიხარდ ვაგნერი|ვაგნერის]] „[[ტანჰოიზერი (ოპერა)|ტანჰოიზერში]]“ და ვალენტინი „ფაუსტში“, თუმცა მალე მისი დავალებების მასშტაბი და სიხშირე მნიშვნელოვნად გაიზარდა. კრიტიკოსები აღნიშნავდნენ არა მხოლოდ მისი ბარიტონის სილამაზესა და მზარდ ძალას, არამედ სცენური მანერის შინაგან კეთილშობილებასა და დისციპლინირებულ ვოკალურ ტექნიკას. ამ პერიოდში მან შეასრულა მთავარი პარტიების მთელი სერია ოპერებში: „ტრავიატა“, „კარმენი“, „დემონი“, „[[ტოსკა]]“, „[[მანონი (ოპერა)|მანონი]]“, „[[მეფის საცოლე (ოპერა)|მეფის საცოლე]]“, [[აიდა (ოპერა)|„აიდა“]] და „[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]“. ხშირად მას უწევდა მუშაობა რთული სეზონური პირობებისას და სპექტაკლების მჭიდრო თანმიმდევრობით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=49–50, 58–62}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=27 სექტემბერი, 1918 |title=კავკაზსკოე სლოვო |url= |journal= |volume= |issue=|publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

არანაკლებ მნიშვნელოვანი იყო ამ პერიოდში მისი მოღვაწეობა ქართულ ოპერაში. „აბესალომ და ეთერში“ მურმანის პარტიის გარდა, მან შექმნა ან დაამკვიდრა მთავარი როლები ისეთ ნაწარმოებებში, როგორიცაა არაყიშვილის [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]], [[მიხეილ იპოლიტოვ-ივანოვი|იპოლიტოვ-ივანოვის]] „[[ღალატი (ოპერა)|ღალატი]]“ (ოთარ-ბეგი) და [[ვიქტორ დოლიძე|ვიქტორ დოლიძის]] „[[ლეილა (ოპერა)|ლეილა]]“, სადაც რევაზის პარტიას მღეროდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=51–57, 64–69}}

1919–20 წლები განსაკუთრებით დატვირთული და გარდამტეხი აღმოჩნდა. სეზონის გარკვეულ მონაკვეთში ინაშვილს მოუხდა უჩვეულოდ ბევრი წამყვანი ბარიტონის პარტიის შესრულება მოკლე დროში — ხანდახან ზედიზედ რამდენიმე დღის განმავლობაში სხვადასხვა ოპერაში. ამ პერიოდს მის რეპუტაციაზე უარყოფითად არ უმოქმედია, პირიქით — განამტკიცა იგი. იმდროინდელი კრიტიკა აღნიშნავდა მისი ხმის მზარდ სიმტკიცეს, ფრაზირების დახვეწასა და სცენური ოსტატობის გაღრმავებას. ისეთმა ბენეფისებმა, როგორიც იყო მისი გამოსვლა [[ჟიულ მასნე|მასნეს]] [[თაისი (ოპერა)|„თაისში“]] 1920 წელს, კიდევ უფრო დაადასტურა მისი სტატუსი კრიტიკოსებსა და საზოგადოებაში. ამ დროისთვის იგი აღარ აღიქმებოდა მხოლოდ როგორც იმედისმომცემი არტისტი, არამედ როგორც თბილისის საოპერო სცენის ერთ-ერთი შეუცვლელი ძალა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=47–48, 59–63}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=1920 |title=ვოზროჟდენიე |url= |journal= |volume= |issue=52 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

=== სწავლა იტალიაში და გამოსვლები ესპანეთში ===
[[ფაილი:Inashvili carmen.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი ესკამილიოს როლში, [[ჟორჟ ბიზე|ბიზეს]] „[[კარმენი (ოპერა)|კარმენი]]“]]
1923 წელს [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საბჭოთა საქართველოს]] ხელისუფლებამ გადაწყვიტა ინაშვილი სახელმწიფო ხარჯით საზღვარგარეთ გაეგზავნა პროფესიული დახელოვნების მიზნით. გამგზავრებამდე მან გამოსამშვიდობებელი სპექტაკლი გამართა „ტოსკაში“, შემდეგ კი მონაწილეობა მიიღო ვანო სარაჯიშვილის სასცენო მოღვაწეობის ოცი წლისთავისადმი მიძღვნილ საზეიმო ღონისძიებებში. მან თბილისი იტალიის მიმართულებით 1923 წლის 23 მაისს დატოვა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=70–75}}

[[მილანი|მილანში]] ჩასვლის შემდეგ ინაშვილმა ინტენსიური სწავლა დაიწყო. იგი მუშაობდა რეპეტიტორებთან — დელი-პონტისთან და ჯუზეპე პაისისთან, ალპერინის ხელმძღვანელობით შეისწავლა [[იტალიური ენა]] და მალე იმ დონეს მიაღწია, რომ თავისუფლად კითხულობდა, წერდა და მეტყველებდა. მოგვიანებით მან მუშაობა დაიწყო ბარიტონ [[ეუჯენიო ჯირალდონი]]სთან, სახელგანთქმულ მომღერალსა და პედაგოგთან, რომელმაც შექმნა სკარპიას სახე პუჩინის „ტოსკაში“. წყაროს თანახმად, ჯირალდონი დიდ პატივს სცემდა ვანო სარაჯიშვილს და თბილად ინტერესდებოდა ქართული მუსიკალური კულტურით. ჯირალდონის გავლენას დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა ინაშვილის შემდგომი ტექნიკური და სტილისტური განვითარების გზაზე. მისი ზედამხედველობით ინაშვილი მუშაობდა არა მხოლოდ ვოკალზე, არამედ ისეთი როლების დეტალურ მომზადებაზე, როგორიცაა სკარპია, რიგოლეტო და ესკამილიო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=76–77}}

საზღვარგარეთ ყოფნის პერიოდი რეპერტუარის სისტემური გაფართოებით გამოირჩეოდა. ბიოგრაფიის თანახმად, ინაშვილმა იტალიურ ენაზე მოამზადა ბარიტონის ათი პარტია ოპერებიდან: „[[აიდა]]“, „ტრავიატა“, „რიგოლეტო“, „[[ანდრე შენიე (ოპერა)|ანდრე შენიე]]“, „[[ჰუგენოტები (ოპერა)|ჰუგენოტები]]“, „კარმენი“, [[ოტელო (ვერდის ოპერა)|„ოტელო“]], „[[ფავორიტი ქალი (ოპერა)|ფავორიტი ქალი]]“, „ტოსკა“ და „[[ტრუბადური (ოპერა)|ტრუბადური]]“, ასევე ტიბალდის პარტია [[შარლ გუნო|გუნოს]] ოპერაში „[[რომეო და ჯულიეტა (ოპერა)|რომეო და ჯულიეტა]]“ ფრანგულ ენაზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=77}}

მისი პირველი მნიშვნელოვანი გამოსვლები საზღვარგარეთ [[მაჩერატა (პროვინცია)|მაჩერატაში]] შედგა, სადაც მან წარმატებით შეასრულა ალფონსოს პარტია „ფავორიტ ქალში“, ესკამილიო „კარმენში“ და გრაფი დი ლუნა „ტრუბადურში“. იმდროინდელი იტალიური პრესა დადებითად აფასებდა როგორც მის კეთილშობილურ სცენურ მანერას, ისე მისი ბარიტონის ხარისხს და აღნიშნავდა, რომ იგი არ იყო უბრალოდ კომპეტენტური უცხოელი სტუმარი, არამედ მომღერალი, რომელსაც ძალუძდა გამორჩეული შთაბეჭდილების მოხდენა ამ მეტად მომთხოვნ გარემოში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=77–78}}

ამ ადრეულ წარმატებას ემოციური ჩრდილი მიაყენა ვანო სარაჯიშვილთან დაკავშირებულმა მოვლენებმა. საზღვარგარეთ ყოფნისას ინაშვილმა შემაშფოთებელი ცნობები მიიღო თავისი უახლოესი მეგობრისა და კოლეგის ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ. 1924 წლის ნოემბერში სარაჯიშვილის გარდაცვალებამ მძიმედ იმოქმედა უცხოეთში მყოფ ინაშვილზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=78–80}}

მისი უცხოური კარიერის შემდეგი მნიშვნელოვანი ეტაპი ესპანეთში წარიმართა. იტალიაში აღიარების მოპოვების შემდეგ, ინაშვილი მიიწვიეს [[მადრიდის სამეფო თეატრი|მადრიდის სამეფო თეატრში]] (Teatro Real), სადაც იგი ბარიტონის წამყვან პარტიებში გამოვიდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=80–81}} [[მადრიდი|მადრიდში]] იგი მუშაობდა გამოჩენილ დირიჟორებთან და ცნობილ მომღერლებთან ერთად. მის რეპეტუარში შევიდა ნევერი „ჰუგენოტებში“, ამონასრო „აიდაში“, ჟერარი „ანდრე შენიეში“, ესკამილიო „კარმენში“ (ცნობილ ტენორ [[მიგელ ფლეტა|მიგელ ფლეტას]] დონ ხოზეს პირისპირ) და სკარპია „ტოსკაში“. პრესის გამოხმაურება დადებითი იყო. ესპანური რეცენზიები დადებითად აფასებდნენ მის სცენურ ოსტატობას, ესკამილიოს პლასტიკურ სიცხადეს და ვოკალური ხელოვნების მაღალ დონეს. მის წარმატებას მადრიდში იტალიაშიც გამოეხმაურნენ, რამაც კიდევ უფრო განამტკიცა მისი, როგორც სერიოზული საერთაშორისო პერსპექტივის მქონე მომღერლის სტატუსი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=81–85}}

ამ წარმატებების მიუხედავად, ინაშვილს არ უცდია უცხოური აღიარება გრძელვადიან საერთაშორისო კარიერად ექცია. მან მიიღო მომხიბვლელი წინადადებები შემდგომი გამოსვლებისთვის რომში, ტრიესტში და სამხრეთ ამერიკაშიც კი, თუმცა ყველა მათგანზე უარი თქვა. ამის მიზეზები ნაწილობრივ პრაქტიკული იყო — სწავლის ვადის დასრულება და სამშობლოში დაბრუნების მოწოდება, თუმცა ასევე ემოციური და პატრიოტულიც. საზღვარგარეთ გატარებული ორნახევარი წლის შემდეგ, მან თბილისში დაბრუნება არჩია.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=85–86}} უცხოეთში ყოფნამ მაინც დატოვა წარუშლელი მხატვრული კვალი. იტალიასა და ესპანეთში გატარებულმა წლებმა მისი ხმა უფრო გაათავისუფლა, დახვეწა და ტემბრულად გააკეთილშობილა; ასევე აამაღლა მისი სცენური და სტილისტური ოსტატობა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=85–87}}

=== დაბრუნება საქართველოში და შემოქმედებითი მოწიფულობა ===
საზღვარგარეთ გატარებული დაახლოებით ორნახევარი წლის შემდეგ, ინაშვილი თბილისში 1925 წლის 27 ნოემბერს დაბრუნდა. დაბრუნებისთანავე ერთ-ერთი პირველი, რაც მან გააკეთა, [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] საფლავის მონახულება იყო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=87–88}}

მისი პირველი მნიშვნელოვანი გამოსვლა თბილისის სცენაზე 1925 წლის დეკემბერში შედგა სკარპიას როლში ოპერაში „[[ტოსკა]]“. თანამედროვეთათვის ეს სპექტაკლი იყო ერთგვარი პრაქტიკული გამოცდა იმისა, თუ რა შედეგი გამოიღო ევროპულმა სწავლებამ. რეცენზიების თანახმად მისი ხმა აშკარად უფრო თავისუფლად და თანაბრად ჟღერდა, ფრაზირება უფრო ნიუანსირებული იყო, ხოლო სცენური შესრულება — უფრო დახვეწილი და ინტელექტუალურად დასრულებული. კრიტიკოსები ხაზს უსვამდნენ, რომ სკარპიას მისეულმა ინტერპრეტაციამ გამოავლინა არა მხოლოდ ვოკალური პროგრესი, არამედ სცენური კულტურის უფრო მაღალი დონე, რაც ჩანდა ჟესტებში, ტემპში, დახასიათებასა და კოსტიუმის ტარების მანერაშიც კი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=88–90}}

მსგავსი შთაბეჭდილება დატოვა მისმა შემდგომმა გამოსვლებმა ოპერებში „ევგენი ონეგინი“ და „კარმენი“. „ონეგინში“ მისი ინტერპრეტაცია შეფასდა ლირიკული დახვეწილობის, ფრაზირების ელეგანტურობისა და ვოკალური ოსტატობის გამო; „კარმენში“ კი მისი ესკამილიო ახლა უკვე ესპანეთში მიღწეული წარმატების შუქზე ფასდებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=90–92}}

ამავდროულად, მისი შემოქმედებითი მოწიფულობის პერიოდი საქართველოში აღინიშნა ქართული ეროვნული ოპერისადმი განახლებული ერთგულებით. 1925 წლის ბოლოსა და 1926 წლის დასაწყისში იგი დაუბრუნდა მურმანის პარტიას „[[აბესალომ და ეთერი|აბესალომ და ეთერში]]“, რომელსაც ახლა უკვე სარაჯიშვილის არყოფნით გამოწვეულ მხატვრულ და ემოციურ ჩრდილში ასრულებდა. იმავე პერიოდში მან ასევე შეასრულა კიაზოს პარტია ფალიაშვილის „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“ — პარტია, რომელშიც მისი ვოკალური დისციპლინა და ეროვნული იდიომის ფლობა, გადმოცემის თანახმად, განსაკუთრებული ძალით ერწყმოდა ერთმანეთს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=92–99}}

1920-იანი წლების მიწურულს მისი რეპეტუარი უჩვეულოდ ფართო იყო. მურმანისა და კიაზოს პარალელურად, იგი აგრძელებდა გამოსვლას ისეთ პარტიებში, როგორიცაა იაგო „ოტელოში“, მთავარი პარტია „რიგოლეტოში“, ფიგარო „სევილიელ დალაქში“, ათანაელი „თაისში“ და სხვა მნიშვნელოვანი როლები სტანდარტული ევროპული რეპერტუარიდან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=94–102}}

მისი მოწიფული კარიერა თბილისის ფარგლებსაც გასცდა. 1926 წელს იგი მოსკოვის [[დიდი თეატრი|დიდ თეატრში]] გამოვიდა, სადაც იმღერა „კარმენში“ და მოგვიანებით „ევგენი ონეგინში“ ცნობილ ტენორ [[ლეონიდ სობინოვი|ლეონიდ სობინოვთან]] ერთად. ამ გამოსვლებმა მოსკოვის თეატრალური წრეების ყურადღება მიიპყრო და დაადასტურა მისი მიღწევების მასშტაბები საქართველოს ფარგლებს გარეთაც. მიუხედავად ამისა, მისი კარიერა ფუნდამენტურად მაინც თბილისის სცენასთან დარჩა დაკავშირებული. იგი მოსკოვიდან საქართველოს ხელისუფლების მიწვევით დაბრუნდა და იქ განაგრძო მუშაობა, უკვე როგორც საოპერო ინსტიტუციის ერთ-ერთმა წამყვანმა და ავტორიტეტულმა არტისტმა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=102–103}}

=== პედაგოგიური, სარეჟისორო და საზოგადოებრივი მოღვაწეობა ===
1920-იანი წლების მიწურულიდან ინაშვილის როლი ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებაში სულ უფრო მეტად გასცდა საშემსრულებლო მოღვაწეობის ფარგლებს. მიუხედავად იმისა, რომ იგი კვლავ რჩებოდა თბილისის ოპერის ერთ-ერთ წამყვან ბარიტონად, მან შეითავსა პედაგოგის, რეჟისორის, ორგანიზატორისა და საზოგადო მოღვაწის პასუხისმგებლობები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=103–104}}
[[ფაილი:Inashvili conservatoria.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|კონსერვატორიაში]] სწავლების პერიოდში]]
ამ ფართო მოღვაწეობის მნიშვნელოვანი ნაბიჯი გადაიდგა 1927 წელს, როდესაც ინაშვილი მიიწვიეს [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]] საოპერო კლასის ხელმძღვანელად. მუშაობის დაწყებიდან სულ რამდენიმე თვეში, მან თბილისის მუშათა თეატრის სცენაზე წარადგინა სტუდენტური დადგმა, რომელშიც დამამთავრებელი კურსის ვოკალისტები მონაწილეობდნენ სცენებში ოპერებიდან: „მეფის საცოლე“, „სევილიელი დალაქი“, „აიდა“, „ევგენი ონეგინი“ და „რიგოლეტო“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=104–105}}

ინაშვილის მოღვაწეობა ასევე გავრცელდა საოპერო რეჟისურისა და დადგმის სფეროში. 1929 წელს მან თბილისის ოპერის თეატრში დადგა ვერდის „აიდა“. ბიოგრაფია ამ სპექტაკლს წარმოაჩენს, როგორც შეგნებულად მოდერნიზებულ წამოწყებას. უარყო რა ის ფორმულები, რომლებსაც წყარო „მოძველებულ შაბლონებად“ ახასიათებს, ინაშვილი ესწრაფოდა უფრო დინამიკურ თეატრალურ ენას ახალი სცენური კონსტრუქციების, განათების ეფექტებისა და ვიზუალურად ნაკლებად გადატვირთული სივრცის გამოყენებით, რაც შემსრულებლებს მოქმედების მეტ თავისუფლებას აძლევდა. მან პრემიერამდე საჯაროდ განმარტა თავისი მიზნები და ხაზი გაუსვა სურვილს, არა უბრალოდ მოეხდინა [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] არქეოლოგიური სურათის რეპროდუცირება, არამედ წინა პლანზე წამოეწია ნაწარმოების სოციალური ატმოსფერო და დრამატული დინამიკა. იმდროინდელი კრიტიკა ამ დადგმას თეატრის შემოქმედებით ცხოვრებაში ორიგინალურ და მნიშვნელოვან წვლილად განიხილავდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=105–107}}

მისი ორგანიზატორული ძალისხმევა მხოლოდ დედაქალაქით არ შემოიფარგლებოდა. 1930 წელს იგი დაინიშნა დასავლეთ საქართველოს ქალაქების — ბათუმის, სოხუმისა და ქუთაისის — მომსახურებისთვის შექმნილი მოძრავი საოპერო დასის სამხატვრო ხელმძღვანელად. რეპერტუარი მოიცავდა ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა „აიდა“, „ფაუსტი“, „დუბროვსკი“, „ტოსკა“, „ევგენი ონეგინი“, „დემონი“, „პიკის ქალი“, „ჯამბაზები“, „რიგოლეტო“ და „ტრავიატა“; ამავდროულად მზადდებოდა „აბესალომ და ეთერი“ და „დაისი“. ეს ინიციატივა მიზნად ისახავდა როგორც პროფესიულ ოპერაზე ხელმისაწვდომობის გაზრდას, ისე დაბალი ხარისხის საგასტროლო სპექტაკლების გავრცელების აღკვეთას. მიუხედავად იმისა, რომ პრაქტიკული დაბრკოლებების გამო დასმა შედარებით მცირე ხანს იარსება და საბოლოოდ დაიშალა, თავად მცდელობა კულტურულად მნიშვნელოვანი იყო საქართველოში საოპერო ხელოვნების ფართო პოპულარიზაციის კუთხით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=107–108}}

1932–33 წლებში ინაშვილმა ერთი სეზონი გაატარა ლენინგრადის [[მარიინსკის თეატრი|კიროვის სახელობის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრში]], სადაც გამოდიოდა ოპერებში: „კარმენი“, „დემონი“, „პიკის ქალი“, „ევგენი ონეგინი“, „ოტელო“ და „აიდა“. 1933 წელს დაბრუნების შემდეგ იგი დაინიშნა ოპერის თეატრის მხატვრული ნაწილის გამგედ და განახორციელა „ევგენი ონეგინის“ ახალი დადგმა. მონოგრაფია ამ სპექტაკლს აღწერს, როგორც მცდელობას, თავი დაეღწიათ ძველი „სახაზინო თეატრის“ პრაქტიკის სტატიკური პირობითობისთვის და აღედგინათ პუშკინისა და ჩაიკოვსკისეული რეალიზმი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=108–109}}

1937 წლიდან მიიწვიეს თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალური ფაკულტეტის პედაგოგად, ხოლო 1942 წელს კონსერვატორიის პროფესორი გახდა. მის სტუდენტებს შორის იყვნენ [[მედეა ამირანაშვილი]], [[თენგიზ ზაალიშვილი (მომღერალი)|თენგიზ ზაალიშვილი]], [[პეტრე თომაძე]], [[შოთა კიკნაძე]], [[ირაკლი შუშანია]] და სხვები. 

სანდრო ინაშვილი გარდაიცვალა 1958 წლის 4 ივნისს, თბილისში. დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში]]. მასთან პანთეონში დასაფლავებულია მისი მეუღლე თამარ ბესარიონის ასული გვახარია (დ. [[21 იანვარი]], [[1901]], [[ქუთაისი]] — გ. [[6 სექტემბერი]], [[1978]], [[თბილისი]]).

== შემოქმედება ==
=== ვოკალური დახასიათება ===
თანამედროვეთა და გვიანდელი პერიოდის მკვლევართა შეფასებები ერთსულოვანია იმაში, რომ ინაშვილი იყო მომღერალი, რომელიც გამოირჩეოდა არა მხოლოდ ხმის ბუნებრივი სილამაზით, არამედ ტექნიკური ოსტატობითა და მუსიკალური ინტელექტითაც. კაშმაძე ხაზს უსვამს მისი ტემბრის კეთილშობილებას, ტონის მასშტაბურობასა და სიღრმეს, ვოკალური ხაზის მოქნილობას და, უპირველეს ყოვლისა, მომღერლის უზადო მუსიკალურ სმენას. ინაშვილის ვოკალური ხელოვნება ეფუძნებოდა ბუნებრივი ნიჭისა და ხანგრძლივი, მრავალფეროვანი წვრთნის სინთეზს, რაც მოიცავდა როგორც ადრეულ მონაწილეობას ქართულ საგუნდო ტრადიციებში, ისე სწავლას გამოჩენილ ევროპელ მუსიკოსებთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=115–116}}

მისი ხმის ცენტრალური მახასიათებელი იყო საშუალო რეგისტრის ხარისხი. აღნიშნულია, რომ სცენაზე გატარებული ათწლეულების შემდეგაც კი, ხმის ამ ნაწილმა შეინარჩუნა განსაკუთრებით თბილი და მიმზიდველი შეფერილობა. ბიოგრაფიული წყარო ხაზს უსვამს სუნთქვის ფლობის უნარსა და ბგერის დაძაბვის გარეშე შენარჩუნებისა და ფორმირების შესაძლებლობას. ნაცვლად იმისა, რომ დაყრდნობოდა მხოლოდ ხმის სიმძლავრეს ან ეფექტისთვის ხმის ფორსირებას (დაძაბვას), ინაშვილი აღტაცებას იწვევდა ბგერის თანაბარი გამოცემით, დახვეწილი „მეძა ვოჩეთი“ (mezza voce) და ცალკეული ფრაზების ექსპრესიული კონტურით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=116–118}}

ბიოგრაფია ასევე მიუთითებს ბარიტონისთვის უჩვეულო ვოკალურ მრავალმხრივობაზე. მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილი ძირითადად წარმოდგენილია როგორც ცენტრალური ბარიტონი, ხმის ქვედა დიაპაზონი, კომპაქტური საშუალო რეგისტრი და სიმღერის მანერა მას საშუალებას აძლევდა შეესრულებინა როლები, რომლებიც ჩვეულებრივ მაღალ ბანს ან ბას-ბარიტონს მიეკუთვნება. ამ მხრივ განსაკუთრებით აღსანიშნავია მისი გამოსვლები [[მეფისტოფელი]]ს („[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტი]]“), გრემინისა („[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“) და [[ბორის გოდუნოვი (ოპერა)|ბორის გოდუნოვის]] პარტიებში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=119–121}}

ამრიგად, ინაშვილი წარმოგვიდგება როგორც მომღერალი, რომელიც ფასობდა არა იმდენად მძლავრი ხმოვანებით, არამედ ტემბრული სილამაზით, ტექნიკური სრულყოფილებით, კონტროლირებული ფრაზირებითა და სტილისტური ინტელექტით. მისი ხმა აღქმული იყო როგორც სითბოს, სიმტკიცისა და ელასტიურობის მქონე ინსტრუმენტი, ხოლო მისი სიმღერის მეთოდი ასოცირდებოდა დისციპლინასთან, გემოვნებასთან და თავისუფალი იყო ვულგარული თეატრალური ეფექტებისგან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=115–118, 120–121}}

=== სცენური ოსტატობა და სამსახიობო სტილი ===
[[ფაილი:Inashvili rigoletto.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი რიგოლეტოს როლში]]
ვოკალურ მიღწევებთან ერთად, ინაშვილი მიიჩნეოდა გამორჩეულ სცენურ მოღვაწედ. აღნიშნული რეპუტაცია ეფუძნებოდა არა მხოლოდ კარგ სიმღერას, არამედ სცენურად დამაჯერებელი, ფსიქოლოგიურად მთლიანი და სტილისტურად გამართული პერსონაჟების შექმნის უნარს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=124}}

მისი სამსახიობო სტილი აღწერილია როგორც ანტიმექანიკური: ნაცვლად ფიქსირებული სასცენო ფორმულების გამეორებისა, იგი მუდმივად ეძებდა „სცენურ სიმართლესა“ და ექსპრესიულ სპეციფიკას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–125}} მისი მოძრაობა, პოზა, ჟესტები და ქცევა დახასიათებულია როგორც გრაციოზული, კეთილშობილური და კონტროლირებული.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=125–126}}

შ. კაშმაძე მის სამსახიობო სტილს ასევე უკავშირებს ქართული საოპერო შესრულების ფართო მოდერნიზაციას. იგი ამტკიცებს, რომ ინაშვილმა ქართულ ოპერაში შემოიტანა სცენური კეთილშობილებისა და მხატვრული კონტროლის ის ფორმა, რომელიც ასოცირდებოდა საოპერო სამსახიობო ხელოვნების საუკეთესო თანამედროვე მიღწევებთან. ამავდროულად, იგი ხაზს უსვამს, რომ ინაშვილის პერსონაჟები ინარჩუნებდნენ სპეციფიკურ ქართულ შეფერილობას იქ, სადაც ეს საჭირო იყო, და არ იკარგებოდნენ ზოგად საერთაშორისო პირობითობაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=126}}

=== ქართული ოპერის ინტერპრეტაცია ===
ინაშვილის მოღვაწეობა ქართულ ოპერაში მისი ისტორიული მნიშვნელობის ერთ-ერთ ცენტრალური საფუძველია. იგი არა მხოლოდ ასრულებდა წამყვან პარტიებს ეროვნულ რეპერტუარში, არამედ ხელი შეუწყო იმის განსაზღვრას, თუ როგორ უნდა ჟღერდეს და გამოიყურებოდეს ეს როლები სცენაზე. ამ გაგებით, იგი არა მხოლოდ ქართული ოპერის ადრეული ისტორიის მონაწილეა, არამედ ერთ-ერთ იმ ხელოვანთაგანი, რომელთაც ქართულ საოპერო პერსონაჟებს მყარი სცენური და ვოკალური ფორმა მისცეს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 126, 152–153}}

მნიშვნელოვანია ინაშვილის მიერ ქართული მუსიკალური იდიომის ფლობა. ეს უკავშირდება მის ბავშვობიდანვე სიახლოვეს [[ქართული ხალხური მუსიკა|ხალხურ სიმღერასთან]], მის გამოცდილებას [[ალექსანდრე კავსაძე|სანდრო კავსაძისა]] და [[ნიკო სულხანიშვილი|ნიკო სულხანიშვილის]] ანსამბლებში და მოგვიანებით მუშაობას [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] გვერდით. ამის შედეგად ინაშვილმა განავითარა მშობლიური მელოდიური მოხაზულობის, ვოკალური ინფლექსიისა და ეროვნული შეფერილობის უჩვეულოდ ღრმა შეგრძნება. ბიოგრაფიაში ეს წარმოდგენილია ერთ-ერთ მთავარ მიზეზად იმისა, თუ რატომ მიიჩნეოდა მისი გამოსვლები ქართულ ოპერებში გამორჩეულად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123}}
[[ფაილი:Inashvili murmani.jpg|მინი|მარცხნივ|სანდრო ინაშვილი [[აბესალომ და ეთერი|მურმანის]] როლში]]
ამ ინტერპრეტაციაში ცენტრალური ადგილი უკავია მურმანის როლს ზაქარია ფალიაშვილის ოპერაში „[[აბესალომ და ეთერი]]“. კაშმაძე ინაშვილის მურმანს მის ერთ-ერთ უდიდეს ქმნილებად ახასიათებს და ხაზს უსვამს იმ ფაქტს, რომ მომღერალს ამ როლზე მუშაობისას არ ჰქონია წინამორბედი გამოცდილება ან დამკვიდრებული ტრადიცია, რომელიც გზას გაუკვალავდა. შესრულება შეფასებულია მისი ფსიქოლოგიური სიმძაფრის გამო; იმ სიცხადის გამო, რომლითაც გადმოცემულია ეჭვიანობა, შინაგანი ტანჯვა, სიამაყე და ემოციური ძალადობა, და იმ გზით, რომლითაც ვოკალური შუქ-ჩრდილები მხარს უჭერს დრამატულ ხაზს. მურმანი ინაშვილის მეშვეობით გახდა ქართული ოპერის ერთ-ერთი პირველი სრულად ჩამოყალიბებული სცენური არქეტიპი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=126–128}}

მსგავსი მნიშვნელობა ენიჭება კიაზოს როლს ფალიაშვილის „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“. ინაშვილისეული ინტერპრეტაცია აღწერილია, როგორც საბრძოლო სიმტკიცის, შელახული თავმოყვარეობის, ლირიკული მოწყვლადობისა და გაწონასწორებული ინტენსივობის კომბინაცია. განსაკუთრებული აქცენტი კეთდება კონტრასტზე პერსონაჟის საჯარო, გმირულ ასპექტსა და ისეთი პასაჟების უფრო შინაგან ემოციურ ტონს შორის, როგორიცაა [[სულო ბოროტო (არია)|„სულო ბოროტო“]]. ამ ხედვით, ინაშვილის კიაზო არ გადაზრდილა უხეშ ძალადობაში ან მელოდრამატულ გადაჭარბებაში; ნაცვლად ამისა, პარტია ჩამოყალიბებული იყო ღირსებით, შინაგანი დისციპლინითა და კონტროლირებული, მაგრამ მძლავრი ემოციური დიაპაზონით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=128–132}}

კაშმაძე ასევე გამოარჩევს გოჩას როლს [[მელიტონ ბალანჩივაძე|მელიტონ ბალანჩივაძის]] ოპერაში [[დარეჯან ცბიერი (ოპერა)|„დარეჯან ცბიერი“]], როგორც ინაშვილის ერთ-ერთ საუკეთესო სცენურ პორტრეტს. ამ როლში მომღერალი დახასიათებულია, როგორც კეთილშობილი, პატრიოტი ფიგურა, რომლის სცენური მანერა, მოძრაობა და ვოკალური შესრულება ერთიანობაში გადმოსცემდა მორალურ სერიოზულობასა და მოქალაქეობრივ განცდას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=132–133}}

აღნიშნული შეფასება ვრცელდება მასთან დაკავშირებულ სხვა ქართულ როლებზეც, მათ შორის რევაზზე [[ვიქტორ დოლიძე|ვიქტორ დოლიძის]] „[[ლეილა (ოპერა)|ლეილაში]]“, აბდულ-არაბზე [[დიმიტრი არაყიშვილი|დიმიტრი არაყიშვილის]] [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]] და ქართული ოპერის სხვა პარტიებზე. ინაშვილის ბიოგრაფია არაერთხელ უბრუნდება აზრს, რომ ინაშვილი იყო ერთ-ერთი პირველი, ვინც საოპერო სცენაზე შექმნა „ნამდვილი ქართული ტიპები“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 152–153, 155}}

=== რუსული და დასავლეთევროპული რეპერტუარის ინტერპრეტაცია ===
[[File:inashvili_scarpia.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი სკარპიას როლში, პუჩინის „ტოსკა“]]
მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილის ადგილი ქართული ოპერის ისტორიაში, უპირველეს ყოვლისა, ეროვნულ რეპერტუარში შეტანილ წვლილს ეფუძნება, იგი იყო ფართო საერთაშორისო კომპეტენციის მქონე ხელოვანი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=134–135, 149–151, 153}}

მნიშვნელოვანი მაგალითია მისი „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინის]]“ ინტერპრეტაცია. კაშმაძე ამ როლს მიიჩნევს მომღერალ-მსახიობის კულტურის, ინტელექტისა და სტილისტური ტაქტის ერთ-ერთ უმთავრეს გამოცდად და ინაშვილს თბილისის სცენაზე ამ პარტიის ერთ-ერთ საუკეთესო შემსრულებლად წარმოაჩენს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=135–140}}

სკარპია [[ჯაკომო პუჩინი|პუჩინის]] „[[ტოსკა|ტოსკაში]]“ სხვა, მაგრამ თანაბრად მნიშვნელოვან მაგალითს წარმოადგენს. ინაშვილმა ეს პარტია კიდევ უფრო დახვეწა იტალიაში სწავლის შემდეგ და შექმნა რომის პოლიციის უფროსის სცენურად დასამახსოვრებელი პორტრეტის. ნაცვლად იმისა, რომ სკარპია წარმოეჩინა როგორც მხოლოდ სასტიკი ან მელოდრამატული ტირანი, ინაშვილმა შეინარჩუნა არისტოკრატიული კონტროლისა და გარეგნული სიმშვიდის ელემენტი, რითაც პერსონაჟი კიდევ უფრო საშიში და პირქუში გახადა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=140–141}}

რიგოლეტო ინაშვილის რეპერტუარში განსაკუთრებით თვალსაჩინო ადგილს იკავებს და განიხილება, როგორც მისი საშემსრულებლო კარიერის ერთ-ერთი უმაღლესი მიღწევა. ბიოგრაფიაში აქცენტი კეთდება მის უნარზე, გადმოეცა პერსონაჟის ემოციური წინააღმდეგობები: დამცირება, მამობრივი სინაზე, მრისხანება, სასოწარკვეთა და მორალური კოლაფსი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=142–149}}

კაშმაძე ასევე ხაზს უსვამს მის მიღწევებს რუსული და დასავლური რეპერტუარის სხვა მნიშვნელოვან როლებში. იაგო [[ოტელო (ვერდის ოპერა)|„ოტელოში“]] შეფასებულია მისი ინტელექტისა და თავშეკავებულობის გამო, სადაც პერსონაჟის დემონური თუ დამანგრეველი ენერგია გადმოცემულია გათვლილი მოქმედებით და არა გადაჭარბებით. ჟერმონი „[[ტრავიატა]]ში“ დაფასებულია მისი ღირსების, ზომიერებისა და ჰუმანური სცენური მანერისთვის. ამონასრო „[[აიდა|აიდაში]]“ გამოყოფილია, როგორც მაგალითი ინაშვილის უნარისა — თავი აარიდოს როგორც პომპეზურ ჰეროიზაციას, ისე უხეშ პრიმიტივიზმს და ამის ნაცვლად იპოვოს ის, რასაც კაშმაძე „გაწონასწორებულ სცენურ ხაზს“ უწოდებს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=149–151}}

== რეპერტუარი ==
ინაშვილი ფლობდა ვრცელ საოპერო რეპერტუარს, რომელიც მოიცავდა ქართულ, რუსულ და დასავლეთევროპულ ნაწარმოებებს. მისი სასცენო კარიერა თანმიმდევრულად ვითარდებოდა გუნდში სიმღერიდან და მეორეხარისხოვანი როლებიდან მთავარ პარტიებამდე, ხოლო ზოგიერთ ოპერაში კარიერის განმავლობაში ერთზე მეტ როლსაც ასრულებდა. ინაშვილის შემოქმედებითი დიაპაზონი მასშტაბური იყო და იგი გამოდიოდა როგორც ეროვნულ, ისე საერთაშორისო რეპერტუარში; აგრეთვე, მოღვაწეობდა საკონცერტო სცენაზე და შექმნა რამდენიმე ჩანაწერიც.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=118–120}}
=== ქართული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ოპერა
! კომპოზიტორი
!
|-
| ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| მურმანი
|-
| ''[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| კიაზო
|-
| ''[[ლატავრა]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| ენგიზი
|-
| ''[[დარეჯან ცბიერი]]''
| [[მელიტონ ბალანჩივაძე]]
| გოჩა
|-
| ''[[თქმულება შოთა რუსთაველზე]]''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| აბდულ-არაბი; ასევე მგოსანი
|-
| ''ლეილა''
| [[ვიქტორ დოლიძე]]
| რევაზი
|-
| ''ცისანა''
| [[ვიქტორ დოლიძე]]
| გორსკი
|-
| ''ამირანი''
| კ. მეღვინეთუხუცესი
| უცნობია
|-
| ''ლადო კეცხოველი''
| გ. კილაძე
| უცნობია
|}

=== რუსული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ოპერა
! კომპოზიტორი
! პარტია/პარტიები
|-
| ''[[ბორის გოდუნოვი (ოპერა)|ბორის გოდუნოვი]]''
| [[მოდესტ მუსორგსკი]]
| ბორის გოდუნოვი
|-
| ''[[ხოვანშჩინა]]''
| [[მოდესტ მუსორგსკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]''
| [[ანტონ რუბინშტეინი]]
| დემონი
|-
| ''ნერონი''
| [[ანტონ რუბინშტეინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[დუბროვსკი (ოპერა)|დუბროვსკი]]''
| [[ედუარდ ნაპრავნიკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| ზარეცკი; ასეული; თავადი გრემინი; ევგენი ონეგინი
|-
| ''[[იოლანტა]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[პიკის ქალი (ოპერა)|პიკის ქალი]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| ტომსკი; ელეცკი
|-
| ''ღალატი''
| [[მიხეილ იპოლიტოვ-ივანოვი]]
| ოთარ-ბეგი
|-
| ''[[სადკო (ოპერა)|სადკო]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| უცნობია
|-
| ''[[თოვლის ქალიშვილი]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| უცნობია
|- 
|''[[მეფის საცოლე (ოპერა)|მეფის საცოლე]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| გრიაზნოი
|-
| ''[[თავადი იგორი (ოპერა)|თავადი იგორი]]''
| [[ალექსანდრე ბოროდინი]]
| იგორი
|-
| ''ჯავშნოსანი პოტიომკინი''
| ოლეს ჩიშკო
| უცნობია
|-
| ''წყნარი დონი''
| ივან ძერჟინსკი
| უცნობია
|}

=== დასავლეთევროპული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+
! ოპერა
! კომპოზიტორი
! პარტია/პარტიები
|-
| ''[[აიდა (ოპერა)|აიდა]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| ამონასრო
|-
| ''[[ბალ-მასკარადი]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ოტელო (ვერდი)|ოტელო]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| იაგო
|-
| ''[[რიგოლეტო]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| რიგოლეტო
|-
| ''[[ტრავიატა]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| ჟორჟ ჟერმონი
|-
| ''[[ტრუბადური (ოპერა)|ტრუბადური]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| გრაფი დი ლუნა
|-
| ''[[ტოსკა]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| სკარპია
|-
| ''[[ბოჰემა]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[მადამ ბატერფლაი|ჩიო-ჩიო-სანი]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ჯამბაზები (ოპერა)|ჯამბაზები]]''
| [[რუჯერო ლეონკავალო]]
| სილვიო; ტონიო
|-
| ''ზაზა''
| [[რუჯერო ლეონკავალო]]
| უცნობია
|-
| ''[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]''
| [[ჯოაკინო როსინი]]
| ფიგარო
|-
| ''[[ვილჰელმ ტელი (ოპერა)|ვილჰელმ ტელი]]''
| [[ჯოაკინო როსინი]]
| უცნობია
|-
| ''აფრიკელი ქალი''
| [[ჯაკომო მეიერბერი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ჰუგენოტები (ოპერა)|ჰუგენოტები]]''
| [[ჯაკომო მეიერბერი]]
| გრაფი დე ნევერი
|-
| ''[[ანდრე შენიე (ოპერა)|ანდრე შენიე]]''
| [[უმბერტო ჯორდანო]]
| ჟერარი
|-
| ''[[კარმენი (ოპერა)|კარმენი]]''
| [[ჟორჟ ბიზე]]
| ესკამილიო (ტორეადორი); მორალესი
|-
| ''[[მარგალიტის მაძიებლები]]''
| [[ჟორჟ ბიზე]]
| უცნობია
|-
| ''კამორა''
| მიქელე ესპოზიტო
| ბეპო; გარინი
|-
| ''[[ლოენგრინი (ოპერა)|ლოენგრინი]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| ტელრამუნდი
|-
| ''[[რაინის ოქრო (ოპერა)|რაინის ოქრო]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ტანჰოიზერი (ოპერა)|ტანჰოიზერი]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| ვოლფრამი
|-
| ''[[სამსონი და დალილა (ოპერა)|სამსონი და დალილა]]''
| [[კამილ სენ-სანსი]]
| უცნობია
|-
| ''[[სოფლის პატიოსნება (ოპერა)|სოფლის პატიოსნება]]''
| [[პიეტრო მასკანი]]
| უცნობია
|-
| ''[[თაისი (ოპერა)|თაისი]]''
| [[ჟიულ მასნე]]
| ათანაელი
|-
| ''[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტი]]''
| [[შარლ გუნო]]
| ვალენტინი; მეფისტოფელი; ვაგნერი
|-
| ''[[რომეო და ჯულიეტა (ოპერა)|რომეო და ჯულიეტა]]''
| [[შარლ გუნო]]
| ტიბალდო
|-
| ''ფრა-დიავოლო''
| [[დანიელობერი]]
| უცნობია
|-
| ''დაბლობი''
| [[ოიგენ დ'ალბერი]]
| სებასტიანი; მელერი
|-
| ''[[ფიგაროს ქორწინება (ოპერა)|ფიგაროს ქორწინება]]''
| [[ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტი]]
| ფიგარო
|-
| ''ჯოკონდა''
| [[ამილკარე პონკიელი]]
| უცნობია
|}

=== საკონცერტო და ხმოვანი ჩანაწერების რეპერტუარი ===
[[ფაილი:Inashvili araqishvili.jpg|მინი|[[დიმიტრი არაყიშვილი]] (მარცხნივ) და სანდრო ინაშვილი]]
საოპერო სასცენო მოღვაწეობის გარდა, ინაშვილი ფლობდა ვრცელ საკონცერტო რეპერტუარს, რომელიც მოიცავდა ქართულ, რუსულ და დასავლეთევროპულ რომანსებს, ხალხური სიმღერების დამუშავებებს, კამერულ ნაწარმოებებსა და მუსიკალური ფოლკლორის ნიმუშებს. საზღვარგარეთ ყოფნისას მან შეისწავლა არაერთი იტალიური და ესპანური სიმღერა, ისევე როგორც დასავლეთევროპული კამერული ნაწარმოებები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123}}

ბიოგრაფია ასევე იხსენიებს რამდენიმე ნაწარმოებს, რომლებიც დაკავშირებულია ინაშვილის საშემსრულებლო მოღვაწეობასთან და ხმოვან ჩანაწერებთან, მათ შორისაა ნაწყვეტები ქართული ოპერებიდან და სოლო სიმღერები. მონოგრაფიის თანახმად, ეს ჩანაწერები ფართოდ იყო გავრცელებული და მსმენელის დიდი მოწონებით სარგებლობდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123–124}}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ნაწარმოები / ამონარიდი
! კომპოზიტორი
! ტიპი
|-
| აბდულ-არაბის არია ოპერიდან ''[[თქმულება შოთა რუსთაველზე]]''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| ''ოროველა''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| სიმღერა / ჩანაწერი
|-
| კიაზოს ორი არია — „სულო ბოროტო“ და „დამისხი, დამალევინე“ — ოპერიდან ''[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდები / ჩანაწერები
|-
| მურმანის არია „ამომავალსა მზეს სწუნობს“ ოპერიდან ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| აბესალომისა და მურმანის დუეტი ოპერიდან ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| გოჩას არია „ღმერთო ძლიერო“ ოპერიდან ''[[დარეჯან ცბიერი]]''
| [[მელიტონ ბალანჩივაძე]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| ''ინდი-მინდი''
| [[კოტე ფოცხვერაშვილი]]
| სიმღერა / ჩანაწერი
|-
| „მხოლოდ შენ ერთს“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ისევ შენ და ისევ შენ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ოდესაც გიცქერ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „მშვენიერთა ხელმწიფავ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ლალე“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „შემოღამდება“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|}

== მემკვიდრეობა ==
ალექსანდრე ინაშვილი ქართული ეროვნული ოპერის ერთ-ერთ ფუძემდებლად მიიჩნევა. [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ერთად მან საფუძველი ჩაუყარა პირველ პროფესიულ საშემსრულებლო ტრადიციებს. ინაშვილი იყო ქართული საოპერო რეპერტუარის ისეთი მნიშვნელოვანი ნაწარმოებების მთავარი პარტიების პირველი ინტერპრეტატორი, როგორიცაა: „[[აბესალომ და ეთერი]]“, „[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]“, „[[დარეჯან ცბიერი (ოპერა)|დარეჯან ცბიერი]]“ და „[[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|თქმულება შოთა რუსთაველზე]]“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=126–128, 152–157}}

მის მიერ განსახიერებულმა მურმანის, კიაზოს, გოჩას, რევაზისა და აბდულ-არაბის სცენურმა სახეებმა მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია ამ როლების შემდგომ საშემსრულებლო სტანდარტებზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 126–133, 152–156}} ინაშვილის შემოქმედება ხასიათდებოდა ქართული ვოკალური იდიომებისა და ხალხური ექსპრესიულობის სინთეზით კლასიკურ საოპერო ტექნიკასთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123, 126, 152–153}} ინაშვილი აქტიურად თანამშრომლობდა ძმებ ფალიაშვილებთან და ვანო სარაჯიშვილთან. მისმა მოღვაწეობამ ქართული ოპერის არსებობის პირველ ათწლეულებში ხელი შეუწყო ეროვნული საოპერო ხელოვნების ინსტიტუციურ განვითარებასა და მხატვრული პრესტიჟის დამკვიდრებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=156–157}}

ალექსანდრე ინაშვილი ეწეოდა აქტიურ პედაგოგიურ, სარეჟისორო და შემოქმედებით ხელმძღვანელობას. [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]] იგი საოპერო კლასს უძღვებოდა, სადაც ახალგაზრდა მომღერლებს ვოკალურ ტექნიკასთან ერთად სცენურ დისციპლინასა და რეპერტუარის გააზრებას ასწავლიდა. მისი აღზრდილების ნაწილმა წარმატებული კარიერა თბილისისა და სხვა ქალაქების საოპერო სცენებზე გააგრძელა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=104–105, 153}}

ინაშვილის საშემსრულებლო სტილი და სამსახიობო ოსტატობა (გრიმი, პლასტიკა, სცენური სახის ინტეგრაცია) ნიმუშად იქცა მომავალი თაობის მომღერლებისთვის. რეჟისორი [[ალექსანდრე წუწუნავა]] მაღალ შეფასებას აძლევდა მის პროფესიონალიზმს რეპეტიციების პროცესში და სცენური სტრუქტურის ინსტინქტურ შეგრძნებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–126, 153–155}} როგორც რეჟისორმა, მან დადგა ოპერები „[[აიდა]]“ და „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“. გარდა ამისა, იგი ჩართული იყო მოძრავ და რეგიონულ საოპერო ინიციატივებში, რაც მიზნად ისახავდა საოპერო ხელოვნების პოპულარიზაციასა და თეატრალური სტანდარტების განვითარებას მთელი ქვეყნის მასშტაბით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=105–109, 153, 155}}

ალექსანდრე ინაშვილის შემოქმედებას მაღალ შეფასებას აძლევდნენ მისი თანამედროვე ხელოვანები. კომპოზიტორი [[დიმიტრი არაყიშვილი]] მას საკუთარი რომანსების ერთ-ერთ საუკეთესო შემსრულებლად მიიჩნევდა და ხაზს უსვამდა მის როლს ქართული საოპერო პერსონაჟების (მურმანი, რევაზი, კიაზო, გოჩა, აბდულ-არაბი) ტიპაჟების შექმნაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=152–153}} რეჟისორი [[ალექსანდრე წუწუნავა]] გამოყოფდა მომღერლის ვოკალურ ტექნიკას, ზუსტ ინტონაციასა და სცენურ კულტურას. მის რეპერტუარში განსაკუთრებით აღსანიშნავია ამონასროს, ტონიოს, სკარპიას, ესკამილიოს, ჟერმონისა და ონეგინის პარტიები. წუწუნავას დახასიათებით, ინაშვილი გამოირჩეოდა სცენური სიტუაციების სწრაფი ათვისების უნარითა და ანსამბლური მუშაობის ნიჭით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=153–156}} მუსიკალური კრიტიკოსები და რეცენზენტები აღნიშნავდნენ მომღერლის ტემბრს, დიქციასა და ფრაზირებას. განსაკუთრებული ყურადღება ექცეოდა მის სცენურ თავშეკავებულობასა და მხატვრულ ინტელექტს, რაც მას საშუალებას აძლევდა თავიდან აეცილებინა საოპერო ხელოვნებისათვის დამახასიათებელი მანერულობა და გადაჭარბებული პათეტიკა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–126, 135–140, 149–151}}

1940-იანი წლების მიწურულიდან ინაშვილი აღიქმება არა მხოლოდ როგორც წამყვანი შემსრულებელი, არამედ როგორც ქართული საოპერო კულტურის ერთ-ერთი ცენტრალური ფიგურა და ტრადიციის ფუძემდებელი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=152–157}} 1970-იანი წლებიდან თბილისში არსებობდა [[სანდრო ინაშვილის ქუჩა]], რომელიც ამჟამად აღარ არსებობს. ინაშვილი დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში]].

==ჯილდოები და აღიარება==
* [[1937]] — [[საპატიო ნიშნის ორდენი|„საპატიო ნიშნის“ ორდენი]]
* [[1941]] — [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი]]&lt;ref&gt;[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/281033/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1941_N1-3.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1941. №№1-3. გვ. 24.]&lt;/ref&gt;
* [[1950]] — [[სსრკ სახალხო არტისტი]]
* 1950 — [[ლენინის ორდენი]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://portal-kultura.ru/upload/iblock/8b3/1950.11.11.pdf |title=Архивированная копия |access-date=2022-03-16 |archive-date=2022-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220316061653/https://portal-kultura.ru/upload/iblock/8b3/1950.11.11.pdf |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;

==ლიტერატურა==
* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 185, თბ., 1994
* {{წიგნი
 |გვარი         = კაშმაძე
 |სახელი        = შალვა
 |ნაწილი         = 
 |სათაური     = სანდრო ინაშვილი (მონოგრაფია)
 |ორიგინალი      = 
 |ბმული        = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00007018/
 |გამოცემა       = 
 |პასუხისმგებელი = 
 |ადგილი         = თბილისი 
 |გამომცემლობა  = გამომცემლობა „ხელოვნება“
 |წელი           = 1948
 |ტომი          =  
 |გვერდები      = 
 |გვერდნი      = 
 |isbn          = 
 |ref = კაშმაძე
}}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{nplg ბიოგრაფია|00005327|ალექსანდრე ინაშვილი}}
{{imdb|id=0408399|name=ალექსანდრე ინაშვილი}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ინაშვილი, ალექსანდრე}}

[[კატეგორია:დაბადებული 23 აგვისტო]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1887]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 4 ივნისი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1958]]
[[კატეგორია:ქართველი მომღერლები]]
[[კატეგორია:ბარიტონები]]
[[კატეგორია:ქართველი თეატრის რეჟისორები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები]]
[[კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები]]</text>
      <sha1>5t02o3ne2tpqmy8o8cr5hsy32sqqk2r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427447</id>
      <parentid>5427445</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:12:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Anry.kiknavelidze</username>
        <id>107458</id>
      </contributor>
      <origin>5427447</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160546" sha1="92dkub26dudm02pab2cwpnbyb0gtgj3" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუსიკოსი
|სახელი = ალექსანდრე (სანდრო) ინაშვილი
|ორიგინალური სახელი=
|სურათი = Inashvili sandro.jpg
|ფოტოს_სიგანე = &lt;!-- მიუთითეთ მხოლოდ ციფრები, 250-დან 300-მდე, პიქსელების (პქ) ხსენების გარეშე --&gt; 
|სათაური = 
|ნამდვილისახელი  = 
|მეტსახელი =
|დაიბადა = 
|დაბადების ადგილი =
|გარდ = 
|გარდ ადგილი =
|წარმოშობა = 
|ინსტრუმენტი = 
|დისკოგრაფია =
|მიმართულება = [[ოპერა]], [[რომანსი]], [[ქართული ხალხური მუსიკა]]
|ჟანრი = 
|საქმიანობა = საოპერო მომღერალი ([[ბარიტონი]])
|აქტიურობის წლები    = {{circa}} 1910-1950
|ლეიბლი = 
|ამჟამინდელი_წევრობა = 
|ყოფილი_წევრობა =
|წარმოქმნილი ჯგუფები =
|წარმოქმნილი ჯგუფებიდან = 
|მეუღლე =
|პარტნიორი = 
|საიტი = 
|წევრები = 
|ყოფილი წევრები  = 
|აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = 
}}
'''ალექსანდრე (სანდრო) იობის (იოველის) ძე ინაშვილი''' (დ. [[23 აგვისტო]], [[1887]], [[თბილისი]] — გ. [[4 ივნისი]], [[1958]], იქვე) — [[ქართველები|ქართველი]] საოპერო [[მომღერალი]], ქართული ვოკალური ხელოვნების ერთ-ერთი ფუძემდებელი და არაერთი ქართული საოპერო პარტიის პირველი შემსრულებელი, [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი|საქართველოს]] ([[1941]]) და [[სსრკ სახალხო არტისტი]] ([[1950]]).

სანდრო ინაშვილი იყო უმნიშვნელოვანესი ფიგურა ეროვნული საოპერო ტრადიციის ჩამოყალიბებაში. განთქმული თავისი ხავერდოვანი [[ბარიტონი (ხმა)|ტემბრითა]] და უზადო ტექნიკური ოსტატობით, იგი იყო ერთ-ერთი პირველი ქართველი მომღერალი, რომელმაც წარმატებით დააკავშირა [[ქართული ხალხური მუსიკა|ტრადიციული ხალხური პოლიფონია]] და დასავლეთევროპული [[ბელკანტო]]ს მკაცრი მოთხოვნები. მრავალწლიანი კარიერის განმავლობაში იგი იქცა საქართველოს კულტურული გამოღვიძების სიმბოლოდ და საშემსრულებლო ხელოვნებაში შეტანილი უდიდესი წვლილისთვის [[სსრკ სახალხო არტისტი]]ს წოდება დაიმსახურა.

მისი პროფესიული აღმავლობა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის საოპერო თეატრში]] დაიწყო, თუმცა მისი არტისტიზმი მნიშვნელოვნად დაიხვეწა იტალიაში მიღებული განათლებისა და ცნობილ ტენორ [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ხანგრძლივი შემოქმედებითი პარტნიორობის შედეგად. ამ ტანდემმა საფუძველი ჩაუყარა ეროვნული საოპერო შედევრების შესრულებას ქვეყნის მუსიკალური იდენტობის ფორმირების გარდამტეხ ეპოქაში. ინაშვილი განსაკუთრებით ცნობილია ისეთი საკულტო პარტიების პირველი შესრულებით, როგორიცაა მურმანი [[ზაქარია ფალიაშვილი]]ს ოპერაში [[აბესალომ და ეთერი]]“ და კიაზო „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“. ამასთანავე, მან შექმნა აღიარებული სახეები კლასიკურ რუსულ და იტალიურ რეპერტუარში, რომელთა შორისაც გამორჩეულია ონეგინი ([[ჩაიკოვსკი]]ს [[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|„ევგენი ონეგინი“]]), რიგოლეტო ([[ჯუზეპე ვერდი|ვერდის]] „[[რიგოლეტო (ოპერა)|რიგოლეტო]]“) და სკარპია ([[ჯაკომო პუჩინი|პუჩინის]] „[[ტოსკა]]“).

გარდა სასცენო მოღვაწეობისა, ინაშვილი იყო პედაგოგი და რეჟისორი, რომელმაც, როგორც [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის]] პროფესორმა, ქართული ვოკალური ხელოვნების არაერთი წარმომადგენელი აღზარდა.

==ბიოგრაფია==
=== ადრეული წლები და ოჯახური გარემო ===
სანდრო ინაშვილი დაიბადა 1889 წლის 23 ([[იულიუსის კალენდარი|ძველი სტილით]] 11) აგვისტოს [[თბილისი|თბილისის]] [[კუკია|კუკიის უბანში]]. იგი და-ძმებს შორის უფროსი იყო ოჯახში, რომელმაც მოგვიანებით რამდენიმე პროფესიონალი მომღერალი აღზარდა. მამამისი, იობ ინაშვილი (1864–1906), დაიბადა [[სიღნაღის მაზრა|სიღნაღის მაზრის]] სოფელ [[ვაქირი|ვაქირში]], შეძლებული გლეხის ოჯახში. ბავშვობაში იგი თბილისში ჩამოიყვანეს, სადაც პროფესიულ სასწავლებელში დურგლობას დაეუფლა. მოგვიანებით მუშაობდა რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში, შინ კი სახარატო დაზგა ჰქონდა და კერძო შეკვეთებს ასრულებდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=6–7}}

ინაშვილის დედა, პელაგია ვლადიმიროვა, თბილისში დაიბადა და გაიზარდა. მისი წინაპრები საქართველოში ქვეყნის [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში შესვლის შემდგომ პერიოდში დასახლდნენ. სანდრო მრავალენოვან და სოციალურად შერეულ ურბანულ გარემოში გაიზარდა, თუმცა ოჯახის შინაურმა კულტურამ შეინარჩუნა მჭიდრო კავშირი ქართულ ადათ-წესებთან, სტუმართმოყვარეობასთან და მუსიკალურ ყოფასთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=7}}

ოჯახურმა გარემომ გადამწყვეტი როლი ითამაშა ინაშვილის ადრეულ მუსიკალურ განვითარებაში. მამამისს კარგი ბანი ჰქონდა, სიყმაწვილიდანვე მღეროდა საეკლესიო გუნდებში და ფლობდა სხვადასხვა მუსიკალურ ინსტრუმენტს. ოჯახური შეკრებები ხშირად სიმღერით სრულდებოდა, განსაკუთრებით [[ქართული ხალხური მუსიკა|კახური სიმღერებით]], რასაც პატარა სანდრო ადრეული ასაკიდანვე უერთდებოდა. ასეთმა არაფორმალურმა ოჯახურმა მუსიკალობამ მას ვოკალური შესრულების პირველი პრაქტიკული გამოცდილება მისცა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=8}}

ოჯახის ფართო წრის მუსიკალური გავლენაც მნიშვნელოვანი იყო. დედის ახლო ნათესავი, [[კაზიმირ ცხომელიძე]], იყო გამორჩეული ბარიტონი და მუსიკალური მოღვაწე, რომელმაც [[მოსკოვის კონსერვატორია|მოსკოვის ფილარმონიული სასწავლებელი]] დაამთავრა და მონაწილეობდა [[ქართული ფილარმონიული საზოგადოება|ქართული ფილარმონიული საზოგადოების]] მუშაობაში. იგი ასრულებდა ბარიტონის წამყვან პარტიებს ქართულენოვან ოპერებში და აქტიურად მოღვაწეობდა ოპერის ქართულ ენაზე შესრულების პოპულარიზაციისთვის. ცხომელიძე ინაშვილების ოჯახის ხშირი სტუმარი იყო; იგი ბავშვებს მუსიკისადმი ინტერესს უღვიძებდა, მათთან ერთად მუშაობდა სიმღერაზე და სანდროს აცნობდა თბილისის საკონცერტო ცხოვრებასა და მუშათა კულტურულ წრეებს. ამ გავლენებმა ჩამოაყალიბა მომავალი მომღერლის მუსიკალური გემოვნება ყოველგვარი ფორმალური პროფესიული მომზადების დაწყებამდე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=8–9}}&lt;ref&gt;{{cite magazine |last=ცხომელიძე|first=კაზიმირ|date=1909 |title=ზაკავკაზსკოე ობოზრენიე|url= |magazine=|location=|publisher=|access-date=}}&lt;/ref&gt;

მთელი ოჯახი მჭიდროდ იყო დაკავშირებული ვოკალურ ხელოვნებასთან. სანდროს უმცროსმა ძმებმა მოგვიანებით მუსიკალური კარიერა სასცენო ფსევდონიმებით გააგრძელეს, რადგან ერთ ოჯახში სამი ბარიტონის ერთი გვარით ყოფნა პრაქტიკულად მიზანშეწონილად არ მიიჩნიეს. გრიგოლი, მოგვიანებით ცნობილი როგორც [[გრიგოლ ვენაძე|ვენაძე]], [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის ოპერის]] ერთ-ერთი წამყვანი ბარიტონი გახდა, ხოლო ანტონმა ასევე მიიღო მუსიკალური განათლება და საკონცერტო სცენაზე გაითქვა სახელი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=7–8}}
=== ბავშვობის მუსიკალური განათლება ===
[[File:ალექსანდრე კავსაძე.jpg|მინი|მარცხნივ|სანდრო კავსაძე]]
ინაშვილის ადრეული მუსიკალური განათლება ბავშვობიდანვე დაიწყო და მჭიდროდ იყო დაკავშირებული სკოლასთან, ეკლესიასთან და თბილისის ფართო ურბანულ მუსიკალურ კულტურასთან. შვიდი წლის ასაკში იგი ზედგინიძის კერძო სკოლაში შეიყვანეს, სადაც სწავლება ქართულ ენაზე მიმდინარეობდა. მას შემდეგ, რაც ოჯახი [[დიდუბე|დიდუბეში]] გადასახლდა, მან სწავლა რკინიგზის სასწავლებელში განაგრძო — დაწესებულებაში, რომელიც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი აღმოჩნდა მისი პირველი სისტემური მუსიკალური წვრთნისთვის.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=10}}

რკინიგზის სასწავლებელში იგი მოხვდა [[ალექსანდრე კავსაძე|სანდრო კავსაძის]] მეთვალყურეობის ქვეშ, რომელიც იყო გამოჩენილი მომღერალი, ლოტბარი და ქართული ხალხური და საგუნდო ტრადიციების მცველი. კავსაძემ მალევე შეამჩნია ბიჭის გამორჩეული მუსიკალური სმენა და სუფთა დისკანტი, მიიღო იგი გუნდში, შეასწავლა საეკლესიო გალობა და მალე სოლისტობაც მიანდო. გუნდი ხშირად გალობდა რკინიგზის ეკლესიაში და მოკლე დროში ახალგაზრდა ინაშვილი ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ბავშვი-მომღერალი გახდა. კავსაძე მის ნიჭს სერიოზულად ეპყრობოდა: მას დაუნიშნეს მცირე ყოველთვიური გასამრჯელო, რომელიც მოგვიანებით გაუზარდეს და მოუწოდებდნენ გაფრთხილებოდა და განევითარებინა საკუთარი ხმა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=10–11}}

ეს ადრეული წვრთნა არ შემოიფარგლებოდა მხოლოდ საეკლესიო რეპერტუარით. კავსაძე ბავშვებს ქართულ ხალხურ სიმღერებსაც ასწავლიდა და ინაშვილი თავის ხალხურ ანსამბლშიც ჩარიცხა, რომელიც გამოდიოდა ისეთ ადგილებში, როგორიცაა [[ავჭალის აუდიტორია]] და თბილისის სხვადასხვა უბნები. იქ მომავალი მომღერალი გაეცნო ქართლ-კახურ სიმღერებს და შეითვისა ქართული ხალხური სტილის ავთენტური გააზრება. მიუხედავად იმისა, რომ კავსაძე არ იყო ვოკალის პედაგოგი საოპერო გაგებით, მან დიდი სიზუსტით გადასცა ბიჭს ხალხური იდიომის ხასიათი და ინტონაციური მთლიანობა. ეს საფუძველი მოგვიანებით გადამწყვეტი აღმოჩნდა ინაშვილის წარმატებისთვის, როგორც პირველი ქართული ოპერებისა და ქართული კამერულ-ვოკალური რეპერტუარის ინტერპრეტატორისთვის.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=11}}

=== სიყმაწვილე, გაჭირვება და პირველი თეატრალური ინტერესები ===
[[ფაილი:Inashvili young.tif|მინი|ახალგაზრდა სანდრო ინაშვილი, {{circa}} 1910]]
ადრეული მუსიკალური განათლების პარალელურად, ინაშვილი ხშირად ესწრებოდა თბილისში გამართულ კონცერტებსა და სპექტაკლებს, რამაც ბავშვი-მომღერლის მუსიკალური მგრძნობელობა თანდათან სცენური ცხოვრების უფრო ფართო სურვილად გარდაქმნა. შალვა კაშმაძის მონოგრაფიაში დაცული ერთი განსაკუთრებით ნათელი მოგონება ეხება მის ბავშვობაში ოპერეტა „ჯოჯოხეთური სიყვარულის“ ნახვას; მიუხედავად იმისა, რომ სანახაობამ იგი შეაშინა, ამავდროულად წარუშლელი შთაბეჭდილებაც დატოვა და მსახიობობის სურვილი გაუძლიერა. მალევე მან დაიწყო სამოყვარულო წარმოდგენების დადგმა მეზობელ ბავშვებთან ერთად, მოგვიანებით კი ჩამოაყალიბა საბავშვო გუნდი, რომელსაც სადღესასწაულო დღეებში თავადვე დირიჟორობდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=12–13}}

თეატრალური მისწრაფება კიდევ უფრო გაღრმავდა ავჭალის აუდიტორიასა და რკინიგზის სახელოსნოებთან არსებულ სამოყვარულო საოპერო და დრამატულ წრეებთან კონტაქტით. 1900-იან წლებში, [[ზაქარია ფალიაშვილი|ზაქარია ფალიაშვილისა]] და სხვა მუსიკოსების ხელმძღვანელობით, ამ სივრცეებში იმართებოდა ევროპული [[ოპერა|ოპერებისა]] და დრამატული ნაწარმოებების დადგმები. ახალგაზრდა ინაშვილი ამ აქტივობებს მონდომებით ადევნებდა თვალს და სპექტაკლებს ხშირად ესწრებოდა, მიუხედავად მშობლების წუხილისა სწავლისა და ყოველდღიური რეჟიმის გამო. ცოცხალ შესრულებასთან ასეთმა მუდმივმა შეხებამ იგი შეაჩვია სცენურ რეპერტუარს და ატმოსფეროს, რაც დაეხმარა ბავშვური გატაცების გაცნობიერებულ მხატვრულ მისწრაფებად ქცევაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=12–13}}

მნიშვნელოვანი ნაბიჯი ამ მიმართულებით გადაიდგა, როდესაც ინჟინერმა დავიდოვსკიმ, თეატრის მოყვარულმა რკინიგზის სახელოსნოებიდან, მუშების შვილებისგან შეადგინა საბავშვო დასი. ამ ჯგუფში მოზარდმა ინაშვილმა — რომელიც მონაწილეთა შორის ყველაზე უფროსი იყო — შეასრულა პოდკოლესინის როლი [[ნიკოლოზ გოგოლი|ნიკოლოზ გოგოლის]] პიესაში „ქორწინება“. სპექტაკლმა წარმატებით ჩაიარა და მასზე გადამწყვეტი გავლენა მოახდინა: ამ დებიუტის შემდეგ მან მტკიცედ გადაწყვიტა მსახიობი გამხდარიყო. ეს ეპიზოდი წარმოადგენს მის პირველ დაფიქსირებულ მონაწილეობას ორგანიზებულ დრამატულ დადგმაში, გუნდში სიმღერისა და ბავშვთა სადღესასწაულო გამოსვლებისგან დამოუკიდებლად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=13}}

ამავდროულად, მისი სიყმაწვილე რთულ სოციალურ და პოლიტიკურ ვითარებაში მიმდინარეობდა. რკინიგზის სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ მან სწავლა ვაჟთა მეორე გიმნაზიაში განაგრძო. სწორედ იქ ყოფნისას მოუსწრო მას [[რუსეთის რევოლუცია (1905)|1905 წლის რევოლუციურმა]] მოვლენებმა. ოჯახი დაზარალდა არეულობის შემდგომი რეპრესიების დროს, როდესაც დიდუბის მუშათა უბანი ცეცხლის ქვეშ მოექცა და მათი სახლი ძლივს გადაურჩა განადგურებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=13}}

კიდევ უფრო მძიმე დარტყმა იყო მამის გარდაცვალება, რაც, სავარაუდოდ, იმ მშფოთვარე დღეებში გადატანილი ავადმყოფობის შედეგი იყო. როგორც ექვსსულიანი ოჯახის უფროს ვაჟს, ინაშვილს მოუწია საკუთარ თავზე აეღო ოჯახის რჩენის პასუხისმგებლობა. ოჯახი ერთ პატარა ოთახში გადავიდა საცხოვრებლად, ხოლო საარსებო წყაროს ძიებამ სწავლის გაგრძელება სულ უფრო გაართულა. 1907 წელს მან მიატოვა გიმნაზია და მუშაობა დაიწყო რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში — თავდაპირველად მჭედლად, მოგვიანებით კი სააღრიცხვო განყოფილებაში. იქ იგი 1911 წლამდე დარჩა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=13–14}} გაჭირვების წლებს არ გაუწყვეტია მისი კავშირი მუსიკასთან და სცენასთან. რკინიგზის სახელოსნოებმა, მუშათა წრეებმა და სამოყვარულო კულტურულმა დაწესებულებებმა მას არა მხოლოდ სამუშაო, არამედ სოციალური გარემოც მისცეს, რომელიც მხარს უჭერდა მის მხატვრულ ამბიციებს. ბიოგრაფია ხაზს უსვამს, რომ მისი თანამშრომლები ამაყობდნენ მისი ნიჭით და ცდილობდნენ ხელი შეეწყოთ, რომ მძიმე შრომის მიუხედავად, მას რეპეტიციებსა და გაკვეთილებზე დასწრება შეძლებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=14–15}}

=== ვოკალური მომზადება და მხატვრული ფორმირება ===
ინაშვილის მხატვრულ განვითარებაში გარდამტეხი მომენტი დადგა გარდატეხის ასაკში მისი ხმის ტრანსფორმაციასთან ერთად. დაახლოებით თოთხმეტი წლის ასაკამდე იგი საეკლესიო გუნდებსა და სანდრო კავსაძის ხალხურ ანსამბლში მღეროდა, თუმცა [[სქესობრივი მომწიფება|სქესობრივი მომწიფების]] დაწყებისთანავე მან დროებით სრულიად დაკარგა ხმა. ამ ემოციურად რთული წყვეტის შემდეგ ხმა დაუბრუნდა და ჩამოყალიბდა [[ბარიტონი (ხმა)|ბარიტონად]], რითაც განისაზღვრა ის ვოკალური კატეგორია, რომელშიც მან შემდგომი კარიერა შექმნა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=15}}

ამ გარდამავალი პერიოდის შემდეგ მისი პირველი მნიშვნელოვანი აქტივობა იყო კაზიმირ ცხომელიძის მიერ ორგანიზებულ გუნდში მონაწილეობა. ამ ანსამბლის შემადგენლობაში იგი გამოდიოდა ყოფილი [[რუსთაველის თეატრი|საარტისტო საზოგადოების თეატრში]], ქართულ კლუბში, ავჭალის აუდიტორიაში, [[ნაძალადევი|ნაძალადევში]] და თბილისის სხვა უბნებში. რეპერტუარი მოიცავდა გუნდებს ოპერებიდან და [[ოპერეტა|ოპერეტებიდან]], ქართულ ხალხურ სიმღერებთან ერთად. ამ პერიოდში მოხდა ინაშვილის გამოსვლა საბავშვო გუნდის დისციპლინიდან უფრო მრავალფეროვან და თეატრალურად ორიენტირებულ მუსიკალურ გარემოში. ამავდროულად, ამან გააფართოვა მისი ცოდნა საოპერო რეპერტუარის შესახებ და უფრო სერიოზულად დააყენა საჯარო შესრულების მოთხოვნების წინაშე, ვიდრე მანამდე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=15–16}}
[[ფაილი:ნიკო სულხანიშვილი.jpg|მინი|ნიკო სულხანიშვილი]]
1908 წელს, ცხომელიძის რეკომენდაციით, ინაშვილი შევიდა სახალხო სახლთან არსებულ მუსიკალურ წრეში. ამან იგი უფრო პროფესიონალურად ორგანიზებულ გარემოში მოახვედრა, სადაც ოპერები და ოპერეტები იდგმებოდა ქართულ და რუსულ ენებზე და სადაც იგი უფრო ფართო რეპერტუარულ და ინსტიტუციურ ჩარჩოებს გაეცნო. დაახლოებით იმავე პერიოდში მან მიიპყრო [[ნიკო სულხანიშვილი|ნიკო სულხანიშვილის]] ყურადღება, რომელმაც დააფასა მისი ხმის სილამაზე და მუსიკალობა. სულხანიშვილმა იგი თავის გუნდში სოლისტად აირჩია, რის შემდეგაც ინაშვილი წარმატებით გამოვიდა რამდენიმე კონცერტზე, რამაც კიდევ უფრო განამტკიცა მისი, როგორც ნიჭიერი ახალგაზრდა ბარიტონის რეპუტაცია.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=17–18}}

ფორმალური ვოკალური განათლებისკენ გადადგმული მნიშვნელოვანი ნაბიჯი დაკავშირებული იყო ტენორ ნ. დ. კოვალენსკისთან. მას შემდეგ, რაც კოვალენსკიმ მოისმინა ინაშვილი მცირე საოპერო პარტიაში, დაინტერესდა, თუ სად სწავლობდა იგი. როდესაც გაიგო, რომ ახალგაზრდას პროფესიული განათლება არ ჰქონდა მიღებული, კოვალენსკიმ იგი გაკვეთილებზე მიიწვია და ახალგაზრდა მომღერლის სწავლებას უსასყიდლოდ დათანხმდა. კოვალენსკისთან, მისი პიანისტი დის დახმარებით, ინაშვილმა დაიწყო თანამედროვე ვოკალური ტექნიკის საფუძვლების ათვისება. მიუხედავად იმისა, რომ ეს პერიოდი მხოლოდ ერთ წელს, პედაგოგის თბილისიდან წასვლამდე გაგრძელდა, კოვალენსკი ითვლება ინაშვილის პირველ პროფესიონალ მასწავლებლად და მის სახელს უკავშირდება მომღერლის ვოკალური კულტურის ძირითადი საფუძვლების ჩამოყალიბება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=18–21}}

მისი მეორე და უფრო მნიშვნელოვანი მასწავლებელი იყო პროფესორი [[ევგენი რიადნოვი]], მაღალი რეპუტაციის მქონე ვოკალის პედაგოგი და ყოფილი ტენორი, რომელიც ცნობილი ბელგიელი ტენორის, [[კამილ ევერარდი|კამილ ევერარდის]] მოსწავლე იყო. რიადნოვმა ინაშვილი 1910 წლის საქველმოქმედო კონცერტის შემდეგ მოისმინა და მაშინვე მიიწვია თავის სტუდიაში. ისევე როგორც კოვალენსკის შემთხვევაში, ფინანსური დაბრკოლებები სწავლის გაგრძელებას საფრთხეს უქმნიდა, თუმცა, გადმოცემის თანახმად, რიადნოვმა დაჟინებით მოითხოვა მისი უფასოდ მიღება. მისი ხელმძღვანელობით ინაშვილის წვრთნამ უფრო სისტემური და განვითარებული ფორმა მიიღო. მალე რიადნოვმა უზრუნველყო მისი ჩარიცხვა მუსიკალურ სასწავლებელში მეორე კურსზე, რითაც იგი ჩართო იმ ინსტიტუციურ გარემოში, სადაც პრაქტიკული გამოცდილება და ფორმალური სწავლება ერთმანეთს აძლიერებდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=21–25}}

ეს მხატვრული ფორმირება კვლავ მძიმე მატერიალური პირობების ფონზე მიმდინარეობდა. ამ წლების განმავლობაში ინაშვილი კვლავ ინახავდა ოჯახს და ხშირად უწევდა მუშაობის, რეპეტიციების, სპექტაკლებისა და ვოკალური მეცადინეობის ერთმანეთთან შეთავსება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=20–21}} რიადნოვთან სწავლის რამდენიმე წლის შემდგ ინაშვილს ათვისებული ჰქონდა პროფესიული ვოკალური ტექნიკის ელემენტები, უფრო თავდაჯერებულად ფლობდა საოპერო სტილს და შეეძლო სულ უფრო რთული სოლო პარტიების შესრულება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=24–25}}

=== პირველი გამოსვლები და საგასტროლო კარიერა ===
ინაშვილის გადასვლა სტუდენტობისა და ანსამბლის მომღერლობიდან საჯაროდ აღიარებულ საოპერო შემსრულებლობამდე თანდათანობით მოხდა მცირე სცენური პარტიების, კონცერტებსა და პროვინციული გასტროლების მეშვეობით. ჯერ კიდევ სწავლის პერიოდში, გუნდში მიღწეულმა წარმატებამ და ვოკალურმა დახელოვნებამ მას საშუალება მისცა მცირე სოლო პარტიები შეესრულებინა. ერთ-ერთი ასეთი ადრეული შესაძლებლობა 1909 წლის სეზონზე მიეცა, როდესაც მას [[შარლ გუნო|გუნოს]] „[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტში]]“ მცირე პარტია მიანდეს. მიუხედავად იმისა, რომ მუსიკალური მასალა მცირე იყო, შესრულებამ ყურადღება მიიპყრო და განაპირობა მისი შეხვედრა კოვალენსკისთან. ეს იყო მისი პირველი გამოჩენა, როგორც მომღერლისა, რომელსაც სცენაზე დამოუკიდებლად ყურადღების მიპყრობა შეეძლო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=18–19}}

კოვალენსკისთან, შემდეგ კი რიადნოვთან დამატებითი სწავლის შემდეგ, ინაშვილის ხმა უფრო გაძლიერდა და გათავისუფლდა, რის შედეგადაც მან სახალხო სახლში უფრო მნიშვნელოვანი დავალებების მიღება დაიწყო. მან შეასრულა მორალესის პარტია [[კარმენი (ოპერა)|„კარმენში“]], რის შემდეგაც გადავიდა მეორეხარისხოვან ბარიტონის როლებზე, რომლებსაც უფრო დიდი მუსიკალური და დრამატული დატვირთვა ჰქონდა. მან ასევე დაიწყო კონცერტებზე გამოსვლა, რითაც გასცდა საოპერო სცენას და მაყურებელს გააცნო თავი რეპერტუარით, რომელიც მოიცავდა როგორც საოპერო ფრაგმენტებს, ისე ქართულ სიმღერებს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=21–22}}

მისი საჯარო აღიარების შემდეგი ნაბიჯი თბილისს გარეთ გამოსვლები იყო. შ. კაშმაძის ბიოგრაფია მოგვითხრობს, რომ [[ელისაბედ ჩერქეზიშვილი]] და [[ვასო აბაშიძე]] იყვნენ პირველები, ვინც იგი, როგორც შემსრულებელი, დედაქალაქის ფარგლებს გარეთ გაიყვანა. [[ფოთი|ფოთში]] გამართულ ერთ-ერთ ადრეულ საქველმოქმედო ღონისძიებაზე ინაშვილი ამ უკვე აღიარებულ თეატრალურ მოღვაწეებთან ერთად გამოვიდა და დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ქართული [[რომანსი|რომანსებისა]] და სიმღერების წარმატებული შესრულებით. ამის შემდეგ მან უფრო ფართო საკონცერტო ტურნე გამართა საქართველოს ქალაქებში, სადაც მსმენელი განსაკუთრებული ენთუზიაზმით ხვდებოდა ახალგაზრდა მომღერალს, რომლის რეპერტუარიც ძირითადად ქართულ მუსიკაზე იყო აგებული. იმ პერიოდში, როდესაც შედარებით ცოტა ცნობილი ქართველი მომღერალი ეწეოდა ეროვნული ვოკალური რეპერტუარის აქტიურ პოპულარიზაციას, მისი გამოჩენა აღიქმებოდა როგორც კულტურულად მნიშვნელოვანი და მხატვრულად პერსპექტიული მოვლენა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=26–28}}

ამავდროულად, მისი საოპერო რეპერტუარი განაგრძობდა გაფართოებას. 1912 წელს, როდესაც ბარიტონი ენრიკო ბროჯი დაავადდა, ინაშვილს სახალხო სახლში გამართულ „კარმენში“ ესკამილიოს პარტია მიანდეს. სპექტაკლი წარმატებული აღმოჩნდა: პუბლიკა მას ენთუზიაზმით შეხვდა, ტორეადორის კუპლეტები გაამეორებინა, ხოლო პრესამ აღნიშნა არა მხოლოდ მისი ბარიტონის სილამაზე და ვოკალური პერსპექტივა, არამედ სცენური სილაღე და სამსახიობო ტემპერამენტი. მალევე იგი გამოვიდა მთავარ როლებში ოპერებში „[[ტრავიატა]]“ და [[რიგოლეტო (ოპერა)|„რიგოლეტო“]]; იმდროინდელი რეცენზიები აღნიშნავდნენ მის მიერ დატოვებულ შთაბეჭდილებას როგორც ვოკალური ხარისხით, ისე სცენური მანერით, რომელიც უკვე მიიჩნეოდა თავდაჯერებულად და მხატვრულად დამაჯერებლად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=29–30}}
[[ფაილი:Inashvili demoni.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი დემონის როლში, [[ანტონ რუბინშტეინი]]ს ოპერა „[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]]]
მისი ადრეული კარიერის თანაბრად მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო მონაწილეობა მოძრავ საოპერო დასში, რომელიც ბარიტონმა [[სერგო ევლახიშვილი|სერგო ევლახიშვილმა]] 1912–13 წლებში, თბილისის სეზონის დასრულების შემდეგ შეკრიბა. ეს დასი, რომელშიც შედიოდნენ [[ვანო სარაჯიშვილი]] და სხვა გამოჩენილი მომღერლები, ფართო გასტროლებით მოგზაურობდა [[ქუთაისი]]ს, [[ბათუმი]]ს, [[სოხუმი]]ს, [[ბაქო]]ს, [[დერბენტი]]ს, [[მაჰაჩყალა]]ს, [[თემირ-ხან-შურა]]ს, [[გროზნო]]სა და [[ვლადიკავკაზი]]ს მიმართულებით. ინაშვილი მიწვეული იყო მეორეხარისხოვანი ბარიტონის როლების შესასრულებლად საკმაოდ ვრცელ რეპერტუარში, რომელიც მოიცავდა ოპერებს: „[[პიკის ქალი (ოპერა)|პიკის ქალი]]“, „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“, „ტრავიატა“, „[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]“, „კარმენი“, „ფაუსტი“, „[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]“, „[[ტოსკა]]“ და სხვა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=30–31}} გაუთვალისწინებელი შემთხვევის გამო მას ტურნეს ფარგლებში ბანის როლის მომზადება და შესრულებაც მოუხდა, კერძოდ, გრემინის პარტიისა „ევგენი ონეგინში“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=31–34}}

=== გამოჩენა ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებაში ===
მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილის ადრეული საოპერო გამოცდილება ნაწილობრივ რუსულ და ევროპულ რეპერტუარზე დაყრდნობით ჩამოყალიბდა, 1910-იანი წლების განმავლობაში მისი მხატვრული იდენტობა სულ უფრო მეტად დაუკავშირდა ქართულ მუსიკალურ კულტურას. ეს განვითარება ხდებოდა არა მხოლოდ საოპერო სცენაზე, არამედ საკონცერტო ცხოვრებაში, ლიტერატურულ-მუსიკალურ საღამოებსა და სხვა საჯარო ღონისძიებებში, სადაც ქართულ ენასა და რეპერტუარს განსაკუთრებული სიმბოლური მნიშვნელობა ენიჭებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=36–37}}
[[File:Ioseb Grishashvili.jpg|მინი|მარცხნივ|იოსებ გრიშაშვილი]]
ამ პროცესის მნიშვნელოვანი მაჩვენებელი იყო მისი გამოსვლა პოეტ [[იოსებ გრიშაშვილი|იოსებ გრიშაშვილის]] მიერ ორგანიზებულ ლიტერატურულ და მუსიკალურ საღამოებზე. ამ ღონისძიებებს განსაკუთრებული ადგილი ეკავა თბილისის კულტურულ ცხოვრებაში. გრიშაშვილმა, რომელიც ამაყობდა ახალი ნიჭის აღმოჩენითა და წარდგენით, ინაშვილი პირველად მუშათა უბანში გამართულ კონცერტზე მოისმინა. მასზე ღრმა შთაბეჭდილება მოახდინა როგორც მისმა ხმამ, ისე სცენურმა მანერამ. შემდგომში მან ახალგაზრდა მომღერალი თავის ერთ-ერთ მთავარ საღამოში ჩართო, სადაც ინაშვილი ქართული რეპერტუარით წარსდგა და მსმენელზე ძლიერი შთაბეჭდილება მოახდინა. რუსეთის იმპერიის გვიანი პერიოდის განმავლობაში, როდესაც აშკარად ქართული საჯარო კულტურული გამოხატვის სივრცე ხშირად შეზღუდული იყო, ასეთ გამოსვლებს ინდივიდუალურ მხატვრულ წარმატებაზე მეტი მნიშვნელობა ჰქონდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=36–39}}

ამ გამოსვლებმა ხელი შეუწყო ინაშვილის დამკვიდრებას კონკრეტულად ქართულ განათლებულ საზოგადოებაში — არა უბრალოდ როგორც მომღერლისა, რომელიც წარმოშობით ქართველი იყო, არამედ როგორც შემსრულებლისა, რომელსაც შეეძლო ეროვნული მუსიკალური მასალის ავტორიტეტული და სტილისტური მგრძნობელობით განსახიერება და გადმოცემა. გრიშაშვილის მოგონებები, რომლებიც შ. კაშმაძის მონოგრაფიაშია მოყვანილი, განსაკუთრებით მეტყველია ამ თვალსაზრისით. იგი ახალგაზრდა ინაშვილს იხსენებდა, როგორც შთამბეჭდავი გარეგნობის, ღირსეულ და გამომსახველობითი სითბოს მქონე მომღერალს და მის მონაწილეობას ამ საღამოებში თავისივე კულტურული მოღვაწეობის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მხატვრულ აღმოჩენად მიიჩნევდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=37–40}}

ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებასთან ეს მზარდი იდენტიფიკაცია გამყარებული იყო მისი სარეპერტუარო არჩევანითაც. კონცერტებსა და საჯარო საღამოებზე იგი განსაკუთრებული წარმატებით მღეროდა ქართულ რომანსებსა და სიმღერებს. იმ დროს, როდესაც შედარებით ცოტა წამყვანი მომღერალი ეწეოდა ამ რეპერტუარის აქტიურ პოპულარიზაციას, მის გამოსვლებს ენთუზიაზმით ხვდებოდა მსმენელი, რომელიც მათში ხედავდა არა მხოლოდ ვოკალურ ოსტატობას, არამედ ეროვნულ უშუალობას. მისი სახელი მალე [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] მზარდი პრესტიჟის კვალდაკვალ გაისმა, რაც იმის ნიშანი იყო, რომ მას უკვე აღიქვამდნენ ქართული ვოკალური ხელოვნების იმავე დიდი მოძრაობის ნაწილად. მისი აღზევება დაემთხვა და ხელი შეუწყო თანამედროვე ქართული მუსიკალური საზოგადოების კონსოლიდაციას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=28, 36–40}}

=== თანამშრომლობა ვანო სარაჯიშვილთან და ქართული ოპერის საწყისები ===
[[File:Georgian singer Vano Sarajishvili in 1901.jpg|მინი|ვანო სარაჯიშვილი 1901 წელს]]
ინაშვილის ადრეული და შუა პერიოდის კარიერის ისტორიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი ფაზა იყო მისი შემოქმედებითი კავშირი [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] და მონაწილეობა ქართული ეროვნული ოპერის ჩამოყალიბებაში. ქართული ოპერის სრულფასოვანი სცენური სიცოცხლე მხოლოდ მას შემდეგ გახდა შესაძლებელი, რაც ისეთმა კომპოზიტორებმა, როგორიც იყო [[ზაქარია ფალიაშვილი]], იპოვეს ინტერპრეტატორები, რომლებსაც შეეძლოთ მუსიკის იდიომის, ექსპრესიული შეფერილობისა და ეროვნული ხასიათის სათანადოდ გადმოცემა. ამ პროცესში სარაჯიშვილმა და ინაშვილმა ცენტრალური ადგილი დაიკავეს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=40–43}}

მათი თანამშრომლობა მჭიდროდ განვითარდა ზაქარია ფალიაშვილის ოპერა [[აბესალომ და ეთერი|„აბესალომ და ეთერზე“]] მუშაობის პარალელურად. 1912 წლისთვის ორივე მომღერალი უკვე სწავლობდა ნაწყვეტებს ამ ნაწარმოებიდან კომპოზიტორთან ერთად, ხოლო როდესაც 1913 წელს ოპერის ფრაგმენტები პირველად შესრულდა, მამაკაცის მთავარ პარტიებში ქართველი მომღერლების მონაწილეობა აღიქმებოდა, როგორც გადამწყვეტი მნიშვნელობის მხატვრული მონაპოვარი. მანამდე, არაქართველი მომღერლების მიერ გამართულმა შესრულებებმა გამოავლინა პარტიტურის მუსიკალური ხარისხი, თუმცა, იმდროინდელი კომენტარების თანახმად, მათ ვერ შეძლეს ნაწარმოების სულისკვეთების სრულად გადმოცემა.&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=სახალხო გაზეთი |url= |journal= |volume= |issue=882 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt; როდესაც სარაჯიშვილი აბესალომის, ხოლო ინაშვილი მურმანის როლში გამოჩნდნენ, მსმენელმა და მოგვიანებით პრესამაც, იგრძნო აშკარა გარდატეხა ექსპრესიულ ძალასა და სტილისტურ ავთენტურობაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=40–43}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=სახალხო გაზეთი |url= |journal= |volume= |issue=905 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=ზაკავკაზსკაია რეჩ |url= |journal=|volume= |issue=121 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

იმ დროიდან მოყოლებული, ინაშვილის მხატვრული გზა განუყოფელი გახდა ქართული ოპერის ზოგადი განვითარებისგან. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო მისი პარტია „აბესალომ და ეთერში“. მურმანის სცენური და მუსიკალური სახის დამკვიდრებაში მან მომავალი თაობებისთვის დიდი წვლილი შეიტანა. ოპერის რეპერტუარში დამკვიდრებასთან ერთად, ინაშვილის შესრულება მისი სცენური ტრადიციის ერთ-ერთ საყრდენად იქცა. ამავდროულად, მისი პარტნიორობა სარაჯიშვილთან გაღრმავდა როგორც მხატვრულად, ისე პიროვნულად. ორივე მომღერალი ერთად გამოდიოდა კონცერტებზე, გასტროლებზე და მთავარ დადგმებში, მათი სახელები კი საზოგადოებრივ აღქმაში მჭიდროდ დაუკავშირდა ერთმანეთს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=54–57, 71–75}}

თანამშრომლობა ფალიაშვილის შემოქმედების ფარგლებსაც გასცდა. ინაშვილმა და სარაჯიშვილმა ასევე მთავარი როლები შეასრულეს [[დიმიტრი არაყიშვილი|დიმიტრი არაყიშვილის]] ოპერაში [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]], რომელიც პირველად 1919 წელს დაიდგა. აქაც როლის მყარი სცენური ინტერპრეტაციის შექმნა ინაშვილს მიეწერება. უფრო ფართო მასშტაბით, ორივე მომღერალი მუდმივად მონაწილეობდა ქართული საოპერო ფრაგმენტების შესრულებასა და საკონცერტო წარდგენებში, რაც ხელს უწყობდა ახალი ეროვნული რეპერტუარის პოპულარიზაციას სრულ დადგმებამდე და მათ პარალელურად. მათ ერთობლივ გამოსვლებს ასეთ გარემოში მნიშვნელოვანი შუამავალი ფუნქცია ჰქონდა: ისინი საზოგადოებას ქართულ საოპერო მუსიკას წარუდგენდნენ როგორც მხატვრულად სერიოზულ, ემოციურად ახლობელ და უმაღლეს დონეზე შესრულებად ხელოვნებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=51–53, 57}}

ეს გარდამტეხი მნიშვნელობის პარტნიორობა, რომელსაც მჭიდრო და გულითადი მეგობრობაც ახლდა თან, 1924 წელს ვანო სარაჯიშვილის გარდაცვალებამ დაასრულა. თუმცა, იმ დროისთვის მისი მხატვრული მემკვიდრეობა უკვე განმტკიცებული იყო. ინაშვილის შემდგომი კარიერამ შემდგომი განვითარება განაგრძო, მაგრამ ეჭვგარეშეა, რომ მისი ადგილი ქართული მუსიკის ისტორიაში სამუდამოდ ამ თანამშრომლობის წლებმა განსაზღვრა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=74–75, 79, 86–87}}

=== საოპერო კარიერა თბილისში ===
1910-იანი წლების მიწურულისა და 1920-იანი წლების დასაწყისისთვის ინაშვილმა თავი დაიმკვიდრა თბილისის საოპერო სცენის ერთ-ერთ წამყვან ბარიტონად. მას შემდეგ, რაც 1916 წელს წარჩინებით დაამთავრა თბილისის მუსიკალური სასწავლებელი, მისი პროფესიული ავტორიტეტი, რეპერტუარული მასშტაბები და საჯარო რეპუტაცია სწრაფად გაიზარდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=43–45}}

ამ პროცესის განმტკიცების მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო 1917–18 წლების სეზონი, როდესაც ინაშვილი მიიწვიეს წამყვან ბარიტონის როლებზე „ქართულ კლუბთან“ არსებულ საოპერო დასში. რეპერტუარი მოიცავდა ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა „ტრავიატა“, „ევგენი ონეგინი“, „რიგოლეტო“, „ფაუსტი“ და „[[ჯამბაზები (ოპერა)|ჯამბაზები]]“; ამ დასმა თბილისის მუსიკალურ ცხოვრებაში თვალსაჩინო ადგილი დაიკავა. ინაშვილის გამოსვლებმა იქ, ისეთ გამოჩენილ მომღერლებთან ერთად, როგორიც იყო [[ვანო სარაჯიშვილი]], განამტკიცა მისი პოზიცია, როგორც წამყვანი ბარიტონისა როგორც სტანდარტულ ევროპულ რეპერტუარში, ისე სულ უფრო მნიშვნელოვან ქართულ საოპერო სფეროში. მისი ბენეფისი „ევგენი ონეგინში“ 1918 წლის იანვარში, სადაც მან მთავარი პარტია შეასრულა, განსაკუთრებით კარგად იქნა მიღებული და დაადასტურა ის დადებითი კრიტიკული აზრი, რომელიც უკვე ჩამოყალიბებული იყო მისი ვოკალური და სცენური მონაცემების გარშემო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=45–48}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=18 იანვარი, 1918 |title=კავკაზსკოე სლოვო |url= |journal=|volume= |issue=882 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

იმავე წლებში გაიზარდა მისი ჩართულობა საკონცერტო საქმიანობაში სარაჯიშვილთან და სხვა გამოჩენილ შემსრულებლებთან ერთად. კერძოდ, 1918 წლის განმავლობაში მან მონაწილეობა მიიღო მრავალ საღამოში, რომლებიც ეძღვნებოდა ქართულ მუსიკას და ისეთი კომპოზიტორების შემოქმედებას, როგორიც იყვნენ [[დიმიტრი არაყიშვილი]], [[ზაქარია ფალიაშვილი]], [[ნიკო სულხანიშვილი]], [[მელიტონ ბალანჩივაძე]] და სხვები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=48–49}}

1918–19 წლების სეზონიდან მოყოლებული, ინაშვილმა მუშაობა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის სახელმწიფო ოპერაში]] განაგრძო. თავდაპირველად იგი გამოდიოდა ისეთ როლებში, როგორიცაა ვოლფრამი [[რიხარდ ვაგნერი|ვაგნერის]] „[[ტანჰოიზერი (ოპერა)|ტანჰოიზერში]]“ და ვალენტინი „ფაუსტში“, თუმცა მალე მისი დავალებების მასშტაბი და სიხშირე მნიშვნელოვნად გაიზარდა. კრიტიკოსები აღნიშნავდნენ არა მხოლოდ მისი ბარიტონის სილამაზესა და მზარდ ძალას, არამედ სცენური მანერის შინაგან კეთილშობილებასა და დისციპლინირებულ ვოკალურ ტექნიკას. ამ პერიოდში მან შეასრულა მთავარი პარტიების მთელი სერია ოპერებში: „ტრავიატა“, „კარმენი“, „დემონი“, „[[ტოსკა]]“, „[[მანონი (ოპერა)|მანონი]]“, „[[მეფის საცოლე (ოპერა)|მეფის საცოლე]]“, [[აიდა (ოპერა)|„აიდა“]] და „[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]“. ხშირად მას უწევდა მუშაობა რთული სეზონური პირობებისას და სპექტაკლების მჭიდრო თანმიმდევრობით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=49–50, 58–62}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=27 სექტემბერი, 1918 |title=კავკაზსკოე სლოვო |url= |journal= |volume= |issue=|publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

არანაკლებ მნიშვნელოვანი იყო ამ პერიოდში მისი მოღვაწეობა ქართულ ოპერაში. „აბესალომ და ეთერში“ მურმანის პარტიის გარდა, მან შექმნა ან დაამკვიდრა მთავარი როლები ისეთ ნაწარმოებებში, როგორიცაა არაყიშვილის [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]], [[მიხეილ იპოლიტოვ-ივანოვი|იპოლიტოვ-ივანოვის]] „[[ღალატი (ოპერა)|ღალატი]]“ (ოთარ-ბეგი) და [[ვიქტორ დოლიძე|ვიქტორ დოლიძის]] „[[ლეილა (ოპერა)|ლეილა]]“, სადაც რევაზის პარტიას მღეროდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=51–57, 64–69}}

1919–20 წლები განსაკუთრებით დატვირთული და გარდამტეხი აღმოჩნდა. სეზონის გარკვეულ მონაკვეთში ინაშვილს მოუხდა უჩვეულოდ ბევრი წამყვანი ბარიტონის პარტიის შესრულება მოკლე დროში — ხანდახან ზედიზედ რამდენიმე დღის განმავლობაში სხვადასხვა ოპერაში. ამ პერიოდს მის რეპუტაციაზე უარყოფითად არ უმოქმედია, პირიქით — განამტკიცა იგი. იმდროინდელი კრიტიკა აღნიშნავდა მისი ხმის მზარდ სიმტკიცეს, ფრაზირების დახვეწასა და სცენური ოსტატობის გაღრმავებას. ისეთმა ბენეფისებმა, როგორიც იყო მისი გამოსვლა [[ჟიულ მასნე|მასნეს]] [[თაისი (ოპერა)|„თაისში“]] 1920 წელს, კიდევ უფრო დაადასტურა მისი სტატუსი კრიტიკოსებსა და საზოგადოებაში. ამ დროისთვის იგი აღარ აღიქმებოდა მხოლოდ როგორც იმედისმომცემი არტისტი, არამედ როგორც თბილისის საოპერო სცენის ერთ-ერთი შეუცვლელი ძალა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=47–48, 59–63}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=1920 |title=ვოზროჟდენიე |url= |journal= |volume= |issue=52 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

=== სწავლა იტალიაში და გამოსვლები ესპანეთში ===
[[ფაილი:Inashvili carmen.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი ესკამილიოს როლში, [[ჟორჟ ბიზე|ბიზეს]] „[[კარმენი (ოპერა)|კარმენი]]“]]
1923 წელს [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საბჭოთა საქართველოს]] ხელისუფლებამ გადაწყვიტა ინაშვილი სახელმწიფო ხარჯით საზღვარგარეთ გაეგზავნა პროფესიული დახელოვნების მიზნით. გამგზავრებამდე მან გამოსამშვიდობებელი სპექტაკლი გამართა „ტოსკაში“, შემდეგ კი მონაწილეობა მიიღო ვანო სარაჯიშვილის სასცენო მოღვაწეობის ოცი წლისთავისადმი მიძღვნილ საზეიმო ღონისძიებებში. მან თბილისი იტალიის მიმართულებით 1923 წლის 23 მაისს დატოვა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=70–75}}

[[მილანი|მილანში]] ჩასვლის შემდეგ ინაშვილმა ინტენსიური სწავლა დაიწყო. იგი მუშაობდა რეპეტიტორებთან — დელი-პონტისთან და ჯუზეპე პაისისთან, ალპერინის ხელმძღვანელობით შეისწავლა [[იტალიური ენა]] და მალე იმ დონეს მიაღწია, რომ თავისუფლად კითხულობდა, წერდა და მეტყველებდა. მოგვიანებით მან მუშაობა დაიწყო ბარიტონ [[ეუჯენიო ჯირალდონი]]სთან, სახელგანთქმულ მომღერალსა და პედაგოგთან, რომელმაც შექმნა სკარპიას სახე პუჩინის „ტოსკაში“. წყაროს თანახმად, ჯირალდონი დიდ პატივს სცემდა ვანო სარაჯიშვილს და თბილად ინტერესდებოდა ქართული მუსიკალური კულტურით. ჯირალდონის გავლენას დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა ინაშვილის შემდგომი ტექნიკური და სტილისტური განვითარების გზაზე. მისი ზედამხედველობით ინაშვილი მუშაობდა არა მხოლოდ ვოკალზე, არამედ ისეთი როლების დეტალურ მომზადებაზე, როგორიცაა სკარპია, რიგოლეტო და ესკამილიო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=76–77}}

საზღვარგარეთ ყოფნის პერიოდი რეპერტუარის სისტემური გაფართოებით გამოირჩეოდა. ბიოგრაფიის თანახმად, ინაშვილმა იტალიურ ენაზე მოამზადა ბარიტონის ათი პარტია ოპერებიდან: „[[აიდა]]“, „ტრავიატა“, „რიგოლეტო“, „[[ანდრე შენიე (ოპერა)|ანდრე შენიე]]“, „[[ჰუგენოტები (ოპერა)|ჰუგენოტები]]“, „კარმენი“, [[ოტელო (ვერდის ოპერა)|„ოტელო“]], „[[ფავორიტი ქალი (ოპერა)|ფავორიტი ქალი]]“, „ტოსკა“ და „[[ტრუბადური (ოპერა)|ტრუბადური]]“, ასევე ტიბალდის პარტია [[შარლ გუნო|გუნოს]] ოპერაში „[[რომეო და ჯულიეტა (ოპერა)|რომეო და ჯულიეტა]]“ ფრანგულ ენაზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=77}}

მისი პირველი მნიშვნელოვანი გამოსვლები საზღვარგარეთ [[მაჩერატა (პროვინცია)|მაჩერატაში]] შედგა, სადაც მან წარმატებით შეასრულა ალფონსოს პარტია „ფავორიტ ქალში“, ესკამილიო „კარმენში“ და გრაფი დი ლუნა „ტრუბადურში“. იმდროინდელი იტალიური პრესა დადებითად აფასებდა როგორც მის კეთილშობილურ სცენურ მანერას, ისე მისი ბარიტონის ხარისხს და აღნიშნავდა, რომ იგი არ იყო უბრალოდ კომპეტენტური უცხოელი სტუმარი, არამედ მომღერალი, რომელსაც ძალუძდა გამორჩეული შთაბეჭდილების მოხდენა ამ მეტად მომთხოვნ გარემოში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=77–78}}

ამ ადრეულ წარმატებას ემოციური ჩრდილი მიაყენა ვანო სარაჯიშვილთან დაკავშირებულმა მოვლენებმა. საზღვარგარეთ ყოფნისას ინაშვილმა შემაშფოთებელი ცნობები მიიღო თავისი უახლოესი მეგობრისა და კოლეგის ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ. 1924 წლის ნოემბერში სარაჯიშვილის გარდაცვალებამ მძიმედ იმოქმედა უცხოეთში მყოფ ინაშვილზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=78–80}}

მისი უცხოური კარიერის შემდეგი მნიშვნელოვანი ეტაპი ესპანეთში წარიმართა. იტალიაში აღიარების მოპოვების შემდეგ, ინაშვილი მიიწვიეს [[მადრიდის სამეფო თეატრი|მადრიდის სამეფო თეატრში]] (Teatro Real), სადაც იგი ბარიტონის წამყვან პარტიებში გამოვიდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=80–81}} [[მადრიდი|მადრიდში]] იგი მუშაობდა გამოჩენილ დირიჟორებთან და ცნობილ მომღერლებთან ერთად. მის რეპეტუარში შევიდა ნევერი „ჰუგენოტებში“, ამონასრო „აიდაში“, ჟერარი „ანდრე შენიეში“, ესკამილიო „კარმენში“ (ცნობილ ტენორ [[მიგელ ფლეტა|მიგელ ფლეტას]] დონ ხოზეს პირისპირ) და სკარპია „ტოსკაში“. პრესის გამოხმაურება დადებითი იყო. ესპანური რეცენზიები დადებითად აფასებდნენ მის სცენურ ოსტატობას, ესკამილიოს პლასტიკურ სიცხადეს და ვოკალური ხელოვნების მაღალ დონეს. მის წარმატებას მადრიდში იტალიაშიც გამოეხმაურნენ, რამაც კიდევ უფრო განამტკიცა მისი, როგორც სერიოზული საერთაშორისო პერსპექტივის მქონე მომღერლის სტატუსი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=81–85}}

ამ წარმატებების მიუხედავად, ინაშვილს არ უცდია უცხოური აღიარება გრძელვადიან საერთაშორისო კარიერად ექცია. მან მიიღო მომხიბვლელი წინადადებები შემდგომი გამოსვლებისთვის რომში, ტრიესტში და სამხრეთ ამერიკაშიც კი, თუმცა ყველა მათგანზე უარი თქვა. ამის მიზეზები ნაწილობრივ პრაქტიკული იყო — სწავლის ვადის დასრულება და სამშობლოში დაბრუნების მოწოდება, თუმცა ასევე ემოციური და პატრიოტულიც. საზღვარგარეთ გატარებული ორნახევარი წლის შემდეგ, მან თბილისში დაბრუნება არჩია.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=85–86}} უცხოეთში ყოფნამ მაინც დატოვა წარუშლელი მხატვრული კვალი. იტალიასა და ესპანეთში გატარებულმა წლებმა მისი ხმა უფრო გაათავისუფლა, დახვეწა და ტემბრულად გააკეთილშობილა; ასევე აამაღლა მისი სცენური და სტილისტური ოსტატობა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=85–87}}

=== დაბრუნება საქართველოში და შემოქმედებითი მოწიფულობა ===
საზღვარგარეთ გატარებული დაახლოებით ორნახევარი წლის შემდეგ, ინაშვილი თბილისში 1925 წლის 27 ნოემბერს დაბრუნდა. დაბრუნებისთანავე ერთ-ერთი პირველი, რაც მან გააკეთა, [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] საფლავის მონახულება იყო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=87–88}}

მისი პირველი მნიშვნელოვანი გამოსვლა თბილისის სცენაზე 1925 წლის დეკემბერში შედგა სკარპიას როლში ოპერაში „[[ტოსკა]]“. თანამედროვეთათვის ეს სპექტაკლი იყო ერთგვარი პრაქტიკული გამოცდა იმისა, თუ რა შედეგი გამოიღო ევროპულმა სწავლებამ. რეცენზიების თანახმად მისი ხმა აშკარად უფრო თავისუფლად და თანაბრად ჟღერდა, ფრაზირება უფრო ნიუანსირებული იყო, ხოლო სცენური შესრულება — უფრო დახვეწილი და ინტელექტუალურად დასრულებული. კრიტიკოსები ხაზს უსვამდნენ, რომ სკარპიას მისეულმა ინტერპრეტაციამ გამოავლინა არა მხოლოდ ვოკალური პროგრესი, არამედ სცენური კულტურის უფრო მაღალი დონე, რაც ჩანდა ჟესტებში, ტემპში, დახასიათებასა და კოსტიუმის ტარების მანერაშიც კი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=88–90}}

მსგავსი შთაბეჭდილება დატოვა მისმა შემდგომმა გამოსვლებმა ოპერებში „ევგენი ონეგინი“ და „კარმენი“. „ონეგინში“ მისი ინტერპრეტაცია შეფასდა ლირიკული დახვეწილობის, ფრაზირების ელეგანტურობისა და ვოკალური ოსტატობის გამო; „კარმენში“ კი მისი ესკამილიო ახლა უკვე ესპანეთში მიღწეული წარმატების შუქზე ფასდებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=90–92}}

ამავდროულად, მისი შემოქმედებითი მოწიფულობის პერიოდი საქართველოში აღინიშნა ქართული ეროვნული ოპერისადმი განახლებული ერთგულებით. 1925 წლის ბოლოსა და 1926 წლის დასაწყისში იგი დაუბრუნდა მურმანის პარტიას „[[აბესალომ და ეთერი|აბესალომ და ეთერში]]“, რომელსაც ახლა უკვე სარაჯიშვილის არყოფნით გამოწვეულ მხატვრულ და ემოციურ ჩრდილში ასრულებდა. იმავე პერიოდში მან ასევე შეასრულა კიაზოს პარტია ფალიაშვილის „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“ — პარტია, რომელშიც მისი ვოკალური დისციპლინა და ეროვნული იდიომის ფლობა, გადმოცემის თანახმად, განსაკუთრებული ძალით ერწყმოდა ერთმანეთს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=92–99}}

1920-იანი წლების მიწურულს მისი რეპეტუარი უჩვეულოდ ფართო იყო. მურმანისა და კიაზოს პარალელურად, იგი აგრძელებდა გამოსვლას ისეთ პარტიებში, როგორიცაა იაგო „ოტელოში“, მთავარი პარტია „რიგოლეტოში“, ფიგარო „სევილიელ დალაქში“, ათანაელი „თაისში“ და სხვა მნიშვნელოვანი როლები სტანდარტული ევროპული რეპერტუარიდან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=94–102}}

მისი მოწიფული კარიერა თბილისის ფარგლებსაც გასცდა. 1926 წელს იგი მოსკოვის [[დიდი თეატრი|დიდ თეატრში]] გამოვიდა, სადაც იმღერა „კარმენში“ და მოგვიანებით „ევგენი ონეგინში“ ცნობილ ტენორ [[ლეონიდ სობინოვი|ლეონიდ სობინოვთან]] ერთად. ამ გამოსვლებმა მოსკოვის თეატრალური წრეების ყურადღება მიიპყრო და დაადასტურა მისი მიღწევების მასშტაბები საქართველოს ფარგლებს გარეთაც. მიუხედავად ამისა, მისი კარიერა ფუნდამენტურად მაინც თბილისის სცენასთან დარჩა დაკავშირებული. იგი მოსკოვიდან საქართველოს ხელისუფლების მიწვევით დაბრუნდა და იქ განაგრძო მუშაობა, უკვე როგორც საოპერო ინსტიტუციის ერთ-ერთმა წამყვანმა და ავტორიტეტულმა არტისტმა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=102–103}}

=== პედაგოგიური, სარეჟისორო და საზოგადოებრივი მოღვაწეობა ===
1920-იანი წლების მიწურულიდან ინაშვილის როლი ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებაში სულ უფრო მეტად გასცდა საშემსრულებლო მოღვაწეობის ფარგლებს. მიუხედავად იმისა, რომ იგი კვლავ რჩებოდა თბილისის ოპერის ერთ-ერთ წამყვან ბარიტონად, მან შეითავსა პედაგოგის, რეჟისორის, ორგანიზატორისა და საზოგადო მოღვაწის პასუხისმგებლობები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=103–104}}
[[ფაილი:Inashvili conservatoria.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|კონსერვატორიაში]] სწავლების პერიოდში]]
ამ ფართო მოღვაწეობის მნიშვნელოვანი ნაბიჯი გადაიდგა 1927 წელს, როდესაც ინაშვილი მიიწვიეს [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]] საოპერო კლასის ხელმძღვანელად. მუშაობის დაწყებიდან სულ რამდენიმე თვეში, მან თბილისის მუშათა თეატრის სცენაზე წარადგინა სტუდენტური დადგმა, რომელშიც დამამთავრებელი კურსის ვოკალისტები მონაწილეობდნენ სცენებში ოპერებიდან: „მეფის საცოლე“, „სევილიელი დალაქი“, „აიდა“, „ევგენი ონეგინი“ და „რიგოლეტო“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=104–105}}

ინაშვილის მოღვაწეობა ასევე გავრცელდა საოპერო რეჟისურისა და დადგმის სფეროში. 1929 წელს მან თბილისის ოპერის თეატრში დადგა ვერდის „აიდა“. ბიოგრაფია ამ სპექტაკლს წარმოაჩენს, როგორც შეგნებულად მოდერნიზებულ წამოწყებას. უარყო რა ის ფორმულები, რომლებსაც წყარო „მოძველებულ შაბლონებად“ ახასიათებს, ინაშვილი ესწრაფოდა უფრო დინამიკურ თეატრალურ ენას ახალი სცენური კონსტრუქციების, განათების ეფექტებისა და ვიზუალურად ნაკლებად გადატვირთული სივრცის გამოყენებით, რაც შემსრულებლებს მოქმედების მეტ თავისუფლებას აძლევდა. მან პრემიერამდე საჯაროდ განმარტა თავისი მიზნები და ხაზი გაუსვა სურვილს, არა უბრალოდ მოეხდინა [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] არქეოლოგიური სურათის რეპროდუცირება, არამედ წინა პლანზე წამოეწია ნაწარმოების სოციალური ატმოსფერო და დრამატული დინამიკა. იმდროინდელი კრიტიკა ამ დადგმას თეატრის შემოქმედებით ცხოვრებაში ორიგინალურ და მნიშვნელოვან წვლილად განიხილავდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=105–107}}

მისი ორგანიზატორული ძალისხმევა მხოლოდ დედაქალაქით არ შემოიფარგლებოდა. 1930 წელს იგი დაინიშნა დასავლეთ საქართველოს ქალაქების — ბათუმის, სოხუმისა და ქუთაისის — მომსახურებისთვის შექმნილი მოძრავი საოპერო დასის სამხატვრო ხელმძღვანელად. რეპერტუარი მოიცავდა ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა „აიდა“, „ფაუსტი“, „დუბროვსკი“, „ტოსკა“, „ევგენი ონეგინი“, „დემონი“, „პიკის ქალი“, „ჯამბაზები“, „რიგოლეტო“ და „ტრავიატა“; ამავდროულად მზადდებოდა „აბესალომ და ეთერი“ და „დაისი“. ეს ინიციატივა მიზნად ისახავდა როგორც პროფესიულ ოპერაზე ხელმისაწვდომობის გაზრდას, ისე დაბალი ხარისხის საგასტროლო სპექტაკლების გავრცელების აღკვეთას. მიუხედავად იმისა, რომ პრაქტიკული დაბრკოლებების გამო დასმა შედარებით მცირე ხანს იარსება და საბოლოოდ დაიშალა, თავად მცდელობა კულტურულად მნიშვნელოვანი იყო საქართველოში საოპერო ხელოვნების ფართო პოპულარიზაციის კუთხით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=107–108}}

1932–33 წლებში ინაშვილმა ერთი სეზონი გაატარა ლენინგრადის [[მარიინსკის თეატრი|კიროვის სახელობის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრში]], სადაც გამოდიოდა ოპერებში: „კარმენი“, „დემონი“, „პიკის ქალი“, „ევგენი ონეგინი“, „ოტელო“ და „აიდა“. 1933 წელს დაბრუნების შემდეგ იგი დაინიშნა ოპერის თეატრის მხატვრული ნაწილის გამგედ და განახორციელა „ევგენი ონეგინის“ ახალი დადგმა. მონოგრაფია ამ სპექტაკლს აღწერს, როგორც მცდელობას, თავი დაეღწიათ ძველი „სახაზინო თეატრის“ პრაქტიკის სტატიკური პირობითობისთვის და აღედგინათ პუშკინისა და ჩაიკოვსკისეული რეალიზმი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=108–109}}

1937 წლიდან მიიწვიეს თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალური ფაკულტეტის პედაგოგად, ხოლო 1942 წელს კონსერვატორიის პროფესორი გახდა. მის სტუდენტებს შორის იყვნენ [[მედეა ამირანაშვილი]], [[თენგიზ ზაალიშვილი (მომღერალი)|თენგიზ ზაალიშვილი]], [[პეტრე თომაძე]], [[შოთა კიკნაძე]], [[ირაკლი შუშანია]] და სხვები. 

სანდრო ინაშვილი გარდაიცვალა 1958 წლის 4 ივნისს, თბილისში. დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში]]. მასთან პანთეონში დასაფლავებულია მისი მეუღლე თამარ ბესარიონის ასული გვახარია (დ. [[21 იანვარი]], [[1901]], [[ქუთაისი]] — გ. [[6 სექტემბერი]], [[1978]], [[თბილისი]]).

== შემოქმედება ==
=== ვოკალური დახასიათება ===
თანამედროვეთა და გვიანდელი პერიოდის მკვლევართა შეფასებები ერთსულოვანია იმაში, რომ ინაშვილი იყო მომღერალი, რომელიც გამოირჩეოდა არა მხოლოდ ხმის ბუნებრივი სილამაზით, არამედ ტექნიკური ოსტატობითა და მუსიკალური ინტელექტითაც. კაშმაძე ხაზს უსვამს მისი ტემბრის კეთილშობილებას, ტონის მასშტაბურობასა და სიღრმეს, ვოკალური ხაზის მოქნილობას და, უპირველეს ყოვლისა, მომღერლის უზადო მუსიკალურ სმენას. ინაშვილის ვოკალური ხელოვნება ეფუძნებოდა ბუნებრივი ნიჭისა და ხანგრძლივი, მრავალფეროვანი წვრთნის სინთეზს, რაც მოიცავდა როგორც ადრეულ მონაწილეობას ქართულ საგუნდო ტრადიციებში, ისე სწავლას გამოჩენილ ევროპელ მუსიკოსებთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=115–116}}

მისი ხმის ცენტრალური მახასიათებელი იყო საშუალო რეგისტრის ხარისხი. აღნიშნულია, რომ სცენაზე გატარებული ათწლეულების შემდეგაც კი, ხმის ამ ნაწილმა შეინარჩუნა განსაკუთრებით თბილი და მიმზიდველი შეფერილობა. ბიოგრაფიული წყარო ხაზს უსვამს სუნთქვის ფლობის უნარსა და ბგერის დაძაბვის გარეშე შენარჩუნებისა და ფორმირების შესაძლებლობას. ნაცვლად იმისა, რომ დაყრდნობოდა მხოლოდ ხმის სიმძლავრეს ან ეფექტისთვის ხმის ფორსირებას (დაძაბვას), ინაშვილი აღტაცებას იწვევდა ბგერის თანაბარი გამოცემით, დახვეწილი „მეძა ვოჩეთი“ (mezza voce) და ცალკეული ფრაზების ექსპრესიული კონტურით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=116–118}}

ბიოგრაფია ასევე მიუთითებს ბარიტონისთვის უჩვეულო ვოკალურ მრავალმხრივობაზე. მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილი ძირითადად წარმოდგენილია როგორც ცენტრალური ბარიტონი, ხმის ქვედა დიაპაზონი, კომპაქტური საშუალო რეგისტრი და სიმღერის მანერა მას საშუალებას აძლევდა შეესრულებინა როლები, რომლებიც ჩვეულებრივ მაღალ ბანს ან ბას-ბარიტონს მიეკუთვნება. ამ მხრივ განსაკუთრებით აღსანიშნავია მისი გამოსვლები [[მეფისტოფელი]]ს („[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტი]]“), გრემინისა („[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“) და [[ბორის გოდუნოვი (ოპერა)|ბორის გოდუნოვის]] პარტიებში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=119–121}}

ამრიგად, ინაშვილი წარმოგვიდგება როგორც მომღერალი, რომელიც ფასობდა არა იმდენად მძლავრი ხმოვანებით, არამედ ტემბრული სილამაზით, ტექნიკური სრულყოფილებით, კონტროლირებული ფრაზირებითა და სტილისტური ინტელექტით. მისი ხმა აღქმული იყო როგორც სითბოს, სიმტკიცისა და ელასტიურობის მქონე ინსტრუმენტი, ხოლო მისი სიმღერის მეთოდი ასოცირდებოდა დისციპლინასთან, გემოვნებასთან და თავისუფალი იყო ვულგარული თეატრალური ეფექტებისგან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=115–118, 120–121}}

=== სცენური ოსტატობა და სამსახიობო სტილი ===
[[ფაილი:Inashvili rigoletto.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი რიგოლეტოს როლში]]
ვოკალურ მიღწევებთან ერთად, ინაშვილი მიიჩნეოდა გამორჩეულ სცენურ მოღვაწედ. აღნიშნული რეპუტაცია ეფუძნებოდა არა მხოლოდ კარგ სიმღერას, არამედ სცენურად დამაჯერებელი, ფსიქოლოგიურად მთლიანი და სტილისტურად გამართული პერსონაჟების შექმნის უნარს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=124}}

მისი სამსახიობო სტილი აღწერილია როგორც ანტიმექანიკური: ნაცვლად ფიქსირებული სასცენო ფორმულების გამეორებისა, იგი მუდმივად ეძებდა „სცენურ სიმართლესა“ და ექსპრესიულ სპეციფიკას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–125}} მისი მოძრაობა, პოზა, ჟესტები და ქცევა დახასიათებულია როგორც გრაციოზული, კეთილშობილური და კონტროლირებული.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=125–126}}

შ. კაშმაძე მის სამსახიობო სტილს ასევე უკავშირებს ქართული საოპერო შესრულების ფართო მოდერნიზაციას. იგი ამტკიცებს, რომ ინაშვილმა ქართულ ოპერაში შემოიტანა სცენური კეთილშობილებისა და მხატვრული კონტროლის ის ფორმა, რომელიც ასოცირდებოდა საოპერო სამსახიობო ხელოვნების საუკეთესო თანამედროვე მიღწევებთან. ამავდროულად, იგი ხაზს უსვამს, რომ ინაშვილის პერსონაჟები ინარჩუნებდნენ სპეციფიკურ ქართულ შეფერილობას იქ, სადაც ეს საჭირო იყო, და არ იკარგებოდნენ ზოგად საერთაშორისო პირობითობაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=126}}

=== ქართული ოპერის ინტერპრეტაცია ===
ინაშვილის მოღვაწეობა ქართულ ოპერაში მისი ისტორიული მნიშვნელობის ერთ-ერთ ცენტრალური საფუძველია. იგი არა მხოლოდ ასრულებდა წამყვან პარტიებს ეროვნულ რეპერტუარში, არამედ ხელი შეუწყო იმის განსაზღვრას, თუ როგორ უნდა ჟღერდეს და გამოიყურებოდეს ეს როლები სცენაზე. ამ გაგებით, იგი არა მხოლოდ ქართული ოპერის ადრეული ისტორიის მონაწილეა, არამედ ერთ-ერთ იმ ხელოვანთაგანი, რომელთაც ქართულ საოპერო პერსონაჟებს მყარი სცენური და ვოკალური ფორმა მისცეს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 126, 152–153}}

მნიშვნელოვანია ინაშვილის მიერ ქართული მუსიკალური იდიომის ფლობა. ეს უკავშირდება მის ბავშვობიდანვე სიახლოვეს [[ქართული ხალხური მუსიკა|ხალხურ სიმღერასთან]], მის გამოცდილებას [[ალექსანდრე კავსაძე|სანდრო კავსაძისა]] და [[ნიკო სულხანიშვილი|ნიკო სულხანიშვილის]] ანსამბლებში და მოგვიანებით მუშაობას [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] გვერდით. ამის შედეგად ინაშვილმა განავითარა მშობლიური მელოდიური მოხაზულობის, ვოკალური ინფლექსიისა და ეროვნული შეფერილობის უჩვეულოდ ღრმა შეგრძნება. ბიოგრაფიაში ეს წარმოდგენილია ერთ-ერთ მთავარ მიზეზად იმისა, თუ რატომ მიიჩნეოდა მისი გამოსვლები ქართულ ოპერებში გამორჩეულად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123}}
[[ფაილი:Inashvili murmani.jpg|მინი|მარცხნივ|სანდრო ინაშვილი [[აბესალომ და ეთერი|მურმანის]] როლში]]
ამ ინტერპრეტაციაში ცენტრალური ადგილი უკავია მურმანის როლს ზაქარია ფალიაშვილის ოპერაში „[[აბესალომ და ეთერი]]“. კაშმაძე ინაშვილის მურმანს მის ერთ-ერთ უდიდეს ქმნილებად ახასიათებს და ხაზს უსვამს იმ ფაქტს, რომ მომღერალს ამ როლზე მუშაობისას არ ჰქონია წინამორბედი გამოცდილება ან დამკვიდრებული ტრადიცია, რომელიც გზას გაუკვალავდა. შესრულება შეფასებულია მისი ფსიქოლოგიური სიმძაფრის გამო; იმ სიცხადის გამო, რომლითაც გადმოცემულია ეჭვიანობა, შინაგანი ტანჯვა, სიამაყე და ემოციური ძალადობა, და იმ გზით, რომლითაც ვოკალური შუქ-ჩრდილები მხარს უჭერს დრამატულ ხაზს. მურმანი ინაშვილის მეშვეობით გახდა ქართული ოპერის ერთ-ერთი პირველი სრულად ჩამოყალიბებული სცენური არქეტიპი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=126–128}}

მსგავსი მნიშვნელობა ენიჭება კიაზოს როლს ფალიაშვილის „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“. ინაშვილისეული ინტერპრეტაცია აღწერილია, როგორც საბრძოლო სიმტკიცის, შელახული თავმოყვარეობის, ლირიკული მოწყვლადობისა და გაწონასწორებული ინტენსივობის კომბინაცია. განსაკუთრებული აქცენტი კეთდება კონტრასტზე პერსონაჟის საჯარო, გმირულ ასპექტსა და ისეთი პასაჟების უფრო შინაგან ემოციურ ტონს შორის, როგორიცაა [[სულო ბოროტო (არია)|„სულო ბოროტო“]]. ამ ხედვით, ინაშვილის კიაზო არ გადაზრდილა უხეშ ძალადობაში ან მელოდრამატულ გადაჭარბებაში; ნაცვლად ამისა, პარტია ჩამოყალიბებული იყო ღირსებით, შინაგანი დისციპლინითა და კონტროლირებული, მაგრამ მძლავრი ემოციური დიაპაზონით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=128–132}}

კაშმაძე ასევე გამოარჩევს გოჩას როლს [[მელიტონ ბალანჩივაძე|მელიტონ ბალანჩივაძის]] ოპერაში [[დარეჯან ცბიერი (ოპერა)|„დარეჯან ცბიერი“]], როგორც ინაშვილის ერთ-ერთ საუკეთესო სცენურ პორტრეტს. ამ როლში მომღერალი დახასიათებულია, როგორც კეთილშობილი, პატრიოტი ფიგურა, რომლის სცენური მანერა, მოძრაობა და ვოკალური შესრულება ერთიანობაში გადმოსცემდა მორალურ სერიოზულობასა და მოქალაქეობრივ განცდას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=132–133}}

აღნიშნული შეფასება ვრცელდება მასთან დაკავშირებულ სხვა ქართულ როლებზეც, მათ შორის რევაზზე [[ვიქტორ დოლიძე|ვიქტორ დოლიძის]] „[[ლეილა (ოპერა)|ლეილაში]]“, აბდულ-არაბზე [[დიმიტრი არაყიშვილი|დიმიტრი არაყიშვილის]] [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]] და ქართული ოპერის სხვა პარტიებზე. ინაშვილის ბიოგრაფია არაერთხელ უბრუნდება აზრს, რომ ინაშვილი იყო ერთ-ერთი პირველი, ვინც საოპერო სცენაზე შექმნა „ნამდვილი ქართული ტიპები“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 152–153, 155}}

=== რუსული და დასავლეთევროპული რეპერტუარის ინტერპრეტაცია ===
[[File:inashvili_scarpia.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი სკარპიას როლში, პუჩინის „ტოსკა“]]
მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილის ადგილი ქართული ოპერის ისტორიაში, უპირველეს ყოვლისა, ეროვნულ რეპერტუარში შეტანილ წვლილს ეფუძნება, იგი იყო ფართო საერთაშორისო კომპეტენციის მქონე ხელოვანი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=134–135, 149–151, 153}}

მნიშვნელოვანი მაგალითია მისი „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინის]]“ ინტერპრეტაცია. კაშმაძე ამ როლს მიიჩნევს მომღერალ-მსახიობის კულტურის, ინტელექტისა და სტილისტური ტაქტის ერთ-ერთ უმთავრეს გამოცდად და ინაშვილს თბილისის სცენაზე ამ პარტიის ერთ-ერთ საუკეთესო შემსრულებლად წარმოაჩენს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=135–140}}

სკარპია [[ჯაკომო პუჩინი|პუჩინის]] „[[ტოსკა|ტოსკაში]]“ სხვა, მაგრამ თანაბრად მნიშვნელოვან მაგალითს წარმოადგენს. ინაშვილმა ეს პარტია კიდევ უფრო დახვეწა იტალიაში სწავლის შემდეგ და შექმნა რომის პოლიციის უფროსის სცენურად დასამახსოვრებელი პორტრეტის. ნაცვლად იმისა, რომ სკარპია წარმოეჩინა როგორც მხოლოდ სასტიკი ან მელოდრამატული ტირანი, ინაშვილმა შეინარჩუნა არისტოკრატიული კონტროლისა და გარეგნული სიმშვიდის ელემენტი, რითაც პერსონაჟი კიდევ უფრო საშიში და პირქუში გახადა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=140–141}}

რიგოლეტო ინაშვილის რეპერტუარში განსაკუთრებით თვალსაჩინო ადგილს იკავებს და განიხილება, როგორც მისი საშემსრულებლო კარიერის ერთ-ერთი უმაღლესი მიღწევა. ბიოგრაფიაში აქცენტი კეთდება მის უნარზე, გადმოეცა პერსონაჟის ემოციური წინააღმდეგობები: დამცირება, მამობრივი სინაზე, მრისხანება, სასოწარკვეთა და მორალური კოლაფსი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=142–149}}

კაშმაძე ასევე ხაზს უსვამს მის მიღწევებს რუსული და დასავლური რეპერტუარის სხვა მნიშვნელოვან როლებში. იაგო [[ოტელო (ვერდის ოპერა)|„ოტელოში“]] შეფასებულია მისი ინტელექტისა და თავშეკავებულობის გამო, სადაც პერსონაჟის დემონური თუ დამანგრეველი ენერგია გადმოცემულია გათვლილი მოქმედებით და არა გადაჭარბებით. ჟერმონი „[[ტრავიატა]]ში“ დაფასებულია მისი ღირსების, ზომიერებისა და ჰუმანური სცენური მანერისთვის. ამონასრო „[[აიდა|აიდაში]]“ გამოყოფილია, როგორც მაგალითი ინაშვილის უნარისა — თავი აარიდოს როგორც პომპეზურ ჰეროიზაციას, ისე უხეშ პრიმიტივიზმს და ამის ნაცვლად იპოვოს ის, რასაც კაშმაძე „გაწონასწორებულ სცენურ ხაზს“ უწოდებს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=149–151}}

== რეპერტუარი ==
ინაშვილი ფლობდა ვრცელ საოპერო რეპერტუარს, რომელიც მოიცავდა ქართულ, რუსულ და დასავლეთევროპულ ნაწარმოებებს. მისი სასცენო კარიერა თანმიმდევრულად ვითარდებოდა გუნდში სიმღერიდან და მეორეხარისხოვანი როლებიდან მთავარ პარტიებამდე, ხოლო ზოგიერთ ოპერაში კარიერის განმავლობაში ერთზე მეტ როლსაც ასრულებდა. ინაშვილის შემოქმედებითი დიაპაზონი მასშტაბური იყო და იგი გამოდიოდა როგორც ეროვნულ, ისე საერთაშორისო რეპერტუარში; აგრეთვე, მოღვაწეობდა საკონცერტო სცენაზე და შექმნა რამდენიმე ჩანაწერიც.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=118–120}}
=== ქართული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ოპერა
! კომპოზიტორი
!
|-
| ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| მურმანი
|-
| ''[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| კიაზო
|-
| ''[[ლატავრა]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| ენგიზი
|-
| ''[[დარეჯან ცბიერი]]''
| [[მელიტონ ბალანჩივაძე]]
| გოჩა
|-
| ''[[თქმულება შოთა რუსთაველზე]]''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| აბდულ-არაბი; ასევე მგოსანი
|-
| ''ლეილა''
| [[ვიქტორ დოლიძე]]
| რევაზი
|-
| ''ცისანა''
| [[ვიქტორ დოლიძე]]
| გორსკი
|-
| ''ამირანი''
| კ. მეღვინეთუხუცესი
| უცნობია
|-
| ''ლადო კეცხოველი''
| გ. კილაძე
| უცნობია
|}

=== რუსული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ოპერა
! კომპოზიტორი
! პარტია/პარტიები
|-
| ''[[ბორის გოდუნოვი (ოპერა)|ბორის გოდუნოვი]]''
| [[მოდესტ მუსორგსკი]]
| ბორის გოდუნოვი
|-
| ''[[ხოვანშჩინა]]''
| [[მოდესტ მუსორგსკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]''
| [[ანტონ რუბინშტეინი]]
| დემონი
|-
| ''ნერონი''
| [[ანტონ რუბინშტეინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[დუბროვსკი (ოპერა)|დუბროვსკი]]''
| [[ედუარდ ნაპრავნიკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| ზარეცკი; ასეული; თავადი გრემინი; ევგენი ონეგინი
|-
| ''[[იოლანტა]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[პიკის ქალი (ოპერა)|პიკის ქალი]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| ტომსკი; ელეცკი
|-
| ''ღალატი''
| [[მიხეილ იპოლიტოვ-ივანოვი]]
| ოთარ-ბეგი
|-
| ''[[სადკო (ოპერა)|სადკო]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| უცნობია
|-
| ''[[თოვლის ქალიშვილი]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| უცნობია
|- 
|''[[მეფის საცოლე (ოპერა)|მეფის საცოლე]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| გრიაზნოი
|-
| ''[[თავადი იგორი (ოპერა)|თავადი იგორი]]''
| [[ალექსანდრე ბოროდინი]]
| იგორი
|-
| ''ჯავშნოსანი პოტიომკინი''
| ოლეს ჩიშკო
| უცნობია
|-
| ''წყნარი დონი''
| ივან ძერჟინსკი
| უცნობია
|}

=== დასავლეთევროპული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+
! ოპერა
! კომპოზიტორი
! პარტია/პარტიები
|-
| ''[[აიდა (ოპერა)|აიდა]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| ამონასრო
|-
| ''[[ბალ-მასკარადი]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ოტელო (ვერდი)|ოტელო]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| იაგო
|-
| ''[[რიგოლეტო]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| რიგოლეტო
|-
| ''[[ტრავიატა]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| ჟორჟ ჟერმონი
|-
| ''[[ტრუბადური (ოპერა)|ტრუბადური]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| გრაფი დი ლუნა
|-
| ''[[ტოსკა]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| სკარპია
|-
| ''[[ბოჰემა]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[მადამ ბატერფლაი|ჩიო-ჩიო-სანი]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ჯამბაზები (ოპერა)|ჯამბაზები]]''
| [[რუჯერო ლეონკავალო]]
| სილვიო; ტონიო
|-
| ''ზაზა''
| [[რუჯერო ლეონკავალო]]
| უცნობია
|-
| ''[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]''
| [[ჯოაკინო როსინი]]
| ფიგარო
|-
| ''[[ვილჰელმ ტელი (ოპერა)|ვილჰელმ ტელი]]''
| [[ჯოაკინო როსინი]]
| უცნობია
|-
| ''აფრიკელი ქალი''
| [[ჯაკომო მეიერბერი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ჰუგენოტები (ოპერა)|ჰუგენოტები]]''
| [[ჯაკომო მეიერბერი]]
| გრაფი დე ნევერი
|-
| ''[[ანდრე შენიე (ოპერა)|ანდრე შენიე]]''
| [[უმბერტო ჯორდანო]]
| ჟერარი
|-
| ''[[კარმენი (ოპერა)|კარმენი]]''
| [[ჟორჟ ბიზე]]
| ესკამილიო (ტორეადორი); მორალესი
|-
| ''[[მარგალიტის მაძიებლები]]''
| [[ჟორჟ ბიზე]]
| უცნობია
|-
| ''კამორა''
| მიქელე ესპოზიტო
| ბეპო; გარინი
|-
| ''[[ლოენგრინი (ოპერა)|ლოენგრინი]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| ტელრამუნდი
|-
| ''[[რაინის ოქრო (ოპერა)|რაინის ოქრო]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ტანჰოიზერი (ოპერა)|ტანჰოიზერი]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| ვოლფრამი
|-
| ''[[სამსონი და დალილა (ოპერა)|სამსონი და დალილა]]''
| [[კამილ სენ-სანსი]]
| უცნობია
|-
| ''[[სოფლის პატიოსნება (ოპერა)|სოფლის პატიოსნება]]''
| [[პიეტრო მასკანი]]
| უცნობია
|-
| ''[[თაისი (ოპერა)|თაისი]]''
| [[ჟიულ მასნე]]
| ათანაელი
|-
| ''[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტი]]''
| [[შარლ გუნო]]
| ვალენტინი; მეფისტოფელი; ვაგნერი
|-
| ''[[რომეო და ჯულიეტა (ოპერა)|რომეო და ჯულიეტა]]''
| [[შარლ გუნო]]
| ტიბალდო
|-
| ''ფრა-დიავოლო''
| [[დანიელობერი]]
| უცნობია
|-
| ''დაბლობი''
| [[ოიგენ დ'ალბერი]]
| სებასტიანი; მელერი
|-
| ''[[ფიგაროს ქორწინება (ოპერა)|ფიგაროს ქორწინება]]''
| [[ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტი]]
| ფიგარო
|-
| ''ჯოკონდა''
| [[ამილკარე პონკიელი]]
| უცნობია
|}

=== საკონცერტო და ხმოვანი ჩანაწერების რეპერტუარი ===
[[ფაილი:Inashvili araqishvili.jpg|მინი|[[დიმიტრი არაყიშვილი]] (მარცხნივ) და სანდრო ინაშვილი]]
საოპერო სასცენო მოღვაწეობის გარდა, ინაშვილი ფლობდა ვრცელ საკონცერტო რეპერტუარს, რომელიც მოიცავდა ქართულ, რუსულ და დასავლეთევროპულ რომანსებს, ხალხური სიმღერების დამუშავებებს, კამერულ ნაწარმოებებსა და მუსიკალური ფოლკლორის ნიმუშებს. საზღვარგარეთ ყოფნისას მან შეისწავლა არაერთი იტალიური და ესპანური სიმღერა, ისევე როგორც დასავლეთევროპული კამერული ნაწარმოებები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123}}

ბიოგრაფია ასევე იხსენიებს რამდენიმე ნაწარმოებს, რომლებიც დაკავშირებულია ინაშვილის საშემსრულებლო მოღვაწეობასთან და ხმოვან ჩანაწერებთან, მათ შორისაა ნაწყვეტები ქართული ოპერებიდან და სოლო სიმღერები. მონოგრაფიის თანახმად, ეს ჩანაწერები ფართოდ იყო გავრცელებული და მსმენელის დიდი მოწონებით სარგებლობდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123–124}}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ნაწარმოები / ამონარიდი
! კომპოზიტორი
! ტიპი
|-
| აბდულ-არაბის არია ოპერიდან ''[[თქმულება შოთა რუსთაველზე]]''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| ''ოროველა''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| სიმღერა / ჩანაწერი
|-
| კიაზოს ორი არია — „სულო ბოროტო“ და „დამისხი, დამალევინე“ — ოპერიდან ''[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდები / ჩანაწერები
|-
| მურმანის არია „ამომავალსა მზეს სწუნობს“ ოპერიდან ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| აბესალომისა და მურმანის დუეტი ოპერიდან ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| გოჩას არია „ღმერთო ძლიერო“ ოპერიდან ''[[დარეჯან ცბიერი]]''
| [[მელიტონ ბალანჩივაძე]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| ''ინდი-მინდი''
| [[კოტე ფოცხვერაშვილი]]
| სიმღერა / ჩანაწერი
|-
| „მხოლოდ შენ ერთს“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ისევ შენ და ისევ შენ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ოდესაც გიცქერ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „მშვენიერთა ხელმწიფავ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ლალე“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „შემოღამდება“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|}

== მემკვიდრეობა ==
ალექსანდრე ინაშვილი ქართული ეროვნული ოპერის ერთ-ერთ ფუძემდებლად მიიჩნევა. [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ერთად მან საფუძველი ჩაუყარა პირველ პროფესიულ საშემსრულებლო ტრადიციებს. ინაშვილი იყო ქართული საოპერო რეპერტუარის ისეთი მნიშვნელოვანი ნაწარმოებების მთავარი პარტიების პირველი ინტერპრეტატორი, როგორიცაა: „[[აბესალომ და ეთერი]]“, „[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]“, „[[დარეჯან ცბიერი (ოპერა)|დარეჯან ცბიერი]]“ და „[[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|თქმულება შოთა რუსთაველზე]]“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=126–128, 152–157}}

მის მიერ განსახიერებულმა მურმანის, კიაზოს, გოჩას, რევაზისა და აბდულ-არაბის სცენურმა სახეებმა მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია ამ როლების შემდგომ საშემსრულებლო სტანდარტებზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 126–133, 152–156}} ინაშვილის შემოქმედება ხასიათდებოდა ქართული ვოკალური იდიომებისა და ხალხური ექსპრესიულობის სინთეზით კლასიკურ საოპერო ტექნიკასთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123, 126, 152–153}} ინაშვილი აქტიურად თანამშრომლობდა ძმებ ფალიაშვილებთან და ვანო სარაჯიშვილთან. მისმა მოღვაწეობამ ქართული ოპერის არსებობის პირველ ათწლეულებში ხელი შეუწყო ეროვნული საოპერო ხელოვნების ინსტიტუციურ განვითარებასა და მხატვრული პრესტიჟის დამკვიდრებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=156–157}}

ალექსანდრე ინაშვილი ეწეოდა აქტიურ პედაგოგიურ, სარეჟისორო და შემოქმედებით ხელმძღვანელობას. [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]] იგი საოპერო კლასს უძღვებოდა, სადაც ახალგაზრდა მომღერლებს ვოკალურ ტექნიკასთან ერთად სცენურ დისციპლინასა და რეპერტუარის გააზრებას ასწავლიდა. მისი აღზრდილების ნაწილმა წარმატებული კარიერა თბილისისა და სხვა ქალაქების საოპერო სცენებზე გააგრძელა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=104–105, 153}}

ინაშვილის საშემსრულებლო სტილი და სამსახიობო ოსტატობა (გრიმი, პლასტიკა, სცენური სახის ინტეგრაცია) ნიმუშად იქცა მომავალი თაობის მომღერლებისთვის. რეჟისორი [[ალექსანდრე წუწუნავა]] მაღალ შეფასებას აძლევდა მის პროფესიონალიზმს რეპეტიციების პროცესში და სცენური სტრუქტურის ინსტინქტურ შეგრძნებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–126, 153–155}} როგორც რეჟისორმა, მან დადგა ოპერები „[[აიდა]]“ და „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“. გარდა ამისა, იგი ჩართული იყო მოძრავ და რეგიონულ საოპერო ინიციატივებში, რაც მიზნად ისახავდა საოპერო ხელოვნების პოპულარიზაციასა და თეატრალური სტანდარტების განვითარებას მთელი ქვეყნის მასშტაბით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=105–109, 153, 155}}

ალექსანდრე ინაშვილის შემოქმედებას მაღალ შეფასებას აძლევდნენ მისი თანამედროვე ხელოვანები. კომპოზიტორი [[დიმიტრი არაყიშვილი]] მას საკუთარი რომანსების ერთ-ერთ საუკეთესო შემსრულებლად მიიჩნევდა და ხაზს უსვამდა მის როლს ქართული საოპერო პერსონაჟების (მურმანი, რევაზი, კიაზო, გოჩა, აბდულ-არაბი) ტიპაჟების შექმნაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=152–153}} რეჟისორი [[ალექსანდრე წუწუნავა]] გამოყოფდა მომღერლის ვოკალურ ტექნიკას, ზუსტ ინტონაციასა და სცენურ კულტურას. მის რეპერტუარში განსაკუთრებით აღსანიშნავია ამონასროს, ტონიოს, სკარპიას, ესკამილიოს, ჟერმონისა და ონეგინის პარტიები. წუწუნავას დახასიათებით, ინაშვილი გამოირჩეოდა სცენური სიტუაციების სწრაფი ათვისების უნარითა და ანსამბლური მუშაობის ნიჭით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=153–156}} მუსიკალური კრიტიკოსები და რეცენზენტები აღნიშნავდნენ მომღერლის ტემბრს, დიქციასა და ფრაზირებას. განსაკუთრებული ყურადღება ექცეოდა მის სცენურ თავშეკავებულობასა და მხატვრულ ინტელექტს, რაც მას საშუალებას აძლევდა თავიდან აეცილებინა საოპერო ხელოვნებისათვის დამახასიათებელი მანერულობა და გადაჭარბებული პათეტიკა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–126, 135–140, 149–151}}

1940-იანი წლების მიწურულიდან ინაშვილი აღიქმება არა მხოლოდ როგორც წამყვანი შემსრულებელი, არამედ როგორც ქართული საოპერო კულტურის ერთ-ერთი ცენტრალური ფიგურა და ტრადიციის ფუძემდებელი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=152–157}} 1970-იანი წლებიდან თბილისში არსებობდა [[სანდრო ინაშვილის ქუჩა]], რომელიც ამჟამად აღარ არსებობს. ინაშვილი დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში]].

==ჯილდოები და აღიარება==
* [[1937]] — [[საპატიო ნიშნის ორდენი|„საპატიო ნიშნის“ ორდენი]]
* [[1941]] — [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი]]&lt;ref&gt;[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/281033/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1941_N1-3.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1941. №№1-3. გვ. 24.]&lt;/ref&gt;
* [[1950]] — [[სსრკ სახალხო არტისტი]]
* 1950 — [[ლენინის ორდენი]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://portal-kultura.ru/upload/iblock/8b3/1950.11.11.pdf |title=Архивированная копия |access-date=2022-03-16 |archive-date=2022-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220316061653/https://portal-kultura.ru/upload/iblock/8b3/1950.11.11.pdf |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;

==ლიტერატურა==
* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 185, თბ., 1994
* {{წიგნი
 |გვარი         = კაშმაძე
 |სახელი        = შალვა
 |ნაწილი         = 
 |სათაური     = სანდრო ინაშვილი (მონოგრაფია)
 |ორიგინალი      = 
 |ბმული        = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00007018/
 |გამოცემა       = 
 |პასუხისმგებელი = 
 |ადგილი         = თბილისი 
 |გამომცემლობა  = გამომცემლობა „ხელოვნება“
 |წელი           = 1948
 |ტომი          =  
 |გვერდები      = 
 |გვერდნი      = 
 |isbn          = 
 |ref = კაშმაძე
}}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{nplg ბიოგრაფია|00005327|ალექსანდრე ინაშვილი}}
{{imdb|id=0408399|name=ალექსანდრე ინაშვილი}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ინაშვილი, ალექსანდრე}}

[[კატეგორია:დაბადებული 23 აგვისტო]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1887]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 4 ივნისი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1958]]
[[კატეგორია:ქართველი მომღერლები]]
[[კატეგორია:ბარიტონები]]
[[კატეგორია:ქართველი თეატრის რეჟისორები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები]]
[[კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები]]</text>
      <sha1>92dkub26dudm02pab2cwpnbyb0gtgj3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427450</id>
      <parentid>5427447</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:19:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Anry.kiknavelidze</username>
        <id>107458</id>
      </contributor>
      <origin>5427450</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160565" sha1="d5oowrnpus9xrii1l7pp810l3hlup1z" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუსიკოსი
|სახელი = ალექსანდრე (სანდრო) ინაშვილი
|ორიგინალური სახელი=
|სურათი = Inashvili sandro.jpg
|ფოტოს_სიგანე = &lt;!-- მიუთითეთ მხოლოდ ციფრები, 250-დან 300-მდე, პიქსელების (პქ) ხსენების გარეშე --&gt; 
|სათაური = 
|ნამდვილისახელი  = 
|მეტსახელი =
|დაიბადა = 
|დაბადების ადგილი =
|გარდ = 
|გარდ ადგილი =
|წარმოშობა = 
|ინსტრუმენტი = 
|დისკოგრაფია =
|მიმართულება = [[ოპერა]], [[რომანსი]], [[ქართული ხალხური მუსიკა]]
|ჟანრი = 
|საქმიანობა = საოპერო მომღერალი ([[ბარიტონი]])
|აქტიურობის წლები    = {{circa}} 1910-1950
|ლეიბლი = 
|ამჟამინდელი_წევრობა = 
|ყოფილი_წევრობა =
|წარმოქმნილი ჯგუფები =
|წარმოქმნილი ჯგუფებიდან = 
|მეუღლე =
|პარტნიორი = 
|საიტი = 
|წევრები = 
|ყოფილი წევრები  = 
|აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = 
}}
'''ალექსანდრე (სანდრო) იობის (იოველის) ძე ინაშვილი''' (დ. [[23 აგვისტო]], [[1887]], [[თბილისი]] — გ. [[4 ივნისი]], [[1958]], იქვე) — [[ქართველები|ქართველი]] საოპერო [[მომღერალი]], ქართული ვოკალური ხელოვნების ერთ-ერთი ფუძემდებელი და არაერთი ქართული საოპერო პარტიის პირველი შემსრულებელი, [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი|საქართველოს]] ([[1941]]) და [[სსრკ სახალხო არტისტი]] ([[1950]]).

სანდრო ინაშვილი იყო უმნიშვნელოვანესი ფიგურა ეროვნული საოპერო ტრადიციის ჩამოყალიბებაში. განთქმული თავისი ხავერდოვანი [[ბარიტონი (ხმა)|ტემბრითა]] და უზადო ტექნიკური ოსტატობით, იგი იყო ერთ-ერთი პირველი ქართველი მომღერალი, რომელმაც წარმატებით დააკავშირა [[ქართული ხალხური მუსიკა|ტრადიციული ხალხური პოლიფონია]] და დასავლეთევროპული [[ბელკანტო]]ს მკაცრი მოთხოვნები. მრავალწლიანი კარიერის განმავლობაში იგი იქცა საქართველოს კულტურული გამოღვიძების სიმბოლოდ და საშემსრულებლო ხელოვნებაში შეტანილი უდიდესი წვლილისთვის [[სსრკ სახალხო არტისტი]]ს წოდება დაიმსახურა.

მისი პროფესიული აღმავლობა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის საოპერო თეატრში]] დაიწყო, თუმცა მისი არტისტიზმი მნიშვნელოვნად დაიხვეწა იტალიაში მიღებული განათლებისა და ცნობილ ტენორ [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ხანგრძლივი შემოქმედებითი პარტნიორობის შედეგად. ამ ტანდემმა საფუძველი ჩაუყარა ეროვნული საოპერო შედევრების შესრულებას ქვეყნის მუსიკალური იდენტობის ფორმირების გარდამტეხ ეპოქაში. ინაშვილი განსაკუთრებით ცნობილია ისეთი საკულტო პარტიების შექმნით ან ინტერპრეტაციით, როგორიცაა მურმანი [[ზაქარია ფალიაშვილი]]ს ოპერაში [[აბესალომ და ეთერი]]“ და კიაზო „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“. ამასთანავე, მან შექმნა აღიარებული სახეები კლასიკურ რუსულ და იტალიურ რეპერტუარში, რომელთა შორისაც გამორჩეულია ონეგინი ([[ჩაიკოვსკი]]ს [[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|„ევგენი ონეგინი“]]), რიგოლეტო ([[ჯუზეპე ვერდი|ვერდის]] „[[რიგოლეტო (ოპერა)|რიგოლეტო]]“) და სკარპია ([[ჯაკომო პუჩინი|პუჩინის]] „[[ტოსკა]]“).

გარდა სასცენო მოღვაწეობისა, ინაშვილი იყო პედაგოგი და რეჟისორი, რომელმაც, როგორც [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის]] პროფესორმა, ქართული ვოკალური ხელოვნების არაერთი წარმომადგენელი აღზარდა.

==ბიოგრაფია==
=== ადრეული წლები და ოჯახური გარემო ===
სანდრო ინაშვილი დაიბადა 1889 წლის 23 ([[იულიუსის კალენდარი|ძველი სტილით]] 11) აგვისტოს [[თბილისი|თბილისის]] [[კუკია|კუკიის უბანში]]. იგი და-ძმებს შორის უფროსი იყო ოჯახში, რომელმაც მოგვიანებით რამდენიმე პროფესიონალი მომღერალი აღზარდა. მამამისი, იობ ინაშვილი (1864–1906), დაიბადა [[სიღნაღის მაზრა|სიღნაღის მაზრის]] სოფელ [[ვაქირი|ვაქირში]], შეძლებული გლეხის ოჯახში. ბავშვობაში იგი თბილისში ჩამოიყვანეს, სადაც პროფესიულ სასწავლებელში დურგლობას დაეუფლა. მოგვიანებით მუშაობდა რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში, შინ კი სახარატო დაზგა ჰქონდა და კერძო შეკვეთებს ასრულებდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=6–7}}

ინაშვილის დედა, პელაგია ვლადიმიროვა, თბილისში დაიბადა და გაიზარდა. მისი წინაპრები საქართველოში ქვეყნის [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში შესვლის შემდგომ პერიოდში დასახლდნენ. სანდრო მრავალენოვან და სოციალურად შერეულ ურბანულ გარემოში გაიზარდა, თუმცა ოჯახის შინაურმა კულტურამ შეინარჩუნა მჭიდრო კავშირი ქართულ ადათ-წესებთან, სტუმართმოყვარეობასთან და მუსიკალურ ყოფასთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=7}}

ოჯახურმა გარემომ გადამწყვეტი როლი ითამაშა ინაშვილის ადრეულ მუსიკალურ განვითარებაში. მამამისს კარგი ბანი ჰქონდა, სიყმაწვილიდანვე მღეროდა საეკლესიო გუნდებში და ფლობდა სხვადასხვა მუსიკალურ ინსტრუმენტს. ოჯახური შეკრებები ხშირად სიმღერით სრულდებოდა, განსაკუთრებით [[ქართული ხალხური მუსიკა|კახური სიმღერებით]], რასაც პატარა სანდრო ადრეული ასაკიდანვე უერთდებოდა. ასეთმა არაფორმალურმა ოჯახურმა მუსიკალობამ მას ვოკალური შესრულების პირველი პრაქტიკული გამოცდილება მისცა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=8}}

ოჯახის ფართო წრის მუსიკალური გავლენაც მნიშვნელოვანი იყო. დედის ახლო ნათესავი, [[კაზიმირ ცხომელიძე]], იყო გამორჩეული ბარიტონი და მუსიკალური მოღვაწე, რომელმაც [[მოსკოვის კონსერვატორია|მოსკოვის ფილარმონიული სასწავლებელი]] დაამთავრა და მონაწილეობდა [[ქართული ფილარმონიული საზოგადოება|ქართული ფილარმონიული საზოგადოების]] მუშაობაში. იგი ასრულებდა ბარიტონის წამყვან პარტიებს ქართულენოვან ოპერებში და აქტიურად მოღვაწეობდა ოპერის ქართულ ენაზე შესრულების პოპულარიზაციისთვის. ცხომელიძე ინაშვილების ოჯახის ხშირი სტუმარი იყო; იგი ბავშვებს მუსიკისადმი ინტერესს უღვიძებდა, მათთან ერთად მუშაობდა სიმღერაზე და სანდროს აცნობდა თბილისის საკონცერტო ცხოვრებასა და მუშათა კულტურულ წრეებს. ამ გავლენებმა ჩამოაყალიბა მომავალი მომღერლის მუსიკალური გემოვნება ყოველგვარი ფორმალური პროფესიული მომზადების დაწყებამდე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=8–9}}&lt;ref&gt;{{cite magazine |last=ცხომელიძე|first=კაზიმირ|date=1909 |title=ზაკავკაზსკოე ობოზრენიე|url= |magazine=|location=|publisher=|access-date=}}&lt;/ref&gt;

მთელი ოჯახი მჭიდროდ იყო დაკავშირებული ვოკალურ ხელოვნებასთან. სანდროს უმცროსმა ძმებმა მოგვიანებით მუსიკალური კარიერა სასცენო ფსევდონიმებით გააგრძელეს, რადგან ერთ ოჯახში სამი ბარიტონის ერთი გვარით ყოფნა პრაქტიკულად მიზანშეწონილად არ მიიჩნიეს. გრიგოლი, მოგვიანებით ცნობილი როგორც [[გრიგოლ ვენაძე|ვენაძე]], [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის ოპერის]] ერთ-ერთი წამყვანი ბარიტონი გახდა, ხოლო ანტონმა ასევე მიიღო მუსიკალური განათლება და საკონცერტო სცენაზე გაითქვა სახელი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=7–8}}
=== ბავშვობის მუსიკალური განათლება ===
[[File:ალექსანდრე კავსაძე.jpg|მინი|მარცხნივ|სანდრო კავსაძე]]
ინაშვილის ადრეული მუსიკალური განათლება ბავშვობიდანვე დაიწყო და მჭიდროდ იყო დაკავშირებული სკოლასთან, ეკლესიასთან და თბილისის ფართო ურბანულ მუსიკალურ კულტურასთან. შვიდი წლის ასაკში იგი ზედგინიძის კერძო სკოლაში შეიყვანეს, სადაც სწავლება ქართულ ენაზე მიმდინარეობდა. მას შემდეგ, რაც ოჯახი [[დიდუბე|დიდუბეში]] გადასახლდა, მან სწავლა რკინიგზის სასწავლებელში განაგრძო — დაწესებულებაში, რომელიც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი აღმოჩნდა მისი პირველი სისტემური მუსიკალური წვრთნისთვის.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=10}}

რკინიგზის სასწავლებელში იგი მოხვდა [[ალექსანდრე კავსაძე|სანდრო კავსაძის]] მეთვალყურეობის ქვეშ, რომელიც იყო გამოჩენილი მომღერალი, ლოტბარი და ქართული ხალხური და საგუნდო ტრადიციების მცველი. კავსაძემ მალევე შეამჩნია ბიჭის გამორჩეული მუსიკალური სმენა და სუფთა დისკანტი, მიიღო იგი გუნდში, შეასწავლა საეკლესიო გალობა და მალე სოლისტობაც მიანდო. გუნდი ხშირად გალობდა რკინიგზის ეკლესიაში და მოკლე დროში ახალგაზრდა ინაშვილი ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ბავშვი-მომღერალი გახდა. კავსაძე მის ნიჭს სერიოზულად ეპყრობოდა: მას დაუნიშნეს მცირე ყოველთვიური გასამრჯელო, რომელიც მოგვიანებით გაუზარდეს და მოუწოდებდნენ გაფრთხილებოდა და განევითარებინა საკუთარი ხმა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=10–11}}

ეს ადრეული წვრთნა არ შემოიფარგლებოდა მხოლოდ საეკლესიო რეპერტუარით. კავსაძე ბავშვებს ქართულ ხალხურ სიმღერებსაც ასწავლიდა და ინაშვილი თავის ხალხურ ანსამბლშიც ჩარიცხა, რომელიც გამოდიოდა ისეთ ადგილებში, როგორიცაა [[ავჭალის აუდიტორია]] და თბილისის სხვადასხვა უბნები. იქ მომავალი მომღერალი გაეცნო ქართლ-კახურ სიმღერებს და შეითვისა ქართული ხალხური სტილის ავთენტური გააზრება. მიუხედავად იმისა, რომ კავსაძე არ იყო ვოკალის პედაგოგი საოპერო გაგებით, მან დიდი სიზუსტით გადასცა ბიჭს ხალხური იდიომის ხასიათი და ინტონაციური მთლიანობა. ეს საფუძველი მოგვიანებით გადამწყვეტი აღმოჩნდა ინაშვილის წარმატებისთვის, როგორც პირველი ქართული ოპერებისა და ქართული კამერულ-ვოკალური რეპერტუარის ინტერპრეტატორისთვის.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=11}}

=== სიყმაწვილე, გაჭირვება და პირველი თეატრალური ინტერესები ===
[[ფაილი:Inashvili young.tif|მინი|ახალგაზრდა სანდრო ინაშვილი, {{circa}} 1910]]
ადრეული მუსიკალური განათლების პარალელურად, ინაშვილი ხშირად ესწრებოდა თბილისში გამართულ კონცერტებსა და სპექტაკლებს, რამაც ბავშვი-მომღერლის მუსიკალური მგრძნობელობა თანდათან სცენური ცხოვრების უფრო ფართო სურვილად გარდაქმნა. შალვა კაშმაძის მონოგრაფიაში დაცული ერთი განსაკუთრებით ნათელი მოგონება ეხება მის ბავშვობაში ოპერეტა „ჯოჯოხეთური სიყვარულის“ ნახვას; მიუხედავად იმისა, რომ სანახაობამ იგი შეაშინა, ამავდროულად წარუშლელი შთაბეჭდილებაც დატოვა და მსახიობობის სურვილი გაუძლიერა. მალევე მან დაიწყო სამოყვარულო წარმოდგენების დადგმა მეზობელ ბავშვებთან ერთად, მოგვიანებით კი ჩამოაყალიბა საბავშვო გუნდი, რომელსაც სადღესასწაულო დღეებში თავადვე დირიჟორობდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=12–13}}

თეატრალური მისწრაფება კიდევ უფრო გაღრმავდა ავჭალის აუდიტორიასა და რკინიგზის სახელოსნოებთან არსებულ სამოყვარულო საოპერო და დრამატულ წრეებთან კონტაქტით. 1900-იან წლებში, [[ზაქარია ფალიაშვილი|ზაქარია ფალიაშვილისა]] და სხვა მუსიკოსების ხელმძღვანელობით, ამ სივრცეებში იმართებოდა ევროპული [[ოპერა|ოპერებისა]] და დრამატული ნაწარმოებების დადგმები. ახალგაზრდა ინაშვილი ამ აქტივობებს მონდომებით ადევნებდა თვალს და სპექტაკლებს ხშირად ესწრებოდა, მიუხედავად მშობლების წუხილისა სწავლისა და ყოველდღიური რეჟიმის გამო. ცოცხალ შესრულებასთან ასეთმა მუდმივმა შეხებამ იგი შეაჩვია სცენურ რეპერტუარს და ატმოსფეროს, რაც დაეხმარა ბავშვური გატაცების გაცნობიერებულ მხატვრულ მისწრაფებად ქცევაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=12–13}}

მნიშვნელოვანი ნაბიჯი ამ მიმართულებით გადაიდგა, როდესაც ინჟინერმა დავიდოვსკიმ, თეატრის მოყვარულმა რკინიგზის სახელოსნოებიდან, მუშების შვილებისგან შეადგინა საბავშვო დასი. ამ ჯგუფში მოზარდმა ინაშვილმა — რომელიც მონაწილეთა შორის ყველაზე უფროსი იყო — შეასრულა პოდკოლესინის როლი [[ნიკოლოზ გოგოლი|ნიკოლოზ გოგოლის]] პიესაში „ქორწინება“. სპექტაკლმა წარმატებით ჩაიარა და მასზე გადამწყვეტი გავლენა მოახდინა: ამ დებიუტის შემდეგ მან მტკიცედ გადაწყვიტა მსახიობი გამხდარიყო. ეს ეპიზოდი წარმოადგენს მის პირველ დაფიქსირებულ მონაწილეობას ორგანიზებულ დრამატულ დადგმაში, გუნდში სიმღერისა და ბავშვთა სადღესასწაულო გამოსვლებისგან დამოუკიდებლად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=13}}

ამავდროულად, მისი სიყმაწვილე რთულ სოციალურ და პოლიტიკურ ვითარებაში მიმდინარეობდა. რკინიგზის სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ მან სწავლა ვაჟთა მეორე გიმნაზიაში განაგრძო. სწორედ იქ ყოფნისას მოუსწრო მას [[რუსეთის რევოლუცია (1905)|1905 წლის რევოლუციურმა]] მოვლენებმა. ოჯახი დაზარალდა არეულობის შემდგომი რეპრესიების დროს, როდესაც დიდუბის მუშათა უბანი ცეცხლის ქვეშ მოექცა და მათი სახლი ძლივს გადაურჩა განადგურებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=13}}

კიდევ უფრო მძიმე დარტყმა იყო მამის გარდაცვალება, რაც, სავარაუდოდ, იმ მშფოთვარე დღეებში გადატანილი ავადმყოფობის შედეგი იყო. როგორც ექვსსულიანი ოჯახის უფროს ვაჟს, ინაშვილს მოუწია საკუთარ თავზე აეღო ოჯახის რჩენის პასუხისმგებლობა. ოჯახი ერთ პატარა ოთახში გადავიდა საცხოვრებლად, ხოლო საარსებო წყაროს ძიებამ სწავლის გაგრძელება სულ უფრო გაართულა. 1907 წელს მან მიატოვა გიმნაზია და მუშაობა დაიწყო რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში — თავდაპირველად მჭედლად, მოგვიანებით კი სააღრიცხვო განყოფილებაში. იქ იგი 1911 წლამდე დარჩა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=13–14}} გაჭირვების წლებს არ გაუწყვეტია მისი კავშირი მუსიკასთან და სცენასთან. რკინიგზის სახელოსნოებმა, მუშათა წრეებმა და სამოყვარულო კულტურულმა დაწესებულებებმა მას არა მხოლოდ სამუშაო, არამედ სოციალური გარემოც მისცეს, რომელიც მხარს უჭერდა მის მხატვრულ ამბიციებს. ბიოგრაფია ხაზს უსვამს, რომ მისი თანამშრომლები ამაყობდნენ მისი ნიჭით და ცდილობდნენ ხელი შეეწყოთ, რომ მძიმე შრომის მიუხედავად, მას რეპეტიციებსა და გაკვეთილებზე დასწრება შეძლებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=14–15}}

=== ვოკალური მომზადება და მხატვრული ფორმირება ===
ინაშვილის მხატვრულ განვითარებაში გარდამტეხი მომენტი დადგა გარდატეხის ასაკში მისი ხმის ტრანსფორმაციასთან ერთად. დაახლოებით თოთხმეტი წლის ასაკამდე იგი საეკლესიო გუნდებსა და სანდრო კავსაძის ხალხურ ანსამბლში მღეროდა, თუმცა [[სქესობრივი მომწიფება|სქესობრივი მომწიფების]] დაწყებისთანავე მან დროებით სრულიად დაკარგა ხმა. ამ ემოციურად რთული წყვეტის შემდეგ ხმა დაუბრუნდა და ჩამოყალიბდა [[ბარიტონი (ხმა)|ბარიტონად]], რითაც განისაზღვრა ის ვოკალური კატეგორია, რომელშიც მან შემდგომი კარიერა შექმნა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=15}}

ამ გარდამავალი პერიოდის შემდეგ მისი პირველი მნიშვნელოვანი აქტივობა იყო კაზიმირ ცხომელიძის მიერ ორგანიზებულ გუნდში მონაწილეობა. ამ ანსამბლის შემადგენლობაში იგი გამოდიოდა ყოფილი [[რუსთაველის თეატრი|საარტისტო საზოგადოების თეატრში]], ქართულ კლუბში, ავჭალის აუდიტორიაში, [[ნაძალადევი|ნაძალადევში]] და თბილისის სხვა უბნებში. რეპერტუარი მოიცავდა გუნდებს ოპერებიდან და [[ოპერეტა|ოპერეტებიდან]], ქართულ ხალხურ სიმღერებთან ერთად. ამ პერიოდში მოხდა ინაშვილის გამოსვლა საბავშვო გუნდის დისციპლინიდან უფრო მრავალფეროვან და თეატრალურად ორიენტირებულ მუსიკალურ გარემოში. ამავდროულად, ამან გააფართოვა მისი ცოდნა საოპერო რეპერტუარის შესახებ და უფრო სერიოზულად დააყენა საჯარო შესრულების მოთხოვნების წინაშე, ვიდრე მანამდე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=15–16}}
[[ფაილი:ნიკო სულხანიშვილი.jpg|მინი|ნიკო სულხანიშვილი]]
1908 წელს, ცხომელიძის რეკომენდაციით, ინაშვილი შევიდა სახალხო სახლთან არსებულ მუსიკალურ წრეში. ამან იგი უფრო პროფესიონალურად ორგანიზებულ გარემოში მოახვედრა, სადაც ოპერები და ოპერეტები იდგმებოდა ქართულ და რუსულ ენებზე და სადაც იგი უფრო ფართო რეპერტუარულ და ინსტიტუციურ ჩარჩოებს გაეცნო. დაახლოებით იმავე პერიოდში მან მიიპყრო [[ნიკო სულხანიშვილი|ნიკო სულხანიშვილის]] ყურადღება, რომელმაც დააფასა მისი ხმის სილამაზე და მუსიკალობა. სულხანიშვილმა იგი თავის გუნდში სოლისტად აირჩია, რის შემდეგაც ინაშვილი წარმატებით გამოვიდა რამდენიმე კონცერტზე, რამაც კიდევ უფრო განამტკიცა მისი, როგორც ნიჭიერი ახალგაზრდა ბარიტონის რეპუტაცია.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=17–18}}

ფორმალური ვოკალური განათლებისკენ გადადგმული მნიშვნელოვანი ნაბიჯი დაკავშირებული იყო ტენორ ნ. დ. კოვალენსკისთან. მას შემდეგ, რაც კოვალენსკიმ მოისმინა ინაშვილი მცირე საოპერო პარტიაში, დაინტერესდა, თუ სად სწავლობდა იგი. როდესაც გაიგო, რომ ახალგაზრდას პროფესიული განათლება არ ჰქონდა მიღებული, კოვალენსკიმ იგი გაკვეთილებზე მიიწვია და ახალგაზრდა მომღერლის სწავლებას უსასყიდლოდ დათანხმდა. კოვალენსკისთან, მისი პიანისტი დის დახმარებით, ინაშვილმა დაიწყო თანამედროვე ვოკალური ტექნიკის საფუძვლების ათვისება. მიუხედავად იმისა, რომ ეს პერიოდი მხოლოდ ერთ წელს, პედაგოგის თბილისიდან წასვლამდე გაგრძელდა, კოვალენსკი ითვლება ინაშვილის პირველ პროფესიონალ მასწავლებლად და მის სახელს უკავშირდება მომღერლის ვოკალური კულტურის ძირითადი საფუძვლების ჩამოყალიბება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=18–21}}

მისი მეორე და უფრო მნიშვნელოვანი მასწავლებელი იყო პროფესორი [[ევგენი რიადნოვი]], მაღალი რეპუტაციის მქონე ვოკალის პედაგოგი და ყოფილი ტენორი, რომელიც ცნობილი ბელგიელი ტენორის, [[კამილ ევერარდი|კამილ ევერარდის]] მოსწავლე იყო. რიადნოვმა ინაშვილი 1910 წლის საქველმოქმედო კონცერტის შემდეგ მოისმინა და მაშინვე მიიწვია თავის სტუდიაში. ისევე როგორც კოვალენსკის შემთხვევაში, ფინანსური დაბრკოლებები სწავლის გაგრძელებას საფრთხეს უქმნიდა, თუმცა, გადმოცემის თანახმად, რიადნოვმა დაჟინებით მოითხოვა მისი უფასოდ მიღება. მისი ხელმძღვანელობით ინაშვილის წვრთნამ უფრო სისტემური და განვითარებული ფორმა მიიღო. მალე რიადნოვმა უზრუნველყო მისი ჩარიცხვა მუსიკალურ სასწავლებელში მეორე კურსზე, რითაც იგი ჩართო იმ ინსტიტუციურ გარემოში, სადაც პრაქტიკული გამოცდილება და ფორმალური სწავლება ერთმანეთს აძლიერებდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=21–25}}

ეს მხატვრული ფორმირება კვლავ მძიმე მატერიალური პირობების ფონზე მიმდინარეობდა. ამ წლების განმავლობაში ინაშვილი კვლავ ინახავდა ოჯახს და ხშირად უწევდა მუშაობის, რეპეტიციების, სპექტაკლებისა და ვოკალური მეცადინეობის ერთმანეთთან შეთავსება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=20–21}} რიადნოვთან სწავლის რამდენიმე წლის შემდგ ინაშვილს ათვისებული ჰქონდა პროფესიული ვოკალური ტექნიკის ელემენტები, უფრო თავდაჯერებულად ფლობდა საოპერო სტილს და შეეძლო სულ უფრო რთული სოლო პარტიების შესრულება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=24–25}}

=== პირველი გამოსვლები და საგასტროლო კარიერა ===
ინაშვილის გადასვლა სტუდენტობისა და ანსამბლის მომღერლობიდან საჯაროდ აღიარებულ საოპერო შემსრულებლობამდე თანდათანობით მოხდა მცირე სცენური პარტიების, კონცერტებსა და პროვინციული გასტროლების მეშვეობით. ჯერ კიდევ სწავლის პერიოდში, გუნდში მიღწეულმა წარმატებამ და ვოკალურმა დახელოვნებამ მას საშუალება მისცა მცირე სოლო პარტიები შეესრულებინა. ერთ-ერთი ასეთი ადრეული შესაძლებლობა 1909 წლის სეზონზე მიეცა, როდესაც მას [[შარლ გუნო|გუნოს]] „[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტში]]“ მცირე პარტია მიანდეს. მიუხედავად იმისა, რომ მუსიკალური მასალა მცირე იყო, შესრულებამ ყურადღება მიიპყრო და განაპირობა მისი შეხვედრა კოვალენსკისთან. ეს იყო მისი პირველი გამოჩენა, როგორც მომღერლისა, რომელსაც სცენაზე დამოუკიდებლად ყურადღების მიპყრობა შეეძლო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=18–19}}

კოვალენსკისთან, შემდეგ კი რიადნოვთან დამატებითი სწავლის შემდეგ, ინაშვილის ხმა უფრო გაძლიერდა და გათავისუფლდა, რის შედეგადაც მან სახალხო სახლში უფრო მნიშვნელოვანი დავალებების მიღება დაიწყო. მან შეასრულა მორალესის პარტია [[კარმენი (ოპერა)|„კარმენში“]], რის შემდეგაც გადავიდა მეორეხარისხოვან ბარიტონის როლებზე, რომლებსაც უფრო დიდი მუსიკალური და დრამატული დატვირთვა ჰქონდა. მან ასევე დაიწყო კონცერტებზე გამოსვლა, რითაც გასცდა საოპერო სცენას და მაყურებელს გააცნო თავი რეპერტუარით, რომელიც მოიცავდა როგორც საოპერო ფრაგმენტებს, ისე ქართულ სიმღერებს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=21–22}}

მისი საჯარო აღიარების შემდეგი ნაბიჯი თბილისს გარეთ გამოსვლები იყო. შ. კაშმაძის ბიოგრაფია მოგვითხრობს, რომ [[ელისაბედ ჩერქეზიშვილი]] და [[ვასო აბაშიძე]] იყვნენ პირველები, ვინც იგი, როგორც შემსრულებელი, დედაქალაქის ფარგლებს გარეთ გაიყვანა. [[ფოთი|ფოთში]] გამართულ ერთ-ერთ ადრეულ საქველმოქმედო ღონისძიებაზე ინაშვილი ამ უკვე აღიარებულ თეატრალურ მოღვაწეებთან ერთად გამოვიდა და დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ქართული [[რომანსი|რომანსებისა]] და სიმღერების წარმატებული შესრულებით. ამის შემდეგ მან უფრო ფართო საკონცერტო ტურნე გამართა საქართველოს ქალაქებში, სადაც მსმენელი განსაკუთრებული ენთუზიაზმით ხვდებოდა ახალგაზრდა მომღერალს, რომლის რეპერტუარიც ძირითადად ქართულ მუსიკაზე იყო აგებული. იმ პერიოდში, როდესაც შედარებით ცოტა ცნობილი ქართველი მომღერალი ეწეოდა ეროვნული ვოკალური რეპერტუარის აქტიურ პოპულარიზაციას, მისი გამოჩენა აღიქმებოდა როგორც კულტურულად მნიშვნელოვანი და მხატვრულად პერსპექტიული მოვლენა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=26–28}}

ამავდროულად, მისი საოპერო რეპერტუარი განაგრძობდა გაფართოებას. 1912 წელს, როდესაც ბარიტონი ენრიკო ბროჯი დაავადდა, ინაშვილს სახალხო სახლში გამართულ „კარმენში“ ესკამილიოს პარტია მიანდეს. სპექტაკლი წარმატებული აღმოჩნდა: პუბლიკა მას ენთუზიაზმით შეხვდა, ტორეადორის კუპლეტები გაამეორებინა, ხოლო პრესამ აღნიშნა არა მხოლოდ მისი ბარიტონის სილამაზე და ვოკალური პერსპექტივა, არამედ სცენური სილაღე და სამსახიობო ტემპერამენტი. მალევე იგი გამოვიდა მთავარ როლებში ოპერებში „[[ტრავიატა]]“ და [[რიგოლეტო (ოპერა)|„რიგოლეტო“]]; იმდროინდელი რეცენზიები აღნიშნავდნენ მის მიერ დატოვებულ შთაბეჭდილებას როგორც ვოკალური ხარისხით, ისე სცენური მანერით, რომელიც უკვე მიიჩნეოდა თავდაჯერებულად და მხატვრულად დამაჯერებლად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=29–30}}
[[ფაილი:Inashvili demoni.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი დემონის როლში, [[ანტონ რუბინშტეინი]]ს ოპერა „[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]]]
მისი ადრეული კარიერის თანაბრად მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო მონაწილეობა მოძრავ საოპერო დასში, რომელიც ბარიტონმა [[სერგო ევლახიშვილი|სერგო ევლახიშვილმა]] 1912–13 წლებში, თბილისის სეზონის დასრულების შემდეგ შეკრიბა. ეს დასი, რომელშიც შედიოდნენ [[ვანო სარაჯიშვილი]] და სხვა გამოჩენილი მომღერლები, ფართო გასტროლებით მოგზაურობდა [[ქუთაისი]]ს, [[ბათუმი]]ს, [[სოხუმი]]ს, [[ბაქო]]ს, [[დერბენტი]]ს, [[მაჰაჩყალა]]ს, [[თემირ-ხან-შურა]]ს, [[გროზნო]]სა და [[ვლადიკავკაზი]]ს მიმართულებით. ინაშვილი მიწვეული იყო მეორეხარისხოვანი ბარიტონის როლების შესასრულებლად საკმაოდ ვრცელ რეპერტუარში, რომელიც მოიცავდა ოპერებს: „[[პიკის ქალი (ოპერა)|პიკის ქალი]]“, „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“, „ტრავიატა“, „[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]“, „კარმენი“, „ფაუსტი“, „[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]“, „[[ტოსკა]]“ და სხვა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=30–31}} გაუთვალისწინებელი შემთხვევის გამო მას ტურნეს ფარგლებში ბანის როლის მომზადება და შესრულებაც მოუხდა, კერძოდ, გრემინის პარტიისა „ევგენი ონეგინში“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=31–34}}

=== გამოჩენა ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებაში ===
მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილის ადრეული საოპერო გამოცდილება ნაწილობრივ რუსულ და ევროპულ რეპერტუარზე დაყრდნობით ჩამოყალიბდა, 1910-იანი წლების განმავლობაში მისი მხატვრული იდენტობა სულ უფრო მეტად დაუკავშირდა ქართულ მუსიკალურ კულტურას. ეს განვითარება ხდებოდა არა მხოლოდ საოპერო სცენაზე, არამედ საკონცერტო ცხოვრებაში, ლიტერატურულ-მუსიკალურ საღამოებსა და სხვა საჯარო ღონისძიებებში, სადაც ქართულ ენასა და რეპერტუარს განსაკუთრებული სიმბოლური მნიშვნელობა ენიჭებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=36–37}}
[[File:Ioseb Grishashvili.jpg|მინი|მარცხნივ|იოსებ გრიშაშვილი]]
ამ პროცესის მნიშვნელოვანი მაჩვენებელი იყო მისი გამოსვლა პოეტ [[იოსებ გრიშაშვილი|იოსებ გრიშაშვილის]] მიერ ორგანიზებულ ლიტერატურულ და მუსიკალურ საღამოებზე. ამ ღონისძიებებს განსაკუთრებული ადგილი ეკავა თბილისის კულტურულ ცხოვრებაში. გრიშაშვილმა, რომელიც ამაყობდა ახალი ნიჭის აღმოჩენითა და წარდგენით, ინაშვილი პირველად მუშათა უბანში გამართულ კონცერტზე მოისმინა. მასზე ღრმა შთაბეჭდილება მოახდინა როგორც მისმა ხმამ, ისე სცენურმა მანერამ. შემდგომში მან ახალგაზრდა მომღერალი თავის ერთ-ერთ მთავარ საღამოში ჩართო, სადაც ინაშვილი ქართული რეპერტუარით წარსდგა და მსმენელზე ძლიერი შთაბეჭდილება მოახდინა. რუსეთის იმპერიის გვიანი პერიოდის განმავლობაში, როდესაც აშკარად ქართული საჯარო კულტურული გამოხატვის სივრცე ხშირად შეზღუდული იყო, ასეთ გამოსვლებს ინდივიდუალურ მხატვრულ წარმატებაზე მეტი მნიშვნელობა ჰქონდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=36–39}}

ამ გამოსვლებმა ხელი შეუწყო ინაშვილის დამკვიდრებას კონკრეტულად ქართულ განათლებულ საზოგადოებაში — არა უბრალოდ როგორც მომღერლისა, რომელიც წარმოშობით ქართველი იყო, არამედ როგორც შემსრულებლისა, რომელსაც შეეძლო ეროვნული მუსიკალური მასალის ავტორიტეტული და სტილისტური მგრძნობელობით განსახიერება და გადმოცემა. გრიშაშვილის მოგონებები, რომლებიც შ. კაშმაძის მონოგრაფიაშია მოყვანილი, განსაკუთრებით მეტყველია ამ თვალსაზრისით. იგი ახალგაზრდა ინაშვილს იხსენებდა, როგორც შთამბეჭდავი გარეგნობის, ღირსეულ და გამომსახველობითი სითბოს მქონე მომღერალს და მის მონაწილეობას ამ საღამოებში თავისივე კულტურული მოღვაწეობის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მხატვრულ აღმოჩენად მიიჩნევდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=37–40}}

ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებასთან ეს მზარდი იდენტიფიკაცია გამყარებული იყო მისი სარეპერტუარო არჩევანითაც. კონცერტებსა და საჯარო საღამოებზე იგი განსაკუთრებული წარმატებით მღეროდა ქართულ რომანსებსა და სიმღერებს. იმ დროს, როდესაც შედარებით ცოტა წამყვანი მომღერალი ეწეოდა ამ რეპერტუარის აქტიურ პოპულარიზაციას, მის გამოსვლებს ენთუზიაზმით ხვდებოდა მსმენელი, რომელიც მათში ხედავდა არა მხოლოდ ვოკალურ ოსტატობას, არამედ ეროვნულ უშუალობას. მისი სახელი მალე [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] მზარდი პრესტიჟის კვალდაკვალ გაისმა, რაც იმის ნიშანი იყო, რომ მას უკვე აღიქვამდნენ ქართული ვოკალური ხელოვნების იმავე დიდი მოძრაობის ნაწილად. მისი აღზევება დაემთხვა და ხელი შეუწყო თანამედროვე ქართული მუსიკალური საზოგადოების კონსოლიდაციას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=28, 36–40}}

=== თანამშრომლობა ვანო სარაჯიშვილთან და ქართული ოპერის საწყისები ===
[[File:Georgian singer Vano Sarajishvili in 1901.jpg|მინი|ვანო სარაჯიშვილი 1901 წელს]]
ინაშვილის ადრეული და შუა პერიოდის კარიერის ისტორიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი ფაზა იყო მისი შემოქმედებითი კავშირი [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] და მონაწილეობა ქართული ეროვნული ოპერის ჩამოყალიბებაში. ქართული ოპერის სრულფასოვანი სცენური სიცოცხლე მხოლოდ მას შემდეგ გახდა შესაძლებელი, რაც ისეთმა კომპოზიტორებმა, როგორიც იყო [[ზაქარია ფალიაშვილი]], იპოვეს ინტერპრეტატორები, რომლებსაც შეეძლოთ მუსიკის იდიომის, ექსპრესიული შეფერილობისა და ეროვნული ხასიათის სათანადოდ გადმოცემა. ამ პროცესში სარაჯიშვილმა და ინაშვილმა ცენტრალური ადგილი დაიკავეს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=40–43}}

მათი თანამშრომლობა მჭიდროდ განვითარდა ზაქარია ფალიაშვილის ოპერა [[აბესალომ და ეთერი|„აბესალომ და ეთერზე“]] მუშაობის პარალელურად. 1912 წლისთვის ორივე მომღერალი უკვე სწავლობდა ნაწყვეტებს ამ ნაწარმოებიდან კომპოზიტორთან ერთად, ხოლო როდესაც 1913 წელს ოპერის ფრაგმენტები პირველად შესრულდა, მამაკაცის მთავარ პარტიებში ქართველი მომღერლების მონაწილეობა აღიქმებოდა, როგორც გადამწყვეტი მნიშვნელობის მხატვრული მონაპოვარი. მანამდე, არაქართველი მომღერლების მიერ გამართულმა შესრულებებმა გამოავლინა პარტიტურის მუსიკალური ხარისხი, თუმცა, იმდროინდელი კომენტარების თანახმად, მათ ვერ შეძლეს ნაწარმოების სულისკვეთების სრულად გადმოცემა.&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=სახალხო გაზეთი |url= |journal= |volume= |issue=882 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt; როდესაც სარაჯიშვილი აბესალომის, ხოლო ინაშვილი მურმანის როლში გამოჩნდნენ, მსმენელმა და მოგვიანებით პრესამაც, იგრძნო აშკარა გარდატეხა ექსპრესიულ ძალასა და სტილისტურ ავთენტურობაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=40–43}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=სახალხო გაზეთი |url= |journal= |volume= |issue=905 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=ზაკავკაზსკაია რეჩ |url= |journal=|volume= |issue=121 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

იმ დროიდან მოყოლებული, ინაშვილის მხატვრული გზა განუყოფელი გახდა ქართული ოპერის ზოგადი განვითარებისგან. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო მისი პარტია „აბესალომ და ეთერში“. მურმანის სცენური და მუსიკალური სახის დამკვიდრებაში მან მომავალი თაობებისთვის დიდი წვლილი შეიტანა. ოპერის რეპერტუარში დამკვიდრებასთან ერთად, ინაშვილის შესრულება მისი სცენური ტრადიციის ერთ-ერთ საყრდენად იქცა. ამავდროულად, მისი პარტნიორობა სარაჯიშვილთან გაღრმავდა როგორც მხატვრულად, ისე პიროვნულად. ორივე მომღერალი ერთად გამოდიოდა კონცერტებზე, გასტროლებზე და მთავარ დადგმებში, მათი სახელები კი საზოგადოებრივ აღქმაში მჭიდროდ დაუკავშირდა ერთმანეთს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=54–57, 71–75}}

თანამშრომლობა ფალიაშვილის შემოქმედების ფარგლებსაც გასცდა. ინაშვილმა და სარაჯიშვილმა ასევე მთავარი როლები შეასრულეს [[დიმიტრი არაყიშვილი|დიმიტრი არაყიშვილის]] ოპერაში [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]], რომელიც პირველად 1919 წელს დაიდგა. აქაც როლის მყარი სცენური ინტერპრეტაციის შექმნა ინაშვილს მიეწერება. უფრო ფართო მასშტაბით, ორივე მომღერალი მუდმივად მონაწილეობდა ქართული საოპერო ფრაგმენტების შესრულებასა და საკონცერტო წარდგენებში, რაც ხელს უწყობდა ახალი ეროვნული რეპერტუარის პოპულარიზაციას სრულ დადგმებამდე და მათ პარალელურად. მათ ერთობლივ გამოსვლებს ასეთ გარემოში მნიშვნელოვანი შუამავალი ფუნქცია ჰქონდა: ისინი საზოგადოებას ქართულ საოპერო მუსიკას წარუდგენდნენ როგორც მხატვრულად სერიოზულ, ემოციურად ახლობელ და უმაღლეს დონეზე შესრულებად ხელოვნებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=51–53, 57}}

ეს გარდამტეხი მნიშვნელობის პარტნიორობა, რომელსაც მჭიდრო და გულითადი მეგობრობაც ახლდა თან, 1924 წელს ვანო სარაჯიშვილის გარდაცვალებამ დაასრულა. თუმცა, იმ დროისთვის მისი მხატვრული მემკვიდრეობა უკვე განმტკიცებული იყო. ინაშვილის შემდგომი კარიერამ შემდგომი განვითარება განაგრძო, მაგრამ ეჭვგარეშეა, რომ მისი ადგილი ქართული მუსიკის ისტორიაში სამუდამოდ ამ თანამშრომლობის წლებმა განსაზღვრა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=74–75, 79, 86–87}}

=== საოპერო კარიერა თბილისში ===
1910-იანი წლების მიწურულისა და 1920-იანი წლების დასაწყისისთვის ინაშვილმა თავი დაიმკვიდრა თბილისის საოპერო სცენის ერთ-ერთ წამყვან ბარიტონად. მას შემდეგ, რაც 1916 წელს წარჩინებით დაამთავრა თბილისის მუსიკალური სასწავლებელი, მისი პროფესიული ავტორიტეტი, რეპერტუარული მასშტაბები და საჯარო რეპუტაცია სწრაფად გაიზარდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=43–45}}

ამ პროცესის განმტკიცების მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო 1917–18 წლების სეზონი, როდესაც ინაშვილი მიიწვიეს წამყვან ბარიტონის როლებზე „ქართულ კლუბთან“ არსებულ საოპერო დასში. რეპერტუარი მოიცავდა ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა „ტრავიატა“, „ევგენი ონეგინი“, „რიგოლეტო“, „ფაუსტი“ და „[[ჯამბაზები (ოპერა)|ჯამბაზები]]“; ამ დასმა თბილისის მუსიკალურ ცხოვრებაში თვალსაჩინო ადგილი დაიკავა. ინაშვილის გამოსვლებმა იქ, ისეთ გამოჩენილ მომღერლებთან ერთად, როგორიც იყო [[ვანო სარაჯიშვილი]], განამტკიცა მისი პოზიცია, როგორც წამყვანი ბარიტონისა როგორც სტანდარტულ ევროპულ რეპერტუარში, ისე სულ უფრო მნიშვნელოვან ქართულ საოპერო სფეროში. მისი ბენეფისი „ევგენი ონეგინში“ 1918 წლის იანვარში, სადაც მან მთავარი პარტია შეასრულა, განსაკუთრებით კარგად იქნა მიღებული და დაადასტურა ის დადებითი კრიტიკული აზრი, რომელიც უკვე ჩამოყალიბებული იყო მისი ვოკალური და სცენური მონაცემების გარშემო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=45–48}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=18 იანვარი, 1918 |title=კავკაზსკოე სლოვო |url= |journal=|volume= |issue=882 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

იმავე წლებში გაიზარდა მისი ჩართულობა საკონცერტო საქმიანობაში სარაჯიშვილთან და სხვა გამოჩენილ შემსრულებლებთან ერთად. კერძოდ, 1918 წლის განმავლობაში მან მონაწილეობა მიიღო მრავალ საღამოში, რომლებიც ეძღვნებოდა ქართულ მუსიკას და ისეთი კომპოზიტორების შემოქმედებას, როგორიც იყვნენ [[დიმიტრი არაყიშვილი]], [[ზაქარია ფალიაშვილი]], [[ნიკო სულხანიშვილი]], [[მელიტონ ბალანჩივაძე]] და სხვები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=48–49}}

1918–19 წლების სეზონიდან მოყოლებული, ინაშვილმა მუშაობა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის სახელმწიფო ოპერაში]] განაგრძო. თავდაპირველად იგი გამოდიოდა ისეთ როლებში, როგორიცაა ვოლფრამი [[რიხარდ ვაგნერი|ვაგნერის]] „[[ტანჰოიზერი (ოპერა)|ტანჰოიზერში]]“ და ვალენტინი „ფაუსტში“, თუმცა მალე მისი დავალებების მასშტაბი და სიხშირე მნიშვნელოვნად გაიზარდა. კრიტიკოსები აღნიშნავდნენ არა მხოლოდ მისი ბარიტონის სილამაზესა და მზარდ ძალას, არამედ სცენური მანერის შინაგან კეთილშობილებასა და დისციპლინირებულ ვოკალურ ტექნიკას. ამ პერიოდში მან შეასრულა მთავარი პარტიების მთელი სერია ოპერებში: „ტრავიატა“, „კარმენი“, „დემონი“, „[[ტოსკა]]“, „[[მანონი (ოპერა)|მანონი]]“, „[[მეფის საცოლე (ოპერა)|მეფის საცოლე]]“, [[აიდა (ოპერა)|„აიდა“]] და „[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]“. ხშირად მას უწევდა მუშაობა რთული სეზონური პირობებისას და სპექტაკლების მჭიდრო თანმიმდევრობით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=49–50, 58–62}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=27 სექტემბერი, 1918 |title=კავკაზსკოე სლოვო |url= |journal= |volume= |issue=|publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

არანაკლებ მნიშვნელოვანი იყო ამ პერიოდში მისი მოღვაწეობა ქართულ ოპერაში. „აბესალომ და ეთერში“ მურმანის პარტიის გარდა, მან შექმნა ან დაამკვიდრა მთავარი როლები ისეთ ნაწარმოებებში, როგორიცაა არაყიშვილის [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]], [[მიხეილ იპოლიტოვ-ივანოვი|იპოლიტოვ-ივანოვის]] „[[ღალატი (ოპერა)|ღალატი]]“ (ოთარ-ბეგი) და [[ვიქტორ დოლიძე|ვიქტორ დოლიძის]] „[[ლეილა (ოპერა)|ლეილა]]“, სადაც რევაზის პარტიას მღეროდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=51–57, 64–69}}

1919–20 წლები განსაკუთრებით დატვირთული და გარდამტეხი აღმოჩნდა. სეზონის გარკვეულ მონაკვეთში ინაშვილს მოუხდა უჩვეულოდ ბევრი წამყვანი ბარიტონის პარტიის შესრულება მოკლე დროში — ხანდახან ზედიზედ რამდენიმე დღის განმავლობაში სხვადასხვა ოპერაში. ამ პერიოდს მის რეპუტაციაზე უარყოფითად არ უმოქმედია, პირიქით — განამტკიცა იგი. იმდროინდელი კრიტიკა აღნიშნავდა მისი ხმის მზარდ სიმტკიცეს, ფრაზირების დახვეწასა და სცენური ოსტატობის გაღრმავებას. ისეთმა ბენეფისებმა, როგორიც იყო მისი გამოსვლა [[ჟიულ მასნე|მასნეს]] [[თაისი (ოპერა)|„თაისში“]] 1920 წელს, კიდევ უფრო დაადასტურა მისი სტატუსი კრიტიკოსებსა და საზოგადოებაში. ამ დროისთვის იგი აღარ აღიქმებოდა მხოლოდ როგორც იმედისმომცემი არტისტი, არამედ როგორც თბილისის საოპერო სცენის ერთ-ერთი შეუცვლელი ძალა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=47–48, 59–63}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=1920 |title=ვოზროჟდენიე |url= |journal= |volume= |issue=52 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

=== სწავლა იტალიაში და გამოსვლები ესპანეთში ===
[[ფაილი:Inashvili carmen.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი ესკამილიოს როლში, [[ჟორჟ ბიზე|ბიზეს]] „[[კარმენი (ოპერა)|კარმენი]]“]]
1923 წელს [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საბჭოთა საქართველოს]] ხელისუფლებამ გადაწყვიტა ინაშვილი სახელმწიფო ხარჯით საზღვარგარეთ გაეგზავნა პროფესიული დახელოვნების მიზნით. გამგზავრებამდე მან გამოსამშვიდობებელი სპექტაკლი გამართა „ტოსკაში“, შემდეგ კი მონაწილეობა მიიღო ვანო სარაჯიშვილის სასცენო მოღვაწეობის ოცი წლისთავისადმი მიძღვნილ საზეიმო ღონისძიებებში. მან თბილისი იტალიის მიმართულებით 1923 წლის 23 მაისს დატოვა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=70–75}}

[[მილანი|მილანში]] ჩასვლის შემდეგ ინაშვილმა ინტენსიური სწავლა დაიწყო. იგი მუშაობდა რეპეტიტორებთან — დელი-პონტისთან და ჯუზეპე პაისისთან, ალპერინის ხელმძღვანელობით შეისწავლა [[იტალიური ენა]] და მალე იმ დონეს მიაღწია, რომ თავისუფლად კითხულობდა, წერდა და მეტყველებდა. მოგვიანებით მან მუშაობა დაიწყო ბარიტონ [[ეუჯენიო ჯირალდონი]]სთან, სახელგანთქმულ მომღერალსა და პედაგოგთან, რომელმაც შექმნა სკარპიას სახე პუჩინის „ტოსკაში“. წყაროს თანახმად, ჯირალდონი დიდ პატივს სცემდა ვანო სარაჯიშვილს და თბილად ინტერესდებოდა ქართული მუსიკალური კულტურით. ჯირალდონის გავლენას დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა ინაშვილის შემდგომი ტექნიკური და სტილისტური განვითარების გზაზე. მისი ზედამხედველობით ინაშვილი მუშაობდა არა მხოლოდ ვოკალზე, არამედ ისეთი როლების დეტალურ მომზადებაზე, როგორიცაა სკარპია, რიგოლეტო და ესკამილიო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=76–77}}

საზღვარგარეთ ყოფნის პერიოდი რეპერტუარის სისტემური გაფართოებით გამოირჩეოდა. ბიოგრაფიის თანახმად, ინაშვილმა იტალიურ ენაზე მოამზადა ბარიტონის ათი პარტია ოპერებიდან: „[[აიდა]]“, „ტრავიატა“, „რიგოლეტო“, „[[ანდრე შენიე (ოპერა)|ანდრე შენიე]]“, „[[ჰუგენოტები (ოპერა)|ჰუგენოტები]]“, „კარმენი“, [[ოტელო (ვერდის ოპერა)|„ოტელო“]], „[[ფავორიტი ქალი (ოპერა)|ფავორიტი ქალი]]“, „ტოსკა“ და „[[ტრუბადური (ოპერა)|ტრუბადური]]“, ასევე ტიბალდის პარტია [[შარლ გუნო|გუნოს]] ოპერაში „[[რომეო და ჯულიეტა (ოპერა)|რომეო და ჯულიეტა]]“ ფრანგულ ენაზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=77}}

მისი პირველი მნიშვნელოვანი გამოსვლები საზღვარგარეთ [[მაჩერატა (პროვინცია)|მაჩერატაში]] შედგა, სადაც მან წარმატებით შეასრულა ალფონსოს პარტია „ფავორიტ ქალში“, ესკამილიო „კარმენში“ და გრაფი დი ლუნა „ტრუბადურში“. იმდროინდელი იტალიური პრესა დადებითად აფასებდა როგორც მის კეთილშობილურ სცენურ მანერას, ისე მისი ბარიტონის ხარისხს და აღნიშნავდა, რომ იგი არ იყო უბრალოდ კომპეტენტური უცხოელი სტუმარი, არამედ მომღერალი, რომელსაც ძალუძდა გამორჩეული შთაბეჭდილების მოხდენა ამ მეტად მომთხოვნ გარემოში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=77–78}}

ამ ადრეულ წარმატებას ემოციური ჩრდილი მიაყენა ვანო სარაჯიშვილთან დაკავშირებულმა მოვლენებმა. საზღვარგარეთ ყოფნისას ინაშვილმა შემაშფოთებელი ცნობები მიიღო თავისი უახლოესი მეგობრისა და კოლეგის ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ. 1924 წლის ნოემბერში სარაჯიშვილის გარდაცვალებამ მძიმედ იმოქმედა უცხოეთში მყოფ ინაშვილზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=78–80}}

მისი უცხოური კარიერის შემდეგი მნიშვნელოვანი ეტაპი ესპანეთში წარიმართა. იტალიაში აღიარების მოპოვების შემდეგ, ინაშვილი მიიწვიეს [[მადრიდის სამეფო თეატრი|მადრიდის სამეფო თეატრში]] (Teatro Real), სადაც იგი ბარიტონის წამყვან პარტიებში გამოვიდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=80–81}} [[მადრიდი|მადრიდში]] იგი მუშაობდა გამოჩენილ დირიჟორებთან და ცნობილ მომღერლებთან ერთად. მის რეპეტუარში შევიდა ნევერი „ჰუგენოტებში“, ამონასრო „აიდაში“, ჟერარი „ანდრე შენიეში“, ესკამილიო „კარმენში“ (ცნობილ ტენორ [[მიგელ ფლეტა|მიგელ ფლეტას]] დონ ხოზეს პირისპირ) და სკარპია „ტოსკაში“. პრესის გამოხმაურება დადებითი იყო. ესპანური რეცენზიები დადებითად აფასებდნენ მის სცენურ ოსტატობას, ესკამილიოს პლასტიკურ სიცხადეს და ვოკალური ხელოვნების მაღალ დონეს. მის წარმატებას მადრიდში იტალიაშიც გამოეხმაურნენ, რამაც კიდევ უფრო განამტკიცა მისი, როგორც სერიოზული საერთაშორისო პერსპექტივის მქონე მომღერლის სტატუსი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=81–85}}

ამ წარმატებების მიუხედავად, ინაშვილს არ უცდია უცხოური აღიარება გრძელვადიან საერთაშორისო კარიერად ექცია. მან მიიღო მომხიბვლელი წინადადებები შემდგომი გამოსვლებისთვის რომში, ტრიესტში და სამხრეთ ამერიკაშიც კი, თუმცა ყველა მათგანზე უარი თქვა. ამის მიზეზები ნაწილობრივ პრაქტიკული იყო — სწავლის ვადის დასრულება და სამშობლოში დაბრუნების მოწოდება, თუმცა ასევე ემოციური და პატრიოტულიც. საზღვარგარეთ გატარებული ორნახევარი წლის შემდეგ, მან თბილისში დაბრუნება არჩია.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=85–86}} უცხოეთში ყოფნამ მაინც დატოვა წარუშლელი მხატვრული კვალი. იტალიასა და ესპანეთში გატარებულმა წლებმა მისი ხმა უფრო გაათავისუფლა, დახვეწა და ტემბრულად გააკეთილშობილა; ასევე აამაღლა მისი სცენური და სტილისტური ოსტატობა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=85–87}}

=== დაბრუნება საქართველოში და შემოქმედებითი მოწიფულობა ===
საზღვარგარეთ გატარებული დაახლოებით ორნახევარი წლის შემდეგ, ინაშვილი თბილისში 1925 წლის 27 ნოემბერს დაბრუნდა. დაბრუნებისთანავე ერთ-ერთი პირველი, რაც მან გააკეთა, [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] საფლავის მონახულება იყო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=87–88}}

მისი პირველი მნიშვნელოვანი გამოსვლა თბილისის სცენაზე 1925 წლის დეკემბერში შედგა სკარპიას როლში ოპერაში „[[ტოსკა]]“. თანამედროვეთათვის ეს სპექტაკლი იყო ერთგვარი პრაქტიკული გამოცდა იმისა, თუ რა შედეგი გამოიღო ევროპულმა სწავლებამ. რეცენზიების თანახმად მისი ხმა აშკარად უფრო თავისუფლად და თანაბრად ჟღერდა, ფრაზირება უფრო ნიუანსირებული იყო, ხოლო სცენური შესრულება — უფრო დახვეწილი და ინტელექტუალურად დასრულებული. კრიტიკოსები ხაზს უსვამდნენ, რომ სკარპიას მისეულმა ინტერპრეტაციამ გამოავლინა არა მხოლოდ ვოკალური პროგრესი, არამედ სცენური კულტურის უფრო მაღალი დონე, რაც ჩანდა ჟესტებში, ტემპში, დახასიათებასა და კოსტიუმის ტარების მანერაშიც კი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=88–90}}

მსგავსი შთაბეჭდილება დატოვა მისმა შემდგომმა გამოსვლებმა ოპერებში „ევგენი ონეგინი“ და „კარმენი“. „ონეგინში“ მისი ინტერპრეტაცია შეფასდა ლირიკული დახვეწილობის, ფრაზირების ელეგანტურობისა და ვოკალური ოსტატობის გამო; „კარმენში“ კი მისი ესკამილიო ახლა უკვე ესპანეთში მიღწეული წარმატების შუქზე ფასდებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=90–92}}

ამავდროულად, მისი შემოქმედებითი მოწიფულობის პერიოდი საქართველოში აღინიშნა ქართული ეროვნული ოპერისადმი განახლებული ერთგულებით. 1925 წლის ბოლოსა და 1926 წლის დასაწყისში იგი დაუბრუნდა მურმანის პარტიას „[[აბესალომ და ეთერი|აბესალომ და ეთერში]]“, რომელსაც ახლა უკვე სარაჯიშვილის არყოფნით გამოწვეულ მხატვრულ და ემოციურ ჩრდილში ასრულებდა. იმავე პერიოდში მან ასევე შეასრულა კიაზოს პარტია ფალიაშვილის „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“ — პარტია, რომელშიც მისი ვოკალური დისციპლინა და ეროვნული იდიომის ფლობა, გადმოცემის თანახმად, განსაკუთრებული ძალით ერწყმოდა ერთმანეთს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=92–99}}

1920-იანი წლების მიწურულს მისი რეპეტუარი უჩვეულოდ ფართო იყო. მურმანისა და კიაზოს პარალელურად, იგი აგრძელებდა გამოსვლას ისეთ პარტიებში, როგორიცაა იაგო „ოტელოში“, მთავარი პარტია „რიგოლეტოში“, ფიგარო „სევილიელ დალაქში“, ათანაელი „თაისში“ და სხვა მნიშვნელოვანი როლები სტანდარტული ევროპული რეპერტუარიდან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=94–102}}

მისი მოწიფული კარიერა თბილისის ფარგლებსაც გასცდა. 1926 წელს იგი მოსკოვის [[დიდი თეატრი|დიდ თეატრში]] გამოვიდა, სადაც იმღერა „კარმენში“ და მოგვიანებით „ევგენი ონეგინში“ ცნობილ ტენორ [[ლეონიდ სობინოვი|ლეონიდ სობინოვთან]] ერთად. ამ გამოსვლებმა მოსკოვის თეატრალური წრეების ყურადღება მიიპყრო და დაადასტურა მისი მიღწევების მასშტაბები საქართველოს ფარგლებს გარეთაც. მიუხედავად ამისა, მისი კარიერა ფუნდამენტურად მაინც თბილისის სცენასთან დარჩა დაკავშირებული. იგი მოსკოვიდან საქართველოს ხელისუფლების მიწვევით დაბრუნდა და იქ განაგრძო მუშაობა, უკვე როგორც საოპერო ინსტიტუციის ერთ-ერთმა წამყვანმა და ავტორიტეტულმა არტისტმა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=102–103}}

=== პედაგოგიური, სარეჟისორო და საზოგადოებრივი მოღვაწეობა ===
1920-იანი წლების მიწურულიდან ინაშვილის როლი ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებაში სულ უფრო მეტად გასცდა საშემსრულებლო მოღვაწეობის ფარგლებს. მიუხედავად იმისა, რომ იგი კვლავ რჩებოდა თბილისის ოპერის ერთ-ერთ წამყვან ბარიტონად, მან შეითავსა პედაგოგის, რეჟისორის, ორგანიზატორისა და საზოგადო მოღვაწის პასუხისმგებლობები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=103–104}}
[[ფაილი:Inashvili conservatoria.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|კონსერვატორიაში]] სწავლების პერიოდში]]
ამ ფართო მოღვაწეობის მნიშვნელოვანი ნაბიჯი გადაიდგა 1927 წელს, როდესაც ინაშვილი მიიწვიეს [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]] საოპერო კლასის ხელმძღვანელად. მუშაობის დაწყებიდან სულ რამდენიმე თვეში, მან თბილისის მუშათა თეატრის სცენაზე წარადგინა სტუდენტური დადგმა, რომელშიც დამამთავრებელი კურსის ვოკალისტები მონაწილეობდნენ სცენებში ოპერებიდან: „მეფის საცოლე“, „სევილიელი დალაქი“, „აიდა“, „ევგენი ონეგინი“ და „რიგოლეტო“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=104–105}}

ინაშვილის მოღვაწეობა ასევე გავრცელდა საოპერო რეჟისურისა და დადგმის სფეროში. 1929 წელს მან თბილისის ოპერის თეატრში დადგა ვერდის „აიდა“. ბიოგრაფია ამ სპექტაკლს წარმოაჩენს, როგორც შეგნებულად მოდერნიზებულ წამოწყებას. უარყო რა ის ფორმულები, რომლებსაც წყარო „მოძველებულ შაბლონებად“ ახასიათებს, ინაშვილი ესწრაფოდა უფრო დინამიკურ თეატრალურ ენას ახალი სცენური კონსტრუქციების, განათების ეფექტებისა და ვიზუალურად ნაკლებად გადატვირთული სივრცის გამოყენებით, რაც შემსრულებლებს მოქმედების მეტ თავისუფლებას აძლევდა. მან პრემიერამდე საჯაროდ განმარტა თავისი მიზნები და ხაზი გაუსვა სურვილს, არა უბრალოდ მოეხდინა [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] არქეოლოგიური სურათის რეპროდუცირება, არამედ წინა პლანზე წამოეწია ნაწარმოების სოციალური ატმოსფერო და დრამატული დინამიკა. იმდროინდელი კრიტიკა ამ დადგმას თეატრის შემოქმედებით ცხოვრებაში ორიგინალურ და მნიშვნელოვან წვლილად განიხილავდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=105–107}}

მისი ორგანიზატორული ძალისხმევა მხოლოდ დედაქალაქით არ შემოიფარგლებოდა. 1930 წელს იგი დაინიშნა დასავლეთ საქართველოს ქალაქების — ბათუმის, სოხუმისა და ქუთაისის — მომსახურებისთვის შექმნილი მოძრავი საოპერო დასის სამხატვრო ხელმძღვანელად. რეპერტუარი მოიცავდა ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა „აიდა“, „ფაუსტი“, „დუბროვსკი“, „ტოსკა“, „ევგენი ონეგინი“, „დემონი“, „პიკის ქალი“, „ჯამბაზები“, „რიგოლეტო“ და „ტრავიატა“; ამავდროულად მზადდებოდა „აბესალომ და ეთერი“ და „დაისი“. ეს ინიციატივა მიზნად ისახავდა როგორც პროფესიულ ოპერაზე ხელმისაწვდომობის გაზრდას, ისე დაბალი ხარისხის საგასტროლო სპექტაკლების გავრცელების აღკვეთას. მიუხედავად იმისა, რომ პრაქტიკული დაბრკოლებების გამო დასმა შედარებით მცირე ხანს იარსება და საბოლოოდ დაიშალა, თავად მცდელობა კულტურულად მნიშვნელოვანი იყო საქართველოში საოპერო ხელოვნების ფართო პოპულარიზაციის კუთხით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=107–108}}

1932–33 წლებში ინაშვილმა ერთი სეზონი გაატარა ლენინგრადის [[მარიინსკის თეატრი|კიროვის სახელობის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრში]], სადაც გამოდიოდა ოპერებში: „კარმენი“, „დემონი“, „პიკის ქალი“, „ევგენი ონეგინი“, „ოტელო“ და „აიდა“. 1933 წელს დაბრუნების შემდეგ იგი დაინიშნა ოპერის თეატრის მხატვრული ნაწილის გამგედ და განახორციელა „ევგენი ონეგინის“ ახალი დადგმა. მონოგრაფია ამ სპექტაკლს აღწერს, როგორც მცდელობას, თავი დაეღწიათ ძველი „სახაზინო თეატრის“ პრაქტიკის სტატიკური პირობითობისთვის და აღედგინათ პუშკინისა და ჩაიკოვსკისეული რეალიზმი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=108–109}}

1937 წლიდან მიიწვიეს თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალური ფაკულტეტის პედაგოგად, ხოლო 1942 წელს კონსერვატორიის პროფესორი გახდა. მის სტუდენტებს შორის იყვნენ [[მედეა ამირანაშვილი]], [[თენგიზ ზაალიშვილი (მომღერალი)|თენგიზ ზაალიშვილი]], [[პეტრე თომაძე]], [[შოთა კიკნაძე]], [[ირაკლი შუშანია]] და სხვები. 

სანდრო ინაშვილი გარდაიცვალა 1958 წლის 4 ივნისს, თბილისში. დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში]]. მასთან პანთეონში დასაფლავებულია მისი მეუღლე თამარ ბესარიონის ასული გვახარია (დ. [[21 იანვარი]], [[1901]], [[ქუთაისი]] — გ. [[6 სექტემბერი]], [[1978]], [[თბილისი]]).

== შემოქმედება ==
=== ვოკალური დახასიათება ===
თანამედროვეთა და გვიანდელი პერიოდის მკვლევართა შეფასებები ერთსულოვანია იმაში, რომ ინაშვილი იყო მომღერალი, რომელიც გამოირჩეოდა არა მხოლოდ ხმის ბუნებრივი სილამაზით, არამედ ტექნიკური ოსტატობითა და მუსიკალური ინტელექტითაც. კაშმაძე ხაზს უსვამს მისი ტემბრის კეთილშობილებას, ტონის მასშტაბურობასა და სიღრმეს, ვოკალური ხაზის მოქნილობას და, უპირველეს ყოვლისა, მომღერლის უზადო მუსიკალურ სმენას. ინაშვილის ვოკალური ხელოვნება ეფუძნებოდა ბუნებრივი ნიჭისა და ხანგრძლივი, მრავალფეროვანი წვრთნის სინთეზს, რაც მოიცავდა როგორც ადრეულ მონაწილეობას ქართულ საგუნდო ტრადიციებში, ისე სწავლას გამოჩენილ ევროპელ მუსიკოსებთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=115–116}}

მისი ხმის ცენტრალური მახასიათებელი იყო საშუალო რეგისტრის ხარისხი. აღნიშნულია, რომ სცენაზე გატარებული ათწლეულების შემდეგაც კი, ხმის ამ ნაწილმა შეინარჩუნა განსაკუთრებით თბილი და მიმზიდველი შეფერილობა. ბიოგრაფიული წყარო ხაზს უსვამს სუნთქვის ფლობის უნარსა და ბგერის დაძაბვის გარეშე შენარჩუნებისა და ფორმირების შესაძლებლობას. ნაცვლად იმისა, რომ დაყრდნობოდა მხოლოდ ხმის სიმძლავრეს ან ეფექტისთვის ხმის ფორსირებას (დაძაბვას), ინაშვილი აღტაცებას იწვევდა ბგერის თანაბარი გამოცემით, დახვეწილი „მეძა ვოჩეთი“ (mezza voce) და ცალკეული ფრაზების ექსპრესიული კონტურით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=116–118}}

ბიოგრაფია ასევე მიუთითებს ბარიტონისთვის უჩვეულო ვოკალურ მრავალმხრივობაზე. მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილი ძირითადად წარმოდგენილია როგორც ცენტრალური ბარიტონი, ხმის ქვედა დიაპაზონი, კომპაქტური საშუალო რეგისტრი და სიმღერის მანერა მას საშუალებას აძლევდა შეესრულებინა როლები, რომლებიც ჩვეულებრივ მაღალ ბანს ან ბას-ბარიტონს მიეკუთვნება. ამ მხრივ განსაკუთრებით აღსანიშნავია მისი გამოსვლები [[მეფისტოფელი]]ს („[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტი]]“), გრემინისა („[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“) და [[ბორის გოდუნოვი (ოპერა)|ბორის გოდუნოვის]] პარტიებში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=119–121}}

ამრიგად, ინაშვილი წარმოგვიდგება როგორც მომღერალი, რომელიც ფასობდა არა იმდენად მძლავრი ხმოვანებით, არამედ ტემბრული სილამაზით, ტექნიკური სრულყოფილებით, კონტროლირებული ფრაზირებითა და სტილისტური ინტელექტით. მისი ხმა აღქმული იყო როგორც სითბოს, სიმტკიცისა და ელასტიურობის მქონე ინსტრუმენტი, ხოლო მისი სიმღერის მეთოდი ასოცირდებოდა დისციპლინასთან, გემოვნებასთან და თავისუფალი იყო ვულგარული თეატრალური ეფექტებისგან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=115–118, 120–121}}

=== სცენური ოსტატობა და სამსახიობო სტილი ===
[[ფაილი:Inashvili rigoletto.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი რიგოლეტოს როლში]]
ვოკალურ მიღწევებთან ერთად, ინაშვილი მიიჩნეოდა გამორჩეულ სცენურ მოღვაწედ. აღნიშნული რეპუტაცია ეფუძნებოდა არა მხოლოდ კარგ სიმღერას, არამედ სცენურად დამაჯერებელი, ფსიქოლოგიურად მთლიანი და სტილისტურად გამართული პერსონაჟების შექმნის უნარს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=124}}

მისი სამსახიობო სტილი აღწერილია როგორც ანტიმექანიკური: ნაცვლად ფიქსირებული სასცენო ფორმულების გამეორებისა, იგი მუდმივად ეძებდა „სცენურ სიმართლესა“ და ექსპრესიულ სპეციფიკას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–125}} მისი მოძრაობა, პოზა, ჟესტები და ქცევა დახასიათებულია როგორც გრაციოზული, კეთილშობილური და კონტროლირებული.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=125–126}}

შ. კაშმაძე მის სამსახიობო სტილს ასევე უკავშირებს ქართული საოპერო შესრულების ფართო მოდერნიზაციას. იგი ამტკიცებს, რომ ინაშვილმა ქართულ ოპერაში შემოიტანა სცენური კეთილშობილებისა და მხატვრული კონტროლის ის ფორმა, რომელიც ასოცირდებოდა საოპერო სამსახიობო ხელოვნების საუკეთესო თანამედროვე მიღწევებთან. ამავდროულად, იგი ხაზს უსვამს, რომ ინაშვილის პერსონაჟები ინარჩუნებდნენ სპეციფიკურ ქართულ შეფერილობას იქ, სადაც ეს საჭირო იყო, და არ იკარგებოდნენ ზოგად საერთაშორისო პირობითობაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=126}}

=== ქართული ოპერის ინტერპრეტაცია ===
ინაშვილის მოღვაწეობა ქართულ ოპერაში მისი ისტორიული მნიშვნელობის ერთ-ერთ ცენტრალური საფუძველია. იგი არა მხოლოდ ასრულებდა წამყვან პარტიებს ეროვნულ რეპერტუარში, არამედ ხელი შეუწყო იმის განსაზღვრას, თუ როგორ უნდა ჟღერდეს და გამოიყურებოდეს ეს როლები სცენაზე. ამ გაგებით, იგი არა მხოლოდ ქართული ოპერის ადრეული ისტორიის მონაწილეა, არამედ ერთ-ერთ იმ ხელოვანთაგანი, რომელთაც ქართულ საოპერო პერსონაჟებს მყარი სცენური და ვოკალური ფორმა მისცეს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 126, 152–153}}

მნიშვნელოვანია ინაშვილის მიერ ქართული მუსიკალური იდიომის ფლობა. ეს უკავშირდება მის ბავშვობიდანვე სიახლოვეს [[ქართული ხალხური მუსიკა|ხალხურ სიმღერასთან]], მის გამოცდილებას [[ალექსანდრე კავსაძე|სანდრო კავსაძისა]] და [[ნიკო სულხანიშვილი|ნიკო სულხანიშვილის]] ანსამბლებში და მოგვიანებით მუშაობას [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] გვერდით. ამის შედეგად ინაშვილმა განავითარა მშობლიური მელოდიური მოხაზულობის, ვოკალური ინფლექსიისა და ეროვნული შეფერილობის უჩვეულოდ ღრმა შეგრძნება. ბიოგრაფიაში ეს წარმოდგენილია ერთ-ერთ მთავარ მიზეზად იმისა, თუ რატომ მიიჩნეოდა მისი გამოსვლები ქართულ ოპერებში გამორჩეულად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123}}
[[ფაილი:Inashvili murmani.jpg|მინი|მარცხნივ|სანდრო ინაშვილი [[აბესალომ და ეთერი|მურმანის]] როლში]]
ამ ინტერპრეტაციაში ცენტრალური ადგილი უკავია მურმანის როლს ზაქარია ფალიაშვილის ოპერაში „[[აბესალომ და ეთერი]]“. კაშმაძე ინაშვილის მურმანს მის ერთ-ერთ უდიდეს ქმნილებად ახასიათებს და ხაზს უსვამს იმ ფაქტს, რომ მომღერალს ამ როლზე მუშაობისას არ ჰქონია წინამორბედი გამოცდილება ან დამკვიდრებული ტრადიცია, რომელიც გზას გაუკვალავდა. შესრულება შეფასებულია მისი ფსიქოლოგიური სიმძაფრის გამო; იმ სიცხადის გამო, რომლითაც გადმოცემულია ეჭვიანობა, შინაგანი ტანჯვა, სიამაყე და ემოციური ძალადობა, და იმ გზით, რომლითაც ვოკალური შუქ-ჩრდილები მხარს უჭერს დრამატულ ხაზს. მურმანი ინაშვილის მეშვეობით გახდა ქართული ოპერის ერთ-ერთი პირველი სრულად ჩამოყალიბებული სცენური არქეტიპი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=126–128}}

მსგავსი მნიშვნელობა ენიჭება კიაზოს როლს ფალიაშვილის „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“. ინაშვილისეული ინტერპრეტაცია აღწერილია, როგორც საბრძოლო სიმტკიცის, შელახული თავმოყვარეობის, ლირიკული მოწყვლადობისა და გაწონასწორებული ინტენსივობის კომბინაცია. განსაკუთრებული აქცენტი კეთდება კონტრასტზე პერსონაჟის საჯარო, გმირულ ასპექტსა და ისეთი პასაჟების უფრო შინაგან ემოციურ ტონს შორის, როგორიცაა [[სულო ბოროტო (არია)|„სულო ბოროტო“]]. ამ ხედვით, ინაშვილის კიაზო არ გადაზრდილა უხეშ ძალადობაში ან მელოდრამატულ გადაჭარბებაში; ნაცვლად ამისა, პარტია ჩამოყალიბებული იყო ღირსებით, შინაგანი დისციპლინითა და კონტროლირებული, მაგრამ მძლავრი ემოციური დიაპაზონით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=128–132}}

კაშმაძე ასევე გამოარჩევს გოჩას როლს [[მელიტონ ბალანჩივაძე|მელიტონ ბალანჩივაძის]] ოპერაში [[დარეჯან ცბიერი (ოპერა)|„დარეჯან ცბიერი“]], როგორც ინაშვილის ერთ-ერთ საუკეთესო სცენურ პორტრეტს. ამ როლში მომღერალი დახასიათებულია, როგორც კეთილშობილი, პატრიოტი ფიგურა, რომლის სცენური მანერა, მოძრაობა და ვოკალური შესრულება ერთიანობაში გადმოსცემდა მორალურ სერიოზულობასა და მოქალაქეობრივ განცდას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=132–133}}

აღნიშნული შეფასება ვრცელდება მასთან დაკავშირებულ სხვა ქართულ როლებზეც, მათ შორის რევაზზე [[ვიქტორ დოლიძე|ვიქტორ დოლიძის]] „[[ლეილა (ოპერა)|ლეილაში]]“, აბდულ-არაბზე [[დიმიტრი არაყიშვილი|დიმიტრი არაყიშვილის]] [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]] და ქართული ოპერის სხვა პარტიებზე. ინაშვილის ბიოგრაფია არაერთხელ უბრუნდება აზრს, რომ ინაშვილი იყო ერთ-ერთი პირველი, ვინც საოპერო სცენაზე შექმნა „ნამდვილი ქართული ტიპები“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 152–153, 155}}

=== რუსული და დასავლეთევროპული რეპერტუარის ინტერპრეტაცია ===
[[File:inashvili_scarpia.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი სკარპიას როლში, პუჩინის „ტოსკა“]]
მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილის ადგილი ქართული ოპერის ისტორიაში, უპირველეს ყოვლისა, ეროვნულ რეპერტუარში შეტანილ წვლილს ეფუძნება, იგი იყო ფართო საერთაშორისო კომპეტენციის მქონე ხელოვანი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=134–135, 149–151, 153}}

მნიშვნელოვანი მაგალითია მისი „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინის]]“ ინტერპრეტაცია. კაშმაძე ამ როლს მიიჩნევს მომღერალ-მსახიობის კულტურის, ინტელექტისა და სტილისტური ტაქტის ერთ-ერთ უმთავრეს გამოცდად და ინაშვილს თბილისის სცენაზე ამ პარტიის ერთ-ერთ საუკეთესო შემსრულებლად წარმოაჩენს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=135–140}}

სკარპია [[ჯაკომო პუჩინი|პუჩინის]] „[[ტოსკა|ტოსკაში]]“ სხვა, მაგრამ თანაბრად მნიშვნელოვან მაგალითს წარმოადგენს. ინაშვილმა ეს პარტია კიდევ უფრო დახვეწა იტალიაში სწავლის შემდეგ და შექმნა რომის პოლიციის უფროსის სცენურად დასამახსოვრებელი პორტრეტის. ნაცვლად იმისა, რომ სკარპია წარმოეჩინა როგორც მხოლოდ სასტიკი ან მელოდრამატული ტირანი, ინაშვილმა შეინარჩუნა არისტოკრატიული კონტროლისა და გარეგნული სიმშვიდის ელემენტი, რითაც პერსონაჟი კიდევ უფრო საშიში და პირქუში გახადა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=140–141}}

რიგოლეტო ინაშვილის რეპერტუარში განსაკუთრებით თვალსაჩინო ადგილს იკავებს და განიხილება, როგორც მისი საშემსრულებლო კარიერის ერთ-ერთი უმაღლესი მიღწევა. ბიოგრაფიაში აქცენტი კეთდება მის უნარზე, გადმოეცა პერსონაჟის ემოციური წინააღმდეგობები: დამცირება, მამობრივი სინაზე, მრისხანება, სასოწარკვეთა და მორალური კოლაფსი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=142–149}}

კაშმაძე ასევე ხაზს უსვამს მის მიღწევებს რუსული და დასავლური რეპერტუარის სხვა მნიშვნელოვან როლებში. იაგო [[ოტელო (ვერდის ოპერა)|„ოტელოში“]] შეფასებულია მისი ინტელექტისა და თავშეკავებულობის გამო, სადაც პერსონაჟის დემონური თუ დამანგრეველი ენერგია გადმოცემულია გათვლილი მოქმედებით და არა გადაჭარბებით. ჟერმონი „[[ტრავიატა]]ში“ დაფასებულია მისი ღირსების, ზომიერებისა და ჰუმანური სცენური მანერისთვის. ამონასრო „[[აიდა|აიდაში]]“ გამოყოფილია, როგორც მაგალითი ინაშვილის უნარისა — თავი აარიდოს როგორც პომპეზურ ჰეროიზაციას, ისე უხეშ პრიმიტივიზმს და ამის ნაცვლად იპოვოს ის, რასაც კაშმაძე „გაწონასწორებულ სცენურ ხაზს“ უწოდებს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=149–151}}

== რეპერტუარი ==
ინაშვილი ფლობდა ვრცელ საოპერო რეპერტუარს, რომელიც მოიცავდა ქართულ, რუსულ და დასავლეთევროპულ ნაწარმოებებს. მისი სასცენო კარიერა თანმიმდევრულად ვითარდებოდა გუნდში სიმღერიდან და მეორეხარისხოვანი როლებიდან მთავარ პარტიებამდე, ხოლო ზოგიერთ ოპერაში კარიერის განმავლობაში ერთზე მეტ როლსაც ასრულებდა. ინაშვილის შემოქმედებითი დიაპაზონი მასშტაბური იყო და იგი გამოდიოდა როგორც ეროვნულ, ისე საერთაშორისო რეპერტუარში; აგრეთვე, მოღვაწეობდა საკონცერტო სცენაზე და შექმნა რამდენიმე ჩანაწერიც.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=118–120}}
=== ქართული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ოპერა
! კომპოზიტორი
!
|-
| ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| მურმანი
|-
| ''[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| კიაზო
|-
| ''[[ლატავრა]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| ენგიზი
|-
| ''[[დარეჯან ცბიერი]]''
| [[მელიტონ ბალანჩივაძე]]
| გოჩა
|-
| ''[[თქმულება შოთა რუსთაველზე]]''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| აბდულ-არაბი; ასევე მგოსანი
|-
| ''ლეილა''
| [[ვიქტორ დოლიძე]]
| რევაზი
|-
| ''ცისანა''
| [[ვიქტორ დოლიძე]]
| გორსკი
|-
| ''ამირანი''
| კ. მეღვინეთუხუცესი
| უცნობია
|-
| ''ლადო კეცხოველი''
| გ. კილაძე
| უცნობია
|}

=== რუსული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ოპერა
! კომპოზიტორი
! პარტია/პარტიები
|-
| ''[[ბორის გოდუნოვი (ოპერა)|ბორის გოდუნოვი]]''
| [[მოდესტ მუსორგსკი]]
| ბორის გოდუნოვი
|-
| ''[[ხოვანშჩინა]]''
| [[მოდესტ მუსორგსკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]''
| [[ანტონ რუბინშტეინი]]
| დემონი
|-
| ''ნერონი''
| [[ანტონ რუბინშტეინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[დუბროვსკი (ოპერა)|დუბროვსკი]]''
| [[ედუარდ ნაპრავნიკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| ზარეცკი; ასეული; თავადი გრემინი; ევგენი ონეგინი
|-
| ''[[იოლანტა]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[პიკის ქალი (ოპერა)|პიკის ქალი]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| ტომსკი; ელეცკი
|-
| ''ღალატი''
| [[მიხეილ იპოლიტოვ-ივანოვი]]
| ოთარ-ბეგი
|-
| ''[[სადკო (ოპერა)|სადკო]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| უცნობია
|-
| ''[[თოვლის ქალიშვილი]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| უცნობია
|- 
|''[[მეფის საცოლე (ოპერა)|მეფის საცოლე]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| გრიაზნოი
|-
| ''[[თავადი იგორი (ოპერა)|თავადი იგორი]]''
| [[ალექსანდრე ბოროდინი]]
| იგორი
|-
| ''ჯავშნოსანი პოტიომკინი''
| ოლეს ჩიშკო
| უცნობია
|-
| ''წყნარი დონი''
| ივან ძერჟინსკი
| უცნობია
|}

=== დასავლეთევროპული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+
! ოპერა
! კომპოზიტორი
! პარტია/პარტიები
|-
| ''[[აიდა (ოპერა)|აიდა]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| ამონასრო
|-
| ''[[ბალ-მასკარადი]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ოტელო (ვერდი)|ოტელო]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| იაგო
|-
| ''[[რიგოლეტო]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| რიგოლეტო
|-
| ''[[ტრავიატა]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| ჟორჟ ჟერმონი
|-
| ''[[ტრუბადური (ოპერა)|ტრუბადური]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| გრაფი დი ლუნა
|-
| ''[[ტოსკა]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| სკარპია
|-
| ''[[ბოჰემა]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[მადამ ბატერფლაი|ჩიო-ჩიო-სანი]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ჯამბაზები (ოპერა)|ჯამბაზები]]''
| [[რუჯერო ლეონკავალო]]
| სილვიო; ტონიო
|-
| ''ზაზა''
| [[რუჯერო ლეონკავალო]]
| უცნობია
|-
| ''[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]''
| [[ჯოაკინო როსინი]]
| ფიგარო
|-
| ''[[ვილჰელმ ტელი (ოპერა)|ვილჰელმ ტელი]]''
| [[ჯოაკინო როსინი]]
| უცნობია
|-
| ''აფრიკელი ქალი''
| [[ჯაკომო მეიერბერი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ჰუგენოტები (ოპერა)|ჰუგენოტები]]''
| [[ჯაკომო მეიერბერი]]
| გრაფი დე ნევერი
|-
| ''[[ანდრე შენიე (ოპერა)|ანდრე შენიე]]''
| [[უმბერტო ჯორდანო]]
| ჟერარი
|-
| ''[[კარმენი (ოპერა)|კარმენი]]''
| [[ჟორჟ ბიზე]]
| ესკამილიო (ტორეადორი); მორალესი
|-
| ''[[მარგალიტის მაძიებლები]]''
| [[ჟორჟ ბიზე]]
| უცნობია
|-
| ''კამორა''
| მიქელე ესპოზიტო
| ბეპო; გარინი
|-
| ''[[ლოენგრინი (ოპერა)|ლოენგრინი]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| ტელრამუნდი
|-
| ''[[რაინის ოქრო (ოპერა)|რაინის ოქრო]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ტანჰოიზერი (ოპერა)|ტანჰოიზერი]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| ვოლფრამი
|-
| ''[[სამსონი და დალილა (ოპერა)|სამსონი და დალილა]]''
| [[კამილ სენ-სანსი]]
| უცნობია
|-
| ''[[სოფლის პატიოსნება (ოპერა)|სოფლის პატიოსნება]]''
| [[პიეტრო მასკანი]]
| უცნობია
|-
| ''[[თაისი (ოპერა)|თაისი]]''
| [[ჟიულ მასნე]]
| ათანაელი
|-
| ''[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტი]]''
| [[შარლ გუნო]]
| ვალენტინი; მეფისტოფელი; ვაგნერი
|-
| ''[[რომეო და ჯულიეტა (ოპერა)|რომეო და ჯულიეტა]]''
| [[შარლ გუნო]]
| ტიბალდო
|-
| ''ფრა-დიავოლო''
| [[დანიელობერი]]
| უცნობია
|-
| ''დაბლობი''
| [[ოიგენ დ'ალბერი]]
| სებასტიანი; მელერი
|-
| ''[[ფიგაროს ქორწინება (ოპერა)|ფიგაროს ქორწინება]]''
| [[ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტი]]
| ფიგარო
|-
| ''ჯოკონდა''
| [[ამილკარე პონკიელი]]
| უცნობია
|}

=== საკონცერტო და ხმოვანი ჩანაწერების რეპერტუარი ===
[[ფაილი:Inashvili araqishvili.jpg|მინი|[[დიმიტრი არაყიშვილი]] (მარცხნივ) და სანდრო ინაშვილი]]
საოპერო სასცენო მოღვაწეობის გარდა, ინაშვილი ფლობდა ვრცელ საკონცერტო რეპერტუარს, რომელიც მოიცავდა ქართულ, რუსულ და დასავლეთევროპულ რომანსებს, ხალხური სიმღერების დამუშავებებს, კამერულ ნაწარმოებებსა და მუსიკალური ფოლკლორის ნიმუშებს. საზღვარგარეთ ყოფნისას მან შეისწავლა არაერთი იტალიური და ესპანური სიმღერა, ისევე როგორც დასავლეთევროპული კამერული ნაწარმოებები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123}}

ბიოგრაფია ასევე იხსენიებს რამდენიმე ნაწარმოებს, რომლებიც დაკავშირებულია ინაშვილის საშემსრულებლო მოღვაწეობასთან და ხმოვან ჩანაწერებთან, მათ შორისაა ნაწყვეტები ქართული ოპერებიდან და სოლო სიმღერები. მონოგრაფიის თანახმად, ეს ჩანაწერები ფართოდ იყო გავრცელებული და მსმენელის დიდი მოწონებით სარგებლობდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123–124}}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ნაწარმოები / ამონარიდი
! კომპოზიტორი
! ტიპი
|-
| აბდულ-არაბის არია ოპერიდან ''[[თქმულება შოთა რუსთაველზე]]''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| ''ოროველა''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| სიმღერა / ჩანაწერი
|-
| კიაზოს ორი არია — „სულო ბოროტო“ და „დამისხი, დამალევინე“ — ოპერიდან ''[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდები / ჩანაწერები
|-
| მურმანის არია „ამომავალსა მზეს სწუნობს“ ოპერიდან ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| აბესალომისა და მურმანის დუეტი ოპერიდან ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| გოჩას არია „ღმერთო ძლიერო“ ოპერიდან ''[[დარეჯან ცბიერი]]''
| [[მელიტონ ბალანჩივაძე]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| ''ინდი-მინდი''
| [[კოტე ფოცხვერაშვილი]]
| სიმღერა / ჩანაწერი
|-
| „მხოლოდ შენ ერთს“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ისევ შენ და ისევ შენ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ოდესაც გიცქერ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „მშვენიერთა ხელმწიფავ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ლალე“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „შემოღამდება“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|}

== მემკვიდრეობა ==
ალექსანდრე ინაშვილი ქართული ეროვნული ოპერის ერთ-ერთ ფუძემდებლად მიიჩნევა. [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ერთად მან საფუძველი ჩაუყარა პირველ პროფესიულ საშემსრულებლო ტრადიციებს. ინაშვილი იყო ქართული საოპერო რეპერტუარის ისეთი მნიშვნელოვანი ნაწარმოებების მთავარი პარტიების პირველი ინტერპრეტატორი, როგორიცაა: „[[აბესალომ და ეთერი]]“, „[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]“, „[[დარეჯან ცბიერი (ოპერა)|დარეჯან ცბიერი]]“ და „[[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|თქმულება შოთა რუსთაველზე]]“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=126–128, 152–157}}

მის მიერ განსახიერებულმა მურმანის, კიაზოს, გოჩას, რევაზისა და აბდულ-არაბის სცენურმა სახეებმა მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია ამ როლების შემდგომ საშემსრულებლო სტანდარტებზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 126–133, 152–156}} ინაშვილის შემოქმედება ხასიათდებოდა ქართული ვოკალური იდიომებისა და ხალხური ექსპრესიულობის სინთეზით კლასიკურ საოპერო ტექნიკასთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123, 126, 152–153}} ინაშვილი აქტიურად თანამშრომლობდა ძმებ ფალიაშვილებთან და ვანო სარაჯიშვილთან. მისმა მოღვაწეობამ ქართული ოპერის არსებობის პირველ ათწლეულებში ხელი შეუწყო ეროვნული საოპერო ხელოვნების ინსტიტუციურ განვითარებასა და მხატვრული პრესტიჟის დამკვიდრებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=156–157}}

ალექსანდრე ინაშვილი ეწეოდა აქტიურ პედაგოგიურ, სარეჟისორო და შემოქმედებით ხელმძღვანელობას. [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]] იგი საოპერო კლასს უძღვებოდა, სადაც ახალგაზრდა მომღერლებს ვოკალურ ტექნიკასთან ერთად სცენურ დისციპლინასა და რეპერტუარის გააზრებას ასწავლიდა. მისი აღზრდილების ნაწილმა წარმატებული კარიერა თბილისისა და სხვა ქალაქების საოპერო სცენებზე გააგრძელა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=104–105, 153}}

ინაშვილის საშემსრულებლო სტილი და სამსახიობო ოსტატობა (გრიმი, პლასტიკა, სცენური სახის ინტეგრაცია) ნიმუშად იქცა მომავალი თაობის მომღერლებისთვის. რეჟისორი [[ალექსანდრე წუწუნავა]] მაღალ შეფასებას აძლევდა მის პროფესიონალიზმს რეპეტიციების პროცესში და სცენური სტრუქტურის ინსტინქტურ შეგრძნებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–126, 153–155}} როგორც რეჟისორმა, მან დადგა ოპერები „[[აიდა]]“ და „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“. გარდა ამისა, იგი ჩართული იყო მოძრავ და რეგიონულ საოპერო ინიციატივებში, რაც მიზნად ისახავდა საოპერო ხელოვნების პოპულარიზაციასა და თეატრალური სტანდარტების განვითარებას მთელი ქვეყნის მასშტაბით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=105–109, 153, 155}}

ალექსანდრე ინაშვილის შემოქმედებას მაღალ შეფასებას აძლევდნენ მისი თანამედროვე ხელოვანები. კომპოზიტორი [[დიმიტრი არაყიშვილი]] მას საკუთარი რომანსების ერთ-ერთ საუკეთესო შემსრულებლად მიიჩნევდა და ხაზს უსვამდა მის როლს ქართული საოპერო პერსონაჟების (მურმანი, რევაზი, კიაზო, გოჩა, აბდულ-არაბი) ტიპაჟების შექმნაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=152–153}} რეჟისორი [[ალექსანდრე წუწუნავა]] გამოყოფდა მომღერლის ვოკალურ ტექნიკას, ზუსტ ინტონაციასა და სცენურ კულტურას. მის რეპერტუარში განსაკუთრებით აღსანიშნავია ამონასროს, ტონიოს, სკარპიას, ესკამილიოს, ჟერმონისა და ონეგინის პარტიები. წუწუნავას დახასიათებით, ინაშვილი გამოირჩეოდა სცენური სიტუაციების სწრაფი ათვისების უნარითა და ანსამბლური მუშაობის ნიჭით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=153–156}} მუსიკალური კრიტიკოსები და რეცენზენტები აღნიშნავდნენ მომღერლის ტემბრს, დიქციასა და ფრაზირებას. განსაკუთრებული ყურადღება ექცეოდა მის სცენურ თავშეკავებულობასა და მხატვრულ ინტელექტს, რაც მას საშუალებას აძლევდა თავიდან აეცილებინა საოპერო ხელოვნებისათვის დამახასიათებელი მანერულობა და გადაჭარბებული პათეტიკა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–126, 135–140, 149–151}}

1940-იანი წლების მიწურულიდან ინაშვილი აღიქმება არა მხოლოდ როგორც წამყვანი შემსრულებელი, არამედ როგორც ქართული საოპერო კულტურის ერთ-ერთი ცენტრალური ფიგურა და ტრადიციის ფუძემდებელი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=152–157}} 1970-იანი წლებიდან თბილისში არსებობდა [[სანდრო ინაშვილის ქუჩა]], რომელიც ამჟამად აღარ არსებობს. ინაშვილი დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში]].

==ჯილდოები და აღიარება==
* [[1937]] — [[საპატიო ნიშნის ორდენი|„საპატიო ნიშნის“ ორდენი]]
* [[1941]] — [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი]]&lt;ref&gt;[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/281033/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1941_N1-3.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1941. №№1-3. გვ. 24.]&lt;/ref&gt;
* [[1950]] — [[სსრკ სახალხო არტისტი]]
* 1950 — [[ლენინის ორდენი]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://portal-kultura.ru/upload/iblock/8b3/1950.11.11.pdf |title=Архивированная копия |access-date=2022-03-16 |archive-date=2022-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220316061653/https://portal-kultura.ru/upload/iblock/8b3/1950.11.11.pdf |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;

==ლიტერატურა==
* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 185, თბ., 1994
* {{წიგნი
 |გვარი         = კაშმაძე
 |სახელი        = შალვა
 |ნაწილი         = 
 |სათაური     = სანდრო ინაშვილი (მონოგრაფია)
 |ორიგინალი      = 
 |ბმული        = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00007018/
 |გამოცემა       = 
 |პასუხისმგებელი = 
 |ადგილი         = თბილისი 
 |გამომცემლობა  = გამომცემლობა „ხელოვნება“
 |წელი           = 1948
 |ტომი          =  
 |გვერდები      = 
 |გვერდნი      = 
 |isbn          = 
 |ref = კაშმაძე
}}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{nplg ბიოგრაფია|00005327|ალექსანდრე ინაშვილი}}
{{imdb|id=0408399|name=ალექსანდრე ინაშვილი}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ინაშვილი, ალექსანდრე}}

[[კატეგორია:დაბადებული 23 აგვისტო]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1887]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 4 ივნისი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1958]]
[[კატეგორია:ქართველი მომღერლები]]
[[კატეგორია:ბარიტონები]]
[[კატეგორია:ქართველი თეატრის რეჟისორები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები]]
[[კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები]]</text>
      <sha1>d5oowrnpus9xrii1l7pp810l3hlup1z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427453</id>
      <parentid>5427450</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:36:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Anry.kiknavelidze</username>
        <id>107458</id>
      </contributor>
      <comment>/* საოპერო კარიერა თბილისში */</comment>
      <origin>5427453</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="161548" sha1="i0rnp1b2kzotaa5yv0vmeyfkarau003" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუსიკოსი
|სახელი = ალექსანდრე (სანდრო) ინაშვილი
|ორიგინალური სახელი=
|სურათი = Inashvili sandro.jpg
|ფოტოს_სიგანე = &lt;!-- მიუთითეთ მხოლოდ ციფრები, 250-დან 300-მდე, პიქსელების (პქ) ხსენების გარეშე --&gt; 
|სათაური = 
|ნამდვილისახელი  = 
|მეტსახელი =
|დაიბადა = 
|დაბადების ადგილი =
|გარდ = 
|გარდ ადგილი =
|წარმოშობა = 
|ინსტრუმენტი = 
|დისკოგრაფია =
|მიმართულება = [[ოპერა]], [[რომანსი]], [[ქართული ხალხური მუსიკა]]
|ჟანრი = 
|საქმიანობა = საოპერო მომღერალი ([[ბარიტონი]])
|აქტიურობის წლები    = {{circa}} 1910-1950
|ლეიბლი = 
|ამჟამინდელი_წევრობა = 
|ყოფილი_წევრობა =
|წარმოქმნილი ჯგუფები =
|წარმოქმნილი ჯგუფებიდან = 
|მეუღლე =
|პარტნიორი = 
|საიტი = 
|წევრები = 
|ყოფილი წევრები  = 
|აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = 
}}
'''ალექსანდრე (სანდრო) იობის (იოველის) ძე ინაშვილი''' (დ. [[23 აგვისტო]], [[1887]], [[თბილისი]] — გ. [[4 ივნისი]], [[1958]], იქვე) — [[ქართველები|ქართველი]] საოპერო [[მომღერალი]], ქართული ვოკალური ხელოვნების ერთ-ერთი ფუძემდებელი და არაერთი ქართული საოპერო პარტიის პირველი შემსრულებელი, [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი|საქართველოს]] ([[1941]]) და [[სსრკ სახალხო არტისტი]] ([[1950]]).

სანდრო ინაშვილი იყო უმნიშვნელოვანესი ფიგურა ეროვნული საოპერო ტრადიციის ჩამოყალიბებაში. განთქმული თავისი ხავერდოვანი [[ბარიტონი (ხმა)|ტემბრითა]] და უზადო ტექნიკური ოსტატობით, იგი იყო ერთ-ერთი პირველი ქართველი მომღერალი, რომელმაც წარმატებით დააკავშირა [[ქართული ხალხური მუსიკა|ტრადიციული ხალხური პოლიფონია]] და დასავლეთევროპული [[ბელკანტო]]ს მკაცრი მოთხოვნები. მრავალწლიანი კარიერის განმავლობაში იგი იქცა საქართველოს კულტურული გამოღვიძების სიმბოლოდ და საშემსრულებლო ხელოვნებაში შეტანილი უდიდესი წვლილისთვის [[სსრკ სახალხო არტისტი]]ს წოდება დაიმსახურა.

მისი პროფესიული აღმავლობა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის საოპერო თეატრში]] დაიწყო, თუმცა მისი არტისტიზმი მნიშვნელოვნად დაიხვეწა იტალიაში მიღებული განათლებისა და ცნობილ ტენორ [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ხანგრძლივი შემოქმედებითი პარტნიორობის შედეგად. ამ ტანდემმა საფუძველი ჩაუყარა ეროვნული საოპერო შედევრების შესრულებას ქვეყნის მუსიკალური იდენტობის ფორმირების გარდამტეხ ეპოქაში. ინაშვილი განსაკუთრებით ცნობილია ისეთი საკულტო პარტიების შექმნით ან ინტერპრეტაციით, როგორიცაა მურმანი [[ზაქარია ფალიაშვილი]]ს ოპერაში [[აბესალომ და ეთერი]]“ და კიაზო „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“. ამასთანავე, მან შექმნა აღიარებული სახეები კლასიკურ რუსულ და იტალიურ რეპერტუარში, რომელთა შორისაც გამორჩეულია ონეგინი ([[ჩაიკოვსკი]]ს [[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|„ევგენი ონეგინი“]]), რიგოლეტო ([[ჯუზეპე ვერდი|ვერდის]] „[[რიგოლეტო (ოპერა)|რიგოლეტო]]“) და სკარპია ([[ჯაკომო პუჩინი|პუჩინის]] „[[ტოსკა]]“).

გარდა სასცენო მოღვაწეობისა, ინაშვილი იყო პედაგოგი და რეჟისორი, რომელმაც, როგორც [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის]] პროფესორმა, ქართული ვოკალური ხელოვნების არაერთი წარმომადგენელი აღზარდა.

==ბიოგრაფია==
=== ადრეული წლები და ოჯახური გარემო ===
სანდრო ინაშვილი დაიბადა 1889 წლის 23 ([[იულიუსის კალენდარი|ძველი სტილით]] 11) აგვისტოს [[თბილისი|თბილისის]] [[კუკია|კუკიის უბანში]]. იგი და-ძმებს შორის უფროსი იყო ოჯახში, რომელმაც მოგვიანებით რამდენიმე პროფესიონალი მომღერალი აღზარდა. მამამისი, იობ ინაშვილი (1864–1906), დაიბადა [[სიღნაღის მაზრა|სიღნაღის მაზრის]] სოფელ [[ვაქირი|ვაქირში]], შეძლებული გლეხის ოჯახში. ბავშვობაში იგი თბილისში ჩამოიყვანეს, სადაც პროფესიულ სასწავლებელში დურგლობას დაეუფლა. მოგვიანებით მუშაობდა რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში, შინ კი სახარატო დაზგა ჰქონდა და კერძო შეკვეთებს ასრულებდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=6–7}}

ინაშვილის დედა, პელაგია ვლადიმიროვა, თბილისში დაიბადა და გაიზარდა. მისი წინაპრები საქართველოში ქვეყნის [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში შესვლის შემდგომ პერიოდში დასახლდნენ. სანდრო მრავალენოვან და სოციალურად შერეულ ურბანულ გარემოში გაიზარდა, თუმცა ოჯახის შინაურმა კულტურამ შეინარჩუნა მჭიდრო კავშირი ქართულ ადათ-წესებთან, სტუმართმოყვარეობასთან და მუსიკალურ ყოფასთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=7}}

ოჯახურმა გარემომ გადამწყვეტი როლი ითამაშა ინაშვილის ადრეულ მუსიკალურ განვითარებაში. მამამისს კარგი ბანი ჰქონდა, სიყმაწვილიდანვე მღეროდა საეკლესიო გუნდებში და ფლობდა სხვადასხვა მუსიკალურ ინსტრუმენტს. ოჯახური შეკრებები ხშირად სიმღერით სრულდებოდა, განსაკუთრებით [[ქართული ხალხური მუსიკა|კახური სიმღერებით]], რასაც პატარა სანდრო ადრეული ასაკიდანვე უერთდებოდა. ასეთმა არაფორმალურმა ოჯახურმა მუსიკალობამ მას ვოკალური შესრულების პირველი პრაქტიკული გამოცდილება მისცა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=8}}

ოჯახის ფართო წრის მუსიკალური გავლენაც მნიშვნელოვანი იყო. დედის ახლო ნათესავი, [[კაზიმირ ცხომელიძე]], იყო გამორჩეული ბარიტონი და მუსიკალური მოღვაწე, რომელმაც [[მოსკოვის კონსერვატორია|მოსკოვის ფილარმონიული სასწავლებელი]] დაამთავრა და მონაწილეობდა [[ქართული ფილარმონიული საზოგადოება|ქართული ფილარმონიული საზოგადოების]] მუშაობაში. იგი ასრულებდა ბარიტონის წამყვან პარტიებს ქართულენოვან ოპერებში და აქტიურად მოღვაწეობდა ოპერის ქართულ ენაზე შესრულების პოპულარიზაციისთვის. ცხომელიძე ინაშვილების ოჯახის ხშირი სტუმარი იყო; იგი ბავშვებს მუსიკისადმი ინტერესს უღვიძებდა, მათთან ერთად მუშაობდა სიმღერაზე და სანდროს აცნობდა თბილისის საკონცერტო ცხოვრებასა და მუშათა კულტურულ წრეებს. ამ გავლენებმა ჩამოაყალიბა მომავალი მომღერლის მუსიკალური გემოვნება ყოველგვარი ფორმალური პროფესიული მომზადების დაწყებამდე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=8–9}}&lt;ref&gt;{{cite magazine |last=ცხომელიძე|first=კაზიმირ|date=1909 |title=ზაკავკაზსკოე ობოზრენიე|url= |magazine=|location=|publisher=|access-date=}}&lt;/ref&gt;

მთელი ოჯახი მჭიდროდ იყო დაკავშირებული ვოკალურ ხელოვნებასთან. სანდროს უმცროსმა ძმებმა მოგვიანებით მუსიკალური კარიერა სასცენო ფსევდონიმებით გააგრძელეს, რადგან ერთ ოჯახში სამი ბარიტონის ერთი გვარით ყოფნა პრაქტიკულად მიზანშეწონილად არ მიიჩნიეს. გრიგოლი, მოგვიანებით ცნობილი როგორც [[გრიგოლ ვენაძე|ვენაძე]], [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის ოპერის]] ერთ-ერთი წამყვანი ბარიტონი გახდა, ხოლო ანტონმა ასევე მიიღო მუსიკალური განათლება და საკონცერტო სცენაზე გაითქვა სახელი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=7–8}}
=== ბავშვობის მუსიკალური განათლება ===
[[File:ალექსანდრე კავსაძე.jpg|მინი|მარცხნივ|სანდრო კავსაძე]]
ინაშვილის ადრეული მუსიკალური განათლება ბავშვობიდანვე დაიწყო და მჭიდროდ იყო დაკავშირებული სკოლასთან, ეკლესიასთან და თბილისის ფართო ურბანულ მუსიკალურ კულტურასთან. შვიდი წლის ასაკში იგი ზედგინიძის კერძო სკოლაში შეიყვანეს, სადაც სწავლება ქართულ ენაზე მიმდინარეობდა. მას შემდეგ, რაც ოჯახი [[დიდუბე|დიდუბეში]] გადასახლდა, მან სწავლა რკინიგზის სასწავლებელში განაგრძო — დაწესებულებაში, რომელიც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი აღმოჩნდა მისი პირველი სისტემური მუსიკალური წვრთნისთვის.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=10}}

რკინიგზის სასწავლებელში იგი მოხვდა [[ალექსანდრე კავსაძე|სანდრო კავსაძის]] მეთვალყურეობის ქვეშ, რომელიც იყო გამოჩენილი მომღერალი, ლოტბარი და ქართული ხალხური და საგუნდო ტრადიციების მცველი. კავსაძემ მალევე შეამჩნია ბიჭის გამორჩეული მუსიკალური სმენა და სუფთა დისკანტი, მიიღო იგი გუნდში, შეასწავლა საეკლესიო გალობა და მალე სოლისტობაც მიანდო. გუნდი ხშირად გალობდა რკინიგზის ეკლესიაში და მოკლე დროში ახალგაზრდა ინაშვილი ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ბავშვი-მომღერალი გახდა. კავსაძე მის ნიჭს სერიოზულად ეპყრობოდა: მას დაუნიშნეს მცირე ყოველთვიური გასამრჯელო, რომელიც მოგვიანებით გაუზარდეს და მოუწოდებდნენ გაფრთხილებოდა და განევითარებინა საკუთარი ხმა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=10–11}}

ეს ადრეული წვრთნა არ შემოიფარგლებოდა მხოლოდ საეკლესიო რეპერტუარით. კავსაძე ბავშვებს ქართულ ხალხურ სიმღერებსაც ასწავლიდა და ინაშვილი თავის ხალხურ ანსამბლშიც ჩარიცხა, რომელიც გამოდიოდა ისეთ ადგილებში, როგორიცაა [[ავჭალის აუდიტორია]] და თბილისის სხვადასხვა უბნები. იქ მომავალი მომღერალი გაეცნო ქართლ-კახურ სიმღერებს და შეითვისა ქართული ხალხური სტილის ავთენტური გააზრება. მიუხედავად იმისა, რომ კავსაძე არ იყო ვოკალის პედაგოგი საოპერო გაგებით, მან დიდი სიზუსტით გადასცა ბიჭს ხალხური იდიომის ხასიათი და ინტონაციური მთლიანობა. ეს საფუძველი მოგვიანებით გადამწყვეტი აღმოჩნდა ინაშვილის წარმატებისთვის, როგორც პირველი ქართული ოპერებისა და ქართული კამერულ-ვოკალური რეპერტუარის ინტერპრეტატორისთვის.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=11}}

=== სიყმაწვილე, გაჭირვება და პირველი თეატრალური ინტერესები ===
[[ფაილი:Inashvili young.tif|მინი|ახალგაზრდა სანდრო ინაშვილი, {{circa}} 1910]]
ადრეული მუსიკალური განათლების პარალელურად, ინაშვილი ხშირად ესწრებოდა თბილისში გამართულ კონცერტებსა და სპექტაკლებს, რამაც ბავშვი-მომღერლის მუსიკალური მგრძნობელობა თანდათან სცენური ცხოვრების უფრო ფართო სურვილად გარდაქმნა. შალვა კაშმაძის მონოგრაფიაში დაცული ერთი განსაკუთრებით ნათელი მოგონება ეხება მის ბავშვობაში ოპერეტა „ჯოჯოხეთური სიყვარულის“ ნახვას; მიუხედავად იმისა, რომ სანახაობამ იგი შეაშინა, ამავდროულად წარუშლელი შთაბეჭდილებაც დატოვა და მსახიობობის სურვილი გაუძლიერა. მალევე მან დაიწყო სამოყვარულო წარმოდგენების დადგმა მეზობელ ბავშვებთან ერთად, მოგვიანებით კი ჩამოაყალიბა საბავშვო გუნდი, რომელსაც სადღესასწაულო დღეებში თავადვე დირიჟორობდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=12–13}}

თეატრალური მისწრაფება კიდევ უფრო გაღრმავდა ავჭალის აუდიტორიასა და რკინიგზის სახელოსნოებთან არსებულ სამოყვარულო საოპერო და დრამატულ წრეებთან კონტაქტით. 1900-იან წლებში, [[ზაქარია ფალიაშვილი|ზაქარია ფალიაშვილისა]] და სხვა მუსიკოსების ხელმძღვანელობით, ამ სივრცეებში იმართებოდა ევროპული [[ოპერა|ოპერებისა]] და დრამატული ნაწარმოებების დადგმები. ახალგაზრდა ინაშვილი ამ აქტივობებს მონდომებით ადევნებდა თვალს და სპექტაკლებს ხშირად ესწრებოდა, მიუხედავად მშობლების წუხილისა სწავლისა და ყოველდღიური რეჟიმის გამო. ცოცხალ შესრულებასთან ასეთმა მუდმივმა შეხებამ იგი შეაჩვია სცენურ რეპერტუარს და ატმოსფეროს, რაც დაეხმარა ბავშვური გატაცების გაცნობიერებულ მხატვრულ მისწრაფებად ქცევაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=12–13}}

მნიშვნელოვანი ნაბიჯი ამ მიმართულებით გადაიდგა, როდესაც ინჟინერმა დავიდოვსკიმ, თეატრის მოყვარულმა რკინიგზის სახელოსნოებიდან, მუშების შვილებისგან შეადგინა საბავშვო დასი. ამ ჯგუფში მოზარდმა ინაშვილმა — რომელიც მონაწილეთა შორის ყველაზე უფროსი იყო — შეასრულა პოდკოლესინის როლი [[ნიკოლოზ გოგოლი|ნიკოლოზ გოგოლის]] პიესაში „ქორწინება“. სპექტაკლმა წარმატებით ჩაიარა და მასზე გადამწყვეტი გავლენა მოახდინა: ამ დებიუტის შემდეგ მან მტკიცედ გადაწყვიტა მსახიობი გამხდარიყო. ეს ეპიზოდი წარმოადგენს მის პირველ დაფიქსირებულ მონაწილეობას ორგანიზებულ დრამატულ დადგმაში, გუნდში სიმღერისა და ბავშვთა სადღესასწაულო გამოსვლებისგან დამოუკიდებლად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=13}}

ამავდროულად, მისი სიყმაწვილე რთულ სოციალურ და პოლიტიკურ ვითარებაში მიმდინარეობდა. რკინიგზის სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ მან სწავლა ვაჟთა მეორე გიმნაზიაში განაგრძო. სწორედ იქ ყოფნისას მოუსწრო მას [[რუსეთის რევოლუცია (1905)|1905 წლის რევოლუციურმა]] მოვლენებმა. ოჯახი დაზარალდა არეულობის შემდგომი რეპრესიების დროს, როდესაც დიდუბის მუშათა უბანი ცეცხლის ქვეშ მოექცა და მათი სახლი ძლივს გადაურჩა განადგურებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=13}}

კიდევ უფრო მძიმე დარტყმა იყო მამის გარდაცვალება, რაც, სავარაუდოდ, იმ მშფოთვარე დღეებში გადატანილი ავადმყოფობის შედეგი იყო. როგორც ექვსსულიანი ოჯახის უფროს ვაჟს, ინაშვილს მოუწია საკუთარ თავზე აეღო ოჯახის რჩენის პასუხისმგებლობა. ოჯახი ერთ პატარა ოთახში გადავიდა საცხოვრებლად, ხოლო საარსებო წყაროს ძიებამ სწავლის გაგრძელება სულ უფრო გაართულა. 1907 წელს მან მიატოვა გიმნაზია და მუშაობა დაიწყო რკინიგზის მთავარ სახელოსნოებში — თავდაპირველად მჭედლად, მოგვიანებით კი სააღრიცხვო განყოფილებაში. იქ იგი 1911 წლამდე დარჩა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=13–14}} გაჭირვების წლებს არ გაუწყვეტია მისი კავშირი მუსიკასთან და სცენასთან. რკინიგზის სახელოსნოებმა, მუშათა წრეებმა და სამოყვარულო კულტურულმა დაწესებულებებმა მას არა მხოლოდ სამუშაო, არამედ სოციალური გარემოც მისცეს, რომელიც მხარს უჭერდა მის მხატვრულ ამბიციებს. ბიოგრაფია ხაზს უსვამს, რომ მისი თანამშრომლები ამაყობდნენ მისი ნიჭით და ცდილობდნენ ხელი შეეწყოთ, რომ მძიმე შრომის მიუხედავად, მას რეპეტიციებსა და გაკვეთილებზე დასწრება შეძლებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=14–15}}

=== ვოკალური მომზადება და მხატვრული ფორმირება ===
ინაშვილის მხატვრულ განვითარებაში გარდამტეხი მომენტი დადგა გარდატეხის ასაკში მისი ხმის ტრანსფორმაციასთან ერთად. დაახლოებით თოთხმეტი წლის ასაკამდე იგი საეკლესიო გუნდებსა და სანდრო კავსაძის ხალხურ ანსამბლში მღეროდა, თუმცა [[სქესობრივი მომწიფება|სქესობრივი მომწიფების]] დაწყებისთანავე მან დროებით სრულიად დაკარგა ხმა. ამ ემოციურად რთული წყვეტის შემდეგ ხმა დაუბრუნდა და ჩამოყალიბდა [[ბარიტონი (ხმა)|ბარიტონად]], რითაც განისაზღვრა ის ვოკალური კატეგორია, რომელშიც მან შემდგომი კარიერა შექმნა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=15}}

ამ გარდამავალი პერიოდის შემდეგ მისი პირველი მნიშვნელოვანი აქტივობა იყო კაზიმირ ცხომელიძის მიერ ორგანიზებულ გუნდში მონაწილეობა. ამ ანსამბლის შემადგენლობაში იგი გამოდიოდა ყოფილი [[რუსთაველის თეატრი|საარტისტო საზოგადოების თეატრში]], ქართულ კლუბში, ავჭალის აუდიტორიაში, [[ნაძალადევი|ნაძალადევში]] და თბილისის სხვა უბნებში. რეპერტუარი მოიცავდა გუნდებს ოპერებიდან და [[ოპერეტა|ოპერეტებიდან]], ქართულ ხალხურ სიმღერებთან ერთად. ამ პერიოდში მოხდა ინაშვილის გამოსვლა საბავშვო გუნდის დისციპლინიდან უფრო მრავალფეროვან და თეატრალურად ორიენტირებულ მუსიკალურ გარემოში. ამავდროულად, ამან გააფართოვა მისი ცოდნა საოპერო რეპერტუარის შესახებ და უფრო სერიოზულად დააყენა საჯარო შესრულების მოთხოვნების წინაშე, ვიდრე მანამდე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=15–16}}
[[ფაილი:ნიკო სულხანიშვილი.jpg|მინი|ნიკო სულხანიშვილი]]
1908 წელს, ცხომელიძის რეკომენდაციით, ინაშვილი შევიდა სახალხო სახლთან არსებულ მუსიკალურ წრეში. ამან იგი უფრო პროფესიონალურად ორგანიზებულ გარემოში მოახვედრა, სადაც ოპერები და ოპერეტები იდგმებოდა ქართულ და რუსულ ენებზე და სადაც იგი უფრო ფართო რეპერტუარულ და ინსტიტუციურ ჩარჩოებს გაეცნო. დაახლოებით იმავე პერიოდში მან მიიპყრო [[ნიკო სულხანიშვილი|ნიკო სულხანიშვილის]] ყურადღება, რომელმაც დააფასა მისი ხმის სილამაზე და მუსიკალობა. სულხანიშვილმა იგი თავის გუნდში სოლისტად აირჩია, რის შემდეგაც ინაშვილი წარმატებით გამოვიდა რამდენიმე კონცერტზე, რამაც კიდევ უფრო განამტკიცა მისი, როგორც ნიჭიერი ახალგაზრდა ბარიტონის რეპუტაცია.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=17–18}}

ფორმალური ვოკალური განათლებისკენ გადადგმული მნიშვნელოვანი ნაბიჯი დაკავშირებული იყო ტენორ ნ. დ. კოვალენსკისთან. მას შემდეგ, რაც კოვალენსკიმ მოისმინა ინაშვილი მცირე საოპერო პარტიაში, დაინტერესდა, თუ სად სწავლობდა იგი. როდესაც გაიგო, რომ ახალგაზრდას პროფესიული განათლება არ ჰქონდა მიღებული, კოვალენსკიმ იგი გაკვეთილებზე მიიწვია და ახალგაზრდა მომღერლის სწავლებას უსასყიდლოდ დათანხმდა. კოვალენსკისთან, მისი პიანისტი დის დახმარებით, ინაშვილმა დაიწყო თანამედროვე ვოკალური ტექნიკის საფუძვლების ათვისება. მიუხედავად იმისა, რომ ეს პერიოდი მხოლოდ ერთ წელს, პედაგოგის თბილისიდან წასვლამდე გაგრძელდა, კოვალენსკი ითვლება ინაშვილის პირველ პროფესიონალ მასწავლებლად და მის სახელს უკავშირდება მომღერლის ვოკალური კულტურის ძირითადი საფუძვლების ჩამოყალიბება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=18–21}}

მისი მეორე და უფრო მნიშვნელოვანი მასწავლებელი იყო პროფესორი [[ევგენი რიადნოვი]], მაღალი რეპუტაციის მქონე ვოკალის პედაგოგი და ყოფილი ტენორი, რომელიც ცნობილი ბელგიელი ტენორის, [[კამილ ევერარდი|კამილ ევერარდის]] მოსწავლე იყო. რიადნოვმა ინაშვილი 1910 წლის საქველმოქმედო კონცერტის შემდეგ მოისმინა და მაშინვე მიიწვია თავის სტუდიაში. ისევე როგორც კოვალენსკის შემთხვევაში, ფინანსური დაბრკოლებები სწავლის გაგრძელებას საფრთხეს უქმნიდა, თუმცა, გადმოცემის თანახმად, რიადნოვმა დაჟინებით მოითხოვა მისი უფასოდ მიღება. მისი ხელმძღვანელობით ინაშვილის წვრთნამ უფრო სისტემური და განვითარებული ფორმა მიიღო. მალე რიადნოვმა უზრუნველყო მისი ჩარიცხვა მუსიკალურ სასწავლებელში მეორე კურსზე, რითაც იგი ჩართო იმ ინსტიტუციურ გარემოში, სადაც პრაქტიკული გამოცდილება და ფორმალური სწავლება ერთმანეთს აძლიერებდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=21–25}}

ეს მხატვრული ფორმირება კვლავ მძიმე მატერიალური პირობების ფონზე მიმდინარეობდა. ამ წლების განმავლობაში ინაშვილი კვლავ ინახავდა ოჯახს და ხშირად უწევდა მუშაობის, რეპეტიციების, სპექტაკლებისა და ვოკალური მეცადინეობის ერთმანეთთან შეთავსება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=20–21}} რიადნოვთან სწავლის რამდენიმე წლის შემდგ ინაშვილს ათვისებული ჰქონდა პროფესიული ვოკალური ტექნიკის ელემენტები, უფრო თავდაჯერებულად ფლობდა საოპერო სტილს და შეეძლო სულ უფრო რთული სოლო პარტიების შესრულება.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=24–25}}

=== პირველი გამოსვლები და საგასტროლო კარიერა ===
ინაშვილის გადასვლა სტუდენტობისა და ანსამბლის მომღერლობიდან საჯაროდ აღიარებულ საოპერო შემსრულებლობამდე თანდათანობით მოხდა მცირე სცენური პარტიების, კონცერტებსა და პროვინციული გასტროლების მეშვეობით. ჯერ კიდევ სწავლის პერიოდში, გუნდში მიღწეულმა წარმატებამ და ვოკალურმა დახელოვნებამ მას საშუალება მისცა მცირე სოლო პარტიები შეესრულებინა. ერთ-ერთი ასეთი ადრეული შესაძლებლობა 1909 წლის სეზონზე მიეცა, როდესაც მას [[შარლ გუნო|გუნოს]] „[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტში]]“ მცირე პარტია მიანდეს. მიუხედავად იმისა, რომ მუსიკალური მასალა მცირე იყო, შესრულებამ ყურადღება მიიპყრო და განაპირობა მისი შეხვედრა კოვალენსკისთან. ეს იყო მისი პირველი გამოჩენა, როგორც მომღერლისა, რომელსაც სცენაზე დამოუკიდებლად ყურადღების მიპყრობა შეეძლო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=18–19}}

კოვალენსკისთან, შემდეგ კი რიადნოვთან დამატებითი სწავლის შემდეგ, ინაშვილის ხმა უფრო გაძლიერდა და გათავისუფლდა, რის შედეგადაც მან სახალხო სახლში უფრო მნიშვნელოვანი დავალებების მიღება დაიწყო. მან შეასრულა მორალესის პარტია [[კარმენი (ოპერა)|„კარმენში“]], რის შემდეგაც გადავიდა მეორეხარისხოვან ბარიტონის როლებზე, რომლებსაც უფრო დიდი მუსიკალური და დრამატული დატვირთვა ჰქონდა. მან ასევე დაიწყო კონცერტებზე გამოსვლა, რითაც გასცდა საოპერო სცენას და მაყურებელს გააცნო თავი რეპერტუარით, რომელიც მოიცავდა როგორც საოპერო ფრაგმენტებს, ისე ქართულ სიმღერებს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=21–22}}

მისი საჯარო აღიარების შემდეგი ნაბიჯი თბილისს გარეთ გამოსვლები იყო. შ. კაშმაძის ბიოგრაფია მოგვითხრობს, რომ [[ელისაბედ ჩერქეზიშვილი]] და [[ვასო აბაშიძე]] იყვნენ პირველები, ვინც იგი, როგორც შემსრულებელი, დედაქალაქის ფარგლებს გარეთ გაიყვანა. [[ფოთი|ფოთში]] გამართულ ერთ-ერთ ადრეულ საქველმოქმედო ღონისძიებაზე ინაშვილი ამ უკვე აღიარებულ თეატრალურ მოღვაწეებთან ერთად გამოვიდა და დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ქართული [[რომანსი|რომანსებისა]] და სიმღერების წარმატებული შესრულებით. ამის შემდეგ მან უფრო ფართო საკონცერტო ტურნე გამართა საქართველოს ქალაქებში, სადაც მსმენელი განსაკუთრებული ენთუზიაზმით ხვდებოდა ახალგაზრდა მომღერალს, რომლის რეპერტუარიც ძირითადად ქართულ მუსიკაზე იყო აგებული. იმ პერიოდში, როდესაც შედარებით ცოტა ცნობილი ქართველი მომღერალი ეწეოდა ეროვნული ვოკალური რეპერტუარის აქტიურ პოპულარიზაციას, მისი გამოჩენა აღიქმებოდა როგორც კულტურულად მნიშვნელოვანი და მხატვრულად პერსპექტიული მოვლენა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=26–28}}

ამავდროულად, მისი საოპერო რეპერტუარი განაგრძობდა გაფართოებას. 1912 წელს, როდესაც ბარიტონი ენრიკო ბროჯი დაავადდა, ინაშვილს სახალხო სახლში გამართულ „კარმენში“ ესკამილიოს პარტია მიანდეს. სპექტაკლი წარმატებული აღმოჩნდა: პუბლიკა მას ენთუზიაზმით შეხვდა, ტორეადორის კუპლეტები გაამეორებინა, ხოლო პრესამ აღნიშნა არა მხოლოდ მისი ბარიტონის სილამაზე და ვოკალური პერსპექტივა, არამედ სცენური სილაღე და სამსახიობო ტემპერამენტი. მალევე იგი გამოვიდა მთავარ როლებში ოპერებში „[[ტრავიატა]]“ და [[რიგოლეტო (ოპერა)|„რიგოლეტო“]]; იმდროინდელი რეცენზიები აღნიშნავდნენ მის მიერ დატოვებულ შთაბეჭდილებას როგორც ვოკალური ხარისხით, ისე სცენური მანერით, რომელიც უკვე მიიჩნეოდა თავდაჯერებულად და მხატვრულად დამაჯერებლად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=29–30}}
[[ფაილი:Inashvili demoni.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი დემონის როლში, [[ანტონ რუბინშტეინი]]ს ოპერა „[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]]]
მისი ადრეული კარიერის თანაბრად მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო მონაწილეობა მოძრავ საოპერო დასში, რომელიც ბარიტონმა [[სერგო ევლახიშვილი|სერგო ევლახიშვილმა]] 1912–13 წლებში, თბილისის სეზონის დასრულების შემდეგ შეკრიბა. ეს დასი, რომელშიც შედიოდნენ [[ვანო სარაჯიშვილი]] და სხვა გამოჩენილი მომღერლები, ფართო გასტროლებით მოგზაურობდა [[ქუთაისი]]ს, [[ბათუმი]]ს, [[სოხუმი]]ს, [[ბაქო]]ს, [[დერბენტი]]ს, [[მაჰაჩყალა]]ს, [[თემირ-ხან-შურა]]ს, [[გროზნო]]სა და [[ვლადიკავკაზი]]ს მიმართულებით. ინაშვილი მიწვეული იყო მეორეხარისხოვანი ბარიტონის როლების შესასრულებლად საკმაოდ ვრცელ რეპერტუარში, რომელიც მოიცავდა ოპერებს: „[[პიკის ქალი (ოპერა)|პიკის ქალი]]“, „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“, „ტრავიატა“, „[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]“, „კარმენი“, „ფაუსტი“, „[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]“, „[[ტოსკა]]“ და სხვა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=30–31}} გაუთვალისწინებელი შემთხვევის გამო მას ტურნეს ფარგლებში ბანის როლის მომზადება და შესრულებაც მოუხდა, კერძოდ, გრემინის პარტიისა „ევგენი ონეგინში“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=31–34}}

=== გამოჩენა ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებაში ===
მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილის ადრეული საოპერო გამოცდილება ნაწილობრივ რუსულ და ევროპულ რეპერტუარზე დაყრდნობით ჩამოყალიბდა, 1910-იანი წლების განმავლობაში მისი მხატვრული იდენტობა სულ უფრო მეტად დაუკავშირდა ქართულ მუსიკალურ კულტურას. ეს განვითარება ხდებოდა არა მხოლოდ საოპერო სცენაზე, არამედ საკონცერტო ცხოვრებაში, ლიტერატურულ-მუსიკალურ საღამოებსა და სხვა საჯარო ღონისძიებებში, სადაც ქართულ ენასა და რეპერტუარს განსაკუთრებული სიმბოლური მნიშვნელობა ენიჭებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=36–37}}
[[File:Ioseb Grishashvili.jpg|მინი|მარცხნივ|იოსებ გრიშაშვილი]]
ამ პროცესის მნიშვნელოვანი მაჩვენებელი იყო მისი გამოსვლა პოეტ [[იოსებ გრიშაშვილი|იოსებ გრიშაშვილის]] მიერ ორგანიზებულ ლიტერატურულ და მუსიკალურ საღამოებზე. ამ ღონისძიებებს განსაკუთრებული ადგილი ეკავა თბილისის კულტურულ ცხოვრებაში. გრიშაშვილმა, რომელიც ამაყობდა ახალი ნიჭის აღმოჩენითა და წარდგენით, ინაშვილი პირველად მუშათა უბანში გამართულ კონცერტზე მოისმინა. მასზე ღრმა შთაბეჭდილება მოახდინა როგორც მისმა ხმამ, ისე სცენურმა მანერამ. შემდგომში მან ახალგაზრდა მომღერალი თავის ერთ-ერთ მთავარ საღამოში ჩართო, სადაც ინაშვილი ქართული რეპერტუარით წარსდგა და მსმენელზე ძლიერი შთაბეჭდილება მოახდინა. რუსეთის იმპერიის გვიანი პერიოდის განმავლობაში, როდესაც აშკარად ქართული საჯარო კულტურული გამოხატვის სივრცე ხშირად შეზღუდული იყო, ასეთ გამოსვლებს ინდივიდუალურ მხატვრულ წარმატებაზე მეტი მნიშვნელობა ჰქონდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=36–39}}

ამ გამოსვლებმა ხელი შეუწყო ინაშვილის დამკვიდრებას კონკრეტულად ქართულ განათლებულ საზოგადოებაში — არა უბრალოდ როგორც მომღერლისა, რომელიც წარმოშობით ქართველი იყო, არამედ როგორც შემსრულებლისა, რომელსაც შეეძლო ეროვნული მუსიკალური მასალის ავტორიტეტული და სტილისტური მგრძნობელობით განსახიერება და გადმოცემა. გრიშაშვილის მოგონებები, რომლებიც შ. კაშმაძის მონოგრაფიაშია მოყვანილი, განსაკუთრებით მეტყველია ამ თვალსაზრისით. იგი ახალგაზრდა ინაშვილს იხსენებდა, როგორც შთამბეჭდავი გარეგნობის, ღირსეულ და გამომსახველობითი სითბოს მქონე მომღერალს და მის მონაწილეობას ამ საღამოებში თავისივე კულტურული მოღვაწეობის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მხატვრულ აღმოჩენად მიიჩნევდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=37–40}}

ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებასთან ეს მზარდი იდენტიფიკაცია გამყარებული იყო მისი სარეპერტუარო არჩევანითაც. კონცერტებსა და საჯარო საღამოებზე იგი განსაკუთრებული წარმატებით მღეროდა ქართულ რომანსებსა და სიმღერებს. იმ დროს, როდესაც შედარებით ცოტა წამყვანი მომღერალი ეწეოდა ამ რეპერტუარის აქტიურ პოპულარიზაციას, მის გამოსვლებს ენთუზიაზმით ხვდებოდა მსმენელი, რომელიც მათში ხედავდა არა მხოლოდ ვოკალურ ოსტატობას, არამედ ეროვნულ უშუალობას. მისი სახელი მალე [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] მზარდი პრესტიჟის კვალდაკვალ გაისმა, რაც იმის ნიშანი იყო, რომ მას უკვე აღიქვამდნენ ქართული ვოკალური ხელოვნების იმავე დიდი მოძრაობის ნაწილად. მისი აღზევება დაემთხვა და ხელი შეუწყო თანამედროვე ქართული მუსიკალური საზოგადოების კონსოლიდაციას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=28, 36–40}}

=== თანამშრომლობა ვანო სარაჯიშვილთან და ქართული ოპერის საწყისები ===
[[File:Georgian singer Vano Sarajishvili in 1901.jpg|მინი|ვანო სარაჯიშვილი 1901 წელს]]
ინაშვილის ადრეული და შუა პერიოდის კარიერის ისტორიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი ფაზა იყო მისი შემოქმედებითი კავშირი [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] და მონაწილეობა ქართული ეროვნული ოპერის ჩამოყალიბებაში. ქართული ოპერის სრულფასოვანი სცენური სიცოცხლე მხოლოდ მას შემდეგ გახდა შესაძლებელი, რაც ისეთმა კომპოზიტორებმა, როგორიც იყო [[ზაქარია ფალიაშვილი]], იპოვეს ინტერპრეტატორები, რომლებსაც შეეძლოთ მუსიკის იდიომის, ექსპრესიული შეფერილობისა და ეროვნული ხასიათის სათანადოდ გადმოცემა. ამ პროცესში სარაჯიშვილმა და ინაშვილმა ცენტრალური ადგილი დაიკავეს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=40–43}}

მათი თანამშრომლობა მჭიდროდ განვითარდა ზაქარია ფალიაშვილის ოპერა [[აბესალომ და ეთერი|„აბესალომ და ეთერზე“]] მუშაობის პარალელურად. 1912 წლისთვის ორივე მომღერალი უკვე სწავლობდა ნაწყვეტებს ამ ნაწარმოებიდან კომპოზიტორთან ერთად, ხოლო როდესაც 1913 წელს ოპერის ფრაგმენტები პირველად შესრულდა, მამაკაცის მთავარ პარტიებში ქართველი მომღერლების მონაწილეობა აღიქმებოდა, როგორც გადამწყვეტი მნიშვნელობის მხატვრული მონაპოვარი. მანამდე, არაქართველი მომღერლების მიერ გამართულმა შესრულებებმა გამოავლინა პარტიტურის მუსიკალური ხარისხი, თუმცა, იმდროინდელი კომენტარების თანახმად, მათ ვერ შეძლეს ნაწარმოების სულისკვეთების სრულად გადმოცემა.&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=სახალხო გაზეთი |url= |journal= |volume= |issue=882 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt; როდესაც სარაჯიშვილი აბესალომის, ხოლო ინაშვილი მურმანის როლში გამოჩნდნენ, მსმენელმა და მოგვიანებით პრესამაც, იგრძნო აშკარა გარდატეხა ექსპრესიულ ძალასა და სტილისტურ ავთენტურობაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=40–43}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=სახალხო გაზეთი |url= |journal= |volume= |issue=905 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date= |title=ზაკავკაზსკაია რეჩ |url= |journal=|volume= |issue=121 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

იმ დროიდან მოყოლებული, ინაშვილის მხატვრული გზა განუყოფელი გახდა ქართული ოპერის ზოგადი განვითარებისგან. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო მისი პარტია „აბესალომ და ეთერში“. მურმანის სცენური და მუსიკალური სახის დამკვიდრებაში მან მომავალი თაობებისთვის დიდი წვლილი შეიტანა. ოპერის რეპერტუარში დამკვიდრებასთან ერთად, ინაშვილის შესრულება მისი სცენური ტრადიციის ერთ-ერთ საყრდენად იქცა. ამავდროულად, მისი პარტნიორობა სარაჯიშვილთან გაღრმავდა როგორც მხატვრულად, ისე პიროვნულად. ორივე მომღერალი ერთად გამოდიოდა კონცერტებზე, გასტროლებზე და მთავარ დადგმებში, მათი სახელები კი საზოგადოებრივ აღქმაში მჭიდროდ დაუკავშირდა ერთმანეთს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=54–57, 71–75}}

თანამშრომლობა ფალიაშვილის შემოქმედების ფარგლებსაც გასცდა. ინაშვილმა და სარაჯიშვილმა ასევე მთავარი როლები შეასრულეს [[დიმიტრი არაყიშვილი|დიმიტრი არაყიშვილის]] ოპერაში [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]], რომელიც პირველად 1919 წელს დაიდგა. აქაც როლის მყარი სცენური ინტერპრეტაციის შექმნა ინაშვილს მიეწერება. უფრო ფართო მასშტაბით, ორივე მომღერალი მუდმივად მონაწილეობდა ქართული საოპერო ფრაგმენტების შესრულებასა და საკონცერტო წარდგენებში, რაც ხელს უწყობდა ახალი ეროვნული რეპერტუარის პოპულარიზაციას სრულ დადგმებამდე და მათ პარალელურად. მათ ერთობლივ გამოსვლებს ასეთ გარემოში მნიშვნელოვანი შუამავალი ფუნქცია ჰქონდა: ისინი საზოგადოებას ქართულ საოპერო მუსიკას წარუდგენდნენ როგორც მხატვრულად სერიოზულ, ემოციურად ახლობელ და უმაღლეს დონეზე შესრულებად ხელოვნებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=51–53, 57}}

ეს გარდამტეხი მნიშვნელობის პარტნიორობა, რომელსაც მჭიდრო და გულითადი მეგობრობაც ახლდა თან, 1924 წელს ვანო სარაჯიშვილის გარდაცვალებამ დაასრულა. თუმცა, იმ დროისთვის მისი მხატვრული მემკვიდრეობა უკვე განმტკიცებული იყო. ინაშვილის შემდგომი კარიერამ შემდგომი განვითარება განაგრძო, მაგრამ ეჭვგარეშეა, რომ მისი ადგილი ქართული მუსიკის ისტორიაში სამუდამოდ ამ თანამშრომლობის წლებმა განსაზღვრა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=74–75, 79, 86–87}}

=== საოპერო კარიერა თბილისში ===
1910-იანი წლების მიწურულისა და 1920-იანი წლების დასაწყისისთვის ინაშვილმა თავი დაიმკვიდრა თბილისის საოპერო სცენის ერთ-ერთ წამყვან ბარიტონად. მას შემდეგ, რაც 1916 წელს წარჩინებით დაამთავრა თბილისის მუსიკალური სასწავლებელი, მისი პროფესიული ავტორიტეტი, რეპერტუარული მასშტაბები და საჯარო რეპუტაცია სწრაფად გაიზარდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=43–45}}

ამ პროცესის განმტკიცების მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო 1917–18 წლების სეზონი, როდესაც ინაშვილი მიიწვიეს წამყვან ბარიტონის როლებზე „ქართულ კლუბთან“ არსებულ საოპერო დასში. რეპერტუარი მოიცავდა ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა „ტრავიატა“, „ევგენი ონეგინი“, „რიგოლეტო“, „ფაუსტი“ და „[[ჯამბაზები (ოპერა)|ჯამბაზები]]“; ამ დასმა თბილისის მუსიკალურ ცხოვრებაში თვალსაჩინო ადგილი დაიკავა. ინაშვილის გამოსვლებმა იქ, ისეთ გამოჩენილ მომღერლებთან ერთად, როგორიც იყო [[ვანო სარაჯიშვილი]], განამტკიცა მისი პოზიცია, როგორც წამყვანი ბარიტონისა როგორც სტანდარტულ ევროპულ რეპერტუარში, ისე სულ უფრო მნიშვნელოვან ქართულ საოპერო სფეროში. მისი ბენეფისი „ევგენი ონეგინში“ 1918 წლის იანვარში, სადაც მან მთავარი პარტია შეასრულა, განსაკუთრებით კარგად იქნა მიღებული და დაადასტურა ის დადებითი კრიტიკული აზრი, რომელიც უკვე ჩამოყალიბებული იყო მისი ვოკალური და სცენური მონაცემების გარშემო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=45–48}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=18 იანვარი, 1918 |title=კავკაზსკოე სლოვო |url= |journal=|volume= |issue=882 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

იმავე წლებში გაიზარდა მისი ჩართულობა საკონცერტო საქმიანობაში სარაჯიშვილთან და სხვა გამოჩენილ შემსრულებლებთან ერთად. კერძოდ, 1918 წლის განმავლობაში მან მონაწილეობა მიიღო მრავალ საღამოში, რომლებიც ეძღვნებოდა ქართულ მუსიკას და ისეთი კომპოზიტორების შემოქმედებას, როგორიც იყვნენ [[დიმიტრი არაყიშვილი]], [[ზაქარია ფალიაშვილი]], [[ნიკო სულხანიშვილი]], [[მელიტონ ბალანჩივაძე]] და სხვები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=48–49}}

1918–19 წლების სეზონიდან მოყოლებული, ინაშვილმა მუშაობა [[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი|თბილისის სახელმწიფო ოპერაში]] განაგრძო. თავდაპირველად იგი გამოდიოდა ისეთ როლებში, როგორიცაა ვოლფრამი [[რიხარდ ვაგნერი|ვაგნერის]] „[[ტანჰოიზერი (ოპერა)|ტანჰოიზერში]]“ და ვალენტინი „ფაუსტში“, თუმცა მალე მისი დავალებების მასშტაბი და სიხშირე მნიშვნელოვნად გაიზარდა. კრიტიკოსები აღნიშნავდნენ არა მხოლოდ მისი ბარიტონის სილამაზესა და მზარდ ძალას, არამედ სცენური მანერის შინაგან კეთილშობილებასა და დისციპლინირებულ ვოკალურ ტექნიკას. ამ პერიოდში მან შეასრულა მთავარი პარტიების მთელი სერია ოპერებში: „ტრავიატა“, „კარმენი“, „დემონი“, „[[ტოსკა]]“, „[[მანონი (ოპერა)|მანონი]]“, „[[მეფის საცოლე (ოპერა)|მეფის საცოლე]]“, [[აიდა (ოპერა)|„აიდა“]] და „[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]“. ხშირად მას უწევდა მუშაობა რთული სეზონური პირობებისას და სპექტაკლების მჭიდრო თანმიმდევრობით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=49–50, 58–62}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=27 სექტემბერი, 1918 |title=კავკაზსკოე სლოვო |url= |journal= |volume= |issue=|publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

არანაკლებ მნიშვნელოვანი იყო ამ პერიოდში მისი მოღვაწეობა ქართულ ოპერაში. 1919 წლის 21 თებერვალს რეჟისორ [[ალექსანდრე წუწუნავა]]ს დირიჟორობით პირველად განხორციელდა „[[აბესალომ და ეთერი]]ს“ სრული საოპერო დადგმა, რომელშიც მურმანის პარტიას ინაშვილი ასრულებდა. დადგმას წინ უძღოდა ინტენსიური მუშაობა [[ზაქარია ფალიაშვილი|ზაქარია ფალიაშვილთან]] და [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ერთად, რომელიც აბესალომის პარტიაში შემდგომ დადგმებში გამოჩნდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=53-54}} მურმანის პარტიის გარდა, ინაშვილმა შექმნა ან დაამკვიდრა მთავარი როლები ისეთ ნაწარმოებებში, როგორიცაა არაყიშვილის [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]], [[მიხეილ იპოლიტოვ-ივანოვი|იპოლიტოვ-ივანოვის]] „[[ღალატი (ოპერა)|ღალატი]]“ (ოთარ-ბეგი) და [[ვიქტორ დოლიძე|ვიქტორ დოლიძის]] „[[ლეილა (ოპერა)|ლეილა]]“, სადაც რევაზის პარტიას მღეროდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=51–57, 64–69}}

1919–20 წლები განსაკუთრებით დატვირთული და გარდამტეხი აღმოჩნდა. სეზონის გარკვეულ მონაკვეთში ინაშვილს მოუხდა უჩვეულოდ ბევრი წამყვანი ბარიტონის პარტიის შესრულება მოკლე დროში — ხანდახან ზედიზედ რამდენიმე დღის განმავლობაში სხვადასხვა ოპერაში. ამ პერიოდს მის რეპუტაციაზე უარყოფითად არ უმოქმედია, პირიქით — განამტკიცა იგი. იმდროინდელი კრიტიკა აღნიშნავდა მისი ხმის მზარდ სიმტკიცეს, ფრაზირების დახვეწასა და სცენური ოსტატობის გაღრმავებას. ისეთმა ბენეფისებმა, როგორიც იყო მისი გამოსვლა [[ჟიულ მასნე|მასნეს]] [[თაისი (ოპერა)|„თაისში“]] 1920 წელს, კიდევ უფრო დაადასტურა მისი სტატუსი კრიტიკოსებსა და საზოგადოებაში. ამ დროისთვის იგი აღარ აღიქმებოდა მხოლოდ როგორც იმედისმომცემი არტისტი, არამედ როგორც თბილისის საოპერო სცენის ერთ-ერთი შეუცვლელი ძალა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=47–48, 59–63}}&lt;ref&gt;{{cite journal |last1= |first1= |last2= |first2= |date=1920 |title=ვოზროჟდენიე |url= |journal= |volume= |issue=52 |publisher= |pages= |doi= |access-date=}}&lt;/ref&gt;

=== სწავლა იტალიაში და გამოსვლები ესპანეთში ===
[[ფაილი:Inashvili carmen.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი ესკამილიოს როლში, [[ჟორჟ ბიზე|ბიზეს]] „[[კარმენი (ოპერა)|კარმენი]]“]]
1923 წელს [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საბჭოთა საქართველოს]] ხელისუფლებამ გადაწყვიტა ინაშვილი სახელმწიფო ხარჯით საზღვარგარეთ გაეგზავნა პროფესიული დახელოვნების მიზნით. გამგზავრებამდე მან გამოსამშვიდობებელი სპექტაკლი გამართა „ტოსკაში“, შემდეგ კი მონაწილეობა მიიღო ვანო სარაჯიშვილის სასცენო მოღვაწეობის ოცი წლისთავისადმი მიძღვნილ საზეიმო ღონისძიებებში. მან თბილისი იტალიის მიმართულებით 1923 წლის 23 მაისს დატოვა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=70–75}}

[[მილანი|მილანში]] ჩასვლის შემდეგ ინაშვილმა ინტენსიური სწავლა დაიწყო. იგი მუშაობდა რეპეტიტორებთან — დელი-პონტისთან და ჯუზეპე პაისისთან, ალპერინის ხელმძღვანელობით შეისწავლა [[იტალიური ენა]] და მალე იმ დონეს მიაღწია, რომ თავისუფლად კითხულობდა, წერდა და მეტყველებდა. მოგვიანებით მან მუშაობა დაიწყო ბარიტონ [[ეუჯენიო ჯირალდონი]]სთან, სახელგანთქმულ მომღერალსა და პედაგოგთან, რომელმაც შექმნა სკარპიას სახე პუჩინის „ტოსკაში“. წყაროს თანახმად, ჯირალდონი დიდ პატივს სცემდა ვანო სარაჯიშვილს და თბილად ინტერესდებოდა ქართული მუსიკალური კულტურით. ჯირალდონის გავლენას დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა ინაშვილის შემდგომი ტექნიკური და სტილისტური განვითარების გზაზე. მისი ზედამხედველობით ინაშვილი მუშაობდა არა მხოლოდ ვოკალზე, არამედ ისეთი როლების დეტალურ მომზადებაზე, როგორიცაა სკარპია, რიგოლეტო და ესკამილიო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=76–77}}

საზღვარგარეთ ყოფნის პერიოდი რეპერტუარის სისტემური გაფართოებით გამოირჩეოდა. ბიოგრაფიის თანახმად, ინაშვილმა იტალიურ ენაზე მოამზადა ბარიტონის ათი პარტია ოპერებიდან: „[[აიდა]]“, „ტრავიატა“, „რიგოლეტო“, „[[ანდრე შენიე (ოპერა)|ანდრე შენიე]]“, „[[ჰუგენოტები (ოპერა)|ჰუგენოტები]]“, „კარმენი“, [[ოტელო (ვერდის ოპერა)|„ოტელო“]], „[[ფავორიტი ქალი (ოპერა)|ფავორიტი ქალი]]“, „ტოსკა“ და „[[ტრუბადური (ოპერა)|ტრუბადური]]“, ასევე ტიბალდის პარტია [[შარლ გუნო|გუნოს]] ოპერაში „[[რომეო და ჯულიეტა (ოპერა)|რომეო და ჯულიეტა]]“ ფრანგულ ენაზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=77}}

მისი პირველი მნიშვნელოვანი გამოსვლები საზღვარგარეთ [[მაჩერატა (პროვინცია)|მაჩერატაში]] შედგა, სადაც მან წარმატებით შეასრულა ალფონსოს პარტია „ფავორიტ ქალში“, ესკამილიო „კარმენში“ და გრაფი დი ლუნა „ტრუბადურში“. იმდროინდელი იტალიური პრესა დადებითად აფასებდა როგორც მის კეთილშობილურ სცენურ მანერას, ისე მისი ბარიტონის ხარისხს და აღნიშნავდა, რომ იგი არ იყო უბრალოდ კომპეტენტური უცხოელი სტუმარი, არამედ მომღერალი, რომელსაც ძალუძდა გამორჩეული შთაბეჭდილების მოხდენა ამ მეტად მომთხოვნ გარემოში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=77–78}}

ამ ადრეულ წარმატებას ემოციური ჩრდილი მიაყენა ვანო სარაჯიშვილთან დაკავშირებულმა მოვლენებმა. საზღვარგარეთ ყოფნისას ინაშვილმა შემაშფოთებელი ცნობები მიიღო თავისი უახლოესი მეგობრისა და კოლეგის ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ. 1924 წლის ნოემბერში სარაჯიშვილის გარდაცვალებამ მძიმედ იმოქმედა უცხოეთში მყოფ ინაშვილზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=78–80}}

მისი უცხოური კარიერის შემდეგი მნიშვნელოვანი ეტაპი ესპანეთში წარიმართა. იტალიაში აღიარების მოპოვების შემდეგ, ინაშვილი მიიწვიეს [[მადრიდის სამეფო თეატრი|მადრიდის სამეფო თეატრში]] (Teatro Real), სადაც იგი ბარიტონის წამყვან პარტიებში გამოვიდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=80–81}} [[მადრიდი|მადრიდში]] იგი მუშაობდა გამოჩენილ დირიჟორებთან და ცნობილ მომღერლებთან ერთად. მის რეპეტუარში შევიდა ნევერი „ჰუგენოტებში“, ამონასრო „აიდაში“, ჟერარი „ანდრე შენიეში“, ესკამილიო „კარმენში“ (ცნობილ ტენორ [[მიგელ ფლეტა|მიგელ ფლეტას]] დონ ხოზეს პირისპირ) და სკარპია „ტოსკაში“. პრესის გამოხმაურება დადებითი იყო. ესპანური რეცენზიები დადებითად აფასებდნენ მის სცენურ ოსტატობას, ესკამილიოს პლასტიკურ სიცხადეს და ვოკალური ხელოვნების მაღალ დონეს. მის წარმატებას მადრიდში იტალიაშიც გამოეხმაურნენ, რამაც კიდევ უფრო განამტკიცა მისი, როგორც სერიოზული საერთაშორისო პერსპექტივის მქონე მომღერლის სტატუსი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=81–85}}

ამ წარმატებების მიუხედავად, ინაშვილს არ უცდია უცხოური აღიარება გრძელვადიან საერთაშორისო კარიერად ექცია. მან მიიღო მომხიბვლელი წინადადებები შემდგომი გამოსვლებისთვის რომში, ტრიესტში და სამხრეთ ამერიკაშიც კი, თუმცა ყველა მათგანზე უარი თქვა. ამის მიზეზები ნაწილობრივ პრაქტიკული იყო — სწავლის ვადის დასრულება და სამშობლოში დაბრუნების მოწოდება, თუმცა ასევე ემოციური და პატრიოტულიც. საზღვარგარეთ გატარებული ორნახევარი წლის შემდეგ, მან თბილისში დაბრუნება არჩია.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=85–86}} უცხოეთში ყოფნამ მაინც დატოვა წარუშლელი მხატვრული კვალი. იტალიასა და ესპანეთში გატარებულმა წლებმა მისი ხმა უფრო გაათავისუფლა, დახვეწა და ტემბრულად გააკეთილშობილა; ასევე აამაღლა მისი სცენური და სტილისტური ოსტატობა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=85–87}}

=== დაბრუნება საქართველოში და შემოქმედებითი მოწიფულობა ===
საზღვარგარეთ გატარებული დაახლოებით ორნახევარი წლის შემდეგ, ინაშვილი თბილისში 1925 წლის 27 ნოემბერს დაბრუნდა. დაბრუნებისთანავე ერთ-ერთი პირველი, რაც მან გააკეთა, [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] საფლავის მონახულება იყო.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=87–88}}

მისი პირველი მნიშვნელოვანი გამოსვლა თბილისის სცენაზე 1925 წლის დეკემბერში შედგა სკარპიას როლში ოპერაში „[[ტოსკა]]“. თანამედროვეთათვის ეს სპექტაკლი იყო ერთგვარი პრაქტიკული გამოცდა იმისა, თუ რა შედეგი გამოიღო ევროპულმა სწავლებამ. რეცენზიების თანახმად მისი ხმა აშკარად უფრო თავისუფლად და თანაბრად ჟღერდა, ფრაზირება უფრო ნიუანსირებული იყო, ხოლო სცენური შესრულება — უფრო დახვეწილი და ინტელექტუალურად დასრულებული. კრიტიკოსები ხაზს უსვამდნენ, რომ სკარპიას მისეულმა ინტერპრეტაციამ გამოავლინა არა მხოლოდ ვოკალური პროგრესი, არამედ სცენური კულტურის უფრო მაღალი დონე, რაც ჩანდა ჟესტებში, ტემპში, დახასიათებასა და კოსტიუმის ტარების მანერაშიც კი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=88–90}}

მსგავსი შთაბეჭდილება დატოვა მისმა შემდგომმა გამოსვლებმა ოპერებში „ევგენი ონეგინი“ და „კარმენი“. „ონეგინში“ მისი ინტერპრეტაცია შეფასდა ლირიკული დახვეწილობის, ფრაზირების ელეგანტურობისა და ვოკალური ოსტატობის გამო; „კარმენში“ კი მისი ესკამილიო ახლა უკვე ესპანეთში მიღწეული წარმატების შუქზე ფასდებოდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=90–92}}

ამავდროულად, მისი შემოქმედებითი მოწიფულობის პერიოდი საქართველოში აღინიშნა ქართული ეროვნული ოპერისადმი განახლებული ერთგულებით. 1925 წლის ბოლოსა და 1926 წლის დასაწყისში იგი დაუბრუნდა მურმანის პარტიას „[[აბესალომ და ეთერი|აბესალომ და ეთერში]]“, რომელსაც ახლა უკვე სარაჯიშვილის არყოფნით გამოწვეულ მხატვრულ და ემოციურ ჩრდილში ასრულებდა. იმავე პერიოდში მან ასევე შეასრულა კიაზოს პარტია ფალიაშვილის „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“ — პარტია, რომელშიც მისი ვოკალური დისციპლინა და ეროვნული იდიომის ფლობა, გადმოცემის თანახმად, განსაკუთრებული ძალით ერწყმოდა ერთმანეთს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=92–99}}

1920-იანი წლების მიწურულს მისი რეპეტუარი უჩვეულოდ ფართო იყო. მურმანისა და კიაზოს პარალელურად, იგი აგრძელებდა გამოსვლას ისეთ პარტიებში, როგორიცაა იაგო „ოტელოში“, მთავარი პარტია „რიგოლეტოში“, ფიგარო „სევილიელ დალაქში“, ათანაელი „თაისში“ და სხვა მნიშვნელოვანი როლები სტანდარტული ევროპული რეპერტუარიდან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=94–102}}

მისი მოწიფული კარიერა თბილისის ფარგლებსაც გასცდა. 1926 წელს იგი მოსკოვის [[დიდი თეატრი|დიდ თეატრში]] გამოვიდა, სადაც იმღერა „კარმენში“ და მოგვიანებით „ევგენი ონეგინში“ ცნობილ ტენორ [[ლეონიდ სობინოვი|ლეონიდ სობინოვთან]] ერთად. ამ გამოსვლებმა მოსკოვის თეატრალური წრეების ყურადღება მიიპყრო და დაადასტურა მისი მიღწევების მასშტაბები საქართველოს ფარგლებს გარეთაც. მიუხედავად ამისა, მისი კარიერა ფუნდამენტურად მაინც თბილისის სცენასთან დარჩა დაკავშირებული. იგი მოსკოვიდან საქართველოს ხელისუფლების მიწვევით დაბრუნდა და იქ განაგრძო მუშაობა, უკვე როგორც საოპერო ინსტიტუციის ერთ-ერთმა წამყვანმა და ავტორიტეტულმა არტისტმა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=102–103}}

=== პედაგოგიური, სარეჟისორო და საზოგადოებრივი მოღვაწეობა ===
1920-იანი წლების მიწურულიდან ინაშვილის როლი ქართულ მუსიკალურ ცხოვრებაში სულ უფრო მეტად გასცდა საშემსრულებლო მოღვაწეობის ფარგლებს. მიუხედავად იმისა, რომ იგი კვლავ რჩებოდა თბილისის ოპერის ერთ-ერთ წამყვან ბარიტონად, მან შეითავსა პედაგოგის, რეჟისორის, ორგანიზატორისა და საზოგადო მოღვაწის პასუხისმგებლობები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=103–104}}
[[ფაილი:Inashvili conservatoria.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|კონსერვატორიაში]] სწავლების პერიოდში]]
ამ ფართო მოღვაწეობის მნიშვნელოვანი ნაბიჯი გადაიდგა 1927 წელს, როდესაც ინაშვილი მიიწვიეს [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]] საოპერო კლასის ხელმძღვანელად. მუშაობის დაწყებიდან სულ რამდენიმე თვეში, მან თბილისის მუშათა თეატრის სცენაზე წარადგინა სტუდენტური დადგმა, რომელშიც დამამთავრებელი კურსის ვოკალისტები მონაწილეობდნენ სცენებში ოპერებიდან: „მეფის საცოლე“, „სევილიელი დალაქი“, „აიდა“, „ევგენი ონეგინი“ და „რიგოლეტო“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=104–105}}

ინაშვილის მოღვაწეობა ასევე გავრცელდა საოპერო რეჟისურისა და დადგმის სფეროში. 1929 წელს მან თბილისის ოპერის თეატრში დადგა ვერდის „აიდა“. ბიოგრაფია ამ სპექტაკლს წარმოაჩენს, როგორც შეგნებულად მოდერნიზებულ წამოწყებას. უარყო რა ის ფორმულები, რომლებსაც წყარო „მოძველებულ შაბლონებად“ ახასიათებს, ინაშვილი ესწრაფოდა უფრო დინამიკურ თეატრალურ ენას ახალი სცენური კონსტრუქციების, განათების ეფექტებისა და ვიზუალურად ნაკლებად გადატვირთული სივრცის გამოყენებით, რაც შემსრულებლებს მოქმედების მეტ თავისუფლებას აძლევდა. მან პრემიერამდე საჯაროდ განმარტა თავისი მიზნები და ხაზი გაუსვა სურვილს, არა უბრალოდ მოეხდინა [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] არქეოლოგიური სურათის რეპროდუცირება, არამედ წინა პლანზე წამოეწია ნაწარმოების სოციალური ატმოსფერო და დრამატული დინამიკა. იმდროინდელი კრიტიკა ამ დადგმას თეატრის შემოქმედებით ცხოვრებაში ორიგინალურ და მნიშვნელოვან წვლილად განიხილავდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=105–107}}

მისი ორგანიზატორული ძალისხმევა მხოლოდ დედაქალაქით არ შემოიფარგლებოდა. 1930 წელს იგი დაინიშნა დასავლეთ საქართველოს ქალაქების — ბათუმის, სოხუმისა და ქუთაისის — მომსახურებისთვის შექმნილი მოძრავი საოპერო დასის სამხატვრო ხელმძღვანელად. რეპერტუარი მოიცავდა ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა „აიდა“, „ფაუსტი“, „დუბროვსკი“, „ტოსკა“, „ევგენი ონეგინი“, „დემონი“, „პიკის ქალი“, „ჯამბაზები“, „რიგოლეტო“ და „ტრავიატა“; ამავდროულად მზადდებოდა „აბესალომ და ეთერი“ და „დაისი“. ეს ინიციატივა მიზნად ისახავდა როგორც პროფესიულ ოპერაზე ხელმისაწვდომობის გაზრდას, ისე დაბალი ხარისხის საგასტროლო სპექტაკლების გავრცელების აღკვეთას. მიუხედავად იმისა, რომ პრაქტიკული დაბრკოლებების გამო დასმა შედარებით მცირე ხანს იარსება და საბოლოოდ დაიშალა, თავად მცდელობა კულტურულად მნიშვნელოვანი იყო საქართველოში საოპერო ხელოვნების ფართო პოპულარიზაციის კუთხით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=107–108}}

1932–33 წლებში ინაშვილმა ერთი სეზონი გაატარა ლენინგრადის [[მარიინსკის თეატრი|კიროვის სახელობის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრში]], სადაც გამოდიოდა ოპერებში: „კარმენი“, „დემონი“, „პიკის ქალი“, „ევგენი ონეგინი“, „ოტელო“ და „აიდა“. 1933 წელს დაბრუნების შემდეგ იგი დაინიშნა ოპერის თეატრის მხატვრული ნაწილის გამგედ და განახორციელა „ევგენი ონეგინის“ ახალი დადგმა. მონოგრაფია ამ სპექტაკლს აღწერს, როგორც მცდელობას, თავი დაეღწიათ ძველი „სახაზინო თეატრის“ პრაქტიკის სტატიკური პირობითობისთვის და აღედგინათ პუშკინისა და ჩაიკოვსკისეული რეალიზმი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=108–109}}

1937 წლიდან მიიწვიეს თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალური ფაკულტეტის პედაგოგად, ხოლო 1942 წელს კონსერვატორიის პროფესორი გახდა. მის სტუდენტებს შორის იყვნენ [[მედეა ამირანაშვილი]], [[თენგიზ ზაალიშვილი (მომღერალი)|თენგიზ ზაალიშვილი]], [[პეტრე თომაძე]], [[შოთა კიკნაძე]], [[ირაკლი შუშანია]] და სხვები. 

სანდრო ინაშვილი გარდაიცვალა 1958 წლის 4 ივნისს, თბილისში. დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში]]. მასთან პანთეონში დასაფლავებულია მისი მეუღლე თამარ ბესარიონის ასული გვახარია (დ. [[21 იანვარი]], [[1901]], [[ქუთაისი]] — გ. [[6 სექტემბერი]], [[1978]], [[თბილისი]]).

== შემოქმედება ==
=== ვოკალური დახასიათება ===
თანამედროვეთა და გვიანდელი პერიოდის მკვლევართა შეფასებები ერთსულოვანია იმაში, რომ ინაშვილი იყო მომღერალი, რომელიც გამოირჩეოდა არა მხოლოდ ხმის ბუნებრივი სილამაზით, არამედ ტექნიკური ოსტატობითა და მუსიკალური ინტელექტითაც. კაშმაძე ხაზს უსვამს მისი ტემბრის კეთილშობილებას, ტონის მასშტაბურობასა და სიღრმეს, ვოკალური ხაზის მოქნილობას და, უპირველეს ყოვლისა, მომღერლის უზადო მუსიკალურ სმენას. ინაშვილის ვოკალური ხელოვნება ეფუძნებოდა ბუნებრივი ნიჭისა და ხანგრძლივი, მრავალფეროვანი წვრთნის სინთეზს, რაც მოიცავდა როგორც ადრეულ მონაწილეობას ქართულ საგუნდო ტრადიციებში, ისე სწავლას გამოჩენილ ევროპელ მუსიკოსებთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=115–116}}

მისი ხმის ცენტრალური მახასიათებელი იყო საშუალო რეგისტრის ხარისხი. აღნიშნულია, რომ სცენაზე გატარებული ათწლეულების შემდეგაც კი, ხმის ამ ნაწილმა შეინარჩუნა განსაკუთრებით თბილი და მიმზიდველი შეფერილობა. ბიოგრაფიული წყარო ხაზს უსვამს სუნთქვის ფლობის უნარსა და ბგერის დაძაბვის გარეშე შენარჩუნებისა და ფორმირების შესაძლებლობას. ნაცვლად იმისა, რომ დაყრდნობოდა მხოლოდ ხმის სიმძლავრეს ან ეფექტისთვის ხმის ფორსირებას (დაძაბვას), ინაშვილი აღტაცებას იწვევდა ბგერის თანაბარი გამოცემით, დახვეწილი „მეძა ვოჩეთი“ (mezza voce) და ცალკეული ფრაზების ექსპრესიული კონტურით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=116–118}}

ბიოგრაფია ასევე მიუთითებს ბარიტონისთვის უჩვეულო ვოკალურ მრავალმხრივობაზე. მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილი ძირითადად წარმოდგენილია როგორც ცენტრალური ბარიტონი, ხმის ქვედა დიაპაზონი, კომპაქტური საშუალო რეგისტრი და სიმღერის მანერა მას საშუალებას აძლევდა შეესრულებინა როლები, რომლებიც ჩვეულებრივ მაღალ ბანს ან ბას-ბარიტონს მიეკუთვნება. ამ მხრივ განსაკუთრებით აღსანიშნავია მისი გამოსვლები [[მეფისტოფელი]]ს („[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტი]]“), გრემინისა („[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“) და [[ბორის გოდუნოვი (ოპერა)|ბორის გოდუნოვის]] პარტიებში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=119–121}}

ამრიგად, ინაშვილი წარმოგვიდგება როგორც მომღერალი, რომელიც ფასობდა არა იმდენად მძლავრი ხმოვანებით, არამედ ტემბრული სილამაზით, ტექნიკური სრულყოფილებით, კონტროლირებული ფრაზირებითა და სტილისტური ინტელექტით. მისი ხმა აღქმული იყო როგორც სითბოს, სიმტკიცისა და ელასტიურობის მქონე ინსტრუმენტი, ხოლო მისი სიმღერის მეთოდი ასოცირდებოდა დისციპლინასთან, გემოვნებასთან და თავისუფალი იყო ვულგარული თეატრალური ეფექტებისგან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=115–118, 120–121}}

=== სცენური ოსტატობა და სამსახიობო სტილი ===
[[ფაილი:Inashvili rigoletto.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი რიგოლეტოს როლში]]
ვოკალურ მიღწევებთან ერთად, ინაშვილი მიიჩნეოდა გამორჩეულ სცენურ მოღვაწედ. აღნიშნული რეპუტაცია ეფუძნებოდა არა მხოლოდ კარგ სიმღერას, არამედ სცენურად დამაჯერებელი, ფსიქოლოგიურად მთლიანი და სტილისტურად გამართული პერსონაჟების შექმნის უნარს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=124}}

მისი სამსახიობო სტილი აღწერილია როგორც ანტიმექანიკური: ნაცვლად ფიქსირებული სასცენო ფორმულების გამეორებისა, იგი მუდმივად ეძებდა „სცენურ სიმართლესა“ და ექსპრესიულ სპეციფიკას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–125}} მისი მოძრაობა, პოზა, ჟესტები და ქცევა დახასიათებულია როგორც გრაციოზული, კეთილშობილური და კონტროლირებული.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=125–126}}

შ. კაშმაძე მის სამსახიობო სტილს ასევე უკავშირებს ქართული საოპერო შესრულების ფართო მოდერნიზაციას. იგი ამტკიცებს, რომ ინაშვილმა ქართულ ოპერაში შემოიტანა სცენური კეთილშობილებისა და მხატვრული კონტროლის ის ფორმა, რომელიც ასოცირდებოდა საოპერო სამსახიობო ხელოვნების საუკეთესო თანამედროვე მიღწევებთან. ამავდროულად, იგი ხაზს უსვამს, რომ ინაშვილის პერსონაჟები ინარჩუნებდნენ სპეციფიკურ ქართულ შეფერილობას იქ, სადაც ეს საჭირო იყო, და არ იკარგებოდნენ ზოგად საერთაშორისო პირობითობაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|p=126}}

=== ქართული ოპერის ინტერპრეტაცია ===
ინაშვილის მოღვაწეობა ქართულ ოპერაში მისი ისტორიული მნიშვნელობის ერთ-ერთ ცენტრალური საფუძველია. იგი არა მხოლოდ ასრულებდა წამყვან პარტიებს ეროვნულ რეპერტუარში, არამედ ხელი შეუწყო იმის განსაზღვრას, თუ როგორ უნდა ჟღერდეს და გამოიყურებოდეს ეს როლები სცენაზე. ამ გაგებით, იგი არა მხოლოდ ქართული ოპერის ადრეული ისტორიის მონაწილეა, არამედ ერთ-ერთ იმ ხელოვანთაგანი, რომელთაც ქართულ საოპერო პერსონაჟებს მყარი სცენური და ვოკალური ფორმა მისცეს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 126, 152–153}}

მნიშვნელოვანია ინაშვილის მიერ ქართული მუსიკალური იდიომის ფლობა. ეს უკავშირდება მის ბავშვობიდანვე სიახლოვეს [[ქართული ხალხური მუსიკა|ხალხურ სიმღერასთან]], მის გამოცდილებას [[ალექსანდრე კავსაძე|სანდრო კავსაძისა]] და [[ნიკო სულხანიშვილი|ნიკო სულხანიშვილის]] ანსამბლებში და მოგვიანებით მუშაობას [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილის]] გვერდით. ამის შედეგად ინაშვილმა განავითარა მშობლიური მელოდიური მოხაზულობის, ვოკალური ინფლექსიისა და ეროვნული შეფერილობის უჩვეულოდ ღრმა შეგრძნება. ბიოგრაფიაში ეს წარმოდგენილია ერთ-ერთ მთავარ მიზეზად იმისა, თუ რატომ მიიჩნეოდა მისი გამოსვლები ქართულ ოპერებში გამორჩეულად.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123}}
[[ფაილი:Inashvili murmani.jpg|მინი|მარცხნივ|სანდრო ინაშვილი [[აბესალომ და ეთერი|მურმანის]] როლში]]
ამ ინტერპრეტაციაში ცენტრალური ადგილი უკავია მურმანის როლს ზაქარია ფალიაშვილის ოპერაში „[[აბესალომ და ეთერი]]“. კაშმაძე ინაშვილის მურმანს მის ერთ-ერთ უდიდეს ქმნილებად ახასიათებს და ხაზს უსვამს იმ ფაქტს, რომ მომღერალს ამ როლზე მუშაობისას არ ჰქონია წინამორბედი გამოცდილება ან დამკვიდრებული ტრადიცია, რომელიც გზას გაუკვალავდა. შესრულება შეფასებულია მისი ფსიქოლოგიური სიმძაფრის გამო; იმ სიცხადის გამო, რომლითაც გადმოცემულია ეჭვიანობა, შინაგანი ტანჯვა, სიამაყე და ემოციური ძალადობა, და იმ გზით, რომლითაც ვოკალური შუქ-ჩრდილები მხარს უჭერს დრამატულ ხაზს. მურმანი ინაშვილის მეშვეობით გახდა ქართული ოპერის ერთ-ერთი პირველი სრულად ჩამოყალიბებული სცენური არქეტიპი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=126–128}}

მსგავსი მნიშვნელობა ენიჭება კიაზოს როლს ფალიაშვილის „[[დაისი (ოპერა)|დაისში]]“. ინაშვილისეული ინტერპრეტაცია აღწერილია, როგორც საბრძოლო სიმტკიცის, შელახული თავმოყვარეობის, ლირიკული მოწყვლადობისა და გაწონასწორებული ინტენსივობის კომბინაცია. განსაკუთრებული აქცენტი კეთდება კონტრასტზე პერსონაჟის საჯარო, გმირულ ასპექტსა და ისეთი პასაჟების უფრო შინაგან ემოციურ ტონს შორის, როგორიცაა [[სულო ბოროტო (არია)|„სულო ბოროტო“]]. ამ ხედვით, ინაშვილის კიაზო არ გადაზრდილა უხეშ ძალადობაში ან მელოდრამატულ გადაჭარბებაში; ნაცვლად ამისა, პარტია ჩამოყალიბებული იყო ღირსებით, შინაგანი დისციპლინითა და კონტროლირებული, მაგრამ მძლავრი ემოციური დიაპაზონით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=128–132}}

კაშმაძე ასევე გამოარჩევს გოჩას როლს [[მელიტონ ბალანჩივაძე|მელიტონ ბალანჩივაძის]] ოპერაში [[დარეჯან ცბიერი (ოპერა)|„დარეჯან ცბიერი“]], როგორც ინაშვილის ერთ-ერთ საუკეთესო სცენურ პორტრეტს. ამ როლში მომღერალი დახასიათებულია, როგორც კეთილშობილი, პატრიოტი ფიგურა, რომლის სცენური მანერა, მოძრაობა და ვოკალური შესრულება ერთიანობაში გადმოსცემდა მორალურ სერიოზულობასა და მოქალაქეობრივ განცდას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=132–133}}

აღნიშნული შეფასება ვრცელდება მასთან დაკავშირებულ სხვა ქართულ როლებზეც, მათ შორის რევაზზე [[ვიქტორ დოლიძე|ვიქტორ დოლიძის]] „[[ლეილა (ოპერა)|ლეილაში]]“, აბდულ-არაბზე [[დიმიტრი არაყიშვილი|დიმიტრი არაყიშვილის]] [[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|„თქმულება შოთა რუსთაველზე“]] და ქართული ოპერის სხვა პარტიებზე. ინაშვილის ბიოგრაფია არაერთხელ უბრუნდება აზრს, რომ ინაშვილი იყო ერთ-ერთი პირველი, ვინც საოპერო სცენაზე შექმნა „ნამდვილი ქართული ტიპები“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 152–153, 155}}

=== რუსული და დასავლეთევროპული რეპერტუარის ინტერპრეტაცია ===
[[File:inashvili_scarpia.jpg|მინი|სანდრო ინაშვილი სკარპიას როლში, პუჩინის „ტოსკა“]]
მიუხედავად იმისა, რომ ინაშვილის ადგილი ქართული ოპერის ისტორიაში, უპირველეს ყოვლისა, ეროვნულ რეპერტუარში შეტანილ წვლილს ეფუძნება, იგი იყო ფართო საერთაშორისო კომპეტენციის მქონე ხელოვანი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=134–135, 149–151, 153}}

მნიშვნელოვანი მაგალითია მისი „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინის]]“ ინტერპრეტაცია. კაშმაძე ამ როლს მიიჩნევს მომღერალ-მსახიობის კულტურის, ინტელექტისა და სტილისტური ტაქტის ერთ-ერთ უმთავრეს გამოცდად და ინაშვილს თბილისის სცენაზე ამ პარტიის ერთ-ერთ საუკეთესო შემსრულებლად წარმოაჩენს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=135–140}}

სკარპია [[ჯაკომო პუჩინი|პუჩინის]] „[[ტოსკა|ტოსკაში]]“ სხვა, მაგრამ თანაბრად მნიშვნელოვან მაგალითს წარმოადგენს. ინაშვილმა ეს პარტია კიდევ უფრო დახვეწა იტალიაში სწავლის შემდეგ და შექმნა რომის პოლიციის უფროსის სცენურად დასამახსოვრებელი პორტრეტის. ნაცვლად იმისა, რომ სკარპია წარმოეჩინა როგორც მხოლოდ სასტიკი ან მელოდრამატული ტირანი, ინაშვილმა შეინარჩუნა არისტოკრატიული კონტროლისა და გარეგნული სიმშვიდის ელემენტი, რითაც პერსონაჟი კიდევ უფრო საშიში და პირქუში გახადა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=140–141}}

რიგოლეტო ინაშვილის რეპერტუარში განსაკუთრებით თვალსაჩინო ადგილს იკავებს და განიხილება, როგორც მისი საშემსრულებლო კარიერის ერთ-ერთი უმაღლესი მიღწევა. ბიოგრაფიაში აქცენტი კეთდება მის უნარზე, გადმოეცა პერსონაჟის ემოციური წინააღმდეგობები: დამცირება, მამობრივი სინაზე, მრისხანება, სასოწარკვეთა და მორალური კოლაფსი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=142–149}}

კაშმაძე ასევე ხაზს უსვამს მის მიღწევებს რუსული და დასავლური რეპერტუარის სხვა მნიშვნელოვან როლებში. იაგო [[ოტელო (ვერდის ოპერა)|„ოტელოში“]] შეფასებულია მისი ინტელექტისა და თავშეკავებულობის გამო, სადაც პერსონაჟის დემონური თუ დამანგრეველი ენერგია გადმოცემულია გათვლილი მოქმედებით და არა გადაჭარბებით. ჟერმონი „[[ტრავიატა]]ში“ დაფასებულია მისი ღირსების, ზომიერებისა და ჰუმანური სცენური მანერისთვის. ამონასრო „[[აიდა|აიდაში]]“ გამოყოფილია, როგორც მაგალითი ინაშვილის უნარისა — თავი აარიდოს როგორც პომპეზურ ჰეროიზაციას, ისე უხეშ პრიმიტივიზმს და ამის ნაცვლად იპოვოს ის, რასაც კაშმაძე „გაწონასწორებულ სცენურ ხაზს“ უწოდებს.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=149–151}}

== რეპერტუარი ==
ინაშვილი ფლობდა ვრცელ საოპერო რეპერტუარს, რომელიც მოიცავდა ქართულ, რუსულ და დასავლეთევროპულ ნაწარმოებებს. მისი სასცენო კარიერა თანმიმდევრულად ვითარდებოდა გუნდში სიმღერიდან და მეორეხარისხოვანი როლებიდან მთავარ პარტიებამდე, ხოლო ზოგიერთ ოპერაში კარიერის განმავლობაში ერთზე მეტ როლსაც ასრულებდა. ინაშვილის შემოქმედებითი დიაპაზონი მასშტაბური იყო და იგი გამოდიოდა როგორც ეროვნულ, ისე საერთაშორისო რეპერტუარში; აგრეთვე, მოღვაწეობდა საკონცერტო სცენაზე და შექმნა რამდენიმე ჩანაწერიც.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=118–120}}
=== ქართული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ოპერა
! კომპოზიტორი
!
|-
| ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| მურმანი
|-
| ''[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| კიაზო
|-
| ''[[ლატავრა]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| ენგიზი
|-
| ''[[დარეჯან ცბიერი]]''
| [[მელიტონ ბალანჩივაძე]]
| გოჩა
|-
| ''[[თქმულება შოთა რუსთაველზე]]''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| აბდულ-არაბი; ასევე მგოსანი
|-
| ''ლეილა''
| [[ვიქტორ დოლიძე]]
| რევაზი
|-
| ''ცისანა''
| [[ვიქტორ დოლიძე]]
| გორსკი
|-
| ''ამირანი''
| კ. მეღვინეთუხუცესი
| უცნობია
|-
| ''ლადო კეცხოველი''
| გ. კილაძე
| უცნობია
|}

=== რუსული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ოპერა
! კომპოზიტორი
! პარტია/პარტიები
|-
| ''[[ბორის გოდუნოვი (ოპერა)|ბორის გოდუნოვი]]''
| [[მოდესტ მუსორგსკი]]
| ბორის გოდუნოვი
|-
| ''[[ხოვანშჩინა]]''
| [[მოდესტ მუსორგსკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[დემონი (ოპერა)|დემონი]]''
| [[ანტონ რუბინშტეინი]]
| დემონი
|-
| ''ნერონი''
| [[ანტონ რუბინშტეინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[დუბროვსკი (ოპერა)|დუბროვსკი]]''
| [[ედუარდ ნაპრავნიკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| ზარეცკი; ასეული; თავადი გრემინი; ევგენი ონეგინი
|-
| ''[[იოლანტა]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| უცნობია
|-
| ''[[პიკის ქალი (ოპერა)|პიკის ქალი]]''
| [[პეტრე ჩაიკოვსკი]]
| ტომსკი; ელეცკი
|-
| ''ღალატი''
| [[მიხეილ იპოლიტოვ-ივანოვი]]
| ოთარ-ბეგი
|-
| ''[[სადკო (ოპერა)|სადკო]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| უცნობია
|-
| ''[[თოვლის ქალიშვილი]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| უცნობია
|- 
|''[[მეფის საცოლე (ოპერა)|მეფის საცოლე]]''
| [[ნიკოლოზ რიმსკი-კორსაკოვი]]
| გრიაზნოი
|-
| ''[[თავადი იგორი (ოპერა)|თავადი იგორი]]''
| [[ალექსანდრე ბოროდინი]]
| იგორი
|-
| ''ჯავშნოსანი პოტიომკინი''
| ოლეს ჩიშკო
| უცნობია
|-
| ''წყნარი დონი''
| ივან ძერჟინსკი
| უცნობია
|}

=== დასავლეთევროპული როლები ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+
! ოპერა
! კომპოზიტორი
! პარტია/პარტიები
|-
| ''[[აიდა (ოპერა)|აიდა]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| ამონასრო
|-
| ''[[ბალ-მასკარადი]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ოტელო (ვერდი)|ოტელო]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| იაგო
|-
| ''[[რიგოლეტო]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| რიგოლეტო
|-
| ''[[ტრავიატა]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| ჟორჟ ჟერმონი
|-
| ''[[ტრუბადური (ოპერა)|ტრუბადური]]''
| [[ჯუზეპე ვერდი]]
| გრაფი დი ლუნა
|-
| ''[[ტოსკა]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| სკარპია
|-
| ''[[ბოჰემა]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[მადამ ბატერფლაი|ჩიო-ჩიო-სანი]]''
| [[ჯაკომო პუჩინი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ჯამბაზები (ოპერა)|ჯამბაზები]]''
| [[რუჯერო ლეონკავალო]]
| სილვიო; ტონიო
|-
| ''ზაზა''
| [[რუჯერო ლეონკავალო]]
| უცნობია
|-
| ''[[სევილიელი დალაქი (ოპერა)|სევილიელი დალაქი]]''
| [[ჯოაკინო როსინი]]
| ფიგარო
|-
| ''[[ვილჰელმ ტელი (ოპერა)|ვილჰელმ ტელი]]''
| [[ჯოაკინო როსინი]]
| უცნობია
|-
| ''აფრიკელი ქალი''
| [[ჯაკომო მეიერბერი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ჰუგენოტები (ოპერა)|ჰუგენოტები]]''
| [[ჯაკომო მეიერბერი]]
| გრაფი დე ნევერი
|-
| ''[[ანდრე შენიე (ოპერა)|ანდრე შენიე]]''
| [[უმბერტო ჯორდანო]]
| ჟერარი
|-
| ''[[კარმენი (ოპერა)|კარმენი]]''
| [[ჟორჟ ბიზე]]
| ესკამილიო (ტორეადორი); მორალესი
|-
| ''[[მარგალიტის მაძიებლები]]''
| [[ჟორჟ ბიზე]]
| უცნობია
|-
| ''კამორა''
| მიქელე ესპოზიტო
| ბეპო; გარინი
|-
| ''[[ლოენგრინი (ოპერა)|ლოენგრინი]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| ტელრამუნდი
|-
| ''[[რაინის ოქრო (ოპერა)|რაინის ოქრო]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| უცნობია
|-
| ''[[ტანჰოიზერი (ოპერა)|ტანჰოიზერი]]''
| [[რიხარდ ვაგნერი]]
| ვოლფრამი
|-
| ''[[სამსონი და დალილა (ოპერა)|სამსონი და დალილა]]''
| [[კამილ სენ-სანსი]]
| უცნობია
|-
| ''[[სოფლის პატიოსნება (ოპერა)|სოფლის პატიოსნება]]''
| [[პიეტრო მასკანი]]
| უცნობია
|-
| ''[[თაისი (ოპერა)|თაისი]]''
| [[ჟიულ მასნე]]
| ათანაელი
|-
| ''[[ფაუსტი (ოპერა)|ფაუსტი]]''
| [[შარლ გუნო]]
| ვალენტინი; მეფისტოფელი; ვაგნერი
|-
| ''[[რომეო და ჯულიეტა (ოპერა)|რომეო და ჯულიეტა]]''
| [[შარლ გუნო]]
| ტიბალდო
|-
| ''ფრა-დიავოლო''
| [[დანიელობერი]]
| უცნობია
|-
| ''დაბლობი''
| [[ოიგენ დ'ალბერი]]
| სებასტიანი; მელერი
|-
| ''[[ფიგაროს ქორწინება (ოპერა)|ფიგაროს ქორწინება]]''
| [[ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტი]]
| ფიგარო
|-
| ''ჯოკონდა''
| [[ამილკარე პონკიელი]]
| უცნობია
|}

=== საკონცერტო და ხმოვანი ჩანაწერების რეპერტუარი ===
[[ფაილი:Inashvili araqishvili.jpg|მინი|[[დიმიტრი არაყიშვილი]] (მარცხნივ) და სანდრო ინაშვილი]]
საოპერო სასცენო მოღვაწეობის გარდა, ინაშვილი ფლობდა ვრცელ საკონცერტო რეპერტუარს, რომელიც მოიცავდა ქართულ, რუსულ და დასავლეთევროპულ რომანსებს, ხალხური სიმღერების დამუშავებებს, კამერულ ნაწარმოებებსა და მუსიკალური ფოლკლორის ნიმუშებს. საზღვარგარეთ ყოფნისას მან შეისწავლა არაერთი იტალიური და ესპანური სიმღერა, ისევე როგორც დასავლეთევროპული კამერული ნაწარმოებები.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123}}

ბიოგრაფია ასევე იხსენიებს რამდენიმე ნაწარმოებს, რომლებიც დაკავშირებულია ინაშვილის საშემსრულებლო მოღვაწეობასთან და ხმოვან ჩანაწერებთან, მათ შორისაა ნაწყვეტები ქართული ოპერებიდან და სოლო სიმღერები. მონოგრაფიის თანახმად, ეს ჩანაწერები ფართოდ იყო გავრცელებული და მსმენელის დიდი მოწონებით სარგებლობდა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123–124}}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ 
! ნაწარმოები / ამონარიდი
! კომპოზიტორი
! ტიპი
|-
| აბდულ-არაბის არია ოპერიდან ''[[თქმულება შოთა რუსთაველზე]]''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| ''ოროველა''
| [[დიმიტრი არაყიშვილი]]
| სიმღერა / ჩანაწერი
|-
| კიაზოს ორი არია — „სულო ბოროტო“ და „დამისხი, დამალევინე“ — ოპერიდან ''[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდები / ჩანაწერები
|-
| მურმანის არია „ამომავალსა მზეს სწუნობს“ ოპერიდან ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| აბესალომისა და მურმანის დუეტი ოპერიდან ''[[აბესალომ და ეთერი]]''
| [[ზაქარია ფალიაშვილი]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| გოჩას არია „ღმერთო ძლიერო“ ოპერიდან ''[[დარეჯან ცბიერი]]''
| [[მელიტონ ბალანჩივაძე]]
| საოპერო ამონარიდი / ჩანაწერი
|-
| ''ინდი-მინდი''
| [[კოტე ფოცხვერაშვილი]]
| სიმღერა / ჩანაწერი
|-
| „მხოლოდ შენ ერთს“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ისევ შენ და ისევ შენ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ოდესაც გიცქერ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „მშვენიერთა ხელმწიფავ“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „ლალე“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|-
| „შემოღამდება“
| უცნობია
| სიმღერა / გვიანდელი ჩანაწერი
|}

== მემკვიდრეობა ==
ალექსანდრე ინაშვილი ქართული ეროვნული ოპერის ერთ-ერთ ფუძემდებლად მიიჩნევა. [[ვანო სარაჯიშვილი|ვანო სარაჯიშვილთან]] ერთად მან საფუძველი ჩაუყარა პირველ პროფესიულ საშემსრულებლო ტრადიციებს. ინაშვილი იყო ქართული საოპერო რეპერტუარის ისეთი მნიშვნელოვანი ნაწარმოებების მთავარი პარტიების პირველი ინტერპრეტატორი, როგორიცაა: „[[აბესალომ და ეთერი]]“, „[[დაისი (ოპერა)|დაისი]]“, „[[დარეჯან ცბიერი (ოპერა)|დარეჯან ცბიერი]]“ და „[[თქმულება შოთა რუსთაველზე (ოპერა)|თქმულება შოთა რუსთაველზე]]“.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=126–128, 152–157}}

მის მიერ განსახიერებულმა მურმანის, კიაზოს, გოჩას, რევაზისა და აბდულ-არაბის სცენურმა სახეებმა მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია ამ როლების შემდგომ საშემსრულებლო სტანდარტებზე.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=123, 126–133, 152–156}} ინაშვილის შემოქმედება ხასიათდებოდა ქართული ვოკალური იდიომებისა და ხალხური ექსპრესიულობის სინთეზით კლასიკურ საოპერო ტექნიკასთან.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=121–123, 126, 152–153}} ინაშვილი აქტიურად თანამშრომლობდა ძმებ ფალიაშვილებთან და ვანო სარაჯიშვილთან. მისმა მოღვაწეობამ ქართული ოპერის არსებობის პირველ ათწლეულებში ხელი შეუწყო ეროვნული საოპერო ხელოვნების ინსტიტუციურ განვითარებასა და მხატვრული პრესტიჟის დამკვიდრებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=156–157}}

ალექსანდრე ინაშვილი ეწეოდა აქტიურ პედაგოგიურ, სარეჟისორო და შემოქმედებით ხელმძღვანელობას. [[თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია|თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში]] იგი საოპერო კლასს უძღვებოდა, სადაც ახალგაზრდა მომღერლებს ვოკალურ ტექნიკასთან ერთად სცენურ დისციპლინასა და რეპერტუარის გააზრებას ასწავლიდა. მისი აღზრდილების ნაწილმა წარმატებული კარიერა თბილისისა და სხვა ქალაქების საოპერო სცენებზე გააგრძელა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=104–105, 153}}

ინაშვილის საშემსრულებლო სტილი და სამსახიობო ოსტატობა (გრიმი, პლასტიკა, სცენური სახის ინტეგრაცია) ნიმუშად იქცა მომავალი თაობის მომღერლებისთვის. რეჟისორი [[ალექსანდრე წუწუნავა]] მაღალ შეფასებას აძლევდა მის პროფესიონალიზმს რეპეტიციების პროცესში და სცენური სტრუქტურის ინსტინქტურ შეგრძნებას.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–126, 153–155}} როგორც რეჟისორმა, მან დადგა ოპერები „[[აიდა]]“ და „[[ევგენი ონეგინი (ოპერა)|ევგენი ონეგინი]]“. გარდა ამისა, იგი ჩართული იყო მოძრავ და რეგიონულ საოპერო ინიციატივებში, რაც მიზნად ისახავდა საოპერო ხელოვნების პოპულარიზაციასა და თეატრალური სტანდარტების განვითარებას მთელი ქვეყნის მასშტაბით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=105–109, 153, 155}}

ალექსანდრე ინაშვილის შემოქმედებას მაღალ შეფასებას აძლევდნენ მისი თანამედროვე ხელოვანები. კომპოზიტორი [[დიმიტრი არაყიშვილი]] მას საკუთარი რომანსების ერთ-ერთ საუკეთესო შემსრულებლად მიიჩნევდა და ხაზს უსვამდა მის როლს ქართული საოპერო პერსონაჟების (მურმანი, რევაზი, კიაზო, გოჩა, აბდულ-არაბი) ტიპაჟების შექმნაში.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=152–153}} რეჟისორი [[ალექსანდრე წუწუნავა]] გამოყოფდა მომღერლის ვოკალურ ტექნიკას, ზუსტ ინტონაციასა და სცენურ კულტურას. მის რეპერტუარში განსაკუთრებით აღსანიშნავია ამონასროს, ტონიოს, სკარპიას, ესკამილიოს, ჟერმონისა და ონეგინის პარტიები. წუწუნავას დახასიათებით, ინაშვილი გამოირჩეოდა სცენური სიტუაციების სწრაფი ათვისების უნარითა და ანსამბლური მუშაობის ნიჭით.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=153–156}} მუსიკალური კრიტიკოსები და რეცენზენტები აღნიშნავდნენ მომღერლის ტემბრს, დიქციასა და ფრაზირებას. განსაკუთრებული ყურადღება ექცეოდა მის სცენურ თავშეკავებულობასა და მხატვრულ ინტელექტს, რაც მას საშუალებას აძლევდა თავიდან აეცილებინა საოპერო ხელოვნებისათვის დამახასიათებელი მანერულობა და გადაჭარბებული პათეტიკა.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=124–126, 135–140, 149–151}}

1940-იანი წლების მიწურულიდან ინაშვილი აღიქმება არა მხოლოდ როგორც წამყვანი შემსრულებელი, არამედ როგორც ქართული საოპერო კულტურის ერთ-ერთი ცენტრალური ფიგურა და ტრადიციის ფუძემდებელი.{{sfn-2|კაშმაძე|1948|pp=152–157}} 1970-იანი წლებიდან თბილისში არსებობდა [[სანდრო ინაშვილის ქუჩა]], რომელიც ამჟამად აღარ არსებობს. ინაშვილი დაკრძალულია [[დიდუბის პანთეონი|დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში]].

==ჯილდოები და აღიარება==
* [[1937]] — [[საპატიო ნიშნის ორდენი|„საპატიო ნიშნის“ ორდენი]]
* [[1941]] — [[საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი]]&lt;ref&gt;[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/281033/1/Umaglesi_Sabchos_Uwyebebi_1941_N1-3.pdf საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1941. №№1-3. გვ. 24.]&lt;/ref&gt;
* [[1950]] — [[სსრკ სახალხო არტისტი]]
* 1950 — [[ლენინის ორდენი]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://portal-kultura.ru/upload/iblock/8b3/1950.11.11.pdf |title=Архивированная копия |access-date=2022-03-16 |archive-date=2022-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220316061653/https://portal-kultura.ru/upload/iblock/8b3/1950.11.11.pdf |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;

==ლიტერატურა==
* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 185, თბ., 1994
* {{წიგნი
 |გვარი         = კაშმაძე
 |სახელი        = შალვა
 |ნაწილი         = 
 |სათაური     = სანდრო ინაშვილი (მონოგრაფია)
 |ორიგინალი      = 
 |ბმული        = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00007018/
 |გამოცემა       = 
 |პასუხისმგებელი = 
 |ადგილი         = თბილისი 
 |გამომცემლობა  = გამომცემლობა „ხელოვნება“
 |წელი           = 1948
 |ტომი          =  
 |გვერდები      = 
 |გვერდნი      = 
 |isbn          = 
 |ref = კაშმაძე
}}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{nplg ბიოგრაფია|00005327|ალექსანდრე ინაშვილი}}
{{imdb|id=0408399|name=ალექსანდრე ინაშვილი}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ინაშვილი, ალექსანდრე}}

[[კატეგორია:დაბადებული 23 აგვისტო]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1887]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 4 ივნისი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1958]]
[[კატეგორია:ქართველი მომღერლები]]
[[კატეგორია:ბარიტონები]]
[[კატეგორია:ქართველი თეატრის რეჟისორები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები]]
[[კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები]]
[[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები]]
[[კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები]]</text>
      <sha1>i0rnp1b2kzotaa5yv0vmeyfkarau003</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 2015</title>
    <ns>0</ns>
    <id>304111</id>
    <revision>
      <id>5427290</id>
      <parentid>5405141</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:37:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427290</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46557" sha1="sdm8qjwhd3sk1zyyzpy4zesrdy34cky" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;{{Float right}}&quot;
|align = &quot;center&quot; style = &quot;background: lightgreen;&quot; | [[ფაილი:Snooker triangle.svg|65px]]&lt;br /&gt;&lt;big&gt;'''სნუკერის&lt;br /&gt;ტურნირები'''&lt;/big&gt;
|-
|align = &quot;center&quot; style = &quot;background: lightgreen;&quot; | '''[[მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში|მსოფლიო ჩემპიონატი]]'''
|-
|align = &quot;center&quot; | [[შეფილდი]], [[ინგლისი]]
|-
|align = &quot;center&quot; | 2015
|-
|align = &quot;center&quot; | [[კრუსიბლის თეატრი]]
|-
| 
|-
| საპრიზო ფონდი — [[ფუნტი სტერლინგი|GB£]] 1 364 000
|-
| გამარჯვებული — £ 300 000
|-
|-
| სტატუსი — სარეიტინგო
|-
|align = &quot;center&quot; style = &quot;background: lightgreen;&quot; | 
|-
| ჩემპიონი 2014 — [[მარკ სელბი]] 
|-
| '''ჩემპიონი 2015 — [[სტიუარტ ბინემი]]'''{{დროშანიშანი|ინგლისი}}
|-
| ფინალისტი — [[შონ მერფი]] {{დროშანიშანი|ინგლისი}}
|-
|}

'''მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 2015''' ({{lang-en|2015 World Snooker Championship}}) — მთავარი პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი [[სნუკერი]]ს სამყაროში. გაიმართა 2015 წლის 18 აპრილიდან 4 მაისის ჩათვლით [[შეფილდი|შეფილდში]], [[კრუსიბლის თეატრი|კრუსიბლის თეატრში]] ([[ინგლისი]]). იგი იყო [[მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში|სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატის]] 78-ე გათამაშება და [[სნუკერის სეზონი 2014-2015|2014-2015 წლების სნუკერის სეზონის]] უკანასკნელი ტურნირი.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://snooker.org/res/index.asp?template=2&amp;season=2014|title=Tournament Calendar 2014/2015|publisher=Snooker.org|accessdate=16 January 2015}}&lt;/ref&gt; ბოლო სამი წლის განმავლობაში პირველად ტურნირს სპონსორობას გაუწევს Betfred, რომელიც ტურნირს აგრეთვე 2009—2012 წლებში სპონსორობდა.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Betfred to sponsor World Championship|url=http://www.worldsnooker.com/betfred-to-sponsor-world-championship/|work=worldsnooker.com|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|date=13 March 2015|accessdate=25 March 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Nunns|first=Hector|title=Betfred return as World Championship sponsors|url=http://www.inside-snooker.com/snooker/2015/3/13/betfred-return-as-world-championship-sponsors|publisher=Inside Snooker|date=13 March 2015|accessdate=25 March 2015|archive-date=2 აპრილი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402110012/http://www.inside-snooker.com/snooker/2015/3/13/betfred-return-as-world-championship-sponsors}}&lt;/ref&gt; ტურნირის ფინალს უხელმძღვანელა ოლივიერ მარტელი, რომელიც პირველი ბელგიელი გახდა, ვინც ეს გააკეთა.&lt;ref name=&quot;Final ref&quot;/&gt; მსოფლიო ჩემპიონი გახდა [[სტიუარტ ბინემი]], რომელმაც ფინალში [[შონ მერფი]]ს სძლია, ანგარიშით 18:15.

წელს ტიტულის დაცვას [[მარკ სელბი]] ცდილობდა,&lt;ref&gt;{{cite news|last=Weaver|first=Paul|title=Mark Selby beats Ronnie O'Sullivan 18–14 to win world snooker final|url=http://www.theguardian.com/sport/2014/may/05/mark-selby-ronnie-osullivan-world-snooker-final|work=[[The Guardian]]|publisher=Guardian News and Media|location=London|date=6 მაისი 2014|accessdate=16 January 2015}}&lt;/ref&gt; მაგრამ მეორე რაუნდში 9:13 დამარცხდა [[ენტონი მაკგილი|ენტონი მაკგილთან]] და გამოეთიშა ტურნირს. იგი [[კრუსიბლის წყევლა|კრუსიბლის წყევლის]] ქვეშ მოექცა&lt;ref&gt;{{cite news|title=Mark Selby conscious of 'Curse of the Crucible' ahead of title defence|url=http://www.rte.ie/sport/snooker/2015/0414/694084-selby_world-championship/||publisher=[[RTÉ Sport]]|date=14 April 2015|accessdate=16 April 2015}}&lt;/ref&gt;, რადგან მსოფლიო ჩემპიონატზე პირველი გამარჯვების მოპოვების შემდეგ ვერ მოახერხა ჩემპიონის ტიტულის დაცვა.

== ტურნირის შეჯამება ==

=== კვალიფიკაცია ===
ყოფილი მსოფლიო ჩემპიონები [[პიტერ ებდონი]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=World Championship qualifying: Peter Ebdon is knocked out|url=http://www.bbc.com/sport/0/snooker/32278659|publisher=[[BBC Sport]]|date=12 აპრილი 2015|accessdate=13 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt; [[სტივ დეივისი]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=World Championship: Steve Davis heavily beaten by Kurt Maflin|url=http://www.bbc.com/sport/0/snooker/32293337|publisher=[[BBC Sport]]|date=13 აპრილი 2015|accessdate=13 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt; და [[კენ დოერტი]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=World Championship: Ken Doherty goes out to Mark Davis|url=http://www.bbc.com/sport/0/snooker/32324312|publisher=[[BBC Sport]]|date=15 აპრილი 2015|accessdate=15 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt; საკვალიფიკაციო რაუნდებში დამარცხდნენ, ისევე როგორც ამ ტურნირის ექვსგზის ფინალისტი [[ჯიმი უაიტი]].&lt;ref&gt;{{cite news|last=Fraser|first=Stuart|title=Jimmy White suffers more heartbreak as The Whirlwind crashes out in World Snooker Championship qualifying|url=http://www.dailymail.co.uk/sport/othersports/article-3037758/Jimmy-White-suffers-heartbreak-Whirlwind-crashes-World-Snooker-Championship-qualifying.html?ITO=1490&amp;ns_mchannel=rss&amp;ns_campaign=1490|work=[[Daily Mail]]|publisher=[[DMG Media]]|location=London|date=13 აპრილი 2015|accessdate=13 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt;

=== პირველი რაუნდი ===
[[კრუსიბლის თეატრი|კრუსიბლის თეატრში]] პირველი რაუნდის დებიუტანტები იქნებიან [[კრეიგ სტიდმანი]],&lt;ref&gt;{{cite web|last=Hendon|first=Dave|title=Steadman hits dizzy heights|url=http://www.inside-snooker.com/snooker/2015/4/15/steadman-hits-dizzy-heights|publisher=Inside Snooker|date=15 აპრილი 2015|accessdate=16 აპრილი 2015|archive-date=16 აპრილი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150416122650/http://www.inside-snooker.com/snooker/2015/4/15/steadman-hits-dizzy-heights}}&lt;/ref&gt; [[ენტონი მაკგილი]],&lt;ref name=&quot;Inside_Debutants&quot;&gt;{{cite web|last=Hendon|first=Dave|title=Fab four heading for Crucible|url=http://www.inside-snooker.com/snooker/2015/4/15/fab-four-heading-for-crucible|publisher=Inside Snooker|date=15 აპრილი 2015|accessdate=16 აპრილი 2015|archive-date=16 აპრილი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150416122304/http://www.inside-snooker.com/snooker/2015/4/15/fab-four-heading-for-crucible}}&lt;/ref&gt; [[სტიუარტ კერინგტონი]],&lt;ref&gt;{{cite news|title=Grimsby cueman Carrington qualifies for World Championships|url=http://www.grimsbytelegraph.co.uk/Grimsby-cueman-qualifies-World-Championships/story-26340325-detail/story.html|work=[[Grimsby Telegraph]]|publisher=[[Local World]]|location=Grimsby|date=15 აპრილი 2015|accessdate=16 აპრილი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150416121643/http://www.grimsbytelegraph.co.uk/Grimsby-cueman-qualifies-World-Championships/story-26340325-detail/story.html|archivedate=2015-04-16}}&lt;/ref&gt; და [[კურტ მაფლინი]].&lt;ref name=&quot;Inside_Debutants&quot;/&gt; თუმცა მაკგილმა და კერინგტონმა კრუსიბლში 2006 წელს [[Pot Black#Junior Pot Black|Junior Pot Black-ზე]] უკვე ითამაშეს.&lt;ref name=&quot;Inside_Debutants&quot;/&gt;

== საპრიზო ფონდი ==
ტურნირის მთლიანი საპრიზო ფონდი [[ფუნტი სტერლინგი|£]]1 364 000-მდე გაიზარდა შარშანდელ £1 214 000-თან შედარებით. ამ წლის საპრიზო თანხის განაწილება მოცემულია ქვემოთ:&lt;ref&gt;{{cite web|title=Indicative Prize Money Rankings Schedule 2014/2015 Season|url=http://www.worldsnooker.com/staticFiles/a5/c1/0,,13165~180645,00.pdf|work=worldsnooker.com|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|format=PDF|date=12 მაისი 2014|accessdate=8 აპრილი 2015|archiveurl=https://www.webcitation.org/6PaUYMTRE?url=http://www.worldsnooker.com/staticFiles/a5/c1/0,,13165~180645,00.pdf|archivedate=2014-05-15}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Kalb|first=Rolf|title=Weltmeisterschaft – Turnier-Infos zu Weltmeisterschaft|url=https://de.eurosport.yahoo.com/news/weltmeisterschaft-turnier-infos-weltmeisterschaft-082321871--spt.html|publisher=[[Eurosport|Eurosport Deutschland]]|date=10 აპრილი 2015|accessdate=10 აპრილი 2015|language=German|archive-date=17 აპრილი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150417152504/https://de.eurosport.yahoo.com/news/weltmeisterschaft-turnier-infos-weltmeisterschaft-082321871--spt.html}}&lt;/ref&gt;
{{Col-begin|width=70%}}
{{Col-break|width=50%}}
*გამარჯვებული: £300 000
*ფინალისტი: £125 000
*ნახევარფინალი: £60 000
*მეოთხედფინალი: £30 000
*უკანასკნელი 16: £20 000
*უკანასკნელი 32: £12 000
*უკანასკნელი 48: £9 000
*უკანასკნელი 80: £6 000
{{Col-break|width=50%}}
*არასატელევიზიო უმაღლესი ბრეიკი: £1 000
*სატელევიზიო უმაღლესი ბრეიკი: £10 000
*ჯამში: £1 364 000
{{Col-end}}

== მთავარი ტურნირი ==
ქვემოთ მოცემული შედეგები თითოეული რაუნდისთვისა. ზოგიერთი მოთამაშის სახელის გასწვრივ ფრჩხილებში მოთავსებული რიცხვი აღნიშნავს მათ ადგილს მიმდინარე მსოფლიო რეიტინგში (თითოეულ ტურნირში მონაწილეობს 16 საუკეთესო მოთამაშე რეიტინგის მიხედვით და დამატებით საკვალიფიკაციო რაუნდიდან გასული 16 მოთამაშე).&lt;ref name=&quot;WPBSA draw&quot;&gt;{{cite web|title=World Championship 2015 Draw|url=http://3a43ed9bbf8e4c3a0092-e5ae3e47d460213726cd286f2f322a12.r38.cf3.rackcdn.com/e93ca439-6579-4a58-9ffd-99459c993be9.pdf|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|format=PDF|date=16 აპრილი 2015|accessdate=16 აპრილი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150416151503/http://3a43ed9bbf8e4c3a0092-e5ae3e47d460213726cd286f2f322a12.r38.cf3.rackcdn.com/e93ca439-6579-4a58-9ffd-99459c993be9.pdf|archivedate=2015-04-16}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Betfred World Snooker Championship 2015 Format|url=http://www.worldsnooker.com/tournaments/betfred-world-championship-2015/format/|work=worldsnooker.com|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|accessdate=7 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Snooker.org&quot;&gt;{{cite web|title=Betfred World Championship (2015)|url=http://snooker.org/res/index.asp?event=367|publisher=Snooker.org|accessdate=4 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt; პირველი რაუნდის კენჭისყრა გაიმართა Hallamshire Golf Club-ში 2015 წლის 16 აპრილს, უკანასკნელი საკვალიფიკაციო რაუნდის დასრულებიდან ერთი დღის შემდეგ.&lt;ref&gt;{{cite web|title=The Paul Hunter Foundation Celebrity Golf Day 2015|url=http://www.hallamshiregolfclub.co.uk/news/|publisher=Hallamshire Golf Club|date=27 February 2015|accessdate=15 აპრილი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150415053049/http://www.hallamshiregolfclub.co.uk/news/|archivedate=15 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citeweb|url= http://www.bbc.com/sport/0/snooker/32289287|title=  World Snooker Championship: Mark Selby plays Kurt Maflin|date=16 აპრილი 2015|work=BBC Sport|accessdate=16 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt;
{{სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატის რაუნდები
&lt;!--Date-Place/Player 1/ანგარიში 1/Player 2/ანგარიში 2 --&gt;
&lt;!-- LAST 32 --&gt;
&lt;!--Match1 --&gt;
|18 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[მარკ სელბი]] (1)'''|10|{{flagicon|NOR}} [[კურტ მაფლინი]]|9
&lt;!--Match2 --&gt;
|18 &amp; 19 აპრილი|{{flagicon|SCO}} [[სტივენ მაგუაიერი]] (16)|9|{{flagicon|SCO}} '''[[ენტონი მაკგილი]]'''|10
&lt;!--Match3 --&gt;
|22 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[ჯო პერი]] (9)'''|10|{{flagicon|CHN}} [[ზან ანდა]]|4
&lt;!--Match4 --&gt;
|22 &amp; 23 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[შონ მერფი]] (8)'''|10|{{flagicon|FIN}} [[რობინ ჰალი]]|3
&lt;!--Match5 --&gt;
|19 &amp; 20 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[ბარი ჰოკინსი]] (5)'''|10|{{flagicon|ENG}} [[მეტიუ სელტი]]|9
&lt;!--Match6 --&gt;
|21 აპრილი|{{flagicon|NIR}} '''[[მარკ ალენი]] (12)'''|10|{{flagicon|WAL}} [[რაიან დეი]]|3
&lt;!--Match7 --&gt;
|20 &amp; 21 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[ალისტერ კარტერი]] (13)'''|10|{{flagicon|SCO}} [[ალან მაკმანუსი]]|5
&lt;!--Match8 --&gt;
|19 &amp; 20 აპრილი|{{flagicon|AUS}} '''[[ნილ რობერტსონი]] (4)'''|10|{{flagicon|WAL}} [[ჯეიმი ჯონსი]]|2
&lt;!--Match9 --&gt;
|20 &amp; 21 აპრილი|{{flagicon|CHN}} '''[[დინ ჯუნხუი]] (3)'''|10|{{flagicon|ENG}} [[მარკ დევისი]]|7
&lt;!--Match10 --&gt;
|18 &amp; 19 აპრილი|{{flagicon|SCO}} '''[[ჯონ ჰიგინსი]] (14)'''|10|{{flagicon|ENG}} [[რობერტ მილკინსი]]|5
&lt;!--Match11 --&gt;
|18 &amp; 19 აპრილი|{{flagicon|HKG}} '''[[მარკო ფუ]] (11)'''|10|{{flagicon|ENG}} [[ჯიმი რობერტსონი]]|6
&lt;!--Match12 --&gt;
|22 &amp; 23 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[ჯად ტრამპი]] (6)'''|10|{{flagicon|ENG}} [[სტიუარტ კერინგტონი]]|6
&lt;!--Match13 --&gt;
|18 &amp; 19 აპრილი|{{flagicon|ENG}} [[რიკი უოლდენი]] (7)|8|{{flagicon|SCO}} '''[[გრემ დოტი]]'''|10
&lt;!--Match14 --&gt;
|20 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[სტიუარტ ბინემი]] (10)'''|10|{{flagicon|ENG}} [[რობი უილიამსი (სნუკერისტი)|რობი უილიამსი]]|7
&lt;!--Match15 --&gt;
|21 &amp; 22 აპრილი|{{flagicon|WAL}} [[მარკ უილიამსი]] (15)|2|{{flagicon|WAL}} '''[[მეთიუ სტივენსი]]'''|10
&lt;!--Match16 --&gt;
|21 &amp; 22 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[რონი ო’სალივანი]] (2)'''|10|{{flagicon|ENG}} [[კრეიგ სტიდმანი]]|3
&lt;!-- LAST 16 --&gt;
&lt;!--Match1 --&gt;
|23 &amp; 24 აპრილი|{{flagicon|ENG}} [[მარკ სელბი]] (1)|9|{{flagicon|SCO}} '''[[ენტონი მაკგილი]]'''|13
&lt;!--Match2 --&gt;
|26 &amp; 27 აპრილი|{{flagicon|ENG}} [[ჯო პერი]] (9)|5|{{flagicon|ENG}} '''[[შონ მერფი]] (8)'''|13
&lt;!--Match3 --&gt;
|24 &amp; 25 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[ბარი ჰოკინსი]] (5)'''|13|{{flagicon|NIR}} [[მარკ ალენი]] (12) |11
&lt;!--Match4 --&gt;
|25, 26 &amp; 27 აპრილი|{{flagicon|ENG}} [[ალისტერ კარტერი]] (13)|5|{{flagicon|AUS}} '''[[ნილ რობერტსონი]] (4)'''|13
&lt;!--Match5 --&gt;
|23, 24 &amp; 25 აპრილი|{{flagicon|CHN}} '''[[დინ ჯუნხუი]] (3)'''|13|{{flagicon|SCO}} [[ჯონ ჰიგინსი]] (14)|9
&lt;!--Match6 --&gt;
|26 &amp; 27 აპრილი|{{flagicon|HKG}} [[მარკო ფუ]] (11) |8|{{flagicon|ENG}} '''[[ჯად ტრამპი]] (6)'''|13
&lt;!--Match7 --&gt;
|24 &amp; 25 აპრილი|{{flagicon|SCO}} [[გრემ დოტი]]|5|{{flagicon|ENG}} '''[[სტიუარტ ბინემი]] (10)'''|13
&lt;!--Match8 --&gt;
|25, 26 &amp; 27 აპრილი|{{flagicon|WAL}} [[მეთიუ სტივენსი]]|5|{{flagicon|ENG}} '''[[რონი ო’სალივანი]] (2)'''|13
&lt;!-- QUARTER-FINALS --&gt;
&lt;!--Match1 --&gt;
|28 &amp; 29 აპრილი|{{flagicon|SCO}} [[ენტონი მაკგილი]]|8|{{flagicon|ENG}} '''[[შონ მერფი]] (8)'''|13
&lt;!--Match2 --&gt;
|28 &amp; 29 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[ბარი ჰოკინსი]] (5)'''|13|{{flagicon|AUS}} [[ნილ რობერტსონი]] (4)|12
&lt;!--Match3 --&gt;
|28 &amp; 29 აპრილი|{{flagicon|CHN}} [[დინ ჯუნხუი]] (3)|4|{{flagicon|ENG}} '''[[ჯად ტრამპი]] (6)'''|13
&lt;!--Match4 --&gt;
|28 &amp; 29 აპრილი|{{flagicon|ENG}} '''[[სტიუარტ ბინემი]] (10)'''|13|{{flagicon|ENG}} [[რონი ო'სალივანი]] (2)|9
&lt;!-- SEMI-FINALS --&gt;
&lt;!--Match1 --&gt;
|30 აპრილი, 1 &amp; 2 მაისი|{{flagicon|ENG}} '''[[შონ მერფი]] (8)'''|17|{{flagicon|ENG}} [[ბარი ჰოკინსი]] (5)|5
&lt;!--Match2 --&gt;
|30 აპრილი, 1 &amp; 2 მაისი|{{flagicon|ENG}} [[ჯად ტრამპი]] (6)|16|{{flagicon|ENG}} '''[[სტიუარტ ბინემი]] (10)'''|17
&lt;!-- FINAL --&gt;
|(მატჩი 35 ფრეიმისგან) [[კრუსიბლის თეატრი]], [[შეფილდი]], 3 &amp; 4 მაისი. რეფერი: [[ოლივიერ მარტელი]].&lt;ref name=&quot;Final ref&quot;&gt;{{cite web|title=Marteel to referee world final|url=http://www.worldsnooker.com/Marteel-to-referee-world-final/|work=worldsnooker.com|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|date=23 March 2015|accessdate=25 March 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Snooker.org&quot;/&gt;
| [[შონ მერფი]] (8)&lt;br /&gt;{{flagicon|ENG}}
| 15 – '''18'''
| '''[[სტიუარტ ბინემი]] (10)'''&lt;br /&gt;{{flagicon|ENG}}
| '''103'''–44, '''69'''–51, '''74'''–5, 0–105, 15–68, '''90'''–0, 7–55, 30–73, '''74'''–57, '''106'''–1, '''121'''–14, '''97'''–41, 1–76, 7–129, 0–113, '''76'''–0, 22–67, 4–87, 40–68, 0–112, 23–95, '''80'''–4, 0–87, '''84'''–0, 7–86, '''73'''–6, 6–102, '''75'''–55, '''68'''–29, '''76'''–0, 56-80, 3-68, 1-88 
| {{nowrap|მატჩის ხანგრძივობა: 09:53:23 (სთ:წთ:წმ)&lt;br/&gt;საშუალოდ ფრეიმის დრო: 17:33 (წთ:წმ)&lt;br/&gt;სენჩერი-ბრეიკები: 6 (მერფი 2, ბინგემი 4)&lt;br /&gt;მერფის უმაღლესი ბრეიკი: 121&lt;br /&gt;ბინგემის უმაღლესი ბრეიკი: 123}} 
|103–44, 69–51, 74–5, 0–'''105''', 15–'''68''', 90–0, 7–'''55''', 30–'''73''', 74–57, 106–1, 121–14, 97–41, 1–'''76''', 7–'''129''', 0–'''113''', 76–0, 22–'''67''', 4–'''87''', 40–'''68''', 0–'''112''', 23–'''95''', 80–4, 0–'''87''', 84–0, 7–'''86''', 73–6, 6–'''102''', 75–55, 68–29, 76–0, 56-'''80''', 3-'''68''', 1-'''88'''       
|{{flagicon|ENG}} [[სტიუარტ ბინემი]] გახდა 2015 წლის [[სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს გამარჯვებული
&lt;!-- Frame header info --&gt;
|მატჩები 19 ფრეიმისგან
|მატჩები 25 ფრეიმისგან
|მატჩები 25 ფრეიმისგან
|მატჩები 33 ფრეიმისგან
}}

== კვალიფიკაცია ==
კვალიფიკაციის 3 რაუნდი გაიმართა 2015 წლის 8—15 აპრილს [[შეფილდი|შეფილდში]], Ponds Forge International Sports Centre-ში ([[ინგლისი]]). ყველა მატჩი შედგებოდა 19 ფრეიმისგან.&lt;ref&gt;{{cite web|title=მსოფლიო ჩემპიონატი 2015 Qualifiers Draw|url=http://3a43ed9bbf8e4c3a0092-e5ae3e47d460213726cd286f2f322a12.r38.cf3.rackcdn.com/5637201e-debc-44b9-b9ce-f33bffe9c25e.pdf|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|ფორმატი=PDF|date=15 April 2015|accessdate=16 April 2015|archiveurl=https://www.webcitation.org/6XpE5nPkz?url=http://3a43ed9bbf8e4c3a0092-e5ae3e47d460213726cd286f2f322a12.r38.cf3.rackcdn.com/5637201e-debc-44b9-b9ce-f33bffe9c25e.pdf|archivedate=16 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Betfred მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში Qualifying Stages 2015 Provisional Format of Play|url=http://www.worldsnooker.com/staticFiles/c7/c8/0,,13165~182471,00.pdf|work=worldsnooker.com|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|ფორმატი=PDF|accessdate=6 April 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Betfred მსოფლიო ჩემპიონატი Qualifiers (2015)|url=http://www.snooker.org/res/index.asp?event=368|publisher=Snooker.org|accessdate=6 April 2015}}&lt;/ref&gt;

=== პირველი რაუნდი ===
{{col-begin}}
{{col-2}}
{| width=&quot;100%&quot; cellspacing=&quot;1&quot;
|-
!width=45%|
!width=10%|
!width=45%| 
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[მაიკლ უაიტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[სტივენ ჰოლუორთი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[კრეიგ სტიდმანი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|SCO}} [[რაის კლარკი]]
|-
| {{flagicon|THA}} '''[[ტეპჩაია უნ-ნოოჰი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[ბარი პინჩესი]]
|-
| {{flagicon|SCO}} '''[[ჯეიმი ბარნეტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|MLT}} [[ალექს ბორგი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მარკ კინგი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|SCO}} [[მაიკლ ლესლი]]
|-
| {{flagicon|SCO}} '''[[მარკუს კემპბელი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–2 || {{flagicon|BUL}} [[ივაილო პეკოვი]]
|-
| {{flagicon|CHN}} '''[[ცაო იუპენგი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|SCO}} [[როს მუირი]]
|-
| {{flagicon|SCO}} '''[[ენტონი მაკგილი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–3 || {{flagicon|IRN}} [[ჰუსეინ ვაფაეი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[მარტინ გოულდი]] || align=&quot;center&quot;| 6–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[ადამ დაფი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[სემ ბაირდი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|MLT}} [[ტონი დრაგო]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[რორი მაკლეოდი]] || align=&quot;center&quot;| 2–'''10''' || {{flagicon|CHN}} '''[[ტიან პანგფეი]]'''
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[ჯეიმი ჯონსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–3 || {{flagicon|ENG}} [[ეშლი კარტი]]
|-
| {{flagicon|NIR}} '''[[ჯერარდ გრინი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–4 || {{flagicon|ENG}} [[ელიოტ სლესორი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[ალფრედ ბარდენი|ალფი ბარდენი]] || align=&quot;center&quot;| 4–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[მიტჩელ მანი]]'''
|-
| {{flagicon|CHN}} [[ლიუ ჰაოტიანი]] || align=&quot;center&quot;| 8–'''10''' || {{flagicon|WAL}} '''[[ენდრიუ პაგეტი]]'''
|-
| {{flagicon|SCO}} '''[[ალან მაკმანუსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|ENG}} [[მაიკლ უესლი]]
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[რაიან დეი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|WAL}} [[ჯეიმი რაის კლარკი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ალექს დეივისი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|ENG}} [[მაიკლ გეორგიუ]]
|-
| {{flagicon|IND}} [[ადიტია მეჰტა]] || align=&quot;center&quot;| 7–'''10''' || {{flagicon|WAL}} '''[[ჯეკ ჯონზი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ჯეკ ლისოვსკი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|ENG}} [[ალან ტეილორი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[გარი უილსონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|SCO}} [[ედენ შარავი]]
|-
| {{flagicon|CHN}} '''[[ლი ჰანგი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–1 || {{flagicon|ENG}} [[კრის მელინგი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[სტიუარტ კერინგტონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|ENG}} [[ჯოილ უოლკერი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[პიტერ ებდონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|CHN}} [[ლუ ნინგი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ბენ ვულასტონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[შონ ო'სალივანი]]
|-
| {{flagicon|FIN}} '''[[რობინ ჰალი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–3 || {{flagicon|IRL}} [[მარტინ მაკ-კრადენი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[ნაიჯელ ბონდი]] || align=&quot;center&quot;| 3–'''10''' || {{flagicon|BRA}} '''[[იგორ ფიგუირედო]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[როდ ლოულერი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–4 || {{flagicon|ENG}} [[მაიკლ ტომლინსონი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მაიკ დუნი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–4 || {{flagicon|BRA}} [[იტარო სანტოსი]]
|-
| {{flagicon|CHN}} '''[[იუ დელუ]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–0 || {{flagicon|BEL}} [[ჰანს ბლანკაერტი]]
|-
| {{flagicon|SCO}} '''[[ფრეიზერ პატრიკი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–3 || {{flagicon|ENG}} [[ბრენდონ სერჯენტი]]
|-
| {{flagicon|SCO}} '''[[გრემ დოტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–4 || {{flagicon|SCO}} [[მარკ ოუენსი]]
|}
{{col-2}}
{| width=&quot;100%&quot; cellspacing=&quot;1&quot;
|-
!width=45%|
!width=10%|
!width=45%| 
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მარკ დევისი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–4 || {{flagicon|ENG}} [[ჯო ო'კონორი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ოლივე ლაინსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|ENG}} [[იან გლოვერი]]
|-
| {{flagicon|IRL}} [[დეივიდ მორისი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|WAL}} '''[[ლი უოკერი]]'''
|-
| {{flagicon|IRL}} '''[[კენ დოერტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[რაიან ევანზი]]
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[მეთიუ სტივენსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|QAT}} [[აჰმედ საიფი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[პიტერ ლაინსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|LAT}} [[როდიონ იუდინი]]
|-
| {{flagicon|NIR}} '''[[ჯო სუეილი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–4 || {{flagicon|SUI}} [[ალექსანდრ ურსენბახერი]]
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[დომინიკ დეილი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|ENG}} [[ჯონ ესტლი]]
|-
| {{flagicon|IRL}} '''[[ფერგალ ო'ბრაიენი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|ENG}} [[ჰამად მია]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[კრის ვაკელინი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|ENG}} [[ნიკო ელტონი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[ჯეიმი კოუპი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[სტივ დეივისი]]'''
|-
| {{flagicon|NOR}} '''[[კურტ მაფლინი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|ENG}} [[დეივიდ გრეისი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მარკ ჯოისი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|ENG}} [[იან ბარნსი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[ენტონი ჰემილტონი]] || align=&quot;center&quot;| 3–'''10''' || {{flagicon|CHN}} '''[[ზან ანდა]]'''
|-
| {{flagicon|CHN}} '''[[ზოუ იუელონგი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[ზაკ სიურეტი]]
|-
| {{flagicon|CHN}} '''[[ლიან ვენბო]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–4 || {{flagicon|ENG}} [[კრის ნორბერი]]
|-
| {{flagicon|CHN}} '''[[სიაო გუოდონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–1 || {{flagicon|SIN}} [[ონგ ია იუნი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ლაიამ ჰაიფილდი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–1 || {{flagicon|ENG}} [[ოლივერ ბრაუნი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[კაირენ უილსონი]] || align=&quot;center&quot;| 3–'''10''' || {{flagicon|THA}} '''[[თანავატ თირაპონგპაიბოონი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ჯიმი რობერტსონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|MAS}} [[თორ ჩუან ლეონგი]]
|-
| {{flagicon|THA}} '''[[დეშავატ პოომიაენგი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|WAL}} [[დენიელ უელსი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[რობი უილიამსი (სნუკერისტი)|რობი უილიამსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–3 || {{flagicon|ENG}} [[ლი პეიჯი]]
|-
| {{flagicon|THA}} '''[[ნოპონ საენგხამი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|GER}} [[ლუკას კლეკერსი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მაიკლ ჰოლტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–3 || {{flagicon|ENG}} [[სიდნეი უილსონი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მეტიუ სელტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|CHN}} [[ლუ ჩენვეი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ჯიმი უაიტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–3 || {{flagicon|THA}} [[ჯეიმზ უოტანა]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ტომ ფორდი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–2 || {{flagicon|ENG}} [[ენდრიუ ნორმანი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[დავიდ გილბერტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|ENG}} [[ჯორჯ პრაგნალი]]
|-
| {{flagicon|BEL}} '''[[ლუკა ბრესელი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–0 || {{flagicon|ENG}} [[საქიბ ნასირი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ენდრიუ ჰიგინსონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|SCO}} [[სკოტ დონალდსონი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[ჯეიმზ კეჰილი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|IOM}} '''[[დერილ ჰილი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[რობერტ მილკინსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|ENG}} [[უილიამ ლემონსი]]
|}
{{col-end}}

=== მეორე რაუნდი ===
{{col-begin}}
{{col-2}}
{| width=&quot;100%&quot; cellspacing=&quot;1&quot;
|-
!width=45%|
!width=10%|
!width=45%| 
|-
| {{flagicon|WAL}} [[მაიკლ უაიტი]] || align=&quot;center&quot;| 5–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[კრეიგ სტიდმანი]]'''
|-
| {{flagicon|THA}} [[ტეპჩაია უნ-ნოოჰი]] || align=&quot;center&quot;| 8–'''10''' || {{flagicon|SCO}} '''[[ჯეიმი ბარნეტი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მარკ კინგი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|SCO}} [[მარკუს კემპბელი]]
|-
| {{flagicon|CHN}} [[ცაო იუპენგი]] || align=&quot;center&quot;| 6–'''10''' || {{flagicon|SCO}} '''[[ენტონი მაკგილი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ადამ დაფი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|ENG}} [[სემ ბაირდი]]
|-
| {{flagicon|CHN}} [[ტიან პანგფეი]] || align=&quot;center&quot;| 5–'''10''' || {{flagicon|WAL}} '''[[ჯეიმი ჯონსი]]'''
|-
| {{flagicon|NIR}} [[ჯერარდ გრინი]] || align=&quot;center&quot;| 6–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[მიტჩელ მანი]]'''
|-
| {{flagicon|WAL}} [[ენდრიუ პაგეტი]] || align=&quot;center&quot;| 4–'''10''' || {{flagicon|SCO}} '''[[ალან მაკმანუსი]]'''
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[რაიან დეი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–2 || {{flagicon|ENG}} [[ალექს დეივისი]]
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[ჯეკ ჯონზი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|ENG}} [[ჯეკ ლისოვსკი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[გარი უილსონი]] || align=&quot;center&quot;| 7–'''10''' || {{flagicon|CHN}} '''[[ლი ჰანგი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[სტიუარტ კერინგტონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|ENG}} [[პიტერ ებდონი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[ბენ ვულასტონი]] || align=&quot;center&quot;| 6–'''10''' || {{flagicon|FIN}} '''[[რობინ ჰალი]]'''
|-
| {{flagicon|BRA}} '''[[იგორ ფიგუირედო]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–9 || {{flagicon|ENG}} [[როდ ლოულერი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[მაიკ დუნი]] || align=&quot;center&quot;| 7–'''10''' || {{flagicon|CHN}} '''[[იუ დელუ]]'''
|-
| {{flagicon|SCO}} [[ფრეიზერ პატრიკი]] || align=&quot;center&quot;| 2–'''10''' || {{flagicon|SCO}} '''[[გრემ დოტი]]'''
|}
{{col-2}}
{| width=&quot;100%&quot; cellspacing=&quot;1&quot;
|-
!width=45%|
!width=10%|
!width=45%| 
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მარკ დევისი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|ENG}} [[ოლივე ლაინსი]]
|-
| {{flagicon|WAL}} [[ლი უოკერი]] || align=&quot;center&quot;| 6–'''10''' || {{flagicon|IRL}} '''[[კენ დოერტი]]'''
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[მეთიუ სტივენსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–7 || {{flagicon|ENG}} [[პიტერ ლაინსი]]
|-
| {{flagicon|NIR}} '''[[ჯო სუეილი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–9 || {{flagicon|WAL}} [[დომინიკ დეილი]]
|-
| {{flagicon|IRL}} '''[[ფერგალ ო'ბრაიენი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[კრის ვაკელინი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[სტივ დეივისი]] || align=&quot;center&quot;| 1–'''10''' || {{flagicon|NOR}} '''[[კურტ მაფლინი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} [[მარკ ჯოისი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|CHN}} '''[[ზან ანდა]]'''
|-
| {{flagicon|CHN}} [[ზოუ იუელონგი]] || align=&quot;center&quot;| 5–'''10''' || {{flagicon|CHN}} '''[[ლიან ვენბო]]'''
|-
| {{flagicon|CHN}} '''[[სიაო გუოდონი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|ENG}} [[ლაიამ ჰაიფილდი]]
|-
| {{flagicon|THA}} [[თანავატ თირაპონგპაიბოონი]] || align=&quot;center&quot;| 6–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[ჯიმი რობერტსონი]]'''
|-
| {{flagicon|THA}} [[დეშავატ პოომიაენგი]] || align=&quot;center&quot;| 8–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[რობი უილიამსი (სნუკერისტი)|რობი უილიამსი]]'''
|-
| {{flagicon|THA}} [[ნოპონ საენგხამი]] || align=&quot;center&quot;| 2–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[მაიკლ ჰოლტი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მეტიუ სელტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[ჯიმი უაიტი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[ტომ ფორდი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[დავიდ გილბერტი]]
|-
| {{flagicon|BEL}} [[ლუკა ბრესელი]] || align=&quot;center&quot;| 3–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[ენდრიუ ჰიგინსონი]]'''
|-
| {{flagicon|IOM}} [[დერილ ჰილი]] || align=&quot;center&quot;| 6–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[რობერტ მილკინსი]]'''
|}
{{col-end}}

=== მესამე რაუნდი ===
{{col-begin}}
{{col-2}}
{| width=&quot;100%&quot; cellspacing=&quot;1&quot;
|-
!width=45%|
!width=10%|
!width=45%| 
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[კრეიგ სტიდმანი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|SCO}} [[ჯეიმი ბარნეტი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[მარკ კინგი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|SCO}} '''[[ენტონი მაკგილი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} [[ადამ დაფი]] || align=&quot;center&quot;| 8–'''10''' || {{flagicon|WAL}} '''[[ჯეიმი ჯონსი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} [[მიტჩელ მანი]] || align=&quot;center&quot;| 6–'''10''' || {{flagicon|SCO}} '''[[ალან მაკმანუსი]]'''
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[რაიან დეი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–6 || {{flagicon|WAL}} [[ჯეკ ჯონზი]]
|-
| {{flagicon|CHN}} [[ლი ჰანგი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[სტიუარტ კერინგტონი]]'''
|-
| {{flagicon|FIN}} '''[[რობინ ჰალი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–4 || {{flagicon|BRA}} [[იგორ ფიგუირედო]]
|-
| {{flagicon|CHN}} [[იუ დელუ]] || align=&quot;center&quot;| {{nowrap| 7–'''10'''}} || {{flagicon|SCO}} '''[[გრემ დოტი]]'''
|}
{{col-2}}
{| width=&quot;100%&quot; cellspacing=&quot;1&quot;
|-
!width=45%|
!width=10%|
!width=45%| 
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მარკ დევისი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–3 || {{flagicon|IRL}} [[კენ დოერტი]]
|-
| {{flagicon|WAL}} '''[[მეთიუ სტივენსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|NIR}} [[ჯო სუეილი]]
|-
| {{flagicon|IRL}} [[ფერგალ ო'ბრაიენი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|NOR}} '''[[კურტ მაფლინი]]'''
|-
| {{flagicon|CHN}} '''[[ზან ანდა]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–9 || {{flagicon|CHN}} [[ლიან ვენბო]]
|-
| {{flagicon|CHN}} [[სიაო გუოდონი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[ჯიმი რობერტსონი]]'''
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[რობი უილიამსი (სნუკერისტი)|რობი უილიამსი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–5 || {{flagicon|ENG}} [[მაიკლ ჰოლტი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} '''[[მეტიუ სელტი]]''' || align=&quot;center&quot;| '''10'''–8 || {{flagicon|ENG}} [[ტომ ფორდი]]
|-
| {{flagicon|ENG}} [[ენდრიუ ჰიგინსონი]] || align=&quot;center&quot;| 9–'''10''' || {{flagicon|ENG}} '''[[რობერტ მილკინსი]]'''
|}
{{col-end}}

== სენჩერი-ბრეიკები ==

=== საკვალიფიკაციო ეტაპი===
მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე გაკეთდა 83 [[სენჩერი-ბრეიკი]]:&lt;ref&gt;{{cite web|title=World Championship qualifiers: century breaks|url=http://livescores.worldsnookerdata.com/CenturyBreakList/Tournament/13833|work=worldsnookerdata.com|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|accessdate=8 აპრილი 2015|archiveurl=https://www.webcitation.org/6XpDNmrP6?url=http://livescores.worldsnookerdata.com/CenturyBreakList/Tournament/13833|archivedate=2015-04-16}}&lt;/ref&gt;
{{col-begin}}
{{col-2}}
* 140, 136, 123, 104 [[ტომ ფორდი]]
* 140, 116 [[კრეიგ სტიდმანი]]
* 140 [[დეივიდ მორისი]]
* 139, 138, 126, 125, 112 [[რობინ ჰალი]]
* 139, 114 [[გრემ დოტი]]
* 137, 134, 132 [[ზან ანდა]]
* 135 [[ტონი დრაგო]]
* 134, 134 [[ენდრიუ ჰიგინსონი]]
* 134, 109 [[სემ ბაირდი]]
* 134 [[სკოტ დონალდსონი]]
* 133, 100 [[იუ დელუ]]
* 132, 111 [[მარკ დევისი]]
* 131, 123 [[ტეპჩაია უნ-ნოოჰი]]
* 131, 106 [[მარკ კინგი]]
* 131 [[სიაო გუოდონი]]
* 130, 123 [[დავიდ გილბერტი]]
* 129, 120 [[დეშავატ პოომიაენგი]]
* 129 [[ბენ ვულასტონი]]
* 127 [[ენტონი მაკგილი]]
* 125, 110, 106, 102 [[ფერგალ ო'ბრაიენი]]
* 122, 108, 100 [[კურტ მაფლინი]]
* 122 [[ტიან პანგფეი]]
* 122 [[ჯეიმი ჯონსი]]
* 120, 118 [[ადამ დაფი]]
* 120, 110 [[ჯეკ ლისოვსკი]]
* 117 [[იგორ ფიგუირედო]]
{{col-2}}
* 116 [[მაიკლ უაიტი]]
* 116 [[ჯეიმი ბარნეტი]]
* 115, 113, 110, 103 [[ლიან ვენბო]]
* 115 [[რაიან დეი]]
* 115 [[ლაიამ ჰაიფილდი]]
* 113, 100 [[როდ ლოულერი]]
* 113 [[ლი ჰანგი]]
* 113 [[ჯო სუეილი]]
* 111, 103 [[ჯიმი რობერტსონი]]
* 110 [[ალან მაკმანუსი]]
* 108 [[ზოუ იუელონგი]]
* 108 [[ნოპონ საენგხამი]]
* 107 [[კრის ვაკელინი]]
* 106 [[პიტერ ლაინსი]]
* 106 [[ჯიმი უაიტი]]
* 105, 104 [[რობერტ მილკინსი]]
* 105 [[ეშლი კარტი]]
* 105 [[სტიუარტ კერინგტონი]]
* 101 [[მაიკლ ლესლი]]
* 101 [[მაიკლ ჰოლტი]]
* 101 [[მეტიუ სელტი]]
* 101 [[რობი უილიამსი (სნუკერისტი)|რობი უილიამსი]]
* 100 [[თანავატ თირაპონგპაიბოონი]]
* 100 [[ლუკა ბრესელი]]
* 100 [[დერილ ჰილი]]
{{col-end}}
&lt;!--===Televised stage centuries===
&lt;ref&gt;{{cite web|title=World Championship: century breaks|url=http://livescores.worldsnookerdata.com/CenturyBreakList/Tournament/13820|work=worldsnookerdata.com|publisher=[[World Professional Billiards and Snooker Association]]|accessdate=15 აპრილი 2015}}&lt;/ref&gt;--&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==
*{{Official website|www.worldsnooker.com/page/WorldChampionshipEvent}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში}}

[[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში]]
[[კატეგორია:2015 წელი სნუკერში]]</text>
      <sha1>sdm8qjwhd3sk1zyyzpy4zesrdy34cky</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონტენეგროს ენები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>307355</id>
    <revision>
      <id>5427141</id>
      <parentid>4940596</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:21:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427141</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3587" sha1="c6jd4n25e61d0jl6aglqhc23nvd944v" xml:space="preserve">'''მონტენეგროს ენები''' — [[მონტენეგრო]]ს 2007 წლის კონსტიტუციის მიხედვით აქვს მხოლოდ ერთი [[სახელმწიფო ენა]] – [[მონტენეგრული ენა|მონტენეგრული]]. [[2011]] წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმეტესობამ მშობლიურ ენად გამოაცხადა [[სერბული ენა|სერბული]] და მხოლოდ მოსახლეობის 37 %-მა მონტენეგრული. ლინგვისტური თვალსაზრისით ისინი ორივე [[სერბულ-ხორვატული ენა|სერბულ-ხორვატული ენის]] დიალექტებს წარმოადგენენ. მონტენეგრული ენის სტანდარტების დამუშავების პროცესი ჯერ არ დასრულებულა.

უმცირესობის ენებად აღიარებულია: [[ბოსნიური ენა|ბოსნიური]], [[ალბანური ენა|ალბანური]] და [[ხორვატული ენა|ხორვატული]]. ალბანური არის ასევე [[ულცინი]]ს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური ენა. ქვეყნის მასშტაბით ასევე არიან [[სლოვაკური ენა|სლოვაკურ ენაზე]] მოსაუბრეებიც. [[კოტორის ყურე]]სა და სანაპირო ზოლში ასევე ცხოვრობს რამდენიმე ასეული [[იტალიური ენა|იტალიურ]] ენოვანი მონტენეგროელი. ისინი არიან [[ვენეციის რესპუბლიკა|ვენეციის რესპუბლიკის]] დროს ჩამოსახლებული [[იტალიელები]]ს შთამომავლები.

მონტენეგრულის დამწერლობისთვის გამოიყენება როგორც [[ლათინური დამწერლობა]] ასევე [[კირილიცა]]ც. ქვეყანაში არის მზარდი პოლიტიკური მოძრაობა, რომლის მიზანია [[ევროკავშირი|ევროკავშირში]] შესვლის შემდეგ ხმარებაში დარჩეს მხოლოდ ლათინური დამწერლობა.

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.umsl.edu/services/govdocs/wofact2006/index.html CIA World Factbook]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220323101955/http://www.umsl.edu/services/govdocs/wofact2006/index.html |date=2022-03-23 }}

[[კატეგორია:ენები ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:მონტენეგროს ენები]]</text>
      <sha1>c6jd4n25e61d0jl6aglqhc23nvd944v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>313690</id>
    <revision>
      <id>5427267</id>
      <parentid>4766899</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:12:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427267</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32025" sha1="blxzcw9vmtljhinvjcc5ctjfgc96slk" xml:space="preserve">{{მთავარი|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014}}
{{ინფოდაფა საფეხბურთო მატჩი
| წარწერა                   = მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014
| სურათი                   =[[File:Philipp Lahm lifts the 2014 FIFA World Cup.jpg|250px]]
| შეჯიბრება                   = [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2014]]
| გუნდი1                   = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]]
| გუნდი1ქვეყანა        = {{flagicon|GER|size=30px}}
| გუნდი1ანგარიში              = 1
| გუნდი2                   = [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]]
| გუნდი2ქვეყანა        =  {{flagicon|ARG|size=30px}}
| გუნდი2ანგარიში              = 0
| დეტალები                 = [[დამატებითი დრო|დ.დ]]
| თარიღი                    = [[13 ივლისი]] [[2014]]
| სტადიონი                 = [[მარაკანა]]
| ქალაქი                    = [[რიო დე ჟანეირო]]
| მატჩის_ფეხბურთელი1ა      = [[მარიო გეცე]] {{flagicon|GER}}
| მატჩის_ფეხბურთელი1აწარწერა = 
| მატჩის_ფეხბურთელი1ბ      = 
| მატჩის_ფეხბურთელი1ბწარწერა = 
| მსაჯი                 = [[ნიკოლა რიცოლი]] (იტალია)
| დასწრება              =74 738
| ამინდი                 = ნაწილობრივ მოღრუბლული&lt;br /&gt;ტენიანობა 65% 
| წინა                = [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010: ფინალი|2010]]
| შემდეგი              = [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018: ფინალი|2018]]
}}

[[File:Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 -2014-07-13 (5).jpg|thumb|right|The final at the Maracanã]]
'''მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ფინალი''' —  [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|მუნდიალი 2014]]-ის ფინალური ტურნირის დასკვნითი მატჩი. გაიმართა 13 ივლისს. გერმანიამ დაამარცხა არგენტინა 1-0. მატჩის ერთადერთი გოლი გაიტანა მარიო გეცემ, დამატებით დროში. გეცემ, რომელიც შეცვლაზე შევიდა, მიიღო ასევე შეცვლაზე შესული შურლეს პასი მარცხენა ფლანგიდან, მიიღო მკერდზე და მარცხენა ფეხით გაიტანა გოლი. 

გერმანია ფინალში ასპარეზობდა მერვეჯერ, ხოლო არგენტინა მეხუთეჯერ. გერმანიას ჰქონდა ჩემპიონის სამი ტიტული, ხოლო არგენტინას — ორი. ეს იყო მესამე ფინალი, რომელიც არგენტინა-გერმანიას შორის გათამაშდა. მატჩი მონათლული იყო როგორც მსოფლიოს საუკეთესო ფეხბურთელისა (მესი) და საუკეთესო გუნდის (გერმანია) დაპირისპირება.&lt;ref name=&quot;uk.eurosport.yahoo.com&quot;&gt;[https://uk.eurosport.yahoo.com/blogs/the-rio-report/mueller-world-cup-superstar-messi-wishes-could-132854319.html]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://online.wsj.com/articles/the-world-cup-final-the-best-team-vs-the-best-player-1405115575 &quot;The World Cup Final: The Best Team vs. the Best Player&quot;]. Wall Street Journal. 15 ივლისი 2014&lt;/ref&gt;

გერმანიამ მეოთხედ მოიგო ჩემპიონატი, რითაც დაეწია იტალიას. ამასთან ეს იყო გერმანიის პირველი ტიტული [[გერმანიის გაერთიანება (1990)|გაერთიანების]] (1990) შემდეგ და ასევე პირველი შემთხვევა, როცა ევროპულმა გუნდმა მოიგო ჩემპიონატი [[ამერიკა]]ში.

==წინა შეხვედრები==
ამ ორ გუნდს შორის აქამდე 20 შეხვედრა იყო გამართული, აქედან 9 მოიგო არგენტინამ, 6 გერმანიამ და 5 დასრულდა ფრედ. გუნდები ექვსჯერ შეხვდნენ ერთმანეთს მსოფლიო შემპიონატზე, ხოლო ორჯერ ფინალში. ერთი ფინალი არგენტინას ჰქონდა მოგებული, ერთი კი გერმანიას. ეს შეხვედრა იყო ზედიზედ მესამე შეხვედრა ამ გუნდებისა მსოფლიო თასებზე. გერმანია და არგენტინა ერთმანეთს შეხვდნენ 2006 და 2010 წლებშიც, ორივეჯერ მეოთხედინალურ ეტაპზე და ორივეჯერ გერმანიამ მოიგო.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! წინა მატჩები მსოფლიო ჩემპიონატზე
|-
|
* [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1958#ჯგუფი 1|მუნდიალი 1958, ჯგუფი 1]], გერმანიამ დაამარცხა არგენტინა 3–1.
* [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1966#ჯგუფი 2|მუნდიალი 1966,ჯგუფი 2]], მატჩი დასრულდა ფრედ, 0-0. მატჩი გამოირჩეოდა არგენტინელთა უხეშობით გერმანელების წინააღმდეგ.
* [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986: ფინალი|მუნდიალი 1986, ფინალი]], [[დიეგო მარადონა|მარადონას]] არგენტინამ მოუგო გერმანიას 3–2 და მოიგო მეორე და ჯერჯერობით უკანასკნელი ტიტული. 
* [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990: ფინალი|მუნდიალი 1990, ფინალი]], გუნდები ზედიზედ მეორედ შეხვდნენ ერთმანეთს მუნდიალის ფინალში. ამჯერად გერმანიამ მოიგო არგენტინა 1–0 და მესამედ მოიპოვა ტიტული. ამ თამაშში მსაჯმა ორი არგენტინელი გააძევა და გერმანიის სასარგებლოდ დანიშნა საეჭვო პენალტი, რომლიდანაც იქნა ერთადერთი გოლი გატანილი.
* [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: პლეი-ოფი#გერმანია vs არგენტინა|მუნდიალი 2006, მეოთხედფინალი]], მატჩი 1-1 დასრულდა, პენალტების სერიაში 4-2 მოიგო გერმანიამ. 
* [[ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატი 2010 პლეი-ოფის ეტაპი#არგენტინა vs გერმანია|მუნდიალი 2010, მეოთხედფინალი]], გერმანიამ დაამარცხა მარადონას გაწვრთნილი არგენტინა 4-0 
|}

===ფეხბურთელები===
ფეხბურთელები, რომლებიც ამ ორი გუნდის წინა შეხვედრებში მონაწილეობდნენ:

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot;|
|-
|2006
|
* გერმანია: [[მიროსლავ კლოზე]], [[ფილიპ ლამი]], [[პერ მერტეზაკერი]], [[ლუკას პოდოლსკი]] და [[ბასტიან შვაინშტაიგერი]]
* არგენტინა: [[ხავიერ მასკერანო]], [[მაქსი როდრიგესი]], [[ლიონელ მესი]] და [[როდრიგო პალასიო]]
|-
|2010
|
* გერმანია: [[ჟერომ ბოატენგი]], [[სამი ხედირა]], მიროსლავ კლოზე, [[ტონი კროოსი]] (შეცვლიდან), ფილიპ ლამი, პერ მერტეზაკერი, [[თომას მიულერი]], [[მანუელ ნოიერი]], [[მესუთ ოზილი]], ლუკას პოდოლსკი და ბასტიან შვაინშტაიგერი
* არგენტინა: [[სერხიო აგუერო]] (შეცვლიდან), [[მარტინ დემიკელისი]], [[ანხელ დი მარია]], [[გონსალო იგუაინი]], ხავიერ მასკერანო, ლიონელ მესი, მაქსი როდრიგესი, და [[სერხიო რომერო]] ([[მარიანო ანდუხარი]] ასევე იყო განაცხადში)
|}

კლოზემ გაიტანა ერთი 2006 და ორი 2010 წელს, ხოლო მიულერმა გაიტანა პირველი გოლი 2010 წლის მატჩში. იოახიმ ლევი იყო მწვრთნელის ასისტენტი 2006 წელს და მთავარი მწვრთნელი 2010 და 2014 წლებში.

==გზა ფინალამდე==
{| style=&quot;width:100%;text-align:center&quot;
|- style=&quot;vertical-align:top;background:#9cf&quot;
!colspan=2 style=&quot;width:1*&quot;|გერმანია
!რაუნდი
!colspan=2 style=&quot;width:1*&quot;|არგენტინა
|- style=&quot;vertical-align:top;background:#c1e0ff&quot;
|ოპონენტი
|შედეგი
||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014#ჯგუფური ეტაპი|ჯგუფური ეტაპი]]
|ოპონენტი
|შედეგი
|-
|{{fb|POR}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი G#გერმანია vs პორტუგალია|4–0]]
|style=&quot;background:#c1e0ff&quot;|1-ლი ტური
|{{fb|BIH}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა vs ბოსნია-ჰერცეგოვინა|2–1]]
|-
|{{fb|GHA}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი G#გერმანია vs განა|2–2]]
|style=&quot;background:#c1e0ff&quot;|მე-2 ტური
|{{fb|IRN}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#არგენტინა vs ირანი|1–0]]
|-
|{{fb|USA}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი G#აშშ vs გერმანია|1–0]]
|style=&quot;background:#c1e0ff&quot;|მე-3 ტური
|{{fb|NGA}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F#ნიგერია vs არგენტინა|3–2]]
|-
|colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center&quot;|'''[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F|ჯგუფი G]]-ის გამარჯვებული'''
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
!width=&quot;190&quot;|გუნდი
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|თ|თამაში}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|მ|მოგება}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|ფ|ფრე}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|წ|წაგება}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|გატ|გატანილი}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|გაშ|გაშვებული}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|სხვ|სხვაობა}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|ქ|ქულა}}
|- style=&quot;background:#cfc&quot;
|align=left|'''{{fb|GER}}'''
|3||2||1||0||7||2||+5||'''7'''
|- style=&quot;background:#cfc&quot;
|align=left|{{fb|USA}}
|3||1||1||1||4||4||0||'''4'''
|-
|align=left|{{fb|POR}}
|3||1||1||1||4||7||−3||'''4'''
|-
|align=left|{{fb|GHA}}
|3||0||1||2||4||6||−2||'''1'''
|}
|style=&quot;background:#c1e0ff&quot;|ცხრილი 
|colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center&quot;|'''[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: ჯგუფი F|ჯგუფი F]]-ის გამარჯვებული'''
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
!width=&quot;190&quot;|გუნდი
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|თ|თამაში}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|მ|მოგება}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|ფ|ფრე}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|წ|წაგება}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|გატ|გატანილი}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|გაშ|გაშვებული}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|სხვ|სხვაობა}}
!width=&quot;20&quot;|{{Tooltip|ქ|ქულა}}
|- style=&quot;background:#cfc&quot;
|align=left|'''{{fb|ARG}}'''
|3||3||0||0||6||3||+3||'''9'''
|- style=&quot;background:#cfc&quot;
|align=left|{{fb|NGA}}
|3||1||1||1||3||3||0||'''4'''
|-
|align=left|{{fb|BIH}}
|3||1||0||2||4||4||0||'''3'''
|-
|align=left|{{fb|IRN}}
|3||0||1||2||1||4||−3||'''1'''
|}
|- style=&quot;vertical-align:top;background:#c1e0ff&quot;
|ოპონენტი
|შედეგი
||[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი|პლეი-ოფი]]
|ოპონენტი
|შედეგი
|-
|{{fb|ALG}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#გერმანია vs ალჟირი|2–1]] ([[დამატებითი დრო|დ.დ.]])
|style=&quot;background:#c1e0ff&quot;|მერვედფინალი
|{{fb|SUI}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა vs შვეიცარია|1–0]] ([[დამატებითი დრო|დ.დ.]])
|-
|{{fb|FRA}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#საფრანგეთი vs გერმანია|1–0]]
|style=&quot;background:#c1e0ff&quot;|მეოთხედფინალი
|{{fb|BEL}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#არგენტინა vs ბელგია|1–0]]
|-
|{{fb|BRA}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#ბრაზილია vs გერმანია|7–1]]
|style=&quot;background:#c1e0ff&quot;|ნახევარფინალი
|{{fb|NED}}
|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014: პლეი-ოფი#ნიდერლანდები vs არგენტინა|0–0]] ([[დამატებითი დრო|დ.დ.]]) (4–2 [[პენალტების სერია|პენ.]])
|}

==მატჩის ბურთი==
მატჩის ბურთი იყო ''Adidas Brazuca Final Rio'', რომელიც ტექნიკურად იგივე იყო, როგორიც ტურნირის ბურთი Adidas Brazuca, მხოლოდ განსხვავებული სახელითა და ფერთა დიზაინით.

==მსაჯები==
მატჩის მთავარი მსაჯი იყო იტალიელი ნიკოლა რიცოლი. მან ამავე ჩემპიონატზე განსაჯა ესპანეთი-ნიდერლანდების, ნიგერია-არგენტინის და არგენტინა-ბელგიის მატჩები. რიცოლი იყო ასევე მსაჯი 2010 წელს [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|ევროპა ლიგის]], ხოლო 2013 წელს [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგის]] ფინალებში. რიცოლი მესამე იტალიელი მსაჯია, რომელმაც მუნდიალის ფინალში იმსაჯა სერჯო გონელას (1978) და პიერლუიჯი კოლინას (2002) შემდეგ.

==მატჩი==
[[File:Germany and Argentina face off in the final of the World Cup 2014 -2014-07-13 (45).jpg|thumb|right|300px|გეცეს გააქვს გამარჯვების გოლი]]
ორივე გუნდმა მატჩი დაიწყო იმავე შემადგენლობით, რომლითაც ნახევარფინალებში ითამაშეს. ეად სასტარტო შემადგენლობაში იყო კრისტოფ კრამერი. მაგრამ კრამერი დაშავდა პირველი ტაიმში და ის შურლემ შეცვალა.

არგენტინელ გონსალო იგუაინს ჰქონდა გოლის გატანის შანსი პირველივე ტაიმში. მან ბურთი ტონი კროოსის შეცდომის გამო მიიღო, მაგრამ კარს ააცილა. იგუაინმა მაინც გაიტანა გოლი, მაგრამ თამაშგარეს წესის გამო ის არ ჩაითვალა. პირველი ტაიმის ბოლოს გატანა შეეძლო გერმანელ მცველ ჰოვედესს, რომლის თავური დარტყმის შემდეგ ბურთი ძელს მოხვდა. მეორე ტაიმის დასაწყისში თავისი შანსი გააცუდა ლიონელ მესიმ. დამატებით დროში კიდევ ერთ არგენტინელ თავდამსხმელს, როდრიგო პალასიოს შეეძლო გაეტანა, მაგრამ მანაც ააცილა. დამატებითი დროის დასაწყისში საგოლე შანსი ჰქონდა შურლესაც. 113-ე წუთზე მატჩის ერთადერთი გოლი შეცვლაზე შესულმა გეცემ გაიტანა. მან შურლეს პასი მიიღო და მარცხენა ფეხით გაიტანა გოლი. ის გახდა შეცვლაზე შესული პირველი მოთამაშე, რომელმაც ჩემპიონატის გამარჯვების გოლი გაიტანა. დამატებითი დროის მიწურულს მესის ჰქონდა შანსი, გაეტანა საჯარიმო დარტყმიდან, მაგრამ მან ბურთი ხარიხას მოარტყა.

===დეტალები===
{{Football box
|date=13 ივლისი 2014
|time=16:00 [[UTC−03:00|UTC−3]]
|team1={{fb-rt|GER}}
|score=1–0
|aet=yes
|report=[http://www.fifa.com/worldcup/matches/round=255959/match=300186501/report.html ანგარიში]
|team2={{fb|ARG}}
|goals1=[[მარიო გეცე|გეცე]] {{goal|113}}
|goals2=
|stadium=[[მარაკანა]], [[რიო დე ჟანეირო]]
|attendance=74 738
|referee=[[ნიკოლა რიცოლი]] (იტალია)
}}

{| width=92%
|-
|{{Football kit
 |pattern_la = _deutschland14h
 |pattern_b  = _ger14h
 |pattern_ra = _deutschland14h
 |pattern_sh = _deutschland14h
 |pattern_so = _DFB_14h
 |leftarm    = FFFFFF
 |body       = FFFFFF
 |rightarm   = FFFFFF
 |shorts     = FFFFFF
 |socks      = FFFFFF
 |title      = გერმანია
}}
|{{Football kit
 |pattern_la = _arg2014a
 |pattern_b  = _arg2014a
 |pattern_ra = _arg2014a
 |pattern_sh = _arg13a
 |pattern_so = _arg13a
 |leftarm    = 001363
 |body       = 001363
 |rightarm   = 001363
 |shorts     = 0020C2
 |socks      = 001363
 |title      = არგენტინა
}}
|}

{| width=&quot;100%&quot;
|valign=&quot;top&quot; width=&quot;40%&quot;|
{| style=&quot;font-size:90%&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot;
|-
!width=25| !!width=25|
|-
|GK ||'''1''' ||[[მანუელ ნოიერი]]
|-
|RB ||'''16'''||[[ფილიპ ლამი]] {{კაპიტანი}}
|-
|CB ||'''20'''||[[ჟერომ ბოატენგი]]
|-
|CB ||'''5''' ||[[მატს ჰუმელსი]]
|-
|LB ||'''4''' ||[[ბენედიქტ ჰოვედესი]]|| {{yel|34}}
|-
|CM ||'''23'''||[[კრისტოფ კრამერი]] || || {{suboff|31}}
|-
|CM ||'''7''' ||[[ბასტიან შვაინშტაიგერი]] || {{yel|29}}
|-
|CM ||'''18'''||[[ტონი კროოსი]]
|-
|RW ||'''13'''||[[თომას მიულერი]]
|-
|LW ||'''8''' ||[[მესუთ ოზილი]] || || {{suboff|120}}
|-
|CF ||'''11'''||[[მიროსლავ კლოზე]] || || {{suboff|88}}
|-
|colspan=3|'''შეცვლები:'''
|-
|DF ||'''2''' ||[[კევინ გროსკროიცი]]
|-
|DF ||'''3''' ||[[მათიას გინტერი]]
|-
|FW ||'''9''' ||[[ანდრე შურლე]] || || {{subon|31}}
|-
|FW ||'''10'''||[[ლუკას პოდოლსკი]]
|-
|GK ||'''12'''||[[რონ-რობერტ ცილერი]]
|-
|MF ||'''14'''||[[იულიან დრაქსლერი]]
|-
|DF ||'''15'''||[[ერიკ დურმი]]
|-
|DF ||'''17'''||[[პერ მერტეზაკერი]] || || {{subon|120}}
|-
|MF ||'''19'''||[[მარიო გეცე]] || || {{subon|88}}
|-
|GK ||'''22'''||[[რომან ვაიდენფელერი]]
|-
|MF ||'''6''' ||''[[სამი ხედირა]] (დაშავებული)''
|-
|DF ||'''21'''||''[[შხოდრან მუსტაფი]] (დაშავებული)''
|-
|colspan=3|'''მწვრთნელი:'''
|-
|colspan=3|[[იოახიმ ლევი]]
|}
|valign=&quot;top&quot;|[[File:GER-ARG 2014-07-13.svg|300px]]
|valign=&quot;top&quot; width=&quot;50%&quot;|
{| style=&quot;font-size:90%;margin:auto&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot;
|-
!width=25| !!width=25|
|-
|GK ||'''1''' ||[[სერხიო რომერო]]
|-
|RB ||'''4''' ||[[პაბლო საბალეტა]]
|-
|CB ||'''15'''||[[მარტინ დემიკელისი]]
|-
|CB ||'''2''' ||[[ესეკიელ გარაი]]
|-
|LB ||'''16'''||[[მარკოს როხო]]
|-
|CM ||'''14'''||[[ხავიერ მასკერანო]] || {{yel|64}}
|-
|CM ||'''6''' ||[[ლუკას ბილია]]
|-
|RW ||'''8''' ||[[ენცო პერესი]]|| || {{suboff|86}}
|-
|LW ||'''22'''||[[ესეკიელ ლავესი]]|| || {{suboff|46}}
|-
|SS ||'''10'''||[[ლიონელ მესი]] {{კაპიტანი}}
|-
|CF ||'''9''' ||[[გონსალო იგუაინი]] || || {{suboff|78}}
|-
|colspan=3|'''შეცვლები:'''
|-
|DF ||'''3''' ||[[უგო კამპანიარო]]
|-
|MF ||'''5''' ||[[ფერნანდო გაგო]] || || {{subon|86}}
|-
|MF ||'''7''' ||[[ანხელ დი მარია]] (დაშავებული)''
|-
|MF ||'''11'''||[[მაქსი როდრიგესი]]
|-
|GK ||'''12'''||[[აგუსტინ ორიონი]]
|-
|MF ||'''13'''||[[აუგუსტო ფერნანდესი]]
|-
|DF ||'''17'''||[[ფედერიკო ფერნანდესი]]
|-
|FW ||'''18'''||[[როდრიგო პალასიო]]|| || {{subon|78}}
|-
|MF ||'''19'''||[[რიკარდო ალვარესი]]
|-
|FW ||'''20'''||[[სერხიო აგუერო]] || {{yel|65}} || {{subon|46}}
|-
|GK ||'''21'''||[[მარიანო ანდუხარი]]
|-
|DF ||'''23'''||[[ხოსე მარია ბასანტა]]
|-
|colspan=3|'''მწვრთნელი:'''
|-
|colspan=3|[[ალეხანდრო საბელა]]
|}
|}

{| style=&quot;width:100%;font-size:90%&quot;
|
'''საუკეთესო მოთამაშე:'''
&lt;br /&gt;[[მარიო გეცე]] (გერმანია)

'''მთავარი მსაჯი:'''
&lt;br /&gt;ნიკოლა რიცოლი (იტალია)

'''თანამსაჯები:'''
&lt;br /&gt;რენატო ფავერანი (იტალია)
&lt;br /&gt;ანდრეა სტეფანი (იტალია)
&lt;br /&gt;'''მეოთხე მსაჯი:'''
&lt;br /&gt;კარლოს ვერა (ეკვადორი)
&lt;br /&gt;'''მეხუთე მსაჯი:'''
&lt;br /&gt;კრისტიან ლესკანო (ეკვადორი)
|style=&quot;width:60%;vertical-align:top&quot;|
|}

===სტატისტიკა===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
!width=130|
!width=70|გერმანია
!width=70|არგენტინა
|-
!scope=row|გოლი 
|1||0
|-
!scope=row|დარტყმა
|10||10
|-
!scope=row|დარტყმა კარში
|7||2
|-
!scope=row|ბურთის ფლობა 
|60%||40%
|-
!scope=row|კუთხურები 
|5||3
|-
!scope=row|ჯარიმა
|20||16
|-
!scope=row|თამაშგარეები
|3||2
|-
!scope=row|სეივი
|2||6
|-
!scope=row|ყვითელი ბარათები 
|2||2
|-
!scope=row|წითელი ბარათები 
|0||0
|}


{{გამარჯვებულები|fb|მსოფლიო ჩემპიონატის გამარჯვებული|გერმანია|მეოთხე}}

==რეაქცია ბრაზილიაში ==
არგენტინელებისა და ბრაზილიელების საფეხბურთო დაპირისპირების გამო, ადგილობრივები ფინალში გერმანიას გულშემატკივრობდნენ, მიუხედავად იმისა, რომ გერმანიამ ნახევარფინალში ბრაზილია 7-1 დაამარცხა. ამასთან, გერმენელები ღირსეულად შეხვდნენ მასპინძლების დამარცხებას, ხოლო არგენტინის ფანებმა სიხარულით აღნიშნეს ბრაზილიის გავარდნა. ბრაზილიელ გულშემატკივრებს განსაკუთრებით უხაროდათ, რომ მათ მშობლიურ ქვეყანაში და მათთვის განსაკუთრებული მნიშვნელობის მქონე სტადიონ მარაკანაზე არგენტინამ ვერ შეძლო ჩემპიონის ტიტულის მოპოვება&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Young|first1=James|title=Brazil falls short, but its World Cup provides unforgettable theater|url=http://www.si.com/soccer/planet-futbol/2014/07/13/brazil-world-cup-final-germany-argentina-rio-maracana-memories|work=Sports Illustrated|date=13 ივლისი 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Brunner|first1=Cody|title=Argentina's World Cup final loss to Germany gives Brazil something to cheer about|url=http://sports.yahoo.com/news/argentina-s-world-cup-final-loss-to-germany-gives-brazil-something-to-cheer-about-015701180-soccer.html|publisher=[[Yahoo]]|date=13 ივლისი 2014|access-date=13 ივლისი 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612143408/https://sports.yahoo.com/news/argentina-s-world-cup-final-loss-to-germany-gives-brazil-something-to-cheer-about-015701180-soccer.html|archivedate=12 ივნისი 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Brazilians Go Back to Real Life|url=http://www.nytimes.com/2014/07/14/sports/worldcup/world-cup-2014-brazil-was-embarrassed-but-an-argentina-victory-would-have-been-intolerable.html?_r=0|work=[[The New York Times]]|date=13 ივლისი 2014}}&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო|2}}

{{მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}}
{{მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014}}

[[კატეგორია:მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2014|ფინალი]]
[[კატეგორია:მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფინალები]]</text>
      <sha1>blxzcw9vmtljhinvjcc5ctjfgc96slk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მსოფლიოს ქვეყნები და ტერიტორიები მოსახლეობის მიხედვით</title>
    <ns>0</ns>
    <id>319474</id>
    <revision>
      <id>5427302</id>
      <parentid>5405143</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:51:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427302</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="96172" sha1="jik6ytmdm7hi35d06aoyg9g6y9pjcuh" xml:space="preserve">{{განახლება}}{{გასაწმენდი}}
== ქვეყნები და ტერიტორიები მოსახლეობის მიხედვით ==
სიაში მოცემულია [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია|გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის]] წევრი და გაეროს გენერალური ასამბლეის დამკვირვებლის სტატუსით მყოფი ქვეყნები.
შენიშვნა: ყველა დამოკიდებული ტერიტორია ან ქვეყანა, რომლებიც სუვერენული სახელმწიფოს ნაწილები არიან ნაჩვენებია ''კურსივით''.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:right&quot;
|-
!data-sort-type=&quot;number&quot;|ადგილი!!ქვეყანა (ან დამოკიდებული ტერიტორია)!!მოსახლეობა!!თარიღი!!მსოფლიო მოსახლეობის %!!class=unsortable|
|-
|1
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|ჩინეთი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;მონაცემები მოცემულია [[კონტინენტური ჩინეთი]]ს მიხედვით, ჩინეთის სპეციალური ადმინისტრაციული რეგიონების [[ჰონგ-კონგი]]ს და [[მაკაო]]ს გარეშე.&lt;/ref&gt;
|1 861 000 000
|24 თებერვალი, 2023
|18.32%
| style=&quot;text-align:left;&quot; |National population clock&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://data.stats.gov.cn/english/|title=National Data|website=data.stats.gov.cn|access-date=2019-11-22}}&lt;/ref&gt;
|-
|2
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|ინდოეთი}}
|1 428 000 000
|24 თებერვალი, 2023 
|17.79%
| style=&quot;text-align:left;&quot; |National population clock&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://data.gov.in/|title=data.gov.in|website=data.gov.in}}&lt;/ref&gt;
|-
|3
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{დროშა|ამერიკის შეერთებული შტატები}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Population of the [[States of the United States|50 states]] and the [[District of Columbia]].&lt;/ref&gt;
|332 635 846
|24 თებერვალი, 2020
|4.24%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|National population clock&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.census.gov/popclock/|title=Population Clock|website=www.census.gov}}&lt;/ref&gt;
|-
|4
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{დროშა|ინდონეზია}}
|266 911 900
|1 ივლისი, 2019
|3.44%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|National annual projection&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.bps.go.id/|title=Badan Pusat Statistik|website=www.bps.go.id}}&lt;/ref&gt;
|-
|4
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{flaglist|ნიგერია}}
|230 657 758
|1 ივლისი, 2019
|2.59%
| style=&quot;text-align:left;&quot; |UN projection&lt;ref name=&quot;unpop&quot;&gt;{{Cite web|url=https://population.un.org/wpp/Download/Files/1_Indicators%20(Standard)/EXCEL_FILES/1_Population/WPP2019_POP_F01_1_TOTAL_POPULATION_BOTH_SEXES.xlsx|title=World Population Prospects 2019|author=United Nations|accessdate=2020-02-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210227235642/https://population.un.org/wpp/Download/Files/1_Indicators%20(Standard)/EXCEL_FILES/1_Population/WPP2019_POP_F01_1_TOTAL_POPULATION_BOTH_SEXES.xlsx|archivedate=2021-02-27}}&lt;/ref&gt;
|-
|5
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|პაკისტანი}}
|218 730 520
|24 თებერვალი, 2020
|2.82%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|2017 წლის აღწერა&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.pbscensus.gov.pk/|title=PROVISIONAL SUMMARY RESULTS OF 6TH POPULATION AND HOUSING CENSUS-2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171015113737/http://www.pbscensus.gov.pk/|archive-date=2017-10-15|accessdate=2020-02-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171015113737/http://www.pbscensus.gov.pk/|archivedate=2017-10-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|6
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბრაზილია}}
|211 169 019
|24 თებერვალი, 2020
|2.72%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|National population clock&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibge.gov.br/apps/populacao/projecao/index.html|title=IBGE &amp;#124; Projeção da população|website=www.ibge.gov.br}}&lt;/ref&gt;
|-
|8
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბანგლადეში}}
|168 158 132
|24 თებერვალი, 2020
|2.16%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|National population clock&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.bbs.gov.bd/Home.aspx|title=Bangladesh Bureau of Statistics|date=September 4, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110904045106/http://www.bbs.gov.bd/Home.aspx|archive-date=2011-09-04|accessdate=2015-09-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110904045106/http://www.bbs.gov.bd/Home.aspx|archivedate=2011-09-04}}&lt;/ref&gt;
|-
|9
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|რუსეთი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;The population of [[Russia]] includes [[Crimea]] and [[Sevastopol]]; (see [http://demoscope.ru/weekly/app/popclock/popclock.php] – Official population clock).&lt;/ref&gt;
|146 780 720
|1 ივლისი, 2019
|1.89%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|10
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მექსიკა}}
|130 222 814
|5 მაისი 2017
|1.74%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|11
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|იაპონია
}}
|126 045 211
|5 მაისი 2017
|1.66%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|12
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ეთიოპია}}
|104 344 901
|5 მაისი 2017
|1.4%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|13
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ფილიპინები}}
|103 796 831
|5 მაისი 2017
|1.28%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|14
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ვიეტნამი}}
|95 414 639
|5 მაისი 2017
|1.24%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|15
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ეგვიპტე}}
|95 215 101
|5 მაისი 2017
|1.23%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|16
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა}}
|82 242 685
|5 მაისი 2017
|1.12%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|17
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ირანი}}
|80,945,18
|5 მაისი 2017
|1.08%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|18
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გერმანია}}
|80,636,124
|5 მაისი 2017
|1.07%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|19
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|თურქეთი}}
|80,417,525
|5 მაისი 2017
|1.06%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|PopulationPyramid.net
|-
|20
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|საფრანგეთი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;It not only refers to the population of European or Metropolitan France, but it aso includes the overseas departments (in [[French language|French]], ''(Départements d'outre-mer,'' DOM), which are French Guiana ''(Guyane)'': 239,648, Guadeloupe: 403,314, Martinique: 388,364 and Réunion: 833,944[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/france-departements.asp?annee=2012#top]. The overseas collectivities ''(Collectivités d'outre-mer'', COM) are also included: French Polynesia ''(Polynésie française)'': 274,217[http://www.insee.fr/fr/themes/detail.asp?ref_id=populegalescom&amp;page=recensement/populegalescom/popsubpolynesie.htm], New Caledonia ''(Nouvelle-Calédonie)'': 320,595[http://www.insee.fr/fr/themes/detail.asp?ref_id=populegalescom&amp;page=recensement/populegalescom/popprovincenouvellecaledonie.htm], Saint-Barthélemy: 9,269[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/com.asp?dep=977], Saint Martin: 36,522[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/com.asp?dep=978], Saint Pierre and Miquelon ''(Saint-Pierre-et-Miquelon)'': 6,299[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/com.asp?dep=975], Wallis and Futuna ''(Wallis-et-Futuna)'': 12,867[http://www.insee.fr/fr/themes/detail.asp?ref_id=populegalescom&amp;page=recensement/populegalescom/popcircwallisetfutuna.htm]and Mayotte: 217,091[http://www.insee.fr/fr/themes/detail.asp?ref_id=populegalescom&amp;page=recensement/populegalescom/popcommayotte.htm] the combined population of the overseas department and collectivities is 2,742,000 with the population of metropolitan France 64,345,000 [http://www.insee.fr/fr/bases-de-donnees/bsweb/serie.asp?idbank=000436387] the total population of [[France]] stood at 67,087,000.&lt;/ref&gt;
|66,237,000
|1 სექტემბერი, 2015
|0.91%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/bases-de-donnees/bsweb/serie.asp?idbank=001641607 Monthly official estimate]
|-
|21
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტაილანდი}}
|65,104,000
|1 ივლისი, 2015
|0.9%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ipsr.mahidol.ac.th/ipsrbeta/en/Gazette.aspx Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150629165431/http://www.ipsr.mahidol.ac.th/ipsrbeta/en/Gazette.aspx |date=2015-06-29 }}
|-
|22
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გაერთიანებული სამეფო}}
|64,800,000
|1 ივლისი, 2015
|0.89%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ons.gov.uk/ons/rel/pop-estimate/population-estimates-for-uk--england-and-wales--scotland-and-northern-ireland/mid-2014/rft---mid-2014-population-estimates-analysis-tool.zip Annual official estimate]{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}
|-
|23
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|იტალია}}
|60,725,000
|30 აპრილი, 2015
|0.83%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://demo.istat.it/bilmens2015gen/index.html Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161103161813/http://demo.istat.it/bilmens2015gen/index.html |date=2016-11-03 }}
|-
|24
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა}}
|54,956,900
|1 ივლისი, 2015
|0.76%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statssa.gov.za/publications/P0302/P03022015.pdf Annual official estimate]
|-
|25
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მიანმარი}}
|53,897,000
|1 ივლისი, 2015
|0.74%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|26
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტანზანია}}
|53,470,000
|1 ივლისი, 2015
|0.74%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|27
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სამხრეთი კორეა}}
|51,465,228
|1 აგვისტო, 2015
|0.71%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://rcps.egov.go.kr:8081/jsp/stat/ppl_stat_jf.jsp Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110303195830/http://rcps.egov.go.kr:8081/jsp/stat/ppl_stat_jf.jsp |date=2011-03-03 }}
|-
|28
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კოლუმბია}}
|48,324,700
|28 სექტემბერი, 2015
|0.664%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.dane.gov.co/reloj/reloj_animado.php Official population clock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120114091321/http://www.dane.gov.co/reloj/reloj_animado.php |date=2012-01-14 }}
|-
|29
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ესპანეთი}}
|46,439,864
|1 იანვარი, 2015
|0.64%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.es/inebaseDYN/cp30321/cp_inicio.htm Official estimate]
|-
|30
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კენია}}
|46,050,000
|1 ივლისი, 2015
|0.63%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|31
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|არგენტინა}}
|43,131,966
|1 ივლისი, 2015
|0.59%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.indec.mecon.ar/nuevaweb/cuadros/2/proyeccionesyestimaciones_nac_2010_2040.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140912104325/http://www.indec.mecon.ar/nuevaweb/cuadros/2/proyeccionesyestimaciones_nac_2010_2040.pdf |date=2014-09-12 }}
|-
|32
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|უკრაინა}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Not including [[Crimea]] and [[Sevastopol]].&lt;/ref&gt;
|42,813,557	
|1 აგვისტო, 2015
|0.59%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://database.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/eng/news/op_popul_e.asp Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160808023040/http://database.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/eng/news/op_popul_e.asp |date=2016-08-08 }}
|-
|33
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ალჟირი}}
|39,500,000
|1 იანვარი, 2015
|0.54%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ons.dz/-Demographie-.html Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120306220607/http://www.ons.dz/-Demographie-.html |date=2012-03-06 }}
|-
|34
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|პოლონეთი}}
|38,484,000
|31 დეკემბერი, 2014
|0.53%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://stat.gov.pl/en/basic-data/ Official estimate]
|-
|35
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სუდანი}}
|38,435,252
|1 ივლისი, 2015
|0.53%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://cbs.gov.sd/en/files.php?id=7#&amp;panel1-1 Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113142840/http://cbs.gov.sd/en/files.php?id=7#&amp;panel1-1 |date=2014-11-13 }}
|-
|36
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ერაყი}}
|36,004,552
|1 ივლისი, 2014
|0.5%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.mofamission.gov.iq/nld/ab/articledisplay.aspx?gid=1&amp;id=14075 Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140208014232/http://www.mofamission.gov.iq/ |date=2014-02-08 }}
|-
|37
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კანადა}}
|35,749,600
|1 აპრილი, 2015
|0.49%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statcan.gc.ca/start-debut-eng.html Official estimate]
|-
|38
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|უგანდა}}
|34,856,813
|28 აგვისტო, 2014
|0.48%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ubos.org/onlinefiles/uploads/ubos/NPHC/NPHC%202014%20PROVISIONAL%20RESULTS%20REPORT.pdf Preliminary 2014 census result]
|-
|39
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მაროკო}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;It ''excludes'' the population of the [[disputed territory]] of the [[Western Sahara]] (the so-called [[Sahrawi Arab Democratic Republic]]). If it was included, the [[Morocco|Moroccan]] September 2014 census would result in 33,848,242 inhabitants.&lt;/ref&gt;
|33,337,529
|1 სექტემბერი, 2014
|0.46%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.hcp.ma/downloads/RGPH-2014_t17441.html Preliminary 2014 census result]
|-
|40
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|საუდის არაბეთი}}
|31,521,418
|1 ივლისი, 2015
|0.43%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.cdsi.gov.sa/pdf/PopulationEstimates2010-2025-admareas.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160509155043/http://www.cdsi.gov.sa/ar/indicators/1 |date=2016-05-09 }}
|-
|41
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|პერუ}}
|31,151,643
|1 ივლისი, 2015
|0.43%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.inei.gob.pe/media/MenuRecursivo/Cap03020.xls Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924034728/http://www.inei.gob.pe/media/MenuRecursivo/Cap03020.xls |date=2015-09-24 }}
|-
|42
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|უზბეკეთი}}
|31,022,500
|1 იანვარი, 2015
|0.43%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.uz/ Official estimate]
|-
|43
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მალაიზია}}
|30,719,000
|28 სექტემბერი, 2015
|0.422%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statistics.gov.my Official population clock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080611041219/http://www.statistics.gov.my/ |date=2008-06-11 }}
|-
|44
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ვენესუელა}}
|30,620,404
|1 ივლისი, 2015
|0.42%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.gov.ve/documentos/Demografia/SituacionDinamica/Proyecciones/xls/Nacional.xls Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190403071317/http://www.ine.gov.ve/documentos/Demografia/SituacionDinamica/Proyecciones/xls/Nacional.xls |date=2019-04-03 }}
|-
|45
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ნეპალი}}
|28,037,904
|1 ივლისი, 2015
|0.39%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://cbs.gov.np/wp-content/uploads/2014/10/Population-Projection-2011-2031.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150425141819/http://cbs.gov.np/wp-content/uploads/2014/10/Population-Projection-2011-2031.pdf |date=2015-04-25 }}
|-
|46
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|განა}}
|27,043,093
|1 ივლისი, 2014
|0.37%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statsghana.gov.gh/docfiles/2010phc/National%20Population%20Projection_2010%20to%202014.pdf Official annual projection]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140801150513/http://www.statsghana.gov.gh/docfiles/2010phc/National%20Population%20Projection_2010%20to%202014.pdf |date=2014-08-01 }}
|-
|47
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ავღანეთი}}
|26,023,100
|2013-2014
|0.36%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://cso.gov.af/Content/files/Population(3).pdf Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150909120943/http://cso.gov.af/Content/files/Population(3).pdf |date=2015-09-09 }}
|-
|48
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|იემენი}}
|25,956,000
|1 ივლისი, 2014
|0.36%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.cso-yemen.org/publiction/yearbook2011/population.xls Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121009023840/http://www.cso-yemen.org/publiction/yearbook2011/population.xls |date=2012-10-09 }}
|-
|49
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მოზამბიკი}}
|25,727,911
|1 ივლისი, 2015
|0.35%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.gov.mz/estatisticas/estatisticas-demograficas-e-indicadores-sociais/projeccoes-da-populacao/populacao-projectada-por-distritos-maputo-cidade-2007_2040.xls/at_download/file Annual official projection]
|-
|50
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჩრდილოეთი კორეა}}
|25,155,000
|1 ივლისი, 2015
|0.35%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|51
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ანგოლა}}
|24,383,301
|16 მაისი, 2014
|{{#expr: 24383301/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.gov.ao Preliminary 2014 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151126193220/http://www.ine.gov.ao/ |date=2015-11-26 }}
|-
|52
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ავსტრალია}}
|23,911,000
|28 სექტემბერი, 2015
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.abs.gov.au/AUSSTATS/abs@.nsf/Web+Pages/Population+Clock?opendocument Official population clock]
|-
|53
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტაივანი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;[[Political status of Taiwan|Partially recognized state]], claimed by the [[People's Republic of China]] as one of its provinces. [[Taiwan]] (Republic of China) also includes the minor islands of [[Kinmen]], [[Matsu Islands|Matsu]], [[Pescadores]], etc.&lt;/ref&gt;
|23,461,708
|31 ივლისი, 2015
|{{#expr: 23461708/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://eng.stat.gov.tw/point.asp?index=9 Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140704022127/http://eng.stat.gov.tw/point.asp?index=9 |date=2014-07-04 }}
|-
|54
|align=left|{{flaglist|სირია}}
|{{formatnum: {{#expr: (22911159+1519*{{Age in days|2014|11|10}}) round 0}}}}
|{{CURRENTDAY}} მაისი, {{CURRENTYEAR}}
|{{#expr: (22911159+1519*{{Age in days|2014|11|10}})/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.cbssyr.sy/index-EN.htm Official population clock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151008101348/http://www.cbssyr.sy/index-EN.htm |date=2015-10-08 }}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Projection made before civil war. Casualties are estimated at well over [http://www.washingtonpost.com/blogs/worldviews/wp/2014/12/03/200000-dead-why-syrias-rising-death-toll-is-so-divisive 200,000] until the end of November 2014.&lt;/ref&gt;
|-
|55
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კამერუნი}}
|23,344,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 23344000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|56
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კოტ-დ’ივუარი}}
|22,671,331
|15 მაისი, 2014
|{{#expr: 22671331/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ins.ci/n/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=19&amp;Itemid=27 Preliminary 2014 Census Result]
|-
|57
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მადაგასკარი}}
|22,434,363
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 22434363/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://instat.mg/madagascar-en-chiffres/#demographie Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160116040245/http://instat.mg/madagascar-en-chiffres/#demographie |date=2016-01-16 }}
|-
|58
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|შრი-ლანკა}}
|20,675,000
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 20675000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statistics.gov.lk/PopHouSat/VitalStatistics/MidYearPopulation/Mid-year%20population%20by%20district.pdf Official Estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190604210342/http://www.statistics.gov.lk/PopHouSat/VitalStatistics/MidYearPopulation/Mid-year%20population%20by%20district.pdf |date=2019-06-04 }}
|-
|59
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|რუმინეთი}}
|19,942,642
|1 იანვარი, 2014
|{{#expr: 19942642/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insse.ro/cms/files/statistici/comunicate/com_anuale/populatie/PopRez2014r.pdf Annual official estimate]
|-
|60
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ნიგერი}}
|19,899,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 19899000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|61
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბურკინა-ფასო}}
|18,450,494
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 18450494/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insd.bf/n/ Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160105082447/http://www.insd.bf/n/ |date=2016-01-05 }}
|-
|62
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჩილე}}
|18,006,407
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 18006407/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.cl/canales/chile_estadistico/demografia_y_vitales/proyecciones2014/proyecciones-de-poblacion-2014.xlsx Official annual projection]
|-
|63
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მალი}}
|17,600,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr:17600000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|64
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ყაზახეთი}}
|17,563,300
|1 აგვისტო, 2015
|{{#expr: 17519000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.gov.kz/faces/homePag Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151008001735/http://www.stat.gov.kz/faces/homePag |date=2015-10-08 }}
|-
|65
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ნიდერლანდები}}
|16,921,700
|28 სექტემბერი, 2015
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.cbs.nl/en-GB/menu/themas/bevolking/cijfers/extra/bevolkingsteller.htm Official Population Clock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090617194723/http://www.cbs.nl/en-GB/menu/themas/bevolking/cijfers/extra/bevolkingsteller.htm |date=2009-06-17 }}
|-
|66
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მალავი}}
|16,310,431
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 16310431/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.nsomalawi.mw/images/stories/data_on_line/demography/census_2008/Main%20Report/ThematicReports/Population%20Projections%20Malawi.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210602215254/http://www.nsomalawi.mw/images/stories/data_on_line/demography/census_2008/Main%20Report/ThematicReports/Population%20Projections%20Malawi.pdf |date=2021-06-02 }}
|-
|67
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გვატემალა}}
|16,176,133
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 16176133/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.gob.gt/index.php/estadisticas/tema-indicadores Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140314175005/http://www.ine.gob.gt/index.php/estadisticas/tema-indicadores |date=2014-03-14 }}
|-
|68
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ეკვადორი}}
|16,027,500
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 16027500/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Ecuador-Cities.html Official estimate]
|-
|69
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ზამბია}}
|15,473,905
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 15473905/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.zamstats.gov.zm/report/Monthly/Vol%20129%202014%20The%20Monthly%20January.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113144848/http://www.zamstats.gov.zm/report/Monthly/Vol%20129%202014%20The%20Monthly%20January.pdf |date=2014-11-13 }}
|-
|70
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კამბოჯა}}
|15,405,157
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 15405157/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.go.jp/info/meetings/cambodia/pdf/rp12_ch10.pdf Official annual projection]
|-
|71
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჩადი}}
|14,037,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 14037000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|72
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სენეგალი}}
|13,508,715
|19 ნოემბერი, 2013
|{{#expr: 13508715/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ansd.sn/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=172:publication-des-resultats-definitifs-du-rgphae&amp;catid=59:evenements&amp;Itemid=267 2013 census result]
|-
|73
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ზიმბაბვე}}
|13,061,239
|17 აგვისტო, 2012
|{{#expr: 13061239/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.zimstat.co.zw 2012 Census Result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160409164051/http://www.zimstat.co.zw/ |date=2016-04-09 }}
|-
|74
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სამხრეთი სუდანი}}
|11,892,934
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 11892934/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://ssnbs.org/storage/South%20Sudan%20Statistical%20Yearbook%202011%20FINAL.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140423042347/http://ssnbs.org/storage/South%20Sudan%20Statistical%20Yearbook%202011%20FINAL.pdf |date=2014-04-23 }}
|-
|75
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბოლივია}}
|11,410,651
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 11410651/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.gob.bo/indice/visualizador.aspx?ah=PC20412.HTM Official projection]
|-
|76
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|რუანდა}}
|11,262,564
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 11262564/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://statistics.gov.rw/ Annual official estimate]
|-
|77
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბელგია}}
|11,250,659
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 11250659/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ibz.rrn.fgov.be/fileadmin/user_upload/nl/bev/statistieken/stat-1-1_n.pdf Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141111002452/http://www.ibz.rrn.fgov.be/fileadmin/user_upload/nl/bev/statistieken/stat-1-1_n.pdf |date=2014-11-11 }}
|-
|78
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კუბა}}
|11,238,317
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 11210064/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.one.cu/aec2014/03%20Poblacion.pdf Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924060548/http://www.one.cu/aec2014/03%20Poblacion.pdf |date=2015-09-24 }}
|-
|79
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტუნისი}}
|10,982,754
|23 აპრილი, 2014
|{{#expr: 10982754/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ins.tn/rgph/depliant-rgph2014_v2.pdf Preliminary 2014 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924035126/http://www.ins.tn/rgph/depliant-rgph2014_v2.pdf |date=2015-09-24 }}
|-
|80
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჰაიტი}}
|10,911,819
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 10911819/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ihsi.ht/pdf/projection/ProjectionsPopulation_Haiti_2007.pdf Official projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150219001450/http://ihsi.ht/pdf/projection/ProjectionsPopulation_Haiti_2007.pdf |date=2015-02-19 }}
|-
|81
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|საბერძნეთი}}
|10,846,979
|1 იანვარი, 2015
|{{#expr: 10846979/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/PAGE-themes?p_param=A1605&amp;r_param=SPO18&amp;y_param=2014_00&amp;mytabs=0 Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924123258/http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/PAGE-themes?p_param=A1605&amp;r_param=SPO18&amp;y_param=2014_00&amp;mytabs=0 |date=2015-09-24 }}
|-
|82
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სომალი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Includes [[Puntland]] (with a population of about 3,900,000 inhabitants) and [[Somaliland]] (some 3,500,000 inhabitants).&lt;/ref&gt;
|10,787,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 10787000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|83
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გვინეა}}
|10,628,972
|2 აპრილი, 2014
|{{#expr: 10628972/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat-guinee.org/index.php/res-pre-rgph3 Preliminary 2014 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924105819/http://www.stat-guinee.org/index.php/res-pre-rgph3 |date=2015-09-24 }}
|-
|84
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჩეხეთი}}
|10,537,818
|31 მარტი, 2015
|{{#expr: 10537818/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[https://www.czso.cz/csu/czso/population Official quarterly estimate]
|-
|85
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|დომინიკელთა რესპუბლიკა}}
|10,528,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr:10528000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|86
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|პორტუგალია}}
|10,374,822
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 10374822/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.pt/xportal/xmain?xpid=INE&amp;xpgid=ine_publicacoes&amp;PUBLICACOESpub_boui=213241170&amp;PUBLICACOESmodo=2 Annual official estimate]
|-
|87
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბენინი}}
|10,315,244
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 10315244/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insae-bj.org/Migration.html?file=files/stats-demographiques/STATISTIQUES%20DEMOGRAPHIQUES.xlsx Official projection]
|-
|88
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|უნგრეთი}}
|9,849,000
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 9849000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[https://www.ksh.hu/docs/eng/xftp/gyor/nep/enep21412.pdf Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303195047/http://www.ksh.hu/docs/eng/xftp/gyor/nep/enep21412.pdf |date=2016-03-03 }}
|-
|89
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბურუნდი}}
|9,823,827
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 9823827/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.isteebu.bi/images/rapports/projection%20de%20la%20population%20bdi%202008-2030.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190403071528/http://www.isteebu.bi/images/rapports/projection%20de%20la%20population%20bdi%202008-2030.pdf |date=2019-04-03 }}
|-
|90
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|შვედეთი}}
|9,804,082
|13 ივლისი, 2015
|{{#expr: 9804082/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.scb.se/en_/Finding-statistics/Statistics-by-subject-area/Population/Population-composition/Population-statistics Monthly official estimate]
|-
|91
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|აზერბაიჯანი}}
|9,654,900
|1 აგვისტო, 2015
|{{#expr: 9654900/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://stat.gov.az/news/?id=2840 Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150711095809/http://stat.gov.az/news/?id=2840 |date=2015-07-11 }}
|-
|92
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბელარუსი}}
|9,485,300
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 9485300/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://belstat.gov.by/en/ofitsialnaya-statistika/otrasli-statistiki/naselenie/demografiya_2/current-data/demographic-situation/demographic-situation-in-january-june-2015 Quarterly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150927194418/http://belstat.gov.by/en/ofitsialnaya-statistika/otrasli-statistiki/naselenie/demografiya_2/current-data/demographic-situation/demographic-situation-in-january-june-2015/ |date=2015-09-27 }}
|-
|93
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|არაბთა გაერთიანებული საამიროები}}
|9,157,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 9157000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|94
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჰონდურასი}}
|8,725,111
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 8725111/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.gob.hn/index.php/datos-y-estadisticas/estadisticas-sociales-y-demograficas/indicadores-demograficos-3?download=105:resumen-de-la-proyeccion-de-la-poblacion-de-honduras-total-2001-2015 Annual official estimate]
|-
|95
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ავსტრია}}
|8,602,112
|1 აპრილი, 2015
|{{#expr: 8602112/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statistik.at/web_de/statistiken/bevoelkerung/bevoelkerungsstand_und_veraenderung/bevoelkerung_zu_jahres-_quartalsanfang/023582.html Quarterly provisional figure]
|-
|96
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ისრაელი}}
|8,412,000
|13 სექტემბერი, 2015
|{{#expr: 8412000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www1.cbs.gov.il/reader/newhodaot/hodaa_template_eng.html?hodaa=201501235 Official Jewish New Year estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151007093310/http://www1.cbs.gov.il/reader/newhodaot/hodaa_template_eng.html?hodaa=201501235 |date=2015-10-07 }}
|-
|97
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტაჯიკეთი}}
|8,354,000
|1 იანვარი, 2015
|{{#expr: 8354000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.tj/en Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120306125630/http://www.stat.tj/en/ |date=2012-03-06 }}
|-
|98
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|შვეიცარია}}
|8,256,000
|31 მარტი, 2015
|{{#expr: 8256000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.bfs.admin.ch/bfs/portal/en/index/themen/01/02/blank/key/bevoelkerungsstand/01.html Quarterly provisional figure]
|-
|99
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|იორდანია}}
|7,595,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 7595000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|100
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|პაპუა-ახალი გვინეა}}
|7,398,500
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 7398500/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdd/index.php/en/downloads/doc_download/736-population-datasheet-jan-2014 Annual official estimate]
|-
|101
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტოგო}}
|7,305,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 7305000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|102
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ჰონგ-კონგი}}''   ''([[ჩინეთი]])''
|7,298,600
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 7298600/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.censtatd.gov.hk/hong_kong_statistics/statistics_by_subject/index.jsp?subjectID=1&amp;charsetID=2&amp;displayMode=T Official estimate]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070609015356/http://www.censtatd.gov.hk/hong_kong_statistics/statistics_by_subject/index.jsp?subjectID=1&amp;charsetID=2&amp;displayMode=T |date=2007-06-09 }}
|-
|103
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბულგარეთი}}
|7,202,198
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 7202198/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.nsi.bg/sites/default/files/files/pressreleases/Population2014_en_2Y19BGI.pdf Official estimate]
|-
|104
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სერბეთი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Excludes [[Kosovo]]&lt;/ref&gt;
|7,114,393
|1 იანვარი, 2015
|{{#expr: 7114393/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://webrzs.stat.gov.rs/WebSite/Public/PageView.aspx?pKey=2 Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151225081855/http://webrzs.stat.gov.rs/WebSite/Public/PageView.aspx?pKey=2 |date=2015-12-25 }}
|-
|105
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|პარაგვაი}}
|7,003,406
|2015
|{{#expr: 7003406/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.dgeec.gov.py/Publicaciones/Biblioteca/NACIONAL/Proyeccion_Nacional.pdf Official estimate]
|-
|106
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლაოსი}}
|6,802,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 6802000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.nsc.gov.la/Statistics/Selected%20Statistics/Population.htm Annual official projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517150036/http://www.nsc.gov.la/Statistics/Selected%20Statistics/Population.htm |date=2012-05-17 }}
|-
|107
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სიერა-ლეონე}}
|6,453,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 6453000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|108
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სალვადორი}}
|6,401,240
|2014
|{{#expr: 6401240/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.digestyc.gob.sv/index.php/novedades/avisos/540-ya-se-encuentra-disponible-el-boletin-ipc-septiembre-2012.html Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171021164030/http://www.digestyc.gob.sv/index.php/novedades/avisos/540-ya-se-encuentra-disponible-el-boletin-ipc-septiembre-2012.html |date=2017-10-21 }}
|-
|109
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლიბია}}
|6,278,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 6278000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|110
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ნიკარაგუა}}
|6,198,154
|2014
|{{#expr: 6198154/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.bcn.gob.ni/publicaciones/periodicidad/anual/nicaragua_cifras/nicaragua_cifras.pdf Official estimate]
|-
|111
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ყირგიზეთი}}
|5,944,400
|1 ივნისი, 2015
|{{#expr: 5944400/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://stat.kg/media/monthlyreview/a000d829-5750-4863-b29a-b13b9f2aa8d9.pdf Official estimate]
|-
|112
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|დანია}}
|5,678,348
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 5678348/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.dst.dk/en/Statistik/emner/befolkning-og-befolkningsfremskrivning/folketal.aspx Quarterly official estimate]
|-
|113
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ფინეთი}}
|{{formatnum: {{#expr: (5484030+79*{{Age in days|2015|8|4}}) round 0}}}}
|{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}, {{CURRENTYEAR}}
|{{#expr: (5484030+79*{{Age in days|2015|8|4}})/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://vrk.fi/default.aspx?site=4&amp;docid=85 Official population clock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151002005827/http://vrk.fi/default.aspx?site=4&amp;docid=85 |date=2015-10-02 }}
|-
|114
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სინგაპური}}
|5,469,700
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 5469700/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.singstat.gov.sg/statistics/latest-data#14 Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151129094649/http://www.singstat.gov.sg/statistics/latest-data#14 |date=2015-11-29 }}
|-
|115
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სლოვაკეთი}}
|5,421,349
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 5421349/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://slovak.statistics.sk/wps/wcm/connect/5db07c01-f456-4312-942f-564973bdea4d/Republika_2014.pdf?MOD=AJPERES Official estimate]
|-
|116
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ერიტრეა}}
|5,228,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 5228000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|117
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ნორვეგია}}
|5,189,435	
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 5189435/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ssb.no/en/forside;jsessionid=D8D29C9BE3B7A95B11A43404DE774A50.kpld-as-prod11?hide-from-left-menu=true&amp;language-code=en&amp;menu-root-alternative-language=true Quarterly official estimate]
|-
|118
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა}}
|4,900,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 4900000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|119
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კოსტა-რიკა}}
|4,773,130
|30 ივნისი, 2014
|{{#expr: 4773130/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.inec.go.cr/Web/Home/pagPrincipal.aspx Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120327062704/http://www.inec.go.cr/Web/Home/pagPrincipal.aspx |date=2012-03-27 }}
|-
|120
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|თურქმენეთი}}
|4,751,120
|26 დეკემბერი, 2012
|{{#expr: 4751120 /{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.chrono-tm.org/2015/02/rezultatyi-perepisi-naseleniya-v-turkmenistane/ Preliminary 2012 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150226075305/http://www.chrono-tm.org/2015/02/rezultatyi-perepisi-naseleniya-v-turkmenistane/ |date=2015-02-26 }}
|-
|121
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ირლანდია}}
|4,635,400
|1 აპრილი, 2015
|{{#expr: 4635400/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.cso.ie/en/releasesandpublications/er/pme/populationandmigrationestimatesapril2015/ Annual official estimate]
|-
|122
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კონგო}}
|4,620,000
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 4620000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|123
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ახალი ზელანდია}}
|4,619,640
|28 სექტემბერი, 2015
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stats.govt.nz/methods_and_services/population_clock.aspx Official population clock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100604223109/http://www.stats.govt.nz/methods_and_services/population_clock.aspx |date=2010-06-04 }}
|-
|124
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლიბერია}}
|4,503,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 4503000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|124
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{flaglist|საქართველო}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Excludes ([http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/english/population/01%20Population%20by%20municipalities%20for%20the%20beginning%20of%20the%20year.xls 2012] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140722065134/http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/english/population/01%20Population%20by%20municipalities%20for%20the%20beginning%20of%20the%20year.xls|date=2014-07-22}}) the [[Republic of Abkhazia]] (242,862, census 2011) and [[South Ossetia]] (70,000, 2006).&lt;/ref&gt;
|4 453 546
|1 იანვარი, 2015
|{{#expr: 3729500/{{worldpop}}*100 round 3}}%
| style=&quot;text-align:left;&quot; |[http://www.geostat.ge/index.php?action=page&amp;p_id=152&amp;lang=eng Annual official estimate]
|-
|125
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ომანი}}
|4,235,239
|9 სექტემბერი, 2015
|{{#expr: 4235239/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ncsi.gov.om/Pages/NCSI.aspx Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161009234648/https://www.ncsi.gov.om/Pages/NCSI.aspx |date=2016-10-09 }}
|-
|126
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ხორვატია}}
|4,225,316
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 4225316/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.dzs.hr/Eng/system/first_results.htm#MIG Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170705025245/http://www.dzs.hr/Eng/system/first_results.htm#MIG |date=2017-07-05 }}
|-
|127
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლიბანი}}
|4,104,000
|1 ივლისი, 2012
|{{#expr: 4104000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.moph.gov.lb/Statistics/Documents/StatisticalBulletin2012.pdf Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141023174721/http://www.moph.gov.lb/Statistics/Documents/StatisticalBulletin2012.pdf |date=2014-10-23 }}
|-
|128
|style=&quot;text-align:left;&quot;| ''{{flaglist|პუნტლენდი}} ''  '' ([[სომალი]]) ''
|3,900,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 10787000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|129
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბოსნია და ჰერცეგოვინა}}
|3,791,622
|15 ოქტომბერი, 2013
|{{#expr: 3791622/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.bhas.ba/obavjestenja/Preliminarni_rezultati_bos.pdf Preliminary 2013 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181123135507/http://www.bhas.ba/obavjestenja/Preliminarni_rezultati_bos.pdf |date=2018-11-23 }}
|-
|130
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|პანამა}}
|3,764,166
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 3764166/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[https://www.contraloria.gob.pa/INEC/Archivos/P2381Boletin9.pdf Official estimate]
|-
|
|
|
|
|
|
|-
|132
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მავრიტანია}}
|3,631,775
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 3631775/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ons.mr/doc/publication/Projectionpopulation.pdf Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150925151255/http://www.ons.mr/doc/publication/Projectionpopulation.pdf |date=2015-09-25 }}
|-
|133
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მოლდოვა}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Excludes ([http://www.statistica.md/public/files/publicatii_electronice/populatia/Populatia_Republicii_Moldova_2010.pdf statistica.md.2010.pdf])  [[Transnistria]] (555,347, census 2005).&lt;/ref&gt;
|3,555,200
|1 იანვარი, 2015
|{{#expr: 3555200/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statistica.md/ Official estimate]
|-
|134
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|პუერტო-რიკო}}''  ''([[აშშ]])''
|3,548,397
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 3548397/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.census.gov/popest/data/index.html Official estimate]
|-
|135
|style=&quot;text-align:left;&quot;| ''{{flaglist|სომალილენდი}} ''  '' ([[სომალი]]) ''
|3,500,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 10787000/{{worldpop}}*100 round 2}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|136
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ურუგვაი}}
|3,415,866
|30 ივნისი, 2015
|{{#expr: 3415866/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.gub.uy/banco%20de%20datos/soc_proyecciones/totpais_ambos.xls Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091114215413/http://www.ine.gub.uy/banco%20de%20datos/soc_proyecciones/totpais_ambos.xls |date=2009-11-14 }}
|-
|137
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ქუვეითი}}
|3,268,431
|1 ივლისი, 2012
|{{#expr: 3268431/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.csb.gov.kw/Socan_Statistic_EN.aspx?ID=18 Official estimate]
|-
|138
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მონღოლეთი}}
|{{formatnum: {{#expr: (3000000+137*{{Age in days|2015|1|4}}) round 0}}}}
|{{CURRENTDAY}} მაისი, {{CURRENTYEAR}}
|{{#expr: (3000000+137*{{Age in days|2015|1|4}})/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.nso.mn Official population clock]
|-
|139
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სომხეთი}}
|2 972 837
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 3005500/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.armstat.am/en/?nid=126&amp;id=19001&amp;submit=Search Quarterly official estimate]
|-
|140
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლიეტუვა}}
|2,900,787
|1 აგვისტო, 2015
|{{#expr: 2900787/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://osp.stat.gov.lt/en/home Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170228081633/https://osp.stat.gov.lt/en/home |date=2017-02-28 }}
|-
|141
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ალბანეთი}}
|2,893,005
|1 იანვარი, 2015
|{{#expr: 2893005/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.instat.gov.al/en/publications/press-releases/press-release-population-of-albania-1-january-2015.aspx Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150224224626/http://www.instat.gov.al/en/publications/press-releases/press-release-population-of-albania-1-january-2015.aspx |date=2015-02-24 }}
|-
|142
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|იამაიკა}}
|2,717,991
|31 დეკემბერი, 2013
|{{#expr: 2717991/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://statinja.gov.jm/Demo_SocialStats/population.aspx Annual official estimate]
|-
|143
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ნამიბია}}
|2,280,700
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 2280700/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Namibia.html Final 2011 census result]
|-
|144
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლესოთო}}
|2,135,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 2135000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|145
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კატარი}}
|2,120,129
|31 ივლისი, 2015
|{{#expr: 2120129/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.qsa.gov.qa/eng/PopulationStructure.htm Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121130220032/http://www.qsa.gov.qa/eng/PopulationStructure.htm |date=2012-11-30 }}
|-
|146
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბოტსვანა}}
|2,070,984
|1 ივლისი, 2012
|{{#expr: 2070984/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.cso.gov.bw/images/vital_stats.pdf Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923211905/http://www.cso.gov.bw/images/vital_stats.pdf |date=2015-09-23 }}
|-
|147
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჩრდილოეთი მაკედონია}}
|2,069,172
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 2069172/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.gov.mk/OblastOpsto_en.aspx?id=2 Official estimate]
|-
|148
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სლოვენია}}
|{{formatnum: {{#expr: (2059114+11*{{Age in days|2013|7|1}}) round 0}}}}
|{{CURRENTDAY}} მაისი, {{CURRENTYEAR}}
|{{#expr: (2059114+11*{{Age in days|2013|7|1}})/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.si/eng/tema_demografsko_prebivalstvo.asp Official population clock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090618041010/http://www.stat.si/eng/tema_demografsko_prebivalstvo.asp |date=2009-06-18 }}
|-
|149
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლატვია}}
|1,978,300
|1 აგვისტო, 2015
|{{#expr: 1978300/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.csb.gov.lv/en/statistikas-temas/population-key-indicators-30624.html Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130628214416/http://www.csb.gov.lv/en/statistikas-temas/population-key-indicators-30624.html |date=2013-06-28 }}
|-
|150
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გამბია}}
|1,882,450
|15 აპრილი, 2013
|{{#expr: 1882450/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Gambia.html Preliminary 2013 census result]
|-
|151
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გვინეა-ბისაუ}}
|1,844,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 1844000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|152
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კოსოვო}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;{{Kosovo-note}}&lt;/ref&gt;
|1,827,231
|2015
|{{#expr: 1827231/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[https://ask.rks-gov.net/ENG/publikimet/doc_download/1126-kosovo-population-projection-2011-2061 Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151018171339/http://ask.rks-gov.net/ENG/publikimet/doc_download/1126-kosovo-population-projection-2011-2061 |date=2015-10-18 }}
|-
|153
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გაბონი}}
|1,725,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 1725000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|154
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ეკვატორული გვინეა}}
|1,430,000
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 1430000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.gq.undp.org/content/dam/equatorial_guinea/Reduccion%20de%20la%20Pobreza/Investment%20Climate%20Report%20EG%20English.%20Version%20Final..pdf Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141020092513/http://www.gq.undp.org/content/dam/equatorial_guinea/Reduccion%20de%20la%20Pobreza/Investment%20Climate%20Report%20EG%20English.%20Version%20Final..pdf |date=2014-10-20 }}
|-
|155
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბაჰრეინი}}
|1,359,800
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 1359800/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.cio.gov.bh/cio_ara/English/Publications/Statistical%20Abstract/ABS2011/CH2/2013%2012%2019%20Bahrain%20%20Population%20Projections.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170206163647/http://www.cio.gov.bh/cio_ara/English/Publications/Statistical%20Abstract/ABS2011/CH2/2013%2012%2019%20Bahrain%20%20Population%20Projections.pdf |date=2017-02-06 }}
|-
|156
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტრინიდადი და ტობაგო}}
|1,340,557
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 1340557/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.caricomstats.org/Files/Databases/Demography/TT.pdf Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150928065005/http://www.caricomstats.org/Files/Databases/Demography/TT.pdf |date=2015-09-28 }}
|-
|157
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ესტონეთი}}
|1,313,271
|1 იანვარი, 2015
|{{#expr: 1313271/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.ee/main-indicators Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121123153505/http://www.stat.ee/main-indicators |date=2012-11-23 }}
|-
|158
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მავრიკი}}
|1,261,208
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 1261208/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://statsmauritius.gov.mu/English/StatsbySubj/Pages/Population-Jan-June-2014.aspx Official estimate]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903092643/http://statsmauritius.gov.mu/English/StatsbySubj/Pages/Population-Jan-June-2014.aspx |date=2014-09-03 }}
|-
|159
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|აღმოსავლეთი ტიმორი}}
|1,212,107
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 1212107/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statistics.gov.tl/ Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200219122546/http://www.statistics.gov.tl/ |date=2020-02-19 }}
|-
|160
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ესვატინი}}
|1,119,375
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 1119375/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://ccm.org.sz/documents/reports/hiv/Population-Projections-Report-2007-2030.pdf Official projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150723224521/http://ccm.org.sz/documents/reports/hiv/Population-Projections-Report-2007-2030.pdf |date=2015-07-23 }}
|-
|161
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჯიბუტი}}
|888,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 888000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|162
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ფიჯი}}
|859,178
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 859178/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdp/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=158&amp;Itemid=42&amp;lang=en Annual official estimate]
|-
|163
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კვიპროსი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Excludes [[Northern Cyprus]] (294,396, census 2011) ([http://www.devplan.org/Nufus-2011/nufus%20son_.pdf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130927104440/http://www.devplan.org/Nufus-2011/nufus%20son_.pdf|date=2013-09-27}}).&lt;/ref&gt;
|858,000
|31 დეკემბერი, 2013
|{{#expr: 858000/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.mof.gov.cy/mof/cystat/statistics.nsf/All/D1D141B22F756140C2257DB3003B1A44?OpenDocument&amp;sub=1&amp;sel=1&amp;e=&amp;print Official estimate]
|-
|164
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''[[ფაილი:Proposed flag of Réunion (VAR).svg|22პქ]]'' ''[[რეიუნიონი]]''  ''([[საფრანგეთი]]) ''
|844,994
|1 იანვარი, 2014
|{{#expr: 844994/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/themes/tableau.asp?reg_id=24&amp;ref_id=poptc02101 Official annual estimate]
|-
|165
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კომორის კუნძულები}}
|784,745
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 784745/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://comoros.africadata.org/fr/DataAnalysis Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160111213747/http://comoros.africadata.org/fr/DataAnalysis |date=2016-01-11 }}
|-
|166
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბჰუტანი}}
|{{formatnum: {{#expr: (72000+3.6*{{Age in days|2012|4|16}}) round 0}}0}}
|{{CURRENTDAY}} მაისი, {{CURRENTYEAR}}
|{{#expr: (720000+36*{{Age in days|2012|4|16}})/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.nsb.gov.bt/main/main.php#&amp;slider1=1 Official population clock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160319084148/http://www.nsb.gov.bt/main/main.php#&amp;slider1=1 |date=2016-03-19 }}
|-
|167
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გაიანა}}
|746,900
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 746900/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.caricomstats.org/Files/Databases/Demography/GY.pdf Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923200500/http://www.caricomstats.org/Files/Databases/Demography/GY.pdf |date=2015-09-23 }}
|-
|168
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|მაკაო}}''   ''([[ჩინეთი]])''
|642,900
|30 ივნისი, 2015
|{{#expr: 642900/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.dsec.gov.mo/TimeSeriesDatabase.aspx?KeyIndicatorID=12 Official quarterly estimate]
|-
|169
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მონტენეგრო}}
|621,207
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 621207/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.monstat.org/userfiles/file/publikacije/godisnjak%202014/stanovnistvo.pdf Official estimate]
|-
|170
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სოლომონის კუნძულები}}
|581,344
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 581344/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdp/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=158&amp;Itemid=42&amp;lang=en Annual official estimate]
|-
|171
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლუქსემბურგი}}
|562,958
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 562958/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableViewHTML.aspx?ReportId=383&amp;IF_Language=fra&amp;MainTheme=2&amp;FldrName=1 Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121011192950/http://www.statistiques.public.lu/stat/TableViewer/tableViewHTML.aspx?ReportId=383&amp;IF_Language=fra&amp;MainTheme=2&amp;FldrName=1 |date=2012-10-11 }}
|-
|172
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სურინამი}}
|534,189
|13 აგვისტო, 2012
|{{#expr: 534189/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Suriname.html Preliminary 2012 census result]
|-
|173
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კაბო-ვერდე}}
|524,833
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 524833/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.cv/actualise/publicacao/files/615430153152013Retro-Projeccao%202000-2010%20e%20Projeccoes%20Demograficas%20%20CABO%20VERDE%202010-2030.pdf Official annual projection] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140910131550/http://www.ine.cv/actualise/publicacao/files/615430153152013Retro-Projeccao%202000-2010%20e%20Projeccoes%20Demograficas%20%20CABO%20VERDE%202010-2030.pdf |date=2014-09-10 }}
|-
|174
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|დასავლეთი საჰარა}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;Administration is split between [[Morocco]] and the [[Sahrawi Arab Democratic Republic]], both of which claim the entire territory.&lt;/ref&gt;
|510,713
|2 სექტემბერი, 2014
|{{#expr: 510713/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/WesternSahara.html Preliminary 2014 census result]
|-
|175
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|დნესტრისპირეთი|state}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;''De facto'' independent, ''de jure'' part of [[Moldova]].&lt;/ref&gt;
|505,153
|1 იანვარი, 2014
|{{#expr: 505153/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Moldova.html Official estimate]
|-
|176
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მალტა}}
|445,426
|31 მარტი, 2014
|{{#expr: 445426/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[https://secure2.gov.mt/localgovernment/file.aspx?f=7810 Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150621211549/https://secure2.gov.mt/localgovernment/file.aspx?f=7810 |date=2015-06-21 }}
|-
|177
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|გვადელუპა|local}}''  ''([[საფრანგეთი]])''
|403,750
|1 იანვარი, 2014
|{{#expr: 403750/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/themes/tableau.asp?reg_id=26&amp;ref_id=poptc02101 Official annual estimate]
|-
|178
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბრუნეი}}
|393,372
|20 ივნისი, 2011
|{{#expr: 393372/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Brunei.html Preliminary 2011 census result]
|-
|179
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|მარტინიკა|local}}''  ''([[საფრანგეთი]])''
|381,326
|1 იანვარი, 2014
|{{#expr: 381326/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/themes/tableau.asp?reg_id=23&amp;ref_id=poptc02101 Official annual estimate]
|-
|180
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბაჰამის კუნძულები}}
|368,390
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 368390/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://statistics.bahamas.gov.bs/download/070842200.pdf Annual official estimate]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}
|-
|181
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბელიზი}}
|368,310
|ივნისი 2015
|{{#expr: 368310/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Belize.html Official estimate]
|-
|182
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მალდივები}}
|341,256
|20 სექტემბერი, 2014
|{{#expr: 341256/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.planning.gov.mv/census/census%202014/CensusPreliminary/PreliminaryResults.pdf Preliminary 2014 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141212091856/http://www.planning.gov.mv/census/census%202014/CensusPreliminary/PreliminaryResults.pdf |date=2014-12-12 }}
|-
|183
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ისლანდია}}
|330,610
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 330610/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statice.is/Pages/444?NewsID=11796 Quarterly official estimate]
|-
|184
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ჩრდილოეთი კვიპროსი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;''De facto'' independent, ''de jure'' part of [[Cyprus]].&lt;/ref&gt;
|294,396
|4 დეკემბერი, 2011
|{{#expr: 294396/{{worldpop}}*100 round 3}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.devplan.org/Nufus-2011/nufus%20son_.pdf Final 2011 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130927104440/http://www.devplan.org/Nufus-2011/nufus%20son_.pdf |date=2013-09-27 }}
|-
|185
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ბარბადოსი}}
|285,000
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 285000/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Barbados.html Official estimate]
|-
|186
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ახალი კალედონია}}''  ''([[საფრანგეთი]])''
|268,767
|26 აგვისტო, 2014
|{{#expr: 268767/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.isee.nc/population/recensement/structure-de-la-population-et-evolutions Preliminary 2014 census result]
|-
|187
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|საფრანგეთის პოლინეზია}}''  ''([[საფრანგეთი]])''
|268,270
|22 აგვისტო, 2012
|{{#expr: 268270/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ispf.pf/Libraries/RP2012/Premiers_résultats_population_légale.sflb.ashx Preliminary 2012 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140221193409/http://www.ispf.pf/Libraries/RP2012/Premiers_r%C3%A9sultats_population_l%C3%A9gale.sflb.ashx |date=2014-02-21 }}
|-
|188
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ვანუატუ}}
|264,652
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 264652/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdp/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=158&amp;Itemid=42&amp;lang=en Annual official estimate]
|-
|189
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|აფხაზეთი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;{{Abkhazia note}}&lt;/ref&gt;
|240,705
|2011
|{{#expr: 240705/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://apsnypress.info/news/5084.html Official census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120209185131/http://apsnypress.info/news/5084.html |date=2012-02-09 }}
|-
|190
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|საფრანგეთის გვიანა|local}}''  ''([[საფრანგეთი]])''
|239,648
|1 იანვარი, 2012
|{{#expr: 239648/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/france-regions.asp?annee=2012 Annual official estimate]
|-
|191
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|მაიოტა|local}}''  ''([[საფრანგეთი]])''
|212,645
|21 აგვისტო, 2012
|{{#expr: 212645/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/themes/document.asp?ref_id=19214&amp;reg_id=27 2012 census result]
|-
|192
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სამოა}}
|187,820
|7 ნოემბერი, 2011
|{{#expr: 187820/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.sbs.gov.ws Final 2011 census result]
|-
|193
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სან-ტომე და პრინსიპი}}
|187,356
|13 მაისი, 2012
|{{#expr: 187356/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.ine.st/Documentacao/InformacoesEstatisticas/Demograficas/22.pdf 2012 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303180641/http://www.ine.st/Documentacao/InformacoesEstatisticas/Demograficas/22.pdf |date=2016-03-03 }}
|-
|194
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სენტ-ლუსია}}
|185,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 185000/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|195
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|გუამი}}''  ''([[აშშ]])''
|159,358
|1 აპრილი, 2010
|{{#expr: 159358/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.census.gov/newsroom/releases/archives/2010_census/cb11-cn179.html Final 2010 census result]
|-
|196
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|კიურასაო}}''  ''([[ნიდერლანდები]])''
|154,843
|1 იანვარი, 2014
|{{#expr: 154843/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Curacao.html?KeyIndicatorID=12 Annual official estimate]
|-
|197
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''[[ფაილი:Flag of Nagorno-Karabakh.svg|22პქ]]'' [[მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკა]]
|146,573
|
|{{#expr: 146573/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|
|-
|198
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სენტ-ვინსენტი და გრენადინები}}
|109,991
|12 ივნისი, 2012
|{{#expr: 109991/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/StVincent.html Preliminary 2012 census result]
|-
|199
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|არუბა}}''  ''([[ნიდერლანდები]])''
|107,394
|31 ოქტომბერი, 2014
|{{#expr: 107394/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.cbs.aw?KeyIndicatorID=12 Official quarterly estimate]
|-
|200
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კირიბატი}}
|106,461
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 106461/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdp/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=158&amp;Itemid=42&amp;lang=en Annual official estimate]
|-
|201
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|აშშ-ის ვირჯინის კუნძულები}}''  ''([[აშშ]])''
|106,405
|1 აპრილი, 2010
|{{#expr: 106405/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.census.gov/newsroom/releases/archives/2010_census/cb11-cn180.html Final 2010 census result]
|-
|202
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გრენადა}}
|103,328
|12 მაისი, 2011
|{{#expr: 103328/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.geohive.com/cntry/grenada.aspx 2011 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120614004809/http://www.geohive.com/cntry/grenada.aspx |date=2012-06-14 }}
|-
|203
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტონგა}}
|103,252
|30 ნოემბერი, 2011
|{{#expr: 103252/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/prism/tonga/index.php?option=com_advlisting&amp;view=download&amp;fileId=304&amp;Itemid=301 2011 census result]
|-
|204
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მიკრონეზიის ფედერაციული შტატები}}
|101,351
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 101351/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdp/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=158&amp;Itemid=42&amp;lang=en Annual official estimate]
|-
|205
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ჯერზი}}''  ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|99,000
|31 დეკემბერი, 2012
|{{#expr: 99000/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.gov.je/SiteCollectionDocuments/Government%20and%20administration/R%20Jersey%20In%20Figures%202013%2020140429%20SU.pdf Annual official estimate]
|-
|206
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სეიშელის კუნძულები}}
|89,949
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 89949/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.nbs.gov.sc/wp-content/uploads/2013/08/Mid-2013-Pop-Bulletin.pdf Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131224114904/http://www.nbs.gov.sc/wp-content/uploads/2013/08/Mid-2013-Pop-Bulletin.pdf |date=2013-12-24 }}
|-
|207
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ანტიგუა და ბარბუდა}}
|86,295
|27 მაისი, 2011
|{{#expr: 86295/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Antigua.html Preliminary 2011 census result]
|-
|208
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|მენი}}''  ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|84,497
|27 მარტი, 2011
|{{#expr: 84497/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/IsleOfMan.html 2011 census result]
|-
|209
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{Flaglist|სეუტა}}''  ''([[ესპანეთი]])''
|82,376
|2011
|{{#expr: 82376/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|
|-
|210
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{Flaglist|მელილია}}''   ''([[ესპანეთი]])''
|78,476
|2011
|{{#expr: 78476/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|
|-
|211
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ანდორა}}
|76,949
|1 ივლისი, 2014
|{{#expr: 76949/{{worldpop}}*100 round 4}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.estadistica.ad/serveiestudis/web/banc_dades4.asp?lang=1&amp;codi_tema=2&amp;codi_divisio=8&amp;codi_subtemes=8 Annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170525074953/http://www.estadistica.ad/serveiestudis/web/banc_dades4.asp?lang=1&amp;codi_tema=2&amp;codi_divisio=8&amp;codi_subtemes=8 |date=2017-05-25 }}
|-
|212
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|დომინიკა}}
|71,293
|14 მაისი, 2011
|{{#expr: 71293/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.dominica.gov.dm/cms/files/2011_census_report.pdf Preliminary 2011 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190608104411/http://www.dominica.gov.dm/cms/files/2011_census_report.pdf |date=2019-06-08 }}
|-
|213
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|გერნზი}}''   ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|65,150
|31 მარტი, 2014
|{{#expr: 65150/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Guernsey.html Annual official estimate]
|-
|214
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ბერმუდის კუნძულები}}''   ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|64,237
|20 მაისი, 2010
|{{#expr: 64237/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.gov.bm/portal/server.pt/gateway/PTARGS_0_2_980_227_1014_43/http%3B/ptpublisher.gov.bm%3B7087/publishedcontent/publish/cabinet_office/statistics/dept___statistics___additonal_files/2012_facts___figures_0.pdf Final 2010 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130520190010/http://www.gov.bm/portal/server.pt/gateway/PTARGS_0_2_980_227_1014_43/http%3B/ptpublisher.gov.bm%3B7087/publishedcontent/publish/cabinet_office/statistics/dept___statistics___additonal_files/2012_facts___figures_0.pdf |date=2013-05-20 }}
|-
|215
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მარშალის კუნძულები}}
|56,086
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 56086/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdp/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=158&amp;Itemid=42&amp;lang=en Annual official estimate]
|-
|216
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სენტ-კიტსი და ნევისი}}
|56,000
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 56000/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|217
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|გრენლანდია}} ''([[დანია]])''
|56,114
|1 ივლისი, 2015
|{{#expr: 56114/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.gl/?lang=en Annual official estimate]
|-
|218
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|კაიმანის კუნძულები}}''  ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|58,238
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 58238/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.eso.ky/populationandvitalstatistics.html#1 Official estimate]
|-
|219
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ამერიკის სამოა}}''  ''([[აშშ]])''
|55,519
|1 აპრილი, 2010
|{{#expr: 55519/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.census.gov/newsroom/releases/archives/2010_census/cb11-cn177.html Final 2010 census result]
|-
|220
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულები}}''  ''([[აშშ]])''
|53,883
|1 აპრილი, 2010
|{{#expr: 53883/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.census.gov/newsroom/releases/archives/2010_census/cb11-cn178.html Final 2010 census result]
|-
|221
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სამხრეთი ოსეთი}}&lt;ref group=&quot;შენიშვნა&quot;&gt;{{South Ossetia-note}}&lt;/ref&gt;
|51,547
|იანვარი, 2013
|{{#expr: 51547/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.mid.ru/bdomp/ns-reuro.nsf/348bd0da1d5a7185432569e700419c7a/be2d70933881fb75c32579270040e8a1!OpenDocument Estimate]
|-
|222
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ფარერის კუნძულები}}''   ''([[დანია]])''
|49,179
|1 აგვისტო, 2015
|{{#expr: 49179/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.hagstova.fo/en Monthly official estimate]
|-
|223
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|სინტ-მარტენი}}''  ''([[ნიდერლანდები]])''
|37,429
|1 იანვარი, 2010
|{{#expr: 37429/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/SintMaarten.html Official estimate]
|-
|224
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ლიხტენშტაინი}}
|37,370
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 37370/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.volksblatt.li/medienarchiv/bevolkerungsstatistik-vorlaufige-ergebnisse-31-dezember-2014-1.pdf Semi annual official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170702000627/http://www.volksblatt.li/medienarchiv/bevolkerungsstatistik-vorlaufige-ergebnisse-31-dezember-2014-1.pdf |date=2017-07-02 }}
|-
|225
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|მონაკო}}
|37,800
|31 დეკემბერი, 2014
|{{#expr: 37800/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.monacostatistics.mc/Population-and-employment Annual official estimate]
|-
|226
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''[[ფაილი:Flag of France.svg|22პქ]]'' ''[[სენ-მარტენი]]''  ''([[საფრანგეთი]])''
|36,522
|1 იანვარი, 2015
|{{#expr: 36522/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/com.asp?dep=978 Annual official estimate]
|-
|227
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|სან-მარინო}}
|32,831
|30 ივნისი, 2015
|{{#expr: 32831/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.statistica.sm/on-line/en/home/statistics/population.html# Monthly official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200326182005/https://www.statistica.sm/on-line/en/home/statistics/population.html |date=2020-03-26 }}
|-
|228
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|გიბრალტარი}}''   ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|32,734
|31 დეკემბერი, 2013
|{{#expr: 32734/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Gibraltar.html Annual official estimate]
|-
|229
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ტერქსისა და კაიკოსის კუნძულები}}''   ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|31,458
|25 იანვარი, 2012
|{{#expr: 31458/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/TurksCaicos.html 2012 census result]
|-
|230
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ალანდის კუნძულები}}''  ''([[ფინეთი]])''
|28,875
|30 სექტემბერი, 2014
|{{#expr: 28875/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.stat.fi/til/vamuu/2014/08/vamuu_2014_08_2014-09-18_tie_001_en.html Official estimate]
|-
|231
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ბრიტანეთის ვირჯინის კუნძულები}}''  ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|28,054
|12 ივლისი, 2010
|{{#expr: 28054/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/BritVirgins.html 2010 census result]
|-
|232
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|პალაუ}}
|20,901
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 20901/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdp/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=158&amp;Itemid=42&amp;lang=en Annual official estimate]
|-
|233
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''[[ფაილი:Flag of Bonaire.svg|22პქ]]'' ''[[ბონეირი]]''  ''([[ნიდერლანდები]])''
|17,408
|1 იანვარი, 2013
|{{#expr: 17408/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/NedAntillen.html Official estimate]
|-
|234
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|კუკის კუნძულები}}  
|14,974
|1 დეკემბერი, 2011
|{{#expr: 14974/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.mfem.gov.ck/docs/Stats/2012/Census/2011%20Cook%20Islands%20Population%20Census%20Report.pdf Final 2011 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130502230514/http://www.mfem.gov.ck/docs/Stats/2012/Census/2011%20Cook%20Islands%20Population%20Census%20Report.pdf |date=2013-05-02 }}
|-
|235
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ანგილია}}''   ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|13,452
|11 მაისი, 2011
|{{#expr: 13452/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Anguilla.html Preliminary 2011 census result]
|-
|236
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|უოლისი და ფუტუნა|local}}''  ''([[საფრანგეთი]])''
|13,135
|1 ივლისი, 2013
|{{#expr: 13135/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/sdp/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_download&amp;gid=158&amp;Itemid=42&amp;lang=en Annual official estimate]
|-
|237
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ტუვალუ}}
|10,640
|4 ნოემბერი, 2012
|{{#expr: 10640/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Tuvalu.html 2012 census result]
|-
|238
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ნაურუ}}
|10,084
|30 ოქტომბერი, 2011
|{{#expr: 10084/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.spc.int/prism/nauru/PublicDocuments/Census/Nauru_2011_Census_Report_FINAL.pdf 2011 census result]
|-
|239
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|სენ-ბარტელმი|local}}''  ''([[საფრანგეთი]])''
|9,269
|1 იანვარი, 2012
|{{#expr: 9269/{{worldpop}}*100 round 5}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/com.asp?dep=977 Annual official estimate]
|-
|240
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|სენ-პიერი და მიკელონი|local}}''  ''([[საფრანგეთი]]) ''
|6,069
|1 იანვარი, 2012
|0.0000{{#expr: 6069/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/france-departements.asp?annee=2012 Annual official estimate]
|-
|241
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|მონსერატი}}''   ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|4,922
|12 მაისი, 2011
|0.0000{{#expr: 4922/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.gov.ms/wp-content/uploads/2011/02/Montserrat-At-A-Glance.pdf 2011 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190403071254/http://www.gov.ms/wp-content/uploads/2011/02/Montserrat-At-A-Glance.pdf |date=2019-04-03 }}
|-
|242
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''[[ფაილი:Flag of Sint Eustatius.svg|22პქ]]'' ''[[სინტ-ესტატიუსი]]''  ''([[ნიდერლანდები]])''
|4,020
|1 იანვარი, 2013
|0.0000{{#expr: 4020/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/NedAntillen.html Official estimate]
|-
|243
|style=&quot;text-align:left;&quot;| ''[[ფაილი:Flag of Saint Helena.svg|22პქ]]'' ''[[წმინდა ელენე, ამაღლება და ტრისტანი-და-კუნია]]''   ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|4,000
|1 ივლისი, 2015
|0.0000{{#expr: 4000/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|244
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ფოლკლენდის კუნძულები}}''   ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|3,000
|1 ივლისი, 2015
|0.0000{{#expr: 3000/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://esa.un.org/unpd/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf UN projection]
|-
|245
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|შპიცბერგენი და იან-მაიენი}}''   ''([[ნორვეგია]])''
|2,562
|1 ივლისი, 2014
|0.0000{{#expr: 2655/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Svalbard.html Official estimate]
|-
|246
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ნორფოლკის კუნძული}}''   ''([[ავსტრალია]])''
|2,302
|9 აგვისტო, 2011
|0.0000{{#expr: 2302/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/2010_PHC/Norfolk_Island/report.pdf 2011 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303200110/http://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/2010_PHC/Norfolk_Island/report.pdf |date=2016-03-03 }}
|-
|247
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|შობის კუნძული}}''  ''([[ავსტრალია]])''
|2,072
|9 აგვისტო, 2011
|0.0000{{#expr: 2072/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Australia-Agglo.html 2011 census result]
|-
|248
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''[[ფაილი:Flag of Saba.svg|22პქ]]'' ''[[საბა (კუნძული)|საბა]]''  ''([[ნიდერლანდები]])''
|1,991
|1 იანვარი, 2013
|0.0000{{#expr: 1991/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/NedAntillen.html Official estimate]
|-
|249
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ნიუე}}  
|1,190
|ივლისი, 2014
|0.0000{{#expr: 1613/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ne.html CIA World Factbook] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226112939/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ne.html%20 |date=2018-12-26 }}
|-
|250
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ტოკელაუ}}''   ''([[ახალი ზელანდია]])''
|1,411
|18 ოქტომბერი, 2011
|0.0000{{#expr: 1411/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/2010_PHC/Tokelau/report.pdf Final 2011 census result] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120815034343/http://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/2010_PHC/Tokelau/report.pdf |date=2012-08-15 }}
|-
|251
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{flaglist|ვატიკანი}}
|839
|1 ივლისი, 2012
|0.0000{{#expr: 839/{{worldpop}}*100*1000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.vaticanstate.va/content/vaticanstate/es/stato-e-governo/note-generali/popolazione.html Official estimate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202031317/http://www.vaticanstate.va/content/vaticanstate/es/stato-e-governo/note-generali/popolazione.html |date=2017-02-02 }}
|-
|252
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|ქოქოსის კუნძულები}}''   ''([[ავსტრალია]])''
|550
|9 აგვისტო, 2011
|0.00000{{#expr: 550/{{worldpop}}*100*10000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[http://www.citypopulation.de/Australia-Agglo.html 2011 census result]
|-
|253
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''[[ფაილი:Flag of Wake Island.svg|22პქ]]'' ''[[უეიკი]]''  ''([[აშშ]])''
|188
|2005
|0.000000{{#expr: 188/{{worldpop}}*100*100000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|
|-
|254
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორია}}''  ''([[საფრანგეთი]]) ''
|140
|2013
|0.000000{{#expr: 140/{{worldpop}}*100*100000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|
|-
|255
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''[[ფაილი:Flag of the Midway Islands (local).svg|22პქ]]'' ''[[მიდუეი]]''  ''([[აშშ]])''
|60
|2009
|0.000000{{#expr: 60/{{worldpop}}*100*100000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|
|-
|257
|style=&quot;text-align:left;&quot;|''{{flaglist|პიტკერნის კუნძულები}}''  ''([[გაერთიანებული სამეფო]])''
|56
|2014
|0.000000{{#expr: 56/{{worldpop}}*100*100000000 round 0}}%
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[Pitcairn Islands#Historical population|Official estimate]]
|}

==შენიშვნები==
{{reflist|group=&quot;შენიშვნა&quot;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:დემოგრაფია]]</text>
      <sha1>jik6ytmdm7hi35d06aoyg9g6y9pjcuh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოჰამედ რაბიუ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>321924</id>
    <revision>
      <id>5427211</id>
      <parentid>4910220</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:58:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427211</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6009" sha1="0udytlnbc1licfdd4muab3ej6rvgxbe" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია
|სახელი                = მოჰამედ რაბიუ
|სურათი               = Mohammed_Rabiu.jpg
|სურათის ზომა         = 250 პქ
|წარწერა             = 
|სრული სახელი            = მოჰამედ რაბიუ ალ-ჰასან
|დაბადების თარიღი          = [[31 დეკემბერი ]], [[1989]]
|დაბადების ადგილი         =  [[აკრა]], [[განა]]                                                                                                                         |სიმაღლე             = 188 სმ
|პოზიცია            = დაცვითი ნახევარმცველი
|მიმდინარე კლუბი         = [[ყუბანის კრანსოდარი  (საფეხბურთო კლუბი)|ყუბანის კრასნოდარი ]]
|ნომერი          = 5
|ახალგაზრდული წელი1       = 2010
|ახალგაზრდული კლუბი1     = [[თავისუფლების პროფესიონალები(საფეხბურთო კლუბი)|თავისუფლების პროფესიონალები ]]
|ახალგაზრდული წელი2        = 2009-2010
|ახალგაზრდული კლუბი2         =  [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია ]]                                                            
|ახალგაზრდული წელი3         = 2010
|ახალგაზრდული კლუბი3      = [[უდინეზე  (საფეხბურთო კლუბი)|უდინეზე]]
|წელი1 = 2008      |კლუბი1 = → [[ხიმნასტიკი ტარაგონა (საფეხბურთო კლუბი)|ხიმნასტიკი]] (იჯარით) |მატჩი1 =  2 |გოლი1 = 0
|წელი2 = 2008–2009 |კლუბი2 = → [[ხერესი (საფეხბურთო კლუბი)|ხერესი]] (იჯარით)                   |მატჩი2 =  1 |გოლი2 = 0
|წელი3 = 2010–2011 |კლუბი3 = → [[ევიანი (საფეხბურთო კლუბი)|ევიანი]] (იჯარით) |მატჩი3 = 10 |გოლი3 = 0
|წელი4 = 2011–2013 |კლუბი4 = [[ევიანი (საფეხბურთო კლუბი)|ევიანი]]          |მატჩი4 = 53 |გოლი4 = 2
|წელი5 = 2013–     |კლუბი5 = [[კრანსოდარი (საფეხბურთო კლუბი)|კრასნოდარი]]        |მატჩი5 = 42 |გოლი5 = 1
|ეროვნული წელი1      = 2011-
|ეროვნული ნაკრები1        =  [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განა]]
|ეროვნული მატჩი1       =31
|ეროვნული გოლი1      = 0
}}
'''მოჰამედ რაბბიუ ალ-ჰასან''' ({{lang-ar|'''محمد رابيو الحسن'''}}; დ. [[31 დეკემბერი]], [[1989]]) — [[განა|განელი]] პროფესიონალი ფეხბურთელი. უბრალოდ ცნობილია, როგორც მოჰამედ რაბიუ. თამაშობს საფეხბურთო კლუბ [[ყუბანის კრასნოდარი (საფეხბურთო კლუბი)|ყუბანის კრასნოდარში]]. [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განის ეროვნული ნაკრების]] [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]].

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.mtnfootball.com/africa/african-tournaments/african-cup-of-nations/player-profiles/2013-afcon/ghana/fatawu-dauda.html მოთამაშის პროფილი]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303212018/http://mtnfootball.com/africa/african-tournaments/african-cup-of-nations/player-profiles/2013-afcon/ghana/fatawu-dauda.html |date=2016-03-03 }}

{{განის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}}

{{DEFAULTSORT:რაბიუ, მოჰამედ}}
[[კატეგორია:განელი ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1989]]
[[კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ტარაგონის ხიმნასტიკის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ევიანის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:კრასნოდარის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ხერესის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 31 დეკემბერი]]
[[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]</text>
      <sha1>0udytlnbc1licfdd4muab3ej6rvgxbe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონეგასკური დიალექტი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>340835</id>
    <revision>
      <id>5427389</id>
      <parentid>3112572</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T05:44:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ნანა1962</username>
        <id>171202</id>
      </contributor>
      <origin>5427389</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4074" sha1="iahjll8cu3o5evvd2iv8a3xf0ilxhov" xml:space="preserve">{{ენა
| სახელი = მონეგასკური დიალექტი
| თვითდასახელება = Munegascu
| რაოდენობა = 5100 (1998 წ. მონაცემი)
| ქვეყნები = {{Flag|მონაკო}}
| კლასიფიკაცია = [[ინდოევროპული ენები]]
[[იტალიკური ენები]]
: [[რომანული ენები]]
:: [[დასავლეთ-რომანული ენები|დასავლეთ-რომანული]]
::: [[გალურ-რომანული ენები|გალურ-რომანული]]
:::: [[გალურ-იტალიური ენები|გალურ-იტალიური]]
::::: [[ლიგურიული ენა|ლიგურიული]]
:::::: '''მონეგასკური '''
| დამწერლობა = [[ლათინური დამწერლობა|ლათინური]]
| სტატუსი = 
| კოდები = -
| რუკა = 
| ზომა = 
| აღწერა = 
| კოდი = 
}}
'''მონეგასკური''' (''Munegascu'') — თანამედროვე [[ლიგურიული ენა|ლიგურიული ენის]] დიალექტი, რომელზე საუბრობენ [[მონაკო]]ში.

== ენათა ოჯახი ==
როგორც [[დასავლეთ-რომანული ენები]]ს წარმომადგენელს, მონეგასკურს ბევრი საერთო აქვს [[გენუა]]ში გავრცელებულ სასაუბრო ლიგურიულთან, თუმცა განსხვავდება მისი მეზობელი [[ინტემელიო (დიალექტი)|ინტემელიოს]] და [[მონტონასკი (დიალექტი)|მონტონასკის]] დიალექტებისგან. მონეგასკურმა განიცადა [[ნიზარდი (დიალექტი)|ნიზარდის]] და [[ოქსიტანური ენა|ოქსიტანურის]] გავლენა, რომლებიც ასევე გამოიყენება მონაკოში სასაუბროდ.

მონეგასკური სხვა ლიგურიულ დიალექტებთან ერთად, სავარაუდოდ, [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეებში]] ჩრდილოეთ იტალიური ენებიდან წარმოიშვა და მის [[გრამატიკა]]ს აქვს როგორც [[ფრანგული ენა|ფრანგულის,]] ასევე სხვა დაკავშირებული [[გალურ-იტალიური ენები]]ს გავლენა. [[1860]] წელს, [[საფრანგეთი]]ს მიერ [[ნიცის საგრაფო]]ს ანექსიამდე [[ნიცა]]შიც გამოიყენებოდა მონეგასკურის მსგავსი დიალექტი.&lt;ref&gt;[http://books.google.com/books?id=2WyS7i9UxowC&amp;dq=italian+speaking+population+in+nice&amp;pg=PA91&amp;ots=DEU9qd7QJS&amp;sig=4Ykq5z6N_Vq3EHjBvnwgmIDcJBE&amp;prev=http://www.google.com/search%3Fhl%3Den%26ned%3Dus%26q%3Ditalian%2Bspeaking%2Bpopulation%2Bin%2Bnice%26btnmeta%253Dsearch%253Dsearch%3DSearch%2Bthe%2BWeb&amp;sa=X&amp;oi=print&amp;ct=result&amp;cd=3&amp;cad=legacy#PPA91,M1 Beyond Boundaries: Language and Identity in Contemporary Europe, Chapter Seven]&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:რომანული ენები]]</text>
      <sha1>iahjll8cu3o5evvd2iv8a3xf0ilxhov</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მუჰამედ რაფიკ ტარარი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>356392</id>
    <revision>
      <id>5427371</id>
      <parentid>4339084</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:36:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427371</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21344" sha1="3llewk4u7xx4ve7r7nvpzaa0lphu3f1" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ლიდერი
| სახელი = მუჰამედ რაფიკ ტარარი&lt;br /&gt;محمد رفیق تارڑ
| სურათი= Pride of Performance Award by President of Pakistan.jpg
| სურათის ზომა =270 პქ
| წარწერა სურათის ქვეშ=
| ხელმოწერა =  
| დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1929|11|2}}
| დაბადების ადგილი= გახარ-მანდი,&lt;ref name=&quot;Rafiq Tarar Birth Place&quot;&gt;{{cite web| url= http://www.urdubiography.com/politicians/muhammad-rafiq-tarar.html| title= Rafiq Tarar's BirthPlace| access-date= 2016-11-22| archive-date= 2017-10-10| archiveurl= https://web.archive.org/web/20171010093725/http://www.urdubiography.com/politicians/muhammad-rafiq-tarar.html}}&lt;/ref&gt; პენჯაბი, [[ბრიტანეთის ინდოეთი]]
| გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2022|3|7|1929|11|2}} 
| გარდაცვალების ადგილი=
| მოქალაქეობა = {{დროშა|პაკისტანი}}
| ეროვნება = პაკისტანელი
| საარჩევნო ოლქი =
| მამა =
| დედა =
| მეუღლე = 
| შვილები=
| განათლება =პენჯაბის უნივერსიტეტი
| პროფესია =იურისტი
| საქმიანობა =
| რელიგია = [[ისლამი]]
| ჯილდოები =
| პარტია = პაკისტანის მუსლიმთა ლიგა
| საიტი=
| რიგი = [[ფაილი:Flag of the President of Pakistan.svg|25პქ]]&amp;nbsp;[[პაკისტანი]]ს [[პაკისტანის პრეზიდენტი|მე-9 პრეზიდენტი]]&amp;nbsp;[[ფაილი:Flag of Pakistan.svg|25პქ]]
| თანამდებობა დაიკავა = [[1 იანვარი]] [[1998]]
| თანამდებობა დატოვა = [[20 ივნისი]] [[2001]]
| ვიცე-პრეზიდენტი  =
| პრეზიდენტი =
| პრემიერ-მინისტრი = [[ნავაზ შარიფი]]
| წინამორბედი = [[ფარუხ ლეგარი]]
| მემკვიდრე = [[პერვეზ მუშარაფი]]
| რიგი2 = პაკისტანის უზანაესი სასამართლოს მთავარი მოსამართლე
| თანამდებობა დაიკავა2 = [[17 იანვარი]] [[1991]]
| თანამდებობა დატოვა2= [[1 ნოემბერი]] [[1994]]
| წინამორბედი2 = 
| მემკვიდრე2 = 
| პრეზიდენტი2=
| ვიცე-პრეზიდენტი2 =
| პრემიერ-მინისტრი2=
| რიგი3 = ლაჰორის უზანაესი სასამართლოს მთავარი მოსამართლე
| თანამდებობა დაიკავა3 = [[6 მარტი]] [[1989]]
| თანამდებობა დატოვა3 = [[31 ოქტომბერი]] [[1991]]
| წინამორბედი3 = აბდულ შაქურულ სალამი
| მემკვიდრე3 = მიან მაჰბუბ აჰმადი
| პრეზიდენტი3 =
| პრემიერ-მინისტრი3=
}}

'''მუჰამედ რაფიკ ტარარი''' ({{lang-ur|محمد رفیق تارڑ}}; დ. [[2 ნოემბერი]] [[1929]], გახარ-მანდი, პენჯაბი, [[ბრიტანეთის ინდოეთი]] — გ.  [[7 მარტი]], [[2022]], [[ლაჰორი]]) — [[პაკისტანი]]ს უზენაესი სასამართლოს ყოფილი მთავარი მოსამართლე და პაკისტანის მეცხრე პრეზიდენტი, 1998 წლის 20 იანვრიდან 2001 წლის 20 ივნისამდე, როდესაც გადადგა.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;&gt;{{cite web|last1=Administrator/Staff worker|title=Muhammad Rafiq Tarar|url=http://storyofpakistan.com/muhammad-rafiq-tarar/|website=http://storyofpakistan.com|publisher=Story of Pakistan Press|accessdate=28 January 2015|date=1 June 2003}}&lt;/ref&gt;

2001 წელს ტარარი იძულებული გახდა გადამდგარიყო და გადადგა პრეზიდენტის პოსტიდან მას შემდეგ, რაც მაშინდელმა პრემიერ-მინისტრმა [[პერვეზ მუშარაფი|პერვეზ მუშარაფმა]] გასცა აღმასრულებელი განკარგულება.&lt;ref name=&quot;The Hindu&quot;/&gt; 2002 წელს რეფერენდუმის გზით, მას პოსტზე საბოლოოდ [[პერვეზ მუშარაფი|მუშარაფმა]] შეცვალა.&lt;ref name=&quot;The Hindu&quot;&gt;{{cite news|last1=Reddy|first1=B. Muralidhar|title=Rafiq Tarar forced to quit?|url=http://www.thehindu.com/2001/06/21/stories/01210002.htm|accessdate=28 January 2015|agency=The Hindu|publisher=The Hindu|date=21 June 2001|archiveurl=https://archive.today/20150128021108/http://www.thehindu.com/2001/06/21/stories/01210002.htm|archivedate=28 იანვარი 2015}}&lt;/ref&gt;

== ბიოგრაფია ==
მუჰამედ რაფიკ ტარარი დაიბადა [[1929|1929 წლის]] [[2 ნოემბერი|2 ნოემბერს]] გახარ-მანდის სოფელ პირკოტში, გუჯრანვალის რაიონში, [[პენჯაბის პროვინცია]]ში, იმ დროის [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში]]. მისი ოჯახი [[ისლამი]]ს ''დეობანდის'' მიმართულების მიმდევარია, რომელიც [[სუნიზმი]]ს ერთ-ერთი პოლიტიკური მიმართულებაა.&lt;ref&gt;{{harvtxt|Chitkara|2001|pp=118–119}}&lt;/ref&gt; ''ისლამიას კოლეჯის'' დამთავრების შემდეგ, ტარარი ჩაირიცხა პენჯაბის უნივერსიტეტში, რომელიც მან 1949 წელს ბაკალავრის ხარისხით დაამთავრა, ისლამური კვლევების მიმართულებით. კოლეჯში სწავლის პერიოდში, ტარარი მუსლიმთა ლიგის აქტივისტი და [[მუჰამედ ალი ჯინა|ალი ჯინას]] თაყვანისმცემელი იყო.&lt;ref&gt;{{harvtxt|Zakaria|2001|pp=232–233}}&lt;/ref&gt;

პაკისტანის დამოუკიდებლობის მოპოვების დროს, ტარარი ასრულებდა ნებაყოფლობით მოვალეობას, როგორც რელიეფის მუშა, მუსლიმ სტუდენთა ფედერაციის მიერ შექმნილ ინდოელი ემიგრანტის ბანაკებში, რომლებიც ინდოეთში ბუნტის შედეგად განადგურებული სახლები დატოვეს და პაკისტანში გადმოვიდნენ.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt; ტარარიმ ჩაირიცხა პენჯაბის უნივერსიტეტის სამართლის კოლეჯში, რომელიც 1951 წელს სამართალმცოდნეს ბაკალავრით დაამთავრა.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt; უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ, იგი ჩაირიცხა ლაჰორის უზანაესი სასამართლოს დამცველად.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt;

== მოსამართლის კარიერა ==
1951 წელს, იგი ჩაირიცხა ლაჰორის უზანაესი სასამართლოს დამცველად.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt; 1955 წლის ოქტომბერში ჩაირიცხა, როგორც ადვოკატი, ლაჰორის უზანაეს სასამართლოში. 1960 წელს შექმნა საკუთარი იურიდიული ფირმა გუჯრანვალაში და ჩააბარა საადვოკატო გამოცდა, რის შემდეგ დაწინაურდა რაიონული სასამართლოების მოსამართლედ.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt;

1971 წელს იგი დაინიშნა პენჯაბის შრომის საკითხებში სასამართლოს თავმჯდომარე, ხოლო 1974 წელს დაინიშნა ლაჰორის უზანაესი სასამართლოს მოსამართლედ და 1989 წელს იმავე სასამართლოს მთავარ მოსამართლედ.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt; მანამდე, როდესაც ის იყო ლაჰორის უზანაესი სასამართლოს მოსამართლე, ის ასევე იყო პაკისტანის საარჩევნო კომისიის წევრი, სადაც წარმოადგენდა პენჯაბს. 1991 წლის იანვარში, ტარარი დაინიშნა პაკისტანის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ, ხოლო 1994 წლის ნოემბერში, როდესაც მას შეუსრულდა 65 წელი, იგი დატოვა მოსამართლის თანამდებობა.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt;

მისი მოსამართლის კარიერის დასრულების შემდეგ, 1997 წლის მარტში, ტარარი იურიდიული სფეროდან გადაინაცვლა პოლიტიკურში და გაწევრიანდა „პაკისტანის მუსლიმთა ლიგაში“. პარტიული მანდატის მიღების შემდეგ, 1997 წელს, იგი აირჩიეს სენატორად.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt;

== პაკისტანის პრეზიდენტი ==
1997 წელს, [[ფარუხ ლეგარი]]ს გადადგომის შემდეგ, მისი კანდიდატურა პრეზიდენტობის წამოაყენეს.&lt;ref name=&quot;BBC Pakistan Bureau&quot;&gt;{{cite news|last1=staff worker|title=Tarar sworn in as Pakistani president|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/43645.stm|accessdate=28 January 2015|agency=BBC Pakistan Bureau|publisher=BBC Pakistan Bureau|date=1 January 1998}}&lt;/ref&gt; 1997 წლის 31 დეკემბერს, არაპირდაპირი არჩევნების დროს, ტარარი აირჩიეს პრეზიდენტად, სადაც მან დიდი უპირატესობით,&lt;ref name=&quot;President Muhammad Rafiq Tarar&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.presidentofpakistan.gov.pk/index.php?lang=en&amp;opc=2&amp;sel=4&amp;pId=9|publisher=Presidency of the Islamic Republic of Pakistan|accessdate=9 May 2013|title=დაარქივებული ასლი|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130425051615/http://presidentofpakistan.gov.pk/index.php?lang=en&amp;opc=2&amp;sel=4&amp;pId=9|archivedate=25 აპრილი 2013}}&lt;/ref&gt; 374 ხმა 457 ხმიდან, დაამარცხა თავისი ოპონენტები აფტაბ მირანი (სახალხო პარტია), რომელიც მიიღო 31 ხმა, და მუჰამედ შირანი (JUI), რომელიც მიიღო 22 ხმა.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt; ეს იყო უდიდესი უპირატესობა საპრეზიდენტო არჩევნების ისტორიაში.&lt;ref name=&quot;Story of Pakistan Press&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{harvtxt|Preston|2003|pp=229–235}}&lt;/ref&gt;

როგორც პრეზიდენტი, ტარარი იყო მოკრძალებული პირი და ატარებდა მხოლოდ საზეიმო როლს, რომელიც გაურბოდა მედიას, ასევე იგი ერთგული იყო შარიფების ოჯახის მიმართ. მან ადვილად ხელი მოაწერა მეცამეტე, მეთოთხმეტე და მეთხუთმეტე [[პაკისტანის კონსტიტუცია]]ში შეტანის ცვლილებებს, რომელიც შეზღუდა პრეზიდენტის ძალაუფლება.&lt;ref&gt;{{harvtxt|Jones|2003|pp=31–35}}&lt;/ref&gt;

პაკისტანის პრეზიდენტის უფლებამოსილება ნელ-ნელა იზღუდებოდა წლების განმავლობაში, რომლის კულმინაცია 1997 წლის მეცამეტე შესწორება გახდა, რომელიც პრაქტიკულად შეზღუდა ყველა დარჩენილი სარეზერვო უფლებამოსილება, ხოლო პრეზიდენტი თითქმის სიმბოლურ ხასიათს ატარებდა.&lt;ref name=&quot;The Constitution (13th Amendment Act)&quot;&gt;{{cite book|title=Constitution of the Islamic Republic of Pakistan|year=1973|publisher=12th Parliament of Pakistan|author=12th Parliament of Pakistan|edition=13th Amendment|authorlink=Parliament of Pakistan|accessdate=9 May 2013}}&lt;/ref&gt;

ტარამა მხარი არ დაუჭირა სამხედროების [[პაკისტანის სამხედრო გადატრიალება (1999)|1999 წლის სახელმწიფო გადატრიალებას]], რომელიც განახორციელა გენერალი [[პერვეზ მუშარაფი]], როგორც გაერთიანებული შტაბის თავმჯდომარე. ეს იყო გამოწვეული იმით, რომ ამ პოსტზე [[ნავაზ შარიფი]]ს წყალობით მოვიდა. ამის გამო, პაკისტანის სამხედრო ელიტამ გადაწყვიტა, რომ არ შეინარჩუნონ იგი, როგორც პრეზიდენტი მისი სრული ხუთი წლის ვადით, მისი დამოკიდებულების გამო. 2001 წლის 21 ივნისს, გენერალმა მუშარაფმა, როგორც აღმასრულებელი ხელისუფლების თავჯდომარის მოვალეობის შემსრულებელი, ტარარი გადააყენა თანამდებობიდან.&lt;ref name=&quot;Tarar forced to quit&quot;&gt;{{cite news|title=Rafiq Tarar forced to quit?|url=http://www.thehindu.com/2001/06/21/stories/01210002.htm|accessdate=31 May 2016|agency=The Hindu|publisher=The Hindu|date=21 June 2001|archiveurl=https://archive.today/20150128021108/http://www.thehindu.com/2001/06/21/stories/01210002.htm|archivedate=28 იანვარი 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Hindu&quot; /&gt;

== გადადგომა ==
ტარარი წავიდა ეროვნული პოლიტიკიდან და დასახლდა [[ლაჰორი|ლაჰორში]].&lt;ref name=&quot;The Hindu&quot; /&gt; შეინარჩუნა კარგი ურთიერთობა [[ნავაზ შარიფი|ნავაზ შარიფთან]] და ახლო მეგობარია შარიფების ოჯახის. მისი ყოფილი რძალი, საირა ტარარი, შარიფის მესამე კაბინეტის წევრია და მუშაობს ეროვნული ჯანდაცვის რეგულირებასა და კოორდინაციის სააგენტოში.&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://pmo.gov.pk/state_ministers.php | title=State Minister List—Saira Afzal tarar | publisher=Prime Minister Office Website | accessdate=12 November 2014 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20141124005952/http://pmo.gov.pk/state_ministers.php | archivedate=24 ნოემბერი 2014 }}&lt;/ref&gt;

== ბიბლიოგრაფია ==
*{{small|{{cite book|last1=Zakaria|first1=Rafiq|title=The Man who Divided India: An Insight Into Jinnah's Leadership and Its Aftermath|date=2001|publisher=Popular Prakashan|location=New Delhi, India|isbn=817154892X|pages=282|accessdate=28 January 2015|ref = harv}} }}
*{{small|{{cite book|last1=Chitkara|first1=M.G.|title=Indo-Pak Relations: Challenges Before New Millennium|date=2001|publisher=APH Publishing|location=New Delhi, India|isbn=8176482722|pages=254|edition=1|url=https://books.google.com/books?id=Gr5IoddTKb8C&amp;pg=PA118&amp;dq=rafiq+tarar&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=QzXIVPvXLcLm8AXyuYCoCA&amp;ved=0CDkQuwUwBA#v=onepage&amp;q=rafiq%20tarar&amp;f=true|accessdate=28 January 2015|format=googlebooks|chapter=§Muhammad Rafiq Tarar|ref = harv}} }}
*{{small|{{cite book|last1=Jones|first1=Owen Bennette|title=Pakistan: Eye of the Storm|date=2003|publisher=Yale University Press|location=Texas, U.S|isbn=0300101473|pages=342|url=https://books.google.com/books?id=t8iYEgPYG_EC&amp;pg=PA36&amp;dq=rafiq+tarar&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=QzXIVPvXLcLm8AXyuYCoCA&amp;ved=0CFUQuwUwCQ#v=onepage&amp;q=rafiq%20tarar&amp;f=true|accessdate=28 January 2015|format=google books|chapter=§The 1999 Coup|ref = harv}} }}
*{{small|{{cite book|last1=Preston|first1=Ian|title=A Political Chronology of Central, South and East Asia|date=2003|publisher=Psychology Press.|location=London [u.k]|isbn=1857431146|edition=1|url=https://books.google.com/books?id=TtwTXyM65J4C&amp;pg=PA229&amp;dq=rafiq+tarar+president+1997&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=AT3IVKTJL4GwogSt7YH4Bg&amp;ved=0CB8QuwUwAA#v=onepage&amp;q=rafiq%20tarar%20president%201997&amp;f=true|accessdate=28 January 2015|format=googlebooks|chapter=§Pakistan|ref = harv}} }}

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/43645.stm ტარარის ინაუგურაცია] BBC სტატია, იანვარი 1998

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{პაკისტანის პრეზიდენტები}}

{{DEFAULTSORT:ტარარი, მუჰამედ რაფიკ}}
[[კატეგორია:დაბადებული 2 ნოემბერი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1929]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 7 მარტი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 2022]]
[[კატეგორია:პაკისტანის პრეზიდენტები]]</text>
      <sha1>3llewk4u7xx4ve7r7nvpzaa0lphu3f1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მუსტაი ქარიმი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>357595</id>
    <revision>
      <id>5427368</id>
      <parentid>4917471</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T00:31:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427368</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7213" sha1="ggsvnnylzpdqjuvvbo6mfb4xo907141" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი}}
'''მუსტაი ქარიმი''' ({{lang-ba|Мостай Кәрим}}, ნამდვილი სახელია ''მუსტაფა კარიმოვი'', დ. [[20 ოქტომბერი]], [[1919]] — გ. [[21 სექტემბერი]], [[2005]]) — [[ბაშკირები|ბაშკირი]] საბჭოთა პოეტი, მწერალი და დრამატურგი. [[1963|1963 წელს]] მიენიჭა ბაშკირი სახალხო პოეტის, [[1979|1979 წელს]] კი სოციალისტური შრომის გმირის წოდება. [[1984|1984 წელს]] [[ვლადიმერ ლენინი|ლენინის]], [[1972|1972 წელს]] კი სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი.

==ბიოგრაფია==
დაიბადა [[1919|1919 წლის]] [[20 ოქტომბერი|20 ოქტომბერს]] სოფელ კლიაშევოში უფის გუბერნიაში. მუსტაი ქარიმმა წერა [[1930-იანები]]დან დაიწყო. [[1938|1938 წელს]] გამოვიდა მისი ლექსების პირველი კრებული „რაზმი გადავიდა“ ({{lang-ba|Отряд ҡуҙғалды}}), [[1941|1941-ში]] მეორე — „გაზაფხულის ხმები“ ({{lang-ba|Яҙғы тауыштар}}).

1941 წელს დაასრულა ტიმრიაზევის სახელობის ბაშკირეთის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის ენისა და [[ლიტერატურა|ლიტერატურის]] ფაკულტეტი. უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ გამოიძახეს [[წითელი არმია|წითელ არმიაში]] და მურომსკის კავშირგაბმულობის სასწავლებელში გაგზავნეს. [[1942|1942 წელს]] უმცროსი ლეიტენანტის წოდებით გაგზავნეს მე-17 მოტომსროლელთა ბრიგადაში არტივიზიონის კავშირგაბმულობის მეთაურად.

ბაშკირელი სახალხო პოეტი მუსტაი ქარიმი გარდაიცვალა ორი ინფარქტის შემდეგ [[2005|2005 წლის]] [[21 სექტემბერი|21 სექტემბერს]] [[უფა]]ს რესპუბლიკურ კარდიოლოგიურ კლინიკაში. დაკრძალულია უფას მუსლიმურ სასაფლაოზე.

==ლიტერატურა==
* Бобров А. Золотой березовый листок. Башкирские заметки [Текст]/А.Бобров // Советская Россия. — 2009. — N 110 Окт.8. — С. 4-5
* Болгарова Ю. Не учил жизни, а говорил о ней : к 90-летию со дня рождения Мустая Карима [Текст]/ Ю.Болгарова // Вечерняя Уфа. — 2009. — N 200 Окт.16. — С. 2
* Валеев И. Мосты поэта [Текст]/ И.Валеев // Истоки. — 2008. — N 41. — С. 5 (окончание)
* Валеев И. Большая дружба: Мустай Карим и Александр Филиппов : к 90-летию классика [Текст] / И.Валеев // Истоки. — 2009. — N 41 Окт.14. — С. 8.
* Валеев И. Мустай Карим о семейной педагогике [Текст] / И.Валеев // Истоки. — 2008. — N 36. — С. 12.
* Валеев И. Мустай Карим и Расул Гамзатов [Текст]/ И.Валеев // Истоки. — 2009. — 17 июня. — С. 4 : ил.
* Докучаева А. Птицы из сердца Мустая [Текст]/А.Докучаева // Республика Башкортостан. — 2008. — 22 Окт. — С. 1
* Докучаева А. «Не приходит вдохновение без труда»[Текст]/А.Докучаева // Республика Башкортостан. — 2009. — 28 апреля. — С. 3:ил
* Зиганшин К. Мудрец из Кляшева [Текст]/ К.Зиганшин // Бельские просторы. — 2006. — N 10. — С. 166—170
* Кульмухаметова А. Фронтовая лирика Мустая Карима помогает в трудную минуту [Текст]/ А.Кильмухаметова // Республика Башкортостан. — 2009. — 13 февраля. — С. 4
* Мерзабеков М. Встречи с Мустаем Каримом [Текст] / м. Мерзабеков // Бельские просторы. — 2006. — N 10. — С. 150—165
* Николенко И. Он согревает землю[Текст]/ И.Николенко // Бельские просторы. — 2006. — N 10. — С. 171—175
* Новакович А. В его песнях — и наши думы [Текст] / А.Новакович // Истоки. — 2009. — N 21. — С. 5 : ил.
* Салимова Л. Голос мастера звучит через года… [Текст]/ Л.Салимова // Молодежная газета. — 2008. — N 41. — С. 5

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://www.vipufa.ru/person/Mustafa_Safich_Karimov_.htm Мустай Карим на сайте Vipufa.ru]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141006102651/http://www.vipufa.ru/person/Mustafa_Safich_Karimov_.htm |date=2014-10-06 }}
* [http://mustaykarim.narod.ru/ Сайт, посвященный Мустаю Кариму]
* [http://www.youtube.com/watch?v=A58Rp_jkxiI Видеоклип: ''песня Марагима'' из повести «Долгое-долгое детство»]
* [https://www.youtube.com/watch?v=t79dlvf0ZOs Фильм «В ночь лунного затмения»]
* [http://www.youtube.com/watch?v=szmzB1Br0ms Художественно-публицистический полнометражный фильм &quot;Мустай Карим&quot;]
==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
{{DEFAULTSORT:ქარიმი, მუსტაი}}
[[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები]]</text>
      <sha1>ggsvnnylzpdqjuvvbo6mfb4xo907141</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მნელნიკი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>365884</id>
    <revision>
      <id>5426963</id>
      <parentid>4830896</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:18:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5426963</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6017" sha1="8vdu9wih4k8snynf2d380yjl6yfqt6e" xml:space="preserve">
'''მნელნიკი''' – ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]], [[ცენტრალური ბოჰემიის მხარე|ცენტრალური ბოჰემიის მხარეში]], [[პრაღა|პრაღიდან]] ჩრდილოეთით 30 კმ-ის მანძილზე, არის [[მნელნიკის რაიონი|მნელნიკის რაიონის]] ცენტრი. მდებარეობს მდ. [[ელბა|ლაბეს]] მარჯვენა ნაპირზე, [[ვლტავა|ვლტავის]] შესართავის საპირისპირო მხარეს. ქალაქის ისტორიული ცენტრი გაშლილია შემაღლებულ ადგილზე და მას კვეთს მდ. პშოვკა.
დღევანდელი მნელნიკის ტერიტორია ჯერ კიდევ ნეოლითის პერიოდში იყო დასახლებული. ძველი ისტორიოგრაფული მოსაზრებების მიხედვით მნელნიკი IX-X სს წარმოადგენდა სლავური ტომის, პშოველების ცენტრს - დაახლოებით დღევანდელი სასახლის ადგილზე მდებარეობდა ციხე პშოვი.
==მოსახლეობა==
მცხოვრებთა რაოდენობის ცვლილების შემდეგი ცხრილი ეფუძნება ქ. მნელნიკის სტრატეგიული დაგეგმვის 2012 წლის მარტში გამოქვეყნებულ მონაცემებს, რომელიც თავის მხრივ ემყარება ჩეხეთის სტატისტიკის დეპარტამენტის მონაცემებს.
{| class=&quot;wikitable&quot;
! წელი !! 1846 !! 1900 !! 1910 !! 1921 !! 1930 !! 1950 !! 1961 !! 1970 !! 1982 !! 1991 !! 2000 !! 2009
|-
! მცხოვრებთა რაოდენობა
| 1 581 || 8 976 || 9 806 || 10 502 || 12 089 || 11 914 || 13 076 || 15 487 || 19 417 || 19 732 || 19 514 || 19 173
|}

=== მოსახლეობის სტრუქტურა ===
მცხოვრებთა ასაკობრივი შემადგენლობა [[2009]] წლისთვის, ეფუძნება ჩეხეთის სტატისტიკის დეპარტამენტის მონაცემებს.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
| || '''მცხოვრები''' || '''პროცენტულად'''
|-
| '''0-14 წლის''' || 2643 || 13,79%
|-
| '''15-64 წლის''' || 13437 || 70,1%
|-
| '''65+ წლის''' || 3093 || 16,11%
|}
== ფოტოგალერეა ==
&lt;gallery&gt;
File:Zámek Mělník.jpg|მნელნიკის სასახლე - ხედი თვითმფრინავიდან
File:Melnik - zamek.jpg|მნელნიკის ხედი (სასახლე და ეკლესია) ლაბეს მეორე ნაპირიდან
File:Mělník_-_zámek_(Svatováclavská).JPG|მნელნიკის სასახლე წმ. ვაცლავის ქუჩიდან
File:Mělník_kostel_sv._Petra_a_Pavla_zezadu.JPG|წმ. პეტრე და პავლეს ეკლესია აღმოსავლეთიდან
File:Mělník_-_kostel_14_sv._pomocníků.JPG|14 წმინდა მოწყალეს კაპუცინური ეკლესია
File: Melnik zam portal DSC00651.JPG|სასახლე, შუა საუკუნეების კარიბჭე
File:Evangelicky_kostel_Melnik.jpg|[[მნელნიკის ევანგელისტური ეკლესია]]
File:Melnik castle above the confluence of the rivers Vltava and Labe, Czech Republic.JPG|სასახლე [[ვლტავა|ვლტავისა]] და [[ელბა|ლაბეს]] შესართავსზემოთ
File:The confluence of the rivers Vltava and Labe near Melnik castle, Czech Republic.JPG|[[ვლტავა|ვლტავისა]] და [[ელბა|ლაბეს]] შესართავი
&lt;/gallery&gt;

==წყარო==
===ლიტერატურა===
* MIKOVEC, Ferdinand Břetislav. Starožitnosti a Památky země České.. Ilustrace Josef Vojtěch Hellich, Vilém Kandler. Praha : Kober a Markgraf, [1860]. Dostupné online. - kapitola Zámek Mělnický, s. 201-209.
* E. Poche (vyd.), Umělecké památky Čech 2. Praha: Academia 1978.
===რესურსები ინტერნეტში===
* [http://www.melnik.cz/ მნელნიკის ოფიციალური საიტი]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220410180647/https://www.melnik.cz/ |date=2022-04-10 }}
* [http://www.melnik.info/ მნელნიკის ტურისტული პორტალი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202070938/http://www.melnik.info/ |date=2017-02-02 }}
* [http://melnicek.cz/ მნელნიკის დამოუკიდებელი სათემო საინფორმაციო პორტალი]
* [http://www.muzeum-melnik.cz/ ადგილობრივი მუზეუმი]
* [http://www.flyfoto.cz/2012/05/melnik.html ქალაქის აერო ფოტოები]
[[კატეგორია:ცენტრალური ბოჰემიის მხარის ქალაქები]]</text>
      <sha1>8vdu9wih4k8snynf2d380yjl6yfqt6e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მშვიდობის მტრედი (აზერბაიჯანი)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>373133</id>
    <revision>
      <id>5427381</id>
      <parentid>4352138</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T02:03:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427381</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5677" sha1="euasvheguz7jrl97y4w4brqxxecpy25" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა
|ზევით = მშვიდობის მტრედი&lt;br/&gt;{{lang-az|Sülh göyərçini}}
|სურათი = [[ფაილი:მშვიდობის მტრედი სუმგაითში.jpg|300პქ]]
|ტიტრი = 
|თავის სტილი  = background:#21EC62;
|სახელის სტილი = 
|მონაცემის სტილი = 
|სხეულის კლასი = vevent
|თავი1 = ინფორმაცია
|სახელი2 = ქვეყანა
|მონაცემი2 = {{დროშა|აზერბაიჯანი}}
|სახელი3 = ქალაქი
|მონაცემი3 = [[სუმგაითი]]
|სახელი4 = კოორდინატები
|მონაცემი4 = {{coord|40|35|23|N|49|40|07|E}}
|სახელი5 = პროექტის ავტორი
|მონაცემი5 =  ვაგიფ ნაზიროვი
|სახელი6 = არქიტექტორი
|მონაცემი6 = ასიმ გულიევი
|სახელი7 = გაიხსნა
|მონაცემი7 = [[1978]]
|სახელი8 = მასალა
|მონაცემი8 = [[ბეტონი]]
}}

'''მშვიდობის მტრედი''' ({{lang-az|Sülh göyərçini}}) — ალეგორიული ქანდაკება ნასიმის სახელობის კულტურისა და დასვენების პარკში, [[აზერბაიჯანი]]ს ქალაქ [[სუმგაითი|სუმგაითში]]. ქანდაკება ქალაქის სიმბოლოა და გამოსახულია მის გერბზე.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://az.trend.az/news/politics/1761904.html |title=Sumqayıt nümayəndə heyəti Mogilyovda səfərdədir |accessdate=2017-04-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101225051321/http://az.trend.az/news/politics/1761904.html |archivedate=2010-12-25 }}&lt;/ref&gt;

ძეგლის ავტორებია — სუმგაითის მთავარი მხატვარი ვაგიფ ნაზიროვი და არქიტექტორი ასიმ გულიევი. ძეგლის დამზადებისას გამოყენებული მასალა — მონოლითური ბეტონი.&lt;ref name=&quot;Media&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.mediaforum.az/articles.php?article_id=20080107015635229&amp;page=00&amp;lang=az |title=SUMQAYITIN RƏMZİ OLAN «SÜLH GÖYƏRÇİNİ» REKONSTRUKSİYA OLUNUR |accessdate=2017-04-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110717072715/http://www.mediaforum.az/articles.php?article_id=20080107015635229&amp;page=00&amp;lang=az |archivedate=2011-07-17 }}&lt;/ref&gt; ძეგლი გაიხსნა 1978 წელს ახალ საზოგადოებრივ პარკში, რომელიც მდებარეობს [[კასპიის ზღვა|კასპიის ზღვის]] სანაპიროზე.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://sumqayit-ih.gov.az/content.php?page=parklar|title=Sumqayıt şəhər icra hakimiyyəti. Parklar və istirahət bağları|accessdate=2010-12-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120327111749/http://sumqayit-ih.gov.az/content.php?page=parklar|archivedate=2012-03-27}}&lt;/ref&gt;

ქანდაკება მონუმენტური სტილის, თეთრი ფერის, რამდენიმე მეტრის სიმაღლეზე და სტილიზებული გამოსახულების, სადაც მტრედი გაშლილი ფრთებით ემზადება გაფრენისთვის.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://anl.az/down/meqale/paritet/2012/yanvar/225048.htm|title=http://anl.az/down/meqale/paritet/2012/yanvar/225048.htm|author=|website=|date=|publisher=|access-date=2017-04-30|archive-date=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305012448/http://www.anl.az/down/meqale/paritet/2012/yanvar/225048.htm}}&lt;/ref&gt; განთავსებული დაბალ კვარცხლბეკზე, ძეგლის გარშემო ფართობი გაფენილია ფირფიტებით.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news|title=Sumqayıtda xalqları sülhə çağıran rəmzi abidə - VİDEOREPORTAJ|url=http://xeberle.com/Maraql%C4%B1/26561-sumqayitda-xalqlari-sulhe-chagiran-remzi-abide-vdeoreportaj.html|work=Xeberle.com|accessdate=2017-04-02|language=en-US}}&lt;/ref&gt; 2008 წელს, პარკი და ძეგლი რესტავრაცია გაიარა.

== საფოსტო მარკები ==
ქანდაკება არაერთხელ აისახა აზერბაიჯანის მარკებზე, რომელიც მიეძღვნა სუმგაითს.

&lt;gallery&gt;
ფაილი:Stamps of Azerbaijan, 2004-665.jpg|2004
ფაილი:Stamps of Azerbaijan, 2009-867.jpg|2009
ფაილი:Stamps of Azerbaijan, 2014-1145.jpg|2014
&lt;/gallery&gt;

==იხილეთ აგრეთვე==
* [[მშვიდობის მტრედი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:აზერბაიჯანის ძეგლები]]
[[კატეგორია:აზერბაიჯანის პარკები]]</text>
      <sha1>euasvheguz7jrl97y4w4brqxxecpy25</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მუნიციპალური რაიონი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>387019</id>
    <revision>
      <id>5427322</id>
      <parentid>4786958</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:59:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427322</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21318" sha1="n84fu7swnbloeetkb1semullsnnx8ad" xml:space="preserve">'''მუნიციპალური რაიონი'''&lt;ref&gt;{{წიგნი
 | ავტორი = Л. П. Кураков, В. Л. Кураков, А. Л. Кураков
 | ნაწილი = Муниципальный район
 | გამოცემა = &lt;!-- http://dic.academic.ru/dic.nsf/dic_economic_law/8322/МУНИЦИПАЛЬНЫЙ--&gt;
 | სათაური = Экономика и право: словарь-справочник
 | ადგილი = М.
 | გამომცემლობა = Вуз и школа
 | წელი = 2004
}}&lt;/ref&gt; ან '''მუნიციპალური ოლქი'''&lt;ref&gt;{{წიგნი
 | ავტორი = Л. П. Кураков, В. Л. Кураков, А. Л. Кураков
 | ნაწილი = Муниципальный округ
 | გამოცემა = http://dic.academic.ru/dic.nsf/dic_economic_law/8321/МУНИЦИПАЛЬНЫЙ
 | სათაური = Экономика и право: словарь-справочник
 | ადგილი = М.
 | გამომცემლობა = Вуз и школа
 | წელი = 2004
}}&lt;/ref&gt; — [[ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული]], რომელიც მოიცავს მკაცრად განსაზღვრულ ტერიტორიას იქ მცხოვრები [[მოსახლეობა|მოსახლეობით]]. ეს ტერიტორია შეიძლება იყოს [[დიდი ქალაქი|ქალაქი]], [[სოფელი]], მცირე სოფლების ჯგუფი ან სასოფლო რაიონი.

== რუსეთში ==
[[რუსეთი|რუსეთში]] მუნიციპალური რაიონი — [[მუნიციპალური წარმონაქმნი]]ს ერთ-ერთი ტიპია, [[ადგილობრივი მმართველობა|ადგილობრივი მმართველობის ორგანოს]] ფორმაა, რომელიც აერთიანებს რამდენიმე [[ქალაქის ტიპის დასახლება|საქალაქო]], [[სასოფლო დასახლება|სასოფლო დასახლებებს]] და, შესაძლებელია, [[სოფლებშორისი ტერიტორია|სოფლებშორის ტერიტორიებს]] (რუსული მუნიციპალური სამართალი), რომლებიც გაერთიანებულები არიან საერთო ტერიტორიით.&lt;ref&gt;{{წიგნი
 | ავტორი = А. К. Голиченков.
 | ნაწილი = Муниципальный район
 | გამოცემა = 
 | სათაური = Экологическое право России: словарь юридических терминов.
 | ადგილი = М.
 | გამომცემლობა = Городец
 | წელი = 2008
}}&lt;/ref&gt;

მუნიციპალური რაიონის [[ადმინისტრაციული ცენტრი]] [[დასახლებული პუნქტი]]ა, რომელიც განსაზღვრულია ადგილობრივი ტრადიციებისა და ჩამოყალიბებული სოციალური ინფრასტრუქტურის გათვალისწინებით და რომელშიც მდებარეობს შესაბამისი მუნიციპალური წარმონაქმნის წარმომადგენლობითი ორგანო.

ტერმინი «მუნიციპალური რაიონი» გაჩნდა [[2003]] წლის 6 ოქტომბრის № 131-ФЗ «რუსეთის ფედერაციაში ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანიზების საერთო პრინციპების შესახებ» ფედერალური კანონის მიღების შემდეგ.

როგორც წესი, მუნიციპალური რაიონები შექმნილია [[რუსეთის ფედერაციის სუბიექტების რაიონები|ადმინისტრაციული რაიონების]] საზღვრებში, რომლებიც არსებობენ რუსეთის ფედერაციის სუბიექტების ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული მოწყობის და ძირითადად 1920—1950 წლებში ჩამოყალიბებულ [[რუსეთის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკა|რუსეთის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკის]] ფარგლებში. ზოგიერთ შემთხვევაში რაიონების ტერიტორიაზე შექმნილი იქნა [[საქალაქო ოლქი (რუსეთი)|საქალაქო ოლქები]], რასაც მოჰყვა ან ადმინისტრაციული რაიონების გაუქმება საოლქო (სამხარეო, რესპუბლიკური) დაქვემდებარების ქალაქების სასარგებლოდ (მაგალითად [[მოსკოვის ოლქის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა|მოსკოვის ოლქში]]), ან ადმინისტრაციული რაიონების შენარჩუნებისას მათ საზღვრებში წარმოიქმნა საქალაქო ოლქები (როგორც მაგალითად [[მაგადანის ოლქის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა|მაგადანის ოლქში]]). [[სვერდლოვსკის ოლქის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა|სვერდლოვსკის ოლქში]] ზოგიერთი ადმინისტრაციული რაიონების ტერიტორიებზე შეიქმნა ორ-ორი მუნიციპალური წარმონაქმნი: მუნიციპალური რაიონიც და საქალაქო ოლქიც. [[პერმის მხარის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა|პერმის მხარის]] მუნიციპალური რაიონები შეიქმნა სამხარეო დანიშნულების ზოგიერთი ქალაქების ტერიტორიებზე.

=== მუნიციპალური რაიონის უფლებამოსილება ===
15 ფედერალური კანონის — «რუსეთის ფედერაციაში ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანიზების საერთო პრინციპების შესახებ» — 15-ე თავში განსაზღვრულია ადგილობრივი მნიშვნელობის საკითხები, რომლებიც უნდა გადაწყდეს მუნიციპალური რაიონების დონეზე. პირველ რიგში მათ მიეკუთვნება სამედიცინო და საგანმანათლებლო ორგანიზაცია რაიონის ტერიტორიაზე, დასახლებული პუნქტების უზრუნველყოფა კომუნიკაციებთან მიერთებაში, [[არქივი|არქივების]], [[ბიბლიოთეკა|ბიბლიოთეკების]] ორგანიზაცია. მუნიციპალური რაიონების კომპეტენციაში შედის რაიონის ტერიტორიაზე საავტომობილო გზების ქსელის განვითარება და შენახვა, სატრანსპორტო მომსახურება, საყოფაცხოვრებო და საწარმოო ნარჩენების უტილიზაციის და გადამუშავების ორგანიზაცია. მუნიციპალური რაიონი პასუხისმგებელია საკუთარ ტერიტორიაზე მუნიციპალური [[პოლიცია|პოლიციის]] მეშვეობით საზოგადოებრივი წესრიგის დაცვის ორგანიზებაზე.

დღეისათვის მუნიციპალური რაიონები უმრავლეს შემთხვევაში [[ბიუჯეტი]]ს განმკარგავები არიან საკუთარი რაიონის მთელ ტერიტორიაზე, დასახლებული პუნქტების ტერიტორიების ჩათვლით: რაიონში შემავალ სასოფლო დასახლებებს არ გააჩნიათ ბიუჯეტი, აქვთ მხოლოდ დანახარჯების ხარჯთაღრიცხვები. კანონმდებლობის შესაბამისად, მუნიციპალური რაიონი მისი ბიუჯეტის სახსრების საფუძველზე ასევე ახორციელებს მასში შემავალი დასახლებული პუნქტების საბიუჯეტო უზრუნველყოფის დონის გათანაბრებას.

=== რაოდენობა ===
[[2010]] წლის 1 იანვრისათვის რუსეთში არსებობს 1829 მუნიციპალური რაიონი&lt;ref name=&quot;РосстатБД&quot;&gt; [https://web.archive.org/web/20130628040949/http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-%D0%B0%D0%B4%D0%BC_%D1%82%D0%B0%D0%B14.xls Росстат. База данных показателей муниципальных образований. Характеристика субъектов Российской Федерации по типам муниципальных образований и видам муниципальных учреждений на 1 января 2010 года.]&lt;/ref&gt;, 2011 წლის 1 იანვრისათვის — 1824 მუნიციპალური რაიონი&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-adm_2011.xls |title=Росстат. Распределение муниципальных учреждений по типам муниципальных образований на 1 января 2011 года. |accessdate=2017-11-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130628072831/http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-adm_2011.xls |archivedate=2013-06-28 }}&lt;/ref&gt;, 2012 წლის 1 იანვრისათვის — 1821 მუნიციპალური რაიონი&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-adm_2012.xls |title=Росстат. Распределение муниципальных учреждений по типам муниципальных образований на 1 января 2012 года. |accessdate=2017-11-13 |archiveurl=https://www.webcitation.org/6CLDHKWjj?url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-adm_2012.xls |archivedate=2012-11-21 }}&lt;/ref&gt;, 2013 წლის 1 იანვრისათვის — 1817 მუნიციპალური რაიონი&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-adm_2013.xls |title=Росстат. Распределение муниципальных учреждений по типам муниципальных образований на 1 января 2013 года. |accessdate=2017-11-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141017182244/http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-adm_2013.xls |archivedate=2014-10-17 }}&lt;/ref&gt;, 2014 წლის 1 იანვრისათვის — 1815 მუნიციპალური რაიონი&lt;ref name=&quot;янв.2014&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-adm_2014.xls |title=Росстат. Распределение муниципальных учреждений по типам муниципальных образований на 1 января 2014 года. |accessdate=2017-11-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190711103701/http://www.gks.ru/free_doc/new_site/bd_munst/1-adm_2014.xls |archivedate=2019-07-11 }}&lt;/ref&gt;.

=== მუნიციპალური ოლქი ===
2012 წელს [[მოსკოვი|მოსკოვში]] შეიქმნა 125 მუნიციპალური ოლქი. [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]] ასევე არსებობს 81 მუნიციპალური ოლქი. 2014 წელს [[სევასტოპოლი|სევასტოპოლში]] შეიქმნა 10 მუნიციპალური ოლქი.

== დომინიკელთა რესპუბლიკაში ==
[[დომინიკელთა რესპუბლიკა]]ში მუნიციპალური რაიონი ({{lang-es|distrito municipal}}) — მუნიციპალიტეტია, რომელიც შედგება ერთზე მეტ საქალაქო ცენტრისაგან.

== ირლანდიაში ==
[[ირლანდია]]ში 2014 წლის «სახელმწიფო მართვის ადგილობრივი ორგანოების რეფორმის შესახებ» კანონის თანახმად 2014 წლის 1 ივლისიდან შექმნილია მუნიციპალური რაიონები ({{lang-en|municipal district}}), როგორც სახელმწიფო მართვის ადგილობრივი ორგანოების სისტემის ნაწილი ადრე არსებული [[ქალაქის საბჭო]]ს ნაცვლად. ირლანდიაში მუნიციპალური რაიონი მეორე დონის ადმინისტრაციული ერთეულია, რომელიც დგას [[ირლანდიის საგრაფოები|საგრაფოებზე]] დაბლა [[დუბლინის საგრაფო]]ს და სამ შენარჩუნებულ ქალაქის საბჭოს [[გოლუეი]]ს, [[დუბლინი]]ს და [[კორკი]]ს გარდა. 4 მუნიციპალური რაიონი: [[კლონმელი]], [[დროჰედა]], [[სლაიგო]] და [[უექსფორდი]] — საქალაქო რაიონებია (რაიონები [[ბორო]]; {{lang-en|borough district}}), [[ლიმერიკი]] და [[უოტერფორდი]] — მეტროპოლიტენური რაიონებია ({{lang-en|metropolitan district}})&lt;ref&gt;{{cite web
 |url         = http://www.environ.ie/en/LocalGovernment/LocalGovernmentAdministration/RHLegislation/FileDownLoad,35715,en.pdf
 |title       = Local Government Reform Act 2014
 |date        = 2014
 |publisher   = [[ირლანდიის გარემოს დაცვის, თემების და ადგილობრივი თვითმმართველობის სამინისტრო|Department of the Environment, Community and Local Government]]
 |accessdate  = 2015-02-15
 |lang        = en
 |archiveurl  = https://web.archive.org/web/20150924001400/http://www.environ.ie/en/LocalGovernment/LocalGovernmentAdministration/RHLegislation/FileDownLoad,35715,en.pdf
 |archivedate = 2015-09-24
}}&lt;/ref&gt;.

== კანადაში ==
[[კანადა]]ში მუნიციპალური რაიონი ({{lang-en|municipal district (M.D.)}}) — არჩევითი საბჭოს მიერ მართული სასოფლო მუნიციპალიტეტის ტიპია [[ალბერტა]]ს პროვინციაში&lt;ref&gt;{{cite web
 |url         = http://municipalaffairs.alberta.ca/am_types_of_municipalities_in_alberta.cfm
 |title       = Types of Municipalities in Alberta
 |publisher   = [[Альберта|Government of Alberta]]
 |accessdate  = 2015-02-15
 |lang        = en
 |archiveurl  = https://web.archive.org/web/20150215160815/http://municipalaffairs.alberta.ca/am_types_of_municipalities_in_alberta.cfm
 |archivedate = 2015-02-15
}}&lt;/ref&gt;. [[კანადის სტატისტიკური სამსახური]] იყენებს 64 მუნიციპალური რაიონს ალბერტას პროვინციაში და 12 მუნიციპალური რაიონს [[ახალი შოტლანდია|ახალი შოტლანდიის]] პროვინციაში, როგორც სააღწერო ქვეოლქებს სტატისტიკური მიზნებისათვის&lt;ref&gt;{{cite web
 |url          = http://www.statcan.gc.ca/pub/92f0009x/92f0009x2013000-eng.pdf
 |title        = Interim List of Changes to Municipal Boundaries, Status, and Names: From January 2, 2012 to January 1, 2013
 |date         = 2013
 |publisher    = [[კანადის სტატისტიკური სამსახური|Statistics Canada]]
 |accessdate   = 2015-02-15
 |lang         = en
 |archive-date = სექტემბერი 2, 2017
 |archiveurl   = https://web.archive.org/web/20170902150618/http://www.statcan.gc.ca/pub/92f0009x/92f0009x2013000-eng.pdf
}}&lt;/ref&gt;. 1933—1946 წლებში ქალაქ [[ფლინ-ფლონი|ფლინ-ფლონს]] [[მანიტობა]]ს პროვინციაში ასევე ჰქონდა მუნიციპალური რაიონის სტატუსი&lt;ref&gt;{{cite web
 |url        = http://www.mhs.mb.ca/docs/municipalities/flinflon.shtml
 |title      = Manitoba Municipalities: Flin Flon
 |author     = Gordon Goldsborough
 |date       = 2015-01-01
 |publisher  = Manitoba Historical Society
 |accessdate = 2015-02-15
 |lang       = en
}}&lt;/ref&gt;.

==რესურსები ინტერნეტში==
* {{cite web|url=http://www.rg.ru/2003/10/08/zakonsamouprav.html|title=Федеральный закон от 6 октября 2003 г. № 131-ФЗ «Об общих принципах организации местного самоуправления в Российской Федерации»|date=2003-10-08|publisher=«[[Российская газета]]», № 3316|accessdate=2015-02-15}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები]]</text>
      <sha1>n84fu7swnbloeetkb1semullsnnx8ad</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონფორის ციხესიმაგრე</title>
    <ns>0</ns>
    <id>387892</id>
    <revision>
      <id>5427144</id>
      <parentid>4528146</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:47:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427144</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17577" sha1="phpym7iqehxnyw2dbyn45h4uk2k1lbz" xml:space="preserve">{{მმ*|მონფორი}}
{{ინფოდაფა სამხედრო ნაგებობა
| სახელი = მონფორი
| ორიგინალური სახელი = {{Lang-he|מבצר מונפור‎‎}}
| სურათი=מבצר מונפורט בזריחה.JPG
| პოზრუკა              = ისრაელი
| პოზრუკა2              = 
| პოზრუკის ზომა              =
| მდებარეობა             ={{დროშა|ისრაელი}}
|lat_dir =N   |lat_deg =33  |lat_min =2  |lat_sec =41.05 
|lon_dir =E   |lon_deg =35  |lon_min =13  |lon_sec =33.32 
| სტატუსი                =დანგრეული
| ფუნქციური სტატუსი     =ციხესიმაგრე
| მმართველი  = {{დროშა|იერუსალიმის სამეფო}}
| თარიღდება      = [[XII საუკუნე|XII საუკუნის]] შუა წლები
| გამოყენებაში =XII საუკუნის შუა წლები-1271
| გეგმა=
| გეგმის ზომა=
| გეგმის წარწერა=
}}
'''მონფორის ციხესიმაგრე''' ({{Lang-he|מבצר מונפור‎‎}}) — დღეისთვის დანგრეული [[ჯვაროსნები|ჯვაროსანთა]] [[ციხესიმაგრე]] ზედა გალილეაში, ჩრდილოეთ [[ისრაელი|ისრაელში]]. მდებარეობს ქალაქ [[ხაიფა|ხაიფადან]] 35 [[კმ]]-ით (22 მილით) ჩრდილოეთით და 16 [[კმ]]-ით სამხრეთით (10 მილით) [[ლიბანი|ლიბანის]] საზღვრიდან. [[1230]]-[[1271]] წლებში მონფორის ციხესიმაგრე ტევტონთა მთავარ რეზდენციას წარმოადგენდა.

ციხესიმაგრე შედის ნაჰალ კზივის ნაკრძალში და ერთ-ერთი დიდი ტურისტული ცენტრია, სადაც ტურისტები ჩადიან როგორც ისრაელიდან, ისე მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნებიდან.

== ისტორია ==
მონფორი იყო სამხედრო [[ტევტონთა ორდენი|ტევტონთა ორდენის]] მთავარი ციხესიმაგრე [[წმინდა მიწა|წმინდა მიწაზე]]. ორდნი დაარსდა გვიან [[XII საუკუნე|XII საუკუნეში]] საპორტო ქალაქ [[აკო|აკრაში]]. ციხესიმაგრე აგებულია ვიწრო, ციცაბო კლდეზე, მდინარე ნაჰალ კზივის სამხრეთ ნაპირზე, ქალაქ [[ნაჰარია|ნაჰარიადან]] 13 [[კმ]]-ით (8 მილი) ჩრდილოეთით. წმიდა მიწაზე არსებული ბევრი სხვა ჯვაროსნული ციხესიმაგრეებისგან განსხვავებით, ეს ციხე თავდაპირველად არ აშენებულა სამხედრო მიზნებისთვის. იგი აშენდა ორდენის ზოგიერთი ადმინისტრაციის გადატანისთვის, როგორიცაა არქივი და ხაზინა, აკრადან შედარებით იზოლირებულ ადგილას. ამის ერთ-ერთი მიზეზი იყო ტევტონთა შევიწროება [[ტამპლიერები|ტამპლიერთა]] და [[ჰოსპიტალიერები|ჰოსპიტალიერთა]] მხრიდან აკრაში, რომლებსაც სურდათ მათი ფინანსების მითვისება.

მას შემდეგ, რაც ჯვაროსნებმა წმინდა მიწა წაართვეს [[ისლამი|მუსლიმებს]] [[1099]] წელს, [[პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა|პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობის]] დროს, ევროპელმა ახალმოსახლეებმა (თვითონ ჯვაროსანთა გარდა) დაიწყეს დასახლება ამ ტერიტორიაზე. ეს მამული მიიღო ფრანგული წარმოშობის [[მილები|მილების]] კეთილშობილთა ოჯახმა. მათ დაიწყეს მიწების დამუშავება და ფერმერული საქმიანობა. [[1187]] წელს მუსლიმებმა [[სალადინი|სალადინის]] მეთაურობით მოახერხეს ჯვაროსანთა დამარცხება [[ჰატინის ბრძოლა|ჰატინის ბრძოლაში]] და [[იერუსალიმის ალყა (1187)|იერუსალიმის აღება]]. შესაბამისად მონფორიც მაჰმადიანთა ხელში გადავიდა. მუსლიმებმა, ისევე როგორც ჯვაროსნებმა, ვერ დაინახეს განსაკუთრებულობა ამ ციხესიმაგრეში. ეს სასოფლო-სამეურნეო მიწები და ციხე არ წარმოადგენდა სტრატეგიულ ადგილს, რადგან მდებარეობდა ქვეყნის შუაგულში და დაშორებული იყო საზღვრებიდან.

სალადინის გამარჯვებებმა გამოიწვია [[მესამე ჯვაროსნული ლაშქრობა]] [[1189]]-[[1191]] წლებში. [[ინგლისის სამეფო|ინგლისის]] [[მეფე|მეფის]], [[რიჩარდ I]]-ის მეთაურობით მესამე ჯვაროსნული ლაშქრობა დასრულდა მნიშვნელოვანი ჯვაროსნული გამარჯვებით. ამის მიუხედავად [[იერუსალიმის სამეფო|იერუსალიმის სამეფოს]] ტერიტორიები ბევრად მცირე იყო, ვიდრე სალადინის მიერ მის დაპყრობამდე. ცენტრალური [[იუდეა|იუდეის]] და [[სამარია|სამარიის]] მთების დიდი ნაწილი (მათ შორის [[იერუსალიმი]]) მუსულმანური კონტროლის ქვეშ იყო. ჯვაროსნები ძირითადად სანაპირო ზოლს და [[გალილეა|გალილეას]] მართავდნენ. მას შემდეგ, რაც [[აკო|აკრა]] ახალ დედაქალაქად გამოცხადდა, მონფორმა მნიშვნელობა შეიძინა, რადგან მისგან 8 მილის დაშორებით მდებარეობდა. ჯვაროსნული ლაშქრობის დროს ციხესიმაგრის დაბრუნების შემდეგ, მილების ოჯახმა იგი ტევტონებს მიჰყიდა [[1220]] წელს. გერმანელმა რაინდებმა ააშენეს თავდაცვითი ნაგებობები და სამამულო შენობები. ამის შემდეგ მალევე დატოვეს აკრა და მონფორში გადაინაცვლეს (ტამპლიერებთან და ჰოსპიტალიერებთან კონფლიქტის გამო).

მას შემდეგ, რაც ტევტონთა დიდმა მაგისტრმა — [[ჰერმან ფონ ზალცა|ჰერმან ფონ ზალცამ]] დახმარება სთხოვა [[რომის პაპი|პაპ]] [[გრიგოლ IX]]-ს, ამ უკანასკნელმა გაუგზავნა მას დიდი რაოდენობის სახაზინო კონტრიბუცია, აგრეთვე პილიგრიმები და ევროპელი მოქალაქეები, რათა მას დახმარებოდნენ საკუთრების აღდგენაში. ამ კონტრიბუციის დახმარებით ტევტონებმა შეძლეს მონფორის განახლება და ჩინებულ ციხესიმაგრედ ქცევა. გერმანელმა რაინდებმა საკუთარი შტაბი, არქივი და ხაზინა ახალ საკუთრებაში გადაიტანეს [[1229]] წელს. ამ დროიდან ციხესიმაგრემ შეწყვიტა მხოლოდ ფერმერული საქმიანობა და იქცა ნამდვილ თავდაცვით ნაგებობად მთელი მისი მნიშვნელობით. რაინდებმა გააფართოვეს საფორტიფიკაციო ნაგებობები და ააშენეს ციტადელი ციხესიმაგრის ცენტრში, რომელიც მთავარი შემორჩენილი ნაგებობაა ამ ციხის ნანგრევებში.

[[1266]] წელს, [[მამლუქების სასულთნო (კაირო)|მამლუქებმა]] [[ბეიბარსი|ბეიბარსის]] მეთაურობით ალყა შემოარტყეს ციხესიმაგრეს, მაგრამ რაინდებმა შეძლეს მუსლიმთა უკუგდება. [[1271]] წელს მამლუქები ისევ მიუბრუნდნენ მონფორს, მას შემდეგ, რაც ქრისტიანული ციხესიმაგრეების უმეტესობა ბეიბარსის ხელში გადავიდა. მათ შეძლეს ციხის კედლის ჩამონგრევა. 15 დღის შემდეგ ციტადელში გამაგრებული ტევტონები დანებდნენ. ჯვაროსნებსა და ბეიბარსს შორის მოლაპარაკების შედეგად, ქრისტიანებმა უსაფრთხოდ დატოვეს ციხე და მთელი ქონებით გაემგზავრნენ აკრაში. [[1291]] წელს აკრის დაცემის შემდეგ, ტევტონებმა [[ვენეცია|ვენეციაში]] გადაინაცვლეს.&lt;ref name=&quot;Haaretz&quot;&gt;Bohstrom, Philippe (11 January 2017). [http://www.haaretz.com/archaeology/1.763930] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170320185738/http://www.haaretz.com/archaeology/1.763930 |date=2017-03-20 }} &quot;Board game and luxuries discovered in Crusader castle in the Galilee&quot;. Haaretz. Retrieved 8 February 2017.&lt;/ref&gt;

== გალერეა ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;200px&quot;&gt;
ფაილი:Monfort Castle, Upper Galilee.jpg|კედლის შემორჩენილი ნაწილი
ფაილი:Monfort close.JPG|ციხესიმაგრის მთლიანი ხედი
ფაილი:Battlement Montfort.JPG|კოშკი
ფაილი:Montfort fortress 2014 (7).JPG|თაღი
ფაილი:Montfort fortress 2014 (4).JPG|სვეტი
&lt;/gallery&gt;

== ლიტერატურა ==
* Biller, Thomas; Burger, Daniel; Radt, Timm: ''Montfort und der frühe Burgenbau des Deutschen Ordens.'' Herausgegeben von Thomas Biller (Forschungen zu Burgen und Schlössern, Sonderband 5), Michael Imhof Verlag, Petersberg 2015, {{ISBN|978-3-7319-0015-3}}.
* {{cite journal|last=Boas|first=Adrian |date=2008-03-26|url=http://www.hadashot-esi.org.il/report_detail_eng.aspx?search=&amp;id=725&amp;mag_id=114 |title= The Montfort Castle, a New Survey |publisher=Hadashot Arkheologiyot – Excavations and Surveys in Israel|number=120}} 
* {{cite journal|last=Boas|first=Adrian |date=2012-07-19|url=http://www.hadashot-esi.org.il/report_detail_eng.aspx?id=1996&amp;mag_id=119|title= The Montfort Castle, 2011|publisher=Hadashot Arkheologiyot – Excavations and Surveys in Israel|number=124}} 
* {{cite journal|last1=Boas|first1=Adrian |last2=Khamisy |first2= Rabei G.|date=2013-07-17|url=http://www.hadashot-esi.org.il/report_detail_eng.aspx?id=2281&amp;mag_id=120|title= The Montfort Castle, 2012 |publisher=Hadashot Arkheologiyot – Excavations and Surveys in Israel |number=125}}
* Shlomo Lotan [https://www.academia.edu/7542100/_The_River_Structure_at_the_Montfort_Castle_in_the_Latin_Kingdom_of_Jerusalem_Analecta_Theutonica_Studies_for_the_History_of_the_Teutonic_Order_1_2014_pp._63-75 &quot;The 'River Structure' at the Montfort Castle in the Latin Kingdom of Jerusalem&quot;], ''Analecta Theutonica, Studies for the History of the Teutonic Order 1'', 2014, pp.&amp;nbsp;63–75
* Shlomo Lotan [https://www.academia.edu/2423814/Shlomo_Lotan_-_The_Transfer_of_the_Armenian_Crown_to_the_Holy_Land_A_Text_Case_for_the_Strength_of_the_Teutonic_Military_Order_in_the_Latin_Kingdom_of_Jerusalem_Quaestiones_Medii_Aevii_Novae_15_2010_pp._323-334 &quot;The Transfer of the Armenian Crown to the Holy Land – A Text Case for the Strength of the Teutonic Military Order in the Latin Kingdom of Jerusalem&quot;], ''Quaestiones Medii Aevii Novae'' 15, 2010, pp.&amp;nbsp;323–334

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{პორტალი ჯვაროსნული ლაშქრობები}}
{{commons|Category:Montfort Castle (Galilee)}}
* [http://world.lib.ru/editors/d/denis_p/krepostxmonfor.shtml ვრცელი სტატია მონფორის ციხესიმაგრეზე]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} {{Ru icon}}
* [http://www.jafi.org.il/education/noar/sites/montfor.htm მონფორის ციხესიმაგრე საიტზე Jewish Zionist Education] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071015190622/http://www.jafi.org.il/education/noar/sites/montfor.htm |date=2007-10-15 }} {{En}}
* [http://www.allcastles.ru/israel/montfort.html მონფორის ციხესიმაგრის ისტორია და არქიტექტურა] {{Ru icon}}
* [http://gde.co.il/zamok-monfor/ როგორ მივიდეთ მონფორის ციხესიმაგრემდე ისრაელში] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170220130325/http://gde.co.il/zamok-monfor/ |date=2017-02-20 }} {{Ru icon}}
* [http://www.vesti.ru/doc.html?id=2848766 სტატია მონფორის ახალი გათხრების შესახებ] {{Ru icon}}

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:იერუსალიმის სამეფოს ციხესიმაგრეები და ფორტიფიკაციები]]
[[კატეგორია:ტევტონთა ორდენის ციხესიმაგრეები]]
[[კატეგორია:ისრაელის ციხესიმაგრეები]]</text>
      <sha1>phpym7iqehxnyw2dbyn45h4uk2k1lbz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოსკოვის ღვთისმშობლის შობის ეკლესია (სენია)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>402932</id>
    <revision>
      <id>5427195</id>
      <parentid>3488171</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:00:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427195</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10408" sha1="il8abw5fr32306whhhzeurrg3zgv847" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი         =მოსკოვის ღვთისმშობლის შობის ეკლესია
| infobox_width         = 250px
| სურათი                 = Facial_Chronicle_-_b.12,_p.123_-_Eudoxia_of_Moscow.gif
| სურათი_ზომა            =250პქ
| წარწერა               =
| რუკა_ტიპი              =  რუსეთი
| რუკა_ზომა              = 250
| რუკა_წარწერა           =
| ადგილმდებარეობა             = [[მოსკოვი]] 
| გეო                   =   {{coord|55|45|02|N|37|36|58|E|}}
| რელიგიური_წევრობა  = [[რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესია]]
| წესჩვეულება                  =
| პროვინცია              =  
| რაიონი              = 
| კურთხევის_წელი     =
| სტატუსი                = არ მოქმედებს
| ფუნქციური_სტატუსი     = {{რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობა|7732864042}}
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა  = 
| ხელმძღვანელობა           =
| საიტი               =    
| ხუროთმოძღვრება         =დიახ
| ხუროთმოძღვარი             =   
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი     =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი    =    
| ფასადის_მიმართულება      =
| ნოვატორული        =
| თარიღდება      = [[XIV საუკუნე]]
| მშენებლობის_ფასი     =
| დეტალები        =   
| ტევადობა              =
| სიგრძე                =
| სიგანე                 =
| ნავის_სიგანე            =
| სიმაღლე_მაქსიმალური            =
| გუმბათის_რაოდენობა        =  
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე     =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა     =
| გუმბათის_დიაგ_გარე        =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა        =
| მინარეთი_რაოდენობა      =
| მინარეთის_სიმაღლე        =
| წვეტის_რაოდენობა        =
| წვეტის_სიმაღლე          =
| მასალა            =
| nrhp                  =
| added                 =
| refnum                =
| designated            =
| განედი =   55.750556
| გრძედი =   37.616111
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა= {{RUS}}
| გეგმა=
| გეგმა_ზომა=
| გეგმა_წარწერა=
}}
'''მოსკოვის ღვთისმშობლის შობის ეკლესია''' ({{lang-ru|Церковь Рождества Богородицы}}) —  უძველესი, ჩვენს დრომდე ნაწილობრივ შემონახული  [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებლური]] ეკლესია, არქიტექტურული ძეგლი [[მოსკოვი|მოსკოვში]].  ეკლესია დაარსებულია [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]].  ეკლესია მდებარეობს [[მოსკოვის კრემლი]]ს ანსამბლში, შედის კრემლის დიდი სასახლის კომპლექსში.

ეკლესია მიეკუთვნება [[რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის]] [[მოსკოვის საპატრიარქო|მოსკოვის საპატრიარქოს]] [[მოსკოვის ეპარქია]]ს.

== ისტორია ==
ეკლესია ააგეს [[1393]]-[[1394]] წლებში [[დიმიტრი I (დონელი)|დიმიტრი დონელის]] ქვრივის [[ევდოკია მოსკოველი]]ს დაკვეთით. [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] არქოლოგის ნიკოლოზ ვორონინის მტკიცებით ეკლესიას საფუძველი ჩაუყარეს [[კულიკოვოს ბრძოლა|კულიკოვოს ბრძოლის]] პატივისცემის ნიშნად, რომელიც აკურთხეს ღვთისმშობლის შობის სახელზე, რადგან საეკლესიო კალენდრის მიხედვით დღესაწაული დაემთხვა კულიკოვოს ბრძოლას&lt;ref&gt;Воронин Н. Н. Зодчество Северо-Восточной Руси XII—XV вв. М., 1961—1962. Т. 2. С. 253.&lt;/ref&gt;. რუსი მეცნიერი სერგეი ზაგრაევსკი კი თვლის, რომ ეკლესია ააგეს კულიკოვოს ბრძოლის მე-13 წლისთავზე&lt;ref&gt;[http://www.kremlin.museum.ru/ru/main/kremlin/buildings/Bogorodisty_Senyah/ Заграевский С. В. Зодчество Северо-Восточной Руси конца XIII-первой трети XIV века. М., 2003. С. 72] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061012141546/http://www.kremlin.museum.ru/ru/main/kremlin/buildings/Bogorodisty_Senyah/ |date=2006-10-12 }}&lt;/ref&gt;.

ეკლესიამ დაიკავა ლაზარეს აღდგინების სახელზე ნაკურთხი  ხის ეკლესიის ადგილი და მდებარეობდა თავადის სასახლის ქალების ნაწილში და იყო დიდი თავადის მეუღლის კარის ეკლესია.

ეკლესიამ [[1393]]-[[1394]] წლებამდე  მოაღწია თუმცა შემონახული იყო მისი მხოლოდ კედლები მთავარი კარიბჭით, ფანჯრების დონეზე. აღნიშნული ეკლესია იყო სამაფსიდიანი და აგებული თეთრი ქვით. 

[[1395]] წელს ეკლესია მოხატეს თეოფანე ბერძენმა და სიმეონ შავმა მოსწავლეებთან ერთად&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kreml.ru/ru/kremlin/buildings/Bogorodisty_Senyah/ |title=Церковь Рождества Богородицы на Сенях |access-date=2018-05-04 |archive-date=2011-09-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110906081431/http://www.kreml.ru/ru/kremlin/buildings/Bogorodisty_Senyah/ }}&lt;/ref&gt;. 

[[1479]] წელს, სავარაუდოდ, ხანძრის გამო ეკლესიის ზედა ნაწილი ჩამოინგრა, მაგრამ მალევე აღადგინეს. [[1514]]-[[1518]] წლებში ეკლესიის გადაკეთებაზე მუშაობდა ალევიზ ნოვი, რომელმაც ეკლესიას დააშენა ახალი სივრცე, რომელშიც განათავსეს  მთავარი საკურთხეველი ღვთისმშობლის შობის სახელზე.

მეფე [[თედორე III|თევდორე ალექსის ძის]] დროს [[1681]]-[[1684]] წლებში ეკლესიის შენობა გადაკაეთეს ერთგუმბათიან ეკლესიად სწორკუთხა საკურთხევლითა და დასავლეთით მიდგმული სამრეკლოთი. ამ პერიოდისათვის ლაზარეს სახელობის ეგვტერი უკვე გაუქმებული იყო. 

ამჟამად ტაძარი არ მოქმედებს, მასში შესვლა აკრძალულია.

==ლიტერატურა==
*Воронин Н. Н. Зодчество Северо-Восточной Руси XII—XV вв. М., 1961—1962. Т. 2. С. 253—262.
*Памятники архитектуры Москвы. Кремль, Китай-город, центральные площади. М., 1982. С. 329—330.

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://www.kreml.ru/ru/kremlin/buildings/Bogorodisty_Senyah/ Церковь Рождества Богородицы на Сенях] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110906081431/http://www.kreml.ru/ru/kremlin/buildings/Bogorodisty_Senyah/ |date=2011-09-06 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები მოსკოვში]]
[[კატეგორია:მოსკოვის კრემლი]]
[[კატეგორია:მოსკოვის ტაძრები]]</text>
      <sha1>il8abw5fr32306whhhzeurrg3zgv847</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნავთობის მრეწველობა აზერბაიჯანში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>423870</id>
    <revision>
      <id>5427406</id>
      <parentid>5405387</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T08:40:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427406</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44117" sha1="myxqi2t21gmx48ip793ip96y1q3lm8s" xml:space="preserve">[[ფაილი:Oil pump in Baku.jpg|მინი|250x250პქ]]
'''ნავთობის მრეწველობა [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანში]]''' — ეკონომიკის წამყვანი ინდუსტრიაა. აზერბაიჯანში 2013 წელს დაახლოებით 873,260 ბარელი (138,837 მ 3) ნავთობისა და 29 მლრდ კუბური მეტრი გაზის წარმოება ხდებოდა წელიწადში. აზერბაიჯანი ნავთობის მრეწველობის ერთ ერთი აკვანია მსოფლიოში. ქვეყანა დღესდღეობითაც მნიშვნელოვნად ავითარებს ნავთობისა და გაზის წარმოებას.&lt;ref&gt;[http://socar.az/socar/az/economics-and-statistics/economics-and-statistics/gas-production İQTİSADİ VƏ STATİSTİK GÖSTƏRİCİLƏR] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191007132933/http://www.socar.az/socar/az/economics-and-statistics/economics-and-statistics/gas-production |date=2019-10-07 }} {{ენისხატულა|az|აზერბაიჯანული}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==
შუა საუკუნეებში, თანამედროვე აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე ნავთობი დიდი რადენობით მოიპოვებოდა. განსაკუთრებით მისი მოპოვება ხდებოდა [[აფშერონის ნახევარკუნძული|აფშერონის ნახევარკუნძულზე.]]

[[XIII საუკუნე|XIII]] საუკუნის გეოგრაფი იბნ ბეკრანი წერს, რომ ნავთობს ბაქოში ასუფთავებდნენ. ეს ხდებოდა იმ მიზნით, რომ უსიამოვნო სუნისგან განეწმინდათ ის და მკურნალობისთვის გამოეყენებინათ.&lt;ref&gt;[http://azer.com/aiweb/categories/magazine/ai102_folder/102_articles/102_overview_alakbarov.html Baku: City that Oil Built]&lt;/ref&gt;
[[ფაილი:Marco Polo portrait.jpg|მინი|მარკო პოლო - იტალიელი მოგზაური]]
[[1264]] წელს ცნობილი იტალიელი მოგზაური [[მარკო პოლო]] მიემგზავრებოდა სპარსეთში ბაქოს გავლით. პოლო შეესწრო ნავთობის წარმოებას ამ ადგილას. იგი გახდა თვითმხილველი იმისა თუ როგორ იღებდნენ ნავთობს. იტალიელი მოგზაური წერდა ნავთობის სავსე დიდი აუზების შესახებ. მარკო პოლო ასევე აღნიშნავდა, რომ ნავთობს იყენებდნენ სახლების გასანათებლად, გარდა ამისა კანის დაავადებების სამკურნალოდ.&lt;ref&gt; [https://www.telegraph.co.uk/travel/destinations/asia/azerbaijan/articles/things-you-didnt-know-about-azerbaijan/ 27 fascinating things you didn't know about Azerbaijan] &lt;/ref&gt;

არაბი გეოგრაფი რაშიდ ალ-ბაქუვი აღნიშნავდა, რომ ბაქოდან ყოველდღე მიემართება ქარავნები ნავთობით, რომლებიც 200-ზე მეტ აქლემს გადაჰქონდა. [[XIV საუკუნე|XIV]] საუკუნის სპარსი ისტორიკოსი და გეოგრაფი [[ჰამდალაფ მოსტოუფი ყაზვინი|ჰამდალაფ ყაზვინი]] წერდა, რომ ნავთობის მისაღებად ჭებს წყლით ავსებდნენ და შემდგომ ამოჰქონდათ ნავთობი სელაპის ტყავისგან დამზადებული ჩანთებით.

[[1572]] წელს ბრიტანელი მოგზაური ჯეფრი დეკეტი, რომელმაც ბაქო მოინახულა, წერდა, რომ ნავთობის საყიდლად ადამიანები დიდ გზას გადიოდნენ, ხოლო ქალაქის მახლობლად ნავთობის მოპოვების ფართო ადგილები მდებარეობს. 

მე-17 საუკუნის გერმანელი მოგზაური, ლერხი წერდა, რომ აფშერონის ნახევარკუნძულზე 350-დან 400 ნავთობის ჭაბურღილი განთავსდა. სოფელ ბალახანის ჭებიდან კი დღეში დაახლოებით 3 ათასი კგ ნავთობი ამოჰქონდათ.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |url=http://azerhistory.com/?p=10499 |title=Как Баку стал нефтяным Клондайком |accessdate=2018-11-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190406190348/https://azerhistory.com/?p=10499 |archivedate=2019-04-06 }}&lt;/ref&gt;

ბრიტანელი მისიონერი მამა ელიოტი [[1689]] წელს აღნიშნავდა, რომ [[სეფიანთა იმპერია|სეფიანთა]] შაჰების ყოველწლიური შემოსავალი ბაქოს ნავთობისგან შეადგენდა 7 ათას თუმანს.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; 

[[1639]] წელს გერმანელმა მოგზაურმა და მეცნიერი ადამ ოლეარმა აღწერა ნავთობის მოპოვება ბაქოს მიდამოებში ნავთობის ჭებიდან.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1639 |title=История нефти |accessdate=2018-11-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180915002221/http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1639 |archivedate=2018-09-15 }}&lt;/ref&gt;

1803 წელს, ბაქოელმა ვაჭარმა კასიმბეგმა ორი ნავთობის ჭაბურღილი ზღვაზე ააგო. ეს ჭაბურღილები მდებარეობდა ბიბი-ჰეიბათის სანაპიროდან 18 და 30 მ დაშორებით.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1803 |title=История нефти 1803 |accessdate=2018-11-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180915002123/http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1803 |archivedate=2018-09-15 }}&lt;/ref&gt;
[[ფაილი:Oldbaku2.jpg|მარცხნივ|მინი|250x250პქ|ნავთობის ჭაბურღილები ბიბი-ეიბათის ტერიტორიაზე. ძველი ბაქო]]
[[1830]] წელს 116 ჭიდან იწარმოებოდა 710-720 ბარელი ნავთობი. ნიკოლაი ვოსკობოინიკოვი, რომელიც 1834-1838 წლების წარმოების სექტორის დირექტორი გახლდათ, იყო იმ სამთო ინჟინრებიდან ერთ-ერთი, რომელიც ბაქოს მრეწველობის დარგში ტექნიკურ გაუმჯობესებას ახორციელებდა. ვოსკობოინიკოვის წინადადებით, ნავთობის ჭაბურღილები ააშენეს თხრილის სახით. ამავდროულად, ბაქოსა და ბალახანში ნავთობის სარდაფები ქვის არხებით იყო დაკავშირებული. [[1837]] წლიდან [[1839]] წლამდე ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა ფუნქციონირებდა, რომელიც აშენდა ვოსკობოინიკოვის ჩანახატების მიხედვით.
[[ფაილი:Первый в России нефтепровод Балаханы – Черный город.jpg|მარცხნივ|მინი|250x250პქ|ბალახანი. შავი ქალაქი]]
[[1846]] წელს ბიბი ჰეიბათში, ბაქოს ნავთობ წარმოების დირექტორის, სამთო-საწარმოო კორპორაციის მაიორის კონდრატენკოს ხელმძღვანელობით, 13 წლით ადრე ვიდრე ედვინ დრეიკის ცნობილი ამერიკული ნავთობის ჭაბურღილი აშენდებოდა [[პენსილვანია|პენსილვანიაში]], მსოფლიოში პირველი ნავთობის ჭაბურღილი აშენდა დღევანელი აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე, რომლის სიღრმე 21 მეტრი იყო.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1846 |title=История нефти 1846 |accessdate=2018-11-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180915000439/http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1846 |archivedate=2018-09-15 }}&lt;/ref&gt;

[[1846]] წლიდან [[1848]] წლამდე მსოფლიოში პირველი თანამედროვე ნავთობის ჭაბურღილი იყო აქ. პირველი ნავთობი 1848 წლის [[14 ივლისი|14 ივლისს]] ხის ჯოხების გამოყენებით მოიპოვებოდა.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |url=http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1848 |title=История нефти 1848 |accessdate=2018-11-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180914225315/http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1848 |archivedate=2018-09-14 }}&lt;/ref&gt;

[[1857]] წელს მეწარმეები ვ. კოკორევი და პ. გუბონინი სურახანებში ჩაურაყეს საფუძველი ნავთობ გადამამუშავებელ ქარხანას, რომელიც კონკურენციას უწევდა ამერიკულ კეროსინს.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1857 |title=История нефти 1857 |accessdate=2018-11-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180914231754/http://museum.division.ru/past/chrono/?year=1857 |archivedate=2018-09-14 }}&lt;/ref&gt; 
[[ფაილი:Нефтеперегонный завод Нобелей в Баку, конец 1880 гг..jpg|მინი|214x214პქ|ძმები ნობელების ნავთობ გადამამუშავებელი ქარხანა ბაქოში]]
[[1863]] წელს ინჟინერ ჯავად მელიქოვის მიერ ბაქოში აშენდა ქარხანა, სადაც პირველად გამოყენებულ იქნა მაცივრები. მელიქოვის მიერ დაფუძნდა ნავთობ გადამამუშავებელი ქარხანა [[გროზნო|გროზნოში]].

1863 წელს მეწარმე ვ. კოკორევის მოწვევით ბაქოს ნავთობგადამამუშავებელ ქარხანაში, რომელიც სურახანებში მდებარეობდა ჩამოვიდა [[დიმიტრი მენდელეევი]] და რამდენიმე ხანი მუშაობდა, როგორც კონულტანტი.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

=== ნავთობმაგნატები ===
[[ფაილი:Haji Zeynalabdin Taghiyev.jpg|მინი|185x185პქ|ჰაჯი ზეინალაბდინ თაღიევი]]

* '''ნობელის ძმების ნავთობის წარმოების პარტნიორობა''' — [[ბაქო|ბაქოში]] შეიქმნა ნავთობპროდუქტების წარმოებისა და დახვეწის, ასევე საკუთარი სატრანსპორტო და სადისტრიბუციო ქსელი. ბაქოში ძმები ნობელების მიერ აშენდა საგვარეულო რეზიდენცია და დაბა [[პეტროლეას ვილა|ვილა პეტროლეა]] კომპანიაში მომუშავეთათვის. დღესდღეობით რეზიდენცია აღდგენილია და მასში ძმები ნობელების მუზეუმი მდებარეობს.&lt;ref&gt;Бакинский отдел Товарищества нефтяного производства бр. Нобель (обзор фонда). — Баку, 1961, с. 4&lt;/ref&gt;
* '''ჰაჯი ზეინალაბდინ თაღიევი''' — [[1870]] წელს მას ეკუთვნოდა კეროსინის ქარხანა. კეროსინის წარმოება წარმატებით მიმდინარეობდა და ამან გამოიწვია კომპანია „გ.ზ.ა თაღიევის“ დაარსება. თაღიევს ესმოდა, რომ შემოსავლების გასაზრდელად საჭიროა ინვესტიციების ჩადება სხვა სფეროებში. გამდიდრების შემდეგ თაღიევი გაიყვანს გზატკეცილს ქალაქიდან საკუთარ საწარმომდე, რომელიც ბიბი-ჰეიბეთში მდებარეობს და გააგრძელეს [[ბიბი-ჰეიბათის მეჩეთი|ბიბი-ჰეიბათის მეჩეთამდე]]. ჰაჯი ზეინალაბდინ თაღიევის რჩევით აღაბალა გულიევის თაოსნობით შეიქმნა სააქციო საზოგადოება „მილსადენი ბაქო-ბათუმი“, რათა აშენებულიყო „ბაქო-ბათუმის“ მილსადენი. ბაქო-ბათუმის მილსადენის მშენებლობა დაიწყო [[1897]] წელს. მისი მშენებლობა დასრულდა [[1907]] წელს.

[[ფაილი:Murtuza Mukhtarov.jpg|მინი|189x189პქ|მურთუზა მუხტაროვი]]

* '''მურთუზა მუხტაროვი''' — [[1890]] წელს მუხტაროვმა გახსნა საკუთარი ჭაბურღილის კანტორა. [[1891]] წელს გაიხსნა მუხტაროვის მექანიკური ქარხანა. [[1895]] წელს მუხტაროვი ქმნის მოდერნიზებულ ჩარხს საბურღი მანქანისთვის, რაზეც შემდგომში იღებს სახელმწიფო პატენტს. ამ გამოგონებას მან დაარქვა „ბაქოს საბურღი სისტემა“. მუხტაროვის ჩარხი იყო გაცილებით უფრო სრულყოფილი, ვიდრე სხვები. XIX საუკუნის ბოლოს მუხტაროვი ბიბი-ჰეიბათში ქმნის საბურღი მოწყობილობების ქარხანას. ინსტრუმენტები, რომლებიც მუხტაროვის ქარხანაში მზადდებოდა იყიდებოდა რუსულ ბაზარზე და საზღვარგარეთაც ხდებოდა მისი ექსპორტირება. იგი თავად ხშირად ყიდულობდა ინსტრუმენტებს საზღვარგარეთ, განსაკუთრებით [[ამერიკა|ამერიკაში]].&lt;ref&gt;Фабрики и заводы всей России. Сведения о 31,523 фабриках и заводах. — Киев: Книгоиздательство Т-ва Л. М. Фиш, 1913. — С. 99.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;История Азербайджана. — Баку: Изд-во АН Азербайджанской ССР, 1960. — Т. 2. — С. 544.&lt;/ref&gt;

* '''მუსა ნაღიევი''' — ნაღიევი 18 წლის იყო, როდესაც მიწის ნაკვეთი შეიძინა. მას სურდა მიწათმოქმედებით დაკავება. როდესაც ჭაში საბურღი სამუშაოები მიმდინარეობდა მის ნაკვეთზე ნავთობის შადრევანი გაჩნდა და იმ დღიდან დაიწყო ნავთობის გაყიდვა. ამის შემდეგ მან სპეციალისტები დაიქირავა და რამდენიმე წელიწადში ბინაგადის დაბაში მყოფი ყველა ჭაბურღილი ნაღიევს ეკუთვნოდა. ის ბაქოს ერთ-ერთი ყველაზე მდიდარი ნავთობმწარმოებელი იყო.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.anl.az/down/meqale/kaspi/kaspi_oktyabr2009/93307.htm |title=От амбала до миллионера |access-date=2018-11-23 |archive-date=2018-11-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181109000706/http://www.anl.az/down/meqale/kaspi/kaspi_oktyabr2009/93307.htm }}&lt;/ref&gt;

*[[ფაილი:Musa Naghiyev 2.png|მინი|203x203პქ|მუსა ნაღიევი]]'''შამსი ასადულაევი''' — [[1874]] წელს ასადულაევმა ბაქოში შექმნა ნავთობის მოპოვების ქარხანა. [[1913]] წლისთვის მისი პირადი შემოსავალი შეადგენდა 10 მილიონ რუბლს.

* '''სეიდ მირბაბაევი''' — მირბაბაევი იყო მომღერალი-ხანანდა. იგი [[მუღამი|მუღამს]] ასრულებდა. ერთ-ერთ ქორწილში ყოფნისას მირბაბაევმა ისე იმღერა, რომ სიძის ბიძამ მას ჭაბურღილი აჩუქა. შედეგად ადგილზე ბევრი ნავთობი აღმოჩნდა და მომღერალი მილიონერი გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.anl.az/down/meqale/exo/2011/noyabr/211398.htm |title=Рафик Джахангиров: &quot;Для нас с братом дед был не столько великим композитором, сколько доверенным человеком. ..&quot; |access-date=2018-11-23 |archive-date=2022-05-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220521170300/http://www.anl.az/down/meqale/exo/2011/noyabr/211398.htm }}&lt;/ref&gt;
* '''ისა-ბეგ ჰაჯინსკი''' — ჰაჯინსკი იყო სახელოვანი ოჯახიდან. იგი ვაჭარი იყო და ბევრ მიწას ფლობდა. [[XX საუკუნე|XX]] საუკუნეში ჰაჯინსკი ავითარებს ჭაბურღილის მეწარმეობას ნავთობის ინდუსტრიის სფეროში. [[1903]] წელს დაარსდა ნავთობკომპანია. საწარმოს 30 კვალიფიცირებული მუშა ჰყავდა. [[1912]] წელს ნავთობმწარმოებელ კომპანიას „ისა ბეგ ჰაჯინსკის“ ჰქონდა ერთი სრული ხმა ბაქოს ნავთობმწარმოებელთა საბჭოში. კიდევ ერთი ხმა ჰქონდა ფირმას „ისა ბეგ ჰაჯინსკი და ძმები ჰამიდოვები“.&lt;ref&gt;[http://irs-az.com/pdf/1291651936514401041.pdf Драма дома Гаджинского]&lt;/ref&gt;

=== საუკუნის კონტრაქტი (1994) ===
{{მთავარი|საუკუნის კონტრაქტი (1994)}}
1994 წლის 20 სექტემბერს  ბაქოში ხელი მოეწერა ხელშეკრულებას 11 მსხვილი კომპანიის მიერ. 8 ქვეყნის წარმომადგენლები, რომლებიც ნავთობის წარმოებაზე სპეციალიზირდებოდნენ მოცემულ სფეროში თანამშრომლობა გადაწყვიტეს. კონტრაქტის თანახმად, კასპიის ზღვაში სამი სანავთობო ველის „აზერი“, „ჩირაგისა“ და „გიუნაშლის“ დამუშავება განხორციელდა. გამომდინარე იქიდან, რომ პროექტი დიდი მნიშვნელობით გამოირჩეოდა, მიიღო „საუკუნის კონტრაქტის“ სახელწოდება. 

=== მე-20 საუკუნის დასასრული ===
[[1999]] წლის დეკემბერში ორი აზერბაიჯანული ტანკერი, რომლებიც ნავთობით იყვნენ გავსებულნი გავიდნენ მსოფლიო ბაზარზე. ამ გაყიდვებისგან მიღებული ფული მოხვდა სანავთობო ფონდში, რომელიც [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] მიერ იყო შექმნილი და რომელიც დღემდე ფუნქციონირებს. ამ პერიდში აშენდა და აღდგა [[ბაქო-ნოვოროსიისკის ნავთობსადენი]]. [[1997]] წლის [[25 ოქტომბერი|25 ოქტომბერს]] აზერბაიჯანული ნავთობი ნოვოროსიისკის პორტში იქნა მიწოდებული. [[1999]] წლის 17 აპრილს აზერბაიჯანის პრეზიდენტის - ჰეიდარ ალიევის, საქართველოს პრეზიდენტის - [[ედუარდ შევარდნაძე|ედუარდ შევარდნაძისა]] და უკრაინის პრეზიდენტის [[ლეონიდ კუჩმა|ლეონიდ კუჩმას]] მონაწილეობით შედგა [[ბაქო-სუფსის ნავთობსადენი]] გახსნის ცერემონია. სუფსის პორტის გავლით აზერბაიჯანული ნავთობი პირველად მიეწოდა დასავლეთს.&lt;ref&gt;[http://travelgeorgia.ru/499/ Нефтепровод Баку-Джейхан] &lt;/ref&gt;

[[სტამბოლი|სტამბოლში]] შემდგარ სახელმწიფოს მეთაურების - ეუთოს წევრების სამიტზე ჰეიდარ ალიევმა, ედუარდ შევარდნაძემ და თურქეთის პრეზიდენტმა [[სულეიმან დემირელი|სულეიმან დემირელმა]][[1999]] წლის [[18 ნოემბერი|18 ნოემბერს]] ხელი მოაწერეს ხელშეკრულებას „ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ძირითადი საექსპორტო მილსადენის გავლით აზერბაიჯანის, საქართველოს და თურქეთის რესპუბლიკების ტერიტორიების გავლით ნავთობის ტრანსპორტირების შესახებ“. ამასთანავე [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანის]], [[საქართველო|საქართველოს]], [[თურქეთი|თურქეთის]], [[ყაზახეთი|ყაზახეთის]] რესპუბლიკებმა და [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-მა ხელი მოაწერეს „სტამბოლის დეკლარაციას“, სადაც მხარდაჭერა გამოუცხადეს პროექტს.

ნავთობის სტრატეგიის წყალობით, აზერბაიჯანი კასპიის ზღვის ენერგო პოტენციალს ატარებდა და რეგიონის განვითარებისთვის ახალი ეკონომიკური მოდელი ჩამოაყალიბა. ქვეყანამ გააფართოვა ურთიერთობები ევროპისა და აზიის პოლიტიკურ და ეკონომიკურ კავშირებში. დაიწყო ისეთი ისეთი პროექტების რეალიზება, როგორიცაა [[ინოგეიტი|ინოგეითი]], [[ტრასეკა]] და სხვა.

აღსანიშნავია, რომ ჰეიდარ ალიევის მიერ წამოწყებულმა ენერგო პოლიტიკის განვითარებამ უზრუნველყო აზერბაიჯანის გრძელვადიანი პოლიტიკური და ეკონომიკური ინტერესები, ფართომასშტაბიანი საერთაშორისო თანამშრომლობის განხორციელება. ხელი შეუწყო მშვიდობას, სტაბილურობასა და უსაფრთხოებას რეგიონში.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.ca-c.org/c-g/2011/journal_rus/c-g-1-2/07.shtml |title=ТРАНСПОРТ ЭНЕРГЕТИЧЕСКИХ РЕСУРСОВ СТРАНАМИ, ЛИШЕННЫМИ ВЫХОДА К ОТКРЫТЫМ МОРЯМ |accessdate=2018-11-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180428101152/http://www.ca-c.org/c-g/2011/journal_rus/c-g-1-2/07.shtml |archivedate=2018-04-28 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.bp.com/en/global/corporate/bp-magazine/observations/azerbaijan-marks-20-years-since-milestone-oil-contract.html |title=Azerbaijan marks 20 years since oil contract |accessdate=2018-11-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180705152459/https://www.bp.com/en/global/corporate/bp-magazine/observations/azerbaijan-marks-20-years-since-milestone-oil-contract.html |archivedate=2018-07-05 }}&lt;/ref&gt;

=== 21-ე საუკუნის დასაწყისი ===
[[2002]] წლის [[18 სექტემბერი|18 სექტემბერს]] სანგაჩალში დაიწყო [[ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენი|ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენის]] მშენებლობა. ცერემონიას ესწრებოდნენ სამი ქვეყნი მეთაურები - აზერბაიჯანის პრეზიდენტი [[ილჰამ ალიევი]], საქართველოს პრეზიდენტი [[ედუარდ შევარდნაძე]] და თურქეთის პრეზიდენტი [[აჰმეთ ნეჯდეთ სეზერი|აჰმეთ სეზერი]], ასევე აშშ-ის წარმომადგენელი კასპიის საკითხებში სტივენ მანი. [[2006]] წლის [[13 ივლისი|13 ივლისს]] შედგა ენერგეტიკული პროექტის გახსნა. პროექტის ღირებულება იყო 4 მლრდ დოლარი. პროექტის ოპერატორია [[BP]].

ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენს დიდი მნიშვნელობა აქვს აზერბაიჯანის, საქართველოს, თურქეთის, ევროპისა და მთელ მსოფლიოს ეკონომიკურ, პოლიტიკურ და ენერგეტიკულ უსაფრთხოებაზე. 
[[ფაილი:TAP TANAP SCP Schah Denis.png|მინი|291x291პქ|TAP-ისა და TANAP-ის რუკა]]
[[შაჰ-დენიზი|შაჰდენიზის]] საველე გაიხსნა [[1999]] წელს. იგი ბაქოდან 70 კმ-ში მდებარეობს. შაჰ-დენიზის გაზსადენის განვითარების პირველი ეტაპი დაიწყო 2006 წელს. შაჰ-დენიზის გაზის ველი ბოლო ათწლეულის მანძილზე [[BP]]-ის გაზის სფეროში ერთ-ერთი უდიდესი ველია.  &lt;nowiki/&gt;[[2007]] წელს, დაიწყო მუშაობა შაჰ-დენიზის სანგაჩალის ტერმინალმა და აზერბაიჯანი გაზის მსხივ მწარმოებლად იქცა. შაჰ-დენიზის პროექტის 1-ლი ფაზა  დასრულებულია და სამხრეთ კავკასიის მილსადენის გავლით 8 მილიარდი კუბურ მეტრ ბუნებრივ აირს აწვდის [[საქართველო|საქართველოსა]] და [[თურქეთი|თურქეთს]].&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.trubagaz.ru/gkm/shakh-deniz/ |title=ШАХ-ДЕНИЗ |accessdate=2018-11-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171221025924/http://www.trubagaz.ru/gkm/shakh-deniz/ |archivedate=2017-12-21 }}&lt;/ref&gt;

[[2013]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] დამტკიცდა და შემუშავდა შაჰ-დენიზის პროექტის მე-2 ფაზა. შაჰ-დენიზი 2-ით იგეგმება თურქეთსა და ევროპაში გაზის ექსპორტი [[ტრანს-ადრიატიკული მილსადენი|TANAP]]-ისა და [[ტრანს-ანატოლიური მილსადენი|TAP]]-ის საექსპორტო მილსადენებით.&lt;ref&gt;[https://neftegaz.ru/tech_library/view/4290-Shahdeniz Месторождения // Шахдениз]&lt;/ref&gt; 

[[2019]] წლის [[19 აპრილი|19 აპრილს]] აზერი-ჩირაგ-გიუნაშლის აქციონერებმა [[BP]]-მ და [[SOCAR]]-მა ხელი მოაწერეს კონტრაქტს $ 6 მლრდ ოდენობით &quot;ცენტრალურ-აღმოსავლური აზერის&quot; პლატფორმისთვის. მისი მშენებლობა იგეგმება აზერი-ჩირაგ-გიუნაშლის ნავთობის მოპოვების ადგილას.&lt;ref&gt;[https://www.reuters.com/article/us-bp-azerbaijan-acg-idUSKCN1RV0G0 BP, SOCAR sign deal to build new Azeri oil exploration platform]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.arabnews.com/node/1485046/business-economy BP and SOCAR sign new Azeri oil deal]&lt;/ref&gt; მშენებლობის დაწყება იგეგმება 2019 წელს, ხოლო დარულება [[2020]] წლის შუა პერიოდისთვის.&lt;ref&gt;[https://www.zonebourse.com/BP-PLC-11899/actualite/BP-et-des-partenaires-investissent-6-milliards-de-dollars-en-Azerbaidjan-28452034/?fbclid=IwAR3z8S_DuRnEs5U9Ls9H5Os2Cywuyc35_gIK7sKy6RQ9G_NMG3BYgv2Itj0 BP et des partenaires investissent 6 milliards de dollars en Azerbaidjan]&lt;/ref&gt; 

== SOCAR ==
[[ფაილი:SOCAR logo.jpg|მინი|249x249პქ|კომპანიის ლოგო]]
{{მთავარი|SOCAR}}აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ნავთობის კომპანია (SOCAR) —. მსოფლიოში ერთ-ერთი უდიდესი ნავთობისა და გაზის კორპორაციაა, რომელიც მთლიანად აზერბაიჯანის სახელმწიფო საკუთრებაშია. აწარმოებს ნავთობისა და ბუნებრივი აირის მოპოვებას კასპიის ზღვის აზერბაიჯანული ნაწილის სანაპირო და საზღვაო ზონებში. მართავს ქვეყნის ორ ნავთობგადამამუშავებელ ქარხანას. კომპანია აგრეთვე ფლობს SOCAR-ის ავტოგასამართი სადგურების ქსელს აზერბაიჯანში, საქართველოში, უკრაინაში, თურქეთში, რუმინეთსა და შვეიცარიაში. კომპანიაში სულ დაახლოებით 61 000 თანამშრომელი მუშაობს. 

აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე სოკარის საქმიანობა შედგება ნავთობის საბადოების ძიებით ზღვაში და ხმელეთზე; ნავთობის მომზადება, გამოყენება; გაზის, კონდენსატისა და მათგან მიღებული პროდუქტების ტრანსპორტირება. კომპანია ახორციელებს კანონით განსაზღვრულ საქმიანობას.

SOCAR Azerbaijan-ს გააჩნია 10% შაჰ-დენიზის კონსორციუმში, 25% ნავთობსადენზე ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანი და 10% აზერი-ჩირაგ-გიუნაშლის ნავთობის საბადოს წარმოებაში. ამჟამად, „სოკარი“ აქტიურად გადის სხვა ქვეყნების ბაზრებზე.  საქართველოში აქვს საწვავის სადგურების ქსელი, ინვესტირებას ახდენს ნავთობტერმინალის მშენებლობაში საქართველოს სუფსის პორტში.

კომპანიას გააჩნია  საინვესტიციო პროგრამა 20 მილიარდი დოლარის ღირებულებით.

== აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ნავთობის ფონდი ==
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ნავთობის ფონდი არის სპეციალური ინსტიტუტი, რომელიც აერთიანებს კოლექტიურ და სტაბილურ ფუნქციებს. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის, [[ჰეიდარ ალიევი|ჰეიდარ ალიევის]] № 240 ბრძანების მიხედვით, 1999 წლის 29 დეკემბერს  გაფორმდა შესაბამისი გადაწყვეტილება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ნავთობის ფონდის შექმნის თაობაზე. სახელმწიფო ნავთობის ფონდმა 2001 წლის ივლისიდან დაიწყო მუშაობა. იგი თანამშრომლობს სხვა სუვერენულ ფონდებთან. ფონდის მიზანია ნავთობისა და გაზის კონტრაქტების განხორციელების შედეგად მიღებული თანხების დაგროვება, ნავთობის შემოსავლების ეფექტიანი მართვა და თანხების შენახვა მომავალი თაობებისათვის; ნავთობის შემოსავლების შენარჩუნება და გამრავლება, მომავალი თაობებისათვის ეკონომიკური ბაზის შექმნა და, ამავე დროს, მათი გამოყენება მიმდინარე თაობებისთვის და ა.შ. ნავთობის ფონდის ძირითადი მიზანია ქვეყნის ეკონომიკის დაცვა შესაძლო უარყოფითი გავლენებისაგან.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.oilfund.az/en_US/ |title=State Oil Fun Of The Republic Of Azerbaijan |accessdate=2018-11-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181126143948/http://www.oilfund.az/en_US/ |archivedate=2018-11-26 }}&lt;/ref&gt; [[2007]] წელს სახელმწიფო ნავთობის ფონდს მიენიჭა „გაეროს ჯილდო სახელმწიფო სამსახურისთვის“.&lt;ref&gt;[http://www.1news.az/mobile/news/gosneftefond-azerbaydzhana-udostoen-nagrady-oon-za-povyshenie-prozrachnosti-i-otvetstvennosti-na-gosudarstvennoy-sluzhbe Госнефтефонд Азербайджана удостоен награды ООН \&quot;За повышение прозрачности и ответственности на государственной службе\&quot;]&lt;/ref&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==

* [https://web.archive.org/web/20160225210156/http://sultanov.azeriland.com/oil/part_01.html Эпоха зарождения нефтяной промышленности Азербайджана]

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მრეწველობა აზერბაიჯანში]]
[[კატეგორია:აზერბაიჯანის ეკონომიკური ისტორია]]</text>
      <sha1>myxqi2t21gmx48ip793ip96y1q3lm8s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მულტიკულტურალიზმი აზერბაიჯანში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>424130</id>
    <revision>
      <id>5427312</id>
      <parentid>4498705</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:41:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427312</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18104" sha1="duyejm91d3cxfjttc8nn00pipn36dl1" xml:space="preserve">'''მულტიკულტურალიზმი აზერბაიჯანში''' — ქვეყნის სახელმწიფო პოლიტიკა, რომელიც უზრუნველყოფს ხალხთა და რელიგიურ კონფესიების მეგობრობისა და კეთილმეზობლობის თვალსაზრისით&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://foreignpolicynews.org/2016/11/02/azerbaijani-model-multiculturalism/ |title=Azerbaijani model of multiculturalism |accessdate=2018-11-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171010212821/http://foreignpolicynews.org/2016/11/02/azerbaijani-model-multiculturalism/ |archivedate=2017-10-10 }}&lt;/ref&gt;.

== ისტორია ==
ქვეყანაში შექმნილია საკანონმდებლო ბაზა ტოლერანტობის მომავალი განვითარებისთვის. მოქალაქეების უფლებები და თავისუფლებები ასახულია [[აზერბაიჯანის კონსტიტუცია|ქვეყნის კონსტიტუციაში]]. ყოველ მოქალაქეს აქვს სინდისის თავისუფლება, უფლება თავისუფლად განსაზღვროს თავისი დამოკიდებულება რელიგიაში, თავისუფლად გამოხატოს და გაავრცელოს საკუთარი რწმენა, თავისუფლად შეასრულოს რელიგიური წესები. სახელმწიფოსა და რელიგიას შორის ურთიერთობების დარეგულირების მიზნით, [[2001]] წელს რელიგიის თავისუფლებასთან დაკავშირებული კანონმდებლობის შესრულების, რელიგიური გაერთიანებებთან მუშაობის სახელმწიფო კომიტეტის შექმნის შესახებ ბრძანება გაიცა. ყოველწლიურად, 16 ნოემბერს აზერბაიჯანში აღნიშნავენ ტოლერანტობის საერთაშორისო დღეს, რომელიც იუნესკოს 50 წლის იუბილესთან დაკავშირებით შეიქმნა.

2010 წლის 26-27 აპრილს აზერბაიჯანში ჩატარდა მსოფლიო რელიგიოზთა ლიდერთა ბაქოს სამიტი. ამ სამიტის მიზანი იყო ქვეყნის სახელმწიფო პოლიტიკის პროპაგანდა საერთაშორისო არენაზე რელიგიის სფეროში. მოცემულ სამიტზე მონაწილეობას იღებდნენ მსოფლიო რელიგიური ცენტრების ლიდერები, მათ შორის - რუსული მართლმადიდებლური ეკლესიის, საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიისა და სომხეთის გრიგორიანული ეკლესიის წარმომადგენლები, ასევე ვატიკანის, კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოსა და ისლამური სამყაროს რელიგიური მოღვაწეები&lt;ref&gt;[http://vestikavkaza.ru/articles/Religioznaya-tolerantnost-kultura-sosushchestvovaniya-v-Azerbaydzhane.html Религиозная толерантность: культура сосуществования в Азербайджане]&lt;/ref&gt;.

[[2015]] წლის აგვისტოს მონაცემებით, აზერბაიჯანის სახელმწიფო კომიტეტში რელიგიური საკითხების სამსახურში სახელმწიფო რეგისტრაცია გაიარა 632 რელიგიურმა ორგანიზაციამ. აქედან 12 იყო ქრისტიანული თემის ორგანიზაცია, 6 - ებრაული, 2 -ბაჰაიტური და 1 -კრიშნაიტური.

[[2015]] წლის [[8 სექტემბერი|8 სექტემბერს]] პროექტის ფარგლებში „აზერბაიჯანი პარიზის გულში“, რომელიც ტარდებოდა ჰეიდარ ალიევის ფონდის ორგანიზაციული მხარდაჭერით საფრანგეთის დედაქალაქში ჩატარდა კონფერენცია თემაზე „რელიგიური ტოლერანტობა: თანაცხოვრების კულტურა აზერბაიჯანში“. ასევე პროექტის გარგლებში ჩატარდა კონცერტი დევიზით „აზერბაიჯანული მუსიკა პარიზის გულში“&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.anl.az/down/meqale/bakrabochiy/2015/sentyabr/453998.htm |title=В Париже состоялась конференция на тему «Религиозная толерантность: культура соcуществования в Азербайджане» |access-date=2018-11-28 |archive-date=2017-10-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171010004618/http://www.anl.az/down/meqale/bakrabochiy/2015/sentyabr/453998.htm }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://stmegi.com/posts/2718/mekhriban-alieva-prinyala-uchastie-v-konferentsii-religioznaya-tolerantnost-kultura-sovmestnogo-prozh/ В Париже Мехрибан Алиева приняла участие в конференции]&lt;/ref&gt;.

აზერბაიჯანი, საერთაშორისო სივრცეში ტოლერანტობისა და მულტიკულტურალიზმის სფეროში გამოცდილების გავრცელებისა და ხელშეწყობის მიზნით თანამშრომლობს [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია|გაეროს]], [[ეუთო|ეუთოს]], [[იუნესკო|იუნესკოს]], ისესკოს ორგანიზაციებთან და სხვა სტრუქტურებთან.

== ბაქოს პროცესი ==
ბაქოში ინტერკულტურული დიალოგის ოთხი გლობალური ფორუმი გაიმართა&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.anl.az/down/meqale/kaspi/2016/fevral/477682.htm |title=Бакинский процесс и его мультикультуральное значение |access-date=2018-11-28 |archive-date=2017-10-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171009195015/http://www.anl.az/down/meqale/kaspi/2016/fevral/477682.htm }}&lt;/ref&gt;.

[[2011]] წელს, საერთაშორისო ორგანიზაციებთან (იუნესკოს, გაეროს ცივილიზაციათა ალიანსის, ევროპის საბჭოს, ევროპის საბჭოს ცენტრი ჩრდილო-დასავლეთი, ISESCO-ს) პარტნიორობით, გაიმართა ინტერკულტურული დიალოგის პირველი მსოფლიო ფორუმი. ამ ფორუმში აზერბაიჯანმა დაიწყო ინიციატივა „ინტერკულტურული თანამშრომლობის პლატფორმა - 5 ა-ს“ შექმნის ინიციატივით. გამომდინარე იქიდან, რომ კონტინენტთა სახელები [[ევროპა]], [[აზია]], [[ამერიკა]], [[აფრიკა]] და [[ავსტრალია]] აზერბაიჯანულ ენაზე იწყება ასო „ა“-თი პლატფორმის დასახელება „5 ა“ აქედან გამომდინარეობს&lt;ref&gt;[http://www.intelros.ru/readroom/vestnik-rossijskogo-filosofskogo-obshhestva/vestnik-2-58-2011/11913-vsemirnyy-forum-po-mezhkulturnomu-dialogu-v-baku.html Всемирный форум по межкультурному диалогу в Баку]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://web2.anl.az:81/down/meqale/exo/2011/mart/164037.htm Первый Всемирный форум межкультурного диалога, или начало новой эпохи в системе глобальных международных отношений]&lt;/ref&gt;.

[[2013]] წელს, ინტერკულტურული დიალოგის მეორე მსოფლიო ფორუმი გაიმართა [[ბაქო|ბაქოში]] „მშვიდობა ერთად მულტიკულტურულ სამყაროში“. ფორუმის ძირითადი პარტნიორები იყვნენ [[იუნესკო|იუნესკოს]] საერთაშორისო ორგანიზაციები, ევროპის საბჭო, გაერთიანებული ერების ცივილიზაციის ალიანსი, ევროპის საბჭოს ჩრდილოეთ-სამხრეთის ცენტრი, ISESCO და გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მსოფლიო ტურიზმის ორგანიზაცია. მასში მონაწილეობდა 115-ზე მეტი ქვეყნის დელეგაციები, 13 საერთაშორისო ორგანიზაციის ლიდერები.

[[2015]] წელს ბაქოში ჩატარდა მესამე საერთო კულტურათაშორისი დიალოგის ფორუმი თემაზე „კულტურის გაზიარება საერთო უსაფრთხოების სახელით“.

[[2017]] წლის 4-6 მაისს ბაქოში ჩატარდა მე -4 მსოფლიო კულტურათაშორისი დიალოგის ფორუმი „ინტერკულტურული დიალოგის განვითარება: ახალი შესაძლებლობები ადამიანის უსაფრთხოების, მშვიდობისა და მდგრადი განვითარებისათვის“&lt;ref&gt;[https://news.rambler.ru/cis/36806237-vsemirnyy-forum-po-mezhkulturnomu-dialogu-otkrylsya-v-baku/ Четвертый Всемирный форум по межкультурному диалогу открылся в Баку] &lt;/ref&gt;.

== ბაქოს მულტიკულტურალიზმის საერთაშორისო ცენტრი ==
[[2014]] წლის [[28 თებერვალი|28 თებერვალს]] აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ბრძანებით, დამყარდა სახელმწიფო მრჩევლის სამსახური, რომელიც შეეხებოდა ეთნოსთაშორისი საკითხებისა და მულტიკულტურალიზმის და რელიგიის საკითხებს. 2014 წლის [[15 მაისი|15 მაისს]] პრეზიდენტის ბრძანებულების მიხედვით, შეიქმნა მულტიკულტურალიზმის ბაქოს საერთაშორისო ცენტრი, რომლის თავმჯდომარე კამალ აბდულა გახდა. აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ილჰამ ალიევის [[2016]] წლის [[11 იანვარი|11 იანვარის]] ბრძანების მიხედვით, [[2016]] წელი გამოცხადდა მულტიკულტურალიზმის წლად&lt;ref&gt;[https://ru.president.az/articles/17433 Ильхама Алиева состоялось заседание Кабинета Министров, посвященное итогам социально-экономического развития в 2015 году и предстоящим задачам]&lt;/ref&gt;.

2016 წელს გამოიცა წიგნი „აზერბაიჯანული მულტიკულტურალიზმის ლიტერატურული და მხატვრული წყაროები“.

[[2017]] წლის [[15 მარტი|15 მარტს]], ბაქოში ჩატარდა საერთაშორისო კონფერენცია „ისლამური სოლიდარობა - დროის მოწოდება”, რომელიც ორგანიზებული იყო კავკასიის მუსლიმთა სამმართველოს, რელიგიური გაერთიანებების სამსახურის სახელმწიფო კომიტეტის, აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიისა და ბაქოს საერთაშორისო მულტიკულტურალიზმის ცენტრის მიერ&lt;ref&gt;[http://multiculturalism.preslib.az/ru_events-bvlJHRU9Ms.html На проведенной в Баку международной конференции на тему «Исламская солидарность – призыв времени» обсуждены важные вопросы]&lt;/ref&gt;. 

[[2017]] წლის [[28 აპრილი|28 აპრილს]] გაიმართა წიგნის პრეზენტაცია „აზერბაიჯანში მცხოვრები ხალხების იგავები და ანდაზები“.

2017 წლის [[1 მაისი|1 მაისს]] ბაქოს საერთაშორისო მულტიკულკულტურულ ცენტრში გაიმართა აზერბაიჯანის ეროვნული ბიბლიოთეკის მიერ გამოცემული ბიბლიოგრაფიული წიგნის პრეზენტაცა „მულტიკულტურალიზმი აზერბაიჯანში“.

[[2018]] წლის [[16 იანვარი|16 იანვარს]], ბაქოს საერთაშორისო მულტიკულტურალიზმის ცენტრში გაიმართწიგნის “აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი მულტიკულტურალიზმის აზერბაიჯანული მოდელის შესახებ” პრეზენტაცია&lt;ref&gt;[http://multiculturalism.preslib.az/ru_events-Wndu236Mte.html Состоялась презентация книги «Президент Азербайджанской Республики Ильхам Алиев об азербайджанской модели мультикультурализма»]&lt;/ref&gt;.

== რესურსები ინტერნეტში ==

* [http://bilikfondu.gov.az/3/pages/5/category/5/news/409 Tolerance and multiculturalism in state policy of the Azerbaijan Republic] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181118162738/http://bilikfondu.gov.az/3/pages/5/category/5/news/409 |date=2018-11-18 }}
* [http://multiculturalism.preslib.az/ru_ebooks.html E-Библиотека]
* [http://multikulturalizm.gov.az/index.html Baku International Multiculturalism center]

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:მულტიკულტურალიზმი]]
[[კატეგორია:რელიგიები აზერბაიჯანში]]
[[კატეგორია:აზერბაიჯანი]]</text>
      <sha1>duyejm91d3cxfjttc8nn00pipn36dl1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნამიბიის ტურიზმი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>425341</id>
    <revision>
      <id>5427420</id>
      <parentid>4926323</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:47:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427420</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="124429" sha1="3qxfntevyub8hxodphs59jc0f2hghei" xml:space="preserve">[[File:Namibia regions WV map.png|thumb|right|200px|ნამიბიის მთავარი რეგიონები, ქალაქები და გზები]]
'''ტურიზმი''' [[ნამიბია|ნამიბიის]] ერთ-ერთი მთავარი ინდუსტრიაა. ქვეყნის [[მთლიანი შიდა პროდუქტი|მთლიან შიდა პროდუქტში]] ტურიზმიდან მიღებული შემოსავალი დაახლოებით 7.2 მილიარდ ნამიბიურ დოლარს შეადგენს. ყოველწლიურად ნამიბიას მილიონზე მეტი საერთაშორისო ტურისტი სტუმრობს. ყველაზე მეტი ტურისტი [[ანგოლა|ანგოლიდან]] და [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა|სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკიდან]] ჩადის, ხოლო ევროპის ქვეყნებიდან - [[გერმანია|გერმანიიდან]] და [[გაერთიანებული სამეფო]]დან. ნამიბია აფრიკის ქვეყნებს შორის მთავარ ტურისტულ დანიშნულების ქვეყნებს შორისაა და ცნობილია [[ეკოტურიზმი]]თ, რომლის დამახასიათებელი ნიშანი ქვეყნის ფართო ველური ბუნებაა.&lt;ref name=goodshape&gt;{{cite news
|title=Tourism in good shape - Minister
|last=Hartman
|first=Adam
|newspaper=[[The Namibian]]
|date=30 September 2009
|url=https://www.namibian.com.na/index.php?id=49634&amp;page=archive-read}}&lt;/ref&gt;

[[2010]] წლის დეკემბერში [[ლონლი პლანეტი]]მ [[ნამიბია]] მსოფლიო მასშტაბით მეხუთე ადგილზე დაასახელა ([[ბანგლადეში]]ს, [[ნიკარაგუა|ნიკარაგუის]], [[ვაშინგტონი]]სა და [[პარიზი]]ს შემდეგ) ღირებულებების პირობების მიხედვით.&lt;ref&gt;[http://www.namibian.com.na/news/full-story/archive/2010/december/article/namibia-gets-top-tourist-accolade/ Namibia gets top tourist accolade] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101225133026/http://www.namibian.com.na/news/full-story/archive/2010/december/article/namibia-gets-top-tourist-accolade/ |date=2010-12-25 }} [[The Namibian]], 22 December 2010&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news
 |title       = Namibia gets top tourist accolade
 |last        = Kisting
 |first       = Denver
 |newspaper   = [[The Namibian]]
 |date        = 22 December 2010
 |url         = http://www.namibian.com.na/news/full-story/archive/2010/december/article/namibia-gets-top-tourist-accolade/
 |url-status  = dead
 |archiveurl  = https://web.archive.org/web/20101225133026/http://www.namibian.com.na/news/full-story/archive/2010/december/article/namibia-gets-top-tourist-accolade/
 |archivedate = 25 December 2010
 |df          = 
}}&lt;/ref&gt;

==სავიზო პოლიტიკა==
[[File:Visa policy of Namibia.png|thumb|left|200px|ნამიბიის სავიზო პოლიტიკის რუკა]]
ჩვეულებრივი, დიპლომატიური და მომსახურების პასპორტის ქონის შემთხვევაში ნამიბიის მთავრობა განსაზღვრული ქვეყნებისა და ტერიტორიების მოქალაქეებს ვიზის მიღების გარეშე 3 თვემდე ვადით ტურისტული და ბიზნეს განზრახვით ნამიბიაში მოგზაურობის შესაძლებლობას აძლევს. ყველა ვიზიტორს უნდა ჰქონდეს პასპორტი, რომელიც 6 თვის განმავლობაში იქნება ძალაში. ერთი კალენდარული წლის განმავლობაში მაქსიმუმ სამი თვის ვადით მხოლოდ პასპორტით ნამიბიაში შესვლისა და დარჩენის უფლება 55 ქვეყნის მოქალაქეებს აქვთ.&lt;ref&gt;[http://209.88.21.36/opencms/opencms/grnnet/MFA/consInformation/foreigners.html Visa Requirements for Foreigners Travelling to Namibia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110704124637/http://209.88.21.36/opencms/opencms/grnnet/MFA/consInformation/foreigners.html |date=2011-07-04 }} Ministry of Foreign Affairs, Republic of Namibia&lt;/ref&gt;

==ტურისტული ღირსშესანიშნაობები==
===ვინდჰუკი===
[[File:Tintenpalast-Windhoek.jpg|200px|thumb|right|„მელნის სასახლე“ და „პარლამენტის ბაღები“]]
[[ვინდჰუკი]], ნამიბიის დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქია. ქვეყანაში ჩასულ საერთაშორისო ტურისტთა დიდი ნაწილი ვინდჰუკის ჰოსეა კუტაკოს საერთაშორისო აეროპორტში ეშვება, რომელიც Air Namibia-ს მთავარი კერაა. 2012-2013 წლების მოხსენების მიხედვით, რომელიც ნამიბიის ტურიზმის დირექტორატისთვის Millennium Challenge Corporation-მა ჩაატარა, ნამიბიაში ჩასულ ტურისტთა 56% მოგზაურობის დროს ვინდჰუკს ნახულობს.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.mcanamibia.org/files/files/exitsurvey.pdf |title=Survey |website=www.mcanamibia.org |format=PDF |accessdate=2018-12-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305170850/http://www.mcanamibia.org/files/files/exitsurvey.pdf |archivedate=2016-03-05 }}&lt;/ref&gt; გარდა ამისა ნამიბიის ტურიზმთან დაკავშირებული კომპანიების, კორპორაციების, სააგენტოებისა და სამთავრობო დაწესებულებების, როგორიცაა Namibia Wildlife Resorts, Air Namibia, [[ნამიბიის ტურიზმის საბჭო]] და Hospitality Association of Namibia&lt;ref&gt;{{cite web|title = Hospitality Association of Namibia|url = http://www.hannamibia.com/contact_us|website = www.hannamibia.com|accessdate = 2015-12-08|archiveurl = https://web.archive.org/web/20151208143628/http://www.hannamibia.com/contact_us|archivedate = 2015-12-08}}&lt;/ref&gt;, შტაბ-ბინები დედაქალაქში მდებარეობს. ვინდჰუკში რამდენიმე ცნობილი სასტუმრო მდებარეობს, როგორიცაა ''Windhoek Country Club Resort'' და ზოგიერთი საერთაშორისო სასტუმროთა ქსელიც ფუნქცონირებს, მათ შორის: ''Avani Hotels and Resorts'' და ''Hilton Hotels and Resorts''. დედაქალაქის მთავარი ტურისტული ღირსშესანიშნაობებია:
[[File:Christuskirche Windhoek 02.jpg|thumb|left|200px|ქრისტეს ეკლესია]]
* ტინტერპალასტი ([[გერმანული ენა|გერ:]] „მელნის სასახლე“) — ნამიბიის პარლამენტის ორივე პალატის: ეროვნული საბჭოსა და ეროვნული ასამბლეის სასახლე. სასახლე [[1913]] წლის 12 აპრილს გაიხსნა და ქვეყნის დამოუკიდებლობის მოპოვებისთანავე ([[1990]]) მასში ეროვნული ასამბლეა განთავსდა.&lt;ref name=Ndjarakana&gt;{{cite news|last1=Ndjarakana|first1=Moses|title=In defence of the Parliament (National Assembly) Building|url=http://www.observer.com.na/opinions/3113-in-defence-of-the-parliament-national-assembly-building|accessdate=15 October 2016|work=[[Windhoek Observer]]|date=19 March 2014}}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; ნამიბიის მოსახლეობასა და ტურისტებს შორის განსაკუთრებით პოპულარულია სასახლის ირგვლივ გაშენებული პარლამენტის ბაღები.&lt;ref name=WG&gt;{{cite web|title=Namibia Tourist Attractions and Sightseeing|url=http://www.world-guides.com/africa/southern-africa/namibia/namibia_attractions.html|website=World Guides|accessdate=15 October 2016}}&lt;/ref&gt;
* პარლამენტის ბაღები — მდებარეობს ტინტერპალასტსა და ქრისტეს ეკლესიას შორის. თავდაპირველად პატარა პარკი „ტინტერპალასტის ბაღებად“ იწოდებოდა, მაგრამ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ სახელი გადაერქვა.&lt;ref name=Olivier&gt;{{cite book|last1=Olivier|first1=Willie|last2=Olivier|first2=Sandra|title=African Adventurer's Guide to Namibia|date=2006|publisher=[[Struik]]|page=110|url=https://books.google.com/books?id=ZrZKEQkrHkoC&amp;pg=PA110|accessdate=16 October 2016}}{{Dead link|date=სექტემბერი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; ბაღები ადრე ზეთისხილის პლანტაციას წარმოადგენდა&lt;ref&gt;{{cite web|last1=Lang|first1=Rachel|title=Cruising through colourful Katutura|url=http://africageographic.com/blog/cruising-through-colourful-katutura/|publisher=[[Africa Geographic]]|accessdate=16 October 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161018213614/http://africageographic.com/blog/cruising-through-colourful-katutura/|archivedate=18 ოქტომბერი 2016}}&lt;/ref&gt; და ზეთისხილის კორომებს დღემდე მოიცავს.&lt;ref name=LP&gt;{{cite web|title=Tintenpalast|url=http://www.lonelyplanet.com/namibia/windhoek/sights/architecture/tintenpalast|publisher=[[Lonely Planet]]|accessdate=15 October 2016}}&lt;/ref&gt;
* ქრისტეს ეკლესია (Christuskirche) — არქიტექტორ გოტლიბ რედეკერის მიერ [[1907]]-[[1910]] წლებში&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Oermann|first1=Nils Ole|title=Mission, Church and State Relations in South West Africa Under German Rule (1884-1915)|date=1999|publisher=[[Franz Steiner Verlag]]|page=122|url=https://books.google.com/books?id=UdeXKuIFMQkC&amp;pg=PA122|accessdate=15 October 2016}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Walther|first1=Daniel Joseph|title=Creating Germans Abroad: Cultural Policies and National Identity in Namibia|date=2002|publisher=[[Ohio University Press]]|page=99|url=https://books.google.com/books?id=pWKNtVkGIL0C&amp;pg=PA99|accessdate=15 October 2016}}&lt;/ref&gt; აგებული [[ლუთერანიზმი|ლუთერანული]] ეკლესია და ისტორიული ღირსშესანიშნაობა.&lt;ref name=NW&gt;{{cite web|title=Christuskirche in Windhoek|url=http://www.namibweb.com/christ.htm|website=NamibWeb|accessdate=15 October 2016}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Bause&quot;&gt;{{cite news|first=Tanja|last=Bause|newspaper=[[The Namibian]]|date=24 May 2010|title=Landmark church celebrates centenary|url=http://www.namibian.com.na/indexx.php?archive_id=66330&amp;page_type=archive_story_detail&amp;page=2497|access-date=16 დეკემბერი 2018|archiveurl=https://archive.today/20131104181645/http://www.namibian.com.na/indexx.php?archive_id=66330&amp;page_type=archive_story_detail&amp;page=2497|archivedate=4 ნოემბერი 2013}}&lt;/ref&gt;
* კურტ ფონ ფრანსუას ძეგლი — დაიდგა [[1965]] წლის 18 ოქტომბერს, გერმანელი გეოგრაფის მიერ ქალაქის დაარსებიდან 75 წლისთავის აღსანიშნავად.&lt;ref name=Stadtrecht&gt;{{cite news | title=Windhoek erhielt heute Stadtrechte |trans-title=Windhoek received town privileges today |language=German | newspaper=[[Allgemeine Zeitung (Namibia)|Allgemeine Zeitung]] | date=18 October 1965 | edition=2015 reprint}}&lt;/ref&gt;
[[File:Heldenacker Namibia Vogelperspektive. 2017.jpg|thumb|right|გმირთა აკრის ხედი ზევიდან]]
* გმირთა აკრი — დედაქალაქის ცენტრიდან სამხრეთით მდებარე ნამიბიის რესპუბლიკის ოფიციალური ომის მემორიალი, რომელიც 174 სამარხს მოიცავს.&lt;ref name=wcc&gt;[http://www.windhoekcc.org.na/default.aspx?page=51 Windhoek City Council:] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080412023559/http://www.windhoekcc.org.na/default.aspx?page=51 |date=2008-04-12 }} What to see, National Monuments in Windhoek&lt;/ref&gt;&lt;ref name=travelnet&gt;{{cite web
 |title       = Heroes' Acre Monument Namibia
 |publisher   = Namibia-travel.net
 |url         = http://www.namibia-travel.net/southnamibia/heroesacre.htm
 |accessdate  = 8 December 2010
 |url-status  = dead
 |archiveurl  = https://web.archive.org/web/20100612023110/http://namibia-travel.net/southnamibia/heroesacre.htm
 |archivedate = 12 June 2010
 |df          = 
}}&lt;/ref&gt;
* Reiterdenkmal (ცხენოსნის ძეგლი) — ჰერეროსა და ნამას წინააღმდეგ ომში (1904-1907) გერმანიის იმპერიის გამარჯვების აღსანიშნავად აღმართული ძეგლი.&lt;ref name=&quot;centenary&quot;&gt;{{cite news
 |url         = http://www.namibian.com.na/news-articles/national/full-story/archive/2012/january/article/monuments-centenary-remembered/
 |title       = Monument's centenary remembered
 |last        = Bause
 |first       = Tanja
 |date        = 30 January 2012
 |newspaper   = [[The Namibian]]
 |url-status  = dead
 |archiveurl  = https://archive.today/20121209003900/http://www.namibian.com.na/news-articles/national/full-story/archive/2012/january/article/monuments-centenary-remembered/
 |archivedate = 9 December 2012
 |df          = dmy-all
}}&lt;/ref&gt; [[2013]] წლის დეკემბრიდან ძეგლი „ძველი ციხესიმაგრის“ ეზოში გადაიტანეს.&lt;ref name=&quot;val&quot;&gt;{{cite news
 |url         = http://www.republikein.com.na/kultuur/ruiter-val-op-heiligste-dag.216286
 |title       = Ruiter val op heiligste dag
 |trans-title = Rider falls on holiest day
 |language    = Afrikaans
 |last        = Steynberg
 |first       = Francoise
 |date        = 27 December 2013
 |work        = [[Die Republikein]]
 |url-status  = dead
 |archiveurl  = https://web.archive.org/web/20140701202436/https://www.republikein.com.na/kultuur/ruiter-val-op-heiligste-dag.216286
 |archivedate = 1 July 2014
 |df          = dmy-all
}}&lt;/ref&gt;
* ნამიბიის უზენაესი სასამართლოს შენობა — 1994-1996 წლებში აგებული შენობა&lt;ref name=WCE&gt;{{cite web
 |title        = Windhoek Supreme Court
 |publisher    = Windhoek Consulting Engineers
 |url          = http://www.wcenamibia.com/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=95:windhoek-supreme-court&amp;catid=62:structural&amp;Itemid=125
 |accessdate   = 24 November 2010
 |archive-url  = https://www.webcitation.org/6Czf4TFcY?url=http://www.wcenamibia.com/index.php?option=com_content
 |archive-date = 18 December 2012
 |dead-url     = yes
 |df           = dmy-all
}}&lt;/ref&gt; დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ ვინდჰუკში აგებული აფრიკული სტილის არქიტექტურის ერთადერთი მაგალითია.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title       = Windhoek on Foot
 |publisher   = Venture Publications
 |url         = http://www.holidaytravel.com.na/ct/central_towns.php?sub_id=192
 |accessdate  = 24 November 2010
 |url-status  = dead
 |archiveurl  = https://www.webcitation.org/6Czf60DhW?url=http://www.holidaytravel.com.na/ct/central_towns.php?sub_id=192
 |archivedate = 18 December 2012
 |df          = dmy-all
}}&lt;/ref&gt;
* Turnhalle (გიმნასიუმი) — ვილჰელმ სენდერის მიერ აგებული ნეოკლასიკური შენობა, რომელიც 1909 წელს გაიხსნა.&lt;ref name=&quot;100years&quot;&gt;{{cite news
|url=http://www.republikein.com.na/politiek-en-nasionale/100-years-turnhalle.99760.php
|title=100 years Turnhalle • From gymnasium to Tribunal
|last=Vogt
|first=Andreas
|date=18 December 2009
|newspaper=[[Die Republikein]]
|access-date=17 დეკემბერი 2018
|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160324132914/http://www.republikein.com.na/politiek-en-nasionale/100-years-turnhalle.99760.php
|archivedate=24 მარტი 2016
}}&lt;/ref&gt;

===უოლფიშ-ბეი===
[[File:Bird Island (Namibia) wide.jpg|thumb|200px|left|„ჩიტის კუნძულის“ ხედი ნამიბიის სანაპიროდან]]
[[უოლფიშ-ბეი]]([[აფრიკაანსი|აფრ:]] ''ვეშაპის ყურე'') სიდიდით ნამიბიის მეოთხე ქალაქი და ქვეყნის უმთავრესი პორტია. გეოგრაფიულად ქალაქი უნიკალურ ადგილას მდებარეობს, სადაც ექსტრემალური ლანდშაფტებია წარმოდგენილი: ქალაქს ერთი მხრივ ნამიბის უდაბნო აკრავს, მეორე მხრივ კი მასიური ლაგუნა და ნავსადგური ატლანტის ოკეანეში. ლაგუნასა და ნავსადგურში არაერთი სახეობის ზღვის ძუძუმწოვარი და ფრინველი ბინადრობს, ხოლო ნამიბის უდაბნოს აქ მცხოვრები არსებების დიდი რაოდენობის გამო ცოცხალ უდაბნოს“ უწოდებენ. ფართო ყურე და ქვიშის დიუნები ნამიბიაში ტურისტული ღონისძიებების მნიშვნელოვანი ცენტრია. ტურისტულ ღირსშესანიშნაობათა შორის აღსანიშნავია:
[[File:Dune 7 in the Namib Desert.jpeg|200px|thumbnail|righy|დიუნი 7]]
* „ჩიტის კუნძული“ — უოლფიშ-ბეისა და [[სვაკოპმუნდი|სვაკოპმუნდს]] შორის ხელოვნურად შექმნილი პლატფორმა, რომელიც ფრინველთა გამოკვების ფუნქციას ითავსებს (განსაკუთრებით ''Phalacrocorax capensis-ის'' სახეობისთვის). პლატფორმაზე დარჩენილ გუანოს კი აგროვებენ და ჰყიდიან.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://web.uct.ac.za/depts/stats/adu/walvisbayguanoplatform.htm |title=Archived copy |accessdate=2009-10-12 |url-status=dead |archiveurl=https://archive.today/20120730092206/http://web.uct.ac.za/depts/stats/adu/walvisbayguanoplatform.htm |archivedate=2012-07-30 |df= }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.namibweb.com/guano.htm |title=The online guide to Namibia: Guano |publisher=NamibWeb.com |date= |accessdate=2016-10-01}}&lt;/ref&gt; კუნძულზე შეგროვებული გუანო რეგიონის სხვა ადგილებში შეგროვებულ გუანოზე მეტი რაოდენობით აზოტს შეიცავს და მაღალი ხარისხისაა.
* დიუნი 7 — ნამიბიაში მდებარე უმაღლესი, 383 მეტრის სიმაღლის დიუნი. 
* წმინდა [[მათე მახარებელი|მათეს]] [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანური]] ეკლესია — უოლფიშ-ბეის მრევლის სამი ტაძრიდან ერთ-ერთი და ქალაქში არსებული შემორჩენილი სტრუქტურებიდან სიძველით მეორე შენობა.&lt;ref name=Hartman&gt;{{cite news|last1=Hartman|first1=Adam|title=St Matthew's Church faces gloomy end|url=http://www.namibian.com.na/index.php?id=49639&amp;page=archive-read|accessdate=15 October 2016|work=[[The Namibian]]|date=20 September 2008}}&lt;/ref&gt;

===სვაკოპმუნდი===
[[File:Swakopmund Prison.jpg|thumb|left|180 px|სვაკოპმუნდის ისტორიული ციხე]]
[[სვაკოპმუნდი]] [[ვინდჰუკი]]დან 352 კმ-ში მდებარე სანაპირო ქალაქია. ქალაქის ტურისტულ ღირსშესანიშნაობებს მიეკუთვნება [[1909]] წელს აგებული „ძველი ციხე“ (Altes Gefängnis),&lt;ref name=lonely&gt;[http://www.lonelyplanet.com/namibia/western-namibia/swakopmund/sights/463940 Alte Gefängnis] at Lonely Planet&lt;/ref&gt; Woermannhaus, სადაც დღეისთვის საჯარო ბიბლიოთეკაა განთავსებული, სვაკოპმუნდის მუზეუმი,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://scientificsocietyswakopmund.com/swakopmund-museum/|title=Swakopmund Museum|last=|first=|date=|website=|publisher=Scientific Society Swakopmund|language=en-GB|access-date=2017-12-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211021022010/https://scientificsocietyswakopmund.com/swakopmund-museum/|archivedate=2021-10-21}}&lt;/ref&gt; ნამიბიის ეროვნული საზღვაო აკვარიუმი და შუშის გალერეა. ქალაქში ყავის მაღაზიები, ღამის კლუბები, ბარები და სასტუმროებია მიმოფანტული. სვაკოპმუნდში ტურისტებს საჰაერო ბურთებით გასეირნების, სქაიდაივინგის, კვადროციკლებით გასეირნებისა და საზღვაო კრუიზებში მონაწილეობის შესაძლებლობა აქვთ.

===ოჩივარონგო===
[[File:CCF Field and Research Centre.jpg|thumb|right|200 px|ავაზების კონსერვაციის კვლევის ცენტრი ოჩივარონგოში]]
ოჩივარონგო ([[ჰერერო ენა|ჰერ:]] ''მშვენიერი ადგილი''&lt;ref name=woordebook&gt;{{Cite book|title=Otjiherero woordebook / dictionary / embo romambo | last1=Viljoen | first1=J.J. | last2=Kamupingene | first2=T.K. | publisher=Gamsberg | isbn=0868481955 | page=59}}&lt;/ref&gt;) ნამიბიის ერთ-ერთი მზარდი ქალაქია. ტურისტთა მხრიდან ოჩივარონგოსადმი ინტერესი ქალაქის [[ვატერბერგის პლატოს პარკი|ვატერბერგის პლატოს პარკთან]] სიახლოვითაა განპირობებული. ქალაქში განთავსებულია [[ავაზა|ავაზის]] კონსერვაციის ფონდი, საერთაშორისოდ აღიარებული ორგანიზაცია, რომელიც კვლევის, კონსერვაციისა და განათლების მეშვეობით ავაზების უსაფრთხოების გრძელვადიან უზრუნველყოფას ისახავს მიზნად. ოჩივარონგოდან 50 მილის მოშორებით მდებარეობს ოკონჯიმა, სადაც „აფრიკული ფონდის“ ავაზებისა და ლეოპარდების რეაბილიტაციის ცენტრია განთავსებული.&lt;ref&gt;{{cite web
|url=http://www.bbc.co.uk/nature/animals/features/174africa.shtml
|title=BBC - Science &amp; Nature - Articles - Big cat watching in Africa|publisher=www.bbc.co.uk|accessdate=2008-03-17
|last=Jackman
|first=Brian
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20080319131148/http://www.bbc.co.uk/nature/animals/features/174africa.shtml &lt;!-- Bot retrieved archive --&gt;
|archivedate = 2008-03-19}}&lt;/ref&gt; ქალაქის ზღვარზე „ნიანგის რანჩო“ მდებარეობს, სადაც საფრთხის ქვეშ მყოფი ველური ფაუნისა და ფლორის სახეობების საერთაშორისო ვაჭრობის შესახებ კონვენციის შესაბამისად რეგისტრირებული [[ნილოსის ნიანგი]]ს გამრავლების პროგრამები ხორციელდება.&lt;ref&gt;{{cite web
|url=http://www.namibian.org/travel/namibia/otjiwarongo.html
|title=Otjiwarongo Namibia
|publisher=The Cardboard Box Travel Shop
|accessdate=9 April 2012
|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120313101217/http://www.namibian.org/travel/namibia/otjiwarongo.html
|archivedate=13 მარტი 2012
}}&lt;/ref&gt;

===კიტმანსჰუპი===
[[File:Kirche Keetmanshoop.jpg|thumb|left|180px|კიტმანსჰუპის ტაძარი]]
[[კიტმანსჰუპი]] [[კარასის რეგიონი]]ს ქალაქია. მის ტურისტულ ღირსშესანიშნაობებს შორის აღსანიშნავია: [[1895]] წელს აგებული ტაძარი ([[1978]] წლიდან ეროვნული ძეგლი), რომელიც გოთიკური არქიტექტურისა და აფრიკული ქვების უნიკალური კომბინაციის გამო ქვეყნის არქიტექტურული ოსტატობის ნიმუშად ითვლება. [[1908]] წელს აგებული კიტმანსჰუპის რკინიგზის სადგური და იმპერიის საფოსტო ოფისი.&lt;ref name=&quot;Keetmanshoop&quot;&gt;{{cite news
|title=Aus &quot;ǂNuǂgoaes&quot; wird Keetmanshoop
|trans-title=&quot;ǂNuǂgoaes&quot; becomes Keetmanshoop
|language=German
|last=von Schmettau
|first=Konny
|date=28 February 2013
|work=[[Allgemeine Zeitung (Namibia)|Allgemeine Zeitung]]
|publisher=''Tourismus Namibia'' monthly supplement
|page=10}}&lt;/ref&gt; კიტმანსჰუპი კარაულის ჯიშის ცხვრის ფერმერთა საზოგადოების მნიშვნელოვანი ცენტრია.

===ლუდერიცი===
[[File:Lutheran_Church_Luderotz.jpg|thumb|right|250px|ლუდერიცი]]
ატლანტის ოკეანის სანაპირო ქალაქი ცნობილია კოლონიური არქიტექტურით. ქალაქის ღირსშესანიშნაობებიდან აღსანიშნავია:
* Deutsche Afrika Bank — [[1907]] წელს აგებული შენობა და ეროვნული ძეგლი.&lt;ref name=new&gt;{{Cite news
|title=Three new heritage sites proclaimed
|last=Tjihenuna
|first=Theresia
|newspaper=[[The Namibian]]
|date=2 September 2014
|url=http://www.namibian.com.na/indexx.php?id=17161
|access-date=22 დეკემბერი 2018
|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140912114531/http://www.namibian.com.na/indexx.php?id=17161
|archivedate=12 სექტემბერი 2014
}}&lt;/ref&gt;
* Felsenkirche ([[ინგლისური ენა|ინგ:]] ''კლდის ეკლესია'') [[1912]] წელს ბრილიანტის მთაზე აგებული ტაძარი, რომელიც ნეოგოთიკურ არქიტექტურულ ნიმუშს წარმოადგენს. ეკლესია ვიტრაჟებითაა მორთული და ერთ-ერთი უძველესი ლუთერანული ტაძარია ნამიბიაში.&lt;ref&gt;{{cite news
|url=http://www.namibian.com.na/index.php?id=28&amp;tx_ttnews%5Btt_news%5D=97185&amp;no_cache=1
|title=Lüderitz church celebrates centenary
|last=Bause
|first=Tanja
|date=21 May 2012
|newspaper=[[The Namibian]]}}&lt;/ref&gt;
* Glück Auf — 1907-08 წლებში ბრილიანტების კომპანიების იურისტისთვის აგებული შენობა.&lt;ref name=new/&gt;
* Goerkehaus — ჰანს გიორკეს, ბრილიანტების ადრეული ქოლგა კომპანიის მენეჯერისა და თანამფლობელის რეზიდენცია.&lt;ref name=&quot;Lüderitzbucht&quot;&gt;{{cite news
|title=Lüderitzbucht: Gründer- und Diamantenstadt
|trans-title=Lüderitzbucht: Town of Pioneers and Diamonds
|language=German
|last=von Schmettau
|first=Konny
|date=28 February 2013
|work=[[Allgemeine Zeitung (Namibia)|Allgemeine Zeitung]]
|publisher=''Tourismus Namibia'' monthly supplement
|page=6}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Lüderitzbucht&quot;/&gt;

===ჰენტის-ბეი===
ჰენტის-ბეი ნამიბიის [[ერონგოს რეგიონი]]ს სანაპირო ქალაქია. ქალაქი უმთავრესად მეთევზეთა და 4X4  მანქანებით დაინტერესებული ტურისტების დანიშნულების ადგილს წარმოადგენს.&lt;ref name=1on1&gt;{{cite web |title=Henties Bay Namibia |publisher=Namibia 1on1 |url=http://www.namibia-1on1.com/henties-bay.html |accessdate=24 December 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101130233924/http://www.namibia-1on1.com/henties-bay.html |archivedate=30 ნოემბერი 2010 }}&lt;/ref&gt; 2016 წლის ოქტომბერში ქალაქში ახალი მულტი-მილიონერული ტურისტული ცენტრი გაიხსნა.&lt;ref&gt;{{Cite web | title=New Tourism Information Centre inaugurated | date=12 October 2016 | publisher=Henties Bay Tourism Association | url=http://www.hentiesbaytourism.com/tourism-information-centre_imauguration/}}&lt;/ref&gt;

===დაცული ტერიტორიები===
[[File:Dorob Nationalpark.jpg|thumb|left|200px|დორობის ეროვნული პარკი]]
ნამიბიის დაცული ტერიტორიები [[ეროვნული პარკი|ეროვნულ პარკებსა]] და [[ნაკრძალი|ნაკრძალებს]] მოიცავს. [[2010]] წლის 1 დეკემბრიდან, დორობის ეროვნული პარკის შექმნის შემდეგ ნამიბია პირველი ქვეყანა გახდა, რომლის მთლიანი სანაპირო ზოლი ეროვნული პარკების ქსელით დაცულ ტერიტორიას წარმოადგენს.&lt;ref name=Dusenbery&gt;{{cite web|last=Dusenbery|first=Kelly|title=Namibia|url=http://natureneedshalf.org/namibia/|work=natureneedshalf.org|accessdate=5 May 2013}}&lt;/ref&gt; ნამიბიის დაახლოებით 19% დაცულ ტერიტორიას წარმოადგენს, რაც საერთო ჯამში 130 000კმ²-ს აღემატება.&lt;ref name=&quot;MET&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.met.gov.na/Pages/Protectedareas.aspx|publisher=Ministry of Environment &amp; Tourism|title=Protected Areas|accessdate=2018-12-22|archiveurl=https://www.webcitation.org/6AjOfOhqx?url=http://www.met.gov.na/Pages/Protectedareas.aspx|archivedate=2012-09-16}}&lt;/ref&gt; 
====ეროვნული პარკები====
ნამიბიაში უმთავრეს ტურისტული დანიშნულების ადგილებს ეროვნული პარკები წარმოადგენს:
*[[ბვაბვატის ეროვნული პარკი]] — [[2007]] წელს დაარსებული ეროვნული პარკი [[ნამიბია|ნამიბიის]] ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში მდებარეობს. პარკის ტერიტორია [[ბოტსვანა|ბოტსვანიდან]] [[ანგოლა|ანგოლისაკენ]] აფრიკული სპილოებისა და ზოგიერთი სხვა სახეობის გადაადგილებისას მნიშვნელოვან სივრცეს წარმოადგენს. პარკის ტერიტორიაზე 5 500-ზე მეტი ადამიანი ცხოვრობს, რომლებიც ნამიბიის ხელისუფლებამ პარკის დაგეგმარებისა და მენეჯმენტის პროგრამებში ჩართო.&lt;ref&gt;Ministry of Environment and Tourism, Namibia: State of Protected Areas in Namibia 2011&lt;/ref&gt; ვიზიტორებს პარკის მოსანახულებლად სპეციალური ნებართვის აღება სჭირდებათ და მხოლოდ მონიშნულ გზებზე სიარულის ნებართვა აქვთ. პარკის ტერიტორიაზე სამი თემის ბანაკი მდებარეობს: ნგოაბაკას, ნამბვასა და ბუმ ჰილის. ადგილობრივი თემები პარკის კონსერვაციას და ვიზიტორთათვის საბანაკე ადგილებსაც უწყობენ ხელს. ბვაბვატის ეროვნული პარკის საზღვრებთან რამდენიმე ლოჯი მდებარეობს, ხოლო ტურ-ოპერატორები ტურისტებს მანქანებით, ნავებითა და ფეხით გასეირნების ტურებს სთავაზობენ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.met.gov.na/Directorates/Parks/Documents/BMM%20Parks%20Tourism%20Development%20Plan%20-%20Final.pdf# |title=Archived copy |archive-url=https://web.archive.org/web/20140123153143/http://www.met.gov.na/Directorates/Parks/Documents/BMM%20Parks%20Tourism%20Development%20Plan%20-%20Final.pdf# |archive-date=2014-01-23 |url-status=dead |df= |accessdate=2018-12-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140123153143/http://www.met.gov.na/Directorates/Parks/Documents/BMM%20Parks%20Tourism%20Development%20Plan%20-%20Final.pdf |archivedate=2014-01-23 }}&lt;/ref&gt;
[[File:Dry_Etosha_Pan.jpg|thumb|right|ეტოშას მლაშობი სალვადორას მახლობლად]]
*[[დორობის ეროვნული პარკი]]  (''მშრალი მიწა''&lt;ref name=Shangula&gt;{{cite web|last=Shangula |first=K. |title=Dorob National Park |url=http://www.hentiesbaytourism.com/dorob.htm |publisher=Henties Bay Tourism Association |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130829065948/http://www.hentiesbaytourism.com/dorob.htm |archivedate=2013-08-29 |df= }}&lt;/ref&gt;) — პარკის ტერიტორიაზე ტურიზმი, სპორტული და რეკრეაციული აქტივობები (არა მგრძნობიარე გარემოში) არის დაშვებული, მაგრამ ეროვნული პარკის შექმნის უმთავრესი მიზანი კონსერვაციია, რის გამოც არაერთი შემზღუდველი კანონია მიღებული განსაკუთრებით ტურისტებისთვის, სპორტული თუ რეკრეაციული საქმიანობის მოყვარულთათვის.&lt;ref name=Dorob&gt;{{Cite web|url=http://travelnewsnamibia.com/news/2012-2013-rules-regulations-dorob-national-park/#.UYdhYb26ZLM|title=Dorob National Park|accessdate=6 May 2013|publisher=Travel News Namibi.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121220091111/http://travelnewsnamibia.com/news/2012-2013-rules-regulations-dorob-national-park/#.UYdhYb26ZLM|archivedate=20 დეკემბერი 2012}}&lt;/ref&gt; ტურისტებისთის შეზღუდული სივრცეებია გამოყოფილი, რომლებიც ზონებად იყოფა: Damara tern, გამრავლების ადგილები, ხრეშის მცენარეები, მნიშვნელოვანი ფრინველების სივრცეები, კუისების დელტა, სენდვიჩის ნავსადგური, მდინარე სვაკოპი, ტსუმას დელტა, უოლფიშ-ბეის ლაგუნა, ფრინველებზე დაკვირვების სივრცე და [[ლიქენები]]ს მინდვრები.&lt;ref name=Extreme&gt;{{Cite web|url=http://travelnewsnamibia.com/archives/travel-news/a-park-of-extremes-dorob/#.UYdrjb26ZLM|title=A park of extremes – Dorob National Park|date=2 August 2012|accessdate=6 May 2013|publisher=Travel News.Com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140913065748/http://travelnewsnamibia.com/archives/travel-news/a-park-of-extremes-dorob/#.UYdrjb26ZLM|archivedate=13 სექტემბერი 2014}}&lt;/ref&gt;
[[File:Fort Namutoni, Etosha National Park (2014).jpg|thumb|left|200px|ციხესიმაგრე „ნამუტონი“]]
*[[ეტოშის ეროვნული პარკი]] — მდებარეობს ნამიბიის  ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. [[2010]] წელს პარკი 200 000-მა ტურისტმა მოინახულა, ხოლო 2015 წლიდან ტურისტებისთვის ეტოშას დასავლეთი ნაწილიც ღიაა. პარკის ტერიტორიაზე განთავსების საშუალებებს ''Namibia Wildlife Resorts'' განაგებს. პარკის შიგნით 5 ადგილას ლოჯებია განთავსებულია, ხოლო 4 ადგილას საკემპინგე ადგილებია მოწყობილი. ყოველი მათგანი ღობეებითაა შემოსაზღვრული.&lt;ref name='osborne-et-al'&gt;Etosha National Park: Guidebook to the Waterholes and Animals. Timothy Osborne, Wilferd Versveld, Paul van Schalkwyk. 2003&lt;/ref&gt; პარკის აღმოსავლეთ ნაწილში ციხესიმაგრე ნამუტონი მდებარეობს, რომელიც თავდაპირველად სამხედრო სადგურის ფუნქციას ასრულებდა, [[1957]] წელს განახლდა და დღეისთვის ზამთარში პარკის ვიზიტორთათვის დასასვენებელი ბანაკის ფუნქციას ითავსებს. ოკაუკუეჯო ჯერ კიდევ [[1897]] წელს აიგო, ხოლო დასასვენებელ ბანაკად [[1955]] წელს გადაკეთდა. ოკაუკუეჯოს რესტორანი, საფოსტო ოფისი, სუვენირების მაღაზიები, ორი საცურაო აუზი და ტურისტული საინფორმაციო ცენტრი აქვს, სადაც ვიზიტორებს ყოველდრიური დაკვირვებების ჩანიშვნა შეუძლიათ. 
*[[ხაუდუმის ეროვნული პარკი]] — საკმაოდ რთულად მისაღწევი პარკია. მართალია მის ტერიტორიაზე ვიზიტორთა დასაბანაკებელი ადგილები მდებარეობს, მაგრამ [[2013]] წლიდან პარკი ვიზიტორთათვის დაიხურა.&lt;ref&gt;[http://www.tourbrief.com/cms/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=6861&amp;Itemid= ''Khaudum National Park closed.'' TourBrief.com, 21 May 2013]{{Dead link|date=იანვარი 2022 |bot=InternetArchiveBot }} checked on 22. May 2013&lt;/ref&gt;
[[Image:NamibNaukluftParkDunes.JPG|right|thumb|200px|ანტიკური დიუნები სოსუსფლეის მახლობლად]]
*[[მუდუმუს ეროვნული პარკი]] — პარკის ირგვლივ სასაზღვრო ღობეები არ არის განლაგებული, რადგანაც პარკი ანგოლის, ბოტსვანის, ნამიბიისა და ზამბიის ველური არსებების ტრანსსასაზღვრო მიგრაციის მნიშვნელოვანი სივრცეა. ყოველწლიურად პარკის ტერიტორიაზე არაერთი ხანძარი ჩნდება, როგორც ბუნებრივად, მეხის დაცემის შემდეგ, ასევე ადამიანების დაუდევრობის გამოც. წვიმიანი ზაფხულის თვეები ხანძრების  გავრცელებას ხელს უშლის, მაგრამ მშრალი ზამთრის თვეების დროს ხანძარსაწინააღმდეგო პროგრამების განხორციელებაა საჭირო.&lt;ref name=&quot;Protected Areas&quot;&gt;{{cite book|title=State of Protected Areas in Namibia|year=2010|publisher=Ministry of Environment and Tourism, Namibia|location=Windhoek, Namibia|page=172}}&lt;/ref&gt; პარკის ტერიტორიაზე სასეირნო ბილიკებია მოწყობილი და ფრინველებზე და ცხოველებზე დაკვირვებაა შესაძლებელი. პარკის ტერიტორია რამდენიმე სივრცედ იყოფა, რომლებიც განსხვავებული აქტივობების შესაძლებლობას იძლევა.&lt;ref name=&quot;Mudumu National Park&quot;&gt;{{cite book|year=2009|publisher=Ministry of Environment and Tourism|location=Windhoek, Namibia|page=4}}&lt;/ref&gt; თუმცა პარკი მალარიის გავრცელების მაღალი რისკის სივრცეში მდებარეობს.
*[[ნამიბ-ნაუკლუფტის ეროვნული პარკი]] — პარკი აფრიკაში უდიდეს, ხოლო მსოფლიოში სიდიდით მეოთხე სპორტული ნადირობის პარკს წარმოადგენს.&lt;ref&gt;[http://www.namibweb.com/naukluft.htm Namib Naukluft Park]&lt;/ref&gt; პარკის ტერიტორიაზე მდებარე სოსუსფლეი პარკის სახელგანთქმული ზონა და ნამიბიის ერთ-ერთი მთავარი ტურისტული ღირსშესანიშნაობაა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.sossusvlei.net/ |title=Sossusvlei |publisher=Sossusvlei |date= |accessdate=2012-12-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201019220321/http://www.sossusvlei.net/ |archivedate=2020-10-19 }}&lt;/ref&gt; სოსუსფლეი მარილიანი დამშრალი ტბა და მისი შემოგარენია,&lt;ref name=&quot;atlas&quot;&gt;{{cite web|url=http://atlasobscura.com/place/dead-vlei |title=Deadvlei |publisher=Atlasobscura.com |date= |accessdate=2012-12-26}}&lt;/ref&gt; რომელიც მაღალი წითელი დიუნებითაა გარშემორტყმული. სოსუსფლეიმდე მისვლა ''სესრიემის კარიბჭის'' გავლითაა შესაძლებელი.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.namibia-1on1.com/sesriem-canyon.html |title=Sesriem Canyon, Namibia |accessdate=2018-12-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140430045217/http://www.namibia-1on1.com/sesriem-canyon.html |archivedate=2014-04-30 }}&lt;/ref&gt; სესრიემის კანიონი მდინარე [[ცაუჩაბი]]ს ირგვლივ [[დანალექი ქანი|დანალექი ქანებითაა]] შექმნილი. სესრიემმიდან 45 კილომეტრში ''დიუნი 45'' მდებარეობს, რომელიც გზისთან სიახლოვის გამო ფოტოგრაფთა შორის პოპულარულ დიუნს წარმოადგენს. სოსუსფლეიდან 2 კმ-ში დიდფლეი მდებარეობს, რომელიც აკაციის ხეების ოაზისს ქმნის.
[[File:Namib-Naukluft National Park in Namibia.jpg|thumb|left|200px|იზოლირებული კაპარჭის ხე ნამიბ-ნაუკლუფტის ეროვნულ პარკში]]
*[[ჩონჩხის სანაპიროს ეროვნული პარკი]] — ნამიბიის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს და გემებისთვის ყველაზე მიუწვდომელი სანაპირო აქვს. პარკი ჩრდილოეთ და სამხრეთ ნაწილებად იყოფა. სამხრეთ სექციაში 4 ბორბლიანი მანქანებით მგზავრობა ნებადართულია [[უგაბი]]ს მდინარის კარიბჭემდე,&lt;ref&gt;{{cite web
  | title = Skeleton Coast Park
  | publisher = Republic of Namibia - Ministry of Environment and Tourism
  | url = http://www.met.gov.na/Documents/Skeleton%20Coast%20National%20Park.pdf
  | accessdate = 
  | archiveurl = https://www.webcitation.org/68CiSRDct?url=http://www.met.gov.na/Documents/Skeleton%20Coast%20National%20Park.pdf
  | archivedate = 2012-06-05
  }}&lt;/ref&gt; ხოლო ჩრდილოეთ სექციამდე მიღწევა მხოლოდ საჰაერო ტრანსპორტითაა შესაძლებელი.&lt;ref&gt;Cadwalladr, Carole. [https://www.ft.com/content/8508c57a-611d-11e4-b935-00144feabdc0 Namibia’s Skeleton Coast]. Financial Times. January 25, 2018.&lt;/ref&gt; პარკის ტურისტულ ღირსშესანიშნაობებს შორისაა სამხრეთ-დასავლეთ სანაპიროზე ჩაძირული ხომალდების ნაშთები, ჰუაბის ლაგუნა და ნავთობჭაბურღილის ნაშთები.&lt;ref&gt;{{cite web|title=The photographs of Skeleton Coast National Park, October 2017|url=https://independent-travellers.com/namibia/skeleton_coast_national_park/|website=Independent Travellers|publisher=independent-travellers.com|accessdate=January 30, 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[შპერგებიტის ეროვნული პარკი]] ([[გერმანული ენა|გერ:]] ''აკრძალული სივრცე'') — შპრენგებიტი ბრილიანტის მაღაროების ადგილია სამხრეთ-დასავლეთ ნამიბიაში. შპრენგებიტის დიდ ნაწილში საზოგადოებრივი პირები არ დაიშვებიან, გარდა [[2004]] წელს შექმნილი ეროვნული პარკის ტერიტორიისა.&lt;ref name=&quot;LonelyPlanet 2&quot;&gt;{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=HSAs1_B-93YC&amp;pg=PA218&amp;dq=sperrgebiet&amp;client=firefox-a&amp;sig=eOLfdzhgp8NKkHVllR2WRfU8elc#PPA358,M1|title= Lonely Planet Botswana &amp; Namibia|year=2007|accessdate=2008-05-23|author=Hardy, Paula|author2=Firestone, Matthew D. |isbn=1-74104-760-9|page=358|publisher=''[[Lonely Planet]]''}}&lt;/ref&gt; [[2008]] წელს შპრენგებიტში 500 წლის ხომალდის, ''Bom Jesus'' ნაშთები იპოვეს, რომელსაც [[პირენეს ნახევარკუნძული|იბერიის ნახევარკუნძულიდან]] მონეტები, ბრინჯაოს ზარბაზნები, სპილენძი და სპილოს ძვალი გადაჰქონდა.&lt;ref&gt;See german Page [[:de:Bom Jesus (Schiff)|Bom Jesus]]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Mail &amp; Guardian&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.mg.co.za/articlePage.aspx?articleid=338300&amp;area=/insight/insight__africa/|title=The body and loot of Dias?|accessdate=2008-05-24|date=2008-05-04|author=John Grobler|publisher=''[[Mail &amp; Guardian]]''}}&lt;/ref&gt; პარკის ტერიტორიაზე არაერთი ''ქალაქი-მოჩვენება'' მდებარეობს.

===იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები===
====ბუნებრივი====
[[File:Namib desert 5.JPG|thumb|right|200px|ყვითელი უდაბნო]]
[[ნამიბის უდაბნო|ნამიბის ქვიშის ზღვა]] — ერთადერთი სანაპირო უდაბნო მთელ მსოლფიოში, სადაც ფართო დიუნებია წარმოდგენილი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში [[2013]] წელს შეიტანეს.&lt;ref&gt;[https://whc.unesco.org/en/news/1041/ World Heritage Committee inscribes two new natural sites from China and Namibia on UNESCO WorldHeritage List]. (12 ივნისი. 2013). World Heritage Comittee.&lt;/ref&gt; უდაბნო დიუნების ორი სისტემისგან შედგება: ძველი სისტემისა და მასზე მდებარე ახალი სისტემისაგან, ტურისტებს შორს განსაკუთრებული პოპულარობით  კი [[ნამიბ-ნაუკლუფტის ეროვნული პარკი]] სარგებლობს. ნამიბის უდაბნოს ღირსშესანიშნაობებს შორისაა:
* ჩონჩხის სანაპირო — ნამიბის უდაბნოს შესასვლელი ჩრდილოეთის მხრიდან. ჩონჩხის ყურე ცნობილია როგორც [[სერფინგი]]ს მოყვარულთათვის დიდებული ადგილი.&lt;ref&gt;[http://www.carvemag.com/2013/08/skeleton-bay-the-miracle-mile/ Skeleton Bay – The Miracle Mile?] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151222103124/http://www.carvemag.com/2013/08/skeleton-bay-the-miracle-mile/ |date=2015-12-22 }} ''carvemag''&lt;/ref&gt;
* Spitzkoppe — ასევე ცნობილი როგორც „ნამიბიიის [[მატერჰორნი]]“,&lt;ref name=tourism&gt;{{cite news
|title=Usakos-Kurze Blüte, schneller Fall
|trans-title=Usakos-Short Rise, Fast Fall
|language=German
|last=von Schmettau
|first=Konny
|date=28 February 2013
|work=[[Allgemeine Zeitung (Namibia)|Allgemeine Zeitung]]
|publisher=''Tourismus Namibia'' monthly supplement
|page=9}}&lt;/ref&gt; ნამიბის უდაბნოში, [[უსაკოსი|უსაკოსსა]] და [[სვაკოპმუნდი|სვაკოპმუნდს]] შორის მდებარე [[გრანიტი]]ს მწვერვალების ჯგუფი და [[ინზელბერგი]].

====კულტურული====
[[File:Rock painting in Twyfelfontein3.jpg|thumb|left|200px|ადამიანის გამოსახულება კლდეზე]]
[[ტვიფელფონტეინი]]ს ველი ჯერ კიდევ [[ქვის ხანა]]ში იყო დასახლებული მონადირე-შემგროვებლებით, შემდეგ კი აქ [[ჰოტენტოტები]] სახლობდნენ. ძეგლი კლდის მხატვრობის 5 000-ზე მეტ ნიმუშს მოიცავს და კლდეების [[პეტროგლიფები]]ს რაოდენობით აფრიკაში ერთ-ერთი უდიდესი კერაა, რის გამოც [[2007]] წელს ტვიფელფონტეინის ის ნაწილი, რომელიც  კლდის გრავიურებს მოიცავს, იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ნუსხაში შეიტანეს.&lt;ref name=&quot;UNESCO2&quot;&gt;{{cite web
|url=http://whc.unesco.org/en/list/1255
|publisher=UNESCO
|title=Twyfelfontein or ǀUi-ǁAis
|date=28 June 2007}}&lt;/ref&gt; თავდაპირველად, [[1950]]-იან წლებში კლდის ნახატები მეცნიერულად ენსტ რუდოლფ ჩერციმ შეისწავლა,&lt;ref name=&quot;Dierks&quot;&gt;{{cite web
|title=Chronologie der Namibischen Geschichte 1916-18
|trans-title=Chronology of Namibian History 1916-18
|language=German
|last=Dierks
|first=Klaus
|authorlink=Klaus Dierks
|url=http://www.klausdierks.com/Geschichte/74.htm
|accessdate=3 Aug 2010}}&lt;/ref&gt; რომელმაც [[ქვიშაქვა|ქვიშაქვის]] 212 ფილაზე შესრულებული 2 500-ზე მეტი გრავიურა აღწერა.&lt;ref name=&quot;Vogt&quot;&gt;{{cite book
|title=National Monuments in Namibia
|pages=35–37
|last=Vogt
|first=Andreas
|publisher=Gamsberg Macmillan
|place=Windhoek
|year=2004
|edition=1st
|isbn=99916-0-593-2}}&lt;/ref&gt; დღეისთვის კი გამოკვლეული ნახატების რაოდენობა 5 000-ს აჭარბებს.&lt;ref name=&quot;Dowson&quot;&gt;{{cite journal
|title=Grave engravings
|last=Thomas
|first=Dowson
|journal=The UNESCO Courier
|url=http://unesdoc.unesco.org/images/0018/001894/189455e.pdf
|pages=4–5
|publisher=[[UNESCO]]
|year=2007
|issue=6
|issn=1993-8616}}&lt;/ref&gt; ტურისტებისთვის პოპულარულია არა მხოლოდ კლდის ნახატები, არამედ მახლობლად მდებარე სხვა ღირსშესანიშნაობებიც: 
* ორგანის მილები — დამწვარი მთის მახლობლად მდებარე პატარა [[ინზელბერგი]]ს კლდის ფორმაცია, რომელიც სვეტოვანი [[ბაზალტი|ბაზალტებისაგან]] შედგება და [[ორგანი (საკრავი)|ორგანის]] მილებს ჰგავს.&lt;ref&gt;[https://www.myguidenamibia.com/organ-pipes--burnt-mountain ''Organ Pipes and Burnt Mountain''] at www.myguidenamibia.com. Retrieved 3 Dec 2017.&lt;/ref&gt;
* დამწვარი მთა — ლავის გამყარების შედეგად წარმოქნილი მთა, რომელიც [[1956]] წლის 15 სექტემბრიდან ნამიბიის ეროვნული ძეგლია.&lt;ref name=Namibian&gt;[http://www.namibian.org/travel/natural/burnt-mountain.html ''Burnt Mountain''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181227153629/http://www.namibian.org/travel/natural/burnt-mountain.html |date=2018-12-27 }} at www.namibian.org. Retrieved 30 Nov 2017.&lt;/ref&gt;
* გაქვავებული ტყე — [[დიაგენეზისი]]ს მეშვეობით ქვად ქცეული დიდი ხეების ნაშთები, რომლებიც [[1950]] წლის 1 მარტიდან ნამიბიის ეროვნულ ძეგლადაა გამოცხადებული.

===იუნესკოს არამატერიალური კულტური მემკვიდრეობის ძეგლები===
ოშიტუტჰი შომაგონგო, მარულას ხილის ფესტივალი მარტის ბოლოს ან აპრილის დასაწყისში ტარდება და 2-3 დღე გრძელდება, რომლის დროსაც ჩრდილოეთ ნამიბიის აავამბოს რვა თემი ერთიანდება ''ომაგონგოს'', მარულას ხილის სასმელის დასამზადებლად. ფესტივალის დაწყებამდე მამაკაცები რქოსანი პირუტყვების რქებიდან იკოლოებს, ხილის დასამუშავებელ სპეციალურ ხელსაწყოებს ამზადებენ. შემდეგ ქალები კალათებსა და ქოთნებს ამზადებენ და მარულას ხილისგან წვენს წურავენ. ფესტივალის დროს ქალები ოჯახურ პრობლემებზე საუბრობენ, ტრადიციულ სიმღერებს მღერიან, კითხულობენ ლექსებს და კალათებისა თუ სამეთუნეო ჭურჭლის დამზადების შესახებ ერთამენთს ცოდნას უზიარებენ.&lt;ref name=marula&gt;{{cite web|title=Oshituthi shomagongo, marula fruit festival |url=https://ich.unesco.org/en/RL/oshituthi-shomagongo-marula-fruit-festival-01089 |publisher=UNESCO Culture Sector |accessdate=2015-08-29}}&lt;/ref&gt;

===მუზეუმები===
[[File:Dunst Namibia Oct 2002 slide115 - Gesamtansicht.jpg|thumb|right|200px|დუვისიბის ციხესიმაგრე]]
* ძველი ციხესიმაგრე (Alte Feste) — გერმანელების მიერ აგებული ციხესიმაგრე, რომლის მშენებლობაც [[1915]] წელს დასრულდა,&lt;ref name=reprint&gt;{{cite news
|title=Die Alte Feste soll nicht sterben
|trans-title=Alte Feste must not perish
|language=German
|date=11 September 1962
|work=[[Allgemeine Zeitung (Namibia)|Allgemeine Zeitung]]
|publisher=reprint on 11 Sept 2012}}&lt;/ref&gt; [[1957]] წლიდან ეროვნულ ძეგლად გამოცხადდა, [[1963]] წლიდან კი მასში ეროვნული მუზეუმი მოეწყო.&lt;ref&gt;[http://www.travelbutlers.com/namibia/windhoek/ Windhoek, Namibia - TravelButlers.com]&lt;/ref&gt;
* დამოუკიდებლობის მემორიალური მუზეუმი — ანტი-კოლონიური წინააღმდეგობისა და ეროვნული განთავისუფლებისათვის ბრძოლის ისტორიული მუზეუმი, რომელიც 2014 წლის 21 მარტს, ნამიბიის დამოუკიდებლობის მოპოვების 24 წლისთავზე გაიხსნა.&lt;ref name=&quot;p&quot;&gt;{{cite book |last=Pohamba |first1=Hifikepunye |url=http://www.dnea.gov.na/documents/10192/435819/STATEMENT+BY+HIS+EXCELLENCY+DR+HIFIKEPUNYE+POHAMBA,%20PRESIDENT+OF+THE+REPUBLIC+OF+NAMIBIA+ON+THE+OCASSION+OF+THE+INAUGURATION+OF+THE+GENOCIDE+MEMORIAL+STATUE,%20THE+SAM+NUJOMA+STATUE+AND+THE+INDEPENDENCE+MEMORIAL+MUSEUM+(2014+3+20)/ddfe3b86-7e4d-4489-94eb-c22cbcd95908 |title=Statement by His Excellency Dr Hifikepunye Pohamba, President of the Republic of Namibia on the Ocassion [sic] of the Inauguration of The Genocide Memorial Statue, The Sam Nujoma Statue and The Independence Memorial Museum |location=Windhoek, Namibia |publisher=Republic of Namibia |date=20 Mar 2014 |accessdate=2016-09-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161112214027/http://www.dnea.gov.na/documents/10192/435819/STATEMENT+BY+HIS+EXCELLENCY+DR+HIFIKEPUNYE+POHAMBA,%20PRESIDENT+OF+THE+REPUBLIC+OF+NAMIBIA+ON+THE+OCASSION+OF+THE+INAUGURATION+OF+THE+GENOCIDE+MEMORIAL+STATUE,%20THE+SAM+NUJOMA+STATUE+AND+THE+INDEPENDENCE+MEMORIAL+MUSEUM+(2014+3+20)/ddfe3b86-7e4d-4489-94eb-c22cbcd95908 |archivedate=2016-11-12 |access-date=2018-12-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161112214027/http://www.dnea.gov.na/documents/10192/435819/STATEMENT+BY+HIS+EXCELLENCY+DR+HIFIKEPUNYE+POHAMBA,%20PRESIDENT+OF+THE+REPUBLIC+OF+NAMIBIA+ON+THE+OCASSION+OF+THE+INAUGURATION+OF+THE+GENOCIDE+MEMORIAL+STATUE,%20THE+SAM+NUJOMA+STATUE+AND+THE+INDEPENDENCE+MEMORIAL+MUSEUM+(2014+3+20)/ddfe3b86-7e4d-4489-94eb-c22cbcd95908 |archive-date=2016-11-12 }}&lt;/ref&gt;
[[File:Ombalantu_Baobab_Tree.jpg|thumb|left|200px|ომბალანტუს ბაობაბის ხე]]
* დუვისიბის ციხესიმაგრე — სამხრეთ ნამიბის რაგიონის ნახევრად არიდულ ბორცვებზე აგებული ციხესიმაგრე. ქვის ოსტატები [[იტალია|იტალიიდან]], [[შვედეთი]]დან და [[ირლანდია|ირლანდიიდან]] დაიქირავეს, ხოლო მასალის ძირითადი ნაწილი [[ლუდერიცი|ლუდერიცში]] [[გერმანია|გერმანიიდან]] ჩაიტანეს. სასახლე 22 ოთახისაგან შედგება,&lt;ref&gt;Alan Murphy, Kate Armstrong, James Bainbridge, Matthew D. Firestone. [https://books.google.com/books?id=oMKf-rqYjFgC&amp;pg=PA366&amp;dq=duwisib&amp;hl=en&amp;ei=9WdtTfrHHcWt8AbP9dyMDQ&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=5&amp;ved=0CDwQ6AEwBA#v=onepage&amp;q=duwisib&amp;f=false ''Lonely Planet South Africa'']. Lonely Planet, 2010, p. 366-368.&lt;/ref&gt; ხოლო მის შიგნით განთავსებული მუზეუმი XVIII-XIX საუკუნეების სიძველეების, იარაღებისა და ნახატების კოლექციებს მოიცავს. შენობა დღეისთვის ''Namibia Wildlife Resorts''-ის კონტროლის ქვეშაა და ვიზიტორებს გარემონტებულ საძინებლებში ღამით დარჩენის შესაძლებლობაც აქვთ.&lt;ref&gt;[http://www.nwr.com.na/resorts/duwisib-castle Duwisib Castle. Namibia Wildlife Resors]&lt;/ref&gt;
* ომბალანტუს ბაობაბის ხე — ასევე ცნობილი როგორც „სიცოცხლის ხე“. ოუტაპიში მდებარე დაახლოებით 800 წლის ხე, რომელიც სიმაღლით 28 მეტრი, ხოლო გარშემოწერილობით 26.5 მეტრია.&lt;ref&gt;{{cite news
|url=http://www.namibian.com.na/index.php?id=28&amp;tx_ttnews%5Btt_news%5D=71909&amp;no_cache=1
|title=Namibia: History of the Ombalantu Baobab Tree
|last=Bause
|first=Tanja
|date=31 August 2010
|newspaper=[[The Namibian]]}}&lt;/ref&gt; ხის შიგნით 35 ადამიანის მოთავსებაა შესაძლებელი. [[ნამიბიის ისტორია|ნამიბიის ისტორიის]] სხვადასხვა ეტაპზე ხე სამლოცველოს, საფოსტო ოფისსა და დასამალ ადგილს წარმოადგენდა. 2004 წლიდან&lt;ref&gt;{{Cite news
|title=The Baoba tree, Outapi's gold mine
|last=Amukwaya
|first=Yvonne
|newspaper=[[The Namibian]]
|publisher=Focus on the North supplement, page 7
|date=21 August 2014}}&lt;/ref&gt; ძეგლის მიმდებარე ტერიტორიაზე მისი ისტორიისა და ოვამბოს თემში მისი როლის შესახებ ცნობებია გამოფენილი.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url         = http://www.natron.net/nacobta/ombalantu/main.html
 |title       = North (Omusati): Ombalantu Baobab Tree Heritage Centre and Campsite
 |publisher   = Namibia Travel Online
 |accessdate  = 16 March 2011
 |url-status  = dead
 |archiveurl  = https://web.archive.org/web/20110511041156/http://www.natron.net/nacobta/ombalantu/main.html
 |archivedate = 11 May 2011
 |df          = dmy-all
}}&lt;/ref&gt;

===არქეოლოგიური ძეგლები===
[[File: Weiße Dame Brandberg.JPG|thumb|right|200px|„თეთრი ქალბატონის“ გამოსახულება]]
* გამოქვაბული აპოლო 11 — კარასის რეგიონში მდებარე არქეოლოგიური ძეგლი, რომელსაც სახელი გერმანელმა არქეოლოგმა, ვოლფგანგ ერიხ ვენდტიმ უწოდა [[1969]] წლი 24 ივლისს, როდესაც [[აპოლო 11]]-ის მშვიდობიდანად დაბრუნების შესახებ გაიგო.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;Wiebke Schmidt: [http://www.az.com.na/kultur/auf-den-spuren-der-ltesten-kunst.66198.php ''Auf den Spuren der ältesten Kunst.''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004212924/http://www.az.com.na/kultur/auf-den-spuren-der-ltesten-kunst.66198.php |date=2013-10-04 }} [[Allgemeine Zeitung (Namibia)|Allgemeine Zeitung]], ''May 2, 2008''&lt;/ref&gt; კლდის მხატვრობის ნიმუშებისა და სხვა ძეგლების გამო გამოქვაბული არქეოლოგიური და სამეცნიერო ტურიზმის მოყვარულთა შორის პოპულარული ადგილია.
* ǁKhauxaǃnas — ნამიბიაში მდებარე სისტემატურად ჩაფიქრებული და აშენებული უძველესი სტრუქტურა, რომელიც ევროპული სტრუქტურების აგებამდე შეიქმნა. დღეისთვის ძსოფელი დაუსახლებელია.აქ მდებარეობს ეკლესიის ნანგრევები, რომელიც 300 ადმაიანს იტევდა.&lt;ref name=&quot;DierksK2&quot;&gt;{{cite book
|url=http://www.klausdierks.com/images/Khauxanas/2.htm
|last=Dierks
|first=Klaus
|authorlink=Klaus Dierks
|title=ǁKhauxaǃnas
|chapter= Chapter 2: The Rediscovery of ǁKhauxaǃnas
|accessdate=30 September 2010}}&lt;/ref&gt; 
* [[თეთრი ქალბატონი]] — ბრანდბერგის მთის სიღრმეში მდებარე კლდის მხატვრობა. ბრანდბერგის მთაზე კლდეებსა და გამოქვაბულებში 1000-ზე მეტი ნახატია აღმოჩენილი. „თეთრი ქალბატონი“ ნახატების ჯგუფს ეწოდება, რომელიც ადამიანებთან ერთად [[ორიქსი|ორიქსებსაც]] გამოსახავს, თუმცა ყველაზე დეტალიზებული „თეთრი ქალბატონის“ ფიგურაა.&lt;ref&gt;Henri Breuil, (1948) ''The White Lady of the Brandberg: Her Companions and Her Guards'', «South African Archaeological Bulletin»&lt;/ref&gt; აღმოჩენიდან XX საუკუნის დასაწყისამდე ძეგლი რამდენჯერმე დაზიანდა. წლების განმავლობაში ტურისტები ნახატებს წყალს ასხურებდნენ, რათა გამოსახულებები უკეთ გამოჩენილიყო, რამაც გამოსახულებები მალე გააფერმკრთალა. დღეისთვის ძეგლი ნამიბიის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლადაა გამოცხადებული და მისი მონახულება მხოლოდ გიდებთან ერთადაა შესაძლებელი. ნახატების უკეთ დაცვის მიზნით ჩანთებისა და ბოთლების ტარება ტურის დასასრულამდე იკრძალება. ბევრი ტურისტის უკმაყოფილების შემდეგ ნამიბიის ხელისუფლებამ მეტალის მავთულხლართი მეტალის ორი ძელით ჩაანაცვლა, რაც ძეგლის უკეთ დათვალიერების შესაძლებლობას იძლევა.

===სხვა ღირსშესანიშნაობები===
[[file:Fish River Canyon from Main View Point.jpg|thumb|left|240px|მდინარე ფიშის კანიონის პანორამა]]
* [[ფიში (მდინარე)|მდინარე ფიშის]] კანიონი — ნამიბიის სამხრეთში მდებარე [[აფრიკა|აფრიკის]] მასშტაბით უდიდესი კანიონი და მეორე ყველაზე მონახულებადი ტურისტული ღირსშესანიშნაობა ნამიბიაში.&lt;ref name=&quot;27canyons&quot;&gt;Matador Trips - 27 of the deepest canyons you can experience.&lt;/ref&gt; კანიონი 160კმ-ის სიგრძისა და 27კმ-ზე მეტი სიგანის ხევს მოიცავს, რომლის სიღრმეც დაახლოებით 550 მეტრია. [[სამხრეთი აფრიკა|სამხრეთ აფრიკაში]] ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სალაშქრო ბილიკი მდინარე ფიშის კანიონის სალაშქრო ბილიკია. ჩვეულებრივ, ბილიკი მდინარე ფიშიდან აი-აისიმდე 88 კმ-ის მარშრუტს მოიცავს და მის დაფარვას 5 დღე სჭირდება. კანიონის ბილიკი სხვადასხვა სირთულისაა და მოლაშქრეებს თავად შეუძლიათ მარშრუტის განსაზღვრა. ლაშქრობის დროს ღიად ცეცხლის დანთება აკრძალულია.&lt;ref name=&quot;MET1&quot;&gt;Ministry of Environment and Tourism - Hiking the Fish River Canyon: {{cite web |url=http://www.met.gov.na/Documents/Ai-Ais%20Fact%20sheet2.pdf |title=Archived copy |accessdate=2012-09-16 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304035029/http://www.met.gov.na/Documents/Ai-Ais%20Fact%20sheet2.pdf |archivedate=2016-03-04 |df= }}&lt;/ref&gt; წყალდიდობისა და უზომოდ მაღალი ტემპერატურის გამო, რომელიც დღისით 48&amp;nbsp;°C-ს, ხოლო ღამით 30&amp;nbsp;°C-ს აღწევს, კანიონის მონახულება მხოლოდ 1 მაისიდან 15 სექტემბრამდეა შესაძლებელი.&lt;ref name=&quot;MET2&quot;&gt;Ministry of Environment and Tourism - Ai-Ais-Richtersveld Transfrontier Park: {{cite web |url=http://www.met.gov.na/Documents/Ai-Ais%20National%20Park.pdf |title=Archived copy |accessdate=2012-09-16 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151224144934/http://www.met.gov.na/Documents/Ai-Ais%20National%20Park.pdf |archivedate=2015-12-24 |df= }}&lt;/ref&gt; ლაშქრობისთვის Namibia Wildlife Resorts-ისგან ნებართვის აღებაა აუცილებელი.&lt;ref name=&quot;NWR&quot;&gt;Namibia Wildlife Resorts (NWR): http://nwr.com.na {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180902225256/https://nwr.com.na/ |date=2018-09-02 }}&lt;/ref&gt;
* ჰობას მეტეორიტი — იმავე სახელწოდების ფერმაში ჩამოვარდნილი მეტეორიტი, რომლის წონაც დაახლოები 60 ტონაა. ჰობას ([[ჰოტენტოტური ენები|ჰოტ:]] საჩუქარი&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Place Names of Namibia A Historical Dictionary|last=Cassidy|first=Joseph|publisher=Macmillan Education Namibia Publishers (Pty) Ltd|year=2009|isbn=978-99916-0-654-5|location=Windhoek|pages=37}}&lt;/ref&gt;) მიმდებარე ტერიტორია [[1987]] წლიდან ქვეყნის ხელისუფლებამ ტურისტულ ცენტრად აქცია და დღესდღეობით ყოველწლიურად ათასობით ტურისტი ნახულობს.
[[File:Doleritfelsen und Köcherbäume.jpg|thumb|right|200px|კაპარჭის ხეები]]
* მუკურობი (''ღმერთის თითი'') — ნამიბის უდაბნოში, ასაბის მახლობლად მდებარე ქვიშაქვის კლდე, რომელიც[[1988]] წლის 7 დეკემბერს ჩამოიშალა.&lt;ref&gt;{{cite book
|title=Namibia: the Bradt travel guide
|year=2007
|last=McIntyre
|first=Chris
|publisher=Bradt Travel Guides
|edition=3
|page=[https://archive.org/details/namibia0000mcin/page/191 191]
|isbn=978-1-84162-187-6
|url=https://archive.org/details/namibia0000mcin|url-access=registration
}}&lt;/ref&gt; მუკურობი ძირითადად ქვიშაქვისგან შედგებოდა, 12 მეტრის სიმაღლის, 4.5 მეტრის სიფართის იყო და 450 ტონას იწონიდა, ხოლო მისი ფუძე 3 მეტრის სიმაღლისა და 1.5 მეტრის სიფართის იყო, რაც კლდის  იმ მასასთან შედარებით, რასაც იჭერდა, გაცილებით ნაკლებიი იყო. 1988 წლამდე, სანამ კლდე ჩამოიშლებოდა, მუკურობი ნამიბიის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ტურისტული ღირსშესანიშნაობა იყო და ტურისტებსა და გეოლოგებს მთელი მსოფლიოდან იზიდავდა. 1955 წელს მინიჭებული ეროვნული ძეგლის სტატუსი მუკურობისთვის ჩამოშლის შემდეგაც არ გაუუქმებიათ.
* კაპარჭის ხეების ტყე —  კიტმანსჰუპიდან 14 კმ-ში მდებარე ტყე და ტურისტული ღირსშესანიშნაობა, რომელიც ''Aloidendron dichotomum-ის, ხის, რომელსაც ადგილობრივები „კაპარჭის ხეს“ უწოდებენ, 250 სახეობას მოიცავს.
*ǀAi-ǀAis ([[ჰოტენტოტენური ენა|ჰოტ:]] ''ცეცხლივით ცხელი''&lt;ref&gt;{{cite book | last=Raper | first=Peter E. | title=Dictionary of Southern African Place Names | url=https://archive.org/stream/DictionaryOfSouthernAfricanPlaceNames/SaPlaceNames#page/n54/mode/2up | publisher=Internet Archive | accessdate=28 August 2013 | page=54 | year=1987}}&lt;/ref&gt;) — [[ფიში (მდინარე)|მდინარე ფიშის]] ხეობაში მდებარე ცხელი მინერალური წყლების კურორტი, სადაც გოგირდის თერმული [[წყარო (გეოგრაფია)|ცხელი წყლის წყაროებია]] წარმოდგენილი და [[1964]] წლიდან ეროვნული ძეგლია. წყაროები დღესდღეობით დასვენების ტურიზმის პოპულარული დანიშნულების ადგილია. თერმული წყლები მდიდარია [[გოგირდი]]თ, ქლორიდებითა და ფტორიდებით, რაც განსაკუთრებით სასარგებლოა [[რევმატიზმი]]თ დაავადებული ადამიანებისთვის.&lt;ref name=Lonely&gt;Swaney, Deanna (1995). Lonely Planet: Zimabawe, Botswana &amp; Namibia. 2nd Edition. Published by Hawthorn, Vic.&lt;/ref&gt; ǀAi-ǀAis მდინარე ფიშის კანიონის ხუთდღიანი სალაშქრო ტურის საბოლოო წერტილია.

==ფესტივალები==
[[File:Outapi Olufuko Festival Initiation March 1.jpg|thumb|left|200px|ოლუფუკოს ფესტივალი]]
* ლუსატას ფესტივალი — ნამიბიისა და მეზობელი ქვეყნების მაფვეს ტომების უმთავრესი ყოველწლიური კულტურული ფესტივალი, რომელიც ოქტომბრის პირველ კვირას ტარდება.&lt;ref name=Lusata&gt;{{cite news
|title=Mafwe prepares to celebrate their annual &quot;Lusata&quot; cultural festival
|last=Tashaya
|first=Clemence
|newspaper=[[New Era (Namibia)|New Era]] via allafrica.com
|url=http://www.newera.com.na/article.php?articleid=40943
|date=5 July 2011
|url-status=dead
|archiveurl=http://allafrica.com/stories/201109301138.html
|archivedate=5 July 2011}}&lt;/ref&gt; მაფვეს ხალხი [[ზამბეზის რეგიონი]]ს ერთ-ერთი უდიდესი ეთნიკური ჯგუფია. ფესტივალი ტრადიციული ღირებულებების აღნიშვნასა და წარსულის გახსენებას ეძღვნება და სოფელ ჩინჩიმანიში ტარდება (კატიმა მულილოდან 6კმ-ში). დღესასწაულს ზამბიელთა ნაწილიც აღნიშნავს, რის გამოც ნამიბიის მთავრობა შორეული სოფლებიდან, როგორიცაა მალენგალენგა, ლინიატი და სხვ. ხალხის ტრანსპორტირებას უზრუნველყოფს. [[ზამბია|ზამბიიდან]] და [[ბოტსვანა|ბოტსვანიდან]] არაერთი ადამიანი მოდის მაფვეს ტომის წეს-ჩვეულებების გასაცნობად.
* ოლუფუკოს ფესტივალი — ოლუფუკო ოშივამბოს ენაზე „ქორწინებას“ ნიშნავს. ყოველწლიური დღესასწაული [[2012]] წლიდან ოუტაპიში ტარდება.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.outapitc.org.na/olufuko.html |title=Official Opening of Olufuko Festival 2012 by H.E. Dr. Sam N. Nujoma |publisher=Outapitc.org.na |date= |accessdate=2012-11-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150529113822/http://www.outapitc.org.na/olufuko.html |archivedate=2015-05-29 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.outapitc.org.na/about_olufuko.html |title=About Olufuko |publisher=Outapitc.org.na |date= |accessdate=2012-11-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180419042203/http://www.outapitc.org.na/about_olufuko.html |archivedate=2018-04-19 }}&lt;/ref&gt; ოლუფუკოს ფესტივალი მიზნად ისახავს ტრადიციული კულტურული იდენტობის შენარჩუნებას, დაცვასა და ხელშეწყობას. ფესტივალში 15-დან 20 წლამე გოგონები მონაწილეობენ.

==საქმიანობა==
===სახმელეთო===
* ნამიბიის ზოგიერთ რეგიონში შესაძლებელია როგორც ინდივიდუალურად, ასევე გიდთან ერთად ოთხბორბლიანი ავტომობილების (4x4) ტურებში მონაწილეობა. საუკუთესო მარშრუტებს შორისაა სანაპიროს ტური, რომელიც გიდთან ერთად [[ლუდერიცი]]დან ვეშაპების ყურემდე  უნაყოფო, ქვიშიანი სანაპიროსა და [[ნამიბის უდაბნო]]ს გამოკვლევის შესაძლებლობას იძლევა.
* ფრინველებზე დაკვირვება — ნამიბიაში ტურისტებს ფრინველებზე დაკვირვების შესაძლებლობა აქვთ. ქვეყნის ტერიტორიაზე როგორც ადგილობრივ, ისე მიგრატორ ფრინველებზე დაკვირვება და მათი აღწერაა შესაძლებელი. ადრეულ ზაფხულში ფრინველებზე დაკვირვებისთვის ყველაზე კარგი ვარიანტი სტაბილური წყლის რესურსების მიდამოებია. ეს საქმიანობა როგორც ნამიბიელთა შორის, ისე ტურისტებს შორისაა პოპულარული და ყველაზე ცნობილ დანიშნულების ადგილებს შორისაა: [[ეტოშის ეროვნული პარკი]], ვატერბერგის პლატო, ზამბეზის რეგიონი, ჩრდილოეთის მდინარის სისტემები და სანაპირო ზოლიც. იშვიათ ენდემურ სახეობებზე დაკვირვებისთვის შესაბამისი ადგილი [[ნამიბის უდაბნო]]ა.
* ნამიბიის ტერიტორიაზე 120-ზე მეტი გამოქვაბულია აღმოჩენილი. ყველაზე ცნობილი გამოქვაბული 4800 მეტრის სიგრძის არნჰემის მღვიმეა. გამოქვაბული მშრალია  და მასში მეორეული ფორმაციები არ გვხვდება. მღვიმის გამოსაკვლევად ვიზიტორებს მხოლოდ ჩირაღდნებისა და სანათი ხელსაწყოების გამოყენების უფლება აქვთ და მტვვრისგან დმცავი ნიღბების გამოყენებასაც ურჩევენ. გამოქვაბულში 6 სახეობის ღამურები ბინადრობენ, მათ შორის [[ცხვირფოთოლასებრნი|დიდი ცხვირფოთოლასებრი ღამურაც]]. რადგანაც ღამურებს დიდი ეკოლოგიური მნიშვნელობა აქვთ, ვიზიტორებს აფრთხილებენ, რომ ფრთოსან ძუძუმწოვრებს არ ავნონ, განსაკუთრებით წვიმების სეზონის დროს, როდესაც ღამურების გამრავლების პერიოდია. ქვეყნის ეროვნული ძეგლისა და სიდიდით მესამე გამოქვაბულის, გაუბის მღვიმისაკენ ტურები ეწყობა გჰაუბის სასტუმრო ფერმიდან. პროფესიონალ და კარგად აღჭურვილ პირვებს დრაკონის სუნთქვის გამოქვაბულში ყვინთვაც შეუძლიათ.
* ნამიბიაში გამძლეობის გამოსაცდელი ტურებიც ეწყობა. სარბოლო გზები რეგიონების, სიგრძისა  და სირთულის მიხედვით განსხვავდებადა განსაკუთრებით პოპულარულია სათავგადასავლო ტურიზმის მოყვარულებს შორის. სპიცკოპეს ტურები ველო და სარბენ ტურებს მოიცავს და ყოველი წლის სექტემბერში ტარდება. ღონისძიება ნახევარ-მარათონს, სასეირნო ტურებსა და 25 და 70 კმ-ის სიგრძის ველო ტურებს მოიცავს. Namib Desert Challenge 228 კმ-ის გზას მოიცავს. შეჯიბრი უმმაღლესი გამძლეობის ულტრარბოლის ხუთ ეტაპს მოიცავს, რომლის დროსაც მონაწილეები თავად აგვარებენ საკვების საკითხს. შეჯიბრი მარტში ტარდება და მასში მხოლოდ 80 ადამიანი მონაწილეობს. ნამიბიაში აპრილში ნამიბიის 24 საათიანი ულტრამარათონი ტარდება. Lucky Star Marathon ყოველწლიურად ოქტომბერში ტარდება სანაპირო ქალაქებს, სვაკოპმუნდსა და უოლფიშ-ბეის შორის დამიზნად ისახავს ახალგაზრდებს შორის ჯანსაღი ცხოვრების წესის დანერგვას. 
* ნამიბიის გეოლოგია არქაული ხანიდან ფანეროზოულ ხანამდე პერიოდს მოიცავს. ნამიბიის ტურ-ოპერატორები ტურისტებს ისეტ ტურებს სთავაზობენ, რომლებიც მთლიანად ქვეყნის გეოლოგიაზეა ფოკუსირებული. 
* მთამსვლელობა — ზაფხულში მაღალი ტემპერატურის, რთული რელიეფისა  და წყლის ნაკლებობის გამო, მთამსვლელთა ტურები ნამიბიაში ფრთხილად იგეგმება. 
* ცხენით ჯირითი — ნამიბიაში ცხენით საჯირითო არაერთი ტურია. დიდი თევზის მდინარის კანიონის ტური სამი პარკის: თევზის მდინარის კანიონის პარკის, გონდვანას პარკისა და აუსერნკეჰრის პარკის ტერიტორიაზე გადის. ბილიკის გავლას სამდღენახევარი სჭირდება და ზებრების ბილიკებს, სავანებსა და კლდოვან ფორმაციებს მოიცავს. Damara Elephant Ride ექვსდღენახევარი გრძელდება, რომლის დროსაც მხედრებსუდაბნოს ჰაბიტატში სპილოების, ჟირაფებისა და მარტორქების ახლოდან ნახვის შესაძლებლობა, ანტიკური კრატერებისა და პრეისტორიული ხანი ნაშთების დათვალიერების შესაზლებლობა აქვთ.
* ნამიბიაში ტურისტებს კლდეებზე ცოცვის შესაძლებლობაც აქვთ. ამ საქმიანობით დაკავებისთვის ყველაზე პოპულარული ადგილი სპიცკოპეა. 
* მთელ მსოფლიოში [[ჩილე]]სთან და [[ჰავაი]]სთან ერთად ნამიბია პირველ სამ ტურისტულ დანიშნულების ადგილს შორისაა ვარსკვლავებზე დაკვირვებისა და შესწავლის მხრივ. უღრუბლო ღამის ცა, განსაკუთრებით მშრალი ზამთრის დროს, ხელოვნური სინათლისა და ჰაერის დაბინძურების მინიმალური დონე და სამხრეთის თანავარსკვლავედების შესანიშნავი ხედი ვარსკვლავებზე დაკვირვებისთვის ხელსაყრელ პირობებს ქმნის. ბევრი ლოჯა საშუალო ზომის ტელესკოპებს მოიცავს, რომლებიც სტუმრებს ვარსკვლავებზე დაკვირვების შესაძლებლობას აძლევს. 
* კემპინგი — უკანასკნელ პერიოდში მოგზაურებს უფრო და უფრო ხშირად სთავაზობენ კემპინგ-არდადეგებს, რომლებიც ტურისტებს შედარებით იაფად მონახულების შესაძლებლობას აძლევს. კემპინგი მოგაურებს ნამიბიის გამოუკვლეველი ნაწილის აღმოჩენისა და ბუნებასთან სიახლოვის საშუალებაა.

====ქვიშის====
* კვადროციკლით გასეირნება — [[სვაკოპმუნდი]]სა და უოფიშ-ბეის ირგვლივ განსაკუთრებით პოპულარული გახდა კვადროციკლის ტურები. კვადროციკლებით ქვიშის იმ დიუნებზე ასვლაა შესაძლებელი, რომელსაც 4X4 მანქანები ვერ აღწევენ. თუმცა ქვიშის დიუნებზე კვადროციკლების გამოყენებასთან დაკავშირებით წინააღმდეგობებიც არსებობს, რადგანაც დიუნები ცხოველთა ზოგიერთი იშვიათი სახეობისა და მცენარეების სახლია. კვადროციკლების ტურებით განსაკუთრებით სათავგადასავლო ტურიზმის მოყვარული ადამიანები ინტერესდებიან.
* ქვიშის სერფინგი — [[ნამიბის უდაბნო|მსოფლიოს უძველეს უდაბნოში]] მსოფლიოში ერთ-ერთი უდიდესი ქვიშის დიუნებია. ნამიბიაში ტურისტებს ქვიშის დიუნებზე სპეციალური სერფინგის დაფით დაშვების შესაძლებლობა აქვთ. ეს საქმიანობა განსაკუთრებით პოპულარულია სნოუბორდითა და სერფინგით გატაცებულ ტურისტებს შორის. ქვიშის სერფინგი ყველაზე მეტად [[სვაკოპუნდი]]სა და უოლფიშ-ბეის მიდამოებშია განვითარებული.

===საწყლოსნო===
* კატამარანი — ნამიბიაში ტურისტებს კატამარანით გასეირნების შესაძლებლობა აქვთ. ტურის დროს ვიზიტორებს პელიკანებთან შეხვედრა და გამოკვება შეუძლიათ. უოლფისშ-ბეის ყურის ტური ჩაძირული გემების, შუქურის, ხამანწკების, სხვადასხვა სახეობის ფრინველისა და ზღვის სამყაროს დათვალიერების შესაძლებლობას იძლევა. გარდა ამისა, ტურის  დროს სამხრეთული, კუზიანი  და მკვლელი ვეშაპების შემჩნევაცაა შესაძლებელი. 
* დელფინის კრუიზი — დასავლეთ სანაპიროსთვის დელფინები ენდემური სახეობაა და მათი ნახვა 99%-ითაა შესაძლებელი, ხოლო დიდი ატლანტიკური ბოთლცხვირასა და მუქი დელფინის ნახვა უფრო იშვიათია. დელფინთა კრუიზი უოლფიშ-ბეიში Mola Mola Safaris-ის მიერ ეწყობა. Levo Tours ტურისტებს დელფინებისა და სელაპების ტურებს სთავაზობს, რომლებიც 4 საათი გრძელდება. 
* კანოეთი ცურვა, კაიაკით ცურვა და რაფტინგი — უოლფიშ-ბეიში რაფტინგისათვის ხელსაყრელი პირობებია. ოკავანგოსა და კუნენეზე კი კანოეთი ცურვაა შესაძლებელი. ოჯახებისთვის რაფტინგისთვის ხელსაყრელი მდინარე [[ორანჟი]]ა, რადგანაც ის უფრო მშვიდად მიედინება, ვიდრე კუნენე. ორანჟზე ოთხ და ექვსდღიანი კანოეს ტურები ეწყობა. 
* ყვინთვა — ნამიბიაში ყვინთვისთვის სპეციალური აღჭურვილობა და უნარებია საჭირო. სანაპირო დარღვეულია, ზღვის ტემპერატურა კი 9-დან 17 გრადუსამდე მერყეობს და მხედველობა ნახევარ მეტრამდეა შემცირებული, ხოლო ყველაზე კარგ შემთხვევაში — 3 მეტრამდე. ყვინთვისთვის ტბებიც გამოიყენება. 
* ვინდსერფინგი — ვინდსერფინგისთვის ყველაზე ხელსაყრელი ადგილები უოლფიშ-ბეი და [[ლუდერიცი]]ა. ლუდერიცი ყოველწლიურ შეჯიბრს Luderitz Speed Challenge-ს მასპინძლობს. 2012 წელს ამ ღონისძიებაში 16-მა სახელმწიფომ მიიღო მონაწილეობა და სამი მსოფლიო რეკორდი მოიხსნა. 
* კიტსერფინგი — ნამიბიაში ყველაზე ექსტრემალური საწყლოსნო სპორტი კიტსერფინგია. სპორტის ამ სახეობის შესაბამისი ქარის პირობები უოლფიშ-ბეისა და ლუდერიცშია. ამ უკანასკნელში დამწყებთათვის სპეციალური სკოლაცაა გახსნილი.

===საჰაერო===
* ფრენა — ვიზიტორთა შორის საფრენი ადგილებიდან ბითერვასერის ლოჯა გამოირჩევა, რომელიც [[კალაჰარის უდაბნო]]ს საზღვარზე ხელუხლებელი ბუნების დათვალიერების შესაძლებლობას აძლევს. ნამიბიაში პლანერით და მოტორიზებული თვითმფრინავებით ფრენა სხვადასხვა ადგილასაა შესაძლებელი. საჰაერო ბურთით გასეირნება პოპულარულია ფოტოგადაღების მოყვარულთა შორის. პილოტები რადიოთი ხმელეთთან მუდმივ კონტაქტს ამყარებენ. 
* „სქაიდაივინგი“ — ნამიბიაში „სქაიდავივინგის“ ცენტრები ჯერ კიდევ [[1980-იანები|1980-იანი]] წლებიდან ფუნქციონირებს. [[სვაკოპმუნდი|სვაკოპმუნდში]] ორი კლუბია, რომელიც ტურისტებს პროფესიონალურ სავარჯიშო მომსახურებას სთავაზობს. 
* პარაპლანით ფრენა — ჩვეულებრივ, ნამიბიაში პარაპლანით გიდთან ერთად ეშვებიან, რომელმაც ნამიბიის საფრენი ადგილები და პირობები კარგად იცის. ფრენის საუკეთესო პერიოდი სექტემბრიდან მარტამდეა.

===თემზე დაფუძნებული ტურიზმი===
ნამიბია პირველი ქვეყანაა, რომელმაც გარემოს დაცვა [[კონსტიტუცია]]ში შეიტანა. ვალდებულების შესაბამისად მალე თემებზე დაფუძნებული ტურისტული ადგილები შეიქმნა, რამაც ადგილობრივ თემებს ეკონომიკური და სოციალური სარგებელი მოუტანა. თემზე დაფუძნებული ტურიზმის ყველაზე ცნობილი ადგილებია:
* ნგომას სახელოსნო ცენტრი — ნგომას სახელოსნო ცენტრის მოხალისეთა ასოციაცია კატიმა მულილოს აღმოსავლეთის ერთობების კულტურის ნიმუშების შექმნასა და განვითარებაზეა ორიენტირებული. ცენტრში ასზე მეტი ადამიანია, მათ შორის მეთუნეები, მეკალათეები და ხელოსნები.
* შეშეს სახელოსნო ცენტრი — ნკასა ლუპალას ეროვნული პარკის შესასვლელში, სოფელ სანგვალიში მდებარეობს. შეშეს სახელოსნო ცენტრში ძირითადად პარკის ჩრდილოეთით მოსახლე თემების მიერ შექმნილი პროდუქციაა წარმოდგენილი. ახალი ცენტრი [[2013]] წელს გაიხსნა.

===ნადირობა===
[[File:Big five gam.jpg|thumb|left|200px|„დიდი ხუთეული“]]
ნამიბია [[აფრიკა|აფრიკის]] ერთ-ერთი მთავარი სამონადირეო დანიშნულების ადგილია. სამონადირეო სივრცეები ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ, ჩრდილო-დასავლეთ და აღმოსავლეთ ნაწილშია. ნადირობასთან დაკავშირებით ნამიბიაში მკაცრი კანონებია და ყველა სამონადირეო ფერმის გარემოსა და ტურიზმის სამინისტროში რეგისტრაციას მოითხოვს. ნადავლის მოპოვების მიზნით ნადირობა (Trophy hunting) თებერვალსა და ნოემბერშია შესაძლებელი. ნამიბიის გარემოს დაცვის განკარგულების მიხედვით ნადირობის ოთხი კატეგორია არსებობს: Huntable game — მოიცავს [[კუდუ (მრავალმნიშვნელოვანი)|კუდუებს]], [[ორიქსი|ორიქსებს]], სპრინგბოკებს, [[მეჭეჭებიანი ღორი|მეჭეჭებიან ღორებსა]] და გარეულ ღორებს. ნადირობის სეზონი აპრილსა და აგვისტოს მოიცავს. Specially protected game მოიცავს სპილოებს, ჰიპოპოტამებს, [[იმპალა]]ებს, ზებრებს. Protected game კატეგორია ლომებს, ლურჯ [[გნუ]]ებს, [[ლიჩი (ანტილოპა)|ლიჩებს]], [[კანა|კანებს]], [[ავაზა|ავაზებს]], [[ცხენისებრი ანტილოპა|ცხენისებრ ანტილოპას]], [[სიასამური|სიასამურს]], სტენბოკსა და ტოპს. მეოთხე კატეგორია — Huntable game birds — იმ ფრინველებს განსაზღვრავს, რომელთა მონადირებაცაა ნებადართული. სახეობების მიხედვით განსაზღვრულია ნანადირევის რაოდენობა და ნადირობის სეზონებიც. ნამიბიაში ტურისტებს მშვილდ-ისრებით ნადირობის უფლება აქვთ. გარემოსა და ტურიზმის სამინისტრომ ზოგიერთ ფერმას ამ ფორმით ნადირობის უფლება მისცა. მშვილდით ნადირობაში [[ბუშმენები]] არიან დაოსტატებული.

==სტატისტიკა==
[[ფაილი:Bandicam 2019-02-09 03-10-33-621.jpg|thumb|right|200px|ნამიბიის ტურიზმის სტატისტიკა 2012-2013 წლებში]]
[[ფაილი:Namibia 2.jpg|thumb|right|200px|დასვენების ტურისტთა სტატისტიკა 2012-2013 წლებში]]
[[ფაილი:Namibai 3.jpg|thumb|right|200px|ტურისტული მიმართულებებისა და სატრანსპორტო საშულებების სტატისტიკა 2012-2013 წლებში]]
2010 წელს ნამიბიას 984 000 საერთაშორისო ტურისტი  ეწვია, ხოლო 2016 წელს  1 469 000 საერთაშორისო ტურისტი, რაც წინა წელთან შედარებით 5.8%-ით მეტი იყო.&lt;ref&gt;World Tourism Organization. (2018). ''[https://www.e-unwto.org/doi/book/10.18111/9789284419876 UNWTO Tourism Highlights, 2018 edition.]'' UNWTO, Madrid, DOI: httpa://doi.org/10/18111/9789284419876. გვ. 18.&lt;/ref&gt; მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის მონაცემებით, 2017 წელს ნამიბია 1 388 000-მა საერთაშორისო ტურისტმა მოინახულა. საერთაშორისო ტურიზმიდან მიღებული შემოსავალი 378 000 000$-ს გაუტოლდა, რაც საშუალოდ ყოველი ტურისტის მიერ დახარჯულ 272.3$-ს  უდრის. მოგზაურობისა და ტურიზმის ინდუსტრიის მთლიანი შიდა პროდუქტი 373.9 მილიონ $-ს გაუტოლდა, რაც ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტის 3%-ია. ტურიზმისა და მოგზაურობის ინდუსტრიაში 28 792 სამუშაო ადგილია შექმნილი, რაც მთლიანი სამუშაო ადგილების 3.6%-ს შეადგენს.&lt;ref name=&quot;www3.weforum.org&quot;&gt;[http://www3.weforum.org/docs/WEF_TTCR_2017_web_0401.pdf The Travel &amp; Tourism Competitiveness Report 2017]. (2017). World Economic Forum. Geneva. ISBN 978-1-944835-08-8. გვ. 252.&lt;/ref&gt;

ვიზიტორთა სტატისტიკა 2013-2016 წლებში ქვეყნების მიხედვით:&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.namibiatourism.com.na/pdf/STATISTICAL_REPORT_2016_Final_version.pdf |title=Tourist Statistical Report 2016 |accessdate=2018-12-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210922002717/https://namibiatourism.com.na/pdf/STATISTICAL_REPORT_2016_Final_version.pdf |archivedate=2021-09-22 }}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
|- style=&quot;color:white;&quot;
!  style=&quot;width:130px; background:#00966E;&quot;| ქვეყანა
!  style=&quot;width:50px; background:#00966E;&quot;| 2016
!  style=&quot;width:50px; background:#00966E;&quot;| 2015
!  style=&quot;width:50px; background:#00966E;&quot;| 2014
!  style=&quot;width:50px; background:#00966E;&quot;| 2013
|- 
| {{flag|ანგოლა}} || 420,763 || 492,866 || 519,191 || 477,828
|-
| {{flag|სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა}} || 355,391 || 381,854 || 329,850 || 317,563
|-
| {{flag|ზამბია}} || 240,117 || 168,899 || 167,407 || 167,044
|-
| {{flag|გერმანია}} || 124,152 || 93,939 || 91,900 || 84,121
|-
| {{flag|ზიმბაბვე}} || 87,181 || 78,205 || 67,809 || 62,778
|-
| {{flag|ბოტსვანა}} || 54,960 || 50,908 || 40,311 || 36,556
|-
| {{flag|გაერთიანებული სამეფო}} || 32,712 || 27,365 || 29,016 || 25,351
|-
| {{flag|აშშ}} || 28,659 || 26,339 || 25,291 || 21,884
|-
| {{flag|საფრანგეთი}} || 23,794 || 20,598 || 20,549 || 16,837
|-
| {{flag|ნიდერლანდები}} || 20,596 || 14,539 || 12,015 || 10,782
|-
| ჯამი || 1,574,148 || 1,519,618 || 1,477,593  || 1,372,602
|}

===კონკურენტუნარიანობა===
მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის [[2017]] წლის მოხსენების მიხედვით, ტურიზმისა და მოგზაურობის კონკურენტუნარიანობის ინდექსით (3.6 ქულა) ნამიბია მსოფლიოს 136 ქვეყანას შორის 82 ადგილზე იმყოფება, რაც 2015 წლის მაჩვენებელთან შედარებით (3.7 ქულა) ნაკლებია და ნამიბიამ საერთო ჩათვლაში 12 ადგილით ქვევით დაიწია.&lt;ref name=&quot;www3.weforum.org&quot;/&gt; სუბსაჰარული აფრიკის ქვერეგიონის მასშტაბით ნამიბიაზე უკეთესი შედგი მხოლოდ [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა]]ს (53-ე ადგილი),&lt;ref&gt;იქვე, გვ. 304.&lt;/ref&gt; [[მავრიკი|მავრიკსა]] (55-ე ადგილი)&lt;ref&gt;იქვე, გვ. 238.&lt;/ref&gt; და [[კენია]]ს (მე-80 ადგილი)&lt;ref&gt;იქვე, გვ. 204.&lt;/ref&gt; აქვს. 
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
|- style=&quot;color:white;&quot;
!  style=&quot;width:200px; background:#00966E;&quot;| მაჩვენებელი
!  style=&quot;width:50px; background:#00966E;&quot;| ქულა
!  style=&quot;width:50px; background:#00966E;&quot;| ადგილი&lt;ref name=&quot;WEF_TTCR_2017_web_0401 2017&quot;&gt;[http://www3.weforum.org/docs/WEF_TTCR_2017_web_0401.pdf The Travel &amp; Tourism Competitiveness Report 2017]. (2017). World Economic Forum. Geneva. ISBN 978-1-944835-08-8. გვ. 253.&lt;/ref&gt;
!  style=&quot;width:200px; background:#00966E;&quot;| მაჩვენებელი
!  style=&quot;width:50px; background:#00966E;&quot;| ქულა
!  style=&quot;width:50px; background:#00966E;&quot;| ადგილი&lt;ref name=&quot;WEF_TTCR_2017_web_0401 2017&quot;/&gt;
|- 
| ბიზნეს გარემო|| 4.9 || 38 || ფასების კონკურენტუნარიანობა || 5.4 || 30
|-
| უსაფრთხოება და დაცულობა || 5.2 || 82 || გარემოსდაცვითი მდგრადობა || 3.9 || 92 
|-
| ჯანმრთელობა და ჰიგიენა || 3.5 || 117 || საჰაერო ტრანსპორტის &lt;br&gt; ინფრასტრუქტურა || 3.0 || 58 
|-
| ადამიანური რესურსები &lt;br&gt; შრომის ბაზარი || 4.1 || 106 || სახმელეთო და საზღვაო &lt;br&gt; ინფრასტრუქტურა || 3.2 || 66 
|-
| საინფორმაციო-საკომუნიკაციო&lt;br&gt;ტექნოლოგიებით უზრუნველყოფა|| 3.9 || 90 || ტურისტული მომსახურების &lt;br&gt; ინფრასტრუქტურა || 4.0 || 73 
|-
| მოგზაურობისა და ტურიზმის &lt;br&gt; პრიორიტიზაცია|| 4.6 || 61 || ბუნებრივი რესურსები || 3.8 || 40 
|-
| საერთაშორისო ღიაობა || 2.7 || 92 || კულტურული რესურსები &lt;br&gt; ბიზნეს მოგზაურობა|| 1.2 || 127 
|}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{wikivoyage|Namibia}}
* [http://www.namibiatourism.com.na/country_namibia.php Namibia Tourism Board] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170317093552/http://www.namibiatourism.com.na/country_namibia.php |date=2017-03-17 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{აფრიკის ტურიზმი}}
{{ნამიბიის თემები}}

[[კატეგორია:ნამიბიის ტურიზმი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ტურიზმი|ნამიბია]]
[[კატეგორია:ნამიბიის ეკონომიკა]]</text>
      <sha1>3qxfntevyub8hxodphs59jc0f2hghei</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მიხეილ ჯოჯუა (უფროსი)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>426291</id>
    <revision>
      <id>5426957</id>
      <parentid>5326067</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:01:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 3 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5426957</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27429" sha1="ibp3bg1ajgnhr341ucad9b57477ve45" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია
|მოთამაშის სახელი = მიხეილ ჯოჯუა
|სურათი = Mikheil Jojua (1925–2018) FC Dinamo Tbilisi Forward (1949–1953).jpg 
|სურათის ზომა =
|წარწერა = 
|სრული სახელი = მიხეილ ჯოჯუა
|დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1925|12|30|}}
|დაბადების ადგილი = [[თბილისი|ტფილისი]],&lt;br/&gt;[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]],&lt;br/&gt;[[ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკა|ამიერკავკასიის სფსრ]],&lt;br/&gt;[[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირი]]
|გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2018|9|23|1925|12|30|}}
|გარდაცვალების ადგილი = [[თბილისი]],&lt;br/&gt;[[საქართველო]]
|სიმაღლე = 
|პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]]&lt;br/&gt;[[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]]
|ახალგაზრდული წელი1 = 
|ახალგაზრდული კლუბი1 =
|წელი1 = 1944
|წელი2 = 1944–1945
|წელი3 = 1945–1946
|წელი4 = 1948
|წელი5 = 1949–1953
|წელი6 = 1955
|კლუბი1 = {{Tooltip|შ. რეზერვები|„შრომითი რეზერვები“ თბილისი}}
|კლუბი2 = {{Tooltip|შ. რეზერვები|„შრომითი რეზერვები“ მოსკოვი — მოსკოვის საფეხბურთო კლუბი. სხვადასხვა დროს ასპარეზობდა სხვადასხვა დასახელებით 1924–1944 წლებში — «СКИФ»; 1944–1949 წლებში — «Трудовые резервы»; 1949 წლიდან — «СКИФ».}}
|კლუბი3 = {{Tooltip|კრილია|„კრილია სოვეტოვი“ მოსკოვი}}
|კლუბი4 = {{Tooltip|დო თბილისი|„დო“ თბილისი — თბილისის საფეხბურთო კლუბი. სხვადასხვა დროს ასპარეზობდა სხვადასხვა დასახელებით 1944–1945 წლებში — ДКА Тбилиси; 1946–1954 წლებში — ДО Тбилиси; 1955–1957 წლებში — ОДО Тбилиси; 1958–1959 წლებში — СКВО Тбилиси; 1960 წლიდან — СКА Тбилиси.}} 
|კლუბი5 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბ.]]
|კლუბი6 = [[ლოკომოტივი თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|ლოკომოტივი]]
|მატჩი1 = ?
|მატჩი2 = ?
|მატჩი3 = 4
|მატჩი4 = ?
|მატჩი5 = 79
|მატჩი6 = ?
|გოლი1 = ?
|გოლი2 = ?
|გოლი3 = 0
|გოლი4 = ?
|გოლი5 = 18
|გოლი6 = ?
|ეროვნული წელი1 =  
|ეროვნული ნაკრები1 = 
|ეროვნული მატჩი1 = 
|ეროვნული გოლი1 = 
|მედლის თარგები = 
}}

'''მიხეილ ჯოჯუა''' (დ. [[30 დეკემბერი]], [[1925]], [[თბილისი]], [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]] — გ. [[23 სექტემბერი]], [[2018]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] და [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] [[ფეხბურთელი]], თამაშობდა [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელის]] და [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველის]] პოზიციაზე. საბჭოთა კავშირის სპორტის ოსტატი (1950).&lt;ref group=&quot;კომ.&quot;&gt;სხვადასხვა დროს იცავდა თბილისის „შრომითი რეზერვების“, მოსკოვის „შრომითი რეზერვების“, მოსკოვის „კრილია სოვეტოვის“, თბილისის დო-ს, [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოსა“]] და [[ლოკომოტივი თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „ლოკომოტივის“]] ღირსებას. [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის]] ვიცე-ჩემპიონი (1951) და ბრინჯაოს პრიზიორი (1950) [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] შემადგენლობაში.&lt;/ref&gt;

== ბიოგრაფია ==
ფეხბურთის თამაშს [[1944]] წელს, თბილისის „შრომითი რეზერვების“ გუნდში იწყებს. იმავე წელს მოსკოვში „შრომითი რეზერვების“ პირველობაზე იწვევენ, სადაც გუნდთან ერთად პირველი ადგილის დაკავების შემდეგ — იქვე ტოვებენ და მომდევნო სეზონი მოსკოვის „შრომითი რეზერვების“ გუნდში აგრძელებს თამაშს. მოსკოვშივე ამთავრებს მუსიკალურ ტექნიკუმს. [[1945]] წლიდან მოსკოვის „კრილია სოვეტოვში“ გადადის, სადაც მხოლოდ რამდენიმე შეხვედრას თამაშობს. [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოშია“]] [[1949]] წლიდან. გუნდის ღირსებას 5 სეზონის განმავლობაში იცავს, რა დროსაც საკავშირო პირველობის ვერცხლისა და ბრინჯაოს პრიზიორი ხდება.

მიხეილ ჯოჯუამ [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] შემადგენლობაში უმაღლესი ლიგის [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საკავშირო ჩემპიონატების]] 79 მატჩი ჩაატარა და 18 გოლი გაიტანა. ამას გარდა, [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საკავშირო თასის გათამაშების]] 5 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ორჯერ აიღო მეტოქეთა კარი.

საფეხბურთო კარიერის დასრულების შემდეგ მოღვაწეობდა კულტურის სფეროში. მუშაობდა მინიატურების და ფილარმონიის დიდი საკონცერტო დარბაზის დირექტორად, ფუნიკულიორის დირექტორად, კინომსახიობთა თეატრის დირექტორად, მუსკომედიის თეატრის დირექტორად, „მეგობრობის თეატრის“ დირექტორად. გადაღებულია ქეთი დოლიძის მხატვრულ ფილმში „მარტოხელა მონადირე“ (1989).&lt;ref&gt;[http://geocinema.ge//ka/persons/2700 მიხეილ ჯოჯუა (უფროსი — დ. 30.12.1925)]. ''geocinema.ge''&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://reitingi.ambebi.ge/interviu/75-mikheil-jojua-dinamoshi-lavrenti-berias-gadatsyvetilebith-mokhvda.html მიხეილ ჯოჯუა „დინამოში“ ბერიას გადაწყვეტილებით მოხვდა].&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;კომ.&quot;&gt;მიხეილ ჯოჯუას ცხოვრება სპორტსა და კულტურის სფეროში, კერძოდ ფეხბურთსა და ესტრადაზე მოღვაწეობისგან შედგება. ის ოცი წელი თამაშობდა ფეხბურთს, ხოლო ხელოვნებას ნახევარი საუკუნე ემსახურა. არაერთ ადამიანს უკვირდა, როგორ დაუკავშირა სპორტსმენმა თავისი გზა ხელოვნებას, რასაც დღეს თავად გვიხსნის. ორივე სფეროზე ერთნაირი სიყვარულით ლაპარაკობს და ამბობს, რომ სპორტისა და ხელოვნების სიყვარულს მასში თანაბარი სიმაღლეები უკავია. ჟურნალი „რეიტინგი“.&lt;/ref&gt;   

მიხეილ ჯოჯუა 92 წლის ასაკში, [[2018]] წლის 23 სექტემბერს გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;[http://qartuliazri.reportiori.ge/inside.php?menuid=164&amp;id=28212 ლეგენდარული ფეხბურთელი მიხეილ ჯოჯუა გარდაიცვალა]{{Dead link|date=აგვისტო 2024 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;კომ.&quot;&gt;ყველაზე მხცოვანი „დინამოელი“, ვეტერანი ფეხბურთელი, [[ბორის პაიჭაძე|ბორის პაიჭაძის]] თანაგუნდელი მიხეილ ჯოჯუა გარდაიცვალა. მიხეილ ჯოჯუა თბილისში დაიბადა. „დინამოს“ შემადგენლობაში 1949 წლიდან 1953 წლამდე ასპარეზობდა. ჩატარებულ 79 შეხვედრაში 18-ჯერ მოახერხა მეტოქის კარის დალაშქვრა. არის 1950 წლის პირველობის პრიზიორი და 1951 წლის გათამაშების ვიცე-ჩემპიონი. საინფორმაციო-პოლიტიკური, საზოგადოებრივ-შემეცნებითი პორტალი „ქართული აზრი“. 23 სექტემბერი, 2018.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://fcdinamo.ge/ge/news?n=102519 მიხეილ ჯოჯუა გარდაიცვალა]&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;კომ.&quot;&gt;ყველაზე მხცოვანი „დინამოელი“ მიხეილ ჯოჯუა 92 წლის ასაკში გარდაიცვალა. მიხეილ ჯოჯუა თბილისში დაიბადა. „დინამოს“ შემადგენლობაში 1949 წლიდან 1953 წლამდე ასპარეზობდა. ჩატარებულ 79 შეხვედრაში 18-ჯერ მოახერხა მეტოქის კარის დალაშქვრა. არის 1950 წლის პირველობის პრიზიორი და 1951 წლის გათამაშების ვიცე-ჩემპიონი. თბილისის „დინამოს“ ოფიციალური საიტი. 23 სექტემბერი, 2018.&lt;/ref&gt;

== მიღწევები ==
[[ფაილი:Newspaper Lelo № 43 (484). 1951, October 12.jpg|thumb|right|230პქ|&lt;center&gt;გაზ. „ლელო“, 12 ოქტომბერი, 1951&lt;/center&gt;]]
; {{დროშანიშანი|საქართველოს სსრ}} [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]]
; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი]] 
* {{Silver2}} ვიცე-ჩემპიონი: [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1951|1951]]
* {{Bronze3}} ბრინჯაოს პრიზიორი: [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1950|1950]]
=== ინდივიდუალური ===
; {{Tooltip|33 საუკეთესო|საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში დასახელებულია შემდეგ ნომრად:}}
* №3: 1951

== ფაქტები ==
1949 წლის 20 ივლისს თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში ჩატარებულ პირველივე ოფიციალურ შეხვედრაში რიგის „დაუგავასთან“ დუბლი შეასრულა {{გოლი|33}} და {{გოლი|75}}. ეს იყო პირველი შემთხვევა დინამოელთა ისტორიაში, როდესაც მოთამაშემ თავის სადებიუტო მატჩში ორი ბურთის გატანა შეძლო. მოგვიანებით იგივე გაიმეორეს ავთანდილ პაიჭაძემ და ფირუზ რეხვიაშვილმა — პაიჭაძემ 1951 წლის 19 აპრილს გორკის „ტორპედოსთან“, ხოლო რეხვიაშვილმა 1971 წლის 17 აგვისტოს ბაქოს „ნეფთჩისთან“ შეხვედრაში.{{sfn-2|აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ.|1979|გვ=52.}}&lt;ref&gt;«Даугава-ВЭФ» Рига 1–3 «Динамо» Тбилиси / {{cite web
 |url = https://footballfacts.ru/match/8362-daugavavefrigadinamotbilisi13
 |title = Чемпионат СССР 1949
}}&lt;/ref&gt;

[[1951]] წელს დასახელებული იყო საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url = http://ru.unionpedia.org/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_33_%D0%BB%D1%83%D1%87%D1%88%D0%B8%D1%85_%D1%84%D1%83%D1%82%D0%B1%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D1%81%D0%B5%D0%B7%D0%BE%D0%BD%D0%B0_%D0%B2_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0
 |title = 33 лучших футболистов сезона в СССР
 |access-date = 2021-05-20
 |archive-date = 2022-01-28
 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20220128014724/https://ru.unionpedia.org/%d0%a1%d0%bf%d0%b8%d1%81%d0%be%d0%ba_33_%d0%bb%d1%83%d1%87%d1%88%d0%b8%d1%85_%d1%84%d1%83%d1%82%d0%b1%d0%be%d0%bb%d0%b8%d1%81%d1%82%d0%be%d0%b2_%d1%81%d0%b5%d0%b7%d0%be%d0%bd%d0%b0_%d0%b2_%d0%a1%d0%a1%d0%a1%d0%a0
 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web
 |url = http://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/685003
 |title = საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სია
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref group=&quot;კომ.&quot;&gt;საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიის შედგენა ხდებოდა [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს სეზონის შედეგების მიხედვით 1926 წლიდან არარეგულარულად, ხოლო 1948 წლიდან — ყოველწლიურად (1954 წლის გარდა).&lt;/ref&gt;

== ბიბლიოგრაფია ==
{{Refbegin}}
* {{წიგნი
 |ავტორი = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ.
 |სათაური = მეორედ — ოლიმპზე
 |ბმული = https://archive.today/20191216154108/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&amp;sf=advanced&amp;qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&amp;qs%5B0%5D%5Bq%5D=&amp;qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&amp;qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&amp;qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%93+%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%9E%E1%83%96%E1%83%94
 |ადგილი = თბ.
 |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა
 |წელი = 1979
 |გვერდები = 52
 |გვერდნი = 63
 |ref = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ.
}}
* {{წიგნი
 |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ
 |ნაწილი =  
 |სათაური = თბილისის „დინამო“ ციფრებში, 1936–1989
 |ორიგინალი =  
 |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/
 |გამოცემა =  
 |პასუხისმგებელი = 
 |ადგილი = თბ.
 |გამომცემლობა = სტამბა–96
 |წელი = 1999
 |ტომი =  
 |გვერდები = 
 |გვერდნი = 33
 |isbn = 
 |ref = თედორაძე, ზ.
}}
* {{წიგნი
 |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ
 |სათაური = თბილისის „დინამო“ : ციფრები, ფაქტები, კომენტარები, 1936–1989
 |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/
 |ადგილი = თბ.
 |გამომცემლობა = 
 |წელი = 2002
 |გვერდები = 
 |გვერდნი = 41
 |ref = თედორაძე, ზ.
}}
* {{წიგნი
 |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ
 |სათაური = საკლუბო გუნდების შედეგები სსრ კავშირის ჩემპიონატებში : უმაღლესი ლიგა, 1936–1991
 |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/
 |ადგილი = თბ.
 |გამომცემლობა = 
 |წელი = 2001
 |გვერდები = 
 |გვერდნი = 52
 |ref = თედორაძე, ზ.
}}
* {{Cite book|last=ბერიშვილი|first=ელგუჯა|title=ქართული სპორტის ოქროს წიგნი|publisher=პალიტრა L|year=2013|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&amp;sf=simple&amp;qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&amp;qs%5B0%5D%5Bq%5D=&amp;qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&amp;qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%A1%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%92%E1%83%9C%E1%83%98|access-date=2023-09-13|archive-url=https://archive.today/20191216133630/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&amp;sf=simple&amp;qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&amp;qs%5B0%5D%5Bq%5D=&amp;qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&amp;qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%A1%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%92%E1%83%9C%E1%83%98|archive-date=2019-12-16}}
* {{Cite book|last=Гранаткин|first=В.А.|last2=Ильин|first2=С.В.|title=Первенство СССР по футболу 1950. Справочник-календарь|publisher=Физкультура и спорт|year=1950|location=М.|url=http://www.studmed.ru/granatkin-va-ilin-sv-sost-pervenstvo-sssr-po-futbolu-1950-spravochnik-kalendar_1483ca3f59d.html|access-date=2019-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418110218/https://www.studmed.ru/granatkin-va-ilin-sv-sost-pervenstvo-sssr-po-futbolu-1950-spravochnik-kalendar_1483ca3f59d.html|archive-date=2021-04-18}}
* {{Cite book|last=Гранаткин|first=В.А.|last2=Ильин|first2=С.В.|title=Справочник по футболу. Первенство СССР 1950 г. (II круг)|publisher=Физкультура и спорт|year=1950|location=М.|url=http://www.studmed.ru/granatkin-va-ilin-sv-sost-spravochnik-po-futbolu-pervenstvo-sssr-1950-g-ii-krug_7f0f409dc3d.html|access-date=2019-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418111303/https://www.studmed.ru/granatkin-va-ilin-sv-sost-spravochnik-po-futbolu-pervenstvo-sssr-1950-g-ii-krug_7f0f409dc3d.html|archive-date=2021-04-18}}
{{Refend}}

== პერიოდიკა ==  
{{Refbegin}}
* {{სტატია
 |ავტორი = 
 |სათაური = თბილისის „დინამომ“ გააუმჯობესა თამაში
 |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/176373/1/Lelo_1950_N20.pdf
 |ენა = 
 |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] 
 |სახეობა = 
 |წელი = 19 მაისი, 1950
 |ტომი = 
 |ნომერი = 20 (408)
 |გვერდები = 3
 |doi = 
 |issn = 
}}
{{Refend}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{Refbegin}}
* [https://web.archive.org/web/20210919164555/https://fcdinamo.ge/ge/news?n=102519 თბილისის „დინამოს“ ოფიციალური საიტი]
* [https://web.archive.org/web/20211011011402/http://geocinema.ge//ka/persons/2700 მიხეილ ჯოჯუა (უფროსი)] — [[ეროვნული ფილმოგრაფია]]

{| style=&quot;color: black;&quot;
|-
| style=&quot;width: 250px; background-color:Lavender |&lt;center&gt;'''თემატური საიტები'''&lt;/center&gt; || style=&quot;background: white;&quot;| [https://web.archive.org/web/20201205212131/http://www.dinamo-tbilisi.ru/personalii/igroki/igroki-na-d/dzhodzhua-mixail-evtimovich/ dinamo-tbilisi.ru] · [http://footballfacts.ru/players/106064 FootballFacts.ru]
|}

{| style=&quot;color: black;&quot;
|-
| style=&quot;width: 250px; background-color:Lavender |&lt;center&gt;'''ლექსიკონები და ენციკლოპედიები'''&lt;/center&gt; || style=&quot;background: white;&quot;|[http://www.nplg.gov.ge/athletes/ka/00001039/ ბიოგრაფიული ლექსიკონი]
|}

{| style=&quot;color: black;&quot;
|-
| style=&quot;width: 250px; background-color:Lavender |&lt;center&gt;'''ფოტოარქივი'''&lt;/center&gt; || style=&quot;background: white;&quot;|[http://dspace.nplg.gov.ge/simple-search?location=%2F&amp;query=მიხეილ+ჯოჯუა ციფრული ფოტომატიანე „ივერიელი“] 
|}

{| style=&quot;color: black;&quot;
|-
| style=&quot;width: 250px; background-color:Lavender |&lt;center&gt;'''ვიდეო'''&lt;/center&gt; || style=&quot;background: white;&quot;|[http://www.youtube.com/watch?v=Or4XUynnf0g YouTube · ინტერვიუ მიხეილ ჯოჯუასთან] 
|}
{{refend}}

==კომენტარები==
{{Reflist|group=კომ.}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო|2}}

{{DEFAULTSORT:ჯოჯუა, მიხეილ}}
[[კატეგორია:თბილისში დაბადებულები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1925]]
[[კატეგორია:დაბადებული 30 დეკემბერი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 2018]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 23 სექტემბერი]]
[[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები]]
[[კატეგორია:ჯოჯუები|მ]]
[[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის ოსტატები]]</text>
      <sha1>ibp3bg1ajgnhr341ucad9b57477ve45</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნასიბა აბდულაევა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>465387</id>
    <revision>
      <id>5427449</id>
      <parentid>4910339</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:16:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427449</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5907" sha1="e2lzsao7l8jagbp2kwxfn8htyp6218v" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუსიკოსი
|სახელი = ნასიბა აბდულაევა
|ორიგინალური სახელი=
|სურათი = 
|ლანდშაფტი =  
|სათაური = 
|სურათისზომა = 
|ფონი = solo_singer
|ნამდვილისახელი  = 
|მეტსახელი =
|დაიბადა = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1961|11|15}}
|დაბადების ადგილი = [[სამარყანდი]], [[უზბეკეთის სსრ]], [[სსრკ]]
|გარდ = [[სპარსული ენა|სპარსული]], [[უზბეკური ენა|უზბეკური]]
|გარდ ადგილი =
|წარმოშობა = 
|ინსტრუმენტი = ვოკალი
|ჟანრი = [[პოპ-მუსიკა]]
|საქმიანობა = მომღერალი
|აქტიურობის წლები    =  1980-დღემდე
|ლეიბლი = 
|ასოციაციები = 
|საიტი = 
|წევრები = 
|ყოფილი წევრები  = 
|აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = 
|ჯილდოები =
}}

'''ნასიბა აბდულაევა'''  ({{lang-az|Nəsibə Məlik qızı Yarməhəmmədova}}; დ.[[15 ნოემბერი]], [[1961]], [[სამარყანდი]], [[უზბეკეთის სსრ]], [[სსრკ]]) — [[უზბეკეთი|უზბეკი]] მომღერალი, უზბეკეთის სახალხო არტისტი (1993).&lt;ref name=&quot;Nasiba Abdullaeva hayoti va ijodi haqida&quot;&gt;[http://www.youtube.com/user/UzbekNewYorkTV?feature=watch UzTV New York, Inc. - New Cultural Entertainment Channel]: [http://www.youtube.com/watch?v=c-l6Y3Xn6lY Nasiba Abdullaeva hayoti va ijodi haqida] (უზბ.)&lt;/ref&gt;

==ცხოვრება==
ნასიბა აბდულაევა დაიბადა [[1961]] წლის [[11 ნოემბერი|11 ნოემბერს]], [[უზბეკეთის სსრ]]-ის სამარყანდის რაიონის ადმინისტრაციულ ცენტრში, ქალაქ [[სამარყანდი]]ს ბოგიშამოლის სამეზობლოში.&lt;ref name=&quot;Насиба, чарующая мир&quot;&gt;Yasni.ru — Информация по имени: Личности: [http://www.yasni.ru/ext.php?url=http%3A%2F%2Fwww.uza.uz%2Fphoto%2Fpersonalities%2Fabdullaeva%2F&amp;name=%D0%9D%D0%B0%D1%81%D0%B8%D0%B1%D0%B0+%D0%90%D0%B1%D0%B4%D1%83%D0%BB%D0%BB%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B0&amp;cat=other&amp;showads=1 Насиба, чарующая мир]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}-Автор: Рустам Шагаев&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://nasibaabdullaeva.com/about-me/ |title=Биография |author= |date= |work= |publisher=Официальный сайт |accessdate=2015-11-15 |language=ru |archiveurl=https://archive.today/20151114195405/http://nasibaabdullaeva.com/about-me/ |archivedate=2015-11-14 }}.&lt;/ref&gt; მისი დედა, ხალჩუჩუკ ხალიმაკულოვა, წარმოშობით [[ტაჯიკები|ტაჯიკია]], მამა მალიქ იარმაჰმადოვი, წარმოშობით [[ირანელები|ირანელია]]. ნასიბა აბდულაევა მამამისს ეთნიკურად სპარსელად თვლის. 

1980 წელს დაქორწინდა აზერბაიჯანელ გიტარისტზე, ელდარ აბდულაევზე. ამ ქორწინებიდან მას ორი ვაჟი ჰყავს:&lt;ref name=&quot;Nəsibə Abdullayeva: Həyat yoldaşım məndən 15 yaş kiçikdir &quot;&gt;Lent.az — İnformasiya agentliyi: [https://web.archive.org/web/20151115014140/http://news.lent.az/news/6414 Nəsibə Abdullayeva: &quot;Həyat yoldaşım məndən 15 yaş kiçikdir&quot;]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Nəsibə Abdullayeva özündən yaşca kiçik olan həyat yoldaşı ilə yaşamır&quot;&gt;ANS TV: [https://archive.today/20130628103636/http://anspress.com/index.php?a=2&amp;lng=az&amp;nid=8167 Nəsibə Abdullayeva özündən yaşca kiçik olan həyat yoldaşı ilə yaşamır]&lt;/ref&gt; ანვარ აბდულაევი და აქბერ აბდუალევი.

== ფილმოგრაფია ==
{| class = &quot;wikitable sortable&quot;
|-
! წელი
! ფილმი
! როლი
! შენიშვნები
|-
| 1989|| „ნასიბა“ || ნასიბა აბდულაევა || კამეო
|-
| 1995|| „Yulduzingni ber osmon (დამიბრუნე ჩემი ვასკვლავი)“ || მალიკა || ვოკალი
|-
| 2003|| „მუნის ონამი“|| ნასიბა აბდულაევა || კამეო
|-
| 2006|| „მკვლელობა“ || ||
|-
| 2008|| „მადაგასკარი 2: გაქცევა აფრიკაში“ || ფლორი || გახმოვანება
|}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:აბდულაევა, ნასიბა}}
[[კატეგორია:დაბადებული 15 ნოემბერი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1961]]
[[კატეგორია:უზბეკი მომღერლები]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]</text>
      <sha1>e2lzsao7l8jagbp2kwxfn8htyp6218v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონარქიზმი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>469245</id>
    <revision>
      <id>5427103</id>
      <parentid>4738961</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:15:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427103</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="39206" sha1="ei53txp79hc4nq5e3w47fnj5664r22y" xml:space="preserve">'''მონარქიზმი''' —  [[მონარქია|მონარქიული]] სისტემის ან მონარქიული მმართველობის მხარდაჭერა.&lt;ref&gt;Webster's Encyclopedic Unabridged Dictionary of the English Language, 1989 edition, p. 924.&lt;/ref&gt; '''მონარქისტი''' არის ადამიანი, რომელიც მხარს უჭერს ისეთ მონარქიულ მთავრობის ფორმას, რომელშიც მონარქს არ გააჩნია რაიმე რეალური გავლენა, ხოლო ადამიანი რომელიც აბსოლუტურ მონარქიას ემხრობა [[როიალისტი]] ეწოდება. ადამიანი რომელიც ეწინააღმდეგება ყველა ტიპის მონარქიას, მოიხსენიება როგორც [[რესპუბლიკელი (რეპუბლიკანიზმი)|რეპუბლიკანისტი]].

==ისტორია==
მონარქიული მმართველობა არის ერთ-ერთი უძველესი პოლიტიკური ინსტიტუციაა.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Sumerian King List|url=http://gizidda.altervista.org/ebooks/Sumerian-King-List-chronology.pdf|accessdate=7 April 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20131110222343/http://gizidda.altervista.org/ebooks/Sumerian-King-List-chronology.pdf|archive-date=10 November 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131110222343/http://gizidda.altervista.org/ebooks/Sumerian-King-List-chronology.pdf|archivedate=10 ნოემბერი 2013}}&lt;/ref&gt; მონარქია ხშირად ლეგიტიმაციად იყენებდა უმაღსეს წმინდა ძალებს (ადრეულ თანამედროვე [[ევროპა|ევროპაში]] [[ღმერთის მანდატი|ღმერთის მანდატს]] და [[ჩინეთი|ჩინეთში]] [[სამოთხის მანდატი|სამოთხის მანდატს]]).

[[ინგლისის სამეფო|ინგლისში]], მონარქები ძალაუფლებას ახვა თანამდებობედინაც იღებდნენ. [[1215]] წელს, დიდებულების ჯგუფმა, მეფე [[ჯონ უმიწაწყლო|ჯონ უმიწაწყლოს]] აიძულეს ხელი მოეწერა [[თავისუფლების დიდი ქარტია|თავისუფლების დიდ ქარტიაზე]], რომელმაც მეფის ბარონებს მისცა გარკვეული თავისუფლებები და დაადგინა რომ მეფის ძალები აი იყო აბსოლუტური. [[1687]]-[[1688]] წლებში, [[სახელოვანი რევოლუცია|სახელოვანმა რევოლუციამ]] და [[ჯეიმზ II (ინგლისი)|ჯეიმზ II]]-ის ტახტიდან ჩამოგდებამ, ინგლისში კონსტიტუციური მონარქიის პრინციპედი განაწესა, რომლებიც შემდგომში [[ჯონ ლოკი|ჯონ ლოკმა]] და სხვა ფილოსოფოსებმა დახვეწეს. თუმცა, [[აბსოლუტური მონარქია]], რომელიც [[ტომას ჰობზი|ტომას ჰობზმა]] გაამართლა წინგ ''„[[ლევიათანი (წიგნი)|ლევიათანში]]“'' [[1651]] წელს, კვლავ მთავარ ინსტიტუციად დარჩა მთელ დანარჩენ მსოფლიოში. [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნეში]], [[ვოლტერი|ვოლტერმა]] და სხვა ფილოსოფესებმა წინ [[განათლებული აბსოლუტიზმი]] წამოწიეს, რომელიც დადებითან მიიღეს [[იოზეფ II (სრი)|საღვთო რომის იმპერატორმა იოზეფ II]]-მ და [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის]] [[ეკატერინე II|იმპერატრიცა ეკატერინე II]].

[[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] ბოლოს [[ამერიკის რევოლუცია|ამერიკის]] და [[საფრანგეთის რევოლუცია|საფრანგეთის რევოლუციები]] დამატებითი ნაბიჯები იყო ევროპის მონარქიების დასასუსტებლად. [[1848]] წელს დაიწყო [[1848 წლის რევოლუციები|რევოლუციების ტალღა]] უკვე კონტინენტური ევროპული მონარქიების წინააღმდეგ.

[[პირველი მსოფლიო ომი|პირველმა მსოდლიო ომმა]] და მისმა შედეგმა [[ევროპა|ევროპაში]] სამი უდიდესი მონარქიების დასასრული გამოიწვია: [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] [[რომანოვების დინასტია]], [[გერმანიის იმპერია|გერმანიის იმპერიის]] [[ჰოენცოლერნების დინასტია]], ყველა [[გერმანული მონარქიები|გერმანულ მონარქიასთან]] ერთად და [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია|ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის]] [[ჰაბსბურგების დინასტია]].

[[უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკა (1919)|უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკის]] აღზევებამ [[1919]] წელს გამოიწვია მონარქიის მიმართ მხარდაჭერის გაზრდა. თუმცა უნგრელმა მონარქისტებმა ვერ მოახერხეს დაებრუნებინათ მეფე სახელმწიფოს მმართველად და შეჯერდნენ [[რეგენტი|რეგენტ]], ადმირალ [[მიკლოშ ჰორტი|მიკლოს ჰორიტიზე]], რომლსაც უნდა წარმოედგინა უნგრული მონარქია ნამდვილი მეფის ტახტზე დაბრუნებამდე. ჰორტი რეგენტი [[1920]]-[[1944]] წლებში იყო. მსგავსად, [[ფრანსისკო ფრანკო|ფრანცისკო ფრანკოს]] რეჟიმმა [[1938]] წელს, რეალური მონარქის გარეშე, [[ესპანეთი|ესპანეთში]] მონარქიის აღდგენა გამოაცხადა. [[1920-იანები|1920-იან]] წლებში, [[გერმანია|გერმანიაში]] მონარქისტები შეიკრიბნენ [[გერმანიის ნაციონალისტურ სახალხო პარტია|გერმანიის ნაციონალისტურ სახალხო პარტიაში]], და მოითხოვეს [[ჰოენცოლერნების დინასტია|ჰოენცოლერნების დინასტიის]] გერმანიის ტახტზე დაბრუნებაზე და [[ვაიმარის რესპუბლიკა|ვაიმარის რესპუბლიკის]] გაუქმება. პარტიამ დიდი მხარდაჭერა შეინარჩუნა [[1930-იანები|1930-იანებამდე]], როდესაც მოხდა [[ნაცისტური პარტია|ნაცისტური პარტიის]] აღზევება. 

[[აღმოსავლეთ ევროპა|აღმოსავლეთ ევროპაში]] [[სოციალიზმი|სოციალიზმის]] გამოჩენასთან ართად, გადარჩენილი მონარქიები: [[რუმინეთის სამეფო]], [[უნგრეთის სამეფო]], [[ალბანეთის სამეფო]], [[ბულგარეთის სამეფო]] და [[იუგოსლავიის სამეფო]], ყველა მათგანი [[1947]] წლისათვის უკვე ჩანაცვლებული იქნა [[სოციალისტური რესპუბლიკა|სოციალისტური რესპუბლიკებით]].

[[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულების შემდეგ, [[იტალია|იტალიაში]] განახლდა რესპუბლიკელების და მონარქისტების მეტოქეობა, ჩატარდა რეფერენდუმი უნდა დარჩენილიყო თუ არა იტალია მონარქიად, სადაც რესპუბლიკელებმა გაიმარჯვეს და ჩამოყალიბდა თანამედროვე [[იტალიის რესპუბლიკა]].

==მიმდინარე მონარქიები==
დღევანდელ დღეს მონარქიების უმეტესობა [[კონსტიტუციური მონარქია|კონსტიტუციურია]], როგორც [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოსა]] და [[ესპანეთი|ესპანეთში]]. კონსტიტუციური მონარქიების უმეტესობაში მონარქს მხოლოდ სიმბორული ძალა გააჩნია, თუმცა ზოგ კონსტიტუციურ მონარქიაში, მონარქიმნიშვნელოვან როლს თამაშობს პოლიტიკურ საქმეებში. მაგალითად, [[ტაილანდი|ტაილანდში]] მეფე [[პუმიპონ ადულიადეტი]], რომელიც [[1946]]-[[2016]] წლებში იყო მეფე, მნიშვნელოვან როლს თამაშობდა სახელმწიფოს პოლიტიკური გეგმების ჩამოყალიბებასა და სხვადასხვა სამხედრო გადატრიალებების დაგეგმვებში. ანალოგიურად [[მაროკო|მაროკოში]], მეფე [[მუჰამედ VI]]-ს აქვს გარკვეული, მაგრამ არა აბსოლუტური ძალაუფლება.

[[ლიხტენშტაინი]] არის [[დემოკრატია|დემოკრატიული]] სახელმწიფო, სადაც მოსახლეობა ნებაყოფლობით აძლევს მეტ ძალაუფლებას [[მონარქია|მონარქიას]] ბოლო წლებში. 

[[აბსოლუტური მონარქია|აბსოლუტური მონარქიები]] ძირითადად გვხვდება ნავთობ მწარმოებელი არაბეთის [[ისლამური მონარქიები|ისლამურ მონარქიებში]] როგორებიცაა: [[საუდის არაბეთი]], [[ბაჰრეინი]], [[კატარი]], [[ომანი]] და [[არაბთა გაერთიანებული საამიროები]].

==მონარქიზმის გამართლებები==
[[აბსოლუტური მონარქია]] დგას [[ანარქია|ანარქიის]], [[ლიბერალიზმი|ლიბერალიზმის]] [[კომუნიზმი|კომუნიზმის]] და [[განმანათლებლობა|განმანათლებლობის]] წინააღმდეგ.

[[ოტო ფონ ჰაბსბურგი |ოტო ფონ ჰაბსბურგი]] მხარს უჭერდა [[კონსტიტუციური მონარქია|კონსტიტუციური მონარქიის]] ფორმას რომელიც დაფუძნებული იქნებოდა უზენაესი სასამართლოს უპირველესობაზე, პოზიციის მემკვიდრეობითი გადაცემით და ტრიბუნალის შუამდგომლობით.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20010210220645/http://home1.gte.net/eskandar/ottohabsburg.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Otto von Habsburg [http://www.worldfreeinternet.us/archive/arc15.htm &quot;Monarchy or Republic?&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190504133637/http://www.worldfreeinternet.us/archive/arc15.htm |date=2019-05-04 }}. (&quot;Excerpted from The Conservative Tradition in European Thought, Copyright 1970 by Educational Resources Corporation.&quot;)&lt;/ref&gt;

===ნეოპარტიზანული სახელმწიფოს მეტაური და გამაერთიანებელი ძალა===
ბრიტანელი პოლიტიკის მეცნიერი ვერონ ბოგდანორი მონარქიას ამართლებს იმ იდეათ, რომ ის სახელმწიფოს აძლევს ლიდერს რომელიც დამოუკიდებელია მთავრობის მეთაურისაგან და სახელმწიფოს ყველას მოქალაქეს აძლევს საუკეთესო წარმომადგენლობას ქვეყნის საგარეო და საშინაო საქმეებში.&lt;ref name=Bogdanor&gt;{{cite web |title=The Guardian has got it wrong |url=https://www.theguardian.com/uk/2000/dec/06/monarchy.comment8 |first=Vernon |last=Bogdanor |website=The Guardian |date=6 December 2000}}&lt;/ref&gt; ბოგდანორი ასევე ამბობს რომ მონარქიას მაგაერთიანებლის როლის თამაში შეუძლია მულტირთნიკურ სახელმწიფოებში, „ბელგიაში მეფე არის ერთადერთი ბელგიელი, როდესაც ყველა დანარჩენი ან ფლემინგელი ან ვალონიელია და ასევე ბრიტანეთის მონაქქი ეკუთნის დიდი ბრიტანეთის ყველა სახელმწიფოს (ინგლისი, უელსი, შოტლანდია და ჩრდილოეთ ირლანდია) და არა რომელიმე კონკრეტულ მათგანს.&lt;ref name=Bogdanor/&gt;

===თავისუფლების უსაფრთხოება===
[[მონარქისტთა საერთაშორისო ლიგა]], რომელიც [[1943]] წელს დაფუძნდა, ყოველთვის უწევდა პოპულარიზაციას მონარქიას, იმ ბაზისზე რომ მონარქია აძლიერებს თავისუფლებას და თავისუფლებისაკენ სწრაფვას, როგორც [[დემოკრატია]]ში ასევე [[ტირანია]]ში, რადგანაც მონარქია არ არის დამოკიდებული პოლიტიკოსებზე.

[[ბრიტანელი|ბრიტანელ]]-[[ამერიკელი]] [[ლიბერტარიანიზმი|ლიბერტარიანელი]] მწერლის [[მათიუ ფენეი]]ს აზრით, ევროპის [[კონსტიტუციური მონარქია|კონსტიტუციური მონარქიები]] „საკუთარ სახელმწიფოებს აარიდეს პოლიტიკური ექსტრიმები  როგორებიცაა ფაშიზმი, კომუნიზმი და სამხედრო დიქტატურები; „ნაწილობრივ იმიტომ რომ მონარქები უზრუნველყოფენ პოპულისტი პოლიტიკოსების სურვილების და გეგმების ასრულებას“ კულტურების და ტრადიციების წარმოდგენის დამსახურებით&lt;ref name=Feeney&gt;{{cite web |title=The Benefits of Monarchy |url=http://reason.com/archives/2013/07/25/the-benefits-of-monarchy |first=Matthew |last=Feeney |website=Reason magazine |date=July 25, 2013}}&lt;/ref&gt; ფენეი ასევე ამტიცებს რომ „ევროპის მონარქიები, როგორებიცაა [[დანია]], [[ბელგია]], [[შვედეთი]], [[ნიდერლანდები]], [[ნორვეგია]] და [[დიდი ბრიტანეთი]], არიან მსოფლიოს ყველაზე სტაბილური, თავისუფალი და წარმატებული სახელმწიფოები“.&lt;ref name=Feeney/&gt;

===ადამიანის სწრაფვა იერარქიისაკენ===
[[1943]] წელს, გაზეთ ''[[The Spectator]]''-ის ესე, &quot;თანასწორობაში&quot;, [[ბრიტანელი]] [[მწერალი|მწერალმა]] [[კლაივ ლუისი|კლაივ ლუისმა]] გააკრიტიკა [[ეგალიტარიზმი]] და მისი სწრაფვა მონარქიის გაუქმებისაკე, ადამიანის ბუნებრივი სწრაფვის საპირისპიროდ, „სადაც ადამიანს ეკრძალება თაყვანი სცეს მეფეს, ის თაყვანს სცემს მილიონერებს, ათლეტებს, ფილმების ვარსკვლავებს ან თუნდაც ცნობილ განგსტერებს და მეძავებს. სულიერი ბუნება, ფიზიკურის მსგავსად, ყოველთვის მოძებნის გზას დაკმაყოფილდეს; არ მისცე მას საკვები და საწამლავის ჭამას დაიწყებს.“&lt;ref&gt;{{cite web |title=Equality |url=http://archive.spectator.co.uk/article/27th-august-1943/8/equality |author=C.S. Lewis |website=The Spectator |date=26 August 1943|author-link=C.S. Lewis }}&lt;/ref&gt;

==მხარდაჭერა მონარქიების აღდგენის მიმართ==
შემდეგი სია გვიჩვენებს, გამოკითხვის შემდეგებს, სახელმწიფოების მოსახლეობის აზრის შესახებ, უკვე გაუქმებული მონარქიების აღდგენასთან დაკავშირებით.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:right&quot;
|-
!სახელმწიფო!! გამომკითხველი ფირმა/წყარო!!გამოკითხულების რაოდენობა !! მხარდაჭერების პროცენტული რაოდენობა !! გამოკითხვის ჩატარების თარიღი !!class=&quot;unsortable&quot;| სქოლიო.
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|ბრაზილია}}
| Circle Monárquico Brasileiro
| 188
| 32%
| 2019 წლის სექტემბერი
| &lt;ref&gt;{{cite web|title=CMB Pesquisa de conhecimento e opinião pública|url=https://documentcloud.adobe.com/link/track?uri=urn%3Aaaid%3Ascds%3AUS%3A70a01065-d135-46bf-a04a-589820ee0e69|date=27 September 2019|access-date=16 February 2020| language=Portuguese}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|ხორვატია}}
| Consilium Regium Croaticum
| 1,759
| 41%
| 2019 წელი
| &lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.thedubrovniktimes.com/news/croatia/item/6099-two-fifths-of-croatians-want-a-return-to-the-monarchy|title=Two-fifths of Croatians want a return to the monarchy|accessdate=26 January 2019|website=www.thedubrovniktimes.com|publisher=The Dubrovnik Times|last=Thomas|first=Mark|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|ჩეხეთი}}
|SC&amp;C Market Research
|
| 13%
| 2018 წელი
|&lt;ref&gt;{{cite news |title=Průzkum ke 100 rokům od vzniku Československa: kdyby se monarchie nerozpadla, měli bychom se lépe nebo stejně |url=https://www.irozhlas.cz/zpravy-domov/ceskoslovensko-28-rijen-1918-100-let-prvni-republika_1810031330_ako |accessdate=3 December 2018 |work=iROZHLAS |language=cs}}&lt;/ref&gt;
|-
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|საფრანგეთი}}
| BVA Group
| 953
| 17%
| 2007 წლის მარტი
|&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://staticswww.bva-group.com/wp-content/uploads/2017/02/fichier_bva_pour_lalliance_royale_-_les_francais_et_la_monarchiefe87e.pdf |publisher=BVA |accessdate=3 December 2018 |title=BVA Group - Société d'études et conseil |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190320210700/https://staticswww.bva-group.com/wp-content/uploads/2017/02/fichier_bva_pour_lalliance_royale_-_les_francais_et_la_monarchiefe87e.pdf |archivedate=20 მარტი 2019 }}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|გერმანია}}
| [[YouGov]]
| 1,041 
| 16%
| 2016 წლის აპრილი
|&lt;ref&gt;{{cite news|title=König(in) von Deutschland: Jeder Sechste wäre dafür|url=https://yougov.de/news/2016/04/13/konig-von-deutschland-jeder-sechste-ware-dafur/|language=de|first=Matthias|last=Schmidt|accessdate=20 April 2020|website=yougov.de|publisher=YouGov|date=13 April 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200804055517/https://yougov.de/news/2016/04/13/konig-von-deutschland-jeder-sechste-ware-dafur/|archivedate=4 აგვისტო 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|საქართველო}}
| Doctrina 
| 560
| 30%
| 2015 წლის ივლისი 
|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://eurasianet.org/georgia-five-year-old-prince-prepares-to-reign|title=Georgia: Five-Year-Old Prince Prepares to Reign|publisher=Eurasianet|website=eurasianet.org|first=Tamar|last=Kikacheishvili|date=17 April 2017|accessdate=20 April 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|საბერძნეთი}}
| Kappa Research 
| 2,040
| 11.6%
| 2007 წლის აპრილი
|&lt;ref&gt;{{cite news |title=Το ΒΗΜΑ onLine - ΠΟΛΙΤΙΚΑ |url=http://tovima.dolnet.gr/print_article.php?e=B&amp;f=15044&amp;m=A04&amp;aa=1 |url-status=dead |accessdate=3 December 2018 |date=25 April 2007 |language=greek |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070425203217/http://tovima.dolnet.gr/print_article.php?e=B&amp;f=15044&amp;m=A04&amp;aa=1 |archivedate=25 აპრილი 2007 }}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|იტალია}}
| Piepoli institute
| 
| 15%
| 2018 წელი
| &lt;ref&gt;{{cite news |title=Emanule Filiberto: &quot;Politici? Sono dei parac***&quot;&quot;. Occhio, il Savoia vuole fare il re |url=https://www.liberoquotidiano.it/news/personaggi/13359754/emanuele-filiberto-savoia-partito-monarchico-15-per-cento-sondaggio-piepoli.html |accessdate=3 December 2018 |language=it}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|ნეპალი}}
| Interdisciplinary Analysts
| 3,000
| 49%
| 2008 წლის იანვარი 
|&lt;ref&gt;{{cite news |publisher=NY Times |title=In Nepal, Long-Lived Monarchy Fades From View |url=https://www.nytimes.com/2008/04/03/world/asia/03nepal.html |accessdate=31 December 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|პორტუგალია}}
|Correio da Manha
|
|15.6%
|2004 წელი
|&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Almeida |first1=Henrique |title=Portugal royal says monarchy still tops republic |url=https://www.reuters.com/article/us-portugal-king/portugal-royal-says-monarchy-still-tops-republic-idUSL0917595020070709 |accessdate=3 December 2018 |work=Reuters}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|რუმინეთი}}
| Institutul Roman pentru Evaluare si Strategie
| 1,073 
|21%
|2016 წლის მარტი
|&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Victor|first1=Lupu|title=Only 21 pc of Romanians want monarchy|url=https://www.romaniajournal.ro/society-people/only-21-pc-of-romanians-want-monarchy/|publisher=Romania Journal|accessdate=20 April 2020|date=25 April 2016|work=www.romaniajournal.com}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot;|{{დროშა|რუსეთი}}
| [[რუსეთის ხალხის აზრის გამოკვლევის ცენტრი]] 
| ~1,800
| 6%
| 2017 წლის მარტი 
| &lt;ref&gt;{{cite news|title=Democracy tops list of political systems preferred by Russians|url=https://www.rt.com/russia/381968-democracy-tops-list-of-political/|accessdate=20 April 2020|website=www.rt.com|publisher=RT|date=14 April 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iz.ru/news/672922|title=Россияне против монархии|first=Angelina|last=Galanina|date=23 March 2017|accessdate=20 April 2020|work=Izvestia|language=ru|publisher=National Media Group}}&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |{{დროშა|სერბეთი}}
| SAS-ის სადაზვევო სამსახური 
| 1,615 
| 39.7%
| 2013 წლის აპრილი
| &lt;ref&gt;{{cite news |publisher=b92 |title=39 percent of Serbians in favor of monarchy, poll shows |url=https://www.b92.net/eng/news/society.php?yyyy=2013&amp;mm=05&amp;dd=10&amp;nav_id=86102|accessdate=31 December 2019|author=Danas}}&lt;/ref&gt;
|}

==მონარქისტები==

===ამერიკელები===
* [[ჩარლზ კოლუმბი]] (დ. 1960)&lt;ref&gt;{{cite book|title=Star-Spangled Crown: A Simple Guide to the American Monarchy|url=https://archive.org/details/starspangledcrow0000coul|publisher=Tumblar House|year=2016|isbn=978-1-9443-3905-0|last=Coulombe|first=Charles A.}}&lt;/ref&gt;

===ავსტრალიელები===
* [[ჟოან სუთერლენდი]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.abc.net.au/pm/content/2005/s1539160.htm|title=Sounds of Summer: Dame Joan Sutherland|publisher=Australian Broadcasting Corporation|date=2 January 2006|accessdate=18 April 2019|work=PM}}&lt;/ref&gt; (დ. 1926 – გ.2010)
* [[ტონი აბოტი]]&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/10293028/Ten-things-you-didnt-know-about-Tony-Abbott.html|last=Pearlman|first=Johnathan|title=Ten things you didn't know about Tony Abbott|work=telegraph.co.uk|publisher=Telegraph Media Group Limited|date=7 September 2013|accessdate=19 Nov 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=AbMir&gt;{{cite book|title=Abbott's Gambit: The 2013 Australian Federal Election|last1=Johnson|first1=Carol|last2=Wanna|first2=John|last3=Lee|first3=Hsu-Ann|publisher=ANU Press|year=2015|isbn=978-1-9250-2209-4|page=281}}&lt;/ref&gt; (დ. 1957)
* [[სოფი მირაბელა]]&lt;ref name=AbMir/&gt; (დ. 1968)
*[[სქოთ მორისონ]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.smh.com.au/world/europe/australia-s-position-on-a-republic-untenable-queen-elizabeth-ii-believes-20181017-p50a2x.html|title=Australia's position on a republic untenable: Queen 'believes'|last=Bourke|first=Latika|date=2018-10-17|website=The Sydney Morning Herald|language=en|access-date=2019-08-31}}&lt;/ref&gt; (დ. 1968)

===ავსტრიელები===
* [[ჯორჰ ფონ ტრაპი]]&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Last Empress: The Life and Times of Zita of Austria-Hungary, 1892-1989|page=289|first=Brook-Shepherd|last=Gordon|year=1991|publisher=HarperCollins|isbn=0-0021-5861-2}}&lt;/ref&gt; (დ. 1880 – გ. 1947)
* [[იოზეფ როთი ]]&lt;ref&gt;{{cite book|title=Understanding Joseph Roth|url=https://archive.org/details/josephroth0000sidn|last=Rosenfeld|first=Sidney|page=[https://archive.org/details/josephroth0000sidn/page/n78 55]|year=2001|publisher=University of South Carolina Press|isbn=1-5700-3398-6}}&lt;/ref&gt; (დ. 1894– გ. 1939)
* [[ერიკ ფონ ჰუენელტ-ლედინი]]&lt;ref&gt;{{cite journal|last1=von Kuehnelt-Leddihn|first=Erik|year=2001|title=Monarchy and War|journal=Journal of Libertarian Studies|volume=15|issue=1|pages=1–41|access-date=18 April 2019|url=https://mises.org/library/monarchy-and-war-0}}&lt;/ref&gt; (დ. 1909 – გ. 1999)
* [[ერნესტ ფუჩსი]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kurier.at/kultur/ernst-fuchs-posthum-als-monarchist-geoutet/280.754.340|title=Ernst Fuchs posthum als Monarchist geoutet|language=German|work=Kurier.at|publisher=Funke Mediengruppe|date=16 August 2017|accessdate=18 April 2019}}&lt;/ref&gt; (დ. 1930 – გ. 2015)
* [[ალექსანდერ ტსჩუგელი]] (დ. 1993)

===ბელგიელები===
* [[ჰერჯი]] (დ. 1903 – გ. 1983)

===ბრიტანელები===
* [[უინსტონ ჩერჩილი]] (დ. 1874 – გ. 1965)
* [[აგანტა კრსისტი]] (დ. 1890 – გ. 1976)
* [[ჯონ რონალდ რუელ ტოლკინი]]&lt;ref&gt;''Letters'', no. 52, to Christopher Tolkien, 29 November 1943&lt;/ref&gt; (დ. 1892 – გ. 1973)
* [[კლაივ ლუისი]] (დ. 1898 – გ. 1963)
* [[ჰაროლდ უილსონი]]  (დ. 1916 – გ. 1995)
* [[რერენჯი უორსთოუნი ]] (დ. 1923)
* [[მერი უორნოკი]] (დ. 1924 - გ.2019)
* [[ბეტი ბოოტროლდი]] (დ. 1929)
* [[ჟოან კოლინსი]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.film-news.co.uk/show-news.asp?H=Joan-Collins-so-happy-with-husband&amp;nItemID=9362|title=Joan Collins so happy with husband|publisher=Film-News.co.uk|date=4 February 2010|accessdate=31 October 2012}}&lt;/ref&gt; (დ. 1933)
* [[ალენ ბენეთი]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.independent.co.uk/news/uk/this-britain/sir-alan-oh-no-itd-be-like-wearing-a-suit-every-day-1693491.html|title=Sir Alan? Oh no, it'd be like wearing a suit every day|publisher=The Independent|date=31 May 2009|accessdate=5 May 2019}}&lt;/ref&gt; (დ. 1933)
* [[ჯიდი დენჩი]]&lt;ref&gt;Expressed support for the British monarchy in the TV series Royalty A-Z (2002). Narrator of The Royal Story.&lt;/ref&gt; (დ. 1934)
* [[ჯულია ანდრიუსი ]] (დ. 1935)
* [[ნიკოლაი ტოლსტოი]]&lt;ref&gt;{{cite book|title=Leadership Unplugged|first1=J.|last1=Moore|first2=S.|last2=Sonsino|publisher=Springer|page=71|year=2003|isbn=0-2305-9643-6}}&lt;/ref&gt; (დ. 1935)
* [[ფრიდრიხ ფორსითი]] (დ. 1938)
* [[ტომ ჯონსი (მომღერალი)]] (დ. 1940)
* [[პოლ მაკარტნი]] (დ. 1942)
* [[ვენორ ბოგდანორი ]] (დ. 1943)
* [[ჯონ მეიორი]]&lt;ref&gt;&quot;The monarchy remains the most powerful symbol of one unified nation.&quot; (2002).&lt;/ref&gt; (დ. 1943)
* [[საიმონ ბლაქბარნი]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prospectmagazine.co.uk/magazine/prospect-monarchy-special|title=Long live the Queen?|access-date=22 April 2019}}&lt;/ref&gt; (დ. 1944) 
* [[როჯერ სკრუტონი]] (დ. 1944 - გ. 2020)
* [[ედუინა კური]] (დ. 1946)
* [[უილიამ შაუკროსი]] (დ. 1946)
* [[ელტონ ჯონი]] (დ. 1947)
* [[ჯერემი აირონსი]] (დ. 1948)
* [[ტონი ბლერი]]&lt;ref&gt;&quot;A lot of people of my generation have decided in part because of how important a unifier for the country the Queen has been that actually [the monarchy] is a better system - rationally.&quot; (2002)&lt;/ref&gt; (დ. 1953)
* [[ანთონი შელდონი]] (დ. 1953)
* [[ალექს სალმონდი]] (დ. 1954)
* [[იან ბოთჰემი]]&lt;ref&gt;&quot;The monarchy stands for everything that I love and I feel proud to be British. Yes, I am a royalist.&quot; (2007)&lt;/ref&gt; (დ. 1955)
* [[ტერეზა მეი]] (დ. 1956)
* [[სტეფენ ფრაი]]&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2017/06/30/opinion/fourth-of-july-stephen-fry.html|title=Happy Birthday, America. One Small Suggestion ...|access-date=18 April 2019|newspaper=The New York Times|date=2017-06-30|last1=Fry|first1=Stephen}}&lt;/ref&gt; (დ. 1957)
* [[რუპერტ ევერეთი]]&lt;ref&gt;{{Cite web|title = Patrons {{!}} British Monarchist Society and Foundation|url = http://bmsf.org.uk/about-us/patrons/|website = bmsf.org.uk|accessdate = 2015-09-02|archiveurl = https://web.archive.org/web/20150905080721/http://bmsf.org.uk/about-us/patrons/|archivedate = 2015-09-05}}&lt;/ref&gt; (დ. 1959)
* [[ბორის ჯონსონი]] (დ. 1964)
* [[რეიჩელ ჯონსონი]]&lt;ref&gt;Referred to herself as a Monarchist on the debate show The Pledge (2016).&lt;/ref&gt; (დ. 1965)
* [[დეივიდ კამერონი]]&lt;ref&gt;{{cite book|title=Cameron on Cameron: Conversations with Dylan Jones|last=Jones|first=Dylan|publisher=Fourth Estate|year=2010|isbn=978-0-00-728537-2|url-access=registration|url=https://archive.org/details/camerononcameron0000came}}&lt;/ref&gt; (დ. 1966)
* [[ვიქტროია ბექჰემი]] (დ. 1974)

===ფრანგები===
{{main|მონარქიზმი საფრანგეთში}}
* [[ჰენრი დე გოლი]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.lexpress.fr/actualite/politique/quand-de-gaulle-faisait-discretement-allegeance-a-la-noblesse-francaise_1930390.html|language=French|last=de Laubier|first=Charles|date=29 July 2017|accessdate=18 April 2019|title=Quand de Gaulle faisait discrètement allégeance à la noblesse français|work=L'Express|publisher=Groupe L'Express}}&lt;/ref&gt; (დ. 1848 – გ. 1932)
* [[ჩარლზს მაურასი]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://chnm.gmu.edu/revolution/exhibits/show/liberty--equality--fraternity/item/2951|title=Charles Maurras on the French Revolution · Liberty, Equality, Fraternity|website=Roy Rosenzweig Center for History and New Media|accessdate=19 მაისი 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200106114702/http://chnm.gmu.edu/revolution/exhibits/show/liberty--equality--fraternity/item/2951|archivedate=6 იანვარი 2020}}&lt;/ref&gt; (დ. 1868 - გ. 1952)

===ქართველები===
{{main|მონარქიზმი საქართველოში}}
* [[ილია II]] (დ. 1933)
* [[სალომე ზურაბიშვილი]] (დ. 1952)

===გერმანელები===
* [[ფიედორ ფონ ბოქი]] (დ. 1880 - გ. 1945)
* [[ავგუსტ ფონ მაკენსენი]] (დ. 1849 – გ. 1945)
* [[კარლ ფრიდრიხ გოერდელერი]] (დ. 1884 – გ. 1945)
* [[ფრანც იოზეფ სტრაუსი]] (დ. 1915 - გ. 1988)
* [[ოტო ფონ ბისმარკი]] (დ. 1815 - გ. 1898)

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://www.monarchyinternational.net The Monarchist League]
* [http://internationale.monarchiste.com/ IMC], official site of the [[:fr:Conférence Monarchiste Internationale|International Monarchist Conference]].
* [http://www.sylm.info/ SYLM], Support Your Local Monarch, the independent monarchist community.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}


[[კატეგორია:მონარქიზმი]]</text>
      <sha1>ei53txp79hc4nq5e3w47fnj5664r22y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა</title>
    <ns>4</ns>
    <id>470038</id>
    <revision>
      <id>5427135</id>
      <parentid>5424588</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:05:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <comment>/* სტატუსი დაკარგეს */</comment>
      <origin>5427135</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3180" sha1="otc9170uei25x1r1x4u3pyqsztw0wr6" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/თარგი}}
==რჩეული==&lt;/noinclude&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური !! №
|-
| 2026 წელი || იანვარი || ''[2025 წელს არჩეული] [[ანკარა]]'' || 262
|-
| 2026 წელი || თებერვალი  ||
|-
| 2026 წელი || მარტი   || [[სუკარნო]] || 263
|-
| 2026 წელი || აპრილი   || 
|-
| 2026 წელი || მაისი  ||[[კვამე ნკრუმა]] || 264
|-
| 2026 წელი || ივნისი   || 
|-
| 2026 წელი || ივლისი   || [[სალომე ზურაბიშვილი]] || 265
|-
| 2026 წელი || აგვისტო   ||    || 
|-
| 2026 წელი || სექტემბერი   ||     || 
|-
| 2026 წელი || ოქტომბერი   ||     || 
|-
| 2026 წელი || ნოემბერი   ||    || 
|-
| 2026 წელი || დეკემბერი   ||     || 
|-
|}
&lt;!---
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური
|-
| 2027 წელი || იანვარი ||
|-
| 2027 წელი || თებერვალი  ||
|-
| 2027 წელი || მარტი   || 
|-
| 2027 წელი || აპრილი   || 
|-
| 2027 წელი || მაისი  ||
|-
| 2027 წელი || ივნისი   || 
|-
| 2027 წელი || ივლისი   || 
|-
| 2027 წელი || აგვისტო   || 
|-
| 2027 წელი || სექტემბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ოქტომბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ნოემბერი   ||
|-
| 2027 წელი || დეკემბერი   || 
|-
|}
---&gt;
==სტატუსი დაკარგეს==
#[[მათემატიკა]]
#[[ბათუმი]]
#[[ნოქალაქევი]]
#[[ზემფირა]]
#[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]
#[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]
#[[ანიმე]]
#[[ჰარლემი]]
#[[რომის იმპერია]]

==არქივი==
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2020]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2021]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2022]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2023]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2024]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2025]]&lt;noinclude&gt;
[[კატეგორია:ვიკიპედია:მთავარი გვერდი]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>otc9170uei25x1r1x4u3pyqsztw0wr6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427191</id>
      <parentid>5427135</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:55:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427191</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3186" sha1="inivu2wf75d4rv5c85h358sjfc91tzk" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/თარგი}}
==რჩეული==&lt;/noinclude&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური !! №
|-
| 2026 წელი || იანვარი || ''[2025 წელს არჩეული] [[ანკარა]]'' || 262
|-
| 2026 წელი || თებერვალი  ||
|-
| 2026 წელი || მარტი   || [[სუკარნო]] || 263
|-
| 2026 წელი || აპრილი   || 
|-
| 2026 წელი || მაისი  ||[[კვამე ნკრუმა]] || 264
|-
| 2026 წელი || ივნისი   || 
|-
| 2026 წელი || ივლისი   || [[სალომე ზურაბიშვილი]] || 265 || -9
|-
| 2026 წელი || აგვისტო   ||    || 
|-
| 2026 წელი || სექტემბერი   ||     || 
|-
| 2026 წელი || ოქტომბერი   ||     || 
|-
| 2026 წელი || ნოემბერი   ||    || 
|-
| 2026 წელი || დეკემბერი   ||     || 
|-
|}
&lt;!---
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური
|-
| 2027 წელი || იანვარი ||
|-
| 2027 წელი || თებერვალი  ||
|-
| 2027 წელი || მარტი   || 
|-
| 2027 წელი || აპრილი   || 
|-
| 2027 წელი || მაისი  ||
|-
| 2027 წელი || ივნისი   || 
|-
| 2027 წელი || ივლისი   || 
|-
| 2027 წელი || აგვისტო   || 
|-
| 2027 წელი || სექტემბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ოქტომბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ნოემბერი   ||
|-
| 2027 წელი || დეკემბერი   || 
|-
|}
---&gt;
==სტატუსი დაკარგეს==
#[[მათემატიკა]]
#[[ბათუმი]]
#[[ნოქალაქევი]]
#[[ზემფირა]]
#[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]
#[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]
#[[ანიმე]]
#[[ჰარლემი]]
#[[რომის იმპერია]]

==არქივი==
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2020]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2021]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2022]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2023]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2024]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2025]]&lt;noinclude&gt;
[[კატეგორია:ვიკიპედია:მთავარი გვერდი]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>inivu2wf75d4rv5c85h358sjfc91tzk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427192</id>
      <parentid>5427191</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:55:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427192</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3239" sha1="q75vv8n3ki2vc546zsrdllra17798xi" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/თარგი}}
==რჩეული==&lt;/noinclude&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური !! № !! სტატუსი დაკარგეს
|-
| 2026 წელი || იანვარი || ''[2025 წელს არჩეული] [[ანკარა]]'' || 262 ||
|-
| 2026 წელი || თებერვალი  ||
|-
| 2026 წელი || მარტი   || [[სუკარნო]] || 263
|-
| 2026 წელი || აპრილი   || 
|-
| 2026 წელი || მაისი  ||[[კვამე ნკრუმა]] || 264
|-
| 2026 წელი || ივნისი   || 
|-
| 2026 წელი || ივლისი   || [[სალომე ზურაბიშვილი]] || 265 || -9
|-
| 2026 წელი || აგვისტო   ||    || 
|-
| 2026 წელი || სექტემბერი   ||     || 
|-
| 2026 წელი || ოქტომბერი   ||     || 
|-
| 2026 წელი || ნოემბერი   ||    || 
|-
| 2026 წელი || დეკემბერი   ||     || 
|-
|}
&lt;!---
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური
|-
| 2027 წელი || იანვარი ||
|-
| 2027 წელი || თებერვალი  ||
|-
| 2027 წელი || მარტი   || 
|-
| 2027 წელი || აპრილი   || 
|-
| 2027 წელი || მაისი  ||
|-
| 2027 წელი || ივნისი   || 
|-
| 2027 წელი || ივლისი   || 
|-
| 2027 წელი || აგვისტო   || 
|-
| 2027 წელი || სექტემბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ოქტომბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ნოემბერი   ||
|-
| 2027 წელი || დეკემბერი   || 
|-
|}
---&gt;
==სტატუსი დაკარგეს==
#[[მათემატიკა]]
#[[ბათუმი]]
#[[ნოქალაქევი]]
#[[ზემფირა]]
#[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]
#[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]
#[[ანიმე]]
#[[ჰარლემი]]
#[[რომის იმპერია]]

==არქივი==
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2020]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2021]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2022]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2023]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2024]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2025]]&lt;noinclude&gt;
[[კატეგორია:ვიკიპედია:მთავარი გვერდი]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>q75vv8n3ki2vc546zsrdllra17798xi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427193</id>
      <parentid>5427192</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:56:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427193</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3268" sha1="th3p0ltu16vix98m1xgk5cyjzeb38ns" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/თარგი}}
==რჩეული==&lt;/noinclude&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური !! № !! სტატუსი დაკარგეს
|-
| 2026 წელი || იანვარი || ''[2025 წელს არჩეული] [[ანკარა]]'' || 262 ||
|-
| 2026 წელი || თებერვალი  || ||
|-
| 2026 წელი || მარტი   || [[სუკარნო]] || 263 ||
|-
| 2026 წელი || აპრილი   ||  ||
|-
| 2026 წელი || მაისი  ||[[კვამე ნკრუმა]] || 264 ||
|-
| 2026 წელი || ივნისი   ||  ||
|-
| 2026 წელი || ივლისი   || [[სალომე ზურაბიშვილი]] || 265 || 9
|-
| 2026 წელი || აგვისტო   ||    ||  ||
|-
| 2026 წელი || სექტემბერი   ||     ||  ||
|-
| 2026 წელი || ოქტომბერი   ||     ||  ||
|-
| 2026 წელი || ნოემბერი   ||    ||  ||
|-
| 2026 წელი || დეკემბერი   ||     ||  ||
|-
|}
&lt;!---
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური
|-
| 2027 წელი || იანვარი ||
|-
| 2027 წელი || თებერვალი  ||
|-
| 2027 წელი || მარტი   || 
|-
| 2027 წელი || აპრილი   || 
|-
| 2027 წელი || მაისი  ||
|-
| 2027 წელი || ივნისი   || 
|-
| 2027 წელი || ივლისი   || 
|-
| 2027 წელი || აგვისტო   || 
|-
| 2027 წელი || სექტემბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ოქტომბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ნოემბერი   ||
|-
| 2027 წელი || დეკემბერი   || 
|-
|}
---&gt;
==სტატუსი დაკარგეს==
#[[მათემატიკა]]
#[[ბათუმი]]
#[[ნოქალაქევი]]
#[[ზემფირა]]
#[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]
#[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]
#[[ანიმე]]
#[[ჰარლემი]]
#[[რომის იმპერია]]

==არქივი==
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2020]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2021]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2022]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2023]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2024]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2025]]&lt;noinclude&gt;
[[კატეგორია:ვიკიპედია:მთავარი გვერდი]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>th3p0ltu16vix98m1xgk5cyjzeb38ns</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427194</id>
      <parentid>5427193</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:56:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DerFuchs</username>
        <id>6187</id>
      </contributor>
      <origin>5427194</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3270" sha1="loy2veksnie8tjfqlgh6ywmei79k7vf" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;{{ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/თარგი}}
==რჩეული==&lt;/noinclude&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური !! № !! სტატუსი დაკარგეს
|-
| 2026 წელი || იანვარი || ''[2025 წელს არჩეული] [[ანკარა]]'' || 262 ||
|-
| 2026 წელი || თებერვალი  || ||
|-
| 2026 წელი || მარტი   || [[სუკარნო]] || 263 ||
|-
| 2026 წელი || აპრილი   ||  ||
|-
| 2026 წელი || მაისი  ||[[კვამე ნკრუმა]] || 264 ||
|-
| 2026 წელი || ივნისი   ||  ||
|-
| 2026 წელი || ივლისი   || [[სალომე ზურაბიშვილი]] || 265 || 9
|-
| 2026 წელი || აგვისტო   ||    ||  ||
|-
| 2026 წელი || სექტემბერი   || -    ||  ||
|-
| 2026 წელი || ოქტომბერი   ||     ||  ||
|-
| 2026 წელი || ნოემბერი   ||  -  ||  ||
|-
| 2026 წელი || დეკემბერი   ||     ||  ||
|-
|}
&lt;!---
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! სათაურის ტექსტი !! თვე !! სტატიის სათაური
|-
| 2027 წელი || იანვარი ||
|-
| 2027 წელი || თებერვალი  ||
|-
| 2027 წელი || მარტი   || 
|-
| 2027 წელი || აპრილი   || 
|-
| 2027 წელი || მაისი  ||
|-
| 2027 წელი || ივნისი   || 
|-
| 2027 წელი || ივლისი   || 
|-
| 2027 წელი || აგვისტო   || 
|-
| 2027 წელი || სექტემბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ოქტომბერი   || 
|-
| 2027 წელი || ნოემბერი   ||
|-
| 2027 წელი || დეკემბერი   || 
|-
|}
---&gt;
==სტატუსი დაკარგეს==
#[[მათემატიკა]]
#[[ბათუმი]]
#[[ნოქალაქევი]]
#[[ზემფირა]]
#[[ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდი]]
#[[ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ]]
#[[ანიმე]]
#[[ჰარლემი]]
#[[რომის იმპერია]]

==არქივი==
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2020]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2021]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2022]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2023]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2024]]
*[[ვიკიპედია:რჩეული სტატიები/გეგმა/2025]]&lt;noinclude&gt;
[[კატეგორია:ვიკიპედია:მთავარი გვერდი]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>loy2veksnie8tjfqlgh6ywmei79k7vf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოქცევითი ენერგია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>470139</id>
    <revision>
      <id>5427202</id>
      <parentid>5405046</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:32:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427202</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28908" sha1="6snh84y4b45ikufca4gsh1cjxb38h6r" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა|კურსივისახელი=&lt;!--სამმაგ ფიგურულ ფრჩხილებს ({{{აქ|}}}})შორის მოქცეული სხვა პარამეტრი --&gt;|თავი4=მონაცემები|სახელი1=|მონაცემი1=|თავი2=|სახელი2=ცალკე განსაზღვრული სახელი &lt;!--ნაგულისხმევად არ ჩანს--&gt;|მონაცემი2=|თავი3=|სახელი3=|მონაცემი3=გამართულ მდგომარეობაში - 8, აშენების ფაზაში - 2, სამომავლო - 10|სახელი4=|სხეულის კლასი=vevent|მონაცემი4=|თავი5=|სახელი5=ყველაზე დიდი|მონაცემი5=სიხუას ტბის მოქცევითი სადგური (სამხრეთი კორეა)|თავი6=|სახელი6=ენერგიის მიღების ტიპები|მონაცემი6=მიქცევ-მოქცევითი ღობეები, ჯებირები და ლაგუნები|ქვედა კლასი=|ქვედა სტილი=background:#ddf;|თავი1=რაოდენობა მსოფლიოში|სხეულის სტილი=font-size: 90%|სახელწოდება=|ქვეთავი2=|წარწერა=|წარწერის სტილი=|წარწერის კლასი=|ზევით=მოქცევითი ენერგია|ზედა სტილი=|ზედა კლასი=|ქვეთავი=ჰიდროელექტრული ძალის ენერგიის განახლებადი წყარო|ქვეთავის სტილი1=|ქვეთავის კლასი=|ქვეთავის სტილი2=|მონაცემის სტილი=|სურათი=[[სურათი:Sihwa Lake Tidal Power Station 01.png|220 პქ]]|სურათის სტილი=|სურათის კლასი=|ტიტრი=სიხუას ტბის მოქცევითი სადგური|ტიტრის სტილი=|სურათი2=|ტიტრი2=|თავის სტილი=background:#ccf;|სახელის სტილი=background:#ddf;|ქვევით=}}'''მოქცევითი ენერგია''' — [[ენერგია|ენერგიის]] [[განახლებადი ენერგია|განახლებადი]]&lt;ref&gt;TIDAL ENERGY: A REVIEW/Vikas M. Subba Rao. Jaya Kumar Seelam/8 th – 10th December 2016/ https://www.researchgate.net/publication/310795127, Tidal Energy A Review/1.4 Tidal energy around the world, Pg.4&lt;/ref&gt; წყარო, [[ჰიდროელექტრული ძალა|ჰიდროელექტრული ძალის]] ერთ-ერთი ტიპი, რომელიც წყლის მიქცევ-მოქვევის ენერგიას [[ელექტროობა|ელექტროობად]] ან რაიმე სხვა სახის ძალად გარდაქმნის. მისი მიღება ხდება [[დედამიწა|დედამიწის]], [[მზე|მზისა]] და [[მთვარე|მთვარის]] ურთიერთშეთანხმებული მოძრაობით, რომლებიც ერთმანეთთან [[გრავიტაცია|გრავიტაციული]] ძალებით კონტაქტობენ, ვინაიდან წყლის დონის პერიოდული ზრდა, დედამიწის ბრუნვა და მზისა და მთვარის გრავიტაციული მიზიდულობა ოკეანის ტალღებს იწვევს. მოქცევით სადგურებში გამომუშავებული ენერგია გამოირჩევა არანაირი სახის [[სათბურის აირები|სათბურის აირის]] გამოყოფით, მცირე ზომის დაკავებით (მსოფლიოში ყველაზე მასშტაბური სადგური, რომელიც [[სამხრეთი კორეა|სამხრეთ კორეაში]], [[სიხუას ტბა|სიხუას ტბაზე]] მდებარეობს, მხოლოდ 12.5 კმ-ს იკავებს მაშინ, როდესაც [[ქარის ენერგია|ქარის ენერგიის]] ფერმა [[ტეხასი|ტეხასში]] 400 კვ კმ-ს, [[ფაულერის ხიდი|ფაულერის ხიდზე]] 202.3 კვ. კმ-ს, ხოლო [[მზის პანელი|მზის პანელები]] [[ტენგერის უდაბნო|ტენგერის უდაბნოში]], [[ჩინეთი|ჩინეთში]] 43 კვ. კმ-ს, [[რაჯასტანი|რაჯასტანში]] კი 45 კვ. კმ-ს ფარავს) და წინასწარი გამოთვლების დამყარების შესაძლებლობით (იქიდან გამომდინარე, რომ ციური სხეულების გრავიტაცია ჯერჯერობით მუდმივია და ახლო მომავალში გაჩერებას არ აპირებს, ხოლო მზის პანელების შემთხვევაში ბევრად უფრო რთულია იმის წინასწარ განჭვრეტა მზე როდის, რა სიმძლავრით და რამდენი ხანი იქნება ამოსული, ხოლო ქარის ენერგიასთან დაკავშირებით იმის, თუ ქარი საიდან საით დაუბერავს და როგორი სიმძლავრით).                                                                                                                                                                                                                                                     იქიდან გამომდინარე, რომ მოქცევითი ენერგიის განვითარება ჯერ კიდევ ადრეულ სტადიაზეა, გამომუშავებული ენერგიის რაოდენობა ძალიან მცირეა. პირველი მოქცევითი ენერგიის სადგური [[საფრანგეთი|საფრანფეთში]], [[ლა რანსე|ლა რანსეში]] გაიხსნა, ხოლო ყველაზე დიდი - სიხუას ტბის მოქცევითი ენერგიის სადგური სამხრეთ კორეაში მდებარეობს. აღსანიშნავია, რომ ა.შ.შ-ს ტერიტორიაზე არც ერთი სადგურია, მხოლოდ ადგილები, სადაც მათი აშენებაა შესაძლებელი რეალურ ფასად, გარემოზე მძიმე ზეგავლენიდან და გარანტირებული მოგებული თანხის არქონიდან გამომდინარე, თუმცა ა.შ.შ-ს ინჟინრები მოქცევითი ენერგიის სადგურების განვითარებაზე მაინც მუშაობენ, რაც მოიცავს ნაკლებ საფრთხეს ეკოსისტემისთვის და ნაკლებ ხარჯებს მათ ასაშენებლად და შესანარჩუნებლად.  ამ ტიპის ენერგიის გამოყენების პოტენციალი ბევრად უფრო აქვთ ისეთ ქვეყნებს, როგორებიც არიან [[ჩინეთი]], [[საფრანგეთი]], [[გაერთიანებული სამეფო]], [[კანადა]] და [[რუსეთი]].

== კლასიფიკაცია ==
მოქცევითი ენერგიის მიღების რამდენიმე გზა არსებობს: &lt;ref&gt;TIDAL ENERGY TECHNOLOGY BRIEF/International Renewable Energy Agency/June 2014/ Ruud Kempener (IRENA), Frank Neumann (IMIEU)/ Process and Technology Status, pg.3&lt;/ref&gt;                                                                                                                                                                                                   

=== '''მიქცევ-მოქცევის ჯებირები''' ===
[[ფაილი:Tidal power conceptual barrage.jpg|მინი|მიქცევ-მოქცევის ჯებირები]]
[[მიქცევ-მოქცევის ჯებირები]] ერთ-ერთი ყველაზე ეფექტიანი გზაა ენერგიის მისაღებად. ამისათვის საჭიროა [[კაშხალი]], რომელიც ტალღების სიმაღლის ცვლის [[პოტენციური ენერგია|პოტენციურ ენერგიას]] იყენებს, ელექტროობის მისაღებად. მიქცევ-მოქცევის ჯებირები სხვა სახის ენერგიის გამომუშავებად სადგურებზე (მზის, ქარის) საშუალოდ ოთხჯერ დიდხანს ძლებს, ვინაიდან მოქცევითი ენერგიის ამ წყაროს გძელი და ძლიერი [[ბეტონი|ბეტონის]] სტრუქტურები წარმოადგენენ, რომლებიც ჩვეულებისამებრ მდინარეების შესართავთან შენდება. მათ საშუალო გარანტიას 100 წელი წარმოადგენს (მაგალითად, ლა რანსეს სადგური 1966 წელს აშენდა და დღემდე ელექტროობიის მნიშვნელოვან რაოდენობას გამოიმუშავებს ყოველგვარი დანაკარგის გარეშე, მაშინ, როდესაც ქარის ტურბინებსა და მზის პანელებს 20-25 წლიანი გარანტია აქვთ, რამდენიმე ტიპისას კი - 40, თუმცა ყოველ წელს მათ მიერ გამომუშავებული ენერგია 0.5%-ით იკლებს) 

=== '''მიქცევ-მოქცევის ღობეები'''   ===
მიქცევ-მოქცევის ღობეებს წარმოადგენენ ტურბინები, რომლებიც ტურნიკეტებისნაირად მოქმედებენ და ქარის ტურბინებს ჰგვანან, მხოლოდ წყალში არიან, ვინაიდან ორივე შემთხვევაში ელექტროობა მაშინ გამომუშავდება, როდესაც ტალღების მექანიკური ენერგია გენერატორთან დამაგრებულ ტურბინას ატრიალებს. აღსანიშნავია, რომ ოკეანის ტალღები ბევრად უფრო მეტ ენერგიას გამოიმუშავებენ იმიტომ, რომ წყალი (ოკეანის) 832-ჯერ მკვრივია, ვიდრე ჰაერი და აქედან გამომდინარე, მას ის მეტი [[მექანიკური ენერგია]] გააჩნია, რომელიც ტურბინების დასატრიალებლად გამოიყენება.

== საფრთხეები ==
[[ფაილი:Coho.jpg|მინი|კოჰო ორაგული]]

=== '''ზემოქმედება გარემოზე''' ===
მოქცევითი ენერგიის მისაღებად გამოყენებული ტექნოლოგიების ზეგავლენა გარემოზე, მრავალი ეკოლოგის აზრით, მნიშვნელოვანია, ვინაიდან ოკეანის იმ ადგილების [[ეკოსისტემა|ეკოსისტემას]], სადაც მოქცევითი ენერგიის სადგურების აგება მოხდება, საფრთხე შეექმნება მჭიდროდ გავრცელებული ცხოველების სიცოცხლის მხრივ, რაც გამოწვეული იქნება როგორც ზღვის დონის მატებით, რასაც შეეძლება ცხოველთა სამყაროს წარმომადგენლებისა და მცენარეების სიცოცხლის საფრთხის ქვეშ ჩაგდება, ასევე ტურბინებით, რომლებიც დიდი სიჩქარით მოძრაობენ, რათა ენერგია გამოიმუშავონ, ხოლო თუ მასში რაიმე სახის ცოცხალი ორგანიზმი მოხვდება, მის მჭრელ პირში გაიჭედება და დაიღუპება. წყლის ეკოსისტემის განადგურების შედეგად, მომიჯნავე ტერიტორიაზე არსებულ ფრინველებს სხვაგან მოუწევთ მიგრირება საკვების ნაკლებობიდან გამომდინარე.
[[ფაილი:Caribbean hermit crab Antennule.JPG|მინი|კიბორჩხალის მიკროსკოპული საცეცები]]
ეკოლოგმა ჯეფ ვარდმა მოქცევითი სადგურების ზეგავლენა გამოიკვლია ახლომდებარე რეგიონებში და დაადგინა, რომ სადგურების [[ელექტრომაგნიტური გამოსხივება|ელექტრომაგნიტური გამოსხივებები]] ხელს უშლიდნენ ზღვის ცხოველებს არსებობაში სავარაუდოდ შემდეგნაირად: 

1. [[ელექტრომაგნიტური გამოსხივება|ელექტრომაგნიტური გამოსხივებები]] იუვენილურ (ახალგაზრდა) [[კოჰო ორაგული|კოჰო ორაგულს]] უზიანებდნენ მტაცებლების ნაადრევი აღქმის, შემჩნევისა და მათგან თავდაცვის, გაქცევის უნარს.

2. წყალქვეშა [[კიბორჩხალა|კიბორჩხალებმა]] დაკარგეს თავიანთი [[მიკროსკოპული ულვაშები|მიკროსკოპული ულვაშებით]] სუნის აღქმის უნარი მას შემდეგ, რაც მოქცევითი ენერგიის გამომუშავებადი სადგურები აშენდა, და მაშასადამე, მათ მიერ [[ელექტრომაგნიტური გამოსხივება|ელექტრომაგნიტური გამოსხივებების]] გამოყოფა დაიწყო.

3. [[გველთევზა|გველთევზების]] გუნდის გარკვეულმა ნაწილმა დაკარგა კოორდინაციის, მიგრაციისა და მიმართულების აღქმის შესაძლებლობა.

4. ზღვის ფსკერზე მცხოვრები ზვიგენების, სკაროსებისა და ხრტილოვანი თევზების მიზიდვას ჰქონდა ადგილი იმ მიმართულებით, საიდანაც [[ელექტრომაგნიტური გამოსხივება|ელექტრომაგნიტური გამოსხივებების]] გამოყოფა ხდებოდა.

=== '''მაღალი ღირებულება''' ===
ზღვის მიქცევ-მოქცევით ენერგიის მიღება მაღალ ღირებულებასთანაა დაკავშირებული, რაც გამოწვეულია როგორც მისი აგების ხარჯებით, ასევე აგებულის შენარჩუნებით. მოქცევითი ენერგიის შედეგად გამომუშავებული ელექტროობის ფასი ერთი მეგავატისა ორჯერ მეტი იქნება შედარებით მზის პანელების ან ქარის მეშვეობით მიღებული ენერგიის ღირებულებისა. ყოველივე ამის გამოსასწორებლად, მეცნიერები ცდილობენ, რომ განავითარონ ტექნოლოგიები და ენერგიის მიღება უფრო მარტივი, და მაშასადამე, იაფი გახადონ, ვინაიდან [[ტენგერის უდაბნოს მზის პანელები|ტენგერის უდაბნოს მზის პანელების]] აგება $530 მლნ დაჯდა, მის სიძლიერეს კი 850 მეგავატი წარმოადგენს, ხოლო სამხრეთ კორეის [[სიხუას ტბის სადგური]] $560&lt;ref&gt;https://www.power-technology.com/features/tidal-energy-cost/&lt;/ref&gt; მლნ. ღირებულებისაა მაშინ, როდესაც მისი სიმძლავრე 254 მვ-ს აღწევს. ყოველივე ამის გამომწვევი მიზეზი ისაა, რომ მოქცევითი სისტემების აშენება ტექნოლოგიურად ძალიან რთული და კომპლექსურია, ვინაიდან მომუშავე პერსონალს ზღვის მძლავრი ტალღების საწინააღმდეგო მიმართულების უწევს მუშაობა

== სადგურები ==

=== '''ფანდის ყურის მოქცევითი სადგურები''' ===
[[ფაილი:Annapolis Tidal Generating Station, Annapolis Royal, Nova Scotia (3615327313).jpg|მინი|ანაპოლისის მოქცევითი ენერგიის სამეფო სადგური]]
[[ფანდის ყურე|ფანდის ყურეში]], რომელიც [[კანადა|კანადის]] აღმოსავლეთ სანაპიროზე, [[ახალი შოტლანდია|ნოვა სკოტიასა]] და [[ნიუ ბრუნსვიკს]] შორის მდებარეობს, მრავალი მაღალი დონის მოქცევითი სადგური მდებარეობს, იქიდან გამომდინარე, რომ იგი ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი და მაღალმოქცევადი სანაპიროა, რომლის ერთი მოქცევითი ციკლისას 160 მლრდ. ტონა წყალი მიედინ-მოედინება, რაც მსოფლიო დონეზე 4-ჯერ მეტია და სწორედ ამიტომ განიხილება ეს ყურე მოქცევითი ენერგიის განვითარების ადგილმდებარეობად. 

=== '''სიხუას ტბის მოქცევითი ენერგიის სადგური''' ===
მსოფლიოში ყველაზე მასშტაბურ მოქცევითი სადგურს - სიხუას ტბის მოქცევითი ენერგიის სადგურს 254 მვ-ს სიძლიერე აქვს და ტბა სიხუაზე, სამხრეთ კორეის [[გიეონგის პროვინცია|გიეონგის პროვინციის]] ქალაქ [[სიხეუნგი|სიხეუნგისან]] 4 კმ-ს მოშორებით მდებარეობს. იგი 2011 წელს გაიხსნა და $560 მლნ. დაჯდა, რაც სრულად დააფინანსა სამხრეთ კორეის სახელმწიფომ, ხოლო სადგურს [[კორეის წყლის რესურსების კორპორაცია]] ფლობს. მის გარშემო აშენებული კედელი პრევენციას უწევს ენერგიის გამომუშავების შედეგად ზღვის დონის მომატებით გაზრდილ [[წყალდიდობა|წყალდიდობის]] საფრთხეს.

=== '''ანაპოლისის მოქცევითი ენერგიის სამეფო სადგური''' ===
ანაპოლისის მოქცევითი ენერგიის სამეფო სადგური [[ანაპოლისი|ანაპოლისის]] აუზში, კანადის ტერიტორიაზე მდებარე ფანდის ყურის ქვეაუზში მდებარეობს. 20 მვ-ს მქონე სადგური 1960-იანი წლების დასაწყისში აშენდა, თუმცა მოქცევითი ენერგიის გამომუშავება 1984 წელს დაიწყო. მისი კონსტრუქცია ნოვა სკოტიას ენერგიის კორპორაციამ მოახდინა, რაც მოიცავს ერთ ოთხპირიან ტურბინასა და სადენი არხის ღობეებს, რომლებიც უზრუნველყოფენ ტალღების სიძლიერისა და ზღვის დონის მატების პრევენციას. ანაპოლისის სამეფო სადგური ერთადერთი მოქცევითი ენერგიის სადგურია [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკაში]] და იგი 30 მლნ. კვტ. ენერგიას გამოიმუშავებს საათში, რაც ელექტროენერგიით მომარაგების მხრივ საშუალოდ 4500 სახლისთვისაა საკმარისი.

==ლიტერატურა==
* Electrical Design for Ocean Wave and Tidal Energy Systems/Raymond Alcorn, Dara O'Sullivan/2013/ISBN: 9781849195614
* Energy Research Developments: Tidal Energy, Energy Efficiency and Solar Energy/ISBN-13: 978-1606926802, ISBN-10: 1606926802/UK/Nova Science Pub Inc; UK ed. edition/December 31, 2010

==რესურსები ინტერნეტში==
https://www.power-technology.com/features/tidal-energy-advantages-and-disadvantages/
https://www.nationalgeographic.org/encyclopedia/tidal-energy/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201111164452/https://www.nationalgeographic.org/encyclopedia/tidal-energy/ |date=2020-11-11 }}
https://www.studentenergy.org/topics/tidal-power {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200310160937/https://www.studentenergy.org/topics/tidal-power |date=2020-03-10 }}
https://www.greenfacts.org/en/tidal-energy/l-2/index.htm
https://www.britannica.com/science/tidal-power
https://www.eia.gov/energyexplained/hydropower/tidal-power.php
https://e360.yale.edu/features/will_tidal_and_wave_energy_ever_live_up_to_their_potential
https://energyinformative.org/tidal-energy-pros-and-cons/
https://www.power-technology.com/features/tidal-energy-advantages-and-disadvantages/
https://pmiind.com/pros-cons-tidal-energy/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200926215623/https://pmiind.com/pros-cons-tidal-energy/ |date=2020-09-26 }}

==სქოლიო==
[[კატეგორია:მოქცევითი ენერგია]]
[[კატეგორია:ენერგია]]
[[კატეგორია:ენერგიის განახლებადი წყარო]]
[[კატეგორია:ქარი]]
[[კატეგორია:მზე]]
[[კატეგორია:მთვარე]]
[[კატეგორია:პოტენციური ენერგია]]
[[კატეგორია:სამხრეთი კორეა]]</text>
      <sha1>6snh84y4b45ikufca4gsh1cjxb38h6r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მსოფლიო აბლაბუდა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>470617</id>
    <revision>
      <id>5427228</id>
      <parentid>5190543</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:23:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427228</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="171515" sha1="8yvah2qjserc6pxdxw55ue0thluv9e6" xml:space="preserve">[[ფაილი:WWW logo by Robert Cailliau.svg|300px|მინი|მსოფლიო აბლაბუდის „ისტორიული“ ლოგო, რომელიც [[რობერტ კაიო]]მ [[1990]] წელს შექმნა. თავად კაიოს მიხედვით, ლოგო შედგება [[Optima]] Bold ფონტით შესრულებული სამი „W“ ასოსგან.]]
'''მსოფლიო აბლაბუდა''' ({{lang-en|World Wide Web}}; ასევე: '''ვები''', '''W3''', '''WWW''')  — დანაწილებული საინფორმაციო სისტემა, რომელშიც დოკუმენტები და სხვა ვებ-რესურსები იდენტიფიცირდება რესურსების უნიფიცირებული ლოკატორით URL (Uniform Resource Locator), მაგალითად {{samp|&lt;nowiki&gt;https://www.example.com/&lt;/nowiki&gt;}}, რომელიც შესაძლებელია ურთიერთდაკავშირებული იყოს ჰიპერტექსტთან და ხელმისაწვდომია ინტერნეტით.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Tobin|first=James|url=https://books.google.co.uk/books?id=XXalQ6BTkyQC&amp;pg=PT389#v=onepage&amp;q&amp;f=false|title=Great Projects: The Epic Story of the Building of America, from the Taming of the Mississippi to the Invention of the Internet|date=2012-06-12|publisher=Simon and Schuster|isbn=978-0-7432-1476-6|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=What is the difference between the Web and the Internet?|url=http://www.w3.org/Help/#webinternet|website=W3C Help and FAQ|publisher=[[W3C]]|accessdate=31 მაისი, 2020|date=2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150709004648/http://www.w3.org/Help/#webinternet|archivedate=9 ივლისი, 2015|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; აბლაბუდის რესურსები გადაიცემა ჰიპერტექსტის გადაცემის პროტოკოლით HTTP და შეიძლება წვდომადი იყოს მომხმარებლებისთვის პროგრამული უზრუნველყოფის გამოყენებით, რომელსაც ეწოდება ვებ-ბრაუზერი  და გამოქვეყნებულია პროგრამული უზრუნველყოფით, რომელსაც ეწოდება [[ვებ-სერვერი]].

ინგლისელმა ინჟინერმა, სერ ტიმოთი ჯონ ბერნერს-ლიმ მსოფლიო აბლაბუდა გამოიგონა [[1989]] წელს. საკუთარი პირველი ვებ-ბრაუზერი მან [[1990]] წელს, [[CERN]]-ში მუშაობისას დაწერა, [[შვეიცარია|შვეიცარიის]] ქალაქ [[ჟენევა]]ში.&lt;ref&gt;{{cite book|first=Stephanie Sammartino|last=McPherson|title=Tim Berners-Lee: Inventor of the World Wide Web|url=https://archive.org/details/timbernerslee0000mcph|url-access=registration|year=2009|publisher=Twenty-First Century Books|isbn=978-0-8225-7273-2|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;AHT&quot;&gt;{{cite news|title=Network Designer Tim Berners-Lee|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,990627,00.html|work=Time Magazine|accessdate=17 მაისი, 2010|quote=He wove the World Wide Web and created a mass medium for the 21st century. The World Wide Web is Berners-Lee's alone. He designed it. He set it loose it on the world. And he more than anyone else has fought to keep it an open, non-proprietary and free.|first=Joshua|last=Quittner|url-access=subscription|date=29 მარტი, 1999|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070815090521/http://www.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C990627%2C00.html|archivedate=15 აგვისტო, 2007|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ბრაუზერი [[CERN]]-ის ფარგლებს გარეთ პირველად გამოქვეყნდა [[1991]] წელს, ჯერ სხვა კვლევითი ორგანიზაციებისთვის 1991 წლის იანვარში, ხოლო 1991 წლის აგვისტოში ფართო საზოგადოებისთვის. მსოფლიო აბლაბუდა არის ინფორმაციული ერის მშენებლობის ცენტრალური ნაწილი და ძირითადი საშუალება, რომლითაც მილიონობით ადამიანი ურთიერთქმედებს ინტერნეტში.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=In|first=Lee|url=https://books.google.co.uk/books?id=wKyeBQAAQBAJ&amp;pg=PA7#v=onepage&amp;q&amp;f=false|title=Electronic Commerce Management for Business Activities and Global Enterprises: Competitive Advantages: Competitive Advantages|date=2012-06-30|publisher=IGI Global|isbn=978-1-4666-1801-5|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Misiroglu|first=Gina|url=https://books.google.co.uk/books?id=j4KsBwAAQBAJ&amp;pg=PA398#v=onepage&amp;q&amp;f=false|title=American Countercultures: An Encyclopedia of Nonconformists, Alternative Lifestyles, and Radical Ideas in U.S. History: An Encyclopedia of Nonconformists, Alternative Lifestyles, and Radical Ideas in U.S. History|date=2015-03-26|publisher=Routledge|isbn=978-1-317-47729-7|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=World Wide Web Timeline|url=http://www.pewinternet.org/2014/03/11/world-wide-web-timeline|date=11 მარტი, 2014|work=Pew Research Center|accessdate=1 აგვისტო, 2015|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150729162322/http://www.pewinternet.org/2014/03/11/world-wide-web-timeline/|archivedate=29 ივლისი, 2015|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Dewey|first=Caitlin|title=36 Ways the Web Has Changed Us|url=https://www.washingtonpost.com/news/style-blog/wp/2014/03/12/36-ways-the-web-has-changed-us/|date=12 მარტი, 2014|work=The Washington Post|accessdate=1 აგვისტო, 2015|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150909195224/https://www.washingtonpost.com/news/style-blog/wp/2014/03/12/36-ways-the-web-has-changed-us/|archivedate=9 სექტემბერი,  2015|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Internet Live Stats|url=http://www.internetlivestats.com|accessdate=1 აგვისტო, 2015|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150702051222/http://www.internetlivestats.com/|archivedate=2 ივლისი, 2015|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

ვებ-რესურსი შეიძლება იყოს ჩამოტვირთული ნებისმიერი ტიპის მედია, ვებ-გვერდები კი,  არის ჰიპერტექსტური მედია, რომელიც ფორმატირებულია [[HTML|ჰიპერტექსტური მონიშვნის ენით]] (HTML).&lt;ref&gt;{{cite book|author1=Joseph Adamski|author2=Kathy Finnegan|title=New Perspectives on Microsoft Office Access 2007, Comprehensive|url=https://books.google.com/books?id=W6Sv_mdC_nIC&amp;pg=PA390|year=2007|publisher=Cengage Learning|isbn=978-1-4239-0589-9|page=390}}&lt;/ref&gt; მსგავსი ფორმატირება საშუალებას იძლევა ჩაშენებულ იქნას ჰიპერბმულები, რომლებიც შეიცავენ [[URL]]-ს და მომხმარებელებს სხვა ვებ-რესურსებზე გადასვლის საშუალებას აძლევენ. ტექსტის გარდა, ვებ-გვერდები შეიძლება შეიცავდნენ სურათის, აუდიო, ვიდეო და პროგრამულ კომპონენტებზე ცნობებს, რომლებიც მომხმარებლის ბრაუზერში გამოისახება მულტიმედიიური მასალის შემცველი შეკავშირებული გვერდების სახით.

საერთო თემის, საერთო [[დომენური სახელი]]ს, ან ორივეს ერთდროულად მქონე მრავალრიცხოვანი ვებ-რესურსი ქმნის [[ვებსაიტი|ვებსაიტს]] (არ შეგეშალოთ ვებ-გვერდში). ვებ-საიტები ინახება [[კომპიუტერი|კომპიუტერებში]], რომელზეც გაშვებულია [[პროგრამული უზრუნველყოფა]], რომელსაც ეწოდება [[ვებ-სერვერი]] და იგი პასუხობს მომხმარებებლების კომპიუტერებზე გაშვებული ვებ-ბრაუზერებიდან ინტერნეტით გამოგზავნილ მოთხოვნებზე. ვებსაიტის შემცველობა შეიძლება უზრუნველყოფილი იყოს უმეტესწილად გამომქვეყნებლის მიერ, ან უზრუნველყოფილი იყოს ინტერაქტიულად მომხმარებლების მიერ წვლილის შეტანით, ან შემცველობა დამოკიდებული იყოს თავად მომხმარებლებზე ან მათ მოქმედებაზე.

ვებ-საიტები შეიძლება წარმოდგენილი იყოს საინფორმაციო, გასართობი, კომერციული, სამთავრობო ან არასამთავრობო და სხვა უთვალავი მიზნით.
 
==ისტორია ==
[[ფაილი:Cailliau Abramatic Berners-Lee 10 years WWW consortium.png|300px|მინი|[[რობერტ კაიო]], ჟან-ფრანსუა აბრამატიკი და [[ტიმ ბერნერს-ლი]] (მარცხნიდან მარჯვნივ) „მსოფლიო აბლაბუდის“ 10 წლისთავზე.]]
ტიმ ბერნერს-ლის წარმოდგენა გლობალური ჰიპერბმული საინფორმაციო სისტემის შესახებ, განსახორციელებლად შესაძლებელი გახდა [[1980-იანები]]ს მეორე ნახევარში.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mwdwebsites.com/nj-web-design-world-wide-web.html|title=The Evolution of the World Wide Web|last=Enzer|first=Larry|date=აგვისტო, 31, 2018|website=Monmouth Web Developers|archive-url=https://web.archive.org/web/20181118231641/https://www.mwdwebsites.com/nj-web-design-world-wide-web.html|archive-date=18 ნოემბერი,  2018|url-status=dead|accessdate=2020-09-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181118231641/https://www.mwdwebsites.com/nj-web-design-world-wide-web.html|archivedate=2018-11-18}}&lt;/ref&gt; [[1985]] წლისთვის, გლობალურმა ინტერნეტმა დაიწყო გავრცელება [[ევროპა]]ში, შეიქმნა [[DNS|დომენურ სახელთა სისტემა]] (რომელზეც დაშენებულია [[URL]] ლოკატორი). [[1988]] წელს პირველად დამყარდა პირდაპირი [[IP]]-კავშირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]სა და [[ევროპა]]ს შორის და ბერნერს-ლიმ დაიწყო ღია მსჯელობა [[CERN]]-ში ვების მსგავსი სისტემის მოწყობის შესაძლებლობაზე.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://cs.wellesley.edu/~cs315/BOOKS/TBL12.pdf|title=Archived copy|accessdate=2015-08-26|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151117022333/http://cs.wellesley.edu/~cs315/BOOKS/TBL12.pdf|archivedate=17 ნოემბერი,  2015|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;
[[ფაილი:Tim Berners-Lee CP.jpg|300px|მინი|[[ტიმ ბერნერს-ლი]] [[2009]] წელს]]
CERN-ში მუშაობისას ბერნერს-ლი იმედგაცრუებული გახდა სხვადასხვა კომპიუტერზე ინფორმაციის მოძიებასთან დაკავშირებით არსებული სირთულეებითა და არაეფექტიანობით.&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.usatoday.com/story/tech/news/2019/03/12/world-wide-web-turns-30-berners-lee-contract-thoughts-internet/3137726002/ |title=Happy 30th birthday, World Wide Web. Inventor outlines plan to combat hacking, hate speech |last=მაისი,  |first=Ashley |date=მარტი, 12, 2019 |work=USA Today |access-date=2019-03-12 |language=en}}&lt;/ref&gt; 1989 წლის 12 მარტს მან CERN-ის ხელმძღვანელობას წარუდგინა მემორანდუმი სახელწოდებით „ინფორმაციის მართვა: შეთავაზება“,&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.vox.com/2019/3/12/18260709/30th-anniversary-of-the-world-wide-web-google-doodle-history |title=The World Wide Web – not the Internet – turns 30 years old |work=Vox.com |author=Aja Romano |date=12 მარტი, 2019}}&lt;/ref&gt; რომელიც განკუთვნილი იყო სისტემა „Mesh“-ისათვის, რომელიც თავის მხრივ დაკავშირებული იყო მის მიერვე [[1980]] წელს შექმნილი მონაცემთა ბაზისა და პროგრამული უზრუნველყოფის პროექტ „[[ENQUIRE]]“-სთან. მემორანდუმში გამოიყენებოდა ტერმინი „ვები“ და აღწერილი იყო ინფორმაციის მართვის უფრო რთული და დამუშავებული სისტემა, რომელიც ეყრდნობოდა ტექსტობრივად წარმოდგენილ ბმულებს: „წარმოიდგინეთ, რომ ამ დოკუმენტში არსებული მითითებები იყოს დაკავშირებული იმ რაღაცის ქსელურ მისამართთან, რომელზეც ისინი მიუთითებენ, იმგვარად, რომ ამ დოკუმენტის კითხვისას თქვენ შეგეძლოთ გადახვიდეთ მათზე მაუსის დაწკაპუნებით“. ასეთი სისტემა, მისი თქმით, შესაძლებელია მიკუთვნებულ იქნას სიტყვა „ჰიპერტექსტის“ ერთ-ერთი მნიშვნელობის გამოყენებასთან, რომელიც, მისი თქმით, გამოგონილ იქნა 1950-იანებში. მემორანდუმის შეთავაზებაში ნათქვამია, რომ არ არსებობს მიზეზი, რის გამოც ასეთ ჰიპერტექსტულ ბმულებს არ შეუძლიათ მოიცვან მულტიმედიური დოკუმენტები, მათ შორის გრაფიკა, ვიდეო და ლაპარაკი, ამგვარად ბერნერს-ლი გადადის ტერმინ „ჰიპერმედიას“ გამოყენებაზე.&lt;ref&gt;{{cite web|last=Berners-Lee|first=Tim|url=http://w3.org/History/1989/proposal.html|date=მარტი, 1989|title=Information Management: A Proposal|publisher=W3C|accessdate=27 ივლისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090315161300/http://www.w3.org/History/1989/proposal.html|archivedate=15 მარტი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;
[[ფაილი:Cern datacenter.jpg|300px|მინი|[[CERN]]-ის [[მონაცემთა ცენტრში]] განთავსებული მსოფლიო აბლაბუდის სერვერები, 2010 წელი]]
საკუთარი კოლეგების და ჰიპერტექსტის ენთუზიასტის [[რობერტ კაიო]]ს დახმარებით, ტიმ ბერნერს-ლიმ [[1990]] წლის [[12 ნოემბერი|12 ნოემბერს]] გამოაქვეყნა ოფიციალური წინადადება „ჰიპერტექსტური პროექტის“ შესაქმნელად სახელად „WorldWideWeb“ (ერთ სიტყვად), რომელსაც ჰიპერტექსტური დოკუმენტების „აბლაბუდის“ სახე ექნებოდა, და მისი ხილვა შესაძლებელი იქნებოდა „ბრაუზერით“ კლიენტ-სერვერული არქიტექტურის გამოყენებით.&lt;ref name=&quot;W90&quot;&gt;{{cite web|url=http://w3.org/Proposal.html|title=WorldWideWeb: Proposal for a HyperText Project|first1=Tim|last1=Berners-Lee|authorlink1=ტიმ ბერნერს-ლი|first2=Robert|last2=Cailliau|authorlink2= რობერტ კაიო|date=12 ნოემბერი,  1990|accessdate=12 მაისი, 2015|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150502080527/http://www.w3.org/Proposal.html|archivedate=2 მაისი, 2015|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

ამ დროისთვის, უკვე ორი თვის განმავლობაში შემუშავების პროცესში იყო [[HTML]] და [[HTTP]], ხოლო პირველი ვებ-სერვერის პირველი წარმატებული ტესტის ჩატარებამდე ერთ თვემდე რჩებოდა. ბერნერს-ლის შემოთავაზებაში ნათქვამი იყო, რომ დაახლოებით სამ თვეში შემუშავებული იქნებოდა მხოლოდ-კითხვადი ქსელი, და კიდევ ექვსი თვე დასჭირდებოდა „მკითხველების მიერ ახალი ბმულების და ახალი მასალის შექმნას, [რითაც] ავტორობა ხდება უნივერსალურად“ ისევე როგორც „მკითხველის ავტომატური შეტყობინება როდესაც მისთვის საინტერესო ახალი მასალა ხელმისაწვდომი ხდება“. იმ დროს, როდესაც მხოლოდ-კითხვადი&lt;ref&gt;იგულისხმება, რომ მომხმარებელს არ შეუძლია რესურსზე ცვლილების შეტანა, არამედ მხოლოდ მისი ამოკითხვა შეუძლია.&lt;/ref&gt; ქსელის შექმნის მიზანი მიღწეულ იქნა, ხელმისაწვდომი ავტორობით ვებ-რესურსების განვითარებას გაცილებით დიდი დრო დასჭირდა, [[ვიკი]]ს კონცეპტის, [[WebDAV]]-ის, [[ბლოგი|ბლოგების]], [[Web 2.0]]-ის და [[RSS]]/[[Atom]]-ის წყალობით.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://info.cern.ch/NextBrowser.html|title=Tim Berners-Lee's original World Wide Web browser|quote=With recent phenomena like blogs and wikis, the Web is beginning to develop the kind of collaborative nature that its inventor envisaged from the start.|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110717031115/http://info.cern.ch/NextBrowser.html|archivedate=17 ივლისი, 2011|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

იდეა მოდელირებულ იქნა SGML-მკითხველის — [[Dynatext]]-ის კომპანია Electronic Book Technology-ის მიერ შემუშავების შემდეგ, რომელიც ბრაუნის უნივერსისტეტის ინფორმაციის ინსტიტუტის პროდუქტი იყო. [[CERN]]-ის მიერ ლიცენზირებული სისტემა Dynatext-ს საკვაძო ადგილი ეკავა SGML ISO 8879:1986-ის გაფართოვებაში Hypermedia-მდე [[HyTime]]-ში, მაგრამ მიჩნეულ იქნა ზედმეტად ძვირადღირებულად და ჰქონდა შეუსაბამო სალიცენზიო პირობები მაღალი ენერგიების ფიზიკის საერთო საზოგადოებაში გამოსაყენებლად, კერძოდ ფასიანი იყო თითოეული დოკუმენტი და დოკუმენტის თითოეული ცვლილება. ბერნერს-ლის მიერ მსოფლიოში პირველი ვებ-სერვერის სახით გამოყენებულ იქნა NeXT Computer, ამავე მანქანაზე დაწერა პირველი ვებ-ბრაუზერი [[1990]] წელს. [[1990]] წლის დეკემბრის დასასრულს, ბერნერს-ლიმ დაასრულა ქსელის მუშაობისთვის  ყველა აუცილებელი ყველა ხელსაწყო:&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://w3.org/People/Berners-Lee/WorldWideWeb|title=Tim Berners-Lee: client|publisher=W3.org|accessdate=27 ივლისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090721113108/http://www.w3.org/People/Berners-Lee/WorldWideWeb|archivedate=21 ივლისი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; პირველი ვებ-ბრაუზერი (WorldWideWeb, რომელიც ვებ-რედაქტორიც იყო) და პირველი ვებ-სერვერი. პირველი ვებ-გვერდი&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://w3.org/History/19921103-hypertext/hypertext/WWW/TheProject.html|title=First Web pages|publisher=W3.org|accessdate=27 ივლისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100131201408/http://www.w3.org/History/19921103-hypertext/hypertext/WWW/TheProject.html|archivedate=31 იანვარი, 2010|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; გამოქვეყნდა [[1990]] წლის [[20 დეკემბერი|20 დეკემბერს]] და მასში აღწერილი იყო თავად პროექტი.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://home.cern/topics/birth-web|title=The birth of the web|publisher=CERN|accessdate=23 დეკემბერი,  2015|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151224103843/http://home.cern/topics/birth-web|archivedate=24 დეკემბერი,  2015|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; 
[[ფაილი:NeXTcube first webserver.JPG|300px|მინი|ბერნერს-ლის სამუშაო სადგური [[NeXTcube]], რომელზეც პირველი ვებსერვერი ამუშავდა. გაკრული წარწერა: „ეს მანქანა სერვერია. {{მთავრული|არ გამორთოთ!!}}“. ექსპონატი წარმოდგენილია [[ლონდონის სამეცნიერო მუზეუმი|ლონდონის სამეცნიერო მუზეუმში]]]]
მსოფლიოში პირველი ვებ-გვერდი შეიძლება დღეისთვის დაკარგული ყოფილიყო, თუმცა ჩაპელ-ჰილსში ჩრდილოეთ კაროლინის უნივერსიტეტის პროფესორის პოლ ჯონსის მიერ 2013 წლის მაისში გამოცხადებულ იქნა, რომ ბერნერს-ლიმ [[1991]] წელს [[ჩრდილოეთ კაროლინას უნივერსისტეტი]]ს სტუმრობისას მას გადასცა, მისი თქმით, ყველაზე ძველი ვებ-გვერდი. ჯონსმა რარიტეტი შეინახა მაგნიტურ-ოპტიკურ დისკზე და საკუთარ [[NeXT]]-კომპიუტერზე.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Hunt for world's oldest WWW page leads to UNC Chapel Hill|url=http://www.newsobserver.com/2013/05/24/2915835/hunt-for-worlds-oldest-www-page.html|last=Murawski|first=John|work=News &amp; Observer|date=24 მაისი, 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130608011200/http://www.newsobserver.com/2013/05/24/2915835/hunt-for-worlds-oldest-www-page.html|archivedate=8 ივნისი, 2013|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; 1991 წლის 6 აგვისტოს ბერნერს-ლიმ გამოაქვეყნა World Wide Web-ის პროექტის მოკლე შეჯამება მის სიახლეების ჯგუფში alt.hypertext.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://groups.google.com/group/alt.hypertext/msg/395f282a67a1916c|title=Short summary of the World Wide Web project|date=6 აგვისტო, 1991|accessdate=27 ივლისი, 2009}}&lt;/ref&gt;  ეს თარიღი ხშირად ეშლებათ პირველი ვებ-სერვერის საჯარო გამოქვეყნების თარიღში, რომელსაც ადგილი ჰქონდა ერთი თვით ადრე. კიდევ ერთი მსგავსი ცდომილების ნიმუშია, რამდენიმე მასობრივი საინფორმაციო საშუალების მიერ გამოცხადებული ინფორმაცია, რომლის თანახმად, ქსელში პირველი ფოტოსურათი ატვირთულ იქნა ბერნერს-ლის მეირ 1992 წელს, [[CERN]]-ის შინაური ბენდის „Les Horribles Cernettes“-ის ფოტოსურათი გადაღებული სილვანო დე ჯენაროს (Silvano de Gennaro) მიერ; ჯენარომ უარყო ეს ამბავი, და დაწერა, რომ მედიამ „სრულიად დაამახინჯა ჩვენი სიტყვები სიაფფასიანი სენსაციონიზმისთვის“.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Silvano de Gennaro disclaims 'the first photo on the Web'|url=http://musiclub.web.cern.ch/MusiClub/bands/cernettes/disclaimer.html|quote=If you read well our website, it says that it was, to our knowledge, the 'first photo of a band'. Dozens of media are totally distorting our words for the sake of cheap sensationalism. Nobody knows which was the first photo on the Web.|accessdate=27 ივლისი, 2012|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120804062915/http://musiclub.web.cern.ch/MusiClub/bands/cernettes/disclaimer.html|archivedate=4 აგვისტო, 2012|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

ევროპის ფარგლებს გარეთ პირველი ვებ-სერვერი დაყენდა კალიფრონიის ქალაქ პალო-ალტოში მდებარე სტენფორდის წრფივი ამაჩქარებლის ცენტრში 1991 წლის დეკემბერში, SPIRES-HEP მონაცემთა ბაზის განსათავსებლად.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.slac.stanford.edu/history/earlyweb/history.shtml|title=The Early World Wide Web at SLAC|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20051124035516/http://www.slac.stanford.edu/history/earlyweb/history.shtml|archivedate=24 ნოემბერი,  2005|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://slac.stanford.edu/spires/about/|title=About SPIRES|accessdate=30 მარტი, 2010|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100212023810/http://www.slac.stanford.edu/spires/about/|archivedate=12 თებერვალი, 2010|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.w3.org/History.html|title=A Little History of the World Wide Web|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130506021750/http://www.w3.org/History.html|archivedate=6 მაისი, 2013|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.w3.org/2005/01/timelines/description|title=W3C10 Timeline Graphic|accessdate=29 იანვარი, 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ჰიპერტექსტის საფუძვლების კონცეპტი აღმოცენდა წინამორბედ, 1960-იანი წლების პროექტებში, როგორებიცაა [[ბრაუნის უნივერსიტეტი]]ს Hypertext Editing System (HES), ტედ ნელსონის [[პროექტი Xanadu]] და დაგლას ენგელბარტის [[NLS|oN-Line System]] (NLS). თავისმხრივ, ნელსონიცა და ენგელბარტიც, ორივე შთაგონებული იყო [[ვენევარ ბუში]]ს მიკროფილმზე დაფუძნებული [[მემექსი]]თ, რომლის აღწერა მოცემული იყო [[1945]] წელს გამოქვეყნებულ ესეში „როგორც შეიძლება გვეფიქრა“.&lt;ref name=Conkling&gt;{{Citation|last=Conklin|first=Jeff|year=1987|title=IEEE Computer|volume=20|issue=9 |publication-date=1987|pages=17–41}}&lt;/ref&gt;

ბერნერს-ლის მიღწევა იყო ინტერნეტისა და ჰიპერტექსტის შეერთება. თავის წიგნში „აბლაბუდის ქსოვა“, ბერნერს-ლი ყვება, რომ იგი ხშირად უხსნიდა ორივე ტექნიკური საზოგადოების წევრებს, რომ ორი ტექნოლოგიის შეერთება შესაძლებელი იყო. თუმცა, როდესაც მის გამოგონებას არავინ მოკიდა ხელი, საბოლოოდ მან თვითონ ჩაუდგა პროექტს სათავეში. ამ პროცესში, მან სამი ძირითადი ტექნოლოგია შეიმუშავა:
* გლობალური უნიკალური იდენტიფიკატორების სისტემა აბლაბუდაში და სხვაგან განთავსებული რესურსებისთვის — დოკუმენტის უნივერსალური იდენტიფიკატორი UDI, რომელიც შემდგომში ცნობილი როგორც რესურსების უნიფიცირებული ლოკატორი გახდა [[URL]] და რესურსების უნიფიცირებული იდენტიფიკატორი URI;
* დაკაბადონების ენა [[HTML]];
* ჰიპერტექსტის გადაცემის პროტოკოლი HTTP.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Inventor of the Week Archive: The World Wide Web|url=http://web.mit.edu/invent/iow/berners-lee.html|publisher=[[მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტი]]: MIT School of Engineering|accessdate=23 ივლისი, 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100608081841/http://web.mit.edu/invent/iow/berners-lee.html|archivedate=8 ივნისი, 2010}}&lt;/ref&gt;

მსოფლიო აბლაბუდას რიგი განსხვავებები ჰქონდა სხვა ჰიპერტექსტური სისტემებისაგან, რომლებიც მაშინ არსებობდა. აბლაბუდა მოითხოვდა მხოლოდ ცალმხრივ ბმულს, ორმხრივი ბმულის ნაცვლად, რაც საშუალებას აძლევდა მომხმარებელს დაკავშირებულიყო სხვა რესურსთან, რესურსის მფლობელის მხრიდან რამენაირი მოქმედების აუცილებლობის გარეშე. ამან ასევე მნიშვნელოვნად შეამცირა ვებ-სერვერების და ბრაუზერების დანერგვის სირთულე (ადრინდელ სისტემებთან შედარებით), თუმცა თავის მხრივ ასევე გააჩინა მკვდარი ბმულის ქრონიკული პრობლემა. წინამორბედებისაგან განსხვავებით, როგორიც იყო [[HyperCard]], მსოფლიო აბლაბუდა არ იყო კერძო საკუთრება, რაც საშუალებას იძლეოდა შეემუშავებინათ სერვერები და კლიენტები დამოუკიდებლად და დაემატებინათ გაფართოებები სალიცენზიო შეზღუდვების გარეშე. [[1993]] წლის [[30 აპრილი|30 აპრილს]], [[CERN]]-მა გამოაცხადა, რომ მსოფლიო აბლაბუდა იქნება თავისუფალი ყველასთვის, მოსაკრებელი გადასახადის გარეშე.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://tenyears-www.web.cern.ch/tenyears-www/Welcome.html|title=Ten Years Public Domain for the Original Web Software|publisher=Tenyears-www.web.cern.ch|date=30 აპრილი, 2003|accessdate=27 ივლისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090813032723/http://tenyears-www.web.cern.ch/tenyears-www/Welcome.html|archivedate=13 აგვისტო, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; Gopher-ის პროტოკოლის სერვერული რეალიზაციის ლიცენზირებაზე მოსაკრებლის დაწესების შესახებ გავრცელებული განცადებიდან ორი თვის თავზე ახალი ღია და თავისუფალი პროტოკოლის გაჩენამ, Gopher-ის მომხმარებლების სწრაფი გადინება გამოიწვია WWW-სკენ. ადრინდელი გავრცელებული ბრაუზერი მსოფლიო აბლაბუდაში ნავიგაციისთვის იყო [[X Window System]] და [[ViolaWWW]] [[Unix]]-ისთვის. 

ისტორიკოსები ძირითადში თანხმდებიან, რომ გარდამტეხი მომენტი ვებისთვის დაიწყო [[1993]] წელს გრაფიკული ვებ-ბრაუზერის [[Mosaic (ბრაუზერი)|Mosaic]]-ის წარმოდგენით,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://livinginternet.com/w/wi_mosaic.htm|title=Mosaic Web Browser History&amp;nbsp;– NCSA, Marc Andreessen, Eric Bina|publisher=Livinginternet.com|accessdate=27 ივლისი, 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100518171938/http://www.livinginternet.com/w/wi_mosaic.htm|archivedate=2010-05-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://totic.org/nscp/demodoc/demo.html|title=NCSA Mosaic&amp;nbsp;– სექტემბერი,  10, 1993 Demo|publisher=Totic.org|accessdate=27 ივლისი, 2009}}&lt;/ref&gt; რომელიც შემუშავდა ერბანა-შემპეინში ილინოისის უნივერსიტეტის სუპერკოპიუტერული აპლიკაციების ეროვნულ ცენტრში. ბრაუზერის შემუშავების პროექტს ხელმძშვანელობდა მარკ ანდრესენი, ფინანსური მხარდარდაჭერა კი ხორციელდებოდა შეერთებული შტატების მაღალი წარმადობის გამოთვლებისა და კომუნიკაციების საკანონმდებლო ინიციატივისა და მაღალი წარმადობის გამოთვლების [[1991]] წლის აქტის ფარგლებში, რომელიც იყო აშშ-ის სენატორის ალ გორის მიერ წამოწყებული რამდენიმე კომპიუტერულ პროექტთაგან ერთ-ერთი.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://cs.washington.edu/homes/lazowska/faculty.lecture/innovation/gore.html|title=Vice President Al Gore's ENIAC Anniversary Speech|publisher=Cs.washington.edu|date=14 თებერვალი, 1996|accessdate=27 ივლისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090220183820/http://www.cs.washington.edu/homes/lazowska/faculty.lecture/innovation/gore.html|archivedate=20 თებერვალი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; Mosaic-ის გამოჩენამდე, ვებ-გვერდებში, როგორც წესი, გრაფიკული ელემენტები ტექსტში არეული არ იყო, და WWW იყო ნაკლებად პოპულარული, ვიდრე ძველი პროტოკოლები, როგორებიცაა [[Gopher]] და [[WAIS]]. Mosaic-ის სამომხმარებლო გრაფიკულმა ინტერფეისმა ხელი შეუწყო ვებს გამხდარიყო ყველაზე პოპულარული პროტოკოლი ინტერნეტში. [[1994]] წლის ოქტომბერში, ტიმოთი ბერნერს-ლიმ ბირთვული კვლევების ევროპული ორგანიზაცია [[CERN]]-იდან გათავისუფლების შემდეგ, დააარსა World Wide Web Consortium (W3C). ინტერნეტის პიონერი კონსორციუმი დაარსდა მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ისტიტუტის კომპიუტერული მეცნიერებების ლაბორატორიაში [[DARPA]]-ს ხელშეწყობით. მეორე საიტი დაარსდა საფრანგეთის კომპიუტერული კვლევების ეროვნულ ლაბორატორიაში ევროკომისიის DG InfSo-ს დახმარებით; ხოლო [[1996]] წელს მესამე კონტინენტური საიტი შეიქმნა იაპონიის კეიოს უნივერსისტეში. [[1994]] წლის დასასრულს ვებსაიტების ჯამური რაოდენობა ჯერ კიდევ შედარებით მცირე იყო, თუმცა ბევრი ცნობილი ვებსაიტი უკვე მუშაობდა, რაც დღეს ინტერნეტის ყველაზე პოპულარული სერვესების მომასწავებელი და შთაგონების წყარო იყო.

ინტერნეტით დაკავშირებული საიტები მთელ მსოფლიოში იქმნებოდა, განაპირობა პროტოკოლებისა და ფორმატირებისათვის საერთაშორისო სტანდარტების შემუშავების აუცილებლობა. ბერნერს-ლი აგრძელებდა ჩართულობას ვებ-სტანდარტების შემუშავების ხელმღვანელობაში, მათ შორის მონიშვნის ენების სტანდარტების შემუშავებაში, სადაც იგი იცავდა სემანტიკური აბლაბუდაზე საკუთარ შეხედულებებს. მსოფლიო აბლაბუდამ შესაძლებელი გახადა ინფორმაციის გავცრცელება ინტერნეტით მარტივი და მოქნილი ფორმატით. ამიტომ, მან მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მსოფლიოში ინტერნეტის მოხმარების პოპულარიზაციაში.&lt;ref&gt;{{cite encyclopedia|url=http://legal-dictionary.thefreedictionary.com/Internet|title=Internet legal definition of Internet|publisher=Free Online Law Dictionary|date=15 ივლისი, 2009|encyclopedia=West's Encyclopedia of American Law, edition 2|accessdate=25 ნოემბერი,  2008}}&lt;/ref&gt; მიუხედავად იმისა, რომ ტერმინები მსოფლიო აბლაბუდა და ინტერნეტი ხშირად შერეულად გამოიყენება, მსოფლიო აბლაბუდა არ არის ინტერნეტის სინონიმი.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://techterms.com/definition/www|title=WWW (World Wide Web) Definition|publisher=TechTerms|accessdate=19 თებერვალი, 2010|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090511015356/http://www.techterms.com/definition/www|archivedate=11 მაისი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ვები არის საინფორმაციო სივრცე, რომელიც შეიცავს ჰიპებმულოვან დოკუმენტებს და ხვა რესურსებს, რომლებიც იდენტიფიცირდებიან URI-ს საშუალებით.&lt;ref&gt;{{cite web|last1=Jacobs|first1=Ian|last2=Walsh|first2=Norman|title=Architecture of the World Wide Web, Volume One|url=http://www.w3.org/TR/webarch/#intro|publisher=W3C|accessdate=11 თებერვალი, 2015|location=Introduction|date=15 დეკემბერი,  2004|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150209063216/http://www.w3.org/TR/webarch/#intro|archivedate=9 თებერვალი, 2015|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; იგი რეალიზებულია როგორც სერვერული ასევე კლიენტური პროგრამული უზრუნველყოფის სახით ინტერნეტის პროტოკოლების გამოყენებით, როგორებიცაა [[TCP/IP]] და [[HTTP]].

2004 წელს ტიმოთი ბერნერს-ლი დედოფალმა [[ელისაბედ II]]-მ რაინდად აკურთხა „ინტერნეტის გლობალურ განვითარებაში დამსახურებებისთვის“.&lt;ref name=&quot;gaz&quot;&gt;{{cite web|title=Supplement no.1, Diplomatic and Overseas List, K.B.E.|url=https://www.thegazette.co.uk/London/issue/57155/supplement/24/data.pdf|website=thegazette.co.uk|publisher=The Gazette|date=31 დეკემბერი,  2003|accessdate=7 თებერვალი, 2016|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160203092022/https://www.thegazette.co.uk/London/issue/57155/supplement/24/data.pdf|archivedate=3 თებერვალი, 2016|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Web's inventor gets a knighthood|publisher=BBC|date=31 დეკემბერი,  2003|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/technology/3357073.stm|accessdate=25 მაისი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071223055131/http://news.bbc.co.uk/1/hi/technology/3357073.stm|archivedate=23 დეკემბერი,  2007|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; მას საკუთარი გამოგონებები არასოდეს დაუცვია საავტორო უფლებებით.

==ფუნქცია==
ტერმინები ინტერნეტი და ვები ხშირად გამოიყენება მათ შორის სხვაობის გამოკვეთის გარეშე. თუმცა, ეს ეს ორი ტერმინი ორ სხვადასხვა რამეს აშნიშნავს. ინტერნეტი - ურთიერთდაკავშირებული კომპიუტერული ქსელების გლობალური სისტემაა. ვები კი, არის დოკუმენტების და სხვა რესურსების გლობალური კოლექცია, რომლებიც დაკავშირებულნი არიან ჰიპერბმულებითა და URI-ით. ვებ-რესურსებთან წვდომა ხორციელდება HTTP ან HTTPS პროტოკოლების გამოყენებით, რომლებიც აპლიკაციის დონის ინტერნეტის პროტოკოლებია, რომლებიც იყენებენ ინტერნეტის სატრანსპორტო პროტოკოლს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=What is the difference between the Web and the Internet?|url=https://www.w3.org/Help/#webinternet|publisher=World Wide Web Consortium|accessdate=18 აპრილი, 2016|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160422072749/http://www.w3.org/Help/#webinternet|archivedate=22 აპრილი, 2016|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

ვებ-გვერდის მსოფლიო აბლაბუდაში ნახვა სტრანდარტულად იწყება ან ბრაუზერის სამისამართო ზოლში ვებ-გვერდის URL-ის აკრეფით, ან ჰიპერბმულზე მიყოლით, რომელიც გვამისამართებს ამ გვერდზე ან რესურსზე. ამის შემდეგ, ბრაუზერი იწყებს ფონური საკომუნიკაციო მესიჯების სერიების გაგზავნას, რომელიც განკუთვნილია მოთხოვნილი გვერდის ამოსარჩევად და გამოსასახად. 1990-იანებში, ბრაუზერის გამოყენებით ვებ-გვერდების ნახვა და ერთი გვერდიდან მეორეზე ჰიპერბმულებით გადასვლა ცნობილი გახდა როგორც „ბრაუზინგი“ ვებ-სერფინგი“ ან „ვებ-ნავიგაცია“. ამ ქცევის ადრეულმა გამოკვლევებმა აღმოაჩინეს ვებ-ბრაუზერების გამოყენების სხვადასხვა პატერნი (მოდელი). მაგალითად, ერთ-ეთი კვლევა აღმოაჩინა მომხმარებლის ხუთი პატერნი: გამოკვლევითი სერფინგი, ფანჯრული სერფინგი, განვითარებული სერფინგი, შემოსაზღვრული ნავიგაცია და მიზნობრივი ნავიგაცია.&lt;ref&gt;{{cite journal|last=Muylle|first=Steve|author2=Rudy Moenaert|author3=Marc Despont|title=A grounded theory of World Wide Web search behaviour|journal=Journal of Marketing Communications|year=1999|volume=5|issue=3|page=143|doi=10.1080/135272699345644|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; 

შემდეგი მაგალითი აჩვენებს ვებ-ბრაუზერის ფუნქციონირებას, როდესაც ხდება მიმართვა URL-ზე {{samp|&lt;nowiki&gt;http://example.org/home.html&lt;/nowiki&gt;}}. ბრაუზერი გარდაქმნის URL-ის სერვერის სახელს {{samp|example.org}} ინტერნეტ პროტოკოლის მისამართად გლობალურად დანაწილებული დომენურ სახელთა სისტემის (DNS) დახმარებით. DNS-ისგან ბრაუზერს უბრუნდება მიწოდებულ URL-ში სერვერის სახელის შესაბამისი [[IP-მისამართი|IP მისამართი]], მაგალითად ''203.0.113.4'' ან ''2001:db8:2e::7334''. შემდგომ, ბრაუზერი მთელი ინტერნეტის გავლით, DNS-ისგან მიღებულ მისამართზე განთავსებულ კომპიუტერს უაგზავნის HTTP მოთხოვნას რესურსის მოთხოვნით. მოთხოვნის გაგზავნა ხდება კონკრეტული სერვისის TCP პორტის ნიმერზე, რომელიც კარგად არის ცნობილი HTTP სერვისისთვის, შესაბამისად მიღებს შეუძლია გაარჩიოს HTTP მოთხოვნა სხვა ქსელური მოთხოვნებისგან, რომელსაც შეიძლება მანქანა ემსახურება. HTTP პროტოკოლი როგორც წესი იყენებს პორტს ნომრით 80, ხოლო HTTPS პროტოკოლი იყენებს პორტს ნომრით 443. HTTP მოთხოვნის შიგთავსი შეიძლება შედგებოდეს მხოლოდ ორ სტრიქონიანი მარტივი ტექსტისგან:
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;http&quot;&gt;
GET /home.html HTTP/1.1
Host: example.org
&lt;/syntaxhighlight&gt;

HTTP მოთხოვნის მიმღების კომპიუტერი აგზავნის მას ვებ-სერვერთან, რომელიც უსმენს მოთხოვნებს პორტზე ნომრით 80. თუ ვებ-სერვერს შეუძლია მოთხოვნის დაკმაყოფილება, იგი აგზავნის HTTP პასუხს წარამატების შესახებ უკან ბრაუზერისკენ:
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;http&quot;&gt;
HTTP/1.1 200 OK
Content-Type: text/html; charset=UTF-8
&lt;/syntaxhighlight&gt;
რომელსაც მოყვება მოთხოვნილი გვერდის შიგთავსი. ჰიპერტექსტური მონიშვნის ენა (HTML) სანიმუშო ვებ-გვერდისთვის შეიძლება იყოს შემდეგი სახის:
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;html&quot;&gt;
&lt;html&gt;
  &lt;head&gt;
    &lt;title&gt;Example.org – მსოფლიო აბლაბუდა&lt;/title&gt;
  &lt;/head&gt;
  &lt;body&gt;
     &lt;p&gt;მსოფლიო აბლაბუდა — დანაწილებული საინფორმაციო სისტემაა...&lt;/p&gt;
  &lt;/body&gt;
&lt;/html&gt;
&lt;/syntaxhighlight&gt;
ბრაუზერი ატარებს მიღებული HTML მონიშვნის, რომლითაც გარსშემორტყმულია სიტყვები, სინტაქსურ გარჩევას, და ინტერპრეტირებს მას ტექსტურ ფორმატში (&lt;syntaxhighlight lang=&quot;html&quot; inline&gt;&lt;title&gt;&lt;/syntaxhighlight&gt; სათაური, &lt;syntaxhighlight lang=&quot;HTML&quot; inline&gt;&lt;p&gt;&lt;/syntaxhighlight&gt;  პარაგრაფი და ა. შ.), რომელიც შემდეგ გამოისახება ეკრანზე. ბევრი ვებგვერდი იყენებს HTML-ს სხვა რესურსების URL-ზე მისათითებლად, როგორებიცაა სურათები, ჩაშენებული მედია, სკრიფტები — რომლითაც იმართება გვერდის ქცევა, და [[CSS|კასკადურ სტილთა ფურცლები]] (CSS), რომლებიც მოქმედებენ გვერდის გაწყობაზე. ბრაუზერი ახორცეილებს დამატებით HTTP მოთხოვნას ვებ-სერვერის მისამართით ამ სხვა ინტერნეტ-მედია ტიპის მონაცემების მისაღებად. მას შემდეგ, რაც მიიღებს მოთხოვნილ კონტენტენტს ვებ-სერვერისგან, ბრაუზერი იწყებს თანმიმდევრობით გვერდის გამოსახულების აწყობას ეკრანზე, ამ გვერდის HTML-ის და დამატებითი რესურსების შესაბამისად.
===HTML===
HTML არის მონიშვნის სტანდარტული ენა ვებ-გვერდებისდა ვებ-აპლიკაციების  შესაქმენელად. კასკადურ სტილთა ფურცლებთან (CSS) და JavaScript-თან ერთად, HTML ქმნის მსოფლიო აბლაბუდის საკვანძო ტექნოლოგიების ტრიადას.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Flanagan|first1=David|title=JavaScript – The definitive guide|page=1|edition=6|quote=JavaScript is part of the triad of technologies that all Web developers must learn: HTML to specify the content of web pages, CSS to specify the presentation of web pages, and JavaScript to specify the behaviour of web pages.}}&lt;/ref&gt;

ვებ-ბრაუზერები HTML-დოკუმენტებს იღებენ ვებ-სერვერებისგან ან ლოკალური სანახებიდან, და დამუშავების შემდეგ, გამოსახავან დოკუმენტს მულტიმედიური ვებ-გვერდების სახით. HTML აღწერს გვერდის სემანტიკურ სტრუქტურას და შეიცავს დოკუმენტის იერსახის შესახებ საწყის ინფორმაციას. 

HTML-ის ელემენტები აგურებია, რომლისგანაც აგებულია HTML-გვერდი. HTML-კონსტრუქციების დახმარებით, სურათები და სხვა ობიექტები, მაგალითად, ინტერაქტიული ფორმები, შეიძლება ჩაშენებულ იქნას გამოსასახ გვერდში. HTML იძლევა სტრუქტურირებული დოკუმენტების შექმნის ხელსაწყოებს ტექსტის ისეთი სემანტიკური ელემენტებისთვის, როგორებიცაა სათაურები, პარაგრაფები, სიები, ციტატები და სხვა. HTML-ის ელემენტები განისაზვრება ტეგებით, რომლებიც იწერება კუთხოვან ფრჩხილებში. ტეგები, როგორებიცაა &lt;syntaxhighlight lang=&quot;HTML&quot; inline&gt;&lt;img/&gt;&lt;/syntaxhighlight&gt; და &lt;syntaxhighlight lang=&quot;HTML&quot; inline&gt;&lt;input/&gt;&lt;/syntaxhighlight&gt; უშუალოდ ათავსებენ კონტენტს გვერდზე. სხვა ტეგები, როგორიცაა მაგალიად &lt;syntaxhighlight lang=&quot;HTML&quot; inline&gt;&lt;p&gt;&lt;/syntaxhighlight&gt; , გარს არტყავენ და გვერდის ტექსტს და განსაზვრავენ მასი მოქცეული კონტენტის რაობას; ისინი შეიძლება შეიცავდნენ სხვა ტეგებს ქვეელემენტების სახით. ბრაუზერები HTML-ტეგებს არ გამოსახავენ, არამედ ამ ტეგებით მონიშნულ დოკუმენტს ამუშავებენ და ინტერპრეტირებენ გვერდის შიგთავსის წარმოსადგენად.

HTML-ში შეიძლება ჩაშენებულ იქნას ისეთ სკრიფტულ ენებზე დაწერილი პროგრამები, როგორიცაა JavaScript, რაც გავლენას ახდენს გვერდის და მისი შიგთავსის ქცევაზე. CSS-ის ჩართვით, განისაზღვრება გვერდის შიგთავსის იერი და განლაგება. როგორც CSS ასევე HTML სტანდარტების ტექნიკურ მხარდაჭერას ემსახურება World Wide Web Consortium (W3C) და 1997 წლიდან აქტიურად ახალისებს CSS -ის გამოყნებას HTML-ზე.&lt;ref name=&quot;deprecated&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.w3.org/TR/REC-html40-971218/conform.html#deprecated|title=HTML 4.0 Specification – W3C Recommendation – Conformance: requirements and recommendations|publisher=World Wide Web Consortium|date=18 დეკემბერი, 1997|accessdate=ივლისი, 6, 2015}}&lt;/ref&gt;

===ბმულები===
გვერდების უმრავლესობა შეიცავს ჰიპერბმულებს, რომლებიც მიუძღვებიან მონათესავე სხვა გვერდებისკენ, ან შესაძლოა ჩამოტვირთვადი ფაილებისკენ, დოკუმენტებისკენ, აშწერებისკენ და სხვა ვებ-რესურსებისკენ. HTML კოდში, ჰიპერბმული გამოიყურება შემდეგი სახით: &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;a href=&quot;http://example.org/home.html&quot;&gt;Example.org Homepage&lt;/a&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

ამგვარ გამოსადეგ, მონათესავე რესურსების კოლექციებს, რომლებიც დაკავშირებულია ერთმანეთთან ჰიპერტექსტური ბმულების გამოყენებით , ეწოდება ინფორმაციის აბლაბუდა. ინტერნეტ-პუბლიკაციებმა შექმნეს ის, რასაც ტიმ ბერნერს-ლიმ პირველად, [[1990]] წლის ნოემბერში, უწოდა  WorldWideWeb (პირვანდელი სახით დასახლება იწერებოდაც [[CamelCase]]-ის გამოყენებით, მოგვიანებით ამაზე უარი თქვეს).&lt;ref name=&quot;W90&quot; /&gt;

ვების ჰიპერბმულური სტრუქტურა აღწერილია წებგრაფით: ვებ-გრაფის კვანძები შეესაბამება ვებ-გვერდებს (ან [[URL]]-ს), ხოლო წიბოები მათ შორის – ჰიპერბმულებს. დროთა განმავლობაში, ბევრი ვებ-რესურსი, რომელზეც უთითებენ ჰიპერბმულები, ქრება, ხდება მათი გადატანა ან ჩანაცველაბა სხვა კონტენტით. ეს ჰიპერბმულებს დაძველებულად აქცევს; ამ ფენომენს, ზოგიერთ წრეში უწოდებენ ბმულების ლპობას, ხოლო იმ ჰიპერბმულებს, რომელსაც შეეხო ეს ფენომენი ხშირად ეწოდებათ მკვდარი ბმულები. ვების ამგვარმა ეფემერულმა ბუნებამ დღის წესრიგში დააყენა ვებ-გვერდების არქივაციის საჭიროება. 1996 წლიდან მოქმედებს ვებ-გვერდების არქივი  [[Internet Archive]], რომელიც ყველაზე განთქმულია ამგვარ სერვისებს შორის.

===წინსართი www===
ჰოსტის ბევრი სახელი მსოფლიო აბლაბუდაში იწყება სამი სიმბოლოთი www, რაც გამოძახილია ძველი ტრადიციის, რომლის მიხედვითაც [[Internet]]-ის ჰოსტის სახელი შეირჩეოდა იმ სამსახურიდან გამომდინარე, რასაც იგი ემსახურებოდა. ვებ-სერვერის ჰოსტის სახელი ხშირ შემთხვევაში არის www, ისევე, როგორც ftp შეიძლება იყის [[FTP]] სერვერის ჰოსტი, ხოლო news ან nntp Usenet-ის სიახლეების სერვერი. აღნიშნული ჰოსტის სახელები წარმოდგენილია ხოლმე როგორც [[DNS]] ან ქვედომენური სახელი, მაგალითად: &lt;nowiki&gt;www.example.com&lt;/nowiki&gt;. www ჰოსტის  სახელის გამოყენება არ არის სავალდებულო და არ არის რეგლამენტირებული არც ერთი ტექნიკური თუ პოლიტიკის სტანდარტით, ამიტომ ბევრი საიტი არ იყენებს მას. პირველი ვებ-სერვერი იყო  nxoc01.cern.ch.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://w3.org/People/Berners-Lee/FAQ.html|title=Frequently asked questions by the Press|first=Tim|last=Berners-Lee|publisher=W3C|accessdate=27 ივლისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090802051415/http://www.w3.org/People/Berners-Lee/FAQ.html|archivedate=2 აგვისტო, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; პაოლო პალაზინის თქმით,&lt;ref&gt;Palazzi, P (2011) [http://soft-shake.ch/2011/en/conference/sessions.html?key=earlydays 'The Early Days of the WWW at CERN'] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723105704/http://soft-shake.ch/2011/en/conference/sessions.html?key=earlydays |date=2012-07-23}}&lt;/ref&gt; რომელიც ტიმ ბერნერს-ლისთან ერთად CERN-ში მუშაობდა, www-ის პოპულარიზაცია ქვედომენური სახელის სახით შემთხვევითობა იყო; გეგმის მიხედვით World Wide Web-ის პროექტის გვერდი უნდა გამოქვეუნებულიყო www.cern.ch-ზე, მაშინ როცა თავად CERN-ის საშინაო გვერდი უნდა ყოფილიყო info.cern.ch, თუმცა DNS-ის ჩანაწერები აღარ გასწორებულა, რაც სხვებმაც დააკოპირეს  და ვებგვერდის დომენური სახელის წინ www-ის დართვა პრაქტიკაში შევიდა. 

ბევრი ვებსაიტი დღემდე იყენებს წინსართს, ან სხვა ქვედომენურ სახელებს, მაგალითად როგორიცაა www2, უსაფრთხოების ან სხვა სპეციალური დანიშნულებით. ბევრი ამგვარი ვებსერვერი გაწყობილია იმგვარად, რომ როგორც ძირითადი დომენური სახელი (მაგ., example.com), ასევე www ქვედომენი მიმართავს ერთსა და იმავე საიტს; ზოგიერთ სხვა ვებსერვერი ითხოვს მხოლოდ ერთს ან მეორეს, ან შესაძლოა ისინი ასოცირებულ იქნას განსხვავებულ ვებსაიტებთან. ქვედომენური სახელის გამოყენება სასარგებლოა შემომავალი  ვებ-ტრაფიკის დატვირთვის გაწონასწორებისთვის CNAME ჩანაწერის გაკეთების გზით, რომელიც მიუთიითებს ვებსერვერთა კლასტერზე. ვინაიდან, ამ დროისთვის, CNAME-ში შესაძლებელია გამოყენებულ იქნას მხოლოდ ქვედომენი, იმავე შედეგის მიღწევა შეუძლებელია მხოლოდ შიშველი ძირეული დომენის გამოყენებით.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://medium.freecodecamp.org/why-cant-a-domain-s-root-be-a-cname-8cbab38e5f5c |title=Why a domain's root can't be a CNAME – and other tidbits about the DNS |author=Dominic Fraser |date=მაისი, 13, 2018 |work=FreeCodeCamp}}&lt;/ref&gt; 

როდესაც მომხმარებელს ვებ-ბრაუზერის სამისამართო ველში შეყავს არასრული დომენური სახელი, ზოგიერთი ვებ-ბრაუზერი ცდილობს ავტომატურად დაუმატოს დასაწყისში „www“ წინასართი, ხოლო ბოლოში, შესაძლოა „.com“, „.org“, „.net“, იმის მიხედვით რა ნაწილი აკლია შეყვანილ მისამართს. მაგალითად, თუ შევიყვანთ „microsoft“ ეს შესაძლოა გადაიქცეს „&lt;nowiki&gt;http://www.microsoft.com/&lt;/nowiki&gt;“-ად, ხოლო სიტყვა „openoffice“-ის შეყვანის შემთხვევაში გადაიქცეს „&lt;nowiki&gt;http://www.openoffice.org&lt;/nowiki&gt;“-ად. ეს შესაძლებლობა პირველად გაჩნდა [[Firefox]]-ის ადრეულ ვერსიებში, როდესაც ჯერ კიდევ მისი სამუშაო სახელი იყო „Firebird“, ადრეულ [[2003]] წელს, რომელშიც ამ პრაქტიკამ გადაინაცვლა ისეთი ბრაუზერიდან როგორიცაა [[Lynx (ბრაუზერი)|Lynx]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://forums.mozillazine.org/viewtopic.php?f=9&amp;t=10980|title=automatically adding www.___.com|publisher=mozillaZine|date=16 მაისი, 2003|accessdate=27 მაისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090627225046/http://forums.mozillazine.org/viewtopic.php?f=9&amp;t=10980|archivedate=27 ივნისი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; როგორც ცნობილია, [[Microsoft]]-მა [[2008]] წელს აშშ-ში მიიღო პატენტი ამავე იდეაზე, თუმცა მხოლოდ მობილური მოწყობილობებისთვის.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://techdirt.com/articles/20080626/0203581527.shtml|title=Microsoft Patents Adding 'www.' And '.com' To Text|publisher=Techdirt|last=Masnick|first=Mike|date=7 ივლისი, 2008|accessdate=27 მაისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090627212151/http://www.techdirt.com/articles/20080626/0203581527.shtml|archivedate=27 ივნისი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

ინგლისურ ენაზე, www ხშირად იკითხება როგორც „დაბლ-იუ – დაბლ-იუ– დაბლ-იუ“.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Audible pronunciation of 'WWW'|url=http://www.oxforddictionaries.com/us/definition/american_english/WWW?q=www|publisher=Oxford University Press|accessdate=25 მაისი, 2014|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140525195152/http://www.oxforddictionaries.com/us/definition/american_english/WWW?q=www|archivedate=25 მაისი, 2014|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ზოგიერთი მომხმარებელი, კერძოდ კი ახალ ზელანდიაში წარმოთქვამენ მას როგორც „დაბ-დაბ-დაბ“. ინგლისელმა მწერალმა დაგლას ადამსმა ერთხელ გაზეთთან [[The Independent on Sunday]]-თან იხუმრა:&lt;ref name=&quot;Sim&quot;&gt;{{cite web|last1=Simonite|first1=Tom|title=Help us find a better way to pronounce www|url=https://www.newscientist.com/blog/technology/2008/07/help-us-find-better-way-to-pronounce.html|website=newscientist.com|publisher=New Scientist, Technology|date=ივლისი, 22, 2008|accessdate=7 თებერვალი, 2016|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160313095715/https://www.newscientist.com/blog/technology/2008/07/help-us-find-better-way-to-pronounce.html|archivedate=13 მარტი, 2016|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; {{ციტატა|World Wide Web არის ერთადერთი რამ რაც ვიცი, რომლის შემოკლებული ფორმის თქმას სამჯერ მეტი დრო სჭირდება, ვიდრე იმის, რისთვისაც ის შემოკლდა{{oq|en|The World Wide Web is the only thing I know of whose shortened form takes three times longer to say than what it's short for}}}}. მანდარინულ ჩინურში World Wide Web ტრადიციულად ითარგმნება როგორც ფონო-სემანტიკური შესაბამისობის წესით — „wàn wéi wǎng“ ({{lang-zh|万维网}}) რომელიც შეესაბამება www-ს და ნიშნავს „უთვლადი განზომილების ქსელი“,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://us.mdbg.net/chindict/chindict.php?page=translate&amp;trst=0&amp;trqs=World+Wide+Web&amp;trlang=&amp;wddmtm=0|title=MDBG Chinese-English dictionary&amp;nbsp;– Translate|accessdate=27 ივლისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081112091834/http://us.mdbg.net/chindict/chindict.php?page=translate|archivedate=12 ნოემბერი,  2008|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; რაც ასახავს მსოფლიო აბლაბუდის არქიტექტურულ კონცეპტს და მისი გავრცელებას. ტიმ ბერნერს-ლის ვებ-სივრცეამტკიცებს, რომ „World Wide Web“ ოფიციალურად იწერება სამი განცალკევებული სიტყვის სახით, თითოეული სიტყვის პირველი ასო მასში უნდა დაიწეროს მაღალი რეგისტრით, დეფისების გარეშე.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://w3.org/People/Berners-Lee/FAQ.html|title=Frequently asked questions by the Press&amp;nbsp;– Tim BL|publisher=W3.org|accessdate=27 ივლისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090802051415/http://www.w3.org/People/Berners-Lee/FAQ.html|archivedate=2 აგვისტო, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; Www პრეფიქსის გამოყენება შემცირება დაიწყო განსაკუთრებით, მაშინ როდესაც [[Web 2.0]] ვებ-აპლიკაციები ცდილობდნენ თავიანთი დომენური სახელები ცნობადად და მარტივად წარმოთქმადად ექციათ.&lt;ref name=&quot;cas&quot;&gt;{{cite web|last1=Castelluccio|first1=Michael|title=It's not your grandfather's Internet.|url=http://www.thefreelibrary.com/It's+not+your+grandfather's+Internet.-a0239804575|date=2010|website=thefreelibrary.com|publisher=Institute of Management Accountants|accessdate=7 თებერვალი, 2016}}&lt;/ref&gt; მობილური ვებ-ის პოპილარობის ზრდასთან ერთად, ისეთი სერვისები, როგორებიცაა [[Gmail|Gmail.com]], [[Outlook|Outlook.com]], [[Myspace|Myspace.com]], [[Facebook|Facebook.com]] და [[Twitter|Twitter.com]] ხშირ შემთხვევაში მოიხსენიება დომენურ სახელზე „www“-ის (ან „.com“-ის) დამატების გარეშე.

===სქემის სპეციფიკატორები===
URI-ს დასაწყისში სქემის სპეციფიკატორები &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;http://&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; და &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;https://&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; მიუთითებს HTTP ან HTTP Secure პროტოკოლებზე შესაბამისად. ისინი განსაზღვრავენ კომუნიკაციის რომელი პროტოკოლი გამოიყენება შეკითხვისა და პასუხისთვის. HTTP პროტოკოლი მსოფლიო აბლაბუდის მუაობისთვის ფუნდამენტური მნიშვნელობისაა, ხოლო HTTPS-ში დამატებული დათიფვრის დონე სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია ბრაუზერის მიერ კონფიდენციალური მონაცემების მიღებისა და გადაცემისვის, მაგალითად პაროლების ან საბანკო ინფორმაციის. ბრაუზერები, წესისამებრ, ავტომატურად ამატებენ „&lt;nowiki&gt;http://&lt;/nowiki&gt;“-ს მომხმარებლის მიერ შეყვანილ URI-ზე, თუ ის უკვე მითითებული არ არის.

===გვერდები===
ვებ-გვერდი (ასევე იწერება როგორც ვებგვერდი) არის დოკუმენტი, რომელიც გამოყენებადია მსოფლიო აბლაბუდასა და ვებ-ბრაუზერებში. ვებ-ბრაუზერი გამოსახავს ვებ-გვერდს მონიტორზე ან მობილურ მოწყობილობაზე.
ტერმინი „ვებ-გვერდი“,  ჩვეულებრივ, განეკუთვნება იმას, რაც ვიზუალურად თვალსაჩინოა, თუმცა ასევე შესაძლოა მიუთითებდეს თავად კომპიუტერული ფაილის შიგთავსზე, რომელიც, წესისამებრ, ტექსტური ფაილია, რომელიც შეიცავს HTML-ში, ან  მონიშვნის სხვა შესაბამისი ენით დაწერილ ჰიპერტექსტს. ტიპური ვებ-გვერდები იძლევიან ჰიპერტექსტს სხვა ვებ-გვერდებზე გადასასვლელად ჰიპერბმულების გამოყენები, რომლებიც ხშირად მოიხსენიება როგორც „ბმული“. თითოეული ვებ-გვერდის წარმოდგენისათვის ვებ-ბრაუზერს უწევს ხშირი მიმართვა ვებ-რესურსის მრავალ ელემენტთან, როგორებიცაა სტილის ფურცლები, სკრიპტები და სურათები.

ქსელში, ვებ-ბრაუზერს შეუძლია ვებ-გვერდის მოშორებული ვებ-სერვერიდან. ვებ-სერვერს შეუძლია შეზღუდოს წვდომა, მაგალითად ხელმისაწვდომი იყოს მხოლოდ დახურული ქსელისთვის, როგორიცაა კორპორატიული ინტრანეტი. ვებ-ბრაუზერი იყენებს HTTP-პროტოკოლს ამგვარი მოთხოვნებით ვებ-სერვერისთვის მიმართვისთვის.

სტატიკური ვებ-გვერდის მიწოდება ხორციელდება ზუსტად იმ სახით, როგორც შენახულია, ვებ-სერვერის ფაილური სისტემაშიი შენახული ვებ-კონტენტის სახით. საპირისპიროდ, დინამიკური ვებ-გვერდი გენერირდება ვებ-აპლიკაციის მიერ, რომელიც, წესისამებრ, იმართება სერვერის პროგრამული უზრუნველყოფის მიერ. დინამიური ვებ-გვერდები გამოიყენება იმ შემთხვევაში, როდესაც თითოეულ მომხმარებელს შესაძლოა სჭირდებოდეს განსხვავებული ინფორმაცია, მაგალითად საბანკო ვებ-გვერდები, ვებ-ფოსტა და მისთანები. 
====სტატიკური გვერდი====
სტატიკური ვებ-გვერდი არის გვერდი, რომელიც მომხმარებელს მიეწოდება ზუსტად იმ სახით, როგორც შენახულია, დინამიური ვებ-გვერდებისგან განსხვავებით, რომლებიც გენერირდება ვებ-აპლიკაციის მიერ. 

შესაბამისად, სტატიკური ვებ-გვერდი გამოსახავს ერთსა და იმავე ინფორმაციას ყველა მომხმარებელისთვის, ყველა კონტექსტიდან, ვებ-სერვერის თანამედროვე შესაძლებლობებიდან გამომდინარე, დოკუმენტის კონტენტის ტიპის ან ენის შესათანხმებლად, სადაც ასეთი ვერსიები მხარდაჭერილია და სერვერი მომართულია საამისოდ.
====დინამიური გვერდები====
სასერვერო დინამიური ვებგვერდი არის ვებ-გვერდი, რომლის აგებულობა იმართება აპლიკაციის სერვერის მიერ სასერვერო სკრიპტების მუშაობის შედეგად. სასერვერო სკრიპტების  მუშაობისას, პარამეტრები განსაზღვრავენ  თითოეული ახალი ვებ-გვერდის შეკვრის მიმდინარეობას, მათ შორის კლიენტის მხარეს დამატებითი დამუშავების გაწყობას.
კლიენტური დინამიური ვებ-გვერდი ამუშავებს ვებ-გვერდს HTML-ის სცენარებით, რომლებიც სრულდებიან  ბრაუზერში ჩატვირთვისას. JavaScript-ი და სხვა სკრიპტული ენები განსაზღვრავენ მიღებული გვერდის HTML კოდის სინტაქსური ანალიზით DOM-ში გარდაქმნას, რომელიც წარმოადგენს ჩატვირთულ გვერდს. იმავე კლიენტური ხერხების გამოყენებით, შესაძლებელია შემდგომ DOM-ის განახლება ან შეცვლა.
დინამიური ვებ-გვერდი ხშირად გადაიტვირთება მომხმარებლის ან კომპიუტერული პროგრამის მიერ ცვლადი შიგთავსის შეცვლისათვის. განახლების შესახებ ინფორმაცია შესაძლებელია მოდიოდეს სერვერიდან, ან ცვლილებებიდან, რომელიც განხორციელდა ამ გვერდის DOM-ში. ამან შეიძლება წაკვეთოს, ან შეიძლება არ წაკვეთოს ბრაუზერის (თვალიერების) ისტორია ან შექმნას შენახული ვერსია უკან დასაბრუნებლად, თუმცა დინამიური ვებ-გვერდის [[Ajax]] ტექნოლოგიით განახლების შემთხვევაში, არც უკან დასაბრუნებელი გვერდი შეიქმნება და არც წაკვეთავს ვებ-თვალიერების ისტორიას იმ, რომელიც წინ უძღვის გამოსახულ გვერდს. Ajax ტექნოლოგიის გამოყენებით საბოლოო მომხმარებელი იღებს ერთ დინამიურ გვერდს რომელიც ბრაუზერში იმართება როგორც ერთი გვერდი, მაშინ, როდესაც უშუალოდ გვერდზე გამოსახული კონტენტი შეიძლება იყოს ცვლადი. Ajax-ის ძრავი მოთავსებულია მხოლოდ ბრაუზერში, რომელიც გამოითხოვს მისი DOM-ის ნაწილებს თავისი კლიენტისთვის აპლიკაციის სერვერისაგან. 
DHTML არის ზოგადი ტერმინი იმ ტექნოლოგიებისა და მეთოდებისთვის, რომლებიც გამოიყენება არასტატიკური გვერდების შესაქმნელად, თუმცა Ajax-ის გავრცელების შემდეგ ეს ტერმინი საერთო გამოყენებიდან გამოვიდა, ამჟამად გამოიყენება იშვიათად. კლიენტური სცენარები, სერვერული სცენარები, ან მათი კომბინაცია უზრუნველყოფენ დინამიური ვებ-ინტერფეისს ბრაუზერში.

JavaScript-ი არის სცენარების ენა, რომელიც პირველად შემუშავდა 1995 წელს ბრენდან ეიხის მიერ, შემდეგ კი, Netscape-ის მიერ, ვებ-გვერდებში გამოსაყენებლად.&lt;ref name=Hamilton&gt;{{cite web|author=Hamilton, Naomi|title=The A-Z of Programming Languages: JavaScript|url=http://computerworld.com.au/article/255293/-z_programming_languages_javascript|date=31 ივლისი, 2008|work=Computerworld|publisher=IDG|accessdate=12 მაისი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090524025720/http://www.computerworld.com.au/article/255293/-z_programming_languages_javascript|archivedate=24 მაისი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; მისი სტანდარტიზებული ვერსია არის ECMAScript.&lt;ref name=Hamilton /&gt; ვებ-გვერდების ინტერაქტიულობის გასაზრდელად, ზოგიერთი ვებ-აპლიკაცია იყენებს JavaScript-ის ისეთ ტექნოლოგიებს, როგორიცაა Ajax. კლიენტური სკრიპტის მიწოდება ხორციელდება გვერდთან ერთად, რომელსაც შემდგომ შეუძლია დამატებითი HTTP მოთხოვნის გაგზავნა სერვერთან, ან მომხმარებლის ისეთი ქმედებების საპასუხოდ, როგორიცაა მაუსის მოძრაობა, დაწკაპუნება, ან გასული დროიდან გამომდინარე. სერვერის პასუხი გამოიყენება მიმდინარე გვერდის განსაახლებლად, ვიდრე ახალი გვერდის შესაქმნელად თითოეულ პასუხთან ერთად, ამდენად სერვერს ესაჭიროება მხოლოდ შეზღუდული, დამატებითი ინფორმაციის მიწოდება. შესაძლებელია მრავალი Ajax-მოთხოვნის დამუშავება ერთდროულად, და მომხმარებელს შეუძლია გვერდთან ურთიერთქმედება მონაცემების ამოღების პროცესში. ვებ-გვერდებს შეუძლიათ რეგულარულად გამოკითხონ ვებ-სერვერი ახალი ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის შესამოწმებლად.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://buntin.org/2008/sep/23/jquery-polling-plugin/|title=jQuery Polling plugin|date=23 სექტემბერი,  2008|last=Buntin|first=Seth|accessdate=2009-08-22|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090813184848/http://buntin.org/2008/sep/23/jquery-polling-plugin/|archivedate=13 აგვისტო, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;
===ვებსაიტი===
ვებსაიტი&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.thefreedictionary.com/Website|title=website|last=|first=|date=|website=[[TheFreeDictionary.com]]|publisher=|access-date=2011-07-02}}&lt;/ref&gt; არის დაკავშირებული ვებ-რესურსების კოლექცია, მათ შორის ვებ-გვერდები, მულტიმედიური კონტენტი, რომელიც ხშირად იდენტიფიცირდება დომენური სახელით და გამოქვეყნებულია სულ მცირე ერთ ვებ-სერვერზე. აღსანიშნი მაგალითებია [[Wikipedia|wikipedia.org]], [[Google|google.com]], [[Amazon|amazon.com]].

ვებსაიტი შეიძლება წვდომადი იყოს საჯარო [[Internet Protocol]]-ის (IP) ქსელით, მაგალითად ინტერნეტით, ან ლოკალური ქსელით, URI-ზე მიმართვით, რომელიც განსაზღვრავს ვებსაიტს.

ვებსაიტს შესაძლებელია ჰქონდეს მრავალგვარად ფუნქცია და გამოიყენებოდეს მრავალნაირად; ვებსაიტი შეიძლება იყის პირადი ვებსაიტი, კომპანიის კორპორატიული ვებსაიტი, სახელმწიფო ვებსაიტი, ორგანიზაციის ვებსაიტი და სხვა. ძირითადად ვებსაიტი მიეძღვნება ერთ განსაზღვრულ თემას ან მიზანს, გართობისა და სოციალური ქსელებიდან დაწყებული, ახალი ამბების მიწოდებამდე და განათლებამდე. საჯაროდ ხელმისაწვდომი ვებსაიტები კოლექტიურად ქმნიან მსოფლიო აბლაბუდას, ხოლო დახურული  ვებსაიტები, როგორიცაა კომპანიის ვებსაიტი მისი თანამშრომლებისათვის, წესისამბრ არის ინტრანეტის ნაწილი.

ვებ-გვერდები, რომელიც სამშენებლო აგურია ვებსაიტისთვის, არის დოკუმენტთა ერთობლივობა, რომელიც როგორც წესი, შედგენილია უბრალო ტექსტის სახით ჰიპერტექსტური მონიშვნის ენით ([[HTML]], [[XHTML]]) ფორმატირების თანდართული ინსტრუქციებით. ვებსაიტი შეიძლება შეიცავდეს სხვა საიტების ელემენტებს შესაფერისი მონიშვნის ღუზებით. ვებსაიტებთან წვდომა და მათი გადაცემა ხორციელდება HTTP პროტოკოლის გამოყენებით, რომელშიც, ოპციონალურად, შესაძლოა გამოიყენებოდეს შიფრაცია ([[HTTPS]]) მომხმარებლისთვის კონფიდენციალურობისა და უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად. მომხმარებლის აპლიკაცია, ხშირ შემთხვევაში ეს არის ბრაუზერი,რომელსაც გამოაქვს გვერდის კონტენტი მისი HTML მონიშვნის ინსტრუქციების შესაბამისად ტერმინალის მონიტორზე. 

ჰიპერბმულები გვერდებს შორის მკითხველს აწვდის ვებსაიტის სტრუქტურას და უზრუნველყოფს ვებსაიტზე ნავიგაციას, რომელიც ხშირად იწყება საშინაო გვერდით, რომელიც შეიცავს ვებ-საიტის შიგთავსის კატალოგს. ზოგიერთი ვებსაიტი, შიგთავსთან წვდომისათვის, მოითხოვს მომმარებლის რეგისტრაციას ან გამოწერას. გამოწერითი ვებსაიტების მაგალითებია ბიზნესის ვებსაიტები, ახალი ამბების ვებსაიტები, აკადემიური ჟურნალების ვებსაიტები, სათამაშო ვებსაიტები, ფაილების გასაზიარებელი ვებსაიტები, ვებ-ფორუმები , ელფოსტის ვებ-კლიენტები, სოციალური ქსელების ვებსაიტები, საფონდო ბირჟის მონაცემების რეალურ დროში აგრეგატორები, და სხვა მრავალი სერვისის მიმწოდებელი ვებსაიტები. საბოლოო მომხმარებლებს ვებსაიტზე წვდომის შესაძლებლობა შეიძლება ჰქონდეთ ფართო არჩევანის მოწყობილობებიდან, მათ შორის სტაციონარული და ლეპტოპ-კომპიუტერების მეშვეობით, ასევე სმარტფონებიდან, სმარტ-ტელევიზორებიდან, ტაბლეტური კომპიუტერებიდან და სხვა.

===ბრაუზერი===
ვებ-ბრაუზერი (ან უბრალოდ „ბრაუზერი“) არის სამომხმარებლო პროგრამული აგენტი მსოფლიო აბლაბუდაში განთავსებულ ინფორმაციასთან წვდომისათვის. ვებ-სერვერთან დასაკავშირებლად და მისი გვერდების წარმოსადგენად, მომხმარებელს ესაჭიროება ვებ-ბრაუზერის პროგრამული უზრუნველყოფა. ეს არის პროგრამული უზრუნველყოფა, რომელსაც უშვებს მომხმარებელი ვებ-გვერდის ჩამოსატვირთად, დასაფორმატებლად და მომხმარებლის კომპიუტერის ეკრანზე გამოსასახად.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.differencebetween.net/technology/internet/difference-between-search-engine-and-browser/ |title=Difference Between Search Engine and Browser}}&lt;/ref&gt;

ვებ-ბრაუზერებს, ვებ-გვერდების პოვნის, ნავიგაციის და მათი წარმოდგენის ფუნქციის გარდა, ხშირად აქვთ სანიშნეების შენახვის, ისტორიის ჩაწერის, cookies-ფაილების მართვის, საშინაო გვერდის, ვებ-საიტებზე შესასვლელი პაროლების შენახვის ფუნქცია.

ყველაზე გავრცელებული ვებ-ბრაუზერებია [[Google Chrome|Chrome]], [[Mozilla Firefox|Firefox]], [[Safari]], [[Internet Explorer]], [[Opera]] და [[Microsoft Edge]].

===სერვერი===
ვებ-სერვერი არის სერვერული პროგრამული უზრუნველყოფა, ან აპარატურული უზრუნველყოფა, რომელიც განკუთვნილია განსაზღვრული პროგრამული უზრუნველყოფის მუშაობისთვის,რომელიც შეუძლია დააკმაყოფილოს მსოფლიო აბლაბუდის კლიენტის მოთხოვნები. ზოგადად, ვებ-სერვერი შეიძლება შეიცავდეს ერთ, ან რამდენიმე ვებსაიტს. ვებ-სერვერი ამუშავებს HTTP და რამდენიმე სხვა პროტოკოლით შემომავალ ქსელურ მოთხოვნებს
ვებ-სერვერის ძირითადი ფუნქცია არის ვებ-გვერდების შენახვა, დამუშავება და მიწოდება კლიენტებისთვის.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Web performance tuning|url=https://archive.org/details/webperformancetu0000kill|last=Patrick|first=Killelea|date=2002|publisher=O'Reilly|isbn=978-0596001728|edition= 2nd|location=Beijing|pages=[https://archive.org/details/webperformancetu0000kill/page/264 264]|oclc=49502686}}&lt;/ref&gt; კლიენტსა და სერვერს შორის ურთიერთქმედება მყარდება HTTP პროტოკოლის გამოყენებით. კლიენტისთვის მიწოდებული გვერდები,ხშირ შემთხვევაში, არის HTML დოკუმენტი, რომელიც ტექსტის გარდა, შეიძლება შეიცავდეს სურათებს, სტილის ფურცლებს, და სკრიპტებს.

მომხმარებლის აგენტი, ძირითად შემთხვევაში ესაა ვებ-ბრაუზერი ან საძიებო რობოტი, კომუნიკაციის წამოწყებას ახორციელებს სერვერთან განსაზვრული რესურსის მოთხოვნის გაგზვნით HTTP-ის გამოყენებით, რაზეც სერვერი პასუხობს რესურსის კონტენტით, ან თუ ეს შეუძლებელია — შეცდომის მესიჯით. რესურსი, ხშირ შემთხვევაში წარმოადგენს რეალურ ფაილს რომელიც განთავსებულია სერვერის მეორად სანახში, თუმცა არ არის სავალდებულო რომ ამგვარად იყოს; დამოკიდებულია სერვერის იმპლემენტაციაზე.
მაშინ, როდესაც ძირითადი ფუნქცია არის კონტენტის მომსახურება, HTTP-ის სრული იმპლემენტაცია მოიცავს კლიენტისგან კონტენტის მიღებასაც. ეს შესაძლებლობა გამოიყენება ვებ-ფორმების მისაღებად, მათ შორის, კლიენტის მხრიდან ფაილების ასატვირთად.

ბევრი საერთო დანიშნულების ვებ-სერვერს აქვს სერვერული სცენარების მხარდაჭერაც Active Server Pages (ASP), [[PHP]], ან სხვა სკრიპტული ენების გამოყენებით. ეს ნიშნავს, რომ სერვერის ქცევა შეიძლება გაიწეროს ცალკეულ ფაილებში, მაშინ როდესაც სერვერის პროგრამული უზრუნველყოფა უცვლელად რჩება. ხშირად, ეს გამოიყენება დინამიური HTML დოკუმენტების გენერირებისათვის, სტატიკური დოკუმენტის დაბრუნების ნაცვლად. ამათგან პირველი, ძირითადად გამოიყენება მონაცემთა ბაზებიდან ინფორმაციის ამოსაღებად ან მათ შესაცვლელად; უკანასკნელი, უფრო სწრაფია და მარტივად კეშირდება, თუმცა არ შეუძლია დინამიური კონტენტის მიწოდება.

ხშირად, მოწყობილობაში ჩაშენებული ვებ-სერვერი შეიძლება ნაპოვნი იქნას პრინტერებში, მარშრუტიზატორებში, ვებ-კამერებში, რომლებიც ემსახურებიან მხოლოდ ლოკალურ ქსელს. შემდეგ, ვებ-სერვერი შეიძლება გამოყენებულ იქნას განსახილველ მოწყობილობაზე დაკვირვების ან მისი ადმინისტრირების სისტემის ნაწილად. ხშირად ეს ნიშნავს, რომ კლიენტის კომპიუტერზე დამატებითი პროგრამული უზრუნველყოფის დაყენების აუცილებლობა არ არსებობს, რადგან მხოლოდ ვებ-ბრაუზერია საჭირო (რომელიც ოპერაციული სისტემების უმეტესობას მოყვება).
===Cookie===
{{მთავარი|Cookie}}
[[HTTP]]-cookie (ასევე, ვებ-cookie, ინტერნეტ-cookie, ბრაუზერის cookie, ან უბრალოდ — cookie) არის მონაცემთა მცირე ფრაგმენტი, რომელიც იგზავნება ვებ-სერვერის მიერ და ინახება მომხმარებლის კომპიუტერში მომხმარებლის ბრაუზერის მიერ, როდესაც მომხმარებელი ათვალიერებს ვებსაიტს. Cookie-ფაილი შემუშთავებულია საიმისოდ, რომ იყოს საიმედო მექანიზმი ვებსაიტის მიერ მდგომარეობის შესახებ ინფორმაციის დასამახსოვრებლად, ან მომხმარებლის მიერ თვალიერების აქტიურობის ჩასაწერად (მათ შორის, კონკრეტული ღილაკების დამახსოვრება, ავტორიზაცია, ან რომელი გვერდები იქნა დათვალიერებული ბოლოს). მათ ასევე შეუძლიათ ინფორმაციის თვითნებური ფრაგმენტების დამახსოვრება, რომელიც მომხმარებელმა უწინ შეიყვანა ფორმის ველებში, მაგალითად, სახელები, მისამართები, საკრედიტო ბარათის ნომრები.

Cookie-ფაილები თანამედროვე ვებში მნიშვნელოვან ფუნქციებს ასრულებენ. ალბათ, ყველაზე მნიშვნელოვანი ფუნქცია არის ის, რომ აუთენტიკაციის cookie-ფაილები ვებ-სერვერების მიერ გამოყენებული ყველაზე გავრცელებული მეთოდია იმის დასადგენად, არის თუ არა მომხმარებელი ავტორიზებული, და რომელი ანგარიშით არის ავტორიზებული.ამგვარი მექნიზმის გარეშე, ვებსაიტს არ ეცოდინებოდა გააგზავნის სენსიტიური ინფორმაციის შემცველი გვერდი კლიენტთან, თუ მოსთხოვოს ავტორიზაციის აუთენტიკაციის გავლა ავტორიზაციის გზით.

აუთენტიკაციის cookie-ფაილებს უსაფრთხოება, წესისამებრ, დამოკიდებულია ფაილის გამცემი [[ვებსაიტი]]ს უსაფრთხოებაზე, მომხმარებლის ვებ-ბრაუზერზე, და ფაილის დაშიფრულობაზე.  [[უსაფრთხოების მოწყვლადობა]]მ შესაძლოა გარეშე პირს საშუალება მისცეს წაიკითხოს ფაილის შიგთავსი და გამოიყენოს იგი მომხმარებლის მონაცემებთან წვდომისათვის, ან იმ ვებსაიტებზე წვდომისათვის, რომელსაც ეკუთვნის  cookie (იხილეთ, საიტთაშორისი მოთხოვნის გაყალბება, საიტთაშორისი სკრიპტინგი).&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://news.cnet.com/8301-10789_3-9918582-57.html |first=Robert |last=Vamosi |title=Gmail cookie stolen via Google Spreadsheets |website=News.cnet.com |date=2008-04-14 |accessdate=19 ოქტომბერი,  2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131209210402/http://news.cnet.com/8301-10789_3-9918582-57.html |archivedate=2013-12-09 }}&lt;/ref&gt; 

სამეთვალყურეო cookie-ფაილები, და განსაკუთრებით მესამე მხარის სამეთვალყურეო cookie, ჩვეულებრივ გამოიყენება ცალკეული მომხმარებლების ისტორიის ხანგრძლივი  ჩანაწერების შესაგროვებლად, რაც კონფიდენციალურობის პოტენციური პრობლემაა, რამაც [[აშშ]]-ის&lt;ref name=&quot;eulaw&quot;&gt;{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/news/technology-12668552 |work=BBC |title=New net rules set to make cookies crumble |date=2011-03-08 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://adage.com/article/digital/sen-rockefeller-ready-a-real-track-bill/227426/ |work=Adage.com |title=Sen. Rockefeller: Get Ready for a Real Do-Not-Track Bill for Online Advertising |date=2011-05-06}}&lt;/ref&gt; და [[ევროპა|ევროპის]]&lt;ref&gt;{{cite web |title=What about the &quot;EU Cookie Directive&quot;? |url=http://webcookies.org/faq/#Directive |year=2013 |publisher=WebCookies.org |accessdate=19 ოქტომბერი,  2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171011095259/https://webcookies.org/faq/#Directive |archivedate=2017-10-11 }}&lt;/ref&gt; კანონმდებლები წააქეზა მიეღოთ ზომები [[2011]] წელს. ევროპული კანონმდებლობა მოითხოვს, რომ ყველა ვებ-საიტმა, რომელიც ორიენტირებულია ევროკავშირის წევრ ქვეყნებზე, სთხოვოს მომხმარებელს „გააზრებული თანხმობა“ მოწყობილობაზე არაპირველადი საჭიროების cookie-ფაილების განთავსებამდე. 

კომპანია [[Google]]-ის  [[Project Zero]]-ს მკვლევარი [[იან ჰორნი]] აღწერს იმ გზებს, რომლითაც cookie-ფაილები შეიძლება წაიკითხონ ისეთმა შუამავლებმა, როგორებიცაა [[Wi-Fi]] წვდომის წერტილის პროვაიდერები. ასეთ გარემოებეში, მკვლევარი ბრაუზერის „ინკოგნიტო რეჟიმის“ გამოყენების რეკომენდაციას იძლევა.&lt;ref&gt;[https://thejh.net/written-stuff/want-to-use-my-wifi? Want to use my wifi?], Jann Horn, accessed 2018-01-05.&lt;/ref&gt;

===საძიებო ძრავი===
ვებ საძიებო ძრავი ან ინტერნეტის საძიებო ძრავი არის პროგრამული უზრუნველყოფის სისტემა, რომელიც განკუთვნილია ვებ-ძიებისთვის (ინტერნეტ ძიებისთვის), რაც ნიშნავს, მსოფლიო აბლაბუდაში საძიებო მოთხოვნაში განსაზღვრული გარკვეული ინფორმაციის სემანტიკურ ძიებას. ძიების შედეგი, ჩვეულებრივ, წარმოდგენილია შედეგის სტრიქონის სახით, რომელიც ხშირად მოიხსენიება როგორც საძიებო ძრავის შედეგის გვერდები. ინფორმაცია შეიძლება იყოს ვებგვერდების, სურათების, ვიდეო ფაილების, ინფოგრაფიკების, სტატიების, კვლევითი ნამუშევრების, და სხვა სახის ფაილების ერთობლივობა. ზოგიერთი საძიებო ძრავი ასევე მოიპოვებს მონაცემთა ბაზებში ან ღია კატალოგებში ხელმისაწვდომ მონაცემებს. ვებ-კატალოგებისგან განსხვავებით, რომლებსაც მხოლოდ ადამიანი-რედაქტორები ემსახურებიან, საძიებო ძრავებს აქვთ რეალურ დროში ინფორმაციის მხარდაჭერა საძიებო რობოტის ალგორითმის შესრულებით. 

ინტერნეტის ის კონტენტი, რომელიც ვერ იძებნება ვებ- საძიებო ძრავის მიერ, მოიხსენიება როგორც ღრმა ვები.
===ღრმა ქსელი===
ღრმა ქსელი,&lt;ref name=&quot;nhamilton&quot;&gt;{{cite journal|citeseerx=10.1.1.90.5847|title=The Mechanics of a Deep Net Metasearch Engine|last=Hamilton|first=Nigel}}&lt;/ref&gt; უხილავი ვები,&lt;ref name=&quot;jal&quot;&gt;{{cite journal|title=Beyond google: the invisible web in the academic library |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-academic-librarianship_2004-07_30_4/page/265 |volume=30|issue=4|date=ივლისი, 2004|pages=265–269|last1=Devine|first1=Jane|last2=Egger-Sider|first2=Francine|journal=The Journal of Academic Librarianship |doi=10.1016/j.acalib.2004.04.010 }}&lt;/ref&gt; ან დამალული ვები&lt;ref name=&quot;cthw&quot;&gt;{{cite journal|title=Crawling the Hidden Web|journal=27th International Conference on Very Large Data Bases|date=სექტემბერი,  11–14, 2001|first1=Sriram|last1=Raghavan|first2=Hector|last2=Garcia-Molina|url=http://ilpubs.stanford.edu:8090/725/}}&lt;/ref&gt; არის მსოფლიო აბლაბუდის ნაწილი, რომელთა კონტენტი არ არის ინდექსირებული სტანდარტული საძიებო ძრავების მიერ. ღრმა ვების საპირისპირო ტერმინია ზედაპირული ვები, რომელიც წვდომადია ყველასთვის ინტერნეტის გამოყენებით.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Surface Web |url=https://www.computerhope.com/jargon/s/surface-web.htm |publisher=Computer Hope |accessdate=ივნისი, 20, 2018}}&lt;/ref&gt; საძიებო იდექსირების ტერმინად 2001 წელს „ღრმა ვების“ შემომღებად ითვლება კომპიუტერული მეცნიერი მაიკლ ბერგმანი.&lt;ref name=&quot;wright2009&quot;&gt;{{cite news| last = Wright| first = Alex| title = Exploring a 'Deep Web' That Google Can't Grasp| work = The New York Times| date = 2009-02-22| url = https://www.nytimes.com/2009/02/23/technology/internet/23search.html?th&amp;emc=th| accessdate = 2009-02-23}}&lt;/ref&gt;

ღრმა ქსელის კონტენტი დამალულია HTTP-ფორმების უკან&lt;ref&gt;Madhavan, J., Ko, D., Kot, Ł., Ganapathy, V., Rasmussen, A., &amp; Halevy, A. (2008). Google's deep web crawl. Proceedings of the VLDB Endowment, 1(2), 1241–52.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.questia.com/article/1G1-370513892/how-do-you-want-me-to-do-it-does-it-have-to-look|title=How Do You Want Me to Do It? Does It Have to Look like an Accident? – an Assassin Selling a Hit on the Net; Revealed Inside the Deep Web|url-access=subscription|via=[[Questia]]|newspaper=[[Sunday Mail (Scotland)|Sunday Mail]]|date=ივნისი, 8, 2014|first=Sam|last=Shedden|accessdate=მაისი, 5, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200301174912/https://www.questia.com/article/1G1-370513892/how-do-you-want-me-to-do-it-does-it-have-to-look|archivedate=2020-03-01}}&lt;/ref&gt; და მოიცავს ბევრ ფართოდ გავრცელებულ გამოყენებს, როგორებიცაა ვებ-ელფოსტა, ონლაინ-საბანკო მომსახურება, და სერვისები, რომლისთვისაც მომხმარებელმა უნდა გადახდა, და დაცულია საგადასახადო კედლით; მაგალითად, ვიდეო მოთხოვნით, ონლაინ- ჟურნალები და გაზეთები, და სხვა.
ღრმა ვების კონტენტზე წვდომა შესაძლებელია პირადპირი URL-ით ან IP-მისამართის გამოყენებით და შესაძლებელია აუცილებელი იყოს პაროლი, ან ვებსაიტის საჯარო გვერდს მიღმა სხვა უსაფრთხო წვდომა.

===კეშირება===
ვებ-კეში არის სერვერული კომპიუტერი, რომელიც განთავსებულია ღია ინტერნეტში, ან ორგანიზაციაში, რომელიც ინახავს იმ ვებ-გვერდებს, რომლებთანაც განხორციელდა უახლოეს პერიოდში წვდომა, რათა გააუმჯობესოს მომხმარებლისთვის პასუხის დაბრუნების დრო იმ კონტენტზე, რომელზეც მოთხოვნა განხორციელდა თავდაპირველი მოთხოვნიდან გარკვეულ დროში.  ვებ-ბრაუზერების უმრავლესობაში ასევე გამოიყენება ბრაუზერის კეში, რომელიც იწერს ბოლოს მოპოვებულ მონაცემებს  მონაცემთა შენახვის ლოკალურ მოწყობილობაზე.

ბრაუზერის [[HTTP]]-მოთხოვნებმა შეიძლება მოითხოვონ მხოლოდ ის მონაცემები, რომლებიც შეიცვალა მათთან ბოლო წვდომის შემდეგ. ვებ-გვერდები და რესურსები შეიძლება შეიცვადენენ ვადის ამოწურვის შესახებ ინფორმაციას კეშირების კონტროლისთვის, კონფიდენციალური მონაცემების უსაფრთხოების დაცვისთვის, მაგალითად ონლაინ- საბანკო მომსახურებისას, ან საინფორმაციო საშუალებების ხშირად განახლებადი ვებსაიტების მუშაობის გასაიოლებლად. გამორჩეულად დინამიური კონტენტის მქონე საიტებიც კი, შესაძლოა უშვებდნენ საწყისი რესურსების განახლებას მხოლოდ პერიოდულობით. ვებსაიტების შემმუშავებლები მიზანშეწონილად თვლიან სრული საიტის [[CSS]] და [[JavaScript]] მონაცემების რამდენიმე ფაილად გაერთიანებას ეფექტიანად კეშირების უზრუნველსაყოფად. კორპორატიული ფაიერვოლები ერთი მომხმარებლის მიერ გამოთხოვილ ვებ-რესურსებს ხშირად კეშავენ, სხვა მომხმარებელების სასარგებლოდ. ზოგიერთი საძიებო ძრავი ინახავს ხშირად წვდომადი ვებსაიტების კონტენტს.

==უსაფრთხოება==
კრიმინალებისთვის მსოფლიო აბლაბუდა იქცა ადგილად, სადაც ისინი ავრცელებენ მავნე პროგრამულ უზრუნველყოფას, და მონაწილეობენ რიგ კიბერდანაშაულში, მათ შორის პირადი მონაცემების ქურდობაში, თაღლითობაში, შპიონაჟში და სადაზვერვო მონაცემების შეგროვებაში.&lt;ref name=Ben-Itzhak /&gt;ვებ-მოწყვლადობების რიცხვმა გადააჭარბა  კომპიუტერული უსაფრთხოების ტრადიციული პრობლემების რაოდენობას და,&lt;ref&gt;{{cite web|author1=Christey, Steve|author2=Martin, Robert A.|lastauthoramp=yes|title=Vulnerability Type Distributions in CVE (version 1.1)|url=http://cwe.mitre.org/documents/vuln-trends/index.html|date=22 მაისი, 2007|publisher=[[MITRE]]|accessdate=7 ივნისი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130317191715/http://cwe.mitre.org/documents/vuln-trends/index.html|archivedate=17 მარტი, 2013|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Symantec Internet Security Threat Report: Trends for July–დეკემბერი,  2007 (Executive Summary)|publisher=Symantec Corp.|volume=XIII|pages=1–2|date=აპრილი, 2008|url=http://eval.symantec.com/mktginfo/enterprise/white_papers/b-whitepaper_exec_summary_internet_security_threat_report_xiii_04-2008.en-us.pdf|accessdate=11 მაისი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080625065121/http://eval.symantec.com/mktginfo/enterprise/white_papers/b-whitepaper_exec_summary_internet_security_threat_report_xiii_04-2008.en-us.pdf|archivedate=25 ივნისი, 2008|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;  Google-ის ცნობით, ათიდან ერთი ვებ-გვერდი შეიძლება შეიცავდეს მავნე კოდს.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Google searches web's dark side|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/6645895.stm|date=11 მაისი, 2007|work=BBC News|accessdate=26 აპრილი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080307211615/http://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/6645895.stm|archivedate=7 მარტი, 2008|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ვებ-შეტევების უმეტესობა ხორციელდება კანონიერ ვებსაიტებზე და Sophos-ის დათვლით, უმეტესობა განლაგებულია შეერთებულ შტატებში, ჩინეთსა და რუსეთში.&lt;ref name=Sophos-Q1-2008&gt;{{cite web|title=Security Threat Report (Q1 2008)|url=http://www.sophos.com/sophos/docs/eng/marketing_material/sophos-threat-report-Q108.pdf|publisher=Sophos|accessdate=24 აპრილი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131231084932/http://www.sophos.com/en-us/support/documentation.aspx?requested=eng%2Fmarketing_material%2Fsophos-threat-report-Q108.pdf|archivedate=31 დეკემბერი,  2013|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ყველაზე გავრცელებული მავნესაფრთხე არის SQL-ინექციის ტიპის შეტევები ვებსაიტებზე.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Security threat report|url=http://www.sophos.com/sophos/docs/eng/papers/sophos-security-report-jul08-srna.pdf|date=ივლისი, 2008|publisher=Sophos|accessdate=24 აგვისტო, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131231084007/http://www.sophos.com/en-us/medialibrary/gated%20assets/white%20papers/sophossecurityreportjul08srna.pdf|archivedate=31 დეკემბერი,  2013|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

HTML-ის და URI-ის გამოყენებით, ვები მოწყვლადი იყო სატთაშორისი სკრიპტინგის (XSS) ტიპის შეტევების მიმართ, რომელიც გავრცელდა JavaScript-ის გამოქვეყნებასთან ერთად&lt;ref name=FGHR&gt;{{Cite book|author=Fogie, Seth, Jeremiah Grossman, Robert Hansen, and Anton Rager|title=Cross Site Scripting Attacks: XSS Exploits and Defense|pages=68–69, 127|publisher=Syngress, Elsevier Science &amp; Technology|url=http://www.syngress.com/book_catalog//SAMPLE_1597491543.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080625065121/http://www.syngress.com/book_catalog//SAMPLE_1597491543.pdf|archivedate=25 ივნისი, 2008|year=2007|isbn=978-1-59749-154-9|accessdate=6 ივნისი, 2008}}&lt;/ref&gt; და გარკვეულწილად გაუარესდა Web 2.0-თა და Ajax-ის ვებ-დიზაინით, რომელიც მხარს უჭერს სკიპტების გამოყენებას.&lt;ref&gt;{{cite web|author=O'Reilly, Tim|title=What Is Web 2.0|url=http://www.oreillynet.com/pub/a/oreilly/tim/news/2005/09/30/what-is-web-20.html|pages=4–5|date=30 სექტემბერი,  2005|publisher=O'Reilly Media|accessdate=4 ივნისი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://www.webcitation.org/6FtlDN6CL?url=http://oreilly.com/web2/archive/what-is-web-20.html|archivedate=15 აპრილი, 2013|df=dmy-all}} and AJAX web applications can introduce security vulnerabilities like &quot;client-side security controls, increased attack surfaces, and new possibilities for Cross-Site Scripting (XSS)&quot;, in {{Cite journal|author=Ritchie, Paul|title=The security risks of AJAX/web 2.0 applications|url=http://www.infosecurity-magazine.com/research/Sep07_Ajax.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080625065122/http://www.infosecurity-magazine.com/research/Sep07_Ajax.pdf|archivedate=25 ივნისი, 2008|date=მარტი, 2007|journal=Infosecurity|accessdate=6 ივნისი, 2008|archive-date=2008-06-25|access-date=2020-09-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20080625065122/http://www.infosecurity-magazine.com/research/Sep07_Ajax.pdf}} which cites {{Cite news|author1=Hayre, Jaswinder S.|author2=Kelath, Jayasankar|lastauthoramp=yes|title=Ajax Security Basics|url=http://www.securityfocus.com/infocus/1868|publisher=SecurityFocus|date=22 ივნისი, 2006|accessdate=6 ივნისი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080515114747/http://www.securityfocus.com/infocus/1868|archivedate=15 მაისი, 2008|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; დღეისთვის, ზოგიერთი დათვლებით, საშუალოდ ყველა ვებსაიტს შორის 70% დაუცველია მათ მომხმარებლებზე XSS შეტევებისგან.&lt;ref&gt;{{Cite news|author=Berinato, Scott|title=Software Vulnerability Disclosure: The Chilling Effect|url=http://www.csoonline.com/article/221113|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080418072230/http://www.csoonline.com/article/221113|archivedate=18 აპრილი, 2008|work=CSO|page=7|publisher=CXO Media|date=1 იანვარი, 2007|accessdate=7 ივნისი, 2008}}&lt;/ref&gt;  მსოფლიო აბლაბუდაში კიდევ ერთი გავრცელებული საფრთხე არის ფიშინგი. 2013 წლის თებერვალის RSA-ის შეფასებით, ფიშინგისგან გლობალურმა დანაკარგებმა 2012 წელს 1.5 მილიარდი აშშ დოლარი შეადგინა.&lt;ref name=&quot;First_Post&quot;&gt;{{cite web|url=http://firstbiz.firstpost.com/biztech/2012-global-losses-from-phishing-estimated-at-1-5-bn-16850.html|title=2012 Global Losses From phishing Estimated At $1.5 Bn|publisher=FirstPost|date=20 თებერვალი, 2013|accessdate=25 იანვარი, 2019|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141221122958/http://firstbiz.firstpost.com/biztech/2012-global-losses-from-phishing-estimated-at-1-5-bn-16850.html|archivedate=21 დეკემბერი,  2014|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ფიშინგის ორი გავრცელებული მეთოდია ფარული გადამისამართება და ღია გადამისამართება.

შეთავაზებული გადაწყვეტები განსხვავებულია. მსხვილი კიბერუსაფრთხოების კომპანიები, როგორიცაა McAfee უკვე შეიმუშავეს მართვისა და შესაბამისობის პაკეტები, რათა დააკმაყოფილონ 9/11-ის შემდგომი რეგულაციები,&lt;ref&gt;{{Cite news|author=Prince, Brian|title=McAfee Governance, Risk and Compliance Business Unit|url=http://www.eweek.com/c/a/Security/McAfee-Governance-Risk-and-Compliance-Business-Unit/|work=eWEEK|publisher=Ziff Davis Enterprise Holdings|date=9 აპრილი, 2008|accessdate=25 აპრილი, 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240421053243/https://www.eweek.com/security/mcafee-governance-risk-and-compliance-business-unit/|archivedate=2024-04-21}}&lt;/ref&gt; ხოლო ზოგიერთი, როგორიცაა Finjan, სთავაზობს აქტიურ რელურ დროში პროგრამის კოდის და სრული კონტენტის შემოწმებას, მიუხედავად მისი წყაროს ვინაობისა.&lt;ref name=&quot;Ben-Itzhak&quot;&gt;{{Cite news|author=Ben-Itzhak, Yuval|title=Infosecurity 2008 – New defence strategy in battle against e-crime|url=http://www.computerweekly.com/Articles/2008/04/18/230345/infosecurity-2008-new-defence-strategy-in-battle-against.htm|work=ComputerWeekly|publisher=Reed Business Information|date=18 აპრილი, 2008|accessdate=20 აპრილი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080604061926/http://www.computerweekly.com/Articles/2008/04/18/230345/infosecurity-2008-new-defence-strategy-in-battle-against.htm|archivedate=4 ივნისი, 2008|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ზოგიერთი ამტკიცებს, რომ ორგანიზაციებმა უნდა განიხილონ ვებ-უსაფრთხოება როგორც ბიზნესის შესაძლებლობა, და არა როგორც დანახარჯების ცენტრი,&lt;ref&gt;{{Cite news|author=Preston, Rob|title=Down To Business: It's Past Time To Elevate The Infosec Conversation|url=http://www.informationweek.com/news/security/client/showArticle.jhtml?articleID=207100989|work=InformationWeek|publisher=United Business Media|date=12 აპრილი, 2008|accessdate=25 აპრილი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080414031843/http://www.informationweek.com/news/security/client/showArticle.jhtml?articleID=207100989|archivedate=14 აპრილი, 2008|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; სხვები კი მოუწოდებენ „საყოველთაო, მუდმივი ციფრული უფლებების მართვისკენ“ რომელიც ინტეგრირებული იქნება ინფრასტრუქტურაში, ასობით კომპანიის ჩასანაცვლებლად, რომლებიც მონაცემების და ქსელების დაცვას უზრუნველყოფენ.&lt;ref&gt;{{Cite news|author=Claburn, Thomas|title=RSA's Coviello Predicts Security Consolidation|url=http://www.informationweek.com/news/security/showArticle.jhtml?articleID=197003826|work=InformationWeek|publisher=United Business Media|date=6 თებერვალი, 2007|accessdate=25 აპრილი, 2008|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090207091418/http://www.informationweek.com/news/security/showArticle.jhtml?articleID=197003826|archivedate=7 თებერვალი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ჯონათან ზიტრეინი აცხადებს, რომ უმჯობესია მომხმარებლებმა გაიზიარონ პასუხისმგბელობა კომპიუტერულ უსაფრთხოებაზე, ვიდრე ინტერნეტი მოხვდეს აკრძალვების ქვეშ.&lt;ref&gt;{{Cite news|first=Carolyn|last=Duffy Marsan|title=How the iPhone is killing the 'Net|url=http://www.networkworld.com/news/2008/040908-zittrain.html|work=Network World|publisher=IDG|date=9 აპრილი, 2008|accessdate=17 აპრილი, 2008|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080414043829/http://www.networkworld.com/news/2008/040908-zittrain.html|archivedate=14 აპრილი, 2008|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

==კონფიდენციალურობა==
ყოველ ჯერზე, როდესაც კლიენტი გამოითხოვს ვებ-გვერდს, სერვერს მომთხოვნის IP მისამართის იდენტიფიცირების შესაძლებლობა აქვს. ჩვეულებრივ, ვებ-სერვერები ინახავენ IP მისამართებს ლოგირების ფაილში. ასევე, თუ სხვანაირად არ არის მომართული, ბრაუზერების უმეტესობა იწერს მოთხოვნილ ვებ-გვერდებს გადასახედად ხელმისაწვდომ ისტორიის ფუნქციაში, ასევე  ჩვეულებრივ, კეშის სახით ლოკალურად ინახება კონტენტის დიდი ნაწილი. თუ სერვერსა და ბრაუზერს შორის კომუნიკაცია არ იყენებს HTTPS შიფრაციას, ვებ-მოთხოვნები და პასუხები მოგზაურობენ ინტერნეტში უბრალო ტექსტის სახით და შეიძლება წაკითხულ, ჩაწერილ და კეშირებულ იქნას შუამავალი სისტემების მიერ. პერსონალური ინფორმაციის დამალვის კიდევ ერთი გზა არის ვირტუალური კერძო ქსელის (VPN) გამოყენება. VPN შიფრავს ონლაინ-ტრაფიკს და ნიღბავს საწყის IP მისამართს, რითიც ამცირებს მომხმარებლის იდენტიფიკაციის რისკს.

როდესაც ვებ-გვერდი სთხოვს, ხოლო მომხმარებელი აწვდის პერსონალურ საიდენტიფიკაციო მონაცემებს — რეალურ სახელს, მისამართს, ელფოსტის მისამართს და სხვა, ვებ-ობიექტებს შეუძლიათ აღნიშნული ინფორმაციის ასოცირება ამ პიროვნებასთან. თუ ვებსაიტი იყენებს HTTP cookie-ფაილებს, მომხმარებლის სახელის, პაროლის ნამდვილობის შემოწმებას, ან სამეთვალყურეობის სხვა მეთოდებს, მას შეეძლება უთვალთვალოს სხვა ვებსაიტებზე ვიზიტებსაც, საიდენტიფიკაციო მონაცემების მიწოდებამდე და მის შემდეგ. ამგვარად, ვებ-ტექნოლოგიის გამომყენებელ ორგანიზაციას საშუალება ექნება შეადგინოს იმ პირის პროფილი, რომელიც იყენებს მის საიტს ან საიტებს. ინდივიდუალური პირის შესახებ შეგროვებული ინფორმაციის პროფილირების შედეგად, მონაცემები შესაძლოა მოიცავდეს ინფორმაციას პირის მიერ თავისუფალ დროის გატარების შესახებ, საყიდლების ინტერესის, პროფესიის და დემოგრაფიული პროფილის სხვა ასპექტებს. 

თვალსაჩინოა, რომ ამგვარი პროფილები მარკეტოლოგების, რეკლამის დამკვეთების და სხვათა პოტენციურ ინტერესს წარმოადგენს. ვებსაიტის მოხმარების პირობების და კონფიდენციალურობის პოლიტიკიდან, ასევე პერსონალური ინფორმაციის შესახებ ადგილობრივი კანონმდებლობიდან გამომდინარე, ეს პროფილები შესაძლოა გაყიდულ, გაზიარებულ, ან გადაცემულ იქნას სხვა ორგანიზაციებზე მომხმარებლის შეტყობინების გარეშე. ჩვეულებრივი ადამიანების უმეტესობისთვის, ეს ნიშნავს ელფოსტაზე მიღებულ მოულოდნელ წერილს ან გარკვეულ ვებ-გვერდზე სტუმრობისას უჩვეულოდ აქტუალურ საკითხზე რეკლამას. სხვებისთვის, რომლებმაც გარკვეული დრო დაუთმეს უჩვეულო ინტერესებს, ეს შეიძლება ნიშნავდეს გარკვეული სფეროს მარკეტინგულ მიზანში მოხვედრას და დიდი რაოდენობით არასასურველი შემოთავაზების მიღებას. პირების ინტერესების და ვებ-მიდრეკილებების მიხედვით პირის გამჟღავნება, მიზანში ამოღება და მეთვალყურეობა ასევე შეუძლიათ სამართალდამცავ, კონტრტერორისტულ და სადაზვერვო ორგანიზაციებსაც.

სოციალური ქსელები, როგორც წესი, ცდილობენ, მომხმარებელმა მიუთითოს თავისი ნამდვილი სახელი, ინტერესები, ადგილმდებარეობები, ფსევდონიმების ნაცვლად, რადგან მათ ხელმძღვანელებს სწამთ, რომ ამით სოციალური ქსელის გამოყენება მომხმარებლისთვის უფრო მიმზიდველი გახდება. მეორე მხრივ, ატვირთული ფოტოსურათები, დაუცველად გამოქვეყნებული მოსაზრებები შეიძლება იდენტიფიცირებულ იქნას იმ პირის მიერ, ვინც ნანობს ამ გაჟღავნებას. დამსაქმებლები, სკოლები, მშობლები და სხვა ნათესავები შეიძლება მოექცნენ სოციალური ქსელის პროფილის ისეთი ასპექტების გავლენის ქვეშ, როგორიცაა ტექსტობრივი პოსტები, ციფრული ფოტოები, რომლებიც ავტორის მიერ არ მოიაზრებოდა ამ აუდიტორიისთვის გაზიარებას. ინტერნეტ-ხულიგნებმა შესაძლებელია გამოიყენონ პერსონალური ინფორმაცია მომხმარებელზე თავდასხმისა და დევნისთვის. თანამედროვე სოციალური ქსელები ვებსაიტები საშუალებას იძლევიან ზედმიწევნით გაკონტროლებულ იქნას თითოეული პოსტის კონფიდენციალურობა, თუმცა დამწყებთთათვის ეს შეიძლება რთული იყოს, და ვერ შეძლონ ამ შესაძლებლობის სათანადოდ გამოყენება.&lt;ref&gt;{{cite journal|last=boyd|first=danah|author2=Hargittai, Eszter|title=Facebook privacy settings: Who cares?|journal=First Monday|date=ივლისი, 2010|volume=15|issue=8|doi=10.5210/fm.v15i8.3086|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;  ვებსაიტებზე ატვირთული ფოტოსურათები და ვიდეო ფაილები განსაკუთრებულ პრობლემებს იწვევენ, რადგან შესაძლებელია პირის სახე დამატებულ იქნას ონლაინ პროფილში. სახის ამოცნობის ტექნოლოგიის თანამედროვე და პოტენციური განვითარების პირობებში, შემდგომში, სახის გაიგივება შესაძლებელია სხვა, მანამდე ანონიმურ სურათებთან, ღონისძიებებთან, ან მოვლენებთან, რომლებიც აღბეჭდილია სხვა გარემოში.სურათების კეშირების, გასარკევების, და კოპირების გამო, სურათის მსოფლიო აბლაბუდის ამოღება რთულია.
==სტანდარტები==
ვებ-სტანდარტები აერიანებს მრავალ ურთიერთდამოკიდებულ სტანდარტებსა და სპეციფიკაციებს, რომელთაგან ზოგიერთი არეგულირებს არა მხოლოდ მსოფლიო აბლაბუდას, არამედ მთლიან ინტერნეტს. ისეთი სტანდარტებიც კი, რომლებიც არ არის გამიზნული ვებისთვის, პირდაპირ ან არაპირდაპირგავლენას ახდენენ ვებსაიტებისა და ვებსერვისების შემუშავებასა და ადმინისტრირებაზე. განხილვა მოიცავს ვებ-გვერდებისა და ვებსაიტების ურთიერთავსებადობას, ხელმისაწვდომობასა და გამოყენებადობას.

ვებ-სტანდდარტები ფართო გაგებით შედგება შემდეგისგან:

* World Wide Web Consortium-ის (W3C) მიერ გამოქვეყნებული რეკომენდაციები;&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.w3.org/TR/#Recommendations |title=W3C Technical Reports and Publications | publisher=W3C | accessdate=2009-01-19}}&lt;/ref&gt;
* „ცხოვრების დონე“ (Living Standard) — შემუშავებულია ვების, ჰიპერტექსტის, აპლიკაციის ტექნოლოგიების სამუშაო ჯგუფის (WHATWG) მიერ;
* სამუშაო შეთავაზების ([[RFC]]) დოკუმენტები, რომლებიც გამოქვეყნებულია ინტერნეტის საინჟინრო საბჭოს მიერ (IETF);&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.ietf.org/rfc.html | title=IETF RFC page | publisher=IETF | accessdate=2009-01-19 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090202124230/http://www.ietf.org/rfc.html | archive-date=2 თებერვალი, 2009 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* სატნადრტიზაციის სდაერთაშორისო ორგანიზაციის (ISO) მიერ გამოქვეყნებული სტანდარტები;&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.iso.org/iso/search.htm?qt=world+wide+web&amp;published=on&amp;active_tab=standards |title=Search for World Wide Web in ISO standards | publisher=ISO | accessdate=2009-01-19}}&lt;/ref&gt;
* Ecma International-ის მიერ გამოქვეყნებული სტანდარტები;&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.ecma-international.org/publications/index.html | title=Ecma formal publications  | publisher=Ecma | accessdate=2009-01-19}}&lt;/ref&gt;
* უნიკოდის კონსორციუმის მიერ გამოქვეყნებული Unicode-ის სტანდარტი და უნიკოდის სხვადასხვა ტექნიკური ანგარიშები (UTR);&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.unicode.org/reports/index.html | title=Unicode Technical Reports | publisher=Unicode Consortium | accessdate=2009-01-19}}&lt;/ref&gt;
* სახელების და ნომრების რეესტრი, რომელსაც მართავს ინტერნეტის მისამართთა სივრცის ადმინისტრაცია (IANA).&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.iana.org/ | title=IANA home page | publisher=IANA | accessdate=2009-01-19}}&lt;/ref&gt;

ვებ-სტანდარტები არ არის ფიქსირებული წესების ნაკრები, არამედ არის ვებ-ტექნოლოგიების მუდმივად განვითარებადი საბოლოო ტექნიკური სპეციფიკაციების ნაკრები.&lt;ref&gt;{{cite book | author= Leslie Sikos | title= Web standards – Mastering HTML5, CSS3, and XML | publisher= [[Apress]] | year= 2011 | isbn= 978-1-4302-4041-9 | url= http://www.masteringhtml5css3.com/ | accessdate= 2020-09-02 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20150402152305/http://www.masteringhtml5css3.com/ | archivedate= 2015-04-02 | access-date= 2020-09-02 | archive-url= https://web.archive.org/web/20150402152305/http://www.masteringhtml5css3.com/ | archive-date= 2015-04-02 }}&lt;/ref&gt; ვებ-სტანდარტები მუშავდება სტანდარტიზაციის ორგანიზაციების მიერ  — დაინტერესებული, და ხშირად ერთმანეთის კონკურენტი მხარეთა ჯგუფები, რომელთაც ავალიასტანდარტიზაცია — შემუშავებული ტექნოლოგია ვერ გამოცხადდება სტანდრატად ცელკეული ერთი კომპანიის ან ინდივიდის მიერ. მნიშვნელოვანია განვასხვაოთ შემუშავების პროცესში მყოფი სპეციფიკაციები შემუშავების საბოლოო სტატუსს მიღწეულებისგან (W3C-ის სპეციფიკაციების შემთხვევაში ესაა სიმწიფის უმაღლესი დონე).
==ხელმისაწვდომობა==
არსებობს ალტერნატიულ ფორმატსა და მატარებლებზე ვებთან წვდომის მეთოდები რომლებიც ამარტივებენ შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებისთვის გამოყენებას. ეს შეზღუდული შესაძლებლობები შესაძლოა იყოს მხედველობითი, სმენითი, ფიზიკური, მეტყველებითი, კოგნიტიური, ნევროლოგიური, ან გარკვეული კომბინაცია. უნივერსალური ხელმისაწვდომობის შესაძლებლობები ასევე ეხმარება დროებითად შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირებს, როგორიცაა მაგალითად მოტეხილი ხელი, ან მოხუც ადამიანებს, რომელთა შესაძლებლობები ასაკთან ერთად მცირდება.&lt;ref name=WAI&gt;{{cite web|title=Web Accessibility Initiative (WAI)|url=http://www.w3.org/WAI|publisher=World Wide Web Consortium|accessdate=7 აპრილი, 2009|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090402001730/http://www.w3.org/WAI/|archivedate=2 აპრილი, 2009}}&lt;/ref&gt; მსოფლიო აბლაბუდა იღებს ინფორმაციას, ისევე როგორც გასცემს ინფორმაცია და ურთიერთქმედებს საზოგადოებასთან. World Wide Web Consortium აცხადებს,რომ სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია ვები იყოს წვდომადი ყველასთვის, ამგვარად მას შეეძლება უზრუნველყოს თანაბარი ხელმისაწვდომობა და თანაბარი შესაძლებლობები შშმ პირებისათვის.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Developing a Web Accessibility Business Case for Your Organization: Overview|url=http://www.w3.org/WAI/bcase/Overview|publisher=World Wide Web Consortium|accessdate=7 აპრილი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090414173026/http://www.w3.org/WAI/bcase/Overview|archivedate=14 აპრილი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; ტიმ ბერნერს-ლიმ ერთხელ შენიშნა, „მსოფლიო აბლაბუდის ძალა მის უნივერსალურობაშია. შეზღუდული შესაძლებლობების მიუხედავად, ყველას მიერ მასთან ხელმისაწვდომობა არის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი ასპექტი“.&lt;ref name=WAI /&gt; მრავალ ქვეყანაში ვებსაიტების შშმ პირებისთვის ხელმისაწვდომობის აუცილებლობა რეგულირდება ვებსაიტების მიმართ მოთხოვნებით.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Legal and Policy Factors in Developing a Web Accessibility Business Case for Your Organization|url=http://www.w3.org/WAI/bcase/pol|publisher=World Wide Web Consortium|accessdate=7 აპრილი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090405142512/http://www.w3.org/WAI/bcase/pol|archivedate=5 აპრილი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; საერთაშორისო თანამშრომლობამ W3C Web Accessibility Initiative-ის ფარგლებში საფუძველი დაუდო მარტივ გაიდლაინებს, რომლებიც შესაძლებელია გამოიყენონ კონტენტის შემქმნელებმა და პროგრამული უზრუნველყოფის შემმუშავბლებმა, რათა ვები გახადონ ხელმისაწვდომი იმ პირბისთვის ვინ იყენებს, ან არ იყენებს დამხმარე ტექნოლოგიებს.&lt;ref name=WAI /&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) Overview|url=http://www.w3.org/WAI/intro/wcag.php|publisher=World Wide Web Consortium|accessdate=7 აპრილი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090401074742/http://www.w3.org/WAI/intro/wcag.php|archivedate=1 აპრილი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; 
==ინტერნაციონალიზაცია==
W3C-ის ინტერნაციონალიზაციის აქტივობები გვარწმუნებს, რომ ვებ-ტექნოლოგიები მუშაობენ ყველა ენაზე, დამწერლობასა და კულტურაში.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Internationalization (I18n) Activity|url=http://www.w3.org/International/|publisher=World Wide Web Consortium|accessdate=10 აპრილი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090416052903/http://www.w3.org/International/|archivedate=16 აპრილი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; 2004-2005 წლებში გავრცელება დაიწყო [[უნიკოდი|უნიკოდმა]] და საბოლოოდ [[2007]] წლის დეკემბერში ჩამოიტოვა როგორც [[ASCII]], ასევე Western European, რომლებიც იყვნენ სიმბოლოთა ყველაზე ხშირად გამოყენებადი კოდირებები.&lt;ref&gt;{{Cite news|author=Davis, Mark|title=Moving to Unicode 5.1|url=http://googleblog.blogspot.com/2008/05/moving-to-unicode-51.html|date=5 აპრილი, 2008|accessdate=10 აპრილი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090521191341/http://googleblog.blogspot.com/2008/05/moving-to-unicode-51.html|archivedate=21 მაისი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;  თავდაპირველად RFC 3986 საშუალებას იძლეოდა, რომ URI-ში გამოყენებული ყოფილიყო მხოლოდ US-ASCII სიმბოლოთა ნაკრები. RFC 3987-ში მხარდაჭერილია ყველა სიმბოლო რომელიც არის უნივერსალურ სიმბოლოთა ნაკრებში (UCS), ამდენად ამჟამად IRI შესაძლებელია დაიწეროს ნებიმიერ ენაზე,&lt;ref&gt;{{cite press release|title=World Wide Web Consortium Supports the IETF URI Standard and IRI Proposed Standard|url=http://www.w3.org/2004/11/uri-iri-pressrelease.html|date=26 იანვარი, 2005|publisher=World Wide Web Consortium|accessdate=10 აპრილი, 2009|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090207070535/http://www.w3.org/2004/11/uri-iri-pressrelease.html|archivedate=7 თებერვალი, 2009|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; მათ შორის ქართულადაც.

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მსოფლიო აბლაბუდა]]</text>
      <sha1>8yvah2qjserc6pxdxw55ue0thluv9e6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მსოფლიოს 50 საუკეთესო რესტორანი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>478802</id>
    <revision>
      <id>5427292</id>
      <parentid>4552045</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:39:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427292</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19180" sha1="q9f2s7j5rshu9q2vwx494mtb5asg3mt" xml:space="preserve">'''მსოფლიოს 50 საუკეთესო რესტორანი''' არის [[გაერთიანებული სამეფო|დიდი ბრიტანეთის]] მედიაკომპანია [[:en:William_Reed_Business_Media|William Reed Business Media,]]- ს მიერ შედგენილი სია. ის თავდაპირველად გამოქვეყნდა ბრიტანულ ჟურნალ  &lt;nowiki/&gt;[[:en:Restaurant_(magazine)|''Restaurant'',]]-ში, რომელიც ეფუძნება საერთაშორისო შეფ-მზარეულების, რესტორნების, კვების ობიექტებისა და რესტორნის კრიტიკოსების გამოკითხვას. ძირითადი პრიზის გარდა, ორგანიზაცია ანიჭებს არაერთ სპეციალურ ჯილდოს ინდივიდებისა და რესტორნებისათვის, მათ შორისაა: &quot;One To Watch Award&quot;,  პრიზი ცხოვრებისეული მიღწევებისათვის  და პრიზი :შეფ-მზარეულთა არჩევანი&quot;. ამ უკანასკნელის ადგენენ გასული წლის რესტორნების ორმოცდაათი მზარეულის ხმების საფუძველზე. ეს სია, რომელიც ხშირად გლობალური გასტრონომიული ტენდენციების ბარომეტრის ფუნქციას ასრულებს, მოიცავს უამრავ სამზარეულოს [[მსოფლიო|მსოფლიოს]] სხვადასხვა კუთხიდან. &lt;ref&gt;[https://www.theworlds50best.com/ &quot;The World's 50 Best Restaurants&quot;.] ''The World's 50 Best Restaurants''. Retrieved 7 August 2018.&lt;/ref&gt; გამარჯვებული რესტორნების უმეტესობა წარმოადგენს გურმანულ სამზარეულოს, გულდასმით არის მომზადებული. ყველაზე მაღალრეიტინგულ რესტორნებში ხშირად  სპეციალიზირდებიან  [[მოლეკულური გასტრონომია|მოლეკულურ გასტრონომიაზე]].

სიაში პირველი ადგილი დაიკავეს რესტორნებმა [[:en:El_Bulli|elBulli]] -მ და [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]]-მ . 2002 და 2006-2009 წლებში [[:en:El_Bulli|elBulli]] დასახელდა მსოფლიოს საუკეთესო რესტორნად, და  უფრო მეტი ჯილდო მიიღო, ვიდრე სხვა რესტორნებმა.&lt;ref&gt;[https://economictimes.indiatimes.com/ &quot;Spain's El Bulli named best restaurant in world&quot;.] ''The Economic Times''. India. 21 April 2009. Retrieved 30 April2012.&lt;/ref&gt; 2010 წელს [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]]-ს ერგო პირველი  საპრიზო ადგილი. მას ასევე მხარი დაუჭირეს 2011 და 2012 წლებში. &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20140921005009/http://www.theworlds50best.com/list/past-li &quot;Archived copy&quot;.] Archived from the [https://www.theworlds50best.com/previous-list/2012/ original] on 21 September 2014. Retrieved 6 October 2014.&lt;/ref&gt; თავის ტიტულის მესამედ მოპოვების შემდეგ, შეფ-მზარეულმა [[:en:René_Redzepi|რენე რეძეპიმ]] განაცხადა, რომ საღამოსთვის უკვე 1,204 მომხმარებელი იდგა რიგში ორი წლის განმავლობაში 14 მომხმარებელთან შედარებით. &lt;ref&gt;Richard Vines (30 April 2012) [https://www.bloomberg.com/news/articles/2012-04-29/world-s-50-best-restaur Noma Keeps World Best Restaurant Title Fat Duck Sinks] Bloomberg. Retrieved 30 April 2012.&lt;/ref&gt; ამასთან, 2013 წელს [[:en:El_Celler_de_Can_Roca|El Seller De Can Roca-]] მ დაიკავა პირველი ადგილი, ვიდრე  [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]] მ 2014 წელს არ დაიბრუნა პირველობა.. 2018 წელს [[:en:Osteria_Francescana|Osteria Francescana]] -მ ისევ დაიბრუნა გვირგვინი, რომელიც მან 2016 წელს აიღო, 2017 წელს მეორე ადგილზე გავიდა და,  [[:en:Eleven_Madison_Park|Eleven Madison Park]]  გახდა გამოკითხვების ლიდერი. &lt;ref&gt;Barry Neild (20 June 2018). [https://edition.cnn.com/travel/article/worlds-best-restaurants-2018/index.html &quot;World's 50 best restaurants for 2018 announced&quot;.]  [[:en:CNN|CNN]]&lt;/ref&gt;

= ისტორია/ შეფასების კრიტერიუმები =
პირველად ასეთი სიის შექმნის იდეა აზრად მოუვიდათ ჟურნალ [[:en:Restaurant_(magazine)|''Restaurant'',]]-ის თანამსრომლებს ლონდონში კ''არნაბის ქუჩაზე'' მდებარე Shaston Arms public house - ში. შედეგმა მოლოდინს გადააჭარბა და მა ლე გახდა მთავარი მოვლენა კულინარიის სამყაროში.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Lauren Collins (2 November 2015), [https://www.newyorker.com/magazine/2015/11/02/whos-to-judge &quot;Who's to Judge? – How the World's 50 Best Restaurants are chosen&quot;,] ''The New Yorker'', retrieved 10 April 2017&lt;/ref&gt;

მსოფლიოს 50 საუკეთესო რესტორნის სია იქმნება ''«The Diners Club World’s 50 Best Restaurants Academy»''- 26 პანელისგან შემდგარი ჯგუფისაგან, რომელიც სპეციალურად ამ რეიტინგისთვის შეიქმნა&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  მთელი მსოფლიო დაყოფილია 26 რეგიონად, თითოეულ რეგიონს ჰყავს თავმჯდომარე, რომელიც აღიარებულია როგორც მისი რეგიონის რესტორნების საუკეთესო მცოდნე &lt;ref&gt;[https://www.theworlds50best.com/voting/the-academy About the Academy.] Retrieved 6 April 2017&lt;/ref&gt;. თავის რეგიონში თითოეული ჯგუფი 35 ექსპერტისგან შედგება. ამ ჯგუფების წევრები წარმოადგენენ საერთო ჟიურის.

ნომინაციების წინასწარი სია არ არის შედგენილი. საერთაშორისო ჟიურის თითოეული წევრი თავისი სურვილის მიხედვით ხმას აძლევს შვიდ რესტორანს. რეგიონალური წარმომადგენლობის უზრუნველსაყოფად შემფასებლებს სთხოვენ ხმა მისცენ სამ რესტორანს თავიანთი რეგიონიდან და ოთხ რესტორნს სხვაგან. ჟიურის წევრს არა აქვს უფლება მისცეს ხმა თავის რესტორანს, ისევე როგორც იმ დაწესებულებას, რომელშიც მას აქვს ეკონომიკური ინტერესი. შერჩევა ემყარება რესტორნებს, სადაც ჟიურის წევრმა მიირთვა  ბოლო 18 თვის განმავლობაში. იმცა ამ წესის დაცვის გაკონტროლება თითქმის შეუძლებელია.

შეფასების კრიტერიუმები განსხვავდება იმ კრიტერიუმებისაგან, რომელსაც იყენებს [[მიშლენის მეგზური]] ან სხვა სარესტორნო მიმომხილველები. 

ამ გარემოებებმა საშუალება მისცა ისეთ ტრადიციულ ან მოლეკულარული სამზარეულოს რესტორნებს, როგორიცაა  [[:en:Momofuku_(restaurants)|Momofuku Ssam Bar,]] [[:en:Asador_Etxebarri|Asador Etxebarri]] და [[:en:St._John_(restaurant)|St. John]] რომ ღირსეული კონკურენცია გაუწიონ  ისეთი მაღალი კლასის რესტორნების სამზარეულოებს, როგორებიცაა [[:en:The_Fat_Duck|The Fat duck]], [[:en:Les_Ambassadeurs_(restaurant)|Les Ambassadeurs]] ან The French Laundry.

= კრიტიკა =
რეიტინგი არაერთხელ მოექცა კრიტიკის ქარცეცხლში. [[:en:Matthew_Fort|მეთიუ ფორტმა]] 2003 წელს [[:en:The_Guardian|''The Guardian''-]]&lt;nowiki/&gt;თან მიცემულ ინტერვიუში ამ მეთოდს თაღლითური უწოდა.ფრანგმა რესტორნების მიმომხილველმა და კრიტიკოსმა [[ფრანსუა რეჟი გაუდრიმ]] რეიტინგი არასანდოდ მიიჩნია.&lt;ref&gt;[https://blogs.lexpress.fr/styles/restaurant/2013/04/29/que-faut-il-penser &quot;Que faut-il penser des World’s 50 Best Restaurants 2013?&quot;]. ''Lexpress.fr''.&lt;/ref&gt; ხოლო ესპანელმა შეფ-მზარეულმა [[:en:Martín_Berasategui|მარტინ ბარასატეტიმ]] რეიტინგი დაადანაშულა ფალსიფიცირებასა და საერთაშორისო  ავტორიტეტული ორგანიზაციის მარკის გამოყენებაში  [[მიშლენის მეგზური|მიშლენის  მეგზურისათვის]] ზარალის მიყენების მიზნით.&lt;ref&gt;Fort, Mattew (29 April 2009) [https://www.theguardian.com/lifeandstyle/2003/apr/29/foodanddrink.shopping &quot;Questinoable Taste&quot;.] [[:en:The_Guardian|The Guardian]] .London, Retrieved 2 April, 2008&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;País, El (2 May 2012). [https://elpais.com/ccaa/2012/05/02/paisvasco/1335987912_360246.html &quot;Restaurant' es un montaje&quot;]. ''El País'' (in Spanish). Retrieved 6 April 2017.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bull, Marian. [https://www.gq.com/story/best-new-restaurant-list-problems &quot;The World's 50 Best Restaurants List Is Also a Bad Bucket List&quot;.] ''GQ''. Retrieved 9 April 2017.&lt;/ref&gt;

= ხმის მიცემის შედეგები წლების მიხედვით =
[[ფაილი:Osteria francescana.jpg|ალტ=ოსტერია ფრანჩესკანა|მინი|''ოსტერია ფრანჩესკანა -'' იტალია]]
'''მსოფლიოს საუკეთესო რესტორნების სია 2002-2019 წლებში'''[[ფაილი:Inside Noma (15484585455).jpg|ალტ=რესტორანი Noma|მინი|რესტორანი ''ნომა'']]
[[ფაილი:ElBulli Ferran Adrià.jpg|ალტ=რესტორანი elBulli|მინი|რესტორანი ''ელ ბული'']]
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
! colspan=&quot;2&quot; |მსოფლიოს საუკეთესო რესტორნები
|-
|2002
|[[ესპანეთი]] [[:en:El_Bulli|elBulli]]
|-
|2003
|[[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] [[:en:The_French_Laundry|The French Laundry]]
|-
|2004
|[[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] [[:en:The_French_Laundry|The French Laundry]]
|-
|2005
|[[გაერთიანებული სამეფო|დიდი ბრიტანეთი]] [[:en:The_Fat_Duck|The Fat duck]]
|-
|2006
|[[ესპანეთი]] [[:en:El_Bulli|elBulli]]
|-
|2007
|[[ესპანეთი]] [[:en:El_Bulli|elBulli]]
|-
|2008
|[[ესპანეთი]] [[:en:El_Bulli|elBulli]]
|-
|2009
|[[ესპანეთი]] [[:en:El_Bulli|elBulli]]
|-
|2010
|[[დანია]] [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]]
|-
|2011
|[[დანია]] [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]]
|-
|2012
|[[დანია]] [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]]
|-
|2013
|[[ესპანეთი]] [[:en:El_Celler_de_Can_Roca|El Celler De can Roca]]
|-
|2014
|[[დანია]] [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]]
|-
|2015
|[[ესპანეთი]] [[:en:El_Celler_de_Can_Roca|El Celler De can Roca]]
|-
|2016
|[[იტალია]] [[:en:Osteria_Francescana|Osteria Francescana]]
|-
|2017
|[[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] [[:en:Eleven_Madison_Park|Eleven Madison Park]]
|-
|2018
|[[იტალია]] [[:en:Osteria_Francescana|Osteria Francescana]]
|-
|2019
|[[საფრანგეთი]] [[:en:Mirazur|Mirazur]]
|}
&lt;ref&gt;[https://www.theworlds50best.com/Best-of-the-best &quot;Best of the Best&quot;.] ''The World's 50 Best Restaurants''. Retrieved 19 January 2020.&lt;/ref&gt;

* [[:en:El_Bulli|elBulli]] (2002, 2006–2009)
* [[:en:The_French_Laundry|The French Laundry]] (2003–2004)
* [[:en:The_Fat_Duck|The Fat duck]] (2005)
* [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]](2010–2012, 2014)
* [[:en:El_Celler_de_Can_Roca|El Celler de Can Roca]] (2013, 2015)
* [[:en:Osteria_Francescana|Osteria Francescana]] (2016, 2018)
* [[:en:Eleven_Madison_Park|Eleven Madison Park]] (2017)

= შეფ-მზარეულების არჩევანი წლების მიხედვით =
შეფ -მზარეულების დაჯილდოებას- ''The Chefs' Choice Award'' -ს კენჭს უყრიან სიაში მყოფი რესტორნის შეფ-მზარეულები . ისინი ირჩევენ კოლეგებს, რომლებმაც დადებითი გავლენა მოახდინეს რესტორნის ინდუსტრიაზე გასული წლის განმავლობაში.

სია წლების მიხედვით. ფრჩხილებში მოცემულია ადგილი საერთო რეიტინგში:

* 2004:  [[:en:Tetsuya_Wakuda|Tetsuya Wakuda,]] [[:en:Tetsuya's|Tetsuya's]],სიდნეი, ავსტრალია (19)

* 2005: [[:en:Ferran_Adrià|Ferran Adria]],[[:en:El_Bulli|elBulli]] [[:en:Roses,_Girona|Roses,]] კატალონია, ესპანეთი (2)

* 2006: [[:en:Pierre_Gagnaire|Pierre Gagnaire]], პარიზი, საფრანგეთი (3)

* 2007: [[:en:Heston_Blumenthal|Heston Blumenthal,]] [[:en:The_Fat_Duck|The Fat duck]],  [[:en:Bray,_Berkshire|Bray]], Berkshire, ინგლისი (2)

* 2008: Andoni Luis Aduriz, Mugaritz, Errenteria, [[:en:Gipuzkoa|Gipuzkoa,]] ესპანეთი (4)

* 2009: [[:en:René_Redzepi|René Redzepi]], [[:en:Noma_(restaurant)|Noma]] კოპენჰაგენი, დანია  &lt;nowiki/&gt;[[:en:Denmark|Denmark]] (3)

* 2010: [[:en:Heston_Blumenthal|Heston Blumenthal,]] T&lt;nowiki/&gt;[[:en:The_Fat_Duck|The Fat duck]],  [[:en:Bray,_Berkshire|Brაy]], Berkshire,, [[:en:Bray,_Berkshire|Berkshire,]] ინგლისი (3)

* 2011: [[:en:Massimo_Bottura|Massimo Bottura,]] [[:en:Osteria_Francescana|Osteria Francescana]] , [[:en:Modena|Modena]], იტალია (4)&lt;ref&gt;[[:en:Restaurant_(magazine)|Restaurant,]] [https://www.theworlds50best.com//list/1-50 Osteria Francescana] [https://web.archive.org/web/20110228105846/http://www.theworlds50best.com/awards/1-50-winners Archived] 4 February 2013 at [[:en:Archive.today|Archive.today]] 2011&lt;/ref&gt;

* 2012: [[:es:Andoni_Luis_Aduriz|Andoni Luis Aduriz,]] [[:en:Mugaritz|Mugaritz,]] [[:en:Errenteria|Errenteria]], [[:en:Gipuzkoa|Gipuzkoa,]] ესპანეთი (3)

* 2013: [[:en:Grant_Achatz|Grant Achatz, Alinea,]] ჩიკაგო, შეერთებული შტატები (15)

* 2014: [[:en:Alex_Atala|Alex Atala,]] [[:en:D.O.M._(restaurant)|D.O.M.]], სან პაულო, ბრაზილია, Brazil (7)

* 2015: [[:en:Daniel_Humm|Daniel Humm,]] [[:en:Eleven_Madison_Park|Eleven Madison Park]]  ნიუ იორკი ამერიკის შეერთებული შტატები (5)

* 2016: [[:en:Joan_Roca_i_Fontané|Joan Roca,]] [[:en:Joan_Roca_i_Fontané|El Celler de Can Roca,]] [[:en:Girona|Girona,]] ესპანეთი (2)

* 2017: [[:en:Virgilio_Martínez_Véliz|Virgilio Martinez,]] [[:en:Central_Restaurante|Central Restaurante,]] ლიმა, პერუ (5)

* 2018: [[:en:Dan_Barber|Dan Barber,]] [[:en:Stone_Barns_Center_for_Food_&amp;_Agriculture#/Blue_Hill_at_St|Blue Hill at Stone Barns, Pocantico Hillს]], ნიუ იორკი (12)

*  2019: [[:en:Alain_Passard|Alain Passard,]] [[:en:Arpège_(restaurant)https://en.wikipedia.org/wiki/Arpège_(restaurant)|Arpège,]] პარიზი, საფრანგეთი (8)

== იხილეთ აგრეთვე ==
* [[რესტორანი ElBulli|El Bulli]]
* [[მოლეკულური გასტრონომია]]  

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:რესტორნები]]</text>
      <sha1>q9f2s7j5rshu9q2vwx494mtb5asg3mt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მუსა გეშაევი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>483633</id>
    <revision>
      <id>5427367</id>
      <parentid>4949777</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T00:15:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427367</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9896" sha1="oc4uy1lbnwqml9oj6z0ih7igim6cmno" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი|სახელი=მუსა გეშაევი|დაბადების თარიღი=20 აგვისტო, 1940 წელი|დაბადების ადგილი=გროზნო, ჩეჩენ-ინგუშეთი, ავტონომიური საბჭოთა სოციალუსტური რესპუბლიკა|გარდაცვალების თარიღი=7 მარტი, 2014 წელი (73 წლის)|გარდაცვალების ადგილი=მოსკოვი, რუსეთის ფედერაცია|საქმიანობა=პოეტი, ლიტერატურის კრიტიკოსი, კომპოზიტორი, ისტორიკოსი}}

'''მუსა ბაუტდინოს ძე გეშაევი''' ([[ჩეჩნური ენა|ჩეჩნურად:]] Муса Баутдинович Гешаев; დ. 20 აგვისტო, 1940; გროზნო, ჩეჩნეთი — 7 მარტი, 2014; მოსკოვი, რუსეთი)&lt;ref&gt;[https://vk.com/wall-49730303_36355 wall 49730303 36355] &lt;/ref&gt; — ჩეჩენი პოეტი, ლიტერატურული კრიტიკოსი, კომპოზიტორი და ისტორიკოსი, რომელიც ბევრს წერდა ჩეჩენი და ინგუშური ხალხის კულტურის შესახებ.

== ბიოგრაფია ==
მუსა გეშაევი დაიბადა გროზნოში, ჩეჩენი მშობლების ოჯახში, 1940 წლის 20 აგვისტოს. მისი მეოთხე დაბადების დღეს გეშაევი ოჯახთან ერთად გადაასახლეს ყაზახეთში, შუა აზიაში, 1944 წლის 23 თებერვალს ჩეჩნებისა და ინგუშების იძულებითი დეპორტაციის შედეგად. ბავშვობა გაატარა ყაზახეთის ჟამბილის პროვინციის სოფელ მიდოვში, ხოლო სტუდენტობის პერიოდში მან ლექსების და მოთხრობების წერა დაიწყო. ჯერ კიდევ მესამე კლასში, გეშაევმა განაცხადა, რომ აპირებდა მწერალი გამხდარიყო.&lt;ref&gt;[http://www.amina.com/gfx/showphoto.php?photo=1070 &quot;Чеченская Фото Галерея - Муса Баутдинович Гешаев&quot;.] May 20, 2007. [https://web.archive.org/web/20070520212158/http://www.amina.com/gfx/showphoto.php?photo=1070 Archived] from the original on May 20, 2007. Retrieved December 16, 2019.&lt;/ref&gt; 

საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ გეშაევი 1960-1965 წლებში სწავლობდა ლენინგრადის თეატრის, მუსიკისა და კინოს სახელმწიფო ინსტიტუტში (ახლანდელი პეტერბურგის სახელმწიფო საშემსრულებლო აკადემია). გეშაევი დაბრუნდა გროზნოში, ჩეჩნეთის ინგუშეთის კულტურის სამინისტროს უფროსი ინსპექტორის თანამდებობაზე.  1967–1968 წლებში იგი იყო ფოლკლორული კულტურის სახლის მმართველი, რის დროსაც მან მრავალი სამხატვრო წარმოდგენა მოაწყო მთელ საბჭოთა კავშირის ტერიტორიაზე.

1967-1978 წლებში გეშაევი ხელმძღვანელობდა ცნობილ ჩეჩნურ-ინგუშურ საცეკვაო კომპანიას &quot;ვაინა&quot; და მისი ხელმძღვანელობით საცეკვაო ჯგუფი სსრკ-ში ერთ-ერთი საუკეთესო გახდა. 1979 წელს დაინიშნა რეგიონალური ფილარმონიის საზოგადოების დირექტორის მოადგილედ, ხოლო 1986-1993 წლებში იგი მსახურობდა საზოგადოებრივი ასოციაციის ,,ესტრადას&quot; დირექტორად.&lt;ref&gt;[http://www.sobar.org/musa.htm &quot;..::SOBAR.ORG::.. THE WEBSITE OF CHECHEN ENTERTAINMENT&quot;]. June 17, 2007. [https://web.archive.org/web/20070617163043/http://www.sobar.org/musa.htm Archived] from the original on June 17, 2007. Retrieved December 16, 2019.&lt;/ref&gt;

1980-იანი წლები გეშაევის პოეზიისთვის ყველაზე ნაყოფიერი წლებია. ამ პერიოდში მის ლექსებზე ქმნიდნენ მრავალ სიმღერებს, რომლებსაც  უკრავდნენ საკონცერტო დარბაზებში, ტელევიზიასა და რადიოში. გეშაევის რამდენიმე ლექსზე შექმნილ მუსიკას მღეროდა ჩეჩენი ბარდი იმამ ალიმსულტანოვიც.

მისი წიგნი, ''ცნობილი ჩეჩნები'', რუსეთის საბაჟო სამსახურებში არ გაატერეს, რის გამოც გეშაევს მოუწია ინტერვიუში ეთქვა, რომ  წიგნი იყო ჩეჩენ გმირებზე მთელი რუსეთის და საბჭოთა კავშირის ისტორიაში და არა ჩეჩენი მეამბოხეების შესახებ.&lt;ref&gt;[http://www.bulletin.memo.ru/b20/1_2.htm &quot;Untitled&quot;]. ''archive.is''. April 17, 2013. from the original on April 17, 2013. Retrieved December 16, 2019.&lt;/ref&gt;

გარდაიცვალა 7 მარტს, 2014 წელს, მოსკოვში, რუსეთის ფედერაციაში. 

== ჯილდოები ==
2005 წლის 9 სექტემბერს გეშაევი დააჯილდოვეს ღირსების ორდენით.&lt;ref&gt;[http://rusouth.info/territory11/pack2x/paper-hfkobn.htm &quot;О НАГРАЖДЕНИИ ОРДЕНОМ &quot;ЗА ЗАСЛУГИ&quot; ГЕШАЕВА М.Б.&quot;], ''archive.is'', May 14, 2014, from the original on May 14, 2014, retrieved May 20, 2020&lt;/ref&gt; 

2006 წელს დაჯილდოვდა ფრანც კაფკას ოქროს მედლით.

2007 წელს პარიზში პოეზიის კონკურსზე ოქროს მედალი მიიღო.

== შემოქმედება ==
სწავლა სლავურ ენათმეცნიერებაში (1971 წელი, მოსკოვი)

ბედნიერების გამოცემა (1989 წელი)

სურვილების ყელსაბამი (1996 წელი, მოსკოვი)

დატრიალდა ცა (1998 წელი, გროზნო-მოსკოვი)

ბედნიერების რიგი (1989 წელი, გროზნო)

ფრთები (1999 წელი, გროზნო-მოსკოვი)

ცნობილი ჩეჩნები (1999 წელი, გროზნო)

კრესალო (2001 წელი, მოსკოვი)

ცნობილი ინგუშები (2003 წელი, გროზნო)

ჩეჩნური კვალი რუსულ თოვლში (2003 წელი, გროზნო)

ჯიჰადის ბალადა (2003 წელი, გროზნო)

ჩეჩნური პოეზიის ანთოლოგია (2003 წელი, გროზნო)

კავკასიური სამზარეულო (2007 წელი)

წყალობის ხმალი (2007 წელი, გროზნო)

მეოცნებე (2007 წელი)

კალეიდოსკოპი (2009 წელი, გროზნო)

ზღაპარი კატის ლანჩზე (2009 წელი)

მახმუდ ესამბაევი, იცეკვე უფსკრულზე (2009 წელი)

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ჩეჩენი ისტორიკოსები]]
[[კატეგორია:რუსი მწერლები]]
[[კატეგორია:რუსი ისტორიკოსები]]
[[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები]]</text>
      <sha1>oc4uy1lbnwqml9oj6z0ih7igim6cmno</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მუკდაჰანის პროვინცია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>488428</id>
    <revision>
      <id>5427310</id>
      <parentid>5323523</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:29:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427310</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19040" sha1="sxw542923014ijycsmzzbb6kgj5lnsw" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული|150px|ადმინისტრაციული ერთეულის რუკა=|სიმჭიდროვე=81|აღმსარებლობა=|ფართობი=4 340|ადგილი ფართობით=51|ფართობის პროცენტი=|მაქსიმალური სიმაღლე=|საშუალო სიმაღლე=|მინიმალური სიმაღლე=|განედი=|გრძედი=|ადგილი მოსახლეობით=66|რუკა=Thailand Mukdahan locator map.svg|დროის სარტყელი=+7|აბრევიატურა=|ISO=TH-49|FIPS=|სატელეფონო კოდი=042|საფოსტო ინდექსები=49xxx|ინტერნეტ-დომენი=|საავტომობილო სანომრე ნიშნები=|საიტი=http://www.mukdahan.go.th/|კატეგორია ვიკისაწყობში=|პარამეტრი1=|შენიშვნა=|ეროვნული შემადგენლობა=|აღწერის წელი=2018||მეთაური=|პანორამა=|დროშა=|გერბი=|ქვეყანა=ტაილანდი|ჰიმნი=|სტატუსი=პროვინცია|შედის=[[ისანი]]|მოიცავს=7 რაიონს|დედაქალაქი=მუკდაჰან თაუნი|მსხვილი ქალაქები=|მსხვილი ქალაქი=|თარიღი=|მოსახლეობა=352 282|მეთაურის სახელი=|მეთაური2=|მეთაური2ის სახელი=|მშპ=|მშპ წელი=|მშპ ადგილი=|მშპ ესმ=|ენა=|ენები=|სურათი=Second Thai–Lao Friendship Bridge.JPG|მშობლიური სახელი={{lang-th|เลย}}|ქართული სახელი=მუკდაჰანის პროვინცია|შიდა დაყოფა=}}'''მუკდაჰანი''' ({{Lang-th|มุกดาหาร}}) — [[ტაილანდი|ტაილანდის]] 76 პროვინციიდან (''ჩანგვატი'') ერთ-ერთი. ის მდებარეობს [[ისანის რეგიონი|ტაილანდის ზედა ჩრდილო-აღმოსავლეთით,]] [[ისანის რეგიონი|ისანის რეგიონში]]. მისი მეზობელი პროვინციებია (სამხრეთიდან საათის ისრის მიმართულებით) [[ამნატჩარენის პროვინცია|ამნატჩარენი]], [[იასოთონის პროვინცია|იასოთონი]], [[როიეტის პროვინცია|როიეტი]], [[კალასინის პროვინცია|კალასინი]], [[საკონ-ნაქონის პროვინცია|საკონ-ნაქონი]] და [[ნაქონფანომის პროვინცია|ნაქონფანომი]]. აღმოსავლეთით ესაზღვრება მდინარე [[მეკონგი]], რომლის გადაღმა მდებარეობს [[ლაოსი|ლაოსის]] პროვინცია სავანნახეტი. სწირედ აქ მდებარეობს ტაილანდსა და ლაოს შორის მეგობრობის N2 ხიდი.

== გეოგრაფია ==
პროვინცია [[მეკონგი|მეკონგის]] ხეობაში მდებარეობს. პროვინციის დასავლეთით მდებარეობს ფუ-ფანის მთები, რომლებიც დაფარულია სქელი ტყეებით.

== ისტორია ==
ლორდ ჩანდრასურიიაონგსემ (เจ้าจันทรสุริยวงษ์) და მისმა მიმდევრებმა დასახლება შექმნეს ბაან ლუანგ ფონსიმში (บ้านหลวงโพนสิม) თად ინგ ჰანგ სტუპას (พระธาตุอิงฮัง) მიმდებარედ, მდინარე მეკონგის მარცხენა ნაპირზე. მდინარე მეკონგის მარცხენა სანაპიროზე. რამდენიმე წლის შემდეგ ლორდი გარდაიცვალა.

მმართველი გახდა მისი ვაჟი, ლორდი ჩანთაკინარი (จ้าจันทกินรี). ძვ. წ. 2310 წელს მონადირემ გადაკვეთა მეკონგი და მივიდა მარჯვენა სანაპიროზე, ბანგ მუკის (บังมุก) ნაკადის პირას, სადაც მან აღმოაჩინა განადგურებული სამეფო, მონასტრით და შვიდი შაქრის პალმით, რომელიც მდინარესთან ახლოს მდებარეობდა. მან შეისწავლა ეს ტერიტორია და მიხვდა, რომ ის ბევრად უკეთესი იყო ვიდრე მეკონგის მარცხენა მხარეზე მდებარე ტერიტორიები. აქ ხშირი იყო თევზიც. ამის შესახებ მან შეატყობინა თავის მმართველს, ლორდ ჩანთკინარელს. ჩანთჰინკინარელი თავის მიმდევრებს მეკონგის გადაღმა გაუძღვა, რათა დაეთვალიერებინათ ეს ტერიტორია და დაადგინეს, რომ ეს ტერიტორია ნამდვილად უძველესი სამეფოს ნაშთები იყო და გაცილებით უკეთეს მდგომარეობაში იყო, ვიდრე მეკონგის მარცხენა სანაპიროს ნებისმიერი წერტილი. მათ ბანგ მუკის პირას, მარჯვენა სანაპიროზე დასახლებული პუნქტის გაშენება გადაწყვიტეს. 

როდესაც მან ტყეების გაკაფვა დაიწყო, რათა გზა გაეყვანა სამეფოსთვის, ამ დროს მან წმინდა ლეღვის ხის ქვეშ იპოვა [[სიდჰართა გაუტამა]]. მან ერთდროულად ააშენა ახალი მონასტერი ძველი, მიტოვებული ტაძრის მიდამოებში და უწოდა ვატ სრი მოუნგხოუნი (วัดศรีมุงคุณ), რაც ნიშნავს „მშვიდი ეზოს ტაძარს“.  მან ააშენა პალატიალური სასახლე ტაძრის მიმდებარე ტერიტორიაზე, სადაც მან განათავსა ბუდას ორივე გამოსახულება.

ძვ. წ. 2321 წელს, თონბურის პერიოდში, როდესაც დიდმა მეფემ ტაქსინმა ძალები მოიკრიბა მდინარე მეკონგის მიდამოებში, მან უბრძანა ფრა მაჰაკასუტ სუეკს და ჩაო ფია ჩაკრის მათი ჯარების გაგზავნა მეკონგის ნაპირებზე, რათა აღეკვეთათ და გაერთიანებულიყვნენ და მეკონგის ორივე მხარე თონბურის სამეფოში გაეერთიანებინათ. ამ სამეფოს ოფიციალურად დაერქვა სამეფო „მუეანგ მუკდაჰანი“.

ქალაქი მუკდაჰანი დააარსა 1770 წელს, ლორდ შანთაკინარელმა, ფონიმსელმა. თავდაპირველად იგი მონთონ უდონ თანის შემადგენლობაში შედიოდა &lt;ref&gt;{{Cite journal|title=พระบรมราชโองการ ประกาศ เปลี่ยนนามมณฑล|url=http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2442/011/140.PDF|language=Thai|archive-date=2012-01-27|access-date=2020-11-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20120127122405/http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2442/011/140.PDF}}&lt;/ref&gt; მაგრამ 1907 წელს იგი გახდა ნახონ ფანომის პროვინციის ოლქი (ამფო). &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://amphoe.com/menu.php?mid=1&amp;am=464&amp;pv=42|title=Amphoe.com on Mueang Mukdahan district|language=Thai|accessdate=2020-11-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090712134707/http://www.amphoe.com/menu.php?am=464&amp;pv=42&amp;mid=1|archivedate=2009-07-12}}&lt;/ref&gt; 1982 წლის 27 სექტემბერს მუკდაჰანის სტატუსი განახლდა და ის ოფიციალურად პროვინცია გახდა. 

2006 წელს გაიხსნა ტაი-ლაოსის მეგობრობის მეორე ხიდი, მუკდაჰანიდან სავანნახეთამდე, ლაოსი.

== ეკონომიკა ==
2018 წელს ტაილანდის ტრანსპორტის სამინისტროს აეროპორტების დეპარტამენტმა გამოაცხადა, რომ ის დახარჯავდა 6 მილიონ [[ბატი (ვალუტა)|ბატს]] მუხდაჰანის საერთაშორისო აეროპორტის განვითარებისთვის. მისი აშენების შემთხვევაში, ის ტაილანდის 30-ე საერთაშორისო აეროპორტი გახდება.&lt;ref&gt;[http://www.nationmultimedia.com/detail/breakingnews/30350220 &quot;Mukdahan airport study to cost Bt6 million&quot;.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180718174355/http://www.nationmultimedia.com/detail/breakingnews/30350220 |date=2018-07-18 }} ''The Nation''. 18 July 2018. Retrieved 18 July 2018.&lt;/ref&gt;

== სიმბოლოები ==
პროვინციის გერბზე გამოსახულია პრასარტ სონგ ნანგ სათიტის სასახლე.

პროვინციული ხე და ყვავილი არის ''Ochna integerrima''.

პროვინციული ლოზუნგია: „ცათამბჯენ ჰო კაეოს კოშკი, ფუ ფა ტოეპი და კაენგ კაბაო, რვა ეთნიკური უმცირესობა, ცნობილი ტამარინდი, დიდი ძველი ქვაბი, ლამ ფაიას წარმოშობა, მდინარე მეკონგის განსაცვიფრებელი ხედი ინდოჩინისკენ“.

== ადმინისტრაციული დანაყოფები ==
=== პროვინციის მთავრობა ===
პროვინცია დაყოფილია 7 ოლქად (''ამფო''). ოლქები შემდგომში იყოფა 53 ქვეოლქად (''ტამბიონი'') და 493 სოფლად (''მუბანი'').
[[ფაილი:Amphoe_Mukdahan.svg|მინი| შვიდი რაიონის რუქკა]]
{|
|
# მუეანგ მუკდაჰანი
# ნიხომ ხამ სოი
# დონ თან
# დონგ ლუანგი
|
# ხამჩა-ი
# ვან იაი
# ნონგ სუნგი
|}

=== ადგილობრივი მთავრობა ===
2019 წლის 26 ნოემბრისთვის არსებობს: &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.dla.go.th/work/abt/province.jsp|title=Number of local government organizations by province|date=26 November 2019|work=dla.go.th|accessdate=10 December 2019|archive-date=26 ნოემბერი 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191126025045/http://www.dla.go.th/work/abt/province.jsp}}&lt;/ref&gt; ერთი მუკდაჰანის პროვინციის ადმინისტრაციული ორგანიზაცია და 25 მუნიციპალური რაიონი პროვინციაში. &lt;ref&gt;[https://stat.bora.dopa.go.th/stat/statnew/statTDD/ &quot;รายงานสถิติจำนวนประชากรและบ้านประจำปี พ.ศ.2561&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200621020942/https://stat.bora.dopa.go.th/stat/statnew/statTDD/ |date=2020-06-21 }} [Statistics, population and house statistics for the year 2018]. Registration Office Department of the Interior, Ministry of the Interior (in Thai). 31 December 2018. Retrieved 20 June 2019.&lt;/ref&gt;

== 2017 წლის ადამიანის განვითარების ინდექსი ==
{| class=&quot;wikitable floatright&quot; style=&quot;width:400px;&quot;
| style=&quot;text-align:center; width:100px; background:black; color:white;&quot; |ჯანმრთელობა
| style=&quot;text-align:center; width:100px; background:black; color:white;&quot; | Განათლება
| style=&quot;text-align:center; width:100px; background:black; color:white;&quot; | დასაქმება
| style=&quot;text-align:center; width:100px; background:black; color:white;&quot; | შემოსავალი
|-
|[[File:Health_icon_Thai.png|95x95პქ]]
|[[File:Round_Landmark_School_Icon_-_Transparent.svg|100x100პქ]]
|[[File:Employment_icon.png|100x100პქ]]
|[[File:Numismatics_and_Notaphily_icon.png|100x100პქ]]
|-
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | 22
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | 66
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | 18
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | 75
|-
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | საცხოვრებელი
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | ოჯახი
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | ტრანსპორტი
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | Მონაწილეობა
|-
| style=&quot;height:100px;&quot; |[[File:586-house-with-garden.svg|100x100პქ]]
|[[ფაილი:Parents,_enfants,_famille.png|ცენტრი|85x85პქ]]
|[[File:Groundtransport_inv.svg|100x100პქ]]
|[[File:Icon_Sociopolítica_y_relaciones_internacionales_(wikiproyect,_es.wp).png|96x96პქ]]
|-
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | 14
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | 43
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | 74
| style=&quot;text-align:center; background:black; color:white;&quot; | 12
|}
2003 წლიდან, [[გაეროს განვითარების პროგრამამ]] (UNDP) ტაილანდში პროგრესი განიცადა. აქ ადამიანის გავითარება ქვე-ეროვნულ დონეზე ხდება, რომელიც მოიცავს ადამიანის განვითარების რვავე ძირითად სფეროს. ეკონომიკური და სოციალური განვითარების ეროვნულმა საბჭომ ცალკეულ პროვინციების განვითარებაზე (NESDB) პასუხისმგებლობა 2017 წლიდან აიღო.&lt;ref&gt;Human achievement index 2017 by National Economic and Social Development Board (NESDB), pages 1-40, maps 1-9, retrieved 14 September 2019, ISBN 978-974-9769-33-1&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|რანგი
|კლასიფიკაცია
|-
|1 - 15
|„მაღალი“
|-
|16 - 30
|„გარკვეულწილად მაღალი“
|-
|31 - 45
|„საშუალო“
|-
|45 - 60
|„გარკვეულწილად დაბალი“
|-
|61 - 77
|„დაბალი“
|}

== რესურსები ინტერნეტში ==

* [https://web.archive.org/web/20070518174225/http://www.tourismthailand.org/destination-guide/mukdahan-49-1-1.html TAT პროვინციული გვერდი]
* [http://www.mukdahan.go.th/ პროვინციის ვებ – გვერდი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200811150430/http://mukdahan.go.th/ |date=2020-08-11 }} (მხოლოდ ტაილანდურ ენაზე)
* {{Wikivoyage-inline|Mukdahan}} 

== სქოლიო ==

[[კატეგორია:ტაილანდის პროვინციები]]
&lt;references /&gt;
[[კატეგორია:ისანი]]</text>
      <sha1>sxw542923014ijycsmzzbb6kgj5lnsw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ვახო მეგრელიშვილი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>490896</id>
    <revision>
      <id>5427352</id>
      <parentid>4907108</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:07:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Настоящая история</username>
        <id>158384</id>
      </contributor>
      <comment>/* ბიოგრაფია */</comment>
      <origin>5427352</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9843" sha1="3fo57uqlwlm9t9b6h4ioww90uhoul4i" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პოლიტიკოსი
| სახელი= ვახო მეგრელიშვილი
| მშობლიურ ენაზე=
| სურათი= 
| სურათის ზომა=
| წარწერა=
| დაბადების სახელი=
| ფსევდონიმი= 
| დაბადების თარიღი= {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1972|2|28}}
| დაბადების ადგილი= 
| გარდაცვალების თარიღი= 
| გარდაცვალების ადგილი= 
| მოქალაქეობა= {{დროშა|საქართველო}}
| განათლება= 
| სამეცნიერო ხარისხი=
| ეროვნება= 
| რელიგია= 
| პარტია= [[გირჩი (პოლიტიკური პარტია)|გირჩი]]
| ძირითადი იდეები= 
| საქმიანობა= 
| მამა=
| დედა=
| მეუღლე=
| შვილები=
| ჯილდოები= 
| ხელმოწერა=
| საიტი= 
}}
'''ვახტანგ (ვახო) მეგრელიშვილი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1972]], [[თელავი]]&lt;ref&gt;[https://declaration.gov.ge/Home/DownloadPdf/96232 ვახტანგი მეგრელიშვილი – ქონებრივი დეკლარაცია]{{Dead link|date=იანვარი 2024 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;) — [[ქართველები|ქართველი]] ექიმი და [[პოლიტიკოსი]]. არის პოლიტიკური პარტია „გირჩის“ წევრი. საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი [[2020]] წლიდან.

==ბიოგრაფია==
დაიბადა [[1972]] წლის [[28 თებერვალი|28 თებერვალს]]. [[1996]] წელს მიიღო უმაღლესი სამედიცინო განათლება, [[1996]]-[[1998]] წლებში სწავლობდა ზოგად ქირურგიას კლინიკურ ორდინატურაში. [[1998]] წელს მცირე ხნით მუშაობდა ექიმად. [[1999]] წელს მუშაობდა პარლამენტის ჯანდაცვის კომიტეტში. [[2000]] წელს დააფუძნა არასამთავრობო ორგანიზაცია - „პაციენტების უფლებების დაცვის კავშირი“ და სამი წლის განმავლობაში იყო პროექტების ავტორი და დირექტორი. [[2000]]-[[2001]] წლებში მუშაობდა იუსტიციის სამინისტროში სამედიცინო დეპარტამენტის მრჩევლის პოზიციაზე. [[2003]] წელს დაინიშნა „სოციალური დაზღვევის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის“ გენერალური დირექტორის მოადგილედ. [[2004]]-[[2007]] წლებში შრომის, ჯანმრთელობის და სოციალური დაცვის მინისტრის მოადგილე. [[2007]]-[[2014]] წლებში მუშაობდა მსოფლიო ბანკის, USAID-ის, ევროკავშირის და სხვა დონორების პროექტებში კონსულტანტად [[საქართველო]]ში. [[2008]]-[[2010]] წლებში იყო თავისუფალი უნივერსიტეტის კვლევითი ცენტრის დირექტორი. [[2011]] წელს იყო აგრარული უნივერსიტეტის პრორექტორი. სხვადასხვა დროს უნივერსიტეტებში ასწავლიდა კრიტიკულ აზროვნებას და პოლიტიკურ იდეოლოგიებს. [[2012]] წელს იყო კომპანია „ბერტას“ გენერალური დირექტორის მოადგილე. [[2013]]-[[2015]] წლებში დააარსა ნიუტონის თავისუფალი სკოლა, სადაც სამი წელი იყო დირექტორი, ეკონომიკისა და ქიმიის მასწავლებელი.

[[2020]] წლის საპარლამენტო არჩევნებში იყრიდა კენჭს მაჟორიტარად, №12 მაჟორიტარულ ოლქში (რუსთავი და გარდაბნის მუნიციპალიტეტის სოფლების ნაწილის მაჟორიტარად), მიიღო 2468 ხმა (3,3%).&lt;ref&gt;{{cite web |title=არჩევნების შედეგები |url=https://results.cec.gov.ge/#/ka-ge/election_43/dashboar |publisher=''results.cec.gov.ge'' |access-date=28 თებერვალი, 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210104235435/https://results.cec.gov.ge/#/ka-ge/election_43/dashboar |archivedate=2021-01-04 }}&lt;/ref&gt; [[2020|2020 წლიდან]] არის [[საქართველოს პარლამენტის მეათე მოწვევის დეპუტატები|საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი]] პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „გირჩი“.&lt;ref&gt;{{Cite web | url = https://cesko.ge/geo/list/show/123458-tsentralurma-saarchevno-komisiam-saqartvelos-parlamentis-2020-tslis-31-oqtombris-archevnebi-sheadjama | title = ცენტრალურმა საარჩევნო კომისიამ საქართველოს პარლამენტის 2020 წლის 31 ოქტომბრის არჩევნები შეაჯამა | publisher = [[ცესკო]] | date = 2020-12-03 | accessdate = 6 დეკემბერი, 2020 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20201215084648/https://cesko.ge/geo/list/show/123458-tsentralurma-saarchevno-komisiam-saqartvelos-parlamentis-2020-tslis-31-oqtombris-archevnebi-sheadjama | archivedate = 2020-12-15 }}&lt;/ref&gt; ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი. &lt;ref&gt; [https://www.ambebi.ge/article/255576-samive-shvili-skolidan-gamoviqvane-chveni-ganatleb/ &quot;სამივე შვილი სკოლიდან გამოვიყვანე. ჩვენი განათლების სისტემის წინააღმდეგი ვარ&quot; - ვახტანგ მეგრელიშვილის გზა ქირურგიიდან პოლიტიკაში თრიაქთან ერთად] &lt;/ref&gt;

===საქართველოს პარლამენტის წევრი===
2020 წლიდან საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი.

[[2021]] წლის [[19 აპრილი|19 აპრილს]] ვახტანგ მეგრელიშვილმა ხვიჩიამ და „გირჩის“ ორმა დეპუტატმა, [[სანდრო რაქვიაშვილი|სანდრო რაქვიაშვილმა]] და [[იაგო ხვიჩია]]მ შარლ მიშელის შეთანხმების დოკუმენტს ხელი მოაწერა. &lt;ref&gt; [https://formulanews.ge/News/49054 გირჩის სამმა დეპუტატმა შარლ მიშელის ახალ დოკუმენტს ხელი მოაწერა] &lt;/ref&gt;

==რესურსები ინტერნეტში==
* [https://www.girchi.com/ge/profile/15 ბიოგრაფია „გირჩის“ საიტზე] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210124173550/https://www.girchi.com/ge/profile/15 |date=2021-01-24 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრები}}

{{DEFAULTSORT:მეგრელიშვილი, ვახო}}

[[კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის წევრები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 28 თებერვალი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1972]]
[[კატეგორია:თელავში დაბადებულები]]
[[კატეგორია:მეგრელიშვილები|ვახო]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]</text>
      <sha1>3fo57uqlwlm9t9b6h4ioww90uhoul4i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მიჰაი ჩიქსენთმიჰაი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>493969</id>
    <revision>
      <id>5426960</id>
      <parentid>5326068</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:05:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5426960</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18335" sha1="53g20vxue5jpgh0rvnwo7zg69j7h1pj" xml:space="preserve">{{მანქანური თარგმანი}}
{{ინფოდაფა მეცნიერი}}
'''მიჰაი ჩიქსენთმიჰაი''' ({{IPAc-en|ˈ|12=ɛ|20=j|19=ɑː|18=h|17=ˌ|16=iː|15=m|14=t|13=n|11=s|m|10=k|9=iː|8=tʃ|7=ˈ|6=_|5=aɪ|4=h|iː|21=iː}}, {{Lang-hu|Csíkszentmihályi Mihály}}, დ. [[29 სექტემბერი]], [[1934]] — გ. [[20 ოქტომბერი]], [[2021]]) — უნგრელ-ამერიკელი ფსიქოლოგი. მან გამოყო და სახელი უწოდა [[დინება (ფსიქოლოგია)|დინების]] ფსიქოლოგიური კონცეფცია, რომელიც მკვეთრად ორიენტირებული ფსიქიკური მდგომარეობაა და ხელს უწყობს პროდუქტიულობას.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Csikszentmihalyi|first=Mihaly|title=Flow: the psychology of optimal experience|url=https://archive.org/details/flowpsychologyof00csik|date=1990}}&lt;/ref&gt; მიჰაი არის კლერმონტის უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიისა და მენეჯმენტის გამორჩეული პროფესორი. იგი არის [[ჩიკაგოს უნივერსიტეტი|ჩიკაგოს უნივერსიტეტის]] ფსიქოლოგიის განყოფილების ყოფილი ხელმძღვანელი და ლეიკ-ფორესტის კოლეჯის სოციოლოგიისა და ანთროპოლოგიის განყოფილების უფროსი.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cgu.edu/people/mihaly-csikszentmihalyi/|title=Mihaly Csikszentmihalyi|accessdate=2017-03-02}}&lt;/ref&gt;

== ადრეული ცხოვრება ==
ჩიქსენთმიჰაი დაიბადა 1934 წლის 29 სექტემბერს [[რიეკა|რიეკაში]], იმ დროისათვის [[იტალიის სამეფო (1861-1946)|იტალიის სამეფოს შემადგენლობაში]]. მისი გვარი მომდინარეობს ტრანსილვანიის სოფელ ჩიქსენთმიჰაიდან.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=TL4_BAAAQBAJ&amp;lpg=PA129&amp;pg=PA129|title=Applications of Flow in Human Development and Education: The Collected Works of Mihaly Csikszentmihalyi|isbn=9789401790949|last1=Csikszentmihalyi|first1=Mihaly|date=8 August 2014}}&lt;/ref&gt; იგი იყო დიპლომატის მესამე ვაჟი. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Kawamura|first1=Kristine Marin|date=2014|title=Kristine Marin Kawamura, PhD interviews Mihaly Csikszentmihalyi, PhD}}&lt;/ref&gt; მისი ორი უფროსი ნახევარძმა გარდაიცვალა, როდესაც ჩიქსენთმიჰაი ჯერ კიდევ ახალგაზრდა იყო. ერთი იყო ინჟინერიის სტუდენტი, რომელიც ბუდაპეშტის ალყაში მოკლეს, ხოლო მეორე საბჭოთა კავშირმა ციმბირის შრომით ბანაკებში გაგზავნა. 

მისი მამა [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] შემდეგ მალევე დაინიშნა უნგრეთის ელჩად იტალიაში, რის შემდეგაც ოჯახი გადავიდა რომში.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=http://tsl.news/articles/2015/2/6/news/5935-q-and-a-cgu-professor-mihaly-csikszentmihalyi-receives-hungarian-national-award|title=Q&amp;A: CGU Professor Mihaly Csikszentmihalyi Receives Hungarian National Award|last=Pontifex|first=Trevor|date=2015-02-06|publisher=[[Claremont Colleges]]|accessdate=2020-12-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180718030517/http://tsl.news/articles/2015/2/6/news/5935-q-and-a-cgu-professor-mihaly-csikszentmihalyi-receives-hungarian-national-award|archivedate=2018-07-18}}&lt;/ref&gt; როდესაც კომუნისტებმა 1949 წელს უნგრეთი აიღეს, ჩიქსენთმიჰაის მამა გადადგა. კომუნისტურმა რეჟიმმა მამამისის ოჯახი განდევნა და უნგრეთის მოქალაქეობა ჩამოართვა. შემოსავლის მოძიების მიზნით, მამამისმა რომში გახსნა რესტორანი და მიჰაი ჩიქსენთმიჰაიმ მიატოვა სკოლა ოჯახის  დასახმარებლად. ამ დროს, ახალგაზრდა ჩიქსენთმიჰაიმ, რომელიც მაშინ შვეიცარიაში მოგზაურობდა, მოისმინა [[კარლ გუსტავ იუნგი|კარლ იუნგის]] მოხსენება უცნობი მფრინავი ობიექტების ფსიქოლოგიის შესახებ. 

ჩიქსენთმიჰაი 22 წლის ასაკში ემიგრაციაში წავიდა  შეერთებულ შტატებში, სადაც მუშაობდა ღამით [[ჩიკაგოს უნივერსიტეტი|ჩიკაგოს უნივერსიტეტში]] სწავლის დროს.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; მან მიიღო ბაკალავრის ხარისხი 1959 წელს და დოქტორის ხარისხი 1965 წელს, ორივე ჩიკაგოს უნივერსიტეტში.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.cgu.edu/pages/4751.asp|title=Mihaly Csikszentmihalyi|publisher=Claremont Graduate University, Division of Behavorial and Organizational Sciences|accessdate=3 March 2014|quote=B.A., University of Chicago, 1960|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201117224820/https://www.cgu.edu/pages/4751.asp|archivedate=17 ნოემბერი 2020}}&lt;/ref&gt; შემდეგ ის ასწავლიდა ''ლეიქ ფორესტის კოლეჯში'', სანამ ჩიკაგოს უნივერსიტეტის პროფესორი გახდებოდა 1969 წელს. 

== მუშაობა ==
ჩიქსენთმიჰაი გამოირჩევა [[ბედნიერება|ბედნიერებისა]] და კრეატიულობის შესწავლით. იგი ყველაზე უკეთ ცნობილია, როგორც ''დინების'' (ან ''ნაკადის'')ცნების არქიტექტორი და ამ თემაზე წლების განმავლობაში ჩატარებული კვლევებითა და ნაშრომებით. ის არის მრავალი წიგნისა და 290 სტატიის&lt;ref&gt;https://scholar.google.com/citations?hl=en&amp;user=ycPRZqAAAAAJ&lt;/ref&gt; და წიგნის თავების ავტორი. მარტინ სელიგმანმა, ამერიკის ფსიქოლოგთა ასოციაციის ყოფილმა პრეზიდენტმა, ჩიქსენთმიჰაი აღწერა, როგორც [[პოზიტიური ფსიქოლოგია|პოზიტიური ფსიქოლოგიის]] წამყვანი მკვლევარი.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.brainchannels.com/thinker/mihaly.html |title=Thinker of the Year Award |access-date=2020-12-26 |archive-date=2012-07-20 |archiveurl=https://archive.today/20120720232335/http://www.brainchannels.com/thinker/mihaly.html }}&lt;/ref&gt; 

=== ნაკადი ===
ჩიქსენთმიჰაი თავის სემინარში, ''დინება'' აღწერს: ''ოპტიმალური გამოცდილების ფსიქოლოგია'', ასახავს მის თეორიას, რომ ხალხი ყველაზე ბედნიერია, როდესაც ისინი ''დინების რეჟიმში არიან'' - კონცენტრაციის ან სრული შთანთქმის მდგომარეობა მოქმედი საქმიანობისა და სიტუაციის გათვალისწინებით. ეს არის მდგომარეობა, რომელშიც ადამიანები იმდენად არიან ჩართულნი საქმიანობაში, რომ სხვა არაფერს მნიშვნელობა აღარ აქვს.&lt;ref name=&quot;flowthepsychologyofoptimalexperience&quot;&gt;Csikszentmihalyi, M. (1990). ''Flow: The Psychology of Optimal Experience''. New York: Harper and Row. {{ISBN|0-06-092043-2}}&lt;/ref&gt;  დინების მდგომარეობა არის ''შინაგანი მოტივაციის'' ოპტიმალური მდგომარეობა, სადაც ადამიანი სრულად არის ჩაფლული იმ საქმეში, რასაც აკეთებს. ეს არის გრძნობა, რომელიც ყველას აქვს ხოლმე, ახასიათებს დიდი შთანთქმის, ჩართულობის, სრულყოფისა და უნარის განცდა და რომლის დროსაც დროებით პრობლემებს (დრო, საკვები, ეგო-საკუთარი თავი და ა.შ.) უგულებელყოფენ.&lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Csikszentmihalyi|first1=Mihaly|title=Flow: The Psychology of Optimal Experience|url=https://archive.org/details/flowpsychologyop00csik_200|date=1990|publisher=Harper Perennial Modern Classics|page=[https://archive.org/details/flowpsychologyop00csik_200/page/n38 27]}}&lt;/ref&gt;

ერთ-ერთ ინტერვიუში  ''ჩიქსენთმიჰაი''  დინების  მდგომარეობაში მყოფ ადამიანს აღწერს როგორც: „მთლიანად ჩართული საქმიანობაში საკუთარი გულისთვის. ეგო ეცემა. დრო გარბის. ყველა მოქმედება, მოძრაობა და აზრი აუცილებლად გამომდინარეობს წინადან, ისევე როგორც [[ჯაზი|ჯაზის]] დაკვრისას. მთელი თქვენი არსებაა ჩართული და მაქსიმალურად იყენებთ თქვენს ცოდნას.“&lt;ref&gt;[https://www.wired.com/wired/archive/4.09/czik_pr.html Geirland, John (1996). &quot;Go With The Flow&quot;. ''Wired'' magazine, September, Issue 4.09.]&lt;/ref&gt;

ჩიქსენთმიჰაი ასახელებს ნაკადის მიღწევის ცხრა კომპონენტს, მათ შორის „გამოწვევა-უნარ-ჩვევების ბალანსი, მოქმედების და ინფორმირებულობის შერწყმა, მიზნების სიცხადე, დაუყოვნებელი და ერთმნიშვნელოვანი უკუკავშირი, კონცენტრაცია დავალებაზე, კონტროლის პარადოქსი, დროის ტრანსფორმაცია, თვითაზროვნების დაკარგვა. და [[wiktionary:autotelic|ავტოთელური]] გამოცდილება“.&lt;ref name=&quot;flowatwork&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Fullagar|first1=Clive J.|last2=Kelloway|first2=E. Kevin|year=2009|title=Flow at work: an experience sampling approach|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-occupational-and-organizational-psychology_2009-09_82_3/page/595|journal=Journal of Occupational and Organizational Psychology|volume=82|issue=3|pages=595–615|doi=10.1348/096317908x357903}}&lt;/ref&gt; თუ ამოცანა ძალიან მარტივია ან ძალიან რთულია, დინება ვერ მოხდება. უნარის დონეც და გამოწვევის დონეც უნდა იყოს შესაბამისი და მაღალი. თუ უნარი და გამოწვევა დაბალია, მაშინ განწყობა აპათიურია.  

=== მოტივაცია ===
ჩიქსენთმიჰაის უახლესი ნამუშევრების უმეტესობა მოიცავს მოტივაციის იდეას და იმ ფაქტორებს, რომლებიც ხელს უწყობენ მოტივაციის ზრდას, გამოწვევას და ზოგადად წარმატებას ინდივიდში. ჩიქსენთმიჰაის მიერ გამოკვლეული ერთი პიროვნების მახასიათებელი იყო შინაგანი მოტივაცია. ჩიქსენთმიჰაიიმ და მისმა კოლეგებმა დაადგინეს, რომ შინაგანად მოტივირებული ადამიანები უფრო მეტად მიზანმიმართულები არიან და სარგებლობენ გამოწვევებით, რაც საერთო [[ბედნიერება|ბედნიერების]] ზრდას გამოიწვევს.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Abuhamdeh|first=Sami|author2=Csikszentmihalyi, Mihaly|title=The importance of challenge for the enjoyment of intrinsically motivated, goal-directed activities.|url=https://archive.org/details/sim_personality-and-social-psychology-bulletin_2012-03_38_3/page/317|journal=Personality and Social Psychology Bulletin|year=2012|volume=38|issue=3|pmid=22067510|doi=10.1177/0146167211427147|pages=317–30}}&lt;/ref&gt;

ჩიქსენთმიჰაიმ გამოავლინა შინაგანი მოტივაცია, როგორც ძლიერი თვისება, რომელსაც შეუძლია გააუმჯობესოს პოზიტიური გამოცდილება, გრძნობები და საერთო კეთილდღეობა რთული გამოცდილების შედეგად. &lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Wong|first=Maria|author2=Mihaly Csikszentmihalyi|title=Motivation and academic achievement: The effects of personality traits and the quality of experience|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-personality_1991-09_59_3/page/539|journal=Journal of Personality|year=1991|volume=59|issue=3|doi=10.1111/j.1467-6494.1991.tb00259.x|pages=539–574}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
ჩიქსენთმიჰაი იყო მხატვრისა და პროფესორის კრისტოფერ ჩიქსენთმიჰაის და [[კალიფორნიის უნივერსიტეტი (ბერკლი)|კალიფორნიის უნივერსიტეტის]] პროფესორის მარკ ჩიქსენთმიჰაის მამა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://ieas.berkeley.edu/faculty/csikszentmihalyi.html|title=Mark Csikszentmihalyi|language=en|access-date=2018-05-06}}&lt;/ref&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==

* [http://www.cgu.edu/pages/4751.asp Faculty page] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201117224820/https://www.cgu.edu/pages/4751.asp |date=2020-11-17 }} at Claremont Graduate University
* [http://www.brainchannels.com/thinker/mihaly.html Brain Channels Thinker of the Year - 2000]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100923093254/http://brainchannels.com/thinker/mihaly.html |date=2010-09-23 }}
* Mihaly Csikszentmihalyi at TED 
** [http://www.ted.com/talks/mihaly_csikszentmihalyi_on_flow TED Talk: Mihaly Csikszentmihalyi: Flow, the secret to happiness (TED2004)]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ჩიქსენთმიჰაი, მიჰაი}}
[[კატეგორია:დაბადებული 1934]]
[[კატეგორია:უნგრეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ფსიქოლოგები]]</text>
      <sha1>53g20vxue5jpgh0rvnwo7zg69j7h1pj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ლინგვისტური დეტერმინიზმი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>497405</id>
    <revision>
      <id>5427393</id>
      <parentid>4866339</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T06:07:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ნანა1962</username>
        <id>171202</id>
      </contributor>
      <origin>5427393</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18489" sha1="hxq9rimju4xclwfzdfpijc22su6aytx" xml:space="preserve">'''ლინგვისტური დეტერმინიზმი''' ({{lang-en|''Linguistic''}} — „ენობრივი“, ''Determinism -'' „განპირობებულობა“) — იდეა, რომლის მიხედვითაც ენას შეუძლია განაპირობოს აზროვნება, შეხედულებები და გარესამყაროს აღქმა. ეს ნიშნავს, რომ ამ თეორიის მიხედვით, ადამიანის მშობლიური ენის თავისებურებები, სტრუქტურა, გრამატიკა მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს ადამიანის გონებაში მიმდინარე პროცესებზე.

ლინგვისტური დეტერმინიზმის თეორიის ჩამოყალიბება უკავშირდება ამერიკელი ლინგვისტის და ინჟინრის, [[ბენჟამინ ლი უორფის]] (24 აპრილი, 1897 – 26 ივლისი, 1941) სახელს. მისი დაკვირვებები არის ერთგვარი გაგრძელება [[ლინგვისტური რელატივიზმის]] თეორიისა, რომელიც [[სეპირ-უორფის ჰიპოთეზა|„საპირ-უორფის თეორიის“]] სახელითაა ცნობილი. რელატივიზმის თეორიის მიხედვით, ადამიანის მიერ გარე  სამყაროს აღქმაზე გავლენას ახდენს მისი სალაპარაკო (მშობლიური) ენის სტრუქტურა.

[[თამაზ გამყრელიძე|თამაზ გამყრელიძის]] (23 ოქტომბერი, 1929) მოკლე განმარტების მიხედვით, ლინგვისტური დეტერმინიზმი ნიშნავს, რომ ენას შეუძლია განაპირობოს აზროვნება, ხოლო ლინგვისტური რელატივიზმის თეორია ამ განპირობებულობას იმ კონკრეტულ ენას უკავშირებს, რომელზეც პიროვნება მეტყველებს.

== მიმოხილვა ==
ლინგვისტური დეტერმინიზმი ლინგვისტური რელატივიზმის უფრო „ძლიერი“, რადიკალური ფორმაა. ამ ფორმებს შორის განსხვავება შემდეგნაირად შეიძლება ჩამოვაყალიბოთ:

* ნაკლებ რადიკალური ვერსიის მიხედვით (ლინგვისტური რელატივიზმი), ენობრივი კატეგორიები და მათი  გამოყენება '''გავლენას ახდენს''' ჩვენს აზროვნებასა და გადაწყვეტილებებზე.
* რადიკალური ვერსიის მიხედვით (ლინგვისტური დეტერმინიზმი), ენა '''განსაზღვრავს''' აზროვნებას და კოგნიტიური კატეგორიები შეზღუდული და განპირობებულია ენობრივი კატეგორიებით.

ამ შეხედულებათაგან უფრო გავრცელებულია ე.წ. „სუსტი“ ვერსია, რომლის მიხედვითაც ენა მხოლოდ გავლენას ახდენს — განაწყობს ადამიანს აზროვნების და ქცევის გარკვეული ტიპისადმი.

[[თამაზ გამყრელიძე]] აღნიშნავს, რომ ენა ერთ-ერთი მთავარი საშუალებაა, რომლითაც ადამიანი კავშირს ამყარებს გარემოსთან. სწორედ ენის საშუალებით გადაიცემა ადამიანთა საზოგადოებაში ქცევის უდიდესი ნაწილი. ადამიანზე მნიშვნელოვანწილად მოქმედებს ის ენა, რომელიც კონკრეტულ საზოგადოებაში აზრთა გაცვლის, კომუნიკაციის საშუალებაა. რეალური სამყაროს აღქმა აიგება ამა თუ იმ საზოგადოებრივი ჯგუფის ენობრივი ნორმების საფუძველზე. აქედან გამომდინარეობს ვარაუდი, რომ სხვადასხვა ენა განსხვავებულ გავლენას ახდენს ადამიანთა აზროვნებასა და აღქმაზე.

== საპირ-უორფის თეორია ==
უნდა აღინიშნოს, რომ სინამდვილეში „საპირ-უორფის თეორია“ არ წარმოადგენს [[ედუარდ საპირის]] (26 იანვარი, 1884 – 4 თებერვალი, 1939) და ბენჟამინ ლი უორფის ერთობლივი შრომის შედეგს. მართალია საპირი უორფის მასწავლებელი იყო და ისინი იცნობდნენ ერთმანეთს, მაგრამ მსგავსი პუბლიკაცია მათ ერთად არასდროს გამოუქვეყნებიათ.

მიუხედავად იმისა, რომ ლინგვისტური რელატივიზმის თეორია მანამდეც იყო განხილვის საგანი, საპირის და უორფის ფორმულირებულმა იდეამ განსაკუთრებული გამოხმაურება ჰპოვა. შესაბამისად, თეორია მათ სახელებს უკავშირდება. განსაკუთრებული კრიტიკა მოჰყვა ლინგვისტური დეტერმინიზმის იდეას მისი კატეგორიულობის გამო.

თანამედროვე მოსაზრებების მსგავსი ფორმულირებები [[განმანათლებლობა|განმანათლებლობის]] პერიოდიდან იღებს სათავეს (დიდ ბრიტანეთში, საფრანგეთსა და გერმანიაში). მოგვიანებით, [[ვილჰელმ ჰუმბოლდტი|ვილჰელმ ფონ ჰუმბოლდტისა]] (22 ივნისი, 1767 – 8 აპრილი, 1835) და [[ფერდინანდ დე სოსიური|ფერდინანდ დე სოსიურის]] (26 ნოემბერი, 1857 – 22 თებერვალი, 1913) შრომებმა, ერთგვარად, საფუძველი მოამზადა საპირ-უორფის თეორიისთვის.

საპირის და უორფის დაინტერესებას ადგილობრივი (ჩრდილოეთ) ამერიკული ენებით მოჰყვა კვლევებისა და ემპირიულ მასალაზე დაკვირვებების სერია. ისინი [[ანთროპოლოგია|ანთროპოლოგებიც]] იყვნენ და კონცენტრირებული იყვნენ არა ფორმალურ გრამატიკულ პროცესებზე, არამედ მნიშვნელობათა სტრუქტურაზე ამ [[ეგზოტიკური ენები|ეგზოტიკურ ენებში]]. დაკვირვების შედეგად, უორფმა ჩამოაყალიბა კონკრეტული მექანიზმი თუ როგორ ახდენს ენა გავლენას აზროვნებაზე. მისი განმარტებით, ნებისმიერ ენაში, მის ფორმალურ კატეგორიებში, თავმოყრილია უსასრულო რაოდენობის ცხოვრებისეული გამოცდილებები, რომლებიც დახარისხებულია ანალოგიის პრინციპით, რათა ვისაუბროთ და გადავცეთ ინფორმაცია. ენაში კატეგორიები ერთიან სისტემას ქმნის, კლასიფიკაცია კი სხვადასხვა ენაში განსხვავებულად ხდება. შესაბამისად, სხვადასხვა ენა მოსაუბრეს განსხვავებულ კატეგორიათა სისტემას სთავაზობს. უორფის მოსაზრებით, აზროვნების მოქცევას კონკრეტული ენის სტრუქტურის ჩარჩოში შეუძლია გავლენა იქონიოს კულტურაზე, ფილოსოფიასა და სამეცნიერო აქტივობებზე.

''„მართლაც, აზროვნება საოცრად მისტიური რამაა, და ენის კვლევა ყველაზე ძლიერი საშუალებაა მის შესასწავლად. ეს კვლევა აჩვენებს, რომ ადამიანის აზრები ემორჩილება მკაცრ წესებს, რომლებსაც ვერც ვაცნობიერებთ.“''&lt;ref&gt;''Benjamin Lee Whorf (Language, mind, and reality)''&lt;/ref&gt;

უორფის აზრით, ეს წესები (აზროვნების პატერნები) ყველა ენაში განსხვავებულია, განსაკუთრებით, თუ შევადარებთ ენებს, რომლებიც სხვადასხვა [[ენათა ოჯახები|ენათა ოჯახს]] ეკუთვნის. სხვადასხვა კულტურის შემთხვევაში ამ „წესების“ სისტემა, ენობრივი ფორმები და კატეგორიები განსხვავებულია. ადამიანები არა მხოლოდ საკომუნიკაციოდ იყენებენ მათ, არამედ აღიქვამენ გარე სამყაროს და წარმართავენ მსჯელობას მათი საშუალებით.

== კრიტიკა ==
გამომდინარე იქიდან, რომ ძნელია ლინგვისტური და არალინგვისტური ფაქტორების გამიჯვნა, ლინგვისტური დეტერმინიზმის იდეის ემპირიულად შემოწმება კვლავ დიდ სირთულეს წარმოადგენს. თუმცა, წლების მანძილზე ლინგვისტური რელატივიზმის ეს რადიკალური ფორმა მრავალჯერ გამხდარა კრიტიკის საგანი.

[[პოლ ბლუმი]] (24 დეკემბერი, 1963) სკეპტიკურად უყურებს საკითხს და თვლის, რომ ენა მხოლოდ საკომუნიკაციო საშუალების ფუნქციას ასრულებს. ენის როლს ის მხოლოდ ინფორმაციის გაცვლაში ხედავს. როგორც კი ინფორმაციას მივიღებთ, მიმდინარე კოგნიტიური პროცესები, მისი აზრით, სრულიად არალინგვისტური ხასიათისაა.

კრიტიკოსთა შორის ერთ-ერთი პირველები იყვნენ [[ერიკ ლენენბერგი]] (19 სექტემბერი, 1921 – 31 მაისი, 1975) და [[როჯერ ბრაუნი]] (14 აპრილი, 1925 – 11 დეკემბერი, 1997). უორფი, კოგნიტიურ განსხვავებებზე მსჯელობისას, ორი სახის მაგალითს იშველიებს: ლექსიკურ და სტრუქტურულ განსხვავებებს. ლენენბერგი და ბრაუნი, მაგალითისთვის განიხილავენ სიტყვებს, რომლითაც [[ესკიმოსები]] სხვადასხვაგვარ თოვლს გამოხატავენ. მათი თქმით, ის, რომ ინგლისურში თოვლის შესატყვისი მხოლოდ ერთი სიტყვაა (''„Snow“'') სულაც არ ნიშნავს, რომ ინგლისელები ვერ ამჩნევენ განსხვავებას თოვლის ნაირსახეობებს შორის.

კიდევ ერთი კრიტიკოსი, ენათმეცნიერი [[სტივენ პინკერი]] (18 სექტემბერი, 1954) ლინგვისტურ დეტერმინიზმს აბსურდად მიიჩნევს. ლენენბერგის და ბრაუნის კვალად, ის აკრიტიკებს უორფს, იმის გამო, რომ ეს უკანასკნელი ზედმეტად ენდობა ენობრივ მონაცემებს და ენისა და აზროვნების კავშირის შესახებ დასკვნები ისე გამოაქვს.

== ლიტერატურა ==
* Sapir, Edward. 1929. The status of linguistics as a science. ''Linguistic Society of America'', no. 4: 207–214.
* Carroll, John B. 1956. ''Language, thought and reality: selected writings of Benjamin Lee Whorf''. Massachusetts: The M.I.T. Press.
* გამყრელიძე თამაზ, კიკნაძე ზაზა, შადური ინგა, შენგელაია ნანა. 2008. ''თეორიული ენათმეცნიერების კურსი.'' თბილისი: თბილისის უნივერსიტეტის გამომცემლობა.
* Lucy, J.A., 2001. Sapir–Whorf Hypothesis. ''International Encyclopedia of the Social &amp; Behavioral Sciences'': 13486-13490.
* De Cruz, Helen. 2009. „Is linguistic determinism an empirically testable hypothesis?“, ''Logique Et Analyse'', Nouvelle Série, 52, no. 208: 327-41.

== რესურსები ინტერნეტში ==
* https://www.linguisticsociety.org/resource/language-and-thought {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210227025410/https://www.linguisticsociety.org/resource/language-and-thought |date=2021-02-27 }}
* https://www.margolisphilosophy.com/linguistic-determinism-and-the-innate-basis-of-number.html
* https://www.coloradocollege.edu/dotAsset/3bb4c139-8a46-4238-a5b9-67bca5209ae6.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201111233841/https://www.coloradocollege.edu/dotAsset/3bb4c139-8a46-4238-a5b9-67bca5209ae6.pdf |date=2020-11-11 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]
[[კატეგორია:ენის თეორიები]]</text>
      <sha1>hxq9rimju4xclwfzdfpijc22su6aytx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მძვინვარებდა შავი ზღვა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>506657</id>
    <revision>
      <id>5427386</id>
      <parentid>5382106</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T02:25:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427386</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6902" sha1="8pizkkqy3hh2jsv15kxysyc5i3865tx" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა სიმღერა
| სახელწოდება           = მძვინვარებდა შავი ზღვა
| გარეკანი          = 
| ტიპი = song
| ჩარჩო        = 
| სათაური        = 
| შემსრულებელი        = 
| ალბომი          = 
| გამოიცა      = 
| გამოსვლის თარიღი       = 
| სიმღერა_ნომ       = 
| ჩაიწერა = 
| ჟანრი         = 
| ენა       = აზერბაიჯანული
| ხანგრძლივობა         = 
| ავტორი         = [[აჰმედ ჯავადი]]
| კომპოზიტორი     = [[უზეირ ჰაჯიბეკოვი]]
| ლეიბლი          = 
| პროდიუსერი       = 
| სიმღერები       = 
| წინა_სახელწოდება = 
| წინა წელი =
| წინა_ნომ       = 
| შემდეგი_სახელწოდება = 
| შემდეგი წელი =
| შემდეგი_ნომ        = 
| სხვადასხვა           = 
| მაგალითი  = 
}}

'''„მძვინვარებდა შავი ზღვა“''' ({{lang-az|Çırpınırdı Qara dəniz}}) — [[1914|1914 წელს]], [[აჰმედ ჯავადი]]ს მიერ ქალაქ [[განჯა]]ში დაწერილი ლექსის მიხედვით, [[1918]] წელს, აზერბაიჯანელი კომპოზიტორის, [[უზეირ ჰაჯიბეკოვი]]ს მიერ შექმნილი სიმღერა, რომელიც განსაკუთრებით პოპულარულია [[აზერბაიჯანი|აზერბაიჯანსა]] და [[თურქეთი|თურქეთში]].&lt;ref name=&quot;Библиотека Узеир-бека&quot;&gt;{{cite news | title=Бушевало Черное море|publisher=Электронная библиотека Узеира Гаджибекова|url=http://uzeyirbook.musigi-dunya.az/ru/data.pl?id=162&amp;lang=RU}}&lt;/ref&gt;  აზერბაიჯანში გამორჩეულად უყვართ ადგილობრივი დამსახურებული არტისტის აზერინას მიერ შესრულებულის ვერსია.&lt;ref&gt;[http://www.trend.az/life/showbiz/1569821.html Поддержка заслуженной артистки Азерин братства Азербайджана и Турции]&lt;/ref&gt;

== შექმნის ისტორია ==
ლექსი, „მძვინვარებდა შავი ზღვა“,&lt;ref&gt;ნასიმან იაგუბლუ [http://www.anl.az/down/meqale/525/525_may2009/79066.htm „Zamanın ruhlara hökm edən şairi“] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304142837/http://www.anl.az/down/meqale/525/525_may2009/79066.htm |date=2016-03-04 }} 525-ci qəzet. 16.05.2009- გ 20.&lt;/ref&gt; აზერბაიჯანელმა პოეტმა [[აჰმედ ჯავადი]]მა, 1914 წლის დეკემბერში დაწერა, [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]&lt;ref&gt;[http://www.anl.az/down/meqale/sherq/2011/iyul/190928.htm Əhməd Cavadın istiqlal şeirləri Azərbaycan gəncliyinin dillər əzbəridir] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190107143423/http://www.anl.az/down/meqale/sherq/2011/iyul/190928.htm |date=2019-01-07 }} Şərq. 14.07.2011.- გ 11.&lt;/ref&gt; [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] მონაწილეობით აღშფოთებულმა. 1918 წელს, აზერბაიჯანელმა კომპოზიტორმა უზეირ გაჯიბეკოვმა, ამ ლექსისთვის შექმნა მუსიკა. 1920 წლიდან აზერბაიჯანში სიმღერა აკრძალული იყო, რაც სიმღერის თითქმის დავიწყება გამოიწვია.&lt;ref name=&quot;Библиотека Узеир-бека&quot;/&gt; მიუხედავად ამისა, სიმღერამ თურქეთში მოიპოვა პოპულარობა, სრულდებოდა რადიოსა და ტელევიზიებში, ოფიციალურ ღონისძიებებსა და ბანკეტებზე. აღსანიშნავია, რომ სიმღერის პირველად მოსმენისას თავად [[ქემალ ათათურქი|ათათურქს]] ცრემლი მოსდგომია თვალზე.&lt;ref&gt;ოქტაი ჰაჯმუსალი [http://www.anl.az/down/meqale/xalqcebhesi/2012/yanvar/226918.htm İstiqlal şairi Əhməd Cavad öz şeirləri ilə xalqı milli azadlığa səsləyirdi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190131061729/http://www.anl.az/down/meqale/xalqcebhesi/2012/yanvar/226918.htm |date=2019-01-31 }} Xalq Cəbhəsi. 09.01.2012 გ.13.&lt;/ref&gt;

1990 წელს, [[სტამბოლის ტექნიკური უნივერსიტეტი]]ს ლექტორმა, სულეიმან შენელმა, რომელიც აზერბაიჯანის სახელმწიფო კონსერვატორიაში სტაჟირებას გადიოდა, ამ სიმღერის შესახებ ინფორმაცია ჰაჯიბეკოვის მემორიალურ სახლ-მუზეუმს შეატყობინა. დიდი პაუზის შემდეგ, 1993 წლის 10 მარტს, [[ბაქო]]ში არსებულ რესპუბლიკის სასახლეში სიმღერამ კვლავ გაიჟღერა აზერბაიჯანის საზოგადოების წინაშე, რაც აჰმედ ჯავადის 100 წლისთავისადმი მიძღვნილ საიუბილეო საღამოზე შედგა.&lt;ref name=&quot;Библиотека Узеир-бека&quot; /&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:აზერბაიჯანული მუსიკა]]</text>
      <sha1>8pizkkqy3hh2jsv15kxysyc5i3865tx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონტენეგროს სამთავრო</title>
    <ns>0</ns>
    <id>507105</id>
    <revision>
      <id>5427142</id>
      <parentid>4872379</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:25:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427142</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24578" sha1="er17q7nud88pgnxj0yvjpodzzpa6e4s" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ყოფილი სამეფო/ქვეყანა
|მშობლიური სახელი       = Књажевина Црна Горa&lt;br&gt;Knjaževina Crna Gora
|გრძელი სახელი          =მონტენეგროს სამთავრო
|რეგიონი                = 
|ქვეყანა                 = 
|ერა                    =
|სტატუსი                =დაიშალა 
|მართველობა             = უნიტარული [[აბსოლუტური მონარქია]]
&lt;!-- აღზევება, დაცემა და მნიშვნელოვანი წლები --&gt;
|შექმნა                  = შეიქმნა
|შექმნის თარიღი          = [[13 მარტი]]
|შექმნის წელი            = [[1852]]
|გაუქმება                = გაუქმდა
|გაუქმების თარიღი        = [[28 აგვისტო]]
|გაუქმების წელი          =  [[1910]]
|მოვლენა1               = სეკულარიზაცია
|მოვლენის თარიღი1       = [[13 მარტი]], [[1852]]
|მოვლენა2               = [[ბერლინის კონგრესი]]
|მოვლენის თარიღი2       = [[13 ივლისი]], [[1878]]
|მოვლენა3               =კონსტიტუციის მიღება
|მოვლენის თარიღი3       = [[19 დეკემბერი]], [[1905]]
|მოვლენა4               = [[ჩერნოგორიის სამეფო]]დ გადაკეთება
|მოვლენის თარიღი4       = [[28 აგვისტო]], [[1910]]
|უპირველესი მოვლენა     = 
|უპირველესის თარიღი     = 
|უკანასკნელი მოვლენა     = 
|უკანასკნელის თარიღი     = 
&lt;!-- წინამორბედები, მემკვიდრეები, დროშები, გერბები და სიმბოლოები --&gt;
|p1                     = 
|დროშა_p1               = 
|p2                     = 
|დროშა_p2               = 
|p3                     = 
|დროშა_p3               = 
|p4                     = 
|დროშა_p4               = 
|p5                     = 
|დროშა_p5               = 
|s1                     = 
|დროშა_s1               = 
|s2                     = 
|დროშა_s2               = 
|s3                     = 
|დროშა_s3               = 
|s4                     = 
|დროშა_s4               = 
|s5                     = 
|დროშა_s5               = 
|დროშის სურათი          = Flag of Montenegro (1860–1905).svg
|დროშის აღწერა          = სამთავროს დროშა 1852–1905 წლებში
|გერბი                  = Coat of arms of the Principality of Montenegro.svg
|გერბის ზომა            = 100პქ
|გერბის აღწერა           = 
|რუკის სურათი           = 
|რუკის აღწერა            = 
|რუკის სურათი2          =  
|რუკის აღწერა2          = 
|დედაქალაქი             = [[ცეტინიე]]
|უდიდესი ქალაქები       = 
|latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= 
|დევიზი                 = 
|ჰიმნი                   = Ubavoj nam Crnoj Gori (''ჩვენი ლამაზი მონტენეგროსთვის'')
|ენები                   = [[სერბული ენა|სერბული]]
|რელიგია                = [[აღმოსავლეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|აღმოსავლეთის მართლმადიდებლობა]]
|ვალუტა                = ავსტრო-უნგრული კრონი,&lt;br&gt; მონტენეგრული პერპერი
&lt;!-- ტიტულები და მართველთა სახელები --&gt;
|ლიდერი1               = [[დანილო I (ჩერნოგორია)|დანილო I]]
|ლიდერი2               = [[ნიკოლა I (ჩერნოგორია)|ნიკოლა I]]
|ლიდერი3               = 
|ლიდერი4               = 
|ლიდერი5               = 
|ლიდერი6               = 
|ლიდერი7               = 
|ლიდერი8               = 
|ლიდერი9               = 
|ლიდერის წელი1         = [[1852]]–[[1860]] 
|ლიდერის წელი2         = [[1860]]–[[1910]]
|ლიდერის წელი3         = 
|ლიდერის წელი4         = 
|ლიდერის წელი5         = 
|ლიდერის წელი6         = 
|ლიდერის წელი7         = 
|ლიდერის წელი8         = 
|ლიდერის წელი9         = 
|ლიდერის ტიტული       = პრინცი
|ლიდერი1.1             = ბოჟო პეტროვიჩ-ნიეგოში
|ლიდერი1.2             = ლაზარ ტომანოვიჩი
|ლიდერი1.3             = 
|ლიდერი1.4             = 
|ლიდერი1.5             = 
|ლიდერის წელი1.1       = [[1879]]–[[1905]]
|ლიდერის წელი1.2       = [[1907]]–[[1910]]
|ლიდერის წელი1.3       = 
|ლიდერის წელი1.4       = 
|ლიდერის წელი1.5       = 
|ლიდერის ტიტული2      = [[მონტენეგროს პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]]
|ლიდერი2.1             = 
|ლიდერი2.2             = 
|ლიდერი2.3             = 
|ლიდერი2.4             = 
|ლიდერი2.5             = 
|ლიდერი2.6             = 
|ლიდერის წელი2.1       = 
|ლიდერის წელი2.2       = 
|ლიდერის წელი2.3       = 
|ლიდერის წელი2.4       = 
|ლიდერის წელი2.5       = 
|ლიდერის წელი2.6       = 
|ლიდერის ტიტული3      = 
&lt;!-- საკანონმდებლო ხელისუფლება --&gt;
|საკანონმდებლო ხელისუფლება     = [[მონტენეგროს პარლამენტი|პარლამენტი]]
|პალატა1                = 
|პალატის ტიპი1          = 
|პალატა2                = 
|პალატის ტიპი2          = 
&lt;!-- ფართობი და მოსახლეობა --&gt;
|სტატ. წელი1            = 1852
|ფართობი1               = 5475 
|სტატ. მოსახ1           = 
|სტატ. წელი2           = 1878
|ფართობი2              = 9475
|სტატ. მოსახ2           = 
|სტატ. წელი3           = 1909
|ფართობი3              = 
|სტატ. მოსახ3           = 317856
|სტატ. წელი4            = 
|ფართობი4               = 
|სტატ. მოსახ4           = 
|სტატ. წელი5           = 
|ფართობი5              = 
|სტატ. მოსახ5           = 
|სქოლიო_ა               = 
|სქოლიო_ბ               = 
|სქოლიო_გ               = 
|სქოლიოები              = 
|დღეს                   = [[მონტენეგრო]]
}}
'''მონტენეგროს სამთავრო''' ({{lang-sr|Књажевина Црна Горa}},  Knjaževina Crna Gora), ასევე ცნობილი როგორც '''ჩერნოგორიის სამთავრო''' — ყოფილი სამთავრო [[სამხრეთი ევროპა|სამხრეთ]]-[[აღმოსავლეთი ევროპა|აღმოსავლეთ]] [[ევროპა|ევროპაში]], რომელიც არსებობდა [[1852]] წლის [[13 მარტი|13 მარტიდან]] [[1910]] წლის [[28 აგვისტო|28 აგვისტომდე]]. მოგვიანებით სამთავრო [[ნიკოლა I (ჩერნოგორია)|ნიკოლა I]]-მა [[ჩერნოგორიის სამეფო|ჩერნოგორიის სამეფოდ]] გამოაცხადა, თვითონ კი ქვეყნის მეფე გახდა.

სამთავროს დედაქალაქი [[ცეტინიე]] იყო, ხოლო ოფიციალურ ვალუტას მონტენეგრული პერპერი წარმოადგენდა [[106]] წლამდე. ჩერნოგორიის სამთავრო დღესდღეობით თანამედროვე [[მონტენეგრო|მონტენეგროს]] ცენტრალურ ნაწილს წარმოადგენს. სახელმწიფო ოფიციალურად [[კონსტიტუციური მონარქია]] იყო, ''[[დე ფაქტო]]'' კი [[აბსოლუტური მონარქია|აბსოლუტურ მონარქიას]] წარმოადგენდა.

==სახელწოდება==
[[დანილო I (ჩერნოგორია)|დანილო I]]-ის კოდექსში, რომელიც [[1855]] წლით თარიღდება დანილო წერს რომ ის არის მონტენეგროსა და ბრდას მთავარი (პრინცი) და მბრძანებელი ({{lang-sr|књаз и господар Црне Горе и Брда}} / knjaz i gospodar Crne Gore i Brda)&lt;ref&gt;{{cite book|title=Stvaranje, 7–12|publisher=Obod|year=1984|url=https://books.google.com/books?id=cqdMAAAAYAAJ|page=1422|quote=Црне Горе и Брда историјска стварност коЈа се не може занема- рити, што се види из назива Законика Данила I, донесеног 1855. године који гласи: &quot;ЗАКОНИК ДАНИЛА I КЊАЗА И ГОСПОДАРА СЛОБОДНЕ ЦРНЕ ГОРЕ И БРДА&quot;.}}&lt;/ref&gt; [[1870]] წელს ნიკოლამ მოიპოვა ტიტული „მონტენეგროსა და ბრდას მთავარი (პრინცი)“ (књаз Црне Горе и Брда / knjaz Crne Gore i Brda). ორი წლის შემდეგ სახელმწიფოს მონტენეგროს სამთავრო (Књажевина Црна Гора / Knjaževina Crna Gora) ეწოდა.&lt;ref name=&quot;Popov&quot;&gt;{{cite book|author=Čedomir Popov|title=Istorija srpske državnosti: Srbija i Crna Gora : novovekovne srpske države|url=https://books.google.com/books?id=zQ01AAAAMAAJ|publisher=Srpska akademija nauka i umetnosti|page=254}}&lt;/ref&gt;

==ისტორია==
[[File:Danilo Petrović Njegoš.jpg|thumb|left|upright|დანილო I]]
===დანილოს მმართველობა===
სამთავრო შეიქმნა 1852 წლის 13 მარტს, როდესაც [[დანილო I (ჩერნოგორია)|დანილო I პეტროვიჩ-ნიეგოშმა]] (წარსულში ცნობილი, როგორც ვლადიკა დანილო II)  გადაწყვიტა უარი ეთქვა თავის პრინც-ეპოსკოპოსის ტიტულზე და დაქორწინებულიყო. მალევე, 1855 წელს გამოქვეყნდა მონტენეგროს სამთავროს ახალი კონსტიტუცია სახელწოდებით „დანილოს კოდექსი“. საუკუნეების [[თეოკრატია|თეოკრატიული]] მმართველობის შემდეგ, ამან მონტენეგრო საერო სამთავროდ აქცია.

მირკო პეტროვიჩ-ნიეგოში, დანილო I-ის უფროსი ძმა, ხელმძღვანელობდა 7 500 კაციან ჯარს, რომლის სარდლობითაც მონტენეგროელებმა [[1858]] წლის [[1 მაისი|1 მაისს]] გრაჰოვაცში გადამწყვეტი ბრძოლა მოიგეს [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] წინააღმდეგ. ამ გამარჯვებამ აიძულა დიდი სახელმწიფო, რომ სამთავროსთან საზღვრები გამოეყო და მონტენეგროს დამოუკიდებლობა ეცნო. მონტენეგრომ კონტროლი დაამყარა გრაჰოვოზე, რუდინეზე, ნიკშიჩზე, დროჰნიაცის ნაზევარზე, ტუშინაზე, უსკოციზე, ლიპოვოზე, ზედა ვასოიევიჩზე და კუჩისა და დოდოშის რეგიონების ნაწილზე. 

===ნიკოლას მმართველობა===
დანილო I-ის მკვლელობის შემდეგ, [[1860]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]], [[ნიკოლა I (ჩერნოგორია)|ნიკოლა I]], დანილოს ძმისშვილი, მონტენეგროს სამთავროს შემდეგი მმართველი გახდა. ნიკოლა ეხმარებოდა სერბებს ჰერცეგოვინის აჯანყებაში ([[1875]]–[[1878]]), მოგვიანებით კი წამოიწყო ოსმალეთ-მონტენეგროს ომი (1876–1878). [[რუსეთი]]ს ძალების დომინაციამ თურქულ ძალებზე [[კონსტანტინოპოლი]] აიძულა, რომ ხელი მოეწერა სამშვიდობო ხელშეკრულებაზე [[1878]] წლის [[3 მარტი|3 მარტს]], რითაც ოფიციალურაც სცნეს მონტენეგროს, ასევე [[რუმინეთი|რუმინეთისა]] და [[სერბეთი|სერბეთის]] დამოუკიდებლობა. ასევე გაიზარდა მონტენეგროს ტერიტორია 4 405 კმ²-დან 9 475 კმ²-მდე. მონტენეგრომ ასევე მოიპოვა ქალაქები [[ნიკშიჩი]], [[კოლაშინი]], სპუჟი, [[პოდგორიცა]], [[ჟაბლიაკი]], [[ბარი (მონტენეგრო)|ბარი]], აგრეთვე ზღვაზე გასასვლელი. ნიკოლა I-ის მმართველობის დროს დამყარდა დიპლომატიური ურთიერთობები [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიასთან]]. მცირე სასაზღვრო შეტაკებების გაუთვალისწინებლად, დიპლომატიურმა კავშირმა ორ ქვეყანას შორის დაახლოებით 30 წლიანი მშვიდობიანი ურთიერთობა გამოიწვია, რომელიც [[აბდულჰამიდ II]]-ის გადაყენებამდე გაგრძელდა.&lt;ref name=&quot;ttk.gov.tr&quot;&gt;Uğur Özcan, [http://www.ttk.gov.tr/index.php?Page=Yayinlar&amp;KitapNo=989 II. Abdülhamid Dönemi Osmanlı-Karadağ Siyasi İlişkileri](Political relations between the Ottoman Empire and Montenegro in the Abdul Hamid II era)Türk Tarih Kurumu, Ankara 2013. {{ISBN|9789751625274}}&lt;/ref&gt;

==მთავრობა==
===მმართველები===
*[[დანილო I (ჩერნოგორია)|დანილო I]] ([[13 მარტი]], [[1852]] – [[13 აგვისტო]], [[1860]])
*[[ნიკოლა I (ჩერნოგორია)|ნიკოლა I]] (13 აგვისტო, [[1860]] – [[28 აგვისტო]], [[1910]])

===დროშები===
[[File:Flag of Montenegro (1905–1918).svg|thumb|right|მონტენეგროს სამთავროს დროშა 1905–1910 წლებში|150px]]
ისტორიული საომარი დროშა იყო ''krstaš-barjak'', რომელიც სადა დროშას წარმოადგენდა ჯვრებით. საომარი დროშები გამოიყენეს ვუჩი-დოს ([[1876]]) ბრძოლაში. ეს დროშა იყო წითელი, რომლის ცენტრშიც თეთრი ჯვარი იყო დატანილი. ეს დროშა სერბეთის საომარი დროშაზე დაყრდნობით შეიქმნა, რომელსაც [[კოსოვოს ბრძოლა (1389)|კოსოვოს ბრძოლაში]] იყენებდნენ.&lt;ref&gt;{{citation|last=Ivanović|year=2006|title=Problematika autokefalije Mitropolije Crnogorsko-primorske|quote=Крсташ-барјак, познатији као вучедолска застава, је у ствари косовски крсташ-барјак, који су преживјели косовски витезови донијели у Црну Гору послије боја на Косову.}}&lt;/ref&gt; იგივე დროშა გამოიყენეს [[1878]] წელს [[ცეტინიე|ცეტინიეში]]&lt;ref&gt;{{cite book|last=Nenadović|first=Ljubomir P.|title=O Crnogorcima: pisma sa Cetinja 1878. godine, Volume 212|publisher=Štamparija &quot;Sv. Sava,&quot;|year=1929|page=187|language=Serbian|url=https://books.google.com/books?id=iIo2AAAAMAAJ&amp;q=Црногорска+застава}}&lt;/ref&gt; [[სან-სტეფანოს საზავო ხელშეკრულება|სან-სტეფანოს ხელშეკრულების]] თანახმად [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიისგან]] დამოუკიდებლობის გამოცხადებისთანავე. 1905 წლის კონსტიტუციის თანახმად, ეროვნული დროშა იყო სამფეროვანი და წითელი, ლურჯი და თეთრი ხაზებისგან შედგებოდა, რომელიც თავის მხრივ [[პანსლავიზმი|პანსლავიზმისა]] და [[სერბეთის დროშა|სერბეთის დროშის]] მსგავსია.&lt;ref&gt;{{citation|last=Ivanović|page=92|title=... симболи буду засновани на тим традицијама. Државна застава Црне Горе кроз историју је била српска тробојница, што је ре- гулисано и Уставом Књажевине Црне Горе, у члану 39: &quot;Народне боје су црвена, плаветна и бијела ...}}&lt;/ref&gt;

==დემოგრაფიული ისტორია==
*ბერნარდ შვარცის [[1882]] წლის მონაცემებით სამთავროში 160 000 ადამიანი ცხოვრობდა, სხვა შეფასებებით კი მოსახლეობის რიცხვი 230 000-ს აღწევდა.&lt;ref name=1911-population&gt;Encyclopædia Britannica 1911: {{quote|In 1882 the population of Montenegro was estimated as low as 160,000 by Schwartz. A more usual estimate is 230,000. According, however, to information officially furnished at Cetinje, the total number of inhabitants in 1900 was 311,564, of whom 293,527 belonged to the Orthodox Church. 12,493 were Muslim and 5544 were Roman Catholics; 71,528}}&lt;/ref&gt;
*1900 წელს, საერთაშორისო წყაროების თანახმად, მონტენეგროს სამთავროში 311 564 ადამიანი ცხოვრობდა. ელიგიის მიხედვით, მოსახლეობის 94,21% (293 527 ადამიანი) [[აღმოსავლეთის მართლმადიდებელი ეკლესია|აღმოსავლეთის მართლმადიდებელი]] იყო, 4.01% (12 493 ადამიანი) [[ისლამი|მუსლიმი]], 1.78% (5 544) კი — [[რომის კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკე]].&lt;ref name=1911-population/&gt;
*1907 წლის მონაცემებით მონტენეგროში დაახლოებით 282,000 ადამიანი ცხოვრობდა, მოსახლეობის უმრავლესობა კი მართლმადიდებელი იყო.

==ლიტერატურა==
*{{cite web|year=1899|title=ЗЕМЉОПИС КЊАЖЕВИНЕ ЦРНЕ ГОРЕ за УЧЕНИКЕ III РАЗРЕДА ОСНОВНЕ ШКОЛЕ|author1=Ђуро Поповић|author2=Јован Рогановић|publisher=К. Ц. Школска Комисија|url=http://www.njegos.org/heritage/zemljopis.htm}}

==რესურსები ინტერნეტში==
*[http://www.terra.es/personal7/jqvaraderey/185915BK.GIF ჩერნოგორიის სამთავრო 1859 წელს]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070225012924/http://www.terra.es/personal7/jqvaraderey/185915BK.GIF |date=2007-02-25 }}
*[http://terkepek.adatbank.transindex.ro/kepek/netre/106.gif Map 1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120205191445/http://terkepek.adatbank.transindex.ro/kepek/netre/106.gif |date=2012-02-05 }}, [http://terkepek.adatbank.transindex.ro/kepek/netre/107.gif 2], [http://terkepek.adatbank.transindex.ro/kepek/netre/330.gif 3] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120205191821/http://terkepek.adatbank.transindex.ro/kepek/netre/330.gif |date=2012-02-05 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>er17q7nud88pgnxj0yvjpodzzpa6e4s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნავარის მუნიციპალიტეტები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>507744</id>
    <revision>
      <id>5427397</id>
      <parentid>4925793</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T08:26:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427397</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="335000" sha1="7tmp70v3fnlit2s0z8675ki6vrea0t6" xml:space="preserve">[[ფაილი:Localización_de_Navarra.svg|300px|მინი|ნავარის მდებარეობა ესპანეთის რუკაზე]]
[[ესპანეთის ავტონომიური გაერთიანება]] და [[ესპანეთის პროვინციები|პროვინცია]] [[ნავარა]] ({{lang-es|Navarra}}, {{lang-eu|Nafarroa Garaia}}) შედგება 272 მუნიციპალიტეტისაგან. ნავარამ ავტონომიური გაერთიანების სტატუსი მიიღო [[1978]] წლის კონსტიტუციის თანახმად.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://vivovoco.astronet.ru/VV/LAW/SPAIN.HTM#83 |title=ესპანეთის კონსტიტუცია, მუხლი მერვე, „სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობა“ |accessdate=2020-11-17 |archive-date=2020-05-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200511193517/http://vivovoco.astronet.ru/VV/LAW/SPAIN.HTM#83 |dead-url=no }}&lt;/ref&gt; ესპანეთის ადგილობრივი თვითმმართველობის კანონის ({{lang-es|Ley reguladora de las Bases del Régimen Local}}) თანახმად მუნიციპალიტეტი წარმოადგენს სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობის ძირითად სუბიექტს, რომლის ძირითადი ელემენტებია ტერიტორია, მოსახლეობა და ადგილობრივი ადმინისტრაცია. თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს საბჭო, კომისია (მინისტრთა კაბინეტის მსგავსი) და მერი (ალკალდი). მუნიციპალური საბჭოს წევრებს ირჩევენ პროპორციული არჩევნების გზით.&lt;ref&gt;[http://noticias.juridicas.com/base_datos/Admin/l7-1985.html Ley 7/1985, de 2 de abril, Reguladora de las Bases del Régimen Local] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201029162123/http://noticias.juridicas.com/base_datos/Admin/l7-1985.html |date=2020-10-29 }} art.11&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Spain/Government-and-society#ref70305|title=Spain. Local government|publisher=''britannica.com''|lang=en|accessdate=2020-11-17|archive-date=2020-09-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200914224528/https://www.britannica.com/place/Spain/Government-and-society#ref70305|dead-url=no}}&lt;/ref&gt; 

ნავარის მუნიციპალიტეტები ერთიანდებიან შემდეგ კომარკაში: [[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]], [[აიოსის კომარკა|აიოსი]], [[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]], [[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]], [[ბასტანის კომარკა|ბასტანი]], [[ვალდისარბეს კომარკა|ვალდისარბე]], [[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]], [[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]], [[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]], [[ლუმბიერის კომარკა|ლუმბიერი]], [[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]], [[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]], [[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]], [[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]], [[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]], [[სინკო-ვილიასის კომარკა|სინკო-ვილიასი]], [[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]], [[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]], [[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]] და [[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]

ნავარის ავტონომიური გაერთიანების ფართობია 10 391 კმ² და [[2019]] წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 661 197 მაცხოვრებელს.&lt;ref name=&quot;ine.es&quot;&gt;&lt;/ref&gt; დედაქალაქია [[პამპლონა]], რომელიც ასევე მოსახლეობის მიხედვით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია. ფართობით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია [[ბასტანი]] (373,55 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარა — [[ვილიავა]] (1,06 კმ²)&lt;ref name=&quot;infolaso&quot;&gt;&lt;/ref&gt;.

==მუნიციპალიტეტების სია==
{| class=&quot;sortable wikitable&quot; style=&quot;text-align: center; font-size: 95%&quot;
|-
!class=&quot;unsortable&quot;|სახელწოდება
!class=&quot;unsortable&quot;|ფოტო
!class=&quot;unsortable&quot;|გერბი
!ფართობი (კმ²)&lt;ref name=&quot;infolaso&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.infolaso.com/geografia/114-geografia-de-espana/1159-extension-geografica-de-los-municipios-de-asturias.html|title=Extensión Geográfica de los Municipios de Asturias|author=|lang=es|date=|work=|publisher=infolaso.com|description=список муниципалитетов Астурии по площади|accessdate=2020-11-18|archive-date=2020-11-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20201118233218/https://www.infolaso.com/geografia/114-geografia-de-espana/1159-extension-geografica-de-los-municipios-de-asturias.html|dead-url=no}}&lt;/ref&gt;
!მოსახლეობა (2019)&lt;ref name=&quot;ine.es&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Datos.htm?t=2886#!tabs-tabla|title=Asturias: Población por municipios y sexo|publisher=''ine.es''|lang=es|accessdate=2020-11-18}}&lt;/ref&gt;
!class=&quot;unsortable&quot;|კოორდინატები
!კომარკა
!class=&quot;unsortable&quot;|რუკა
!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-align=&quot;center&quot;
|[[აბაიგარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Abáigar'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Abaigar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Abáigar 01.jpg|170px|[[Абайгар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Abaigar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Абайгар]]]]||4,9||82||{{coord|42.64843745730941|-2.1412811161100986}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Abaigar.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2106|title=Abáigar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155030/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2106|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აბარსუსა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Abárzuza'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Abartzuza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Monasterio de Santa María la Real de Iranzu. Abárzuza.jpg|170px|[[Абарсуса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Abárzuza.svg|80px|Герб муниципалитета [[Абарсуса]]]]||14,7||544||{{coord|42.725972816212455|-2.0220218621316928}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Abarzuza.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2124|title=Abartzuza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201013070646/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2124|archivedate=2020-10-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აბაურეა-ალტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Abaurrea Alta'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Abaurregaina''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Abaurregaina.jpg|170px|[[Абаурреа-Альта]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Абаурреа-Альта]]]]||21,36||127||{{coord|42.90345383140431|-1.2080877314426044}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Abaurrea Alta.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.animsa.es/abaurreaalta|title=Официальный сайт муниципалитета Абаурреа-Альта|publisher=''animsa.es/abaurreaalta''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://archive.today/20121218014454/http://www.animsa.es/abaurreaalta|archivedate=2012-12-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2133|title=Abaurregaina/Abaurrea Alta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210305013400/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2133|archivedate=2021-03-05}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აბაურეა-ბახა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Abaurrea Baja'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Abaurrepea''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Abaurrepea 01.JPG|170px|[[Абаурреа-Баха]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Абаурреа-Баха]]]]||10,89||31||{{coord|42.909986613041276|-1.2168390187904747}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Abaurrea Baja.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2134|title=Abaurrepea/Abaurrea Baja|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200921103109/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2134|archivedate=2020-09-21}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აბერინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aberin''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Iglesia de San Juan Bautista - Aberin (Navarra) 1.jpg|170px|[[Аберин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aberin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Аберин]]]]||21,25||340||{{coord|42.61969467906271|-2.0125721719343233}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Aberin.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2168|title=Aberin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210131124602/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2168|archivedate=2021-01-31}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აბლიტასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ablitas''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ablitas49.JPG|170px|[[Аблитас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ablitas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Аблитас]]]]||77,48||2484||{{coord|41.97236297817085|-1.6428290179810388}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Ablitas.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ablitas.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Аблитас|publisher=''ablitas.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2178|title=Ablitas|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129180721/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2178|archivedate=2021-01-29}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ადიოსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Adiós''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista de Adiós, Navarra.jpg|170px|[[Адиос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Adiós.svg|80px|Герб муниципалитета [[Адиос]]]]||8,3||152||{{coord|42.68716292398873|-1.7355286486391224}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Adios.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2305|title=Adiós|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210130055319/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2305|archivedate=2021-01-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აგილარ-დე-კოდესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aguilar de Codés''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Aguilar de Codés. Navarra. Spanien.jpg|170px|[[Агилар-де-Кодес]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aguilar de Codes.svg|80px|Герб муниципалитета [[Агилар-де-Кодес]]]]||18,16||66||{{coord|42.612944746120704|-2.389526016111326}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Aguilar de Codes.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2443|title=Aguilar de Codés|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155124/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2443|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აიბარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aibar'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Oibar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:2015 oibar 001.JPG|170px|[[Айбар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aibar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Айбар]]]]||43,96||794||{{coord|42.591224606394434|-1.3600723682402858}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Aibar.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.aibar.org/|title=Официальный сайт муниципалитета Айбар|publisher=''aibar.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2504|title=Aibar/Oibar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428010951/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2504|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ალიინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Allín''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Allín - Centro de Salud 01.jpg|170px|[[Альин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Allin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Альин]]]]||43||874||{{coord|42.71511723348691|-2.072916433296702}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Allin.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3095|title=Allín/Allin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082209/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3095|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ალიო (მუნიციპალიტეტი)|ალიო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Allo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Allo, Navarra3.jpg|170px|[[Альо (муниципалитет)|Альо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Allo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Альо (муниципалитет)|Альо]]]]||36,3||960||{{coord|42.567817160737924|-2.0198160198079593}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Allo.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3097|title=Allo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201025190712/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3097|archivedate=2020-10-25}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ალსასუა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Alsasua'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Altsasu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Alsasua - Iglesia de Nuestra Señora de la Asuncion 01.jpg|170px|[[Альсасуа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Alsasua2.svg|80px|Герб муниципалитета [[Альсасуа]]]]||26,8||7465||{{coord|42.89491313937146|-2.168940808150086}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Alsasua.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.alsasua.net/|title=Официальный сайт муниципалитета Альсасуа|publisher=''alsasua.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129112058/http://www.alsasua.net/|archivedate=2021-01-29}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2965|title=Altsasu/Alsasua|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130135143/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=2965|archivedate=2020-11-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ამესკოა-ბახა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Améscoa Baja'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ameskoabarren''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Bakedanoko eliza - ameskoabarren.jpg|170px|[[Амескоа-Баха]]]]||[[ფაილი:Escudo de Amescoa Baja.svg|80px|Герб муниципалитета [[Амескоа-Баха]]]]||46,8||711||{{coord|42.772442899054795|-2.1335265467886435}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Amescoa Baja.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3152|title=Améscoa Baja|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428005719/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3152|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ანსინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ancín''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ancín 01.jpg|170px|[[Ансин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ancín.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ансин]]]]||8,8||338||{{coord|42.661068964374394|-2.1899998430975054}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Ancin.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ancin-antzin.com|title=Официальный сайт муниципалитета Ансин|publisher=''ancin-antzin.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3225|title=Ancín, Antzin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200927025105/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3225|archivedate=2020-09-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ანდოსილია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Andosilla''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Andosilla.jpg|170px|[[Андосилья]]]]||[[ფაილი:Escudo de Andosilla.svg|80px|Герб муниципалитета [[Андосилья]]]]||51,51||2784||{{coord|42.377810644690655|-1.9442136044731035}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Andosilla.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.andosilla.net/|title=Официальный сайт муниципалитета Андосилья|publisher=''andosilla.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3269|title=Andosilla|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200922002850/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3269|archivedate=2020-09-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ანსოაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ansoáin'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Antsoain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ansoáin desde las murallas.JPG|170px|[[Ансоайн]]]]||[[ფაილი:Escudo Ansoáin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ансоайн]]]]||2||10 836||{{coord|42.833909782421635|-1.6391197928108059}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ansoain.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Ансоайн|publisher=''ansoain.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3362|title=Ansoáin, Antsoain|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210427234915/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3362|archivedate=2021-04-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ანუე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Anue''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Anué - Olagüe 02.jpg|170px|[[Ануэ]]]]||[[ფაილი:Escudo de Salinas de Oro.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ануэ]]]]||61,4||481||{{coord|42.960741033916854|-1.6169643393919944}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Anue.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||
|-align=&quot;center&quot;
|[[ანიორბე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Añorbe''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Añorbe.jpg|170px|[[Аньорбе]]]]||[[ფაილი:Escudo Añorbe (con casco).svg|80px|Герб муниципалитета [[Аньорбе]]]]||24,1||595||{{coord|42.658250128209|-1.71382663450313}}||[[ვალდისარბეს კომარკა|ვალდისარბე]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Añorbe.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.anorbe.es/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Аньорбе|publisher=''anorbe.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081201192644/http://www.anorbe.es/es/|archivedate=2008-12-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3441|title=Añorbe|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200820105845/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3441|archivedate=2020-08-20}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აოისი (ნავარა)|აოისი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aoiz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:3 Ardanatz Iriso Itzagaondoa Agoitz Itoiz.jpg|170px|[[Аойс (Наварра)|Аойс]]]]||||13,2||2777||{{coord|42.78573564716826|-1.3680648866677172}}||[[აიოსის კომარკა|აიოსი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.aoiz.es|title=Официальный сайт муниципалитета Аойс|publisher=''aoiz.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3446|title=Aoiz/Agoitz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127200624/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3446|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არაისი (ნავარა)|არაისი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Araiz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Araitz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arribe.JPG|170px|[[Арайс (Наварра)|Арайс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Araiz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арайс (Наварра)|Арайс]]]]||39,3||523||{{coord|43.034842531640784|-1.9841573639683525}}||[[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Araitz.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3548|title=Araitz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122010142/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3548|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არაკილი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Araquil'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Arakil''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Zuhatzu arakil.jpg|170px|[[Аракиль]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arakil-Irutzun.svg|80px|Герб муниципалитета [[Аракиль]]]]||52,4||962||{{coord|42.90229999993325|-1.8296506351686235}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Arakil.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3553|title=Arakil|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210121232439/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3553|archivedate=2021-01-21}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არანარაჩე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aranarache'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Aranaratxe''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Aranaratxeko pilotalekua eta eliza, Ameskoa Harana, Nafarroa, Euskal Herria. 2015-05-07.jpg|170px|[[Аранараче]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aranache.svg|80px|Герб муниципалитета [[Аранараче]]]]||5,1||70||{{coord|42.77937087191768|-2.2284472474315136}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3581|title=Aranarache|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127184557/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3581|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არანგურენი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aranguren''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Mutiloa Aranguren.jpg|170px|[[Арангурен]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aranguren.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арангурен]]]]||40,60||11 306||{{coord|42.78921499796547|-1.6173948105626361}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Aranguren.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.aranguren.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Арангурен|publisher=''aranguren.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3609|title=Aranguren|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210708194544/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3609|archivedate=2021-07-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არანო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Arano''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arano.JPG|170px|[[Арано]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арано]]]]||13,3||116||{{coord|43.19943247386887|-1.8949716970542685}}||[[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Arano.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3617|title=Arano|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009090104/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3617|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არანასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aranaz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Arantza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arantzako udaletxea 2011-4-27.JPG|170px|[[Аранас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Vera de Bidasoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Аранас]]]]||31,2||608||{{coord|43.196413450495136|-1.7262107258897366}}||[[სინკო-ვილიასის კომარკა|სინკო-ვილიასი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.arantza.eus/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Аранас|publisher=''arantza.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3583|title=Arantza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122001231/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3583|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aras''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Plaza de Aras, Navarra.jpg|170px|[[Арас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aras.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арас]]]]||17,72||147||{{coord|42.56218646341171|-2.354944531454553}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||[[ფაილი:Arasmapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3642|title=Aras, tres Aras|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201013094043/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3642|archivedate=2020-10-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არბისუ]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Arbizu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arbizuko udaletxea.jpg|170px|[[Арбису]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arbizu.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арбису]]]]||14||1109||{{coord|42.913922161179634|-2.039425331442245}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3688|title=Arbizu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210130023908/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3688|archivedate=2021-01-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არსე (ნავარა)|არსე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Arce'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Artzi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Hórreo de Lusarreta.JPG|170px|[[Арсе (Наварра)|Арсе]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arce.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арсе (Наварра)|Арсе]]]]||146,3||262||{{coord|42.85270868801805|-1.3754117940145723}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Arcemap.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3709|title=Arce|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122003510/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3709|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლოს-არკოსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Los Arcos''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Los Arcos Harresiko atea.jpg|170px|[[Лос-Аркос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Los Arcos.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лос-Аркос]]]]||57,67||1127||{{coord|42.57021756561363|-2.1926789737835404}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Los Arcos.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.losarcos.es/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Лос-Аркос|publisher=''losarcos.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140304220455/http://www.losarcos.es/es/|archivedate=2014-03-04}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13428|title=Arcos, Los|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011151/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13428|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არელიანო (მუნიციპალიტეტი)|არელიანო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Arellano''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arellano.1.jpg|170px|[[Арельяно (муниципалитет)|Арельяно]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arellano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арельяно (муниципалитет)|Арельяно]]]]||16,8||148||{{coord|42.60624086264438|-2.046714987276209}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Arellanomapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3772|title=Arellano|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201011190521/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3772|archivedate=2020-10-11}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არესო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Areso''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Areso 01.jpg|170px|[[Аресо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Areso.svg|80px|Герб муниципалитета [[Аресо]]]]||12||283||{{coord|43.081045744630956|-1.9518206989059683}}||[[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]]||[[ფაილი:Aresomapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3789|title=Areso|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129175921/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3789|archivedate=2021-01-29}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არგედასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Arguedas''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arguedas.jpg|170px|[[Аргедас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arguedas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Аргедас]]]]||88,4||2287||{{coord|42.176620819244285|-1.598008010583947}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Arguedas.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.arguedas.es/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Аргедас|publisher=''arguedas.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090222225338/http://www.arguedas.es/es/|archivedate=2009-02-22}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3831|title=Arguedas|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011214/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3831|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არია (ნავარა)|არია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Aria''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Horreo.Casa.Etxeberri.JPG|170px|[[Ария (Наварра)|Ария]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ария (Наварра)|Ария]]]]||8,7||51||{{coord|42.953521569136605|-1.2674270295933447}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3851|title=Aria|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210614211701/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3851|archivedate=2021-06-14}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არივე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Arive'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Aribe''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Calle de Arive, Navarra.jpg|170px|[[Ариве]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ариве]]]]||4,3||32||{{coord|42.943765658831296|-1.2635078863326497}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3857|title=Aribe|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210613165639/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3857|archivedate=2021-06-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არმანიანსასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Armañanzas''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Armañanzas01.JPG|170px|[[Арманьянсас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Armañanzas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арманьянсас]]]]||12,3||52||{{coord|42.559726066353534|-2.2849444277596147}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||[[ფაილი:Armañanzasmapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.armananzas.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Арманьянсас|publisher=''armananzas.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3940|title=Armañanzas|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129235503/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=3940|archivedate=2021-01-29}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არონისი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Arróniz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Arronitz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arróniz 01.jpg|170px|[[Арронис]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arroniz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арронис]]]]||55,2||1038||{{coord|42.58884969271341|-2.0912575467950605}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Arronizmapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.arroniz.org|title=Официальный сайт муниципалитета Арронис|publisher=''arroniz.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4175|title=Arróniz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082138/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4175|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არუასუ]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Arruazu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arruazuko kaleak.jpg|170px|[[Арруасу]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arruazu.svg|80px|Герб муниципалитета [[Арруасу]]]]||5,7||106||{{coord|42.92188741378762|-1.9989994909601652}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4190|title=Arruazu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210131085916/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4190|archivedate=2021-01-31}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არტახონა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Artajona''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista de Artajona, Navarra, España, 2015-01-06, DD 01.JPG|170px|[[Артахона]]]]||[[ფაილი:Escudo de Artajona.svg|80px|Герб муниципалитета [[Артахона]]]]||66,9||1691||{{coord|42.58999029316959|-1.7642239737828622}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Artajona.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.animsa.es/artajona|title=Официальный сайт муниципалитета Артахона|publisher=''animsa.es/artajona''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4210|title=Artajona|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008112220/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4210|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[არტასუ]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Artazu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista de Artazu, Navarra.jpg|170px|[[Артасу]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guirguillano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Артасу]]]]||6||111||{{coord|42.691712838430995|-1.8407107388400679}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||[[ფაილი:Artazumapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4232|title=Artazu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210207163509/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4232|archivedate=2021-02-07}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ატესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Atez'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Atetz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Atetz.jpg|170px|[[Атес]]]]||[[ფაილი:Escudo de Atez.svg|80px|Герб муниципалитета [[Атес]]]]||17,1||225||{{coord|42.969117773281255|-1.7227101977568067}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4497|title=Atez|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210528054626/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4497|archivedate=2021-05-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბურგეტე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Burguete'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Auritz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Auritz - Udaletxea.jpg|170px|[[Бургете]]]]||[[ფაილი:Escudo de Burguete.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бургете]]]]||19,19||227||{{coord|42.989346694219215|-1.335763271236133}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Burguete.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.burguete.es/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Бургете|publisher=''burguete.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070625145603/http://www.burguete.es/es/|archivedate=2007-06-25}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5973|title=Auritz/Burguete|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428005725/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5973|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[აიეგი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ayegui'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Aiegi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Monasterio de Irache, Ayegui. Fachada.jpg|170px|[[Айеги]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ayegui.svg|80px|Герб муниципалитета [[Айеги]]]]||9,6||2395||{{coord|42.65664834723049|-2.0385390756280346}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4634|title=Ayegui|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201013041711/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4634|archivedate=2020-10-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ასაგრა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Azagra''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Azagra11.jpg|170px|[[Асагра]]]]||[[ფაილი:Escudo de Azagra.svg|80px|Герб муниципалитета [[Асагра]]]]||33,52||3840||{{coord|42.30771750396326|-1.8944476296158848}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Azagra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.azagra.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Асагра|publisher=''azagra.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4662|title=Azagra|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122004344/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4662|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ასუელო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Azuelo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Azuelo - panoramio.jpg|170px|[[Асуэло]]]]||[[ფაილი:Escudo de Azuelo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Асуэло]]]]||10,5||26||{{coord|42.597099398724545|-2.303994577477618}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||[[ფაილი:Azuelomapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.azuelo.com|title=Официальный сайт муниципалитета Асуэло|publisher=''azuelo.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4766|title=Azuelo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210130034517/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4766|archivedate=2021-01-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბაკაიკოა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Bacáicoa'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Bakuaiku''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Bakaiku.JPG|170px|[[Бакайкоа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Bakaiku.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бакайкоа]]]]||11,7||360||{{coord|42.8925417352933|-2.1020716719247674}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Bakaiku.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4839|title=Bakuaiku|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200901074727/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4839|archivedate=2020-09-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბარანიაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Barañáin'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Barañain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Barañain 04.jpg|170px|[[Бараньяйн]]]]||[[ფაილი:Escudo de Barañáin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бараньяйн]]]]||1,39||20167||{{coord|42.80455064990087|-1.684439646787506}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.baranain.com|title=Официальный сайт муниципалитета Бараньяйн|publisher=''baranain.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190823200743/http://baranain.com/|archivedate=2019-08-23}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4983|title=Barañáin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210710140059/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4983|archivedate=2021-07-10}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბარასოაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Barásoain'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Barasoain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Birth house of Martín de Azpilicueta in Barásoain, Navarre.jpg|170px|[[Барасоайн]]]]||[[ფაილი:Escudo de Barásoain.svg|80px|Герб муниципалитета [[Барасоайн]]]]||13,94||613||{{coord|42.60345437323162|-1.6466733369956457}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Barasoain.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.barasoain.ne/|title=Официальный сайт муниципалитета Барасоайн|publisher=''barasoain.ne''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archive-date=2022-01-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220102020057/http://www.barasoain.ne/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4986|title=Barásoain, Barasoain|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210305013042/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=4986|archivedate=2021-03-05}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბარბარინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Barbarin''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Barbarin 01.jpg|170px|[[Барбарин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Barbarin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Барбарин]]]]||8,53||49||{{coord|42.602108105963296|-2.10131444208012}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5001|title=Barbarin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201010200927/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5001|archivedate=2020-10-10}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბარგოტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Bargota''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Bargota.jpg|170px|[[Баргота]]]]||[[ფაილი:Escudo de Bargota.svg|80px|Герб муниципалитета [[Баргота]]]]||25,4||255||{{coord|42.55958186336905|-2.309864600771746}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Bargota.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bargota.org/|title=Официальный сайт муниципалитета Баргота|publisher=''bargota.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180918185910/http://www.bargota.org/|archivedate=2018-09-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5046|title=Bargota|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210131011116/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5046|archivedate=2021-01-31}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბარილიასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Barillas''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Barillas, Navarra, España, 2017-05-23, DD 72.jpg|170px|[[Барильяс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Barillas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Барильяс]]]]||3||221||{{coord|41.970147619789174|-1.6637429063347278}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Barillasmapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5052|title=Barillas|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428001919/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5052|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბასაბურუა-მაიორი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Basaburúa Mayor'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Basaburua''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Basaburúa Mayor - Jauntsarats 02.jpg|170px|[[Басабуруа-Майор]]]]||[[ფაილი:Escudo de Basaburúa Mayor.svg|80px|Герб муниципалитета [[Басабуруа-Майор]]]]||82,3||828||{{coord|43.02650619680437|-1.8256487723400716}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5135|title=Basaburúa Mayor|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009114529/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5135|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბასტანი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Baztán'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Baztan''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Arizkun.jpg|170px|[[Бастан]]]]||[[ფაილი:Escudo de Baztán (con casco).svg|80px|Герб муниципалитета [[Бастан]]]]||373,55||7850||{{coord|43.146700873258965|-1.5171681025986792}}||[[ბასტანის კომარკა|ბასტანი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Baztan.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.baztan.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Бастан|publisher=''baztan.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140911164222/http://www.baztan.es/|archivedate=2014-09-11}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5222|title=Baztán|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127195646/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5222|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბეინსა-ლაბაიენი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Beinza-Labayen'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Beintza-Labaien''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Beintza-Labaien. Euskal Herria.JPG|170px|[[Бейнса-Лабайен]]]]||[[ფაილი:Escudo de Beinza-Labayen.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бейнса-Лабайен]]]]||28||217||{{coord|43.08710644574204|-1.7418757362683073}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12484|title=Labaien|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200927034702/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12484|archivedate=2020-09-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბეირე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Beire''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Beire - Vista general.jpg|170px|[[Бейре]]]]||[[ფაილი:Escudo de Beire.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бейре]]]]||22,25||287||{{coord|42.4546846889642|-1.6216363026229241}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Beiremapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5299|title=Beire|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428021142/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5299|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბელასკოაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Belascoáin'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Belaskoain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Belascoaín 02.jpg|170px|[[Беласкоайн]]]]||[[ფაილი:Escudo de Belascoain.svg|80px|Герб муниципалитета [[Беласкоайн]]]]||6||119||{{coord|42.755852289547086|-1.832248453536188}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5320|title=Belascoáin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008094003/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5320|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვერა-დე-ბიდასოა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Vera de Bidasoa'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Bera''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Berako elizaren inguruak, hegoaldetik ikusita.jpg|170px|[[Вера-де-Бидасоа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Vera de Bidasoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вера-де-Бидасоа]]]]||35,60||3753||{{coord|43.28191047825538|-1.686968425886753}}||[[სინკო-ვილიასის კომარკა|სინკო-ვილიასი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Bera.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://bera.eus/|title=Официальный сайт муниципалитета Вера-де-Бидасоа|publisher=''bera.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20587|title=Vera de Bidasoa|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122011447/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20587|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბერბინსანა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Berbinzana''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Berbinzana.2.Navarra.Spain.JPG|170px|[[Бербинсана]]]]||[[ფაილი:Escudo de Berbinzana.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бербинсана]]]]||13||666||{{coord|42.52643142668554|-1.8340529504922425}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.berbinzana.info|title=Официальный сайт муниципалитета Бербинсана|publisher=''berbinzana.info''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5437|title=Berbinzana|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210208064051/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5437|archivedate=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბერიაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Beriáin'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Beriain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Beriáin, Navarra.jpg|170px|[[Бериайн]]]]||[[ფაილი:Escudo de Beriáin (con casco).svg|80px|Герб муниципалитета [[Бериайн]]]]||5,43||4113||{{coord|42.734181889495154|-1.644252841890524}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.beriain.es|title=Официальный сайт муниципалитета Бериайн|publisher=''beriain.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5458|title=Beriáin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201012055517/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5458|archivedate=2020-10-12}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბერიოპლანო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Berrioplano'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Berriobeiti''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Berrioplano 06.jpg|170px|[[Берриоплано]]]]||[[ფაილი:Escudo Ansoáin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Берриоплано]]]]||26||7457||{{coord|42.85286186049916|-1.6930102124079074}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Berriobeiti.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.berrioplano.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Берриоплано|publisher=''berrioplano.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5503|title=Berrioplano|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210208055309/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5503|archivedate=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბერიოსარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Berriozar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Berriozar.JPG|170px|[[Берриосар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Berriozar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Берриосар]]]]||2,71||10 651||{{coord|42.835532401161196|-1.6741026124085348}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Berriozar.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.berriozar.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Берриосар|publisher=''berriozar.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5506|title=Berriozar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210208064045/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5506|archivedate=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბერტის-არანა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Bértiz-Arana'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Bertizarana''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Cedro de Bértiz.jpg|170px|[[Бертис-Арана]]]]||[[ფაილი:Escudo de Bértiz-Arana.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бертис-Арана]]]]||39,56||603||{{coord|43.13366465766742|-1.6273679283825675}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Bertizarana.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5543|title=Bertizarana|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200916123015/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5543|archivedate=2020-09-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბეტელუ]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Betelu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Betelu1.JPG|170px|[[Бетелу]]]]||[[ფაილი:Escudo de Betelu.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бетелу]]]]||6,9||374||{{coord|43.02557727463233|-1.9805947289477397}}||[[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5562|title=Betelu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428010612/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5562|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვიდაურეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Vidaurreta'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Bidaurreta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Bidaurreta 01.jpg|170px|[[Видауррета]]]]||[[ფაილი:Escudo de Bidaurreta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Видауррета]]]]||5||164||{{coord|42.77497207075969|-1.8351408130537457}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20675|title=Bidaurreta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201012054457/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20675|archivedate=2020-10-12}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბიურუნ-ოლკოსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Biurrun-Olcoz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Biurrun-Olkotz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Medieval tower at Olcoz (Navarra).JPG|170px|[[Биуррун-Олькос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Biurrun-Olcoz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Биуррун-Олькос]]]]||15,69||223||{{coord|42.69262116489832|-1.6794994044621474}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||[[ფაილი:Biurrun-olcozmapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5682|title=Biurrun-Olcoz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210710140055/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5682|archivedate=2021-07-10}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბუნიუელი (მუნიციპალიტეტი)|ბუნიუელი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Buñuel''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:BuñuelFiestas.jpg|170px|[[Буньюэль (муниципалитет)|Буньюэль]]]]||[[ფაილი:Escudo de Buñuel.svg|80px|Герб муниципалитета [[Буньюэль (муниципалитет)|Буньюэль]]]]||36,16||2195||{{coord|41.9802126258907|-1.4422862296271866}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bunuel.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Буньуэль|publisher=''bunuel.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5948|title=Buñuel|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210305020025/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5948|archivedate=2021-03-05}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბურგი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Burgui'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Burgi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Puente de Burgui.jpg|170px|[[Бурги]]]]||[[ფაილი:Escudo de Roncal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бурги]]]]||64,6||203||{{coord|42.720436664379186|-1.0045859565893493}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Burgui.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5977|title=Burgui/Burgi|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082133/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5977|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ბურლადა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Burlada'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Burlata''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Burlada 03.jpg|170px|[[Бурлада]]]]||[[ფაილი:Escudo de Burlada.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бурлада]]]]||2,12||19 541||{{coord|42.82311771116556|-1.6143308377023176}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Burlata.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.burlada.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Бурлада|publisher=''burlada.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5989|title=Burlada|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201011190703/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=5989|archivedate=2020-10-11}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ელ-ბუსტო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''El Busto''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:El Busto 01.jpg|170px|[[Эль-Бусто]]]]||[[ფაილი:Escudo de El Busto.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эль-Бусто]]]]||7||54||{{coord|42.54870253464468|-2.241416156595364}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||[[ფაილი:Elbustomapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8535|title=Busto, El|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210130050727/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8535|archivedate=2021-01-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კაბანილიასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cabanillas''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Cabanillas San-Juan-de-Jerusalen.jpg|170px|[[Кабанильяс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Cabanillas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Кабанильяс]]]]||35,66||1351||{{coord|42.03040206315116|-1.5243471906900157}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6050|title=Cabanillas|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210113221029/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6050|archivedate=2021-01-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კაბრედო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cabredo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Cabredo (Navarra) (01).jpg|170px|[[Кабредо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guirguillano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Кабредо]]]]||12||87||{{coord|42.62979971701752|-2.411936223740607}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cabredo.org|title=Официальный сайт муниципалитета Кабредо|publisher=''cabredo.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171108210429/http://www.cabredo.org/|archivedate=2017-11-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6110|title=Cabredo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082051/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6110|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კადრეიტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cadreita''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Cadreita.jpg|170px|[[Кадрейта]]]]||[[ფაილი:Escudo de Cadréita.svg|80px|Герб муниципалитета [[Кадрейта]]]]||27,3||2045||{{coord|42.217590633443784|-1.6952882547593362}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Cadreitamapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cadreita.es/es/presentacion.php|title=Официальный сайт муниципалитета Кадрейта|publisher=''cadreita.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090212154425/http://www.cadreita.es/es/presentacion.php|archivedate=2009-02-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6137|title=Cadreita|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210114034504/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6137|archivedate=2021-01-14}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კაპაროსო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Caparroso''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Caparroso.jpg|170px|[[Капарросо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Caparroso.svg|80px|Герб муниципалитета [[Капарросо]]]]||80,80||2801||{{coord|42.34132492615585|-1.6491779972230143}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Caparroso.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6403|title=Caparroso|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082203/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6403|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კარკარი (ესპანეთი)|კარკარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cárcar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Cárcar (Navarra) - Vista aérea.png|170px|[[Каркар (Испания)|Каркар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Carcar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Каркар (Испания)|Каркар]]]]||40,45||1104||{{coord|42.393558795356554|-1.9770354510990997}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||[[ფაილი:Carcarmapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.carcar.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Каркар|publisher=''carcar.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6473|title=Cárcar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210131132151/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6473|archivedate=2021-01-31}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კარკასტილიო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Carcastillo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Carcastillo.jpg|170px|[[Каркастильо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Carcastillo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Каркастильо]]]]||97,3||2502||{{coord|42.379877710944506|-1.4449675719426671}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Carcastillomapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6478|title=Carcastillo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155008/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6478|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კასკანტე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cascante''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ayuntamiento de Cascante.jpg|170px|[[Касканте]]]]||[[ფაილი:Escudo Cascante.svg|80px|Герб муниципалитета [[Касканте]]]]||63,1||3952||{{coord|41.999242586990185|-1.678989591594487}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cascante.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Касканте|publisher=''cascante.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6669|title=Cascante|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200901235411/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6669|archivedate=2020-09-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კასედა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cáseda''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Kaseda eta Aragon ibaia.jpg|170px|[[Каседа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Cáseda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Каседа]]]]||85,61||951||{{coord|42.523962071157726|-1.3683622872300563}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Caseda.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.caseda.es|title=Официальный сайт муниципалитета Каседа|publisher=''caseda.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6677|title=Cáseda|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082129/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6677|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კასტეხონი (ნავარა)|კასტეხონი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Castejón''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Castejón (Navarra) - Central térmica Elerebro, Grupos I (Castejón 1) y II (Castejón 3) 05.jpg|170px|[[Кастехон (Наварра)|Кастехон]]]]||[[ფაილი:Escudo de Castejón.svg|80px|Герб муниципалитета [[Кастехон (Наварра)|Кастехон]]]]||18,07||4251||{{coord|42.170795681964805|-1.6925302247211629}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Castejonmapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.castejon.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Кастехон|publisher=''castejon.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6713|title=Castejón|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210131171010/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6713|archivedate=2021-01-31}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კასტილიონუევო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Castillonuevo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Castillonuevo 000.jpg|170px|[[Кастильонуэво]]]]||[[ფაილი:Escudo de Castillo Nuevo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Кастильонуэво]]]]||26,34||13||{{coord|42.67846286974462|-1.0442278774747986}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Castillonuevo.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6763|title=Castillonuevo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210131034520/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=6763|archivedate=2021-01-31}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სინტრუენიგო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cintruénigo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Cintruénigo.JPG|170px|[[Синтруэниго]]]]||[[ფაილი:Escudo de Cintruénigo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Синтруэниго]]]]||35,4||8026||{{coord|42.08202283968133|-1.8077773142822346}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Cintruenigo.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cintruenigo.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Синтруэниго|publisher=''cintruenigo.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7003|title=Cintruénigo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428005806/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7003|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სირაუკი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cirauqui'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Zirauki''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista de Cirauqui.jpg|170px|[[Сирауки]]]]||[[ფაილი:Escudo de Cirauqui.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сирауки]]]]||41,4||480||{{coord|42.675538935755654|-1.8911805559887118}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Cirauquimapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7012|title=Cirauqui|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201002172411/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7012|archivedate=2020-10-02}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სირისა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ciriza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ziritza.JPG|170px|[[Сириса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ciriza.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сириса]]]]||4||153||{{coord|42.79061057488585|-1.8269013029348022}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7020|title=Ciriza/Ziritza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129235459/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7020|archivedate=2021-01-29}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სისური]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cendea de Cizur'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Zizur''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ayuntamiento de la Cendea de Cizur.jpg|170px|[[Сисур]]]]||[[ფაილი:Escudo de Cizur.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сисур]]]]||52,50||3924||{{coord|42.75673964253458|-1.7406865444822543}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cendeadecizur.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Сисур|publisher=''cendeadecizur.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7042|title=Cizur|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008094051/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7042|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კორელია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Corella''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ermita de Nuestra Señora del Villar Corella.JPG|170px|[[Корелья]]]]||[[ფაილი:Escudo de Corella.svg|80px|Герб муниципалитета [[Корелья]]]]||81,35||8100||{{coord|42.114183180283995|-1.784692211229201}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Corella.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.corella.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Корелья|publisher=''corella.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7348|title=Corella|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210420040455/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7348|archivedate=2021-04-20}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[კორტესი (ნავარა)|კორტესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Cortes''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Castillo de Cortes 3.JPG|170px|[[Кортес (Наварра)|Кортес]]]]||[[ფაილი:Escudo de Cortes.svg|80px|Герб муниципалитета [[Кортес (Наварра)|Кортес]]]]||36,54||3178||{{coord|41.921497272050324|-1.4200690633640298}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Cortesmapa.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ayuntamientodecortes.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Кортес|publisher=''ayuntamientodecortes.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080514052416/http://www.ayuntamientodecortes.com/|archivedate=2008-05-14}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7464|title=Cortes|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210130232422/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=7464|archivedate=2021-01-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[დესოხო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Desojo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Desojo 01.jpg|170px|[[Десохо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Desojo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Десохо]]]]||14,12||76||{{coord|42.58727783310479|-2.273443009967496}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8102|title=Desojo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210130074045/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8102|archivedate=2021-01-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[დიკასტილიო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Dicastillo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Deikaztelu.jpg|170px|[[Дикастильо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Dicastillo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Дикастильо]]]]||33,32||591||{{coord|42.595832811411206|-2.0283726664334756}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Dicastillo.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8141|title=Dicastillo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009115202/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8141|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[დონამარია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Donamaría''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Jauregia Donamaria.JPG|170px|[[Донамариа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Donamaria.svg|80px|Герб муниципалитета [[Донамариа]]]]||23,83||442||{{coord|43.11121671738082|-1.672904477459609}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Donamaria.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.donamaria.org|title=Официальный сайт муниципалитета Донамариа|publisher=''donamaria.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8229|title=Donamaría|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009081939/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8229|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სანტესტებანი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Santesteban'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Doneztebe''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Doneztebe. Euskal Herria.jpg|170px|[[Сантестебан]]]]||[[ფაილი:Escudo de Santesteban.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сантестебан]]]]||9||1763||{{coord|43.13104299009511|-1.6687685265351582}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Ultzama.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.doneztebe.eus|title=Официальный сайт муниципалитета Сантестебан|publisher=''doneztebe.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18550|title=Doneztebe/Santesteban|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130140151/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18550|archivedate=2020-11-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ეჩარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Echarri'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Etxarri''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Etxarri.JPG|170px|[[Эчарри]]]]||[[ფაილი:Escudo de Echarri.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эчарри]]]]||2,2||75||{{coord|42.79426880717852|-1.7922876658243239}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8349|title=Echarri|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210708194709/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8349|archivedate=2021-07-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ეგუესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Valle de Egüés'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Eguesibar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Uztarrotz.jpg|170px|[[Эгуэс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Egües.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эгуэс]]]]||53,5||21 418||{{coord|42.81147065590915|-1.5944846351408593}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Eguesibar.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.valledeegues.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Эгуэс|publisher=''valledeegues.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8463|title=Egüés|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210716090945/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8463|archivedate=2021-07-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ელგორიაგა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Elgorriaga''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Elgorriaga,bherrigunea. Euskal Herria.JPG|170px|[[Эльгорриага]]]]||[[ფაილი:Escudo de Elgorriaga.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эльгорриага]]]]||4||220||{{coord|43.13842711497402|-1.6872636817558964}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Elgorriaga.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.elgorriaga.biaizpe.net|title=Официальный сайт муниципалитета Эльгорриага|publisher=''elgorriaga.biaizpe.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151022123501/http://elgorriaga.biaizpe.net/|archivedate=2015-10-22}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8638|title=Elgorriaga|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008094152/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8638|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ენერისი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Enériz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Eneritz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Enériz, Navarra, España, 2017-03-08, DD 01.jpg|170px|[[Энерис]]]]||[[ფაილი:Escudo de Enériz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Энерис]]]]||9,45||292||{{coord|42.6709598250372|-1.7285362228562826}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Eneriz.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8808|title=Enériz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201011193946/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8808|archivedate=2020-10-11}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ერასუნი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Erasun'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Eratsun''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Eratsun, Euskal Herria.JPG|170px|[[Эрасун]]]]||[[ფაილი:Escudo de Erasun.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эрасун]]]]||26||150||{{coord|43.08246027806607|-1.7958270934042542}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Eratsun.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8910|title=Eratsun|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210528054647/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8910|archivedate=2021-05-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ერგოიენა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ergoyena'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ergoiena''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Cami a Dorrao-Torrano.jpg|170px|[[Эргойена]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ergoiena.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эргойена]]]]||41,81||370||{{coord|42.875596045252294|-2.038090908653578}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Ergoiena.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8946|title=Ergoien|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210616102146/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8946|archivedate=2021-06-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ერო (მუნიციპალიტეტი)|ერო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Erro''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lintzoain.jpg|170px|[[Эрро (муниципалитет)|Эрро]]]]||[[ფაილი:Escudo de Erro.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эрро (муниципалитет)|Эрро]]]]||144,28||793||{{coord|42.942151108659175|-1.449995845781472}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Erroibar.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.erroibar.net/|title=Официальный сайт муниципалитета Эрро|publisher=''erroibar.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9015|title=Erro|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008094216/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9015|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესლავა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Eslava'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Eslaba''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Eslava - Panorámica desde Santa Criz.jpg|170px|[[Эслава]]]]||[[ფაილი:Escudo de Eslava.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эслава]]]]||19,26||105||{{coord|42.56421814875758|-1.4587084686691136}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9184|title=Eslava|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210130041153/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9184|archivedate=2021-01-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესპარსა-დე-სალასარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Esparza de Salazar'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Espartza Zaraitzu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Espartza zaraitzu.jpg|170px|[[Эспарса-де-Саласар]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эспарса-де-Саласар]]]]||27||72||{{coord|42.854088066766415|-1.100397530801245}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9239|title=Esparza de Salazar/Espartza Zaraitzu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129235504/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9239|archivedate=2021-01-29}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესპრონსედა (ნავარა)|ესპრონსედა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Espronceda''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Espronceda 02.jpg|170px|[[Эспронседа (Наварра)|Эспронседа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Espronceda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эспронседа (Наварра)|Эспронседа]]]]||9||101||{{coord|42.59709016619583|-2.304090796514086}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.espronceda.org|title=Официальный сайт муниципалитета Эспронседа|publisher=''espronceda.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180307140844/http://espronceda.org/|archivedate=2018-03-07}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9296|title=Espronceda|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210708194549/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9296|archivedate=2021-07-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესტელია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Estella'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Lizarra''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Puente Estella.jpg|170px|[[Эстелья]]]]||[[ფაილი:Escudo de Estella.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эстелья]]]]||15||13991||{{coord|42.670597090661296|-2.030355610566791}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Estella.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.estella-lizarra.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Эстелья|publisher=''estella-lizarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9345|title=Estella|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127191503/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9345|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესტერიბარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Esteríbar'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Esteribar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Erreako eliza.jpg|170px|[[Эстерибар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Esteribar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эстерибар]]]]||146,77||2726||{{coord|42.92659239275607|-1.507018368228541}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Esteribar.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.esteribar.org/|title=Официальный сайт муниципалитета Эстерибар|publisher=''esteribar.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9366|title=Esteríbar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200910034302/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9366|archivedate=2020-09-10}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ეტაიო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Etayo'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Etaio''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Etayo en 1954.jpg|170px|[[Этайо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Etayo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Этайо]]]]||13,02||61||{{coord|42.61675774842998|-2.1545131117751595}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9410|title=Etayo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210519151221/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9410|archivedate=2021-05-19}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ეჩალარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Echalar'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Etxalar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Etxalar.jpg|170px|[[Эчалар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Vera de Bidasoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эчалар]]]]||47,05||827||{{coord|43.23402426314076|-1.6369361449248772}}||[[სინკო-ვილიასის კომარკა|სინკო-ვილიასი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://etxalar.eus/es/index_e.htm|title=Официальный сайт муниципалитета Эчалар|publisher=''etxalar.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191218220731/http://etxalar.eus/es/index_e.htm|archivedate=2019-12-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9424|title=Etxalar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130150034/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9424|archivedate=2020-11-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ეჩარი-არანასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Echarri-Aranaz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Etxarri-Aranatz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Etxarri Aranatz Udaletxea.jpg|170px|[[Эчарри-Аранас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Etxarri-Aranatz (2007).svg|80px|Герб муниципалитета [[Эчарри-Аранас]]]]||33||2497||{{coord|42.90729994485535|-2.064777933289982}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Etxarri-Aranatz.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.etxarriaranatz.eus/|title=Официальный сайт муниципалитета Эчарри-Аранас|publisher=''etxarriaranatz.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9434|title=Etxarri Aranatz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428014443/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9434|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ეჩაური]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Echauri'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Etxauri''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Echauri.JPG|170px|[[Эчаури]]]]||[[ფაილი:Escudo de Echauri.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эчаури]]]]||13,64||649||{{coord|42.79404049566169|-1.791987258434281}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8364|title=Echauri|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008094133/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=8364|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ეულატე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Eulate''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ermita de San Juan Bautista (Eulate, Navarra).jpg|170px|[[Эулате]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aranache.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эулате]]]]||8||282||{{coord|42.776534922414186|-2.2080645467884796}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9450|title=Eulate|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008110535/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9450|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესკაბარტე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ezcabarte'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ezkabarte''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista Sorauren.jpg|170px|[[Эскабарте]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ezcabarte.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эскабарте]]]]||34||1811||{{coord|42.850118547787794|-1.622474156584761}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9521|title=Ezcabarte|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008094238/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9521|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესკაროსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ezcároz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ezkaroze''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ezkaroze.JPG|170px|[[Эскарос]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эскарос]]]]||29,27||314||{{coord|42.88618667370678|-1.097083054736016}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესკურა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ezcurra'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ezkurra''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ezkurra. Euskal Herria..JPG|170px|[[Эскурра]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ezkurra.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эскурра]]]]||24||138||{{coord|43.08519081213976|-1.823950497701386}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Ezkurra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9547|title=Ezkurra|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428010519/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9547|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესპროგი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ezprogui'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ezprogi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:46 Ageza orokorra.jpg|170px|[[Эспроги]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guirguillano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эспроги]]]]||46,55||44||{{coord|42.57136636721451|-1.421555902618871}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9574|title=Ezprogui|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155043/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9574|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ფალსესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Falces''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Falces (vista general).jpg|170px|[[Фальсес]]]]||[[ფაილი:Escudo de Falces.svg|80px|Герб муниципалитета [[Фальсес]]]]||115||2336||{{coord|42.38839220649897|-1.7955799835887905}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Falces.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9628|title=Falces|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210519011802/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9628|archivedate=2021-05-19}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ფიტერო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Fitero''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Fitero Santa María la Real 5757.JPG|170px|[[Фитеро]]]]||[[ფაილი:Escudo de Fitero.svg|80px|Герб муниципалитета [[Фитеро]]]]||43,01||2080||{{coord|42.05583732516786|-1.8568848787008254}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9810|title=Fitero|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201025192311/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9810|archivedate=2020-10-25}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ფონტელიასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Fontellas''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:El Bocal de Fontellas-Navarra Spain-Palacio de Carlos V.JPG|170px|[[Фонтельяс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Fontellas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Фонтельяс]]]]||22||993||{{coord|42.02807997883198|-1.5750821725570396}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Fontellas.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9855|title=Fontellas|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210121235115/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=9855|archivedate=2021-01-21}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ფუნესი (ესპანეთი)|ფუნესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Funes''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:El rio Aragon visto desde lo alto del barranco de Penalen.jpg|170px|[[Фунес (Испания)|Фунес]]]]||[[ფაილი:Escudo de Funes.svg|80px|Герб муниципалитета [[Фунес (Испания)|Фунес]]]]||53||2444||{{coord|42.31411069466933|-1.8035399639935727}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.villadefunes.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Фунес|publisher=''villadefunes.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10034|title=Funes|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155100/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10034|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ფუსტინიანა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Fustiñana''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Grupo de molinos en parque fustiñana.JPG|170px|[[Фустиньяна]]]]||[[ფაილი:Escudo de Fustiñana.svg|80px|Герб муниципалитета [[Фустиньяна]]]]||67||2483||{{coord|42.01992224470676|-1.4864128382203037}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fustinana.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Фустиньяна|publisher=''fustinana.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080225033857/http://www.fustinana.es/|archivedate=2008-02-25}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10044|title=Fustiñana|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428005925/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10044|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გალარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Galar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Erreleku Cordobilla 2010-5-16 022.jpg|170px|[[Галар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Galar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Галар]]]]||44,81||2290||{{coord|42.76171898690583|-1.6989662632418514}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cendeadegalar.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Галар|publisher=''cendeadegalar.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210120153330/http://www.cendeadegalar.es/|archivedate=2021-01-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10071|title=Galar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200922002822/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10071|archivedate=2020-09-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გალიიპიენსო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Gallipienzo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Gallipienzo y el rio Aragón.JPG|170px|[[Гальипьенсо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Gallipienzo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гальипьенсо]]]]||56,29||94||{{coord|42.5237531926499|-1.4101852118172231}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10132|title=Gallipienzo, Galipentzu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011057/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10132|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გალიუესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Gallués'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Galoze''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Galoze (kartela).jpg|170px|[[Гальуэс]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гальуэс]]]]||43,41||94||{{coord|42.7842205196|-1.0960863890852748}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10139|title=Gallués/Galoze|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129235509/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10139|archivedate=2021-01-29}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გარაიოა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Garayoa'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Garaioa''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Aribe, Navarra.jpg|170px|[[Гарайоа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гарайоа]]]]||21,42||94||{{coord|42.92996574903496|-1.2448099798711665}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.garaioa.es|title=Официальный сайт муниципалитета Гарайоа|publisher=''garaioa.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10194|title=Garaioa|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201025195215/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10194|archivedate=2020-10-25}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გარდე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Garde''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Gardeko kale bat.jpg|170px|[[Гарде]]]]||[[ფაილი:Escudo de Roncal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гарде]]]]||43,4||142||{{coord|42.788710524925506|-0.9240801651814395}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Garde.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10310|title=Garde|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201014040524/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10310|archivedate=2020-10-14}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გარინოაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Garínoain'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Garinoain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Valdorba Sto cristo Catalain.jpg|170px|[[Гариноайн]]]]||[[ფაილი:Escudo de Garínoain.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гариноайн]]]]||10,26||498||{{coord|42.60004489537112|-1.6444667314532382}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Garinoain.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10327|title=Garinoain|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201012224621/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10327|archivedate=2020-10-12}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გარალდა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Garralda''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Garralda 01.jpg|170px|[[Гарральда]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гарральда]]]]||21,24||191||{{coord|42.94839536652069|-1.286145485416726}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Garralda.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10340|title=Garralda|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210708194603/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10340|archivedate=2021-07-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ხენევილია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Genevilla''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Genevilla.JPG|170px|[[Хеневилья]]]]||[[ფაილი:Escudo de Genevilla.svg|80px|Герб муниципалитета [[Хеневилья]]]]||9||66||{{coord|42.6447791237114|-2.3910000756284644}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10464|title=Genevilla|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428010510/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10464|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გოისუეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Goizueta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Goizueta. Euskal Herria.JPG|170px|[[Гойсуэта]]]]||[[ფაილი:Escudo de Goizueta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гойсуэта]]]]||8,86||689||{{coord|43.17112482882867|-1.8640076608707357}}||[[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.goizueta.eus/|title=Официальный сайт муниципалитета Гойсуэта|publisher=''goizueta.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10580|title=Goizueta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201016081450/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10580|archivedate=2020-10-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გონიი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Goñi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Goñi2.JPG|170px|[[Гоньи]]]]||[[ფაილი:Escudo de Goñi.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гоньи]]]]||42,23||157||{{coord|42.85162641147052|-1.902859670359372}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10660|title=Goñi|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200819043441/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10660|archivedate=2020-08-19}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გუესა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Güesa'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Gorza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Gorza errepidetik.jpg|170px|[[Гуэса]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гуэса]]]]||27||36||{{coord|42.80652282222722|-1.0947642776622728}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Gorza.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10891|title=Güesa|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210131161846/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10891|archivedate=2021-01-31}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გესალასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Guesálaz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Gesalatz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Elimendi 09-6-21 002.jpg|170px|[[Гесалас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guesálaz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гесалас]]]]||76,82||421||{{coord|42.7524825038658|-1.933481927150661}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10892|title=Guesálaz, Gesalatz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082224/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10892|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[გირგილიანო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Guirguillano''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Guirguillano municipio.jpg|170px|[[Гиргильяно]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guirguillano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Гиргильяно]]]]||24,6||83||{{coord|42.72453158094576|-1.8784975007660119}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Guirguillano.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10953|title=Guirguillano|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626154955/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=10953|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვილიანუევა-დე-აესკოა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Villanueva de Aezcoa'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Hiriberri''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista de Villanueva de Aézcoa (Navarra).jpg|170px|[[Вильянуэва-де-Аэскоа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вильянуэва-де-Аэскоа]]]]||21,30||100||{{coord|42.94531473658152|-1.2304422124046666}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hiriberri-villanuevadeaezkoa.es|title=Официальный сайт муниципалитета Вильянуэва-де-Аэскоа|publisher=''hiriberri-villanuevadeaezkoa.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20732|title=Villanueva de Aézcoa|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130143448/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20732|archivedate=2020-11-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უარტე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Huarte'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Uharte''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Huarte - 12.JPG|170px|[[Уарте]]]]||[[ფაილი:Escudo de Huarte.svg|80px|Герб муниципалитета [[Уарте]]]]||3,7||7278||{{coord|42.83165722919364|-1.591015921646233}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Nafarroa municipalities Uharte.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.huarte.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Уарте|publisher=''huarte.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11232|title=Huarte/Uharte|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082141/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11232|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[იბარგოიტი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ibargoiti''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Iglesiadesanmiguel.JPG|170px|[[Ибаргойти]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ibargoiti.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ибаргойти]]]]||54,053||248||{{coord|42.68826310223549|-1.4716968161087152}}||[[აიოსის კომარკა|აიოსი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ibargoiti.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Ибаргойти|publisher=''ibargoiti.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090614051835/http://www.ibargoiti.es/|archivedate=2009-06-14}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11318|title=Ibargoiti|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201013094051/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11318|archivedate=2020-10-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[იანსი (ნავარა)|იანსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Yanci'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Igantzi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Igantzi. Euskal Herria.JPG|170px|[[Янси (Наварра)|Янси]]]]||[[ფაილი:Escudo de Vera de Bidasoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Янси (Наварра)|Янси]]]]||16,63||631||{{coord|43.22487507522635|-1.7003502946036613}}||[[სინკო-ვილიასის კომარკა|სინკო-ვილიასი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Igantzi.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11425|title=Igantzi|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009103522/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11425|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[იგუსკისა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Igúzquiza'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Iguzkitza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Labeaga.jpg|170px|[[Игускиса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Navarra (sin esmeralda y corona real abierta).svg|80px|Герб муниципалитета [[Игускиса]]]]||18||318||{{coord|42.64635079662602|-2.085333503272632}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Igúzquiza.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11455|title=Igúzquiza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428005536/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11455|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[იმოსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Imoz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Imotz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Latasa imotz nafarroa 0001.jpg|170px|[[Имос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Imotz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Имос]]]]||42,4||430||{{coord|42.95446261330604|-1.8232758835690142}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.imotz.eus|title=Официальный сайт муниципалитета Имос|publisher=''https://www.imotz.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210426010827/https://www.imotz.eus/|archivedate=2021-04-26}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11531|title=Imotz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201015230252/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11531|archivedate=2020-10-15}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ირანიეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Irañeta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Irañeta 01.jpg|170px|[[Ираньета]]]]||[[ფაილი:Escudo de Irañeta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ираньета]]]]||8||169||{{coord|42.922311415035544|-1.9449840842132002}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11708|title=Irañeta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210305002457/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11708|archivedate=2021-03-05}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ირურსუნი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Irurzun'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Irurtzun''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Irurtzun.jpg|170px|[[Ирурсун]]]]||[[ფაილი:Escudo de Arakil-Irutzun.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ирурсун]]]]||3,5||2247||{{coord|42.91839862568875|-1.8287193105581003}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Nafarroa municipalities Irurtzun.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.irurtzun.eus|title=Официальный сайт муниципалитета Ирурсун|publisher=''irurtzun.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11870|title=Irurtzun|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210604124641/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11870|archivedate=2021-06-04}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ისაბა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Isaba'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Izaba''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:VistaDeIsaba2.jpeg|170px|[[Исаба]]]]||[[ფაილი:Escudo de Roncal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Исаба]]]]||147,41||403||{{coord|42.8611659392362|-0.9230821866650839}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Isaba.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11880|title=Isaba/Izaba|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130135931/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11880|archivedate=2020-11-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[იტურენი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ituren''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Aurtiz-rue.jpg|170px|[[Итурен]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ituren.svg|80px|Герб муниципалитета [[Итурен]]]]||15||507||{{coord|43.12887475435084|-1.7070514559727794}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ituren.eus|title=Официальный сайт муниципалитета Итурен|publisher=''ituren.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11949|title=Ituren|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200921103011/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11949|archivedate=2020-09-21}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[იტურმენდი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Iturmendi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Iturmendi herriko etxe bat.jpg|170px|[[Итурменди]]]]||[[ფაილი:Escudo de la Burunda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Итурменди]]]]||10||411||{{coord|42.889519381240305|-2.118593864528721}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Nafarroa municipalities Iturmendi.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11957|title=Iturmendi|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210121233058/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=11957|archivedate=2021-01-21}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ისა (ნავარა)|ისა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Iza'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Itza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Saratsate itza 0001.jpg|170px|[[Иса (Наварра)|Иса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Iza (nuevo).svg|80px|Герб муниципалитета [[Иса (Наварра)|Иса]]]]||52,03||1262||{{coord|42.88213076243415|-1.7677207954951155}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Iza.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12025|title=Iza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008085838/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12025|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ისაგაონდოა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Izagaondoa''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:3 Ardanatz Iriso Itzagaondoa Agoitz Itoiz.jpg|170px|[[Исагаондоа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Izagaondoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Исагаондоа]]]]||59,63||172||{{coord|42.73541111597181|-1.422020699561199}}||[[აიოსის კომარკა|აიოსი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12035|title=Izagaondoa|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210528054625/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12035|archivedate=2021-05-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ისალსუ]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Izalzu'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Itzaltzu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Itzaltzu.jpg|170px|[[Исальсу]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Исальсу]]]]||7||37||{{coord|42.91371968685832|-1.0534731978278904}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12042|title=Izalzu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210710140046/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12042|archivedate=2021-07-10}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ხაურიეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Jaurrieta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Col de Remendia 01.JPG|170px|[[Хауррьета]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Хауррьета]]]]||31||186||{{coord|42.88711167373426|-1.1359633197967558}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12142|title=Jaurrieta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011030/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12142|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ხავიერი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Javier'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Xabier''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Fachada ayuntamiento de Javier.jpg|170px|[[Хавьер]]]]||[[ფაილი:Escudo de Javier.svg|80px|Герб муниципалитета [[Хавьер]]]]||46,7||128||{{coord|42.59158039390751|-1.2097989835816891}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||[[ფაილი:Villa Javier.jpg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12148|title=Javier|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210128225854/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12148|archivedate=2021-01-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ხუსლაპენია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Juslapeña'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Txulipain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Markalain ojanguren 1957.jpg|170px|[[Хуслапения]]]]||[[ფაილი:Escudo de Juslapeña.svg|80px|Герб муниципалитета [[Хуслапения]]]]||31,51||568||{{coord|42.89753541783324|-1.6954952805190528}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12351|title=Juslapeña|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200901235224/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12351|archivedate=2020-09-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლაკუნსა (მუნიციპალიტეტი)|ლაკუნსა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lacunza'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Lakuntza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lakuntzako erdigunea.jpg|170px|[[Лакунса (муниципалитет)|Лакунса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lakuntza.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лакунса (муниципалитет)|Лакунса]]]]||11,03||1275||{{coord|42.922024510142634|-2.022988152928127}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Nafarroa municipalities Lakuntza.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lakuntzakoudala.com/indexErd.asp|title=Официальный сайт муниципалитета Лакунса|publisher=''lakuntzakoudala.com/indexErd.asp''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12607|title=Lakuntza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008112123/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12607|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლანა (ესპანეთი)|ლანა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lana''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lana - Galbarra - Casa Consitorial 01.jpg|170px|[[Лана (Испания)|Лана]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lana.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лана (Испания)|Лана]]]]||41,43||163||{{coord|42.70813285527744|-2.2482675412483486}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12622|title=Lana|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428021644/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12622|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლანსი (ნავარა)|ლანსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lanz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Lantz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lantz 2015 inauteriak 001.jpg|170px|[[Ланс (Наварра)|Ланс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lanz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ланс (Наварра)|Ланс]]]]||16,94||152||{{coord|42.99781577870294|-1.6204407528846052}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12669|title=Lantz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129235507/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12669|archivedate=2021-01-29}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლაპობლასიონი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lapoblación''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lapoblaciongo eliza.jpg|170px|[[Лапобласион]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lapoblación.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лапобласион]]]]||20,65||122||{{coord|42.56829666944987|-2.4704771262842184}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12705|title=Lapoblación|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155056/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12705|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლარაგა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Larraga''&lt;/small&gt;
||||[[ფაილი:Escudo de Larraga.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ларрага]]]]||77,201||2123||{{coord|42.55845437645052|-1.8485891584425214}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Larraga.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12758|title=Larraga|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122012727/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12758|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლარაონა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Larraona''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Larraona 01.jpg|170px|[[Ларраона]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aranache.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ларраона]]]]||8||96||{{coord|42.77833442744717|-2.2516468523309685}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12793|title=Larraona|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201013070806/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12793|archivedate=2020-10-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლარაუნი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Larráun'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Larraun''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Azpiroz Navarra Spain 513.JPG|170px|[[Ларраун]]]]||[[ფაილი:Escudo de Larraun.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ларраун]]]]||107,08||928||{{coord|43.009626938949836|-1.8601065748085885}}||[[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Larraun.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.larraun.com|title=Официальный сайт муниципалитета Ларраун|publisher=''larraun.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12806|title=Larraun|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009005618/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12806|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლასაგურია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lazagurría'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Lezagurria''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lazagurría vista general.JPG|170px|[[Ласагурриа]]]]||[[ფაილი:Escudo Lazagurría.png|80px|Герб муниципалитета [[Ласагурриа]]]]||17||185||{{coord|42.49266040174612|-2.2404531247100037}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12939|title=Lazagurría|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210716090955/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12939|archivedate=2021-07-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლეაჩე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Leache''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Leache 000.jpg|170px|[[Леаче]]]]||[[ფაილი:Escudo de Leache.svg|80px|Герб муниципалитета [[Леаче]]]]||14,63||33||{{coord|42.60704573201564|-1.4072714786817428}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12949|title=Leache|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512120031/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=12949|archivedate=2021-05-12}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლეგარდა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Legarda''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Legarda.JPG|170px|[[Легарда]]]]||[[ფაილი:Escudo de Legarda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Легарда]]]]||8||125||{{coord|42.7113291124874|-1.7717689602847104}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Legarda.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13000|title=Legarda|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201015230447/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13000|archivedate=2020-10-15}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლეგარია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Legaria''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Legaria 01.jpg|170px|[[Легариа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Legaria.svg|80px|Герб муниципалитета [[Легариа]]]]||5||115||{{coord|42.64838033121146|-2.1736645467929683}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13004|title=Legaria|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008085927/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13004|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლეისა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Leiza'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Leitza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Leitza, Euskal Herria.jpg|170px|[[Лейса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Leiza.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лейса]]]]||58,49||2965||{{coord|43.07856465822967|-1.9144847430828573}}||[[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Leitza.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.leitza.eus|title=Официальный сайт муниципалитета Лейса|publisher=''leitza.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13035|title=Leitza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200927024739/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13035|archivedate=2020-09-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლეკუმბერი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lecumberri'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Lekunberri''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Plazaola 007.JPG|170px|[[Лекумберри]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lekunberri.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лекумберри]]]]||6,61||1574||{{coord|43.00518168812881|-1.8955564565793535}}||[[ნორტე-დე-არალარის კომარკა|ნორტე-დე-არალარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Lekunberri.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lekunberri.net|title=Официальный сайт муниципалитета Лекумберри|publisher=''lekunberri.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13047|title=Lekunberri|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210215024506/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13047|archivedate=2021-02-15}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლეოსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Leoz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Leotz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Amatriain.jpg|170px|[[Леос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Leoz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Леос]]]]||96,23||224||{{coord|42.64514361131426|-1.5194208954279933}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.valdorba.net/|title=Официальный сайт муниципалитета Леос|publisher=''valdorba.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20030422000100/http://valdorba.net/|archivedate=2003-04-22}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13077|title=Leoz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201015230500/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13077|archivedate=2020-10-15}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლერგა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lerga''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lerga Church 5699.JPG|170px|[[Лерга]]]]||[[ფაილი:Escudo de Navarra (sin esmeralda y corona real abierta).svg|80px|Герб муниципалитета [[Лерга]]]]||21,75||46||{{coord|42.56709424884513|-1.501011120222695}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13107|title=Lerga|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428010354/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13107|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლერინი (ესპანეთი)|ლერინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lerín''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lerin.jpg|170px|[[Лерин (Испания)|Лерин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lerín.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лерин (Испания)|Лерин]]]]||18,6||1746||{{coord|42.48404612320914|-1.97152398852579}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lerin.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Лерин|publisher=''lerin.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13112|title=Lerín|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428020410/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13112|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლესაკა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lesaca'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Lesaka''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Eskol Ttiki etxea eta Onin erreka (Lesaka)..jpg|170px|[[Лесака]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lesaka.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лесака]]]]||55,54||2744||{{coord|43.24677001855045|-1.7040777130371392}}||[[სინკო-ვილიასის კომარკა|სინკო-ვილიასი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Lesaka.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lesaka.eus/|title=Официальный сайт муниципалитета Лесака|publisher=''lesaka.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13124|title=Lesaka|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210614211703/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13124|archivedate=2021-06-14}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლესაუნი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lezáun'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Lezaun''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lezáun 01.jpg|170px|[[Лесаун]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lezáun.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лесаун]]]]||19||238||{{coord|42.77783755650517|-1.9941181854227157}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lezaun.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Лесаун|publisher=''lezaun.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13150|title=Lezáun|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210708194711/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13150|archivedate=2021-07-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლიედენა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Liédena'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ledea''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Liedena.JPG|170px|[[Льедена]]]]||[[ფაილი:Escudo de Liédena.svg|80px|Герб муниципалитета [[Льедена]]]]||19,28||295||{{coord|42.61992453654803|-1.275239331452529}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13186|title=Liédena|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428023026/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13186|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლისოაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lizoáin'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Litzoain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Zunzarren2.JPG|170px|[[Лисоайн]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lizoáin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лисоайн]]]]||65,53||294||{{coord|42.79935030244521|-1.467804976225237}}||[[აიოსის კომარკა|აიოსი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13299|title=Lizoáin-Arriasgoiti|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210716090929/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13299|archivedate=2021-07-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლოდოსა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lodosa''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Lodosa.jpg|170px|[[Лодоса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lodosa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лодоса]]]]||45,34||4837||{{coord|42.42419953960448|-2.0781714348737297}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lodosa.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Лодоса|publisher=''lodosa.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13319|title=Lodosa|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127205802/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13319|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლონგიდა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lónguida'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Longida''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Nafarroako Billabeta herriko eliza erromanikoa.jpg|170px|[[Лонгида]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lónguida.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лонгида]]]]||99,80||297||{{coord|42.75655696933611|-1.3871232063074477}}||[[აიოსის კომარკა|აიოსი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Lónguida.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13365|title=Lónguida/Longida|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082105/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13365|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლუმბიერი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Lumbier'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ilunberri''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Puente Lumbier.JPG|170px|[[Лумбьер]]]]||[[ფაილი:Escudo de Lumbier.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лумбьер]]]]||57,40||1299||{{coord|42.652719016062825|-1.3066711504878523}}||[[ლუმბიერის კომარკა|ლუმბიერი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lumbier.es/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Лумбьер|publisher=''lumbier.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151113022317/http://www.lumbier.es/es/|archivedate=2015-11-13}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13502|title=Lumbier|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200901072931/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13502|archivedate=2020-09-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ლუკინი (ნავარა)|ლუკინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Luquin'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Lukin''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Luquin 01.jpg|170px|[[Лукин (Наварра)|Лукин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Luquin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лукин (Наварра)|Лукин]]]]||8||131||{{coord|42.61235249969278|-2.100211766392045}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13529|title=Luquin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201015060938/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13529|archivedate=2020-10-15}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვალკარლოსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Valcarlos'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Luzaide''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Luzaide - centre.jpg|170px|[[Валькарлос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Baztan.svg|80px|Герб муниципалитета [[Валькарлос]]]]||44,66||323||{{coord|43.091838111447174|-1.3023378940061363}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Valcarlos.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.luzaide-valcarlos.net|title=Официальный сайт муниципалитета Валькарлос|publisher=''luzaide-valcarlos.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20306|title=Luzaide/Valcarlos|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201010141625/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20306|archivedate=2020-10-10}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მანიერუ]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Mañeru''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Mañeru, Navarra3.jpg|170px|[[Маньеру]]]]||[[ფაილი:Escudo de Mañeru.svg|80px|Герб муниципалитета [[Маньеру]]]]||13||426||{{coord|42.66909384402506|-1.8636902388000047}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Mañeru.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.maneru.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Маньеру|publisher=''maneru.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13803|title=Mañeru|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428021835/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13803|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მარანიონი (ნავარა)|მარანიონი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Marañón''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Marañón 01.jpg|170px|[[Мараньон (Наварра)|Мараньон]]]]||[[ფაილი:Escudo de Marañón.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мараньон (Наварра)|Мараньон]]]]||6||51||{{coord|42.62918269031758|-2.4384447553881174}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13823|title=Marañón|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127194354/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13823|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მარსილია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Marcilla''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Marcilla - Plaza de España - DSC 1040.JPG|170px|[[Марсилья]]]]||[[ფაილი:Escudo de Marcilla.svg|80px|Герб муниципалитета [[Марсилья]]]]||21,9||2864||{{coord|42.326574338008875|-1.738977711864939}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Marcillamapa.png|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13841|title=Marcilla|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011241/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=13841|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მელიდა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Mélida''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Melida.jpg|170px|[[Мелида]]]]||[[ფაილი:Escudo de Mélida.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мелида]]]]||26,2||731||{{coord|42.35935931226897|-1.54740285049806}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Mélida.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.melida.es|title=Официальный сайт муниципалитета Мелида|publisher=''melida.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14188|title=Mélida|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082038/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14188|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მენდავია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Mendavia'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Mendabia''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Image-Mendavia. Navarra. Spanien.jpg|170px|[[Мендавиа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Mendavia.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мендавиа]]]]||78||3526||{{coord|42.441818169451956|-2.19954580133723}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mendavia.org/|title=Официальный сайт муниципалитета Мендавиа|publisher=''mendavia.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14224|title=Mendavia|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200201052416/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14224|archivedate=2020-02-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მენდასა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Mendaza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Mendaza, Navarra Spanien-Steineiche.jpg|170px|[[Мендаса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Atez.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мендаса]]]]||32,77||291||{{coord|42.6414064194727|-2.235058339403166}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Mendaza.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mendaza.es|title=Официальный сайт муниципалитета Мендаса|publisher=''mendaza.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14226|title=Mendaza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009114522/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14226|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მენდიგორია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Mendigorría'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Mendigorria''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Mendigorria.jpg|170px|[[Мендигорриа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Mendigorria.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мендигорриа]]]]||39,1||1094||{{coord|42.6283841159948|-1.8354634621351051}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:LocationMendigorría.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mendigorria.es|title=Официальный сайт муниципалитета Мендигорриа|publisher=''mendigorria.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14262|title=Mendigorria|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082048/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14262|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მეტაუტენი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Metauten''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Metauten - Ayuntamiento 01.jpg|170px|[[Метаутен]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guirguillano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Метаутен]]]]||22,16||283||{{coord|42.67651280362484|-2.129052784985739}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.metauten.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Метаутен|publisher=''metauten.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14352|title=Metauten|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428020529/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14352|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მილაგრო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Milagro''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Milagro. Navarra. Spanien.jpg|170px|[[Милагро]]]]||[[ფაილი:Escudo de Milagro.svg|80px|Герб муниципалитета [[Милагро]]]]||28,5||3450||{{coord|42.24057255109541|-1.7623840786944707}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.milagro.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Милагро|publisher=''milagro.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14405|title=Milagro|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122012009/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14405|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მირაფუენტესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Mirafuentes''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Mirafuentes - Casas 01.jpg|170px|[[Мирафуэнтес]]]]||[[ფაილი:Escudo de Mirafuentes.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мирафуэнтес]]]]||3||55||{{coord|42.62253913738152|-2.279395422255758}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mirafuentes.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Мирафуэнтес|publisher=''mirafuentes.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14446|title=Mirafuentes|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201016060110/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14446|archivedate=2020-10-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მირანდა-დე-არგა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Miranda de Arga''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ayuntamiento de Miranda de Arga (Navarra), Casa de las Torres.jpg|170px|[[Миранда-де-Арга]]]]||[[ფაილი:Escudo de Miranda de Arga.svg|80px|Герб муниципалитета [[Миранда-де-Арга]]]]||60||863||{{coord|42.48316329340782|-1.8270633970794028}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Miranda de Arga.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14405|title=Miranda de Arga|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122012009/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14405|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მონრეალი (ნავარა)|მონრეალი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Monreal'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Elo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista de Monreal (Navarra).jpg|170px|[[Монреаль (Наварра)|Монреаль]]]]||[[ფაილი:Escudo de Monreal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Монреаль (Наварра)|Монреаль]]]]||22,5||472||{{coord|42.70502276955938|-1.5077966449434834}}||[[აიოსის კომარკა|აიოსი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Monreal.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://monrealnavarra.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Монреаль|publisher=''https://monrealnavarra.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14581|title=Monreal/Elo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201014191501/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14581|archivedate=2020-10-14}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მონტეაგუდო (ნავარა)|მონტეაგუდო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Monteagudo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Convento agustino recoleto de Nuestra Señora del Camino. Monteagudo, Navarra España.jpg|170px|[[Монтеагудо (Наварра)|Монтеагудо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Monteagudo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Монтеагудо (Наварра)|Монтеагудо]]]]||11||1093||{{coord|41.96274710689612|-1.6917469640056817}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.monteagudo.es/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Монтеагудо|publisher=''monteagudo.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090408054803/http://www.monteagudo.es/es/|archivedate=2009-04-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14649|title=Monteagudo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082116/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14649|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მორენტინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Morentin''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Morentin, Navarra2.jpg|170px|[[Морентин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Morentin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Морентин]]]]||9||115||{{coord|42.613082474105894|-2.014100994022928}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14743|title=Morentin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210716091545/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14743|archivedate=2021-07-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მუესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Mues''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Mués - DSC 8924.JPG|170px|[[Муэс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Mués.svg|80px|Герб муниципалитета [[Муэс]]]]||14,39||73||{{coord|42.60371881532638|-2.2241093486420414}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14839|title=Mues|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200901072946/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14839|archivedate=2020-09-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მურჩანტე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Murchante''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Murchante.jpg|170px|[[Мурчанте]]]]||[[ფაილი:Escudo de Murchante.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мурчанте]]]]||13,23||4131||{{coord|42.0290952652653|-1.6574519505094796}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Nafarroa municipalities Murchante.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.murchante.com|title=Официальный сайт муниципалитета Мурчанте|publisher=''murchante.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14937|title=Murchante|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210511152653/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14937|archivedate=2021-05-11}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მურიეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Murieta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Murietako Udaletxea.jpg|170px|[[Мурьета]]]]||[[ფაილი:Escudo de Murieta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мурьета]]]]||4||338||{{coord|42.65602573703106|-2.154374417957347}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.murieta.org|title=Официальный сайт муниципалитета Мурьета|publisher=''murieta.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14947|title=Murieta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008090118/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14947|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მურილიო-ელ-კუენდე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Murillo el Cuende''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Murillo el Cuende - Casa del Concejo.jpg|170px|[[Мурильо-эль-Куэнде]]]]||[[ფაილი:Escudo de Murillo El Cuende.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мурильо-эль-Куэнде]]]]||59,4||673||{{coord|42.32101122104182|-1.5739573222253609}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.murilloelcuende.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Мурильо-эль-Куэнде|publisher=''murilloelcuende.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14956|title=Murillo el Cuende|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008112153/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14956|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მურილიო-ელ-ფრუტო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Murillo el Fruto''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Murillo-el-fruto.jpg|170px|[[Мурильо-эль-Фруто]]]]||[[ფაილი:Escudo de Murillo el Fruto.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мурильо-эль-Фруто]]]]||33,4||662||{{coord|42.39241093686144|-1.4618998933875373}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Murillo el Fruto.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.murilloelfruto.com|title=Официальный сайт муниципалитета Мурильо-эль-Фруто|publisher=''murilloelfruto.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200320011402/http://murilloelfruto.com/|archivedate=2020-03-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14959|title=Murillo el Fruto|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011622/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14959|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[მურუსაბალი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Muruzábal'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Muruzabal''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Muruzábal - Ayuntamiento.jpg|170px|[[Мурусабаль]]]]||[[ფაილი:Escudo de Muruzabal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Мурусабаль]]]]||6||235||{{coord|42.6894181180037|-1.771290414261164}}||[[ვალდისარბეს კომარკა|ვალდისარბე]]||[[ფაილი:560px-Muruzabal - Mapa municipal 1 .png|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14979|title=Muruzábal|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428015614/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=14979|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ნავასკუესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Navascués'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Nabazkoze''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:CarreteraWalker.jpg|170px|[[Наваскуэс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Navascués.svg|80px|Герб муниципалитета [[Наваскуэс]]]]||96,03||126||{{coord|42.71852445874876|-1.1160017230274095}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Navarra mapa navascués.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ayuntamientodenavascues.net|title=Официальный сайт муниципалитета Наваскуэс|publisher=''ayuntamientodenavascues.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15173|title=Navascués/Nabaskoze|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011613/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15173|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ნასარი (ნავარა)|ნასარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Nazar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Nazar - Ayuntamiento 01.jpg|170px|[[Насар (Наварра)|Насар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Nazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Насар (Наварра)|Насар]]]]||9||30||{{coord|42.637321775295554|-2.2794761756287287}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Nazar.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15190|title=Nazar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011250/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15190|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ნოაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Noáin'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Noain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Noain.JPG|170px|[[Ноайн]]]]||[[ფაილი:Escudo de Noáin (con yelmo).svg|80px|Герб муниципалитета [[Ноайн]]]]||48,24||8354||{{coord|42.76275137771163|-1.6353380875514294}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of NavarraElortzibar.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.noain.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Ноайн|publisher=''noain.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15248|title=Noáin|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210716091546/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15248|archivedate=2021-07-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ობანოსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Obanos''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Obanos - Ayuntamiento.JPG|170px|[[Обанос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Obanos.svg|80px|Герб муниципалитета [[Обанос]]]]||19,7||940||{{coord|42.67945915487326|-1.7859702063101222}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15330|title=Obanos|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201011001718/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15330|archivedate=2020-10-11}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოჩაგავია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ochagavía'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Otsagi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Otsagabia Iribarren 2007.JPG|170px|[[Очагавиа]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Очагавиа]]]]||115,03||501||{{coord|42.905719217398115|-1.0906341161010824}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ochagavia.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Очагавиа|publisher=''ochagavia.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15366|title=Ochagavía/Otsagabia|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201011053433/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15366|archivedate=2020-10-11}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოკო (ნავარა)|ოკო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Oco''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Oco 01.jpg|170px|[[Око (Наварра)|Око]]]]||[[ფაილი:Escudo de Oco.svg|80px|Герб муниципалитета [[Око (Наварра)|Око]]]]||3||75||{{coord|42.638336927425755|-2.1649370854275856}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15352|title=Oco|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210528054641/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15352|archivedate=2021-05-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოდიეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Odieta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Odietako udaletxea.jpg|170px|[[Одьета]]]]||[[ფაილი:Escudo de Odieta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Одьета]]]]||24||355||{{coord|42.93858499829436|-1.6390640682281243}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Odieta.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15414|title=Odieta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009130110/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15414|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოისი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Oitz (Oiz)''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Oiz 03.jpg|170px|[[Ойс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Oitz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ойс]]]]||8||128||{{coord|43.10929070267988|-1.686684287324995}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||[[ფაილი:Nafarroa municipalities Oitz.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15438|title=Oiz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201013041533/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15438|archivedate=2020-10-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოლაიბარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Oláibar'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Olaibar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Osacáin, municipio de Oláibar.jpg|170px|[[Олайбар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Olaibar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Олайбар]]]]||15,72||392||{{coord|42.885423183769845|-1.603753133290745}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15472|title=Oláibar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210708194547/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15472|archivedate=2021-07-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოლასაგუტია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Olazagutía'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Olazti''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Olazagutia Cement Plant 2.JPG|170px|[[Оласагутиа]]]]||[[ფაილი:Escudo de la Burunda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Оласагутиа]]]]||19,6||1490||{{coord|42.87664459382243|-2.19599107192533}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Nafarroa municipalities Olazti.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15520|title=Olazagutía|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122002112/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15520|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოლეხუა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Olejua''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Olejua 000.jpg|170px|[[Олехуа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Olejua.svg|80px|Герб муниципалитета [[Олехуа]]]]||4||49||{{coord|42.62316892846687|-2.141880731452404}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15537|title=Olejua|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200901235256/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15537|archivedate=2020-09-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოლიტე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Olite'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Erriberri''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:WLM14ES - Castle of Olite -Castillo de Olite - Multimaniaco.jpg|170px|[[Олите]]]]||[[ფაილი:Escudo de Olite.svg|80px|Герб муниципалитета [[Олите]]]]||83,20||3981||{{coord|42.481374291824174|-1.6513817565976932}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Olite.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.olite.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Олите|publisher=''olite.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15551|title=Olite|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210708194534/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15551|archivedate=2021-07-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოლიო (ნავარა)|ოლიო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ollo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ollo.jpg|170px|[[Ольо (Наварра)|Ольо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Atez.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ольо (Наварра)|Ольо]]]]||36,98||422||{{coord|42.86647987097518|-1.8588123363433586}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15633|title=Valle de Ollo, Ollaran|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210716091609/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15633|archivedate=2021-07-16}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოლორისი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Olóriz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Oloritz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Solchaga (Iglesia).JPG|170px|[[Олорис]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guirguillano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Олорис]]]]||41||204||{{coord|42.635353167649875|-1.6131746676365326}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Oloriz.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15587|title=Olóriz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008090151/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15587|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოლსა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Olza'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Oltza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Castillo Arazuri.JPG|170px|[[Ольса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Olza.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ольса]]]]||40,7||1860||{{coord|42.816134199062|-1.747025631445658}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Olza.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15603|title=Olza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201014191605/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15603|archivedate=2020-10-14}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ორბაისეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Orbaiceta'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Orbaitzeta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Orbaitzeta eliza.JPG|170px|[[Орбайсета]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Орбайсета]]]]||82,31||192||{{coord|42.974536180587315|-1.2287335449340218}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15728|title=Orbaitzeta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127194049/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15728|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ორბარა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Orbara''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:OrbaraDesdeLaLaderaDelBerrendi.JPG|170px|[[Орбара]]]]||[[ფაილი:Escudo de Aezkoa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Орбара]]]]||9||32||{{coord|42.966824001371236|-1.2418446396724427}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15733|title=Orbara|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210208000004/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15733|archivedate=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ორისოაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Orísoain'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Orisoain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Orisoaingo ikuspegia.jpg|170px|[[Орисоайн]]]]||[[ფაილი:Escudo de Orisoáin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Орисоайн]]]]||7||79||{{coord|42.60131432253226|-1.6042824430995926}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15814|title=Orisoain|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008112258/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15814|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ორკოიენი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Orcoyen'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Orkoien''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Pamplona-Estella (Etxauri), Orcoyen - Mapillary (T6KuCQTX66DFRuRbsM-d5w).jpg|170px|[[Оркойен]]]]||[[ფაილი:Escudo de Orcoyen.svg|80px|Герб муниципалитета [[Оркойен]]]]||5,26||4145||{{coord|42.82334838949962|-1.695913531445426}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.orkoien.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Оркойен|publisher=''orkoien.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ორონსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Oronz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Orontze''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Orontze.jpg|170px|[[Оронс]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Оронс]]]]||11,1||48||{{coord|42.86874166911218|-1.097040760279192}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15852|title=Oronz/Orontze|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210708194553/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15852|archivedate=2021-07-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოროს-ბეტელუ]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Oroz-Betelu'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Orotz-Betelu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Oroz-Betelu 000.jpg|170px|[[Орос-Бетелу]]]]||[[ფაილი:Escudo de Oroz-Betelu.svg|80px|Герб муниципалитета [[Орос-Бетелу]]]]||23,46||147||{{coord|42.895364263295725|-1.3041530290340115}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15872|title=Oroz-Betelu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210526190957/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=15872|archivedate=2021-05-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[რონსესვალიესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Roncesvalles'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Orreaga''&lt;/small&gt;
||||[[ფაილი:Escudo de Roncesvalles.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ронсесвальес]]]]||15,1||18||{{coord|43.00941059849775|-1.3192262982654344}}||[[აუნიამენდის კომარკა|აუნიამენდი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Roncesvalles.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.roncesvalles.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Ронсесвальес|publisher=''roncesvalles.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17808|title=Orreaga/Roncesvalles|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127205304/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17808|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ოტეისა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Oteiza'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Oteitza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Iglesia de San Miguel - Oteiza de la Solana (Navarra) 1.jpg|170px|[[Отейса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Oteiza.svg|80px|Герб муниципалитета [[Отейса]]]]||48||930||{{coord|42.61906690890662|-1.9531122105686047}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Oteiza.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16002|title=Oteiza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428003912/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16002|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[პამპლონა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Pamplona'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Iruñea''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Iruñerria - 2017-04-03.jpg|170px|[[Памплона]]]]||[[ფაილი:Escudo de Pamplona.svg|80px|Герб муниципалитета [[Памплона]]]]||23,55||203 944||{{coord|42.81837289108232|-1.644108816104128}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.pamplona.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Памплона|publisher=''pamplona.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110226013720/http://pamplona.es/|archivedate=2011-02-26}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16184|title=Pamplona/Iruña, Pamplona/Iruña|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210420040430/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16184|archivedate=2021-04-20}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[პერალტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Peralta'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Azkoien''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Peralta 03.jpg|170px|[[Перальта]]]]||[[ფაილი:Escudo de Peralta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Перальта]]]]||88,4||5951||{{coord|42.338484895316085|-1.79718448913303}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Peralta.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.aytoperalta.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Перальта|publisher=''aytoperalta.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16570|title=Peralta, Azkoien|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011342/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16570|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[პეტილია-დე-არაგონი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Petilla de Aragón''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Casa natal de Ramón y Cajal JLP120121 (34).jpg|170px|[[Петилья-де-Арагон]]]]||[[ფაილი:Escudo de Petilla de Aragón.svg|80px|Герб муниципалитета [[Петилья-де-Арагон]]]]||28||31||{{coord|42.46147691257599|-1.0923588857124258}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Petilla de Aragón.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.petilladearagon.org/|title=Официальный сайт муниципалитета Петилья-де-Арагон|publisher=''https://www.petilladearagon.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16673|title=Petilla de Aragón|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428005809/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16673|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[პიედრამილიერა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Piedramillera''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Nafarroako Piedramillera eta Lokiz goi-ordokia.jpg|170px|[[Пьедрамильера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Piedramillera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Пьедрамильера]]]]||11,25||37||{{coord|42.631732672017385|-2.2038405700863706}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16719|title=Piedramillera|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428004157/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16719|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[პიტილიასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Pitillas''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Pitillas.jpg|170px|[[Питильяс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Pitillas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Питильяс]]]]||42,3||502||{{coord|42.42124281855247|-1.6227586314594555}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.animsa.es/navarra/pitillas|title=Официальный сайт муниципалитета Питильяс|publisher=''animsa.es/navarra/pitillas''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080424105838/http://www.animsa.es/navarra/pitillas/|archivedate=2008-04-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16821|title=Pitillas|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130143156/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=16821|archivedate=2020-11-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[პუენტე-ლა-რეინა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Puente la Reina'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Gares''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista de Puente la Reina.jpg|170px|[[Пуэнте-ла-Рейна]]]]||[[ფაილი:Escudo de Puente la Reina.svg|80px|Герб муниципалитета [[Пуэнте-ла-Рейна]]]]||39,7||2889||{{coord|42.67157353724968|-1.8153824105667637}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Puente la Reina.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.puentelareina-gares.es/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Пуэнте-ла-Рейна|publisher=''puentelareina-gares.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180505222102/http://www.puentelareina-gares.es/es/|archivedate=2018-05-05}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17107|title=Puente la Reina/Gares|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127201936/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17107|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[პუეიო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Pueyo''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista de Pueyo, Navarra, España, 20160213.jpg|170px|[[Пуэйо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Pueyo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Пуэйо]]]]||21,22||361||{{coord|42.56477635658858|-1.6474857921771173}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Pueyo.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17140|title=Pueyo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201015230445/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17140|archivedate=2020-10-15}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[რიბაფორადა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ribaforada''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ribaforada - Ayuntamiento 3.jpg|170px|[[Рибафорада]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ribaforada.svg|80px|Герб муниципалитета [[Рибафорада]]]]||29||3738||{{coord|41.997946059213206|-1.509219464004478}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Ribaforada.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ribaforada.es|title=Официальный сайт муниципалитета Рибафорада|publisher=''ribaforada.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17596|title=Ribaforada|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155130/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17596|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[რომანსადო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Romanzado''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Domeño, Romanzado, Navarra - Mapillary (YS2jYTb0adBzxOXs8tSJdA).jpg|170px|[[Романсадо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Romanzado.svg|80px|Герб муниципалитета [[Романсадо]]]]||91,69||171||{{coord|42.675492951852846|-1.2383400063102465}}||[[ლუმბიერის კომარკა|ლუმბიერი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17779|title=Romanzado|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210208063936/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17779|archivedate=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[რონკალი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Roncal'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Erronkari''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Panorámica de Roncal.jpg|170px|[[Ронкаль]]]]||[[ფაილი:Escudo de Roncal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ронкаль]]]]||38,8||211||{{coord|42.80738233571367|-0.9558450026106079}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17796|title=Roncal/Erronkari|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201009184149/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17796|archivedate=2020-10-09}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სადა (ნავარა)|სადა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Sada''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Sada, Navarra, img 0041.jpg|170px|[[Сада (Наварра)|Сада]]]]||[[ფაილი:Escudo de Sada.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сада (Наварра)|Сада]]]]||13||135||{{coord|42.58600429081794|-1.3977992707310611}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17947|title=Sada|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428004930/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=17947|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სალდიასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Saldías'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Saldias''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Saldias Euskal Herria.JPG|170px|[[Сальдиас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guirguillano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сальдиас]]]]||9||116||{{coord|43.088678835221195|-1.7803508492272542}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18041|title=Saldías|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210604124644/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18041|archivedate=2021-06-04}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სალინას-დე-ორო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Salinas de Oro'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Jatzi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Salinas de oro.JPG|170px|[[Салинас-де-Оро]]]]||[[ფაილი:Escudo de Salinas de Oro.svg|80px|Герб муниципалитета [[Салинас-де-Оро]]]]||14,28||109||{{coord|42.77529383034036|-1.8894010764253635}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18065|title=Salinas de Oro|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201013065906/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18065|archivedate=2020-10-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სან-ადრიანი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''San Adrián''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:22312042.jpg|170px|[[Сан-Адриан]]]]||[[ფაილი:Escudo de San Adrián.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сан-Адриан]]]]||20,77||6344||{{coord|42.33170512228679|-1.9335700676879486}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal San Adrián.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sanadrian.net/|title=Официальный сайт муниципалитета Сан-Адриан|publisher=''sanadrian.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18116|title=San Adrián|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082100/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18116|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სან-მარტინ-დე-უნქსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''San Martín de Unx''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:San Martín de Unx-PM 32359.jpg|170px|[[Сан-Мартин-де-Ункс]]]]||[[ფაილი:Escudo de San Martín de Unx.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сан-Мартин-де-Ункс]]]]||50,14||389||{{coord|42.52370828444215|-1.5614184682160006}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal San Martín de Unx.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18257|title=San Martín de Unx|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127184314/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18257|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სანგუესა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Sangüesa'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Zangotza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Image-Iglesia Sta María. Sangüesa. Navarre (cropped).jpg|170px|[[Сангуэса]]]]||[[ფაილი:Escudo Sangüesa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сангуэса]]]]||69,8||4933||{{coord|42.57657197616671|-1.2837641719357935}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Sangüesa.png|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sanguesa.org/|title=Официальный сайт муниципалитета Сангуэса|publisher=''sanguesa.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141218090606/http://sanguesa.org/|archivedate=2014-12-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18416|title=Sangüesa/Zangoza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210121230933/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18416|archivedate=2021-01-21}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სანსოლი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Sansol''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Sansol.jpg|170px|[[Сансоль]]]]||[[ფაილი:Escudo de Sansol.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сансоль]]]]||13,31||97||{{coord|42.554159424845366|-2.266408403180857}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18448|title=Sansol|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155129/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18448|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სანტაკარა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Santacara''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Castillo de Santacara - Vista frontal.jpg|170px|[[Сантакара]]]]||[[ფაილი:Escudo de Santacara.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сантакара]]]]||34,3||870||{{coord|42.37522525368968|-1.5527429392246632}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Santacara.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18542|title=Santacara|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155105/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18542|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სარიესი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Sarriés'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Sartze''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ibiltzieta sarrera.jpg|170px|[[Саррьес]]]]||[[ფაილი:Escudo del valle de Salazar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Саррьес]]]]||23||60||{{coord|42.83511615590517|-1.1006755449950294}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Sartze.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18690|title=Sarriés/Sartze|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210215024202/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18690|archivedate=2021-02-15}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სარტაგუდა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Sartaguda''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:ParqueMemoria1.JPG|170px|[[Сартагуда]]]]||[[ფაილი:Escudo de Sartaguda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сартагуда]]]]||15±0||1281||{{coord|42.380887851948856|-2.058355070095103}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://sartaguda.net/|title=Официальный сайт муниципалитета Сартагуда|publisher=''https://sartaguda.net''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18701|title=Sartaguda|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201003083612/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18701|archivedate=2020-10-03}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სესმა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Sesma''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Sesma, Navarra2.jpg|170px|[[Сесма]]]]||[[ფაილი:Escudo de Sesma.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сесма]]]]||71,22||1161||{{coord|42.47904664988721|-2.0846289326618788}}||[[რიბერა-დელ-ალტო-ებროს კომარკა|რიბერა-დელ-ალტო-ებრო]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18856|title=Sesma|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082050/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=18856|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სორლადა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Sorlada''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Sorlada San Gregorio Ostiensetik.jpg|170px|[[Сорлада]]]]||[[ფაილი:Escudo de Mélida.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сорлада]]]]||6,41||57||{{coord|42.61560628014427|-2.2155512602880365}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19115|title=Sorlada|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201025191939/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19115|archivedate=2020-10-25}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სუმბილია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Sumbilla'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Sunbilla''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Sunbilla. Euskal Herria.JPG|170px|[[Сумбилья]]]]||[[ფაილი:Escudo de Sunbilla.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сумбилья]]]]||10,33||665||{{coord|43.16357508563226|-1.6695037579637246}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Sumbilla.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19242|title=Sunbilla|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082056/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19242|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ტაფალია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Tafalla''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Tafalla 41.JPG|170px|[[Тафалья]]]]||[[ფაილი:Escudo Tafalla.svg|80px|Герб муниципалитета [[Тафалья]]]]||98,29||10 621||{{coord|42.52771580641699|-1.6746484700900062}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.tafalla.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Тафалья|publisher=''tafalla.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19286|title=Tafalla|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082103/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19286|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ტიებას-მურუარტე-დე-რეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Tiebas-Muruarte de Reta'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Tiebas-Muru Artederreta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Tiebas - Santa Eufemia Outside.jpg|170px|[[Тьебас-Муруарте-де-Рета]]]]||[[ფაილი:Escudo de Tiebas Muruarte de Reta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Тьебас-Муруарте-де-Рета]]]]||21,7||636||{{coord|42.69311845048203|-1.6403987546853236}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.tiebas-muruarte.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Тьебас-Муруарте-де-Рета|publisher=''tiebas-muruarte.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19478|title=Tiebas-Muruarte de Reta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200901235329/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19478|archivedate=2020-09-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ტირაპუ]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Tirapu''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:52 Vision del entorno y los molinos.jpg|170px|[[Тирапу]]]]||||6||42||{{coord|42.65705812989155|-1.7023786932263023}}||[[ვალდისარბეს კომარკა|ვალდისარბე]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19502|title=Tirapu|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200901074613/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19502|archivedate=2020-09-01}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ტორალბა-დელ-რიო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Torralba del Río''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Torralba del Río - DSC 9009.JPG|170px|[[Торральба-дель-Рио]]]]||[[ფაილი:Escudo de Torralba del Río.svg|80px|Герб муниципалитета [[Торральба-дель-Рио]]]]||17,69||96||{{coord|42.607872476503196|-2.330954548237759}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Torralba del Río.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.torralbadelrio.org|title=Официальный сайт муниципалитета Торральба-дель-Рио|publisher=''torralbadelrio.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19576|title=Torralba del Río|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200921174138/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19576|archivedate=2020-09-21}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ტორეს-დელ-რიო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Torres del Río''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Torres del rio.jpg|170px|[[Торрес-дель-Рио]]]]||[[ფაილი:Escudo de Torres del Río.svg|80px|Герб муниципалитета [[Торрес-дель-Рио]]]]||12,81||124||{{coord|42.55185002202995|-2.2709790658327966}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19597|title=Torres del Río|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201002173918/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19597|archivedate=2020-10-02}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ტუდელა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Tudela''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Tudela view 7755v.jpg|170px|[[Тудела]]]]||[[ფაილი:Escudo de Tudela.svg|80px|Герб муниципалитета [[Тудела]]]]||215,7||37 042||{{coord|42.06389934186057|-1.605690883600029}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.tudela.com|title=Официальный сайт муниципалитета Тудела|publisher=''tudela.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19741|title=Tudela|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210418235859/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19741|archivedate=2021-04-18}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ტულებრასი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Tulebras''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Tulebras - Mº Sta Maria Caridad 01.JPG|170px|[[Тулебрас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Navarra (sin esmeralda).svg|80px|Герб муниципалитета [[Тулебрас]]]]||3,82||132||{{coord|41.97593047893344|-1.677963027779837}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19759|title=Tulebras|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210121230647/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19759|archivedate=2021-01-21}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უკარი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Úcar'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ukar''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Úcar, Navarra, España, 2017-03-08, DD 02.jpg|170px|[[Укар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ucar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Укар]]]]||12||176||{{coord|42.67556792468444|-1.7064497970726908}}||[[ვალდისარბეს კომარკა|ვალდისარბე]]||[[ფაილი:Nafarroa municipalities Ukar.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19822|title=Ucar|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011246/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19822|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უარტე-არაკილი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Huarte-Araquil'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Uharte-Arakil''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Uharte-arakil2.jpg|170px|[[Уарте-Аракиль]]]]||[[ფაილი:Escudo de Uharte-Arakil.svg|80px|Герб муниципалитета [[Уарте-Аракиль]]]]||38||789||{{coord|42.920486488244826|-1.9694199719237742}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19860|title=Uharte Arakil|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122005046/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19860|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უხუე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ujué'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Uxue''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ujué.jpg|170px|[[Ухуэ]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ujué.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ухуэ]]]]||112,57||175||{{coord|42.50528504135424|-1.498575446797953}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||[[ფაილი:Navarra municipalities Ujue.png|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19864|title=Ujué, Uxue|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210305201206/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19864|archivedate=2021-03-05}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ულსამა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ulzama'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ultzama''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ultzama vue 12.jpg|170px|[[Ульсама]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ultzama.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ульсама]]]]||96,57||1674||{{coord|42.97985337707524|-1.6893932056565084}}||[[ულცამალდეის კომარკა|ულცამალდეა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19893|title=Ultzama|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428093108/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19893|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უნსიტი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Unciti'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Untziti''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:16 Untzitibar herri guztiak edo Itzagatik.jpg|170px|[[Унсити]]]]||[[ფაილი:Escudo de Unciti.svg|80px|Герб муниципалитета [[Унсити]]]]||37,34||209||{{coord|42.74765869406819|-1.5015009928138006}}||[[აიოსის კომარკა|აიოსი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Untziti.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19934|title=Unciti|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200806170359/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19934|archivedate=2020-08-06}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უნსუე]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Unzué'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Untzue''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Unzue primavera.jpg|170px|[[Унсуэ]]]]||[[ფაილი:Escudo de Guirguillano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Унсуэ]]]]||18,5||154||{{coord|42.65200742404586|-1.6260901842226922}}||[[ტაფალიის კომარკა)|ტაფალია]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19982|title=Unzué|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008092011/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=19982|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ურდაკსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Urdax'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Urdazubi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Urdazubi-05-03-20.JPG|170px|[[Урдакс]]]]||[[ფაილი:Escudo de Urdax.svg|80px|Герб муниципалитета [[Урдакс]]]]||8||356||{{coord|43.26764505775387|-1.5039563430761866}}||[[ბასტანის კომარკა|ბასტანი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.urdax.es|title=Официальный сайт муниципалитета Урдакс|publisher=''urdax.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20044|title=Urdazubi/Urdax|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428082219/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20044|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ურდიაინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Urdiáin'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Urdiain''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Urdiain herriaren kale bat.jpg|170px|[[Урдиайн]]]]||[[ფაილი:Escudo de la Burunda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Урдиайн]]]]||15,37||661||{{coord|42.88688817415378|-2.1364532682299386}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Urdiain.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20049|title=Urdiain|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122004127/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20049|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ურაულ-ალტო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Urraúl Alto'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Urraulgoiti''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Santa fe navarra claustro.jpg|170px|[[Уррауль-Альто]]]]||[[ფაილი:Escudo de Urraúl Alto.svg|80px|Герб муниципалитета [[Уррауль-Альто]]]]||137,7||137||{{coord|42.75799549213259|-1.2560180179537903}}||[[ლუმბიერის კომარკა|ლუმბიერი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Urraulgoiti.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20117|title=Urraul Alto|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210519151327/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20117|archivedate=2021-05-19}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ურაულ-ბახო]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Urraúl Bajo'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Urraulbeiti''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:43 Apardoze (Apardués) Urraulbeiti.jpg|170px|[[Уррауль-Бахо]]]]||[[ფაილი:Escudo de Urraúl Bajo.svg|80px|Герб муниципалитета [[Уррауль-Бахо]]]]||59,41||317||{{coord|42.7126084769659|-1.3241157285113538}}||[[ლუმბიერის კომარკა|ლუმბიერი]]||[[ფაილი:Maps of municipalities of Navarra Urraulbeiti.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20118|title=Urraúl Bajo|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210528054639/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20118|archivedate=2021-05-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უროს-დე-სანტესტებანი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Urroz de Santesteban'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Urrotz''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Urroz de Santesteban 02.jpg|170px|[[Уррос-де-Сантестебан]]]]||[[ფაილი:Escudo de Urroz de Santesteban.svg|80px|Герб муниципалитета [[Уррос-де-Сантестебан]]]]||10,46||184||{{coord|43.10019557402631|-1.7073462719174233}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20159|title=Urrotz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201013061607/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20159|archivedate=2020-10-13}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უროს-ვილია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Urroz-Villa''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Urroz Villa - Edificios.jpg|170px|[[Уррос-Вилья]]]]||[[ფაილი:Escudo de Urroz Villa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Уррос-Вилья]]]]||11,4||386||{{coord|42.77744037271555|-1.4588447265475724}}||[[აიოსის კომარკა|აიოსი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20161|title=Urroz-Villa|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201003083602/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20161|archivedate=2020-10-03}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ურსაინკი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Urzainqui'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Urtzainki''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Urzainqui rio.jpg|170px|[[Урсайнки]]]]||[[ფაილი:Escudo de Roncal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Урсайнки]]]]||20,61||87||{{coord|42.83176310894126|-0.9454664314450993}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20198|title=Urzainqui/Urzainki|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428015449/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20198|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უტერგა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Uterga''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Utergaaerea.jpg|170px|[[Утерга]]]]||[[ფაილი:Escudo de Uterga.svg|80px|Герб муниципалитета [[Утерга]]]]||9||163||{{coord|42.70987804292074|-1.75975158912011}}||[[პუენტე-ლა-რეინის კომარკა|პუენტე-ლა-რეინა]]||[[ფაილი:Navarra municipalities Uterga.JPG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20234|title=Uterga|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008093532/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20234|archivedate=2020-10-08}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[უსტაროსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Uztárroz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Uztarroze''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Uztarroze01.jpg|170px|[[Устаррос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Roncal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Устаррос]]]]||58||144||{{coord|42.892116315609805|-0.9404724063026627}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Uztárroz.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20256|title=Uztárroz/Uztarroze|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428021454/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20256|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვალტიერა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Valtierra''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Valtierra.jpg|170px|[[Вальтьерра]]]]||[[ფაილი:Escudo Valtierra.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вальтьерра]]]]||49,891||2430||{{coord|42.19506783343349|-1.6341000505037375}}||[[ტუდელის კომარკა|ტუდელა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.valtierra.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Вальтьерра|publisher=''valtierra.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20423|title=Valtierra|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428010557/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20423|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვიანა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Viana''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Viana church.jpg|170px|[[Виана]]]]||[[ფაილი:Escudo de Viana.svg|80px|Герб муниципалитета [[Виана]]]]||78,62||4260||{{coord|42.51428129602528|-2.374362802620839}}||[[ესტელია-ოქსიდენტალის კომარკა|ესტელია-ოქსიდენტალი]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.viana.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Виана|publisher=''viana.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127124346/http://www.viana.es/|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20640|title=Viana|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122000258/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20640|archivedate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვიდანგოსი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Vidángoz'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Bidankoze''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vidángoz -BT- 01.jpg|170px|[[Видангос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Roncal.svg|80px|Герб муниципалитета [[Видангос]]]]||39,20||85||{{coord|42.80149624761122|-1.0142641719279473}}||[[რონკალ-სალასარის კომარკა|რონკალ-სალასარი]]||[[ფაილი:Vidangoz.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20670|title=Vidángoz|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201014191728/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20670|archivedate=2020-10-14}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვილიაფრანკა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Villafranca''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Alesbes.jpg|170px|[[Вильяфранка]]]]||[[ფაილი:Escudo de Villafranca.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вильяфранка]]]]||46,43||2883||{{coord|42.279315855172456|-1.7499200835925726}}||[[რიბერა-აგრა-არაგონის კომარკა|რიბერა-აგრა-არაგონი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Villafranca.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.villafranca.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Вильяфранка|publisher=''villafranca.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archive-date=2021-01-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210118173214/http://www.villafranca.es/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20712|title=Villafranca|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210512120035/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20712|archivedate=2021-05-12}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვილიამაიორ-დე-მონხარდინი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Villamayor de Monjardín''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Villamayor de Monjardín - DSC 9753.JPG|170px|[[Вильямайор-де-Монхардин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Villamayor de Monjardín.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вильямайор-де-Монхардин]]]]||13,10||120||{{coord|42.62931244800112|-2.103915890970425}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Villamayor de Monjardín.png|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.villamayordemonjardin.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Вильямайор-де-Монхардин|publisher=''villamayordemonjardin.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080517051436/http://www.villamayordemonjardin.com/|archivedate=2008-05-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20727|title=Villamayor de Monjardín|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428011124/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20727|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვილიატუერტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Villatuerta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Villatuerta.jpg|170px|[[Вильятуэрта]]]]||[[ფაილი:Escudo de Villatuerta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вильятуэрта]]]]||23,59||1220||{{coord|42.65875891951057|-1.9932024928169252}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra Mapa Municipal Villatuerta.PNG|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.villatuerta.org/|title=Официальный сайт муниципалитета Вильятуэрта|publisher=''villatuerta.org''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080706034419/http://www.villatuerta.org/|archivedate=2008-07-06}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20755|title=Villatuerta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127185103/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20755|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ვილიავა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Villava'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Atarrabia''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ikurriñavillava2007.jpg|170px|[[Вильява]]]]||[[ფაილი:Escudo de Villava.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вильява]]]]||1,06||10 245||{{coord|42.83200550775593|-1.6071367259025646}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.villava.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Вильява|publisher=''villava.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20757|title=Villava/Atarrabia|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201003083533/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20757|archivedate=2020-10-03}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ერი (მუნიციპალიტეტი)|ერი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Yerri'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Deierri''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Vista sur desde Ibiricu.JPG|170px|[[Ерри]]]]||[[ფაილი:Escudo de Yerri.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ерри]]]]||93,45||1543||{{coord|42.72657231636455|-1.999049663979185}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Yerri.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.yerri.es/es/|title=Официальный сайт муниципалитета Ерри|publisher=''yerri.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091226134954/http://www.yerri.es/es/|archivedate=2009-12-26}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20917|title=Valle de Yerri/Deierri|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210626155018/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20917|archivedate=2021-06-26}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[ესა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Yesa''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Yesa San Esteban 5640.JPG|170px|[[Еса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Yesa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Еса]]]]||22,22||285||{{coord|42.62040339454449|-1.2017431351475458}}||[[სანგუესის კომარკა|სანგუესა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20918|title=Yesa|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210528054643/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20918|archivedate=2021-05-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[საბალსა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Zabalza'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Zabaltza''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ayuntamiento de Zabalza (Arraiza, Navarra).jpg|170px|[[Сабальса]]]]||[[ფაილი:Escudo de Zabalza.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сабальса]]]]||14||301||{{coord|42.76772307516535|-1.8064312565877017}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||[[ფაილი:Localizaciones de España y Navarra.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.zabalza.es|title=Официальный сайт муниципалитета Сабальса|publisher=''zabalza.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20980|title=Zabalza, Zabaltza|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210127202326/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=20980|archivedate=2021-01-27}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სიორდია]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Ciordia'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Ziordia''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Ziordia - Fuente 01.jpg|170px|[[Сиордиа]]]]||[[ფაილი:Escudo de la Burunda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сиордиа]]]]||14,22||350||{{coord|42.870568771868825|-2.228888973773013}}||[[ლა-ბარანკის კომარკა|ლა-ბარანკა]]||[[ფაილი:Navarra (Ziordia).svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=21180|title=Ziordia|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201011183427/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=21180|archivedate=2020-10-11}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სისურ-მაიორი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Zizur Mayor'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Zizur Nagusia''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Zizur Mayor 03.jpg|170px|[[Сисур-Майор]]]]||[[ფაილი:Escudo de Zizur Mayor (con casco).svg|80px|Герб муниципалитета [[Сисур-Майор]]]]||5,6||15 088||{{coord|42.78716079267619|-1.6924399036258493}}||[[კუენკა-დე-პამპლონის კომარკა|კუენკა-დე-პამპლონა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.zizurmayor.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Сисур-Майор|publisher=''zizurmayor.es''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სუბიეტა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Zubieta''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Zubieta. Euskal Herria.JPG|170px|[[Субьета]]]]||[[ფაილი:Escudo de Zubieta.svg|80px|Герб муниципалитета [[Субьета]]]]||18,6||302||{{coord|43.12493075209815|-1.7424909332823022}}||[[ალტო-ბიდასოის კომარკა|ალტო-ბიდასოა]]||||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.zubieta.eus|title=Официальный сайт муниципалитета Субьета|publisher=''zubieta.eus''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=21240|title=Zubieta|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201130135304/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=21240|archivedate=2020-11-30}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სუგარამურდი]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Zugarramurdi''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:Zugarramurdi. Euskal Herria.jpg|170px|[[Сугаррамурди]]]]||[[ფაილი:Escudo de Baztan.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сугаррамурди]]]]||5,649||217||{{coord|43.269430858399794|-1.5410860486186446}}||[[ბასტანის კომარკა|ბასტანი]]||[[ფაილი:Navarra - Mapa municipal Zugarramurdi.svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.zugarramurdi.es:80/|title=Официальный сайт муниципалитета Сугаррамурди|publisher=''zugarramurdi.es:80''|lang=es|accessdate=2021-01-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=21263|title=Zugarramurdi|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428004153/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=21263|archivedate=2021-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-align=&quot;center&quot;
|[[სუნიიგა (ნავარა)|სუნიიგა]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[ესპანური ენა|ესპ.]] ''Zúñiga'', [[ბასკური ენა|ბასკ.]] ''Zuñiga''&lt;/small&gt;
|align=center|[[ფაილი:7034-3 Zúñiga.jpg|170px|[[Суньига (Наварра)|Суньига]]]]||[[ფაილი:Escudo de Zúñiga.svg|80px|Герб муниципалитета [[Суньига (Наварра)|Суньига]]]]||11,86||99||{{coord|42.69323077973164|-2.3003932277549444}}||[[ესტელია-ორიენტალის კომარკა|ესტელია-ორიენტალი]]||[[ფაილი:Navarra (Zúñiga).svg|140px|Расположение муниципалитета на карте провинции]]||&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=21292|title=Zúñiga|publisher=''enciclopedianavarra.com''|lang=es|accessdate=2021-01-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210208064049/http://www.enciclopedianavarra.com/?page_id=21292|archivedate=2021-02-08}}&lt;/ref&gt;
|}

==რუკა==

{{პოზრუკა+|ესპანეთი ნავარა|width=1100|float=center|caption=ნავარის მუნიციპალიტეტები|places=
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აბაიგარი|1]]|lat=42.64843745730941|long=-2.1412811161100986|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აბარსუსა|2]]|lat=42.725972816212455|long=-2.0220218621316928|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აბაურეა-ალტა|3]]|lat=42.90345383140431|long=-1.2080877314426044|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აბაურეა-ბახა|4]]|lat=42.909986613041276|long=-1.2168390187904747|background=#FEFEE9|position=left}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აბერინი|5]]|lat=42.61969467906271|long=-2.0125721719343233|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აბლიტასი|6]]|lat=41.97236297817085|long=-1.6428290179810388|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ადიოსი|7]]|lat=42.68716292398873|long=-1.7355286486391224|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აგილარ-დე-კოდესი|8]]|lat=42.612944746120704|long=-2.389526016111326|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აიბარი|9]]|lat=42.591224606394434|long=-1.3600723682402858|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ალიინი|10]]|lat=42.71511723348691|long=-2.072916433296702|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ალიო (მუნიციპალიტეტი)|11]]|lat=42.567817160737924|long=-2.0198160198079593|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ალსასუა|12]]|lat=42.89491313937146|long=-2.168940808150086|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ამესკოა-ბახა|13]]|lat=42.772442899054795|long=-2.1335265467886435|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ანსინი|14]]|lat=42.661068964374394|long=-2.1899998430975054|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ანდოსილია|15]]|lat=42.377810644690655|long=-1.9442136044731035|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ანსოაინი|16]]|lat=42.833909782421635|long=-1.6391197928108059|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ანუე|17]]|lat=42.960741033916854|long=-1.6169643393919944|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ანიორბე|18]]|lat=42.658250128209|long=-1.71382663450313|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აოისი (ნავარა)|19]]|lat=42.78573564716826|long=-1.3680648866677172|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არაისი (ნავარა)|20]]|lat=43.034842531640784|long=-1.9841573639683525|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არაკილი|21]]|lat=42.90229999993325|long=-1.8296506351686235|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არანარაჩე|22]]|lat=42.77937087191768|long=-2.2284472474315136|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არანგურენი|23]]|lat=42.78921499796547|long=-1.6173948105626361|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არანო|24]]|lat=43.19943247386887|long=-1.8949716970542685|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არანასი|25]]|lat=43.196413450495136|long=-1.7262107258897366|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არასი|26]]|lat=42.56218646341171|long=-2.354944531454553|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არბისუ|27]]|lat=42.913922161179634|long=-2.039425331442245|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არსე (ნავარა)|28]]|lat=42.85270868801805|long=-1.3754117940145723|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლოს-არკოსი|29]]|lat=42.57021756561363|long=-2.1926789737835404|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არელიანო (მუნიციპალიტეტი)|30]]|lat=42.60624086264438|long=-2.046714987276209|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არესო|31]]|lat=43.081045744630956|long=-1.9518206989059683|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არგედასი|32]]|lat=42.176620819244285|long=-1.598008010583947|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არია (ნავარა)|33]]|lat=42.953521569136605|long=-1.2674270295933447|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არივე|34]]|lat=42.943765658831296|long=-1.2635078863326497|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არმანიანსასი|35]]|lat=42.559726066353534|long=-2.2849444277596147|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არონისი|36]]|lat=42.58884969271341|long=-2.0912575467950605|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არუასუ|37]]|lat=42.92188741378762|long=-1.9989994909601652|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არტახონა|38]]|lat=42.58999029316959|long=-1.7642239737828622|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[არტასუ|39]]|lat=42.691712838430995|long=-1.8407107388400679|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ატესი|40]]|lat=42.969117773281255|long=-1.7227101977568067|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბურგეტე|41]]|lat=42.989346694219215|long=-1.335763271236133|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[აიეგი|42]]|lat=42.65664834723049|long=-2.0385390756280346|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ასაგრა|43]]|lat=42.30771750396326|long=-1.8944476296158848|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ასუელო|44]]|lat=42.597099398724545|long=-2.303994577477618|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბაკაიკოა|45]]|lat=42.8925417352933|long=-2.1020716719247674|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბარანიაინი|46]]|lat=42.80455064990087|long=-1.684439646787506|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბარასოაინი|47]]|lat=42.60345437323162|long=-1.6466733369956457|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბარბარინი|48]]|lat=42.602108105963296|long=-2.10131444208012|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბარგოტა|49]]|lat=42.55958186336905|long=-2.309864600771746|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბარილიასი|50]]|lat=41.970147619789174|long=-1.6637429063347278|background=#FEFEE9|position=bottom}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბასაბურუა-მაიორი|51]]|lat=43.02650619680437|long=-1.8256487723400716|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბასტანი|52]]|lat=43.146700873258965|long=-1.5171681025986792|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბეინსა-ლაბაიენი|53]]|lat=43.08710644574204|long=-1.7418757362683073|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბეირე|54]]|lat=42.4546846889642|long=-1.6216363026229241|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბელასკოაინი|55]]|lat=42.755852289547086|long=-1.832248453536188|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვერა-დე-ბიდასოა|56]]|lat=43.28191047825538|long=-1.686968425886753|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბერბინსანა|57]]|lat=42.52643142668554|long=-1.8340529504922425|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბერიაინი|58]]|lat=42.734181889495154|long=-1.644252841890524|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბერიოპლანო|59]]|lat=42.85286186049916|long=-1.6930102124079074|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბერიოსარი|60]]|lat=42.835532401161196|long=-1.6741026124085348|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბერტის-არანა|61]]|lat=43.13366465766742|long=-1.6273679283825675|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბეტელუ|62]]|lat=43.02557727463233|long=-1.9805947289477397|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვიდაურეტა|63]]|lat=42.77497207075969|long=-1.8351408130537457|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბიურუნ-ოლკოსი|64]]|lat=42.69262116489832|long=-1.6794994044621474|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბუნიუელი (მუნიციპალიტეტი)|65]]|lat=41.9802126258907|long=-1.4422862296271866|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბურგი|66]]|lat=42.720436664379186|long=-1.0045859565893493|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ბურლადა|67]]|lat=42.82311771116556|long=-1.6143308377023176|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ელ-ბუსტო|68]]|lat=42.54870253464468|long=-2.241416156595364|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კაბანილიასი|69]]|lat=42.03040206315116|long=-1.5243471906900157|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კაბრედო|70]]|lat=42.62979971701752|long=-2.411936223740607|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კადრეიტა|71]]|lat=42.217590633443784|long=-1.6952882547593362|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კაპაროსო|72]]|lat=42.34132492615585|long=-1.6491779972230143|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კარკარი (ესპანეთი)|73]]|lat=42.393558795356554|long=-1.9770354510990997|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კარკასტილიო|74]]|lat=42.379877710944506|long=-1.4449675719426671|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კასკანტე|75]]|lat=41.999242586990185|long=-1.678989591594487|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კასედა|76]]|lat=42.523962071157726|long=-1.3683622872300563|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კასტეხონი (ნავარა)|77]]|lat=42.170795681964805|long=-1.6925302247211629|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კასტილიონუევო|78]]|lat=42.67846286974462|long=-1.0442278774747986|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სინტრუენიგო|79]]|lat=42.08202283968133|long=-1.8077773142822346|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სირაუკი|80]]|lat=42.675538935755654|long=-1.8911805559887118|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სირისა|81]]|lat=42.79061057488585|long=-1.8269013029348022|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სისური|82]]|lat=42.75673964253458|long=-1.7406865444822543|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კორელია|83]]|lat=42.114183180283995|long=-1.784692211229201|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[კორტესი (ნავარა)|84]]|lat=41.921497272050324|long=-1.4200690633640298|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[დესოხო|85]]|lat=42.58727783310479|long=-2.273443009967496|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[დიკასტილიო|86]]|lat=42.595832811411206|long=-2.0283726664334756|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[დონამარია|87]]|lat=43.11121671738082|long=-1.672904477459609|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სანტესტებანი|88]]|lat=43.13104299009511|long=-1.6687685265351582|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ეჩარი|89]]|lat=42.79426880717852|long=-1.7922876658243239|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ეგუესი|90]]|lat=42.81147065590915|long=-1.5944846351408593|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ელგორიაგა|91]]|lat=43.13842711497402|long=-1.6872636817558964|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ენერისი|92]]|lat=42.6709598250372|long=-1.7285362228562826|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ერასუნი|93]]|lat=43.08246027806607|long=-1.7958270934042542|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ერგოიენა|94]]|lat=42.875596045252294|long=-2.038090908653578|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ერო (მუნიციპალიტეტი)|95]]|lat=42.942151108659175|long=-1.449995845781472|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესლავა|96]]|lat=42.56421814875758|long=-1.4587084686691136|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესპარსა-დე-სალასარი|97]]|lat=42.854088066766415|long=-1.100397530801245|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესპრონსედა (ნავარა)|98]]|lat=42.59709016619583|long=-2.304090796514086|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესტელია|99]]|lat=42.670597090661296|long=-2.030355610566791|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესტერიბარი|100]]|lat=42.92659239275607|long=-1.507018368228541|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ეტაიო|101]]|lat=42.61675774842998|long=-2.1545131117751595|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ეჩალარი|102]]|lat=43.23402426314076|long=-1.6369361449248772|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ეჩარი-არანასი|103]]|lat=42.90729994485535|long=-2.064777933289982|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ეჩაური|104]]|lat=42.79404049566169|long=-1.791987258434281|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ეულატე|105]]|lat=42.776534922414186|long=-2.2080645467884796|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესკაბარტე|106]]|lat=42.850118547787794|long=-1.622474156584761|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესკაროსი|107]]|lat=42.88618667370678|long=-1.097083054736016|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესკურა|108]]|lat=43.08519081213976|long=-1.823950497701386|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესპროგი|109]]|lat=42.57136636721451|long=-1.421555902618871|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ფალსესი|110]]|lat=42.38839220649897|long=-1.7955799835887905|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ფიტერო|111]]|lat=42.05583732516786|long=-1.8568848787008254|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ფონტელიასი|112]]|lat=42.02807997883198|long=-1.5750821725570396|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ფუნესი (ესპანეთი)|113]]|lat=42.31411069466933|long=-1.8035399639935727|background=#FEFEE9|position=bottom}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ფუსტინიანა|114]]|lat=42.01992224470676|long=-1.4864128382203037|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გალარი|115]]|lat=42.76171898690583|long=-1.6989662632418514|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გალიიპიენსო|116]]|lat=42.5237531926499|long=-1.4101852118172231|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გალიუესი|117]]|lat=42.7842205196|long=-1.0960863890852748|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გარაიოა|118]]|lat=42.92996574903496|long=-1.2448099798711665|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გარდე|119]]|lat=42.788710524925506|long=-0.9240801651814395|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გარინოაინი|120]]|lat=42.60004489537112|long=-1.6444667314532382|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გარალდა|121]]|lat=42.94839536652069|long=-1.286145485416726|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ხენევილია|122]]|lat=42.6447791237114|long=-2.3910000756284644|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გოისუეტა|123]]|lat=43.17112482882867|long=-1.8640076608707357|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გონიი|124]]|lat=42.85162641147052|long=-1.902859670359372|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გუესა|125]]|lat=42.80652282222722|long=-1.0947642776622728|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გესალასი|126]]|lat=42.7524825038658|long=-1.933481927150661|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[გირგილიანო|127]]|lat=42.72453158094576|long=-1.8784975007660119|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვილიანუევა-დე-აესკოა|128]]|lat=42.94531473658152|long=-1.2304422124046666|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უარტე|129]]|lat=42.83165722919364|long=-1.591015921646233|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[იბარგოიტი|130]]|lat=42.68826310223549|long=-1.4716968161087152|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[იანსი (ნავარა)|131]]|lat=43.22487507522635|long=-1.7003502946036613|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[იგუსკისა|132]]|lat=42.64635079662602|long=-2.085333503272632|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[იმოსი|133]]|lat=42.95446261330604|long=-1.8232758835690142|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ირანიეტა|134]]|lat=42.922311415035544|long=-1.9449840842132002|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ირურსუნი|135]]|lat=42.91839862568875|long=-1.8287193105581003|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ისაბა|136]]|lat=42.8611659392362|long=-0.9230821866650839|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[იტურენი|137]]|lat=43.12887475435084|long=-1.7070514559727794|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[იტურმენდი|138]]|lat=42.889519381240305|long=-2.118593864528721|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ისა (ნავარა)|139]]|lat=42.88213076243415|long=-1.7677207954951155|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ისაგაონდოა|140]]|lat=42.73541111597181|long=-1.422020699561199|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ისალსუ|141]]|lat=42.91371968685832|long=-1.0534731978278904|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ხაურიეტა|142]]|lat=42.88711167373426|long=-1.1359633197967558|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ხავიერი|143]]|lat=42.59158039390751|long=-1.2097989835816891|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ხუსლაპენია|144]]|lat=42.89753541783324|long=-1.6954952805190528|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლაკუნსა (მუნიციპალიტეტი)|145]]|lat=42.922024510142634|long=-2.022988152928127|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლანა (ესპანეთი)|146]]|lat=42.70813285527744|long=-2.2482675412483486|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლანსი (ნავარა)|147]]|lat=42.99781577870294|long=-1.6204407528846052|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლაპობლასიონი|148]]|lat=42.56829666944987|long=-2.4704771262842184|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლარაგა|149]]|lat=42.55845437645052|long=-1.8485891584425214|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლარაონა|150]]|lat=42.77833442744717|long=-2.2516468523309685|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლარაუნი|151]]|lat=43.009626938949836|long=-1.8601065748085885|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლასაგურია|152]]|lat=42.49266040174612|long=-2.2404531247100037|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლეაჩე|153]]|lat=42.60704573201564|long=-1.4072714786817428|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლეგარდა|154]]|lat=42.7113291124874|long=-1.7717689602847104|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლეგარია|155]]|lat=42.64838033121146|long=-2.1736645467929683|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლეისა|156]]|lat=43.07856465822967|long=-1.9144847430828573|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლეკუმბერი|157]]|lat=43.00518168812881|long=-1.8955564565793535|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლეოსი|158]]|lat=42.64514361131426|long=-1.5194208954279933|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლერგა|159]]|lat=42.56709424884513|long=-1.501011120222695|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლერინი (ესპანეთი)|160]]|lat=42.48404612320914|long=-1.97152398852579|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლესაკა|161]]|lat=43.24677001855045|long=-1.7040777130371392|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლესაუნი|162]]|lat=42.77783755650517|long=-1.9941181854227157|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლიედენა|163]]|lat=42.61992453654803|long=-1.275239331452529|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლისოაინი|164]]|lat=42.79935030244521|long=-1.467804976225237|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლოდოსა|165]]|lat=42.42419953960448|long=-2.0781714348737297|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლონგიდა|166]]|lat=42.75655696933611|long=-1.3871232063074477|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლუმბიერი|167]]|lat=42.652719016062825|long=-1.3066711504878523|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ლუკინი (ნავარა)|168]]|lat=42.61235249969278|long=-2.100211766392045|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვალკარლოსი|169]]|lat=43.091838111447174|long=-1.3023378940061363|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მანიერუ|170]]|lat=42.66909384402506|long=-1.8636902388000047|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მარანიონი (ნავარა)|171]]|lat=42.62918269031758|long=-2.4384447553881174|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მარსილია|172]]|lat=42.326574338008875|long=-1.738977711864939|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მელიდა|173]]|lat=42.35935931226897|long=-1.54740285049806|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მენდავია|174]]|lat=42.441818169451956|long=-2.19954580133723|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მენდასა|175]]|lat=42.6414064194727|long=-2.235058339403166|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მენდიგორია|176]]|lat=42.6283841159948|long=-1.8354634621351051|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მეტაუტენი|177]]|lat=42.67651280362484|long=-2.129052784985739|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მილაგრო|178]]|lat=42.24057255109541|long=-1.7623840786944707|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მირაფუენტესი|179]]|lat=42.62253913738152|long=-2.279395422255758|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მირანდა-დე-არგა|180]]|lat=42.48316329340782|long=-1.8270633970794028|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მონრეალი (ნავარა)|181]]|lat=42.70502276955938|long=-1.5077966449434834|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მონტეაგუდო (ნავარა)|182]]|lat=41.96274710689612|long=-1.6917469640056817|background=#FEFEE9|position=bottom}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მორენტინი|183]]|lat=42.613082474105894|long=-2.014100994022928|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მუესი|184]]|lat=42.60371881532638|long=-2.2241093486420414|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მურჩანტე|185]]|lat=42.0290952652653|long=-1.6574519505094796|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მურიეტა|186]]|lat=42.65602573703106|long=-2.154374417957347|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მურილიო-ელ-კუენდე|187]]|lat=42.32101122104182|long=-1.5739573222253609|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მურილიო-ელ-ფრუტო|188]]|lat=42.39241093686144|long=-1.4618998933875373|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[მურუსაბალი|189]]|lat=42.6894181180037|long=-1.771290414261164|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ნავასკუესი|190]]|lat=42.71852445874876|long=-1.1160017230274095|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ნასარი (ნავარა)|191]]|lat=42.637321775295554|long=-2.2794761756287287|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ნოაინი|192]]|lat=42.76275137771163|long=-1.6353380875514294|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ობანოსი|193]]|lat=42.67945915487326|long=-1.7859702063101222|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოჩაგავია|194]]|lat=42.905719217398115|long=-1.0906341161010824|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოკო (ნავარა)|195]]|lat=42.638336927425755|long=-2.1649370854275856|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოდიეტა|196]]|lat=42.93858499829436|long=-1.6390640682281243|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოისი|197]]|lat=43.10929070267988|long=-1.686684287324995|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოლაიბარი|198]]|lat=42.885423183769845|long=-1.603753133290745|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოლასაგუტია|199]]|lat=42.87664459382243|long=-2.19599107192533|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოლეხუა|200]]|lat=42.62316892846687|long=-2.141880731452404|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოლიტე|201]]|lat=42.481374291824174|long=-1.6513817565976932|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოლიო (ნავარა)|202]]|lat=42.86647987097518|long=-1.8588123363433586|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოლორისი|203]]|lat=42.635353167649875|long=-1.6131746676365326|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოლსა|204]]|lat=42.816134199062|long=-1.747025631445658|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ორბაისეტა|205]]|lat=42.974536180587315|long=-1.2287335449340218|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ორბარა|206]]|lat=42.966824001371236|long=-1.2418446396724427|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ორისოაინი|207]]|lat=42.60131432253226|long=-1.6042824430995926|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ორკოიენი|208]]|lat=42.82334838949962|long=-1.695913531445426|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ორონსი|209]]|lat=42.86874166911218|long=-1.097040760279192|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოროს-ბეტელუ|210]]|lat=42.895364263295725|long=-1.3041530290340115|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[რონსესვალიესი|211]]|lat=43.00941059849775|long=-1.3192262982654344|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ოტეისა|212]]|lat=42.61906690890662|long=-1.9531122105686047|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[პამპლონა|213]]|lat=42.81837289108232|long=-1.644108816104128|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[პერალტა|214]]|lat=42.338484895316085|long=-1.79718448913303|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[პეტილია-დე-არაგონი|215]]|lat=42.46147691257599|long=-1.0923588857124258|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[პიედრამილიერა|216]]|lat=42.631732672017385|long=-2.2038405700863706|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[პიტილიასი|217]]|lat=42.42124281855247|long=-1.6227586314594555|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[პუენტე-ლა-რეინა|218]]|lat=42.67157353724968|long=-1.8153824105667637|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[პუეიო|219]]|lat=42.56477635658858|long=-1.6474857921771173|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[რიბაფორადა|220]]|lat=41.997946059213206|long=-1.509219464004478|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[რომანსადო|221]]|lat=42.675492951852846|long=-1.2383400063102465|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[რონკალი|222]]|lat=42.80738233571367|long=-0.9558450026106079|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სადა (ნავარა)|223]]|lat=42.58600429081794|long=-1.3977992707310611|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სალდიასი|224]]|lat=43.088678835221195|long=-1.7803508492272542|background=#FEFEE9|position=bottom}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სალინას-დე-ორო|225]]|lat=42.77529383034036|long=-1.8894010764253635|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სან-ადრიანი|226]]|lat=42.33170512228679|long=-1.9335700676879486|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სან-მარტინ-დე-უნქსი|227]]|lat=42.52370828444215|long=-1.5614184682160006|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სანგუესა|228]]|lat=42.57657197616671|long=-1.2837641719357935|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სანსოლი|229]]|lat=42.554159424845366|long=-2.266408403180857|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სანტაკარა|230]]|lat=42.37522525368968|long=-1.5527429392246632|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სარიესი|231]]|lat=42.83511615590517|long=-1.1006755449950294|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სარტაგუდა|232]]|lat=42.380887851948856|long=-2.058355070095103|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სესმა|233]]|lat=42.47904664988721|long=-2.0846289326618788|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სორლადა|234]]|lat=42.61560628014427|long=-2.2155512602880365|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სუმბილია|235]]|lat=43.16357508563226|long=-1.6695037579637246|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ტაფალია|236]]|lat=42.52771580641699|long=-1.6746484700900062|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ტიებას-მურუარტე-დე-რეტა|237]]|lat=42.69311845048203|long=-1.6403987546853236|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ტირაპუ|238]]|lat=42.65705812989155|long=-1.7023786932263023|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ტორალბა-დელ-რიო|239]]|lat=42.607872476503196|long=-2.330954548237759|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ტორეს-დელ-რიო|240]]|lat=42.55185002202995|long=-2.2709790658327966|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ტუდელა|241]]|lat=42.06389934186057|long=-1.605690883600029|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ტულებრასი|242]]|lat=41.97593047893344|long=-1.677963027779837|background=#FEFEE9|position=left}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უკარი|243]]|lat=42.67556792468444|long=-1.7064497970726908|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უარტე-არაკილი|244]]|lat=42.920486488244826|long=-1.9694199719237742|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უხუე|245]]|lat=42.50528504135424|long=-1.498575446797953|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ულსამა|246]]|lat=42.97985337707524|long=-1.6893932056565084|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უნსიტი|247]]|lat=42.74765869406819|long=-1.5015009928138006|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უნსუე|248]]|lat=42.65200742404586|long=-1.6260901842226922|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ურდაკსი|249]]|lat=43.26764505775387|long=-1.5039563430761866|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ურდიაინი|250]]|lat=42.88688817415378|long=-2.1364532682299386|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ურაულ-ალტო|251]]|lat=42.75799549213259|long=-1.2560180179537903|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ურაულ-ბახო|252]]|lat=42.7126084769659|long=-1.3241157285113538|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უროს-დე-სანტესტებანი|253]]|lat=43.10019557402631|long=-1.7073462719174233|background=#FEFEE9|position=bottom}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უროს-ვილია|254]]|lat=42.77744037271555|long=-1.4588447265475724|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ურსაინკი|255]]|lat=42.83176310894126|long=-0.9454664314450993|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უტერგა|256]]|lat=42.70987804292074|long=-1.75975158912011|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[უსტაროსი|257]]|lat=42.892116315609805|long=-0.9404724063026627|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვალტიერა|258]]|lat=42.19506783343349|long=-1.6341000505037375|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვიანა|259]]|lat=42.51428129602528|long=-2.374362802620839|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვიდანგოსი|260]]|lat=42.80149624761122|long=-1.0142641719279473|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვილიაფრანკა|261]]|lat=42.279315855172456|long=-1.7499200835925726|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვილიამაიორ-დე-მონხარდინი|262]]|lat=42.62931244800112|long=-2.103915890970425|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვილიატუერტა|263]]|lat=42.65875891951057|long=-1.9932024928169252|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ვილიავა|264]]|lat=42.83200550775593|long=-1.6071367259025646|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ერი (მუნიციპალიტეტი)|265]]|lat=42.72657231636455|long=-1.999049663979185|background=#FEFEE9|position=bottom}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[ესა|266]]|lat=42.62040339454449|long=-1.2017431351475458|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[საბალსა|267]]|lat=42.76772307516535|long=-1.8064312565877017|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სიორდია|268]]|lat=42.870568771868825|long=-2.228888973773013|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სისურ-მაიორი|269]]|lat=42.78716079267619|long=-1.6924399036258493|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სუბიეტა|270]]|lat=43.12493075209815|long=-1.7424909332823022|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სუგარამურდი|271]]|lat=43.269430858399794|long=-1.5410860486186446|background=#FEFEE9|position=top}}
{{პოზრუკა~|ესპანეთი ნავარა|label=[[სუნიიგა (ნავარა)|272]]|lat=42.69323077973164|long=-2.3003932277549444|background=#FEFEE9|position=top}}
}}

==რესურსები ინტერნეტში==
* {{cite web|url=https://www.infolaso.com/geografia/114-geografia-de-espana/1186-extension-geografica-de-los-municipios-de-navarra-nafarroa.html|title=Extensión Geográfica de los Municipios de Navarra/Nafarroa|author= |lang=es|date= |work= |publisher=infolaso.com|description=список муниципалитетов Наварры по площади|accessdate=2021-02-07}}
* {{cite web|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Datos.htm?t=2884#!tabs-tabla|title=Navarra: Población por municipios y sexo|publisher=''ine.es''|lang=es|accessdate=2021-02-07}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{ესპანეთის მუნიციპალიტეტები}}

[[კატეგორია:ნავარის მუნიციპალიტეტები|*]]</text>
      <sha1>7tmp70v3fnlit2s0z8675ki6vrea0t6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნამახვანის ჰიდროელექტროსადგური</title>
    <ns>0</ns>
    <id>509357</id>
    <revision>
      <id>5427416</id>
      <parentid>5405398</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:35:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427416</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33945" sha1="dkytipu4lnbm6s58k09hh0gvzeu53xw" xml:space="preserve">'''ნამახვანის ჰიდროელექტროსადგური''' — [[ჰიდროელექტროსადგური|ჰიდროელექტროსადგურის]] კასკადის პროექტი მდინარე [[რიონი|რიონზე]], დასავლეთ [[საქართველო|საქართველოში]], კერძოდ [[ცაგერის მუნიციპალიტეტი|ცაგერის]] ([[რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარე|რაჭა-ლეჩხუმის და ქვემო სვანეთის მხარე]]) და [[წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი|წყალტუბოს]] ([[იმერეთის მხარე]]) მუნიციპალიტეტებში. ჰიდროელექტროსადგურის პროექტი მოიცავს ორი [[კაშხალი|კაშხლის]] მშენებლობას და, შესაბამისად, ორი [[წყალსაცავი]]ს შექმნას. ნამახვანის ჰესების კასკადის პროექტის მიხედვით, დაგეგმილია მდ. რიონის ჰიდროენერგეტიკული პოტენციალის ათვისება ზღვის დონიდან 357 მ და 205 მ ნიშნულებს შორის. საპროექტო არეალი მოიცავს მდ. რიონის ხეობის იმ ნაწილს, რომელიც მოქცეულია ცაგერის მუნიციპალიტეტის სოფ. ალპანასა და წყალტუბოს მუნიციპალიტეტის სოფ. ჟონეთს (ლაჯანური ჰესის ქვედა ბიეფი და გუმათი 1 ჰესის ზედა ბიეფი) შორის.
პროექტის მიხედვით, ჰესების კასკადის შემადგენლობაში იქნება ზემო ნამახვანი ჰესი (ასევე ცნობილი როგორც „ტვიში ჰესი“) და ქვემო ნამახვანი ჰესი (ასევე ცნობილი როგორც „ნამახვანი-ჟონეთი ჰესი“). პროექტის მიხედვით კასკადის დადგმული სიმძლავრე ჯამურად შეადგენს 433 მგვტს, მათ შორის ქვემო ნამახვანი ჰესის 333 მგვტ და ზემო ნამახვანი ჰესის 100 მგვტ. პროექტის მიხედვით, მოცემული ჰიდროელექტროსადგური შეძლებს 1,5 მილიარდ კილოვატსაათ ელექტროენერგიის გამომუშავებას წელიწადში წელიწადში, რაც მაგალითად 2019 წელს, საქართველოს ელექტროენერგიის მთლიანი მოხმარების (13.5 ტერავატი საათი) 11 [[პროცენტი|პროცენტს]] შეადგენს. საპრექტო დოკუმენტაციის მიხედვით ზემო ნამახვანის წყლის რეზერვუარის ფართობი იქნება 1.0 კვადრატული კილომეტრი, ხოლო ქვემო ნამახვანის წყლის რეზერვუარის ფართობი 5.1 კვადრატული კილომეტრი იქნება.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://namakhvani.enka.com/about-us/about-namakhvani-hpp/ |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2021-05-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210507125836/https://namakhvani.enka.com/about-us/about-namakhvani-hpp/ |archivedate=2021-05-07 }}&lt;/ref&gt; მიუხედავად რეზერვუარის დიდი ფართობისა, აღსანიშნავია, რომ მსგავსი მასშტაბის წყალსაცავი საქართველოში პირველად არ ხორციელდება. მაგალითად, [[ჯვრის წყალსაცავი|ჯვრის]] წყალსაცავის ფართობი 13.5 კვადრატული კილომეტრია, ხოლო [[გალის წყალსაცავი|გალის]] წყალსაცავის - 8.2 კვადრატული კილომეტრი. [[ჟინვალის წყალსაცავი|ჟინვალის წყალსაცავის]] ფართობი, რომლის დადგმული სიმძლავრე 130 მეგავატია და ყოველწლიურად 330 მილიონ კილოვან საათს გამოიმუშავებს, 11.5 კილომეტრია, ხოლო [[სიონის წყალსაცავი|სიონის წყალსაცავის]] - 12.8 კვადრატული კილომეტრი. 
[[File:Namokhvani.jpg|thumb|ქვემო ნამახვანის კაშხლის დაგეგმილი მშენებლობის ადგილი]]
პროექტის კონცეფციას საფუძველი ჩაეყარა ჯერ კიდევ საბჭოთა კავშირის დროს, თუმცა 80-იან წლების ბოლოს, ქვეყანაში შექმნილი მდგომარეობის გამო, აღნიშნული პროექტი აღარ განხორციელებულა. დროთა განმავლობაში ნამახვანჰესის პროექტის ფარგლებში განიხილებოდა სხვადასხვა ალტერნატივები, მათ შორის ერთი კაშხლის, ორი კაშხლის და სამი კაშხლის ალტერნატიული ვარიანტები. მოცემული ალტერნატივებიდან თითოეულს გააჩნდა როგორც დადებითი, ისე უარყოფითი მხარეები. მაგალითად, ერთი ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობის შემთხვევაში, მართალია მნიშვნელოვნად მცირდება წყალსაცავის მოსაწყობად საჭირო დასატბორი ტერიტორიის მოცულობა, აუცილებელი ხდება გრძელი (20 კმ-ზე გრძელი) გვირაბის მოწყობა, რასაც თავისი უარყოფითი მხარე აქვს როგორც გარემოზე ზემოქმედების, ასევე ადგილობრივი მოსახლეობის წინააღმდეგობის მხრივ. 20 კმ-ზე უფრო გრძელი გვირაბის მშენებლობა ასევე მნიშვნელოვნად აძვირებდა პროექტის საინვესტიციო მოცულობას. ამავდროულად, სამი ჰესის მშენებლობის შემთხვევაში მნიშვნელოვნად იზრდებოდა კასკადის ექსპლუატაციასთან დაკავშირებული ხარჯები, ისევე როგორც დატბორილი დასახლებული ტერიტორიების რაოდენობა. იმის გათვალისწინებით, რომ სამივე ალტერნატივის შემთხვევაში, კასკადის მიერ გენერირებული ელექტროენერგიის მოცულობა თითქმის იდენტურია, საბოლოოდ არჩევანი შეჩერდა ორი სადგურის მქონე კასკადის პროექტზე. კასკადის ფარგლებში ორი ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობის ალტერნატივა სამი ვარიანტიდან წარმოადგენს ყველაზე კარგ ბალანსს გარემოსდაცვითი, კაპიტალური დანახარჯების, გენერირებული ელექტროენერგიის მოცულობის და სამშენებლო სამუშაოების სირთულის მხრივ.
2015 წლის 24 დეკემბერს, სს [[საქართველოს ენერგეტიკის განვითარების ფონდი|საქართველოს ენერგეტიკის განვითარების ფონდმა]], რომელიც სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებული კომპანიაა და მანამდე ახორციელებდა ნამახვანის პროექტს, გამოაცხადა ინტერესთა გამოხატვა. გავრცელებული ინფორმაციით, ინტერესთა გამოხატვაში გამარჯვებულის გამოვლენა ხდებოდა შემდეგ კრიტერიუმზე დაყრდნობით: იმ პირობით, რომ ინვესტორი განახორციელებდა პროექტს კანონმდებლობასთან და ტექნიკურ სპეციფიკაციებთან შესაბამისობაში, გამარჯვებული იქნებოდა ის კომპანია, რომლის მიერაც შემოთავაზებული ტარიფი თითო კილოვატ საათ ელექტროენერგიაზე იქნებოდა ყველაზე იაფი. აღნიშნულ ინტერესთა გამოხატვაში გამარჯვებულად გამოვლინდა კომპანია ქლინ ენერჯი გრუფ ჯორჯია.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://gedf.com.ge/new/45-namakhvan-hesebis-kaskadis-proeqts-CLEAN-ENERGY-GROUP-GEORGIA-ganakhorcielebs |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2021-05-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210507125839/https://gedf.com.ge/new/45-namakhvan-hesebis-kaskadis-proeqts-CLEAN-ENERGY-GROUP-GEORGIA-ganakhorcielebs |archivedate=2021-05-07 }}&lt;/ref&gt; 2019 წლის 25 აპრილს, [[საქართველოს მთავრობა|საქართველოს მთავრობას]], სს საქართველოს ენერგეტიკის განვითარების ფონდს, სს ნამახვანს, სს ელექტროენერგეტიკული სისტემის კომერციულ ოპერატორს, [[საქართველოს სახელმწიფო ელექტროსისტემა|სს საქართველოს სახელმწიფო ელექტროსისტემას]] და შპს ქლინ ენერჯი გრუფ ჯორჯიას შორის გაფორმდა ნამახვანის ჰიდროელექტროსადგურების კასკადის დეტალური დიზაინის, მშენებლობის, გამოცდის, ექსპლუატაციაში მიღების, ფლობის, ოპერირების და მოვლის ხელშეკრულება.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.economy.ge/?page=news&amp;nw=1645&amp;s=ekonomikisa-da-mdgradi-ganvitarebis-saministro-namaxvani-hesis-xelshekrulebis-shesaxeb-shekitxvebs-pasuxobs |title=დაარქივებული ასლი |access-date=2021-05-07 |archive-date=2021-05-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210509061804/http://www.economy.ge/?page=news&amp;nw=1645&amp;s=ekonomikisa-da-mdgradi-ganvitarebis-saministro-namaxvani-hesis-xelshekrulebis-shesaxeb-shekitxvebs-pasuxobs }}&lt;/ref&gt; 

ქლინ ენერჯი გრუფი (ახლანდელი სახელწოდება ენკა რინიუებლზ) არის საქართველოში დაფუძნებული (დარეგისტრირებულია [[საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო|საქართველოს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს]] მიერ 2016 წლის 1 თებერვალს), კომპანია, რომლის 90%იან წილს ფლობს სააქციო საზოგადოება Enka Insaat ve Sanayi A.S., 68194 (თურქეთი) ხოლო 10%იან წილს სააქციო საზოგადოება შეზღუდული პასუხისმგებლობით &quot;ქლინ ენერჯი გრუპ ეი. ეს.&quot;, 997 763 270 (ნორვეგია). 

პროექტთან დაკავშირებით საბჭოთა კავშირის პერიოდიდან მოყოლებული არსებობდა მოსახლეობის უარყოფითი განწყობის პრობლემა. აღნიშნულმა პრობლემამ ხელახალი ძალით იფეთქა 2020 წელს, როდესაც აქტიურად დაიწყო პროექტის სამშენებლო სამუშაოების განხორციელება. ადგილობრივი მოსახლეობა დღემდე აპროტესტებს კასკადის პროექტს როგორც საპროექტო ტერიტორიის სიახლოვეს, ასევე საქართველოს სხვადასხვა ტერიტორიაზე. მაგალითად, ქალაქ [[ქუთაისი|ქუთაისში]], გაიმართა საპროექტო აქცია ნამახვანჰესის პროექტის წინააღმდეგ, რომელიც სხვადასხვა მონაცემებით 10 ათასზე მეტი ადამიანი დაესწრო. 2021 წლის მარტში, არასამთავრობო ორგანიზაცია სოციალური სამართლიანობის ცენტრმა გამოაქვეყნა ნამახვანის პროექტის იმპლემენტაციის ხელშეკრულების სამართლებრივი ანალიზი, სადაც მითითებულია, რომ პროექტი თითქმის არ ითვალისწინებს სახელმწიფოს ინტერესებს და მთლიანად მორგებულია კერძო ინვესტორის ინტერესებს.&lt;ref&gt;https://socialjustice.org.ge/ka/products/emc-namakhvanhesis-khelshekrulebit-mnishvnelovani-sakhelmtsifo-interesebi-datmobilia-kerdzo-kompaniis-sasargeblod&lt;/ref&gt; თავად ხელშეკრულების შეფასების დოკუმენტში, არასამთავრობო ორგანიზაცია აღნიშნავს, რომ ''&quot;ნამახვანი ჰესის შემთხვევაშიც მთავარი შეკითხვა სწორედ ამაში მდგომარეობს: რამდენად ამართლებს პროექტით მისაღები საჯარო სარგებელი ბუნებრივ და სოციალურ გარემოზე მისი ზემოქმედების მასშტაბს, ხელშეკრულებით გათვალისწინებული უფლებების, გარანტიების და რესურსების კომპანიისთვის გადაცემას და რისკების ამ მოცულობით აღებას მთავრობის მიერ? პირველადი შეფასების საფუძველზე, 2019 წლის ხელშეკრულება მაქსიმალურადაა მორგებული კერძო კომპანიის ინტერესებს. სამწუხაროდ, ხელშეკრულების შინაარსი კიდევ უფრო ამწვავებს იმ შეკითხვებსა და წუხილებს, რომლებიც პროექტის გარშემო აქამდეც არსებობდა. სათანადო კვლევებზე, სამეცნიერო ცოდნაზე და თავად ხელშეკრულების ტექსტზე დაფუძნებული დამაჯერებელი არგუმენტები ნამახვანი ჰესის პროექტის ამ ფორმით განხორციელების საჯარო სარგებლიანობის შესახებ კი ამ დრომდე არ მოგვისმენია&quot;''&lt;ref&gt;https://socialjustice.org.ge/ka/products/emc-namakhvanhesis-khelshekrulebit-mnishvnelovani-sakhelmtsifo-interesebi-datmobilia-kerdzo-kompaniis-sasargeblod&lt;/ref&gt;.
კონკრეტულად სოციალური სამართლიანობის ცენტრის მიერ გამოქვეყნებული ხელშეკრულების შეფასების საპასუხოდ, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ გაავრცელა ვრცელი დოკუმენტი, სადაც მათი განცხადებით პასუხობენ დასკვნაში არსებული შენიშვნებს&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.economy.ge/?page=news&amp;nw=1645&amp;s=ekonomikisa-da-mdgradi-ganvitarebis-saministro-namaxvani-hesis-xelshekrulebis-shesaxeb-shekitxvebs-pasuxobs |title=დაარქივებული ასლი |access-date=2021-05-07 |archive-date=2021-05-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210509061804/http://www.economy.ge/?page=news&amp;nw=1645&amp;s=ekonomikisa-da-mdgradi-ganvitarebis-saministro-namaxvani-hesis-xelshekrulebis-shesaxeb-shekitxvebs-pasuxobs }}&lt;/ref&gt;.

ნამახვანჰესის პროექტის მოწინააღმდეგეთა განცხადებით, აღნიშნულ პროექტს, სხვა საკითხებთან ერთად, გააჩნია შემდეგი სახის უარყოფითი მახასიათებლები: 

* მკვეთრად გამოხატული უარყოფითი ზეგავლენა გარემოზე; 
* სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებული მიწების საბაზროზე ბევრად ნაკლებად (ხშირ შემთხვევაში სიმბოლურ ფასად) გადაცემა ინვესტორისათვის; 
* ტარიფი, რომელიც შესაძლოა მძიმე ტვირთი გახდეს საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტისათვის; 

გარემოსთან დაკავშირებულ საკითხებთან მიმართებით ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანია ის გარემოება, რომ რაჭა-ლეჩხუმი სეისმურად აქტიური ზონაა&lt;ref&gt;http://drm.cenn.org/Hazard_assessment_files/Earthquakes.pdf&lt;/ref&gt;. აღნიშნულიდან გამომდინარე, ექსპერტთა გარკვეული ნაწილის აზრით, იმ შემთხვევაში, თუკი მიწისძვრა ნამახვანის კაშხალს დააზიანებს, ქალაქ ქუთაისს 30 მეტრიანი ტალღის საფრთხე ემუქრება.&lt;ref&gt;https://mtavari.tv/news/7399-namakhvanis-105-metriani-kashkhali-kutaisistvis&lt;/ref&gt; თუმცა, ამავდროულად, ყურადსაღებია ის გარემოებაც, რომ რაჭაში ამ მასშტაბის წყალსაცავის მოწყობა პირველად არ მიმდინარეობს. მაგალითად რაჭაში (ასევე ცაგერის მუნიციპალიტეტში) ფუნქციონირებს [[ლაჯანურის ჰიდროელექტროსადგური|ლაჯანური ჰესი]], რომლის [[ლაჯანურის წყალსაცავი|წყალსაცავის]] მოცულობა (1.6 კვადრატული კილომეტრი) მართალია პატარაა ქვემო ნამახვანის წყალსაცავზე, მაგრამ ზომით აღემატება ზემო ნამახვანის წყალსაცავის (კასკადის ის ჰესი, რომელიც რაჭაში მდებარეობს) სარკის ზედაპირის ფართობს. ამავდროულად, ასევე რაჭაში არსებული [[შაორის წყალსაცავი|შაორის წყალსაცავის]] ფართობი (რომელიც ასევე ხელოვნური კაშხლითაა შექმნილი) 9.2 კვადრატული კილომეტრია, რაც თითქმის ორჯერ აღემატება ქვემო ნამახვანის რეზერვუარის ფართობს. რაჭაში არსებული მოცემული ორივე ჰესი (როგორც ლაჯანური, ისე შაორი), უკვე 60 წელიწადზე მეტია ოპერირებაშია. მნიშვნელოვანია ის გარემოებაც, რომ ბეტონის გრავიტაციული კაშხალი (კაშხლის ტიპი, რომელიც უნდა აშენდეს ნამახვანის პროექტის ფარგლებშიც) მსოფლიოში ჯერ არსად დანგრეულა სეისმური აქტიურობების გამო&lt;ref&gt;https://www.interpressnews.ge/ka/article/631286-davit-mircxulava-betonis-gravitaciuli-kashxlis-seismuri-zemokmedebis-gamo-dangrevis-precedenti-msoplioshi-ar-qopila-kvlevebidan-gamomdinare-namaxvani-magalsaimedoa/&lt;/ref&gt;.

მიწის საკითხებთან მიმართებით, მოსახლეობაში განსაკუთრებული უკმაყოფილება გამოიწვია ინვესტორი კომპანიისათვის 576 ჰექტარი მიწის 99 წლის ვადით მხოლოდ 16 ლარად გადაცემამ&lt;ref&gt;https://mtisambebi.ge/news/ecology/item/1266-576-beqtari,-16-larad,-99-xlit-rionis-xeoba-namaxvanbesis-kompanias-gadaszes&lt;/ref&gt;. ამ დროს ყურადსაღებია, რომ საინვესტიციო ვალდებულებების სანაცვლოდ ქონების სიმბოლურად გადაცემა საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით დიდი ხანია დაშვებულია და ამ ფორმით ქონება აქამდეც არაერთხელ გადაცემულა ინვესტორისათვის. მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ ქონების გადაცემა ხდება საინვესტიციო ვალდებულებების სანაცვლოდ, რაც ნიშნავს რომ ინვესტორის მიერ პროექტის არგანხორციელების შემთხვევაში, მიწა მასზე არსებული ნაგებობებით უფასოდ უბრუნდება სახელმწიფოს. მიწების გადაცემასთან დაკავშირებით, ცალკე განცხადება გაავრცელა თავად პროექტის განმახორციელებელმა კომპანიამაც, რომლის განცხადებითაც, მათ მხოლოდ ის მიწები გადაეცემათ, რომელიც პროექტის განსახორციელებლად აუცილებელია. ამავდროულად, მათი განცხადებით, მათ საკომპენსაციო ხელშეკრულებები გააფორმეს ადგილობრივ მოსახლეობასთან და იმ პირებს, რომლებიც იურიდიულად (ქართული კანონმდებლობით) არ იყვნენ მიწის მესაკუთრეები, მაგრამ სარგებლობდნენ წლების განმავლობაში (საუბარია 250-ზე მეტ ოჯახზე) კომპენსაციის სახით გადასცეს ჯამში 30 მილიონ ლარზე მეტი.&lt;ref&gt;https://energynews.ge/?p=25479&lt;/ref&gt; 

ჰესის აშენების მომხრეთა მიხედვით, ჰესის აშენება საქართველოს მოუტანს სხვადასხვა სარგებელს, მათ შორის: 

* საქართველოში მოხდება წლიურად 1.5 ტერავატი საათში ელექტროენერგიის წარმოება, რომლის ნაწილის გამოყენება მოხდება ზამთრის პერიოდში (როდესაც საქართველოში ელექტროენერგიის მოხმარება მაღალია, ხოლო გენერაცია დაბალია და აუცილებელი ხდება ელექტროენერგიის იმპორტი უცხო ქვეყნებიდან, ისევე როგორც იმპორტირებულ საწვავზე მომუშავე თბოელექტროსადგურების ამუშავება) და აღნიშნული მნიშვნელოვნად შეამცირებს ქვეყნის იმპორტზე დამოკიდებულებას. 
* ნამახვანის ჰიდროელექტროსადგური იქნება სეზონური რეგულირების ჰესი, რაც საშუალებას იძლევა ელექტროენერგიის დაბალი მოხმარების შემთხვევაში მოხდეს წყლის დაგროვება და სრული დატვირთვით ელექტროენერგიის გენერაციის დაწყება მაღალი მოხმარების დროს. 
* მხოლოდ ქონების გადასახადის სახით (რაც [https://matsne.gov.ge/ka/document/view/1043717 საგადასახადო კოდექსის] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160331234728/https://matsne.gov.ge/ka/document/view/1043717 |date=2016-03-31 }} მიხედვით ადგილობრივი გადასახადია და გადაიხდება მუნიციპალიტეტში, და არა ცენტრალურ ბიუჯეტში) პროექტი ოპერირების პერიოდში გადაიხდის დაახლოებით 130 მილიონი აშშ დოლარის ოდენობის გადასახადს.

2021 წლის 24 აპრილს, საქართველოს მთავრობამ გააკეთა განცხადება, რომლის თანახმადაც ნამახვანის ჰესის კაშხლის მშენებლობა 9-12 თვის პერიოდით შეჩერდება, საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო შეისწავლის ინვესტორთან გაფორმებულ ხელშეკრულებას, ხოლო ევროკავშირის ენერგეტიკული გაერთიანების სრულუფლებიანი წარმომადგენელი ჩაერთვება მოსახლეობასთან მოლაპარაკების პროცესში&lt;ref&gt;https://www.interpressnews.ge/ka/article/653059-mtavrobis-administracia-namaxvanhesis-msheneblobis-irgvliv-mimdinare-procesebtan-dakavshirebit-gancxadebas-avrcelebs&lt;/ref&gt;.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:საქართველოს ჰიდროელექტროსადგურების კასკადები]]</text>
      <sha1>dkytipu4lnbm6s58k09hh0gvzeu53xw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნანთუნგი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>520178</id>
    <revision>
      <id>5427433</id>
      <parentid>4863382</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:13:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427433</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20362" sha1="m36y0hvhvhdeb0cexo2buaiuwoe6bdd" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა დასახლება
|სტატუსი                  = საოლქო დონის ქალაქი
|ქართული სახელი        = ნანთუნგი
|მშობლიური სახელი   = 南通
|ქვეყანა                  = ჩინეთი
|დაქვემდებარება = 
|პანორამა =Nantong skyline flanking the Hao River.jpg
|პანორამის სიგანე =
|წარწერა =
|დროშა                    = 
|დროშწარწ               = 
|გერბი                  =
|გერბწარწ                =
|გერბის სიგანე            = 
|დროშის სიგანე            = 
|ჩარჩო                   = 
|ქვეყნის რუკა2 =
|ქვეყნის რუკის ზომა2 = 
|წარწერა2=
|lat_dir =N |lat_deg =31 |lat_min =58  |lat_sec =52
|lon_dir =E  |lon_deg =120  |lon_min =53 |lon_sec = 38
|CoordScale             = 
|ქვეყნის რუკის ზომა     =300
|ქვეყნის რუკა=
|რეგიონის რუკის ზომა    = 
|რეგიონის რუკა=
|რაიონის რუკის ზომა     = 
|რეგიონის ტიპი             =  პროვინცია
|რეგიონი                  =ძიანსუ
|რეგიონი ცხრილში        = 
|შიდა დაყოფა =
|რაიონის ტიპი             =
|რაიონი                   = 
|მმართველის ტიპი        = 
|მმართველი                   = 
|დაარსების თარიღი      = 
|პირველი ხსენება       = 
|წინა სახელები           = 
|სტატუსი-დან                = 
|ფართობი                 = 8,544.1 
|სიმაღლის ტიპი=
|დასახლების ცენტრის სიმაღლე=
|კლიმატი=
|ოფიციალური ენა=
|მოსახლეობა              = 7,282,835
|აღწერის წელი           = 
|სიმჭიდროვე              = 850&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.citypopulation.de/China-UA.html |title=China: Provinces and Major Cities - Population Statistics in Maps and Charts |publisher=Citypopulation.de |access-date=2015-07-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150704001241/http://www.citypopulation.de/China-UA.html |archive-date=2015-07-04 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
|აგლომერაცია            = 
|ეროვნული შემადგენლობა    = 
|სარწმუნოებრივი შემადგენლობა =
|ეთნოქორონიმი =
|დროის სარტყელი            = 
|DST                     = 
|სატელეფონო კოდი          = 
|საფოსტო ინდექსი         = 
|საავტომობილო კოდი=
|საიტი                    =http://nantong.gov.cn/
|კატეგორია ვიკისაწყობში =
|add1n= 
|add1=
}}
'''ნანთუნგი''' ({{lang-zh|南通}}, [[ფინინი]]: Nántōng, შადის დიალექტი: [nie tʰoŋ]) — საოლქო დონის ქალაქი [[ძიანსუ]]ს პროვინციის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, [[ჩინეთი]]. ქალაქი მდებარეობს მდინარე [[იანძი]]ს ჩრდილოეთ სანაპიროზე, [[მდინარე|მდინარი]]ს შესართავის მიმდებარედ. ნანთუნგი მნიშვნელოვანი ამდინარო საპორტო ქალაქია, რომელსაც [[ჩრდილოეთი]]დან [[იენჩენგი]], [[დასავლეთი]]დან [[თაიჭოუ (ძიანსუ)|თაიჭოუ]], მდინარის გადაღმა, სამხრეთიდან [[სუჭოუ]], [[უსი]] და [[შანხაი]] და [[აღმოსავლეთი]]თ [[აღმოსავლეთ ჩინეთის ზღვა]] ესაზღვრება. ქალაქის მოსახლეობა, [[2010]] წლის მონაცემებით, 
7 282 835 ადამიანი იყო, რომელთაგან 3 180 924 ქალაქის სამ ურბანულ რაიონსა და ქალაქ ხაიმენში ცხოვრობდა.&lt;ref&gt;https://www.citypopulation.de/en/china/jiangsu/admin/&lt;/ref&gt;

[[2004]] წლის [[26 სექტემბერი|26 სექტემბერს]], პირველი მსოფლიო მეტროპოლიტანის განვითარების ფორუმი სწორედ ნანთუნგში მოეწყო. [[2005]] წელს, ნანთუნგის [[მთლიანი შიდა პროდუქტი]]ს ზრდამ 15.4% შეადგინა, რაც [[ძიანსუ]]ს პროვინციაში ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია. [[2016]] წლის მონაცემებით ნანთუნგის მთლიანმა შიდა პროდუქტმა 675 მილიარდი იუანი შეადგინა, რაც მთელი ქვეყნის მასშტაბით სიდიდით 21-ე მაჩვენებელია.

მიუხედავად იმისა, რომ [[1930]]-იან წლებში ქალაქში ეკონომიკური დეპრესია სუფევდა, რასაც [[1930]]-იან და [[1940]]-იან წლებში [[იაპონია|იაპონიის]] ოკუპაცია დაემატა, ნანთუნგი კვლავ იყო [[ტექსტილი]]ს მნიშვნელოვანი მწარმოებელი ცენტრი. ღრმაწყლოვანი პორტისა და ქალაქში არსებული დამაკავშირებელი არხების წყალობით, ნანთუნგი იმ 14 [[ჩინეთი|ჩინურ]] ქალაქს შორის აღმოჩნდა, სადაც ჩინეთის ეკონომიკური რეფორმებისა და უცხოური ინვესტიციების წყალობით პორტი აშენდა.

==ისტორია==
===2021 წლის ქარიშხალი===
[[2021]] წელს ნანთუნგს ძლიერი ქარიშხალი დაატყდა თავს. შედეგად გარდაიცვალა 11, ხოლო დაშავდა 102 ადამიანი. ხელისუფლების ინფორმაციით, ქარიშხლის შედეგად ბევრი სახლი დაზიანდა და 3 000-მდე ადამიანის ევაკუაცია გახდა საჭირო.&lt;ref&gt;https://news.sky.com/story/eleven-dead-and-thousands-evacuated-after-massive-thunderstorm-hits-chinas-east-coast-12292107&lt;/ref&gt; ქარიშხლის შედეგად ასევე დაზიანდა ჩინეთის აღმოსავლეთ სანაპიროზე მდებარე სხვა ქალაქებიც.

==გეოგრაფია==
იმის გამო, რომ [[აღმოსავლეთ ჩინეთის ზღვა|აღმოსავლეთ ჩინეთის ზღვის]] სანაპირო ზოლი [[მდინარე]] [[იანძი]]ს დელტის გამო თანდათან ფართოვდება, რის გამოც ნანთუნგსა და ზღვის ნაპირს შორის დისტანცია წარსულთან შედარებით იზრდება.
===კლიმატი===
ნანთუნგისათვის დამახასიათებელია ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატი ([[კიოპენის კლიმატის კლასიფიკაცია]] ''Cfa''). ზამთარი მეტწილად ნესტიანია, ღამღამობით კი [[ციმბირი]]დან მომავალი ცივი ჰაერის მასების გამო ჰაერის [[ტემპერატურა]] მკვეთრად ეცემა. ნანთუნგში იშვიათად თოვს. [[ზაფხული]] ქალაქში, ძირითადად, ცხელი და ნოტიოა. ხშირია ჭექა-ქუხილიც. საშუალო თვის ტემპერატურა [[იანვარი|იანვარში]] 3.1°C-დან [[ივლისი|ივლისში]] 27.2°C-მდე იზრდება. ტემპერატურის საშუალო წლიური მაჩვენებელი 15.33 °C-ია. 

{{Weather box|width=auto
|metric first=y
|single line=y 
|location = ნანთუნგი (1971−2000)
|Jan record high C = 18.4
|Feb record high C =  24.7
|Mar record high C = 26.1
|Apr record high C = 31.1
|May record high C = 34.4
|Jun record high C = 36.0
|Jul record high C = 38.2
|Aug record high C = 37.0
|Sep record high C = 38.5
|Oct record high C = 31.1
|Nov record high C = 27.6
|Dec record high C = 20.7
|Jan high C =  6.8
|Feb high C =  8.2
|Mar high C = 12.1
|Apr high C = 18.6
|May high C = 24.1
|Jun high C = 27.4
|Jul high C = 30.9
|Aug high C = 30.9
|Sep high C = 26.8
|Oct high C = 22.0
|Nov high C = 15.9
|Dec high C =  9.9
|Jan mean C =  3.1
|Feb mean C =  4.2
|Mar mean C =  8.0
|Apr mean C = 14.0
|May mean C = 19.4
|Jun mean C = 23.4
|Jul mean C =  27.2
|Aug mean C = 27.0
|Sep mean C = 22.8
|Oct mean C = 17.6
|Nov mean C = 11.6
|Dec mean C = 5.6
|year mean C = 15.3
|Jan low C =  0.2
|Feb low C =  1.2
|Mar low C =  4.7
|Apr low C = 10.1
|May low C = 15.5
|Jun low C = 20.2
|Jul low C = 24.3
|Aug low C = 24.2
|Sep low C = 19.8
|Oct low C = 14.1
|Nov low C =  8.0
|Dec low C =  2.2
|Jan record low C = −9.6
|Feb record low C = −7.2
|Mar record low C = −3.8
|Apr record low C = −0.7
|May record low C =  5.5
|Jun record low C = 12.8
|Jul record low C =  15.6
|Aug record low C = 16.5
|Sep record low C =  9.9
|Oct record low C =  3.4
|Nov record low C =−2.8
|Dec record low C =−8.4
|year high C= 19.5 |year low C= 12.0
&lt;!--          ^^rounds down--&gt;
|year high F =67.0 |year low F =53.7
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm =  43.5
|Feb precipitation mm =  48.9
|Mar precipitation mm =  81.3
|Apr precipitation mm =  72.8
|May precipitation mm =  92.7
|Jun precipitation mm = 197.2
|Jul precipitation mm = 164.5
|Aug precipitation mm = 129.5
|Sep precipitation mm = 102.8
|Oct precipitation mm =  55.7
|Nov precipitation mm =  47.7
|Dec precipitation mm =  28.3
|unit precipitation days = 0.1 mm
|Jan precipitation days =  8.5
|Feb precipitation days =  9.1
|Mar precipitation days = 12.0
|Apr precipitation days = 10.5
|May precipitation days = 11.1
|Jun precipitation days = 12.2
|Jul precipitation days = 13.3
|Aug precipitation days = 11.2
|Sep precipitation days =  9.9
|Oct precipitation days =  8.3
|Nov precipitation days =  7.1
|Dec precipitation days =  5.4
|source 1 = &lt;ref&gt;[http://www.weather.com.cn/cityintro/101190501.shtml? Weather China]&lt;/ref&gt;
|date=December 2011}}

==ტურიზმი==
მდინარე ხაო, რომელიც ასევე ცნობილია, როგორც „ნანთუნგის ემერალდის ყელსაბამი“ ქალაქში 15 [[კილომეტრი|კილომეტრზე]] გაედინება. ქალაქის ღირსშესანიშნაობების უდიდესი ნაწილი სწორედ ამ მდინარის სანაპიროზე მდებარეობს.&lt;ref&gt;{{cite news
|url= http://www.chinadaily.com.cn/citylife/2007-01/08/content_776787.htm
|title= A paradise on the water
|publisher= China Daily
|date= 2007-01-08
|access-date= 2015-07-02
|archive-url= https://web.archive.org/web/20160304061049/http://www.chinadaily.com.cn/citylife/2007-01/08/content_776787.htm
|archive-date= 2016-03-04
|url-status= live
}}&lt;/ref&gt;

[[ფაილი:Buddhist temple on Wolf Hill.JPG|thumb|250 px|გუანგსიაოს ტაძარი „მგლის გორის“ წვერზე]]

ქალაქის პოპულარულ ტურისტულ ღირსშესანიშნაობებს შორისაა: ლანგშანი („მგლის გორა“). რომლის სიმაღლეც დაახლოებით 110 [[მეტრი|მეტრს]] შეადგენს. გორის თავზე [[ბუდიზმი|ბუდისტური]] [[ტაძარი]]ა აშენებული, რომელიც [[სუნის დინასტია|სუნის დინასტიის]] ერთ-ერთ ბერს ეძღვნება.

ცაო კუნგ ჭუს ტაძარი ეღვნება ადგილობრივ გმირს, რომელმაქ ქალაქი [[იაპონია|იაპონელი]] [[მეკობრეობა|მეკობრეების]] თავდასხმისაგან იხსნა [[1557]] წელს.

==განათლება==
[[ფაილი:Bell tower, campus of Nantong Middle School, PRC.jpg|thumb|250px|ნანთუნგის საშუალო სკოლის კამპუსი]]
ნანთუნგში მდებარეობს ნანთუნგის უნივერსიტეტი (ყოფილი ნანთუნგის სამედიცინო კოლეჯის, ნანთუნგის კოლეჯისა და ნანთუნგის ინჟინერიის კოლეჯების შერწყმის შედეგად წარმოქმნილი საგანმანათლებლო დაწესებულება). უნივერსიტეტი მოიცავს 21 მიმართულებას და აქ, [[2007]] წელს 22 000 ადამიანი სწავლობდა.

ნანთუნგს მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვის ჩინეთის საგანმანათლებლო განვითარებაში. სწორედ ამ ქალაქში ჩამოყალიბდა პირველი სკოლა მასწავლებელთა გადამზადებისათვის, პირველი ფოლკლორის მუზეუმი (ნანთუნგის მუზეუმი&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ntmuseum.com/|title=zh:南通博物苑|website=www.ntmuseum.com|access-date=2018-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20180213080338/http://www.ntmuseum.com/|archive-date=2018-02-13|url-status=live}}&lt;/ref&gt;), პირველი სკოლა ინდუსტრიული [[ტექსტილი]]ს წარმოებისათვის, ქარგვის პირველი სკოლა, დრამის პირველი სკოლა, სმენადაქვეითებულთა და უსინათლოების პირველი სკოლა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.chinadaily.com.cn/cndy/2013-03/06/content_16281169.htm|title=China Daily reference for First school of Embroidery, textile and drama|access-date=12 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150614051041/http://www.chinadaily.com.cn/cndy/2013-03/06/content_16281169.htm|archive-date=14 June 2015|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://torchrelay.beijing2008.cn/en/journey/cities/n214036627.shtml ]  {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120815091142/http://torchrelay.beijing2008.cn/en/journey/cities/n214036627.shtml |date=August 15, 2012 }}&lt;/ref&gt;

ჭანგ ძიანმა დააარსა პირველი სკოლა თანამედროვე [[ჩინეთი]]ს ტერიტორიაზე, რომელსაც მოგვიანებით ნანთუნგის კოლეჯი ეწოდა. ძიანის სახელი ასევე უკავშირდება მუზეუმების, ბიბლიოთეკებისა და თეატრების დაარსებას. მან დიდი წვილი შეიტანა ნანთუნგის მნიშნვლოვან კულტურულ ცენტრად ჩამოყალიბებაში.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.ntzx.cn/ |title=zh:百年名校—江苏省南通中学 |publisher=Ntzx.cn |access-date=2015-07-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110129062357/http://www.ntzx.cn/ |archive-date=2011-01-29 |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110129062357/http://www.ntzx.cn/ |archivedate=2011-01-29 }}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.jsntyz.edu.cn/ |title=zh:网站首页-江苏省南通第一中学 |publisher=Jsntyz.edu.cn |access-date=2015-07-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150703082721/http://www.jsntyz.edu.cn/ |archive-date=2015-07-03 |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150703082721/http://www.jsntyz.edu.cn/ |archivedate=2015-07-03 }}&lt;/ref&gt;

==ლიტერატურა==
* Qin Shao, ''Culturing Modernity: The Nantong Model, 1890–1930'' (Stanford, CA: Stanford University Press, 2004).
* Bao, Mingwei &amp; Wang, Jun (2002). ''Nantong Diqu Fangyan Yanjiu'' [''A Study on the Dialects in Nantong Area'']. Jiangsu Jiaoyu Press.

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://www.nantong.gov.cn/ ნანთუნგის სამთავრობო ვებ-გვერდი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051107012302/http://www.nantong.gov.cn/ |date=2005-11-07 }} (ჩინურად, ინგლისურად და იაპონურად)
* [http://www.bartleby.com/65/na/Nantong.html კოლუმბიის ენციკლოპედია: ნანთუნგი] საინტერესო ფაქტები ქალაქის შესახებ
* [https://web.archive.org/web/20060808172317/http://www.info.net.cn/nttcp/english.htm ნანთუნგის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების კომისია]
* [http://gaozhiyan.wordpress.com/2010/11/27/nantong-dialect-phonetics-inventory/ ჭიიან კაო, „ნანთოუნგის დიალექტის ფონოლოგია“]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:ნანთუნგი]]
[[კატეგორია:ძიანსუს ქალაქები]]</text>
      <sha1>m36y0hvhvhdeb0cexo2buaiuwoe6bdd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მწერლის სახლი (ბაქო)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>545313</id>
    <revision>
      <id>5427387</id>
      <parentid>4881635</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T02:30:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427387</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2439" sha1="mcmd6bju8q6dbmggak787pgpwb26n9m" xml:space="preserve">'''მწერლის სახლი''' — [[მირ ჯალალი|მირ ჯალალ ფაშაევის]] სახლ-მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს [[ბაქო|ბაქოში]], აზერბაიჯანში.

მწერლის სახლი გაიხსნა [[2017]] წლის [[27 აპრილი|27 აპრილს]] იჩერიშეჰერში მდებარე შენობაში, სადაც ცხოვრობდა მწერალი, მეცნიერი, მასწავლებელი მირ ჯალალ ფაშაევი.

მწერალი ამ სახლში 1920-1940 წლებში ცხოვრობდა. მწერლის სახლი მისი დაბადებიდან 109 წლისთავთან დაკავშირებით გარემონტდა. სწორედ ამ სახლში შექმნა მწერალმა „&lt;nowiki/&gt;[[ახალგაზრდის მანიფესტი]]&lt;nowiki/&gt;“ და რამდენიმე სატირული მოთხრობა. მუზეუმში გამოფენილია მწერლის ფოტოები, ასევე მისი წიგნები.

2017 წლის ბოლოს სახლ-მუზეუმში გაიხსნა აზერბაიჯანული ენის, კულტურისა და ლიტერატურის პოპულარიზაციის შემოქმედებითი ცენტრი.

== იხილეთ აგრეთვე ==

* [[მირ ჯალალი]]

== რესურსები ინტერნეტში ==

* [https://www.kaspiy.az/dom-literatora-v-iceri-sexer Дом литератора в Ичери шехер]
* [http://www.anl.az/down/meqale/kaspi/2017/aprel/540347.htm '''Здесь жив дух Мир Джалала Пашаева'''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181024042741/http://www.anl.az/down/meqale/kaspi/2017/aprel/540347.htm |date=2018-10-24 }}

[[კატეგორია:ბაქოს მუზეუმები]]
[[კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>mcmd6bju8q6dbmggak787pgpwb26n9m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოკა (პუერტო-რიკო)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>554705</id>
    <revision>
      <id>5426986</id>
      <parentid>4547202</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:08:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5426986</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3018" sha1="ts90w076g52coufzpgiqv6gf3wbrv7o" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა დასახლება
| ქვეყნის რუკის ზომა = 0
| რეგიონის ტიპი =
| რეგიონი = პუერტო-რიკო
}}
'''მოკა''' ({{lang-en|Moca}}) — ქალაქი და [[პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]] [[პუერტო-რიკო]]ში. მდებარეობს კუნძულის ჩრდილო-დასავლეთ რეგიონში, [[ანიასკო (პუერტო-რიკო)|ანიასკოს]] ჩრდილოეთით, [[აგვადილია (პუერტო-რიკო)|აგვადილიის]] სამხრეთ-აღმოსავლეთით, [[აგვადა (პუერტო-რიკო)|აგვადის]] აღმოსავლეთით და [[ისაბელა (პუერტო-რიკო)|ისაბელა]]სა და [[სან-სებასტიანი (პუერტო-რიკო)|სან-სებასტიანის]] დასავლეთიით. მოიცავს 12 ბარიოსა და მოკა-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). შედის [[აგვადილია-ისაბელა-სან-სებასტიანის მეტროპოლიტენური ტერიტორია|აგვადილია-ისაბელა-სან-სებასტიანის მეტროპოლიტენური ტერიტორიის]] შემადგენლობაში. მუნიციპალიტეტის სახელწოდება წარმოდგება მოკას ხისგან (''Andira inermis''), რომელიც ამ ადგილებში ხარობს.

==რესურსები ინტერნეტში==
* [https://web.archive.org/web/20110607014033/http://factfinder.census.gov/servlet/GCTTable?_bm=y&amp;-geo_id=05000US72099&amp;-_box_head_nbr=GCT-PH1&amp;-ds_name=DEC_2000_SF1_U&amp;-format=CO-2 Moca and its barrios, United States Census Bureau]
* [http://pr.gov/Directorios//Pages/InfoMunicipio.aspx?PRIFA=M099 Puerto Rico Government Directory - Moca] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230206232207/https://pr.gov/Directorios/Pages/InfoMunicipio.aspx?PRIFA=M099 |date=2023-02-06 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები]]
[[კატეგორია:აგვადილია-ისაბელა-სან-სებასტიანის მეტროპოლიტენური ტერიტორია]]</text>
      <sha1>ts90w076g52coufzpgiqv6gf3wbrv7o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მუხთარ აუეზოვი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>557998</id>
    <revision>
      <id>5427369</id>
      <parentid>5320148</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:11:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427369</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43644" sha1="a4j7xhliovxzy6kbxd4aniwn5khtvd9" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი}}
'''მუხთარ აუეზოვი''' ({{Lang-kk|Мұхтар Омарханұлы Әуезов}}; დ. [[28 სექტემბერი]], [[1897]], შინგისტაუ, სემიპალატინსკის რეგიონი (ახლანდელი აბაის რაიონი), [[რუსეთის იმპერია]] — გ. [[27 ივნისი]], [[1961]],  [[მოსკოვი]], [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]]) — საბჭოთა [[ყაზახები|ყაზახი]] [[მწერალი]], [[დრამატურგია|დრამატურგი]] და მეცნიერი. [[სტალინური პრემია|პირველი ხარისხის სტალინური პემიის]] ([[1949]]) და [[ლენინური პრემია|ლენინური პრემიის]] ([[1959]]) ლაურეატი. 

აუეზოვი იყო [[ყაზახეთის სსრ]]-ის მეცნიერებათა აკადემიის [[აკადემიკოსი]] ([[1946]]), რუსეთის მწერალთა კავშირის თავმჯდომარე. მისი რომანი „აბაის გზა“ (ოთხტომეული) შევიდა „მსოფლიო ლიტერატურის ბიბლიოთეკაში“. მისი მოთხრობის მიხედვით გადაღებული ფილმი ({{ან3|ულმობელი (ფილმი)|„ულმობელი“|ru|Лютый (фильм)}}) სსრკ-იდან ნომინირებული იყო [[ოსკარი|ოსკარზე]].

==ბიოგრაფია==
[[ფაილი:Auezov_House_in_Borli.JPG|მარცხნივ|მინი|250პქ|სახლი, სადაც აუეზოვი დაიბადა]]
დაიბადა 1897 წლის 28 სექტემბერს [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] სემიპალატინსკის ოლქის შინგისტაუს რეგიონში (ახლანდელი [[ყაზახეთი|ყაზახეთის რესპუბლიკის]] აბაის რეგიონი).&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://adebiportal.kz/ru/news/view/19404|title=Мухтар Ауэзов — сорок пятый потомок Азрета Али|access-date=2020-03-24}}&lt;/ref&gt;

მან მშობლები ადრე დაკარგა: მამა ომარხანი გარდაიცვალა [[1900]] წელს, დედა ნურჟამალი [[1912]] წელს. პატარა მუხთარს ზრდიდა მისი ბიძა კასიმბეკი, რომელმაც [[1907]] წელს, [[მედრესე]]ში სწავლის ერთი წლის შემდეგ, ბიჭი სემიპალატინსკში, ქალაქ სემიპალატინსკის 5-კლასიან რუსულ სკოლაში მოაწყო ზემსტოვოს სტიპენდიაზე. 1912-1913 სასწავლო წელს მუხთარმა წარჩინებით დაამთავრა მასწავლებელთა სემინარიის პირველი კლასი. 1919 წელს დაასრულა სწავლა სემიპალატინსკის მასწავლებელთა სემინარიაში.

1917 წელს [[აბაი კუნანბაევი|აბაის]] მეუღლის აიგერიმის [[იურტა|იურტაში]], აბაის შვილიშვილის საქორწინო საჩუქრად, დაიდგა მუხთარ აუეზოვის მიერ დაწერილი პირველი სპექტაკლი „ენლიკ-ქებეკი“. პირველი მოყვარული მსახიობები აბაის შვილიშვილები და პიესის ავტორის ახლო ნათესავები იყვნენ.

1917 წლის ზაფხულში, უძველესი ჩვეულებისამებრ და ახლო ნათესავების ნებით, მუხთარმა ცოლად შეირთო 15 წლის ლამაზმანი რეიჰანი. 1918 წელს შეეძინათ ქალიშვილი მუგამილია (1918-2009), ერთი წლის შემდეგ კი - ვაჟი ჩოკანი, რომელიც ადრე გარდაიცვალა. 1920 წელს ისინი განქორწინდნენ და შედეგად მუხთარმა თან წაიყვანა ქალიშვილი, რომელზეც მთელი ცხოვრება ზრუნავდა.

რევოლუციურ პერიოდში მუხთარ აუეზოვი გახდა ყაზახური ახალგაზრდული ორგანიზაციის „ჟანარის“ აქტიური წევრი, რომელიც, სხვა საკითხებთან ერთად, სამხრეთ ყაზახეთის მშიერი მოსახლეობის დახმარებაში იყო ჩართული. 1918 წელს მან ჯუსუპბეკ აიმაიტოვთან ერთად სემიპალატინსკში გამოსცა ჟურნალი „აბაი“, რომელიც იდეოლოგიური მიზეზების გამო დაიხურა მეთორმეტე ნომრის გამოსვლის შემდეგ. 1919 წლის 1 დეკემბერს სემიპალატინსკში საბოლოოდ დამყარდა საბჭოთა ხელისუფლება. ამავე წელს მუხთარ აუეზოვი შევიდა [[საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტია|საბჭოთა კავშირის კომუნისტურ პარტიაში]] და შემდგომში დაწინაურდა პარტიული ხაზით სემიპალატინსკის პროვინციული აღმასრულებელი კომიტეტის თავმჯდომარისა და ყაზახეთის ცენტრალური აღმასრულებელი კომიტეტის მდივნის თანამდებობაზე [[ორენბურგი|ორენბურგში]] (მაშინ ყირგიზეთის ავტონომიური სსრ-ის დედაქალაქი). ამავდროულად ცდილობდა ძალების მოსინჯვას დრამასა და ჟურნალისტიკაში.

1922 წლის შემოდგომაზე, „პარტიული დისციპლინის დარღვევისა“ და „ნაციონალიზმის გამოვლინების“ გამო, აუეზოვი გარიცხეს ბოლშევიკური პარტიიდან, რომლის წევრიც ის 3 წელიწად-ნახევარი იყო. მან დასტოვა თანამდებობა [[ორენბურგი|ორენბურგში]] და თავისუფალ მსმენელად ჩაირიცხა შუა აზიის სახელმწიფო უნივერსიტეტში [[ტაშკენტი|ტაშკენტში]] (ამჟამად უზბეკეთის ეროვნული უნივერსიტეტი). პარალელურად თანამშრომლობდა ჟურნალში „შოლპანი“.

1923 წლის გაზაფხულზე, მუხთარ აუეზოვმა, მთავარი [[ეთნოგრაფია|ეთნოგრაფის]], ისტორიკოსისა და ფოლკლორისტის, ორენბურგის კადეტთა კორპუსის კურსდამთავრებულის, აბუბაკირ დივაევის წინადადებით, მონაწილეობა მიიღო სამეცნიერო კომისიაში კარკარალის მაზრის ჩინგიზის რეგიონში „აბაის ორიგინალური ნაშრომების (ფილოსოფიური ნოტები და ლექსები) და [[ჯონ დრეიპერი|დრეიპერის]], [[ჯორჯ ლიუისი|ლიუისის]], [[ჰერბერტ სპენსერი|სპენსერის]] თარგმანების გადარჩენილი ხელნაწერების შეგროვებისა და მოპოვების მიზნით“. აუეზოვის თანმხლებნი იყვნენ ყოფილი ცნობილი [[ალაშ-ორდა|ალაშ-ორდელები]] ხალელ დოსმუხამედოვი და მაგჟან ჟუმაბაევი. შემდგომში ეს თანამშრომლობა გახდა მიზეზი იმისა, რომ აუეზოვი დაედანაშაულებინათ ალაშ-ორდაში მონაწილეობაში.

1923 წლის ოქტომბერში ჩაირიცხა [[სანქტ-პეტერბურგის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|ლენინგრადის სახელმწიფო უნივერსიტეტის]] ფილოლოგიურ ფაკულტეტზე. იქ მუხთარ აუეზოვი შეხვდა ვალენტინა კუზმინას, რომელიც მისი მესამე ცოლი გახდა. მაგრამ პირველი წლის შემდეგ ის დაბრუნდა ყაზახეთში. 1925 წლის შემოდგომაზე იგი კვლავ გაემგზავრა [[სანქტ-პეტერბურგი|ლენინგრადში]] და დაამთავრა სწავლა 1928 წელს. 1928 წლის აგვისტოში ლენინგრადის უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ, ახალგაზრდა ოჯახი საცხოვრებლად [[ტაშკენტი|ტაშკენტში]] გადავიდა, სადაც სწავლების პარალელურად, აუეზოვი შუა აზიის უნივერსიტეტის სამაგისტრო სკოლაში ჩაირიცხა. 1929 წელს შეეძინათ ქალიშვილი ლეილა, მოგვიანებით ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, [[აუეზოვის სახლ-მუზეუმი|მუხთარ აუეზოვის სახლ-მუზეუმის]] პირველი დირექტორი.

1930 წელს აუეზოვი დააპატიმრეს ახალგაზრდა ყაზახი მწერლების ორგანიზაცია „ალკასთან“ კავშირის ბრალდებით და ციხეში გაატარა 2,5 წელი. ცოლ-შვილი ლენინგრადში დაბრუნდნენ.

გათავისუფლების შემდეგ, აუეზოვი ასწავლიდა [[ალმათი]]ს უმაღლეს სასწავლებლებში, მათ შორის ყაზახეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტსა და ყაზახეთის პედაგოგიურ ინსტიტუტში, თან აგრძელებდა პიესების წერას. მისმა მეგობარმა და პოეტმა [[ილიას ჯანსუგუროვი|ილიას ჯანსუგუროვმა]] აუეზოვს ურჩია პოლიტიკიდან წასვლა და მისი ცნობილი წინაპრის — [[აბაი კუნანბაევი|აბაის]] მოღვაწეობის შესწავლა. და 1933 წელს აუეზოვმა გამოაქვეყნა აბაის ლექსების პირველი სრული კრებული, მოამზადა აბაის ნაწარმოებების პირველი სამეცნიერო კრებული და პარალელურად მისი პიესები შესრულდა ყაზახურ მუსიკალურ თეატრში. ოჯახი გაერთიანდა და 1943 წელს შეეძინათ ვაჟი ერნარი, მომავალი ბიოლოგი. ყაზახეთის მწერალთა კავშირის პირველი პლენუმის მიხედვით, რომელიც გაიმართა 1937 წლის მაისში, აუეზოვი იყო ყველაზე გამორჩეული ფიგურა ყაზახეთის ლიტერატურულ ჰორიზონტზე. მაგრამ ასევე ყველაზე დევნილიც: მისი ნაშრომები აკრძალა ადგილობრივმა [[შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატი|შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატმა]], ამოიღეს ბიბლიოთეკებიდან და თავადაც გაათავისუფლეს სამსახურიდან.

წავიდა [[მოსკოვი|მოსკოვში]] და ბევრს თანამშრომლობდა მწერალ ლეონიდ სობოლევთან. მათ დაწერეს ტრაგედია „აბაი“, სამეცნიერო კვლევა „ყაზახი ხალხის ეპოსი და ფოლკლორი“ და გამოსცეს კრებული „ყაზახი ხალხის სიმღერები“.

ომის დაწყებისთანავე, აუეზოვი დაბრუნდა ყაზახეთში, მუშაობდა [[ყაზახეთის სსრ]]-ის ენის, ლიტერატურისა და ისტორიის ინსტიტუტში და ცოტა მოგვიანებით მუშაობდა ყაზახეთის კულტურის სამეცნიერო კვლევით ინსტიტუტში. 1942 წელს გამოსცა რომანის პირველი წიგნი „აბაი“. ამავდროულად, იგი სამოქალაქო ქორწინებაში იმყოფებოდა ფატიმა გაბიტოვასთან, მისი მეგობრის — ილიას ჯანსუგუროვის ქვრივთან, რომელიც [[შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატი|შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატმა]] 1937 წელს დახვრიტა. 1943 წელს მათ ვაჟი მურატი შეეძინათ, მოგვიანებით კულტურის მეცნიერი და „მუხთარ აუეზოვის ფონდის“ დამფუძნებელი.

[[1945]] წელს, აბაის ასი წლისთავზე, აუეზოვმა დაწერა ოპერა „აბაის“ ლიბრეტო, სცენარი მხატვრული ფილმისთვის „აბაის სიმღერები“, აბაის ბიოგრაფიის ახალი ვერსია და რამდენიმე სტატია მის შესახებ. პირველი წიგნი „აბაი“ გამოიცა მოსკოვში, დაჯილდოვდა [[შრომის წითელი დროშის ორდენი|შრომის წითელი დროშის ორდენით]]. მომდევნო წელს გახდა [[მეცნიერებათა დოქტორი|ფილოლოგიის დოქტორი]], პროფესორი, ყაზახეთის სსრ მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი. [[1947]] წელს გამოიცა „აბაის“ მეორე წიგნი ყაზახურ ენაზე, [[1948]] წელს — ორივე წიგნი რუსულ ენაზე.

1947 წელს გამოიცა ყაზახეთის კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის ბრძანებულება „ყაზახეთის სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ენისა და ლიტერატურის ინსტიტუტის მუშაობაში უხეში პოლიტიკური შეცდომების შესახებ“. მწერალს მუდმივად უთვალთვალებდნენ, არ აძლევდნენ მას მშვიდად მუშაობის საშუალებას. თუმცა, ამას ხელი არ შეუშლია მუხთარ აუეზოვისთვის 1948 წელს [[სტალინური პრემია|სტალინური პრემიის]] ლაურეატი გამხდარიყო. პირველი ხარისხის პრემია (ფულადი ჯილდო 100 ათასი მანეთი) ავტორს მიენიჭა რომანისთვის „აბაი“.&lt;ref&gt;{{სტატია|issn=}}&lt;/ref&gt; [[1952]] წელს ყაზახურ ენაზე გამოიცა პირველი წიგნი „აბაის გზა“ და იმავე წელს, საკავშირო გაზეთის, [[პრავდა|„პრავდას“]] ფურცლებზე, კვლავ წამოაყენეს ბრალდება აუეზოვის სამოქალაქო სიფხიზლის ნაკლებობის შესახებ. 1953 წლის 30 იანვრით დათარიღებული „პრავდას“ სტატია მეორე დღეს ხელახლა გამოაქვეყნა ყაზახეთის პრავდამ. პროფესორი, აკადემიკოსი მუხთარ აუეზოვი გაათავისუფლეს უნივერსიტეტიდან „ბურჟუაზიულ-ნაციონალისტური შეცდომების“ გამო და მრავალტომეულის — „ყაზახეთის სსრ-ის ისტორიის“ ავტორთა გუნდიდანაც გარიცხეს. იგი კვლავ იძულებული გახდა, დაპატიმრების თავიდან აცილების მიზნით, ფარულად გამგზავრებულიყო ყაზახეთიდან. ის მოსკოვში გადავიდა და ორი წლის განმავლობაში კითხულობდა ლექციებს ყაზახურ ლიტერატურაზე [[მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტი|მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის]] სსრკ ხალხთა ლიტერატურის კათედრაზე.

[[1954]] წელს მოსკოვში მან დაასრულა ტეტრალოგია „აბაის გზა“, შევიდა ჟურნალების — „უცხოური ლიტერატურა“ და „ხალხთა მეგობრობა“ სარედაქციო კოლეგიების შემადგენლობაში, მოხსენებით გამოვიდა აბაის მოღვაწეობის შესახებ საზეიმო შეხვედრაზე, კავშირების სახლის სვეტებიან დარბაზში. ამის შემდეგ ტრიუმფით დაბრუნდა ალმა-ათაში, სადაც აღადგინეს ყველა თანამდებობაზე.
1955 წელს იგი აირჩიეს ყაზახეთის სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს IV მოწვევის დეპუტატად და დაიწყო საზღვარგარეთ მოგზაურობა ლიტერატურული დელეგაციების შემადგენლობაში, პარალელურად მუშაობდა „ყაზახური პოეზიის ანთოლოგიაზე“ და დილოგიის - „აბაის გზა“ მთარგმნელებთან. 

მოსკოვში ყაზახური ათწლეულის დღეებში (1958) საზოგადოების ყურადღების ცენტრში იყო აუეზოვის რუსულ ენაზე გამოცემული რომანი-ეპოპეა „აბაის გზა“, სოლიდური „ყაზახური პოეზიის ანთოლოგია“ და მ. ბაურჟან მომიშ-ულის „ჩვენს უკან მოსკოვია“.

1959 წელს, დილოგიისთვის „აბაის გზა“ აუეზოვს [[ლენინური პრემია]] მიანიჭეს. იგი აირჩიეს ყაზახეთის სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს V მოწვევის დეპუტატად. [[1960]] წელს საბჭოთა მწერალთა ჯგუფთან ერთად (შჩიპაჩოვი, ლეონოვი, გონჩარი) ეწვია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებს]] ([[ვაშინგტონი]], [[ნიუ-იორკი]], ლოს-ანჯელესი (კალიფორნია), ფენიქსი (არიზონა), ბოსტონი). დაბრუნების შემდეგ მან იმუშავა ესეების სერიაზე „ამერიკული შთაბეჭდილებები“ და ახალ რომანზე „ახალგაზრდა ტომი“.

1961 წლის ზაფხულში სამკურნალოდ მოსკოვში გაემგზავრა. 1961 წლის 27 ივნისს გარდაიცვალა ოპერაციის დროს. დაკრძალეს [[ალმათი|ალმა-ათაში]] ცენტრალურ სასაფლაოზე.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://billiongraves.ru/grave/%D0%9C%D1%83%D1%85%D1%82%D0%B0%D1%80-%D0%90%D1%83%D1%8D%D0%B7%D0%BE%D0%B2/43720044|title=Место захоронения|access-date=2022-06-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210606142739/https://billiongraves.ru/grave/%D0%9C%D1%83%D1%85%D1%82%D0%B0%D1%80-%D0%90%D1%83%D1%8D%D0%B7%D0%BE%D0%B2/43720044|archivedate=2021-06-06}}&lt;/ref&gt;

==დრამატურგია==
[[ყაზახეთი|ყაზახეთის]] ლიტერატურაში მუხთარ აუეზოვს საპატიო ადგილი უკავია, როგორც დრამატურგს. აუეზოვის პირველი და ადრეული ნამუშევარი იყო პიესა „ენლიკ-ქებეკი“, რომელიც ეფუძნება ხალხურ ლეგენდას ორი ახალგაზრდის ტრაგიკულ ბედზე. სიუჟეტი წააგავს [[უილიამ შექსპირი|შექსპირის]] პიესაში „რომეო და ჯულიეტა“ მონტეგისა და კაპულეტების ოჯახებს შორის მტრობის ამბავს. სპექტაკლი „ენლიკ-ქებეკი“ პირველად აბაის მეუღლის - აიგერიმის იურტაში დაიდგა და მას შემდეგ ყაზახური სცენა არ დაუტოვებია. მისმა დრამამ „კარა-კოზი“, რომელმაც საოცარი მგრძნობელობითა და ისტორიული სიმართლით აღადგინა ყაზახეთის ხალხური მომღერლების ეროვნული და ყოველდღიური მახასიათებლები, მიიღო პირველი პრიზი დრამატურგთა კონკურსზე [[1926]] წელს [[ყიზილორდა|კიზილ-ორდაში]]. მუხთარ აუეზოვმა დაწერა მოთხრობები: „დაუცველთა ბედი“ (1921), „ვინ არის დამნაშავე?“ (1923), „ქორწინება“ (1923), „განათლებული მოქალაქე“ (1923), „მგლოვიარე ლამაზმანი“ (1925),  „სროლა უღელტეხილზე“ (1927, ეკრანიზაცია გამოვიდა 1968 წელს) და სხვა. მას ეკუთვნის 20-ზე მეტი სპექტაკლი, მათ შორის: „აიმან-შოლპანი“ (1934), „აბაი“ (1940, ლ. სობოლევთან ერთად), „კარა-კოზი“(1926), „საზღვარზე“ (1937), „გამოცდის დროს“ (1942), სცენარი ფილმისთვის „აბაის სიმღერები“ (1945) და სხვა.

==რომანი-ეპოპეა „აბაის გზა“==
საბჭოთა ლიტერატურის გამორჩეული ნაწარმოებია აუეზოვის ეპიკური რომანი „აბაის გზა“ დიდი პოეტი-პედაგოგის [[აბაი კუნანბაევი|აბაი კუნანბაევის]] ცხოვრების შესახებ. რომანი გვიჩვენებს [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] მეორე ნახევრის ყაზახური საზოგადოების ცხოვრების კომპლექსურ სურათს, როდესაც ყაზახების მრავალსაუკუნოვანი მომთაბარე ცხოვრების წესი ინგრევა.

ავტორის სიცოცხლეში რომანი რუსულად თარგმნა მთარგმნელთა მთელმა ჯგუფმა, რომელსაც ლეონიდ სობოლევი ხელმძღვანელობდა. ფაქტობრივად, თარგმნა შეასრულა არა თავად სობოლევმა, არამედ რეპრესირებულმა მთარგმნელმა ანა ნიკოლსკაიამ. რომანის პირველი ტომის მისეული თარგმანი ავტორის მეთვალყურეობით შესრულდა. სწორედ ნიკოლსკაიას ამ რუსული თარგმანიდან (რომელიც მიწურის იატაკზე შესრულდა და დაახლოებით ორ ათეულჯერ გამოიცა) ითარგმნა რომანი შემდგომში 20-ზე მეტ ენაზე და შევიდა მსოფლიო ლიტერატურის ხაზინაში. ნიკოლსკაიას თარგმანი მთავარ გვერდზე მისი სახელის ხსენების გარეშე გამოქვეყნდა. მეორე ტომის თარგმანი, რომელიც ნიკოლსკაიამ 1940-იანი წლების ბოლოს მოამზადა, „გოსლიტიზდატ“-მა მისი სახელის ხსენების გარეშე გამოსცა წარწერით — „თარგმანი ყაზახურიდან ლეონიდ სობოლევის საერთო რედაქციით“. 1949 წელს ნიკოლსკაიამ საჩივრით მიმართა კ. სიმონოვს, რის შემდეგაც შეიქმნა კომისია ევგენოვის ხელმძღვანელობით, რომელმაც არჩია უგულებელყო მტკიცებულებები, რომლებიც წარმოდგენილი იყო პირის მიმართ, რომელიც 1930-იანი წლების შუა პერიოდიდან იყო პასუხისმგებელი სსრკ-ის მწერალთა კავშირის სამდივნოში. ყაზახური ლიტერატურის ხელმძღვანელობაზე. ნიკოლსკაიას ავტორობა კანონიერად მხოლოდ 1960-იან წლებში დადასტურდა, მაგრამ მას ჰონორარი არ მიუღია.

აუეზოვის დაბადებიდან 110 წლისთავთან დაკავშირებით, ტეტრალოგია ხელახლა გამოიცა ანატოლი კიმის ახალი თარგმანით. &lt;ref&gt;''Стадничук Б.'' [http://www.centrasia.ru/newsA.php?st=1211886420 Перевод неадекватен. Тернистый путь Абая к русскому читателю] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923224320/http://www.centrasia.ru/newsA.php?st=1211886420 |date=2015-09-23 }} // 27 мая 2008&lt;/ref&gt;

==ეპოსი „მანასი“==
[[ჩოქან ვალიხანოვი]]ს შრომების შემდეგ, აუეზოვმა პირველმა დაწერა მონოგრაფია ყირგიზეთის ეპოსის „[[მანასი]]ს“ შესახებ და მისი ტექსტების თავისუფალი ვერსიები შექმნა. [[ბიშკეკი|ბიშკეკში]] ორივე ყაზახ მკვლევარს დაუდგეს ძეგლი.

==ჯილდოები და აღიარება==
* [[1949]] — [[სტალინური პრემია|პირველი ხარისხის სტალინური პრემია]] რომანისთვის „აბაი“
* [[1957]] — [[ლენინის ორდენი]]
* [[1959]] — [[ლენინური პრემია]] რომან-დილოგიისთვის „აბაის გზა“

==ხსოვნა==
*1961 წელს მწერლის სახელი მიენიჭა ალმათის მთავარ ქუჩას და [[ყაზახეთის ეროვნული აკადემიური დრამატული თეატრი|ყაზახეთის დრამატულ თეატრს]].&lt;ref&gt;Казахский театр драмы // Казахстан. Национальная энциклопедия. — Алматы: Қазақ энциклопедиясы, 2005. — Т. III. — ISBN 9965-9746-4-0&lt;/ref&gt;
*1963 წელს ალმათში, მწერლის ორსართულიან სახლში გაიხსნა [[აუეზოვის სახლ-მუზეუმი|სახლ-მუზეუმი]]
*1965 წელს მთასვლელების ექსპედიციის მონაწილეებმა [[ტიან-შანი]]ს ერთ-ერთ პიკს (5957 მ.) აუეზოვის სახელი უწოდეს
*1967 წელს აბაის სახელობის ყაზახეთის ნაციონალური ოპერისა და ბალეტის თეატრის წინ სკვერში გაიხსნა აუეზოვის ძეგლი
*1970 წელს აუეზოვის შთამომავლებმა მისი ჩოპონ-ალტის აგარაკი გადასცეს „აუეზოვის ფონდს ჩოპონ-ალტაში“ მასში სახლ-მუზეუმის გასახსნელად. სახლი დღემდე კლტურულ ცენტრად რჩება იმ ადამიანებისთვის, რომლებიც დაინტერესებული არიან ყირგიზ და ყაზახ ხალხთა ისტორიითა და მემკვიდრეობით.
*1980 წელს [[ყაზახეთის ეროვნული აკადემიური დრამატული თეატრი|ყაზახეთის დრამატული თეატრის]] წინ დაიდგა აუეზოვის მონუმენტური ძეგლი.

==გალერეა==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
ფაილი:KZ-1997-20tenge-Auezov.png|&lt;small&gt;აუეზოვის 100 წლის იუბილესთვის გამოცემული [[ყაზახეთი]]ს საიუბილეო მონეტა (20 ყაზახური ტენგეს ნომინალი)&lt;/small&gt;
ფაილი:Ауэзов_Мухтар_Омарханович_(конверт_1977).jpg|&lt;small&gt;სსრკ-ში გამოცემული საფოსტო კონვერტი აუეზოვის გამოსახულებით&lt;/small&gt;
ფაილი:Ауэзов_Мухтар_Омарханович_(конверт).jpg|&lt;small&gt;სსრკ-ში გამოცემული საფოსტო კონვერტი აუეზოვის გამოსახულებით&lt;/small&gt;
ფაილი:Stamp_of_Kazakhstan_176.jpg| &lt;small&gt;აუეზოვისადმი მიძღვნილი ყაზახეთის საფოსტო მარკა&lt;/small&gt;
ფაილი:Mukhtar_Auezov_2022_stamp_of_Kazakhstan.jpg|&lt;small&gt;ყაზახეთის 2022 წლის საფოსტო მარკა აუეზოვის გამოსახულებით&lt;/small&gt;
ფაილი:Muhtar Auez murajai-uii.jpg|[[აუეზოვის სახლ-მუზეუმი]] ალმათში
ფაილი:Қазақ_әдебиеті_жауһарларының_бірі-Абай_жолы.-.jpg|„აბაის გზა“ ყაზახურ ენაზე (4 ტომად)
ფაილი:ALA_teatr_Auezova_Metro_Tulpar.JPG|მუხთარ აუეზოვის ძეგლი [[ყაზახეთის ეროვნული აკადემიური დრამატული თეატრი|ყაზახეთის დრამატული თეატრი]]ს წინ
&lt;/gallery&gt;

==ლიტერატურა==
* ყირგიზეთის საგმირო ეპოსი „მანასი“. ალმა-ატა, 1959 წ.
* уэзов, Мухтар Омарханович // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред.  А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://www.isinaliev.ig.kz/ru/hisfeatures/auezov/Мухтар Ауэзов и Исиналиев]
* [http://www.spik.kz/?tpl=print&amp;lan=ru&amp;id=105&amp;pub=543 Статья М. М. Ауэзова к 110-му юбилею М. О. Ауэзова]
* [http://auezov.kz/ Сайт посвященный творчеству писателя, произведения, архивные данные] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121204221115/http://auezov.kz/ |date=2012-12-04 }}
* [https://web.archive.org/web/20110609152403/http://lit.kz/books/auezov-mukhtar Читать произведения Мухтара Ауезова]
* [https://yvision.kz/post/792119 Дом-музей Мухтара Ауэзова (фоторепортаж)]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:აუეზოვი, მუხთარ}}
[[კატეგორია:დაბადებული 28 სექტემბერი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1897]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 27 ივნისი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 1961]]
[[კატეგორია:ყაზახეთის სსრ-ის IV მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები]]
[[კატეგორია:1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში მამაცური შრომისათვის მედლით დაჯილდოებულები]]
[[კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები]]
[[კატეგორია:ლენინური პრემიის ლაურეატები]]
[[კატეგორია:სტალინური პრემიის ლაურეატები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის დრამატურგები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის პოეტები]]
[[კატეგორია:ყაზახი პოეტები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის მწერლები]]
[[კატეგორია:საბჭოთა მწერლები]]
[[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები]]</text>
      <sha1>a4j7xhliovxzy6kbxd4aniwn5khtvd9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მუჰამედ დეიფი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>573484</id>
    <revision>
      <id>5427370</id>
      <parentid>4714714</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:30:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427370</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18896" sha1="8mxz8k2u8sfo1qsnvsdj4jeh5isp4yo" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პიროვნება|სახელი=მუჰამედ დეიფი|მშობლიური სახელი={{lang-ar|محمد الضيف}}|დაბ თარიღი=[[12 აგვისტო]] [[1965]]|დაბ ადგილი=ხანი იუნისი, [[ღაზას სექტორი]]|გარდ თარიღი=[[13 ივლისი]] [[2024]]|მოქალაქეობა={{დროშა|პალესტინა}}|მოღვაწეობა=დაჯგუფება [[ჰამასი]]ს ლიდერი|აქტიურობის წლები=[[2002]] —[[ 2024]]|ალმა-მატერი=ღაზას ისლამური უნივერსიტეტი|მეუღლე=ვიდად ასფოურა|შვილები=6|დაბ სახელი=محمد المصري‎ — მუჰამედ ალ-მასრი}}

'''მუჰამედ დეიფი''' ( {{Lang-ar|محمد الضيف}}  დაბ. '''მუჰამედ დიაბ იბრაჰიმ ალ-მასრი''' ( {{Lang-ar|محمد دياب إبراهيم المصري}}  , ასევე ცნობილი როგორც '''აბუ ხალიდი'''  ; დ. [[12 აგვისტო|12 აგვისტო,]] [[1965]], ხანი იუნისი, [[ღაზის სექტორი|ღაზას სექტორი]] — გ. [[13 ივლისი]], [[2024]])  — [[პალესტინელები|პალესტინელი]]  სამხედრო მეთაური, [[2002]] წლიდან [[ისლამიზმი|ისლამისტური]] ორგანიზაცია [[ჰამასი|ჰამასის]]  სამხედრო ფრთის მეთაური. მას მიანიჭეს განსაკუთრებული მნიშვნელობის გლობალური ტერორისტის სტატუსი. მუჰამედ დეიფი [[ისრაელი|ისრაელში]] ითვლებოდა ერთ-ერთ ყველაზე საშიშ ტერორისტად, რომელიც პირადად გეგმავდა ათეულობით ტერორისტულ თავდასხმას მშვიდობიანი მოსახლეობის წინააღმდეგ.

მოკლეს [[2024]] წლის [[13 ივლისი|13 ივლისს]] ავიაიერიშის შედეგად. თუმცა [[ჰამასი]] არ ადასტურებს ამ ინფორმაციას.  &lt;ref&gt;[https://www.kommersant.ru/doc/6849391 ЦАХАЛ сообщил о гибели лидера «Хамаса» ад-Дейфа при ударе, «Хамас» отрицает его смерть – Коммерсантъ]&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;[https://www.m24.ru/videos/politika/01082024/713452 Новости мира: армия Израиля подтвердила ликвидацию лидера боевого крыла ХАМАС Дейфа – Москва 24, 01.08.2024]&lt;/ref&gt; 

== ბიოგრაფია ==
[[BBC]]-ის ცნობით, [[2023]] წლის მონაცემებით, [[ისრაელი]]ს დაზვერვის სამსახურებს მისი მხოლოდ სამი ფოტო აქვთ. ერთ მათგანზე ის ნიღბით არის გამოსახული, მეორეზე კი მხოლოდ მისი ჩრდილი ჩანს. მესამე ფოტოზე ჩანს მისი სახე ახალგაზრდა ასაკში. მუჰამედ ალ-მასრიმ მიიღო  მეტსახელი ალ-დეიფი ( {{Lang-ar}}.‎ — სტუმარი), ვინაიდან ისრაელის სპეცსამსახურების თვალთვალისა და მკვლელობისგან თავის არიდების მიზნით მრავალი წლის განმავლობაში ღამეს სხვადასხვა სახლებში ატარებდა.  &lt;ref&gt;{{Cite news|last=Raghavan|first=Sudarsan|date=2023-01-23|title=Mohammed Deif, the shadowy figure who heads Hamas’s military wing|language=en-US|work=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/world/middle_east/mohammed-deif-the-shadowy-figure-who-heads-hamass-military-wing/2014/08/02/ed68c46e-1a85-11e4-85b6-c1451e622637_story.html|url-status=live|access-date=2024-03-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20221001001811/https://www.washingtonpost.com/world/middle_east/mohammed-deif-the-shadowy-figure-who-heads-hamass-military-wing/2014/08/02/ed68c46e-1a85-11e4-85b6-c1451e622637_story.html|archive-date=2022-10-01|id=0190-8286}}&lt;/ref&gt; 

დეიფი  იყო პასუხისმგებელი [[ისრაელი|ისრაელელი]] ჯარისკაცების გატაცებაზე, რომელთა შორის, ყველაზე დიდი რეზონანსი გამოიწვია ნახშონ ვაქსმანის გატაცებამ და მკვლელობამ.

[[1996]] წელს ტერაქტების სერიის შემდეგ, როდესაც ერთ კვირაში 58 მოქალაქე დაიღუპა, დეიფმა იატაკქვეშეთში განაგრძო საქმიანობა.  ბევრს სჯეროდა, რომ ის [[ეგვიპტე|ეგვიპტეში]] იყო. მაგრამ ორი წლის შემდეგ, იმ მძიმე მდგომარეობის გამო, რომელშიც [[პალესტინის სახელმწიფო|პალესტინის]] მებრძოლი ორგანიზაციები აღმოჩნდნენ მათი ლიდერების ლიკვიდაციის შემდეგ, დეიფი კვლავ შეუდგა [[ღაზის სექტორი|ღაზას სექტორიდან]] ტერორისტული თავდასხმებისთვის მზადებას.

[[ისრაელი]]ს სადაზვერვო სამსახურებმა შვიდჯერ სცადეს მისი ლიკვიდაცია, მაგრამ დეიფი ყოველ ჯერზე ახერხებდა თავის დაღწევას. [[2002]] წელს, მის მანქანას პირდაპირ მოხვდა რაკეტა. შედეგად, დეიფმა დაკარგა თვალი და ხელი. სადაზვერვო სამსახურების ცნობით, მან ასევე დაკარგა ფეხი ერთ-ერთი ტერაქტის დროს. [[2006]] წელს [[ისრაელი]]ს თავდასხმის შედეგად სახლზე, სადაც მიმდინარეობდა [[ჰამასი|ჰამასის]] ლიდერების შეხვედრა, დაუდასტურებელი ინფორმაციით, ის პარალიზებული გახდა და პრაქტიკულად ვერ საუბრობდა.

[[ისრაელი]]ს სადაზვერვო სამსახურების ვარაუდით ისრაელის სამხედროებზე თავდასხმა სუფასა და კერემ შალომის საგუშაგოების მიდამოებში და ჯარისკაცის [[გილად შალიტი|გილად შალიტის]] გატაცება [[2006]] წლის ივნისში დაგეგმილი იყო მოჰამად დეიფის მიერ. ის კვლავ რჩება [[ჰამასი]]ს მებრძოლთა ფრთის დე ფაქტო ლიდერად. მისი გავლენა გაიზარდა [[2012]] წლის შემოდგომაზე [[ისრაელი|ისრაელის]] სამხედროების მიერ აჰმედ ჯაბარის  მკვლელობის შემდეგ. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.newsru.co.il/israel/10aug2014/lapid_109.html|title=Лапид: «Мы будем искать Мухаммада Дэйфа, и мы найдём его»|access-date=2024-03-18}}&lt;/ref&gt; 

[[2014]] წლის [[19 აგვისტო|19 აგვისტოს]] [[ისრაელი|ისრაელის]] ავიაციამ  3 ბომბი (ერთი ტონა) ჩამოაგდო [[ღაზის სექტორი|ღაზის სექტორში]] მდებარე  აჰმედ იასინ დალუს სახლზე, სადაც სავარაუდოდ იმყოფებოდნენ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://archive.9tv.co.il/news/2014/08/20/183294.html|title=Израиль подтвердил: мы целились в Дейфа|date=2014-08-20|access-date=2024-03-18}}&lt;/ref&gt; დეიფი და მისი ერთ-ერთი ცოლი ( 27 წლის ), მათი ქალიშვილი ( 3 წლის ) და ვაჟი ( 7 თვის). [[21 აგვისტო|21 აგვისტოს]] ღამეს პალესტინის საინფორმაციო სააგენტომ ღაზაში გამოაქვეყნა სამედიცინო ცნობა, რომლის თანახმად,  დეიფი, მისი ცოლი და ვაჟი დაიღუპნენ შიფას საავადმყოფოში ისრაელის სამხედრო ძალების შეტევის შედეგად.  [[ჰამასი]] ამ ინფორმაციას უარყოფს. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://archive.9tv.co.il/news/2014/08/21/183353.html|title=В Интернете появилось свидетельство о смерти главного террориста ХАМАСа|access-date=2024-03-18}}&lt;/ref&gt; 

[[2023]] წლის [[14 ნოემბერი|14 ნოემბრიდან]] მასზე ვრცელდება [[დიდი ბრიტანეთის სამეფო|დიდი ბრიტანეთის]] (ქვეყანაში შესვლის აკრძალვა და საბანკო ანგარიშების გაყინვა მათი აღმოჩენის შემთხვევაში) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tass.ru/ekonomika/19281295|title=Великобритания ввела санкции против лидера ХАМАС в секторе Газа|access-date=2024-03-18}}&lt;/ref&gt; და [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის სანქციები. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.rbc.ru/rbcfreenews/6553a4d69a79473c983c9904|title=США и Британия ввели санкции против связанных с ХАМАС людей и организаций|access-date=2024-03-18}}&lt;/ref&gt; 

[[2024]] წლის [[20 მაისი|20 მაისს]], [[სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლო|სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს]] პროკურორმა ქარიმხანმა  მოითხოვა დეიფის დაპატიმრების ორდერი. მას ბრალად ედება კაცობრიობის წინააღმდეგ ჩადენილი [[სამხედრო დანაშაული|სამხედრო დანაშაულები:]] [[ისრაელი|ისრაელზე]] [[ჰამასი|ჰამასის]] თავდასხმა,  მათ შორის  განადგურება, მკვლელობა, მძევლების აყვანა, გაუპატიურება და ტყვეობაში სექსუალური ძალადობა. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/ru/prokuror-mus-zaprosil-order-na-arest-netanahu-i-liderov-hamas/a-69132149|title=Прокурор МУС запросил ордер на арест Нетаньяху и глав ХАМАС|date=2024-05-20|access-date=2024-08-01}}&lt;/ref&gt;  &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/ru/prokuror-mus-zaprosil-order-na-arest-netanahu-i-liderov-hamas/a-69132149|title=Прокурор МУС запросил ордер на арест Нетаньяху и глав ХАМАС|date=2024-05-20|access-date=2024-08-01}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://meduza.io/news/2024/05/20/prokuror-mezhdunarodnogo-ugolovnogo-suda-potreboval-vydat-order-na-arest-binyamina-netaniyagu|title=Прокурор Международного уголовного суда потребовал выдать ордер на арест Биньямина Нетаниягу и трех лидеров ХАМАС|date=2024-05-20|access-date=2024-08-01}}&lt;/ref&gt; 

[[2024]] წლის [[13 ივლისი|13 ივლისს]] ისრაელელებმა იერიში მიიტანეს სალამეს ვილაზე, რადგან დაზვერვის ვარაუდით დეიფი იქ იმყოფებოდა, &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://meduza.io/feature/2024/07/15/izrail-nanes-udar-po-yugu-sektora-gaza-tsel-organizator-teraktov-7-oktyabrya-muhammed-deyf|title=Израиль нанес удар по югу сектора Газа. Цель — организатор терактов 7 октября Мухаммед Дейф Погиб он или нет — неясно. ХАМАС говорит о десятках погибших и сотнях раненых|access-date=2024-07-21}}&lt;/ref&gt;  სამხედროების გადმოცემით, დეიფი თავდასხმის მსხვერპლი იყო, მაგრამ ვერ დაადგინეს, იყო თუ არა ის რეალურად მოკლული. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.bbc.com/russian/articles/cd1egz880gxo|title=«Боец с девятью жизнями». Что известно о Мохаммеде Дейфе - главе военного крыла ХАМАС и одном из организаторов нападения на Израиль?|access-date=2024-07-21}}&lt;/ref&gt;  [[ჰამასი|ჰამასმა]] თავის მხრივ განაცხადა, რომ დეიფი თავს კარგად გრძნობს და აგრძელებს მოქმედებას. &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  [[საუდის არაბეთი|საუდის არაბეთის]] ტელეარხი '''„'''ალ-ჰადასი'''“''' იტყობინებოდა, რომ დეიფი მძიმედ დაშავდა თავდასხმის შედეგად. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ru.euronews.com/2024/07/13/gaza-al-mawasi-strikes|title=Нетаньяху: пока нет &quot;абсолютной уверенности&quot;, что Мохаммад Дейф был уничтожен|access-date=2024-07-21}}&lt;/ref&gt;  [[21 ივლისი|21 ივლისს]] [[ისრაელი|ისრაელმა]] ოფიციალურად დაადასტურა დეიფის სიკვდილი. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://detaly.co.il/14-kanal-izrail-poluchil-ofitsialnoe-podtverzhdenie-smerti-mohammeda-dejfa/|title=14 канал: Израиль получил официальное подтверждение смерти Мохаммеда Дейфа|access-date=2024-07-22|archive-date=2024-07-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240722063112/https://detaly.co.il/14-kanal-izrail-poluchil-ofitsialnoe-podtverzhdenie-smerti-mohammeda-dejfa/}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kommersant.ru/doc/6849391|title=ЦАХАЛ сообщил о гибели лидера «Хамаса» ад-Дейфа при ударе, «Хамас» отрицает его смерть|access-date=2024-07-22}}&lt;/ref&gt;  [[2024|2024 წლის]] [[1 აგვისტო|1 აგვისტოს]] [[ისრაელი|ისრაელის]] თავდაცვის ძალებმა დაადასტურეს  მისი ლიკვიდაცია. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/idf-confirms-muhammad-deif-commander-of-hamass-military-wing-was-killed-in-gaza-strike-last-month/|title=IDF confirms Muhammad Deif, commander of Hamas’s military wing, was killed in Gaza strike last month|access-date=2024-08-01}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news|date=2024-08-01|title=Israel Says It’s Confirmed Hamas Number Two Deif Was Killed|language=en|work=[[Bloomberg]]|url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-08-01/israel-says-it-s-confirmed-hamas-number-two-deif-was-killed|access-date=2024-08-01}}&lt;/ref&gt;   

== სქოლიო ==
&lt;references responsive=&quot;1&quot;&gt;&lt;/references&gt;
{{DEFAULTSORT:დეიფი, მუჰამედ}}
[[კატეგორია:დაბადებული 12 აგვისტო]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1965]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 13 ივლისი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 2024]]
[[კატეგორია:ჰამასის წევრები]]</text>
      <sha1>8mxz8k2u8sfo1qsnvsdj4jeh5isp4yo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნამაქულანდის უდაბნო</title>
    <ns>0</ns>
    <id>580829</id>
    <revision>
      <id>5427415</id>
      <parentid>4771987</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:34:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427415</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5374" sha1="d1osgagbnx4kbca3uaxgba9aby5g8fz" xml:space="preserve">[[File:Doorn River Waterfall, Northern Cape.jpg|thumb|right| [[ჩანჩქერი]] რომელიც მდებარეობს ნივუდტვილის ჩრდილოეთით (ნამაქუალანდის რეგიონი)]] 
[[File:Namaqualand Desert Road.jpg|thumb|ნამაქულანდი]]

'''ნამაქულანდი''' — (ხოიხოის ენაზე: '''„ნამა-კვა“''', რაც ნიშნავს „ნამა ხოის ხალხის მიწას“) — [[ნამიბია|ნამიბიისა]] და [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა|სამხრეთ აფრიკის]] მშრალი რეგიონი, რომელიც დასავლეთ სანაპიროზე 1 000 კმ-ზე ვრცელდება და მოიცავს 440 000 კმ² საერთო ფართობს. ის მდინარე ორანჟის ქვედა დინებით იყოფა ორ ნაწილად - პატარა ნამაქულენდი სამხრეთით და დიდი ნამაქულენდი ჩრდილოეთით.

პატარა ნამაქულანდი მდებარეობს ნამაკვას მუნიციპალიტეტში და წარმოადგენს [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა|სამხრეთ აფრიკის]] ჩრდილოეთ კეიპის პროვინციის ნაწილს. გეოგრაფიულად ეს არის ქვეყნის უდიდესი რაიონი, რომელიც 26 836 კმ²-ზე ვრცელდება. ნახევრად უდაბნო, სუკულენტური კარუს რეგიონი ხასიათდება ცხელი ზაფხულით, მწირი ნალექით და ცივი ზამთრით.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[Discover South Africa: Your Online Travel Directory. Discover Namakwa.]&lt;/ref&gt;
დიდი ნამაქულანდი, [[ნამიბია|ნამიბიის]] კარას რეგიონი მეჩხერად არის დასახლებულია ნამებით, ხოიხოის ხალხით, რომლებიც ტრადიციულად ნამაქულანდის რეგიონში ცხოვრობენ.

==ტურიზმი==
რეგიონის ლანდშაფტი მოიცავს დასავლეთით აუთვისებელ სანაპირო ზოლს და ჩრდილო-აღმოსავლეთით ნახევრად უდაბნოს ტერიტორიებს. [[ატლანტის ოკეანე]]სთან სიახლოვით, გაზაფხულზე ველური ყვავილებით, მინერალების სიმდიდრით და კულტურული ისტორიით ცნობილი ნამაქულანდი პოპულარული რეგიონია საერთაშორისო და ადგილობრივი ტურისტებისთვის. ნამაკვას სანაპირო და მდინარე [[ორანჟი|ორანჟის]] ნაპირები პოპულარულია თავისი საფეხმავლო ბილიკებით და ოფროუდის მარშრუტებით.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

ყვავილობის სეზონის დასაწყისი წლიდან წლამდე იცვლება, მაგრამ ჩვეულებრივ აგვისტოსა და ოქტომბერს შორის პერიოდში ხდება. ბუნებრივ ლანდშაფტს მუდმივად აკვირდებიან, ნამაკვას გვირილების გამოძენა გაზაფხულის სეზონის დაწყების ნიშანია.
ნამაქვას ეროვნული პარკი ბიომრავალფეროვნებით გამოირჩევა. მისი დაახლოებით 3500 ფლორის სახეობიდან ათასზე მეტი ენდემურია.

==რესურსები ინტერნეტში==
{{Commons category|Namaqualand}}
* [http://www.northerncape.org.za/getting_around/regions/Namakwa/ Namakwa Region – Northern Cape Tourism]
* [http://www.namakwa-dm.gov.za/ Namakwa District Municipality] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808112936/http://www.namakwa-dm.gov.za/ |date=2017-08-08 }}

==სქოლიო== 
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:აფრიკის უდაბნოები]]</text>
      <sha1>d1osgagbnx4kbca3uaxgba9aby5g8fz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნარლიქუიუს მუზეუმი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>590577</id>
    <revision>
      <id>5427446</id>
      <parentid>4814415</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:03:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427446</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5685" sha1="8h0ae5pa04y3i5jw55jlv6swafd69ms" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუზეუმი
| დაარსდა       = 1976 წელი
}}
ნარლიქუიუს მოზაიკის მუზეუმი ({{lang-tr|Narlıkuyu Mozaik Müzesi}}) — პატარა მუზეუმი ნარლიქუიუში, [[თურქეთი|თურქეთში]], რომელიც მოიცავს რომაული აბანოს ნაშთებს მოზაიკური ფილების იატაკით. მოზაიკა გამოსახავს [[ქარიტები|ქარიტებს]].

==მდებარეობა==
ნარლიკუიუ არის ქალაქი სილიფკეს [[თურქეთის რაიონები|ილჩეში]] (რაიონი) [[მერსინის პროვინცია|მერსინის პროვინციაში]]. ნარლიქუიუ მდებარეობს სილიფკედან 20 კილომეტრის (12 მილის) და მერსინიდან 65 კილომეტრის (40 მილის) დაშორებით. ის მდებარეობს პატარა ხმელთაშუაზღვისპირა ყურეში, რომელსაც მტკნარი წყალი კვებავს. მუზეუმი დაცული ტერიტორიაა და მდებარეობს რესტორნების უკან.

==ისტორია==
რომის იმპერიის დროს ნარლიქუიუს ''პორტო კალამიე'' ეწოდებოდა. ახ. წ. IV საუკუნეში, პოიმენიოსმა, ახლომდებარე კორიკუსის (თანამედროვე კიზკალესი) რომაელმა გუბერნატორმა, დაუკვეთა აბანოების კომპლექსი პორტო კალამიეში. აბანოს წყლის წყარო იყო მიწისქვეშა ნაკადი ღრმულიდან სახელად ჯენეთი, რომელიც მდებარეობს [[ტავრი|ტავრის მთებში]], პორტო კალამიედან 1.1 კილომეტრის (0.68 მილის) ჩრდილო-დასავლეთით. აბანო შემორჩა და [[1976]] წელს აშენდა 65.28 მ² (702.7 კვ. ფუტი) შენობა აბანოს განსათავსებლად. შენობა ახლა კულტურის სამინისტროს ზედამხედველობის ქვეშ მუშაობს, როგორც უფასო მუზეუმი.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.silifkemuzesi.gov.tr/TR,83695/silifke-muzesi-bagli-birimleri.html |title=Silifke Museum page {{in lang|tr}} |access-date=2016-04-19 |archive-date=2016-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160113152138/http://www.silifkemuzesi.gov.tr/TR,83695/silifke-muzesi-bagli-birimleri.html }}&lt;/ref&gt;

==მოზაიკა==
აბანოს შესასვლელზე წარწერა ბრძანებს:
{{ციტატა|ძვირფასო სტუმარო, თუ გაინტერესებს ვინ აღმოაჩინა ამ საკვირველი წყლის წყარო, იცოდე, რომ ეს არის პოიმენიოსი, იმპერატორების მეგობარი და წმინდა კუნძულების პატიოსანი მმართველი.}}

წარწერის ავტორი უცნობია.&lt;ref&gt;[http://www.mersin.web.tr/silifke8.htm Mersin web] {{in lang|tr}}&lt;/ref&gt;

ნახსენები იმპერატორები ალბათ იყვნენ [[არკადიუსი (ბიზანტია)|არკადიუსი]] (378-408) და [[ჰონორიუსი]] (384-423). წმინდა კუნძულები არის  მარმარილოს ზღვის  პრინცის კუნძულები ([[ადალარი]]).

აბანოს იატაკი მოზაიკაა. მოზაიკა გამოსახავს ქარიტებს - [[აგლაია|აგლაიას]], ევფროსინეს და თალიას, ასევე რამდენიმე პატრიჯს და მტრედს. მოზაიკის ადგილობრივი სახელწოდებაა Üç Güzeller (ქართულად: „სამი ლამაზმანი“). მოზაიკა მიუთითებს აფროდიტეს ნათლისღების მითოლოგიურ ისტორიაზე.&lt;ref&gt;Mersin Ören yerleri,Kaleleri, Müzeleri {{ISBN|978-605-4196-07-4}} p.199&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{თურქეთის მუზეუმები}}

[[კატეგორია:თურქეთის მუზეუმები]]
[[კატეგორია:1976 წელს დაარსებული მუზეუმები]]</text>
      <sha1>8h0ae5pa04y3i5jw55jlv6swafd69ms</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მკვდარი ინტერნეტის თეორია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>590598</id>
    <revision>
      <id>5427139</id>
      <parentid>5031733</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:17:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nika Iriciani</username>
        <id>171119</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>5427139</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25051" sha1="1ublei5j7775d1lhdtts3xnl0zizulz" xml:space="preserve">{{ვიკი}}{{გასწორება}}
'''მკვდარი ინტერნეტის თეორია''' (ინგლ. “&lt;nowiki/&gt;[[Dead internet theory|Dead Internet Theory]]”) — [[შეთქმულების თეორია]] რომელიც ამტკიცებს, რომ [[ინტერნეტი]] შეიცავს კოორდინირებული ინტერნეტ ბოტების აქტივობას და ავტომატურად გენერირებულ კონტენტს, საზოგადოებაზე მანიპულირების მიზნით, რათა დაამყაროს კონტროლი და  შეამციროს ორგანულ ადამიანთა აქტივობა.&lt;ref name=&quot;Atlantic&quot;&gt;{{Cite web|url-status=live|url=https://link.springer.com/article/10.1007/s00146-023-01857-0|title=Walter, Y. (February 5, 2024). &quot;Artificial influencers and the dead internet theory&quot;. AI &amp; Society. 40: 239–240. doi:10.1007/s00146-023-01857-0. Archived from the original on February 8, 2024. Retrieved February 8, 2024.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.theatlantic.com/technology/archive/2021/08/dead-internet-theory-wrong-but-feels-true/619937/|title=Tiffany, Kaitlyn (August 31, 2021). &quot;Maybe You Missed It, but the Internet 'Died' Five Years Ago&quot;. The Atlantic. Archived from the original on March 6, 2023. Retrieved March 6, 2023.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Hennessy1&quot;&gt;{{Cite news|last=Hennessy|first=James|date=18 Dec 2022|title=Did A.I. just become a better storyteller than you?|publisher=The Story|url=https://thestory.au/articles/ai-chatgpt-storytelling/|url-status=live|access-date=16 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230616171535/https://thestory.au/articles/ai-chatgpt-storytelling/|archive-date=16 June 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Ouest&quot;&gt;{{Cite news|date=6 September 2021|title=Une théorie du complot affirme qu'internet est « mort » depuis 2016|language=French|work=Ouest-France.fr|url=https://www.ouest-france.fr/leditiondusoir/2021-09-06/une-theorie-du-complot-affirme-quinternet-est-mort-depuis-2016-73427393-4453-4b08-b85e-be4a6712844f|url-status=live|access-date=2023-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20230306130223/https://www.ouest-france.fr/leditiondusoir/2021-09-06/une-theorie-du-complot-affirme-quinternet-est-mort-depuis-2016-73427393-4453-4b08-b85e-be4a6712844f|archive-date=2023-03-06}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Vladisavljević2023&quot;&gt;{{Cite book|last=Vladisavljević|first=Radovan|title=Challenges of modern economy and society through the prism of green economy and sustainable development|date=2023}}&lt;/ref&gt;

თეორიის მომხრეები თვლიან, რომ არსებობს სპეციალურად შექმნილი სოციალური ბოტები, რომლებიც საძიებო სისტემების და ალგორითმების მანიპულირებას ახდენენ, რათა მომხმარებლები შეცდომაში შეიყვანონ. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.jstor.org/stable/27244117|title=Mariani, Robert (2023). &quot;The Dead Internet to Come&quot;. The New Atlantis. 73 (73): 34–42. JSTOR 27244117. Archived from the original on January 23, 2024. Retrieved January 23, 2024.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;DAO2023&quot;&gt;{{Cite book|url=https://capiz-news.com/the-internet-is-dead-the-truth-behind-the-dead-internet-theory/|title=Gonzales III, Vic (June 28, 2023). &quot;The Internet is Dead: The Truth Behind the Dead Internet Theory&quot;. Capiz News. Archived from the original on July 4, 2023. Retrieved July 4, 2023.|access-date=ივნისი 15, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20230704030116/https://capiz-news.com/the-internet-is-dead-the-truth-behind-the-dead-internet-theory/|archive-date=ივლისი 4, 2023}}&lt;/ref&gt;თეორიის ზოგიერთი მომხრე სამთავრობო უწყებებს ადანაშაულებს ბოტების გამოყენებაში, საზოგადოების მიმართ მანიპულირების მიზნით. &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; ინტერნეტის „გარდაცვალების“ თარიღი, როგორც წესი, დაახლოებით [[2016]] ან [[2017]] წელია.  მკვდარი ინტერნეტის თეორიამ მხარდაჭერა მოიპოვა, რადგან დაკვირვებული ფენომენების უმეტესობა რაოდენობრივად განსაზღვრადია, მაგალითად, ბოტების ტრაფიკის ზრდა, თუმცა ამ თემაზე არსებული ლიტერატურა სრულად არ ადასტურებს ამ თეორიას. &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Vladisavljević2023&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Codreanu2023&quot;&gt;{{Cite book|last=Codreanu|first=Claudiu|title=Policy Paper Nr. 35/2023: Departe de utopii și distopii. Impactul AI asuprasecurității cibernetice|date=2023|url=https://www.idr.ro/publicatii/Policy_Paper_35.pdf|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

== წარმოშობა და გავრცელება ==
'''მკვდარი ინტერნეტის თეორიის''' ზუსტი წარმოშობის წყარო უცნობია. 2021 წელს, ფორუმზე სახელად “Agora Road’s [[Macintosh]] Cafe” , მომხმარებელმა “IlluminatiPirate” &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://forum.agoraroad.com/index.php?threads/dead-internet-theory-most-of-the-internet-is-fake.3011/|title=IlluminatiPirate (January 5, 2021). &quot;Dead Internet Theory: Most of the Internet is Fake&quot;. Agora Road's Macintosh Cafe. Retrieved November 14, 2024.}}&lt;/ref&gt;გამოაქვეყნა სტატია სახელად “მკვდარი ინტერნეტის თეორია: ინტერნეტის უმეტესი ნაწილი ყალბია.” მისივე თქმით, სტატია ეფუძნებოდა იმავე ფორუმისა და “Wizardchan” - ის წინა სტატიებს.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

შეთქმულების თეორია საზოგადოებრივ კულტურაში ფართო გაშუქების გზით შევიდა და სხვადასხვა მაღალი დონის YouTube არხზე განიხილებოდა.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  მან უფრო მეტი ყურადღება მიიპყრო ''The Atlantic-'' ში გამოქვეყნებული სტატიით, სახელწოდებით „შესაძლოა, გამოგრჩათ, მაგრამ ინტერნეტი ხუთი წლის წინ „მოკვდა“ . ეს სტატია ფართოდ იქნა ციტირებული ამ თემაზე გამოქვეყნებულ სხვა სტატიებში.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://analyticsindiamag.com/conspiracy-theorists-says-the-internet-has-been-dead-since-2016/|title=Gopani, Avi (September 6, 2021). &quot;Conspiracy Theorists Says The Internet Has Been Dead Since 2016&quot;. Analytics India Magazine. Archived from the original on June 16, 2023. Retrieved June 16, 2023.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://theswaddle.com/what-the-dead-internet-theory-predicted-about-the-future-of-digital-life/|title=Naraharisetty, Rohitha (October 31, 2022). &quot;What the 'Dead Internet Theory' Predicted About the Future of Digital Life&quot;. The Swaddle. Archived from the original on March 6, 2023. Retrieved March 6, 2023.}}&lt;/ref&gt; 
[[ფაილი:404_not_found.png|ალტ=Page Not Found|მინი| გაფუჭებული ბმულის მაგალითი, მსგავსი ბმულები დროთა განმავლობაში იწვევს [[link rot]]-ს]]
მკვდარი ინტერნეტის თეორიას ორი ძირითადი კომპონენტი აქვს: რომ ვებგვერდზე ორგანული ადამიანის აქტივობა ბოტებითა და ალგორითმულად კურირებული ძიების შედეგებით ჩანაცვლდა და რომ სახელმწიფო ამას კოორდინირებული ძალისხმევით საზოგადოებაზე მანიპულირების მიზნით აკეთებს. &lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://books.google.com/books?id=MKPREAAAQBAJ|title=Dao, Bridgit (2023). The Metaweb The Next Level of the Internet. CRC Press. ISBN 9781000960495. Archived from the original on March 19, 2024. Retrieved March 1, 2024.}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.iflscience.com/dead-internet-theory-according-to-conspiracy-theorists-the-internet-died-in-2016-72617|title=Felton, James (February 1, 2024). &quot;Dead Internet Theory: According To Conspiracy Theorists, The Internet Died In 2016&quot;. iflscience. Archived from the original on February 26, 2024. Retrieved April 7, 2024.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.fastcompany.com/91092650/dead-internet-theory-true-tiktok-ai-influencers|title=Grothaus, Michael (April 4, 2024). &quot;Is the 'Dead Internet' theory suddenly coming true? This could be a sign&quot;. Fast Company. Retrieved June 21, 2024.}}&lt;/ref&gt;თეორიის პირველი ნაწილია ის'','' რომ ბოტები ადამიანებზე მეტ კონტენტს ქმნიან'','' ეს ფაქტი დიდი ხნის მანძილზე იყო შეშფოთების საკითხი'','' &quot;IlluminatiPirate&quot; - ის ორიგინალი პოსტი ციტირებს სტატიას “ინტერნეტის რა ნაწილია ყალბი? როგორც სჩანს ძალიან დიდი”.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://nymag.com/intelligencer/2018/12/how-much-of-the-internet-is-fake.html|title=Read, Max (December 26, 2018). &quot;How Much of the Internet Is Fake? Turns Out, a Lot of It, Actually&quot;. New York:Intelligencer. Archived from the original on June 19, 2023. Retrieved June 19, 2023.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; მკვდარი ინტერნეტის თეორია ასევე მოწმობს, რომ [[გუგლი]] და სხვა საძიებო სისტემები, არასასურველი კონტენტის გაფილტვრით ახდენენ ვებ-გვერდების ცენზურას, რაც ზღუდავს ძიების შედეგებში წარმოდგენილ კონტენტს.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; მიუხედავად იმისა, რომ [[გუგლი]] კონკრეტული ძიებისთვის მილიონობით შედეგს აჩვენებს, მომხმარებლისთვის ხელმისაწვდომი შედეგები ამას არ ასახავს. ამ პრობლემას ამწვავებს ბმულების გახრწნის (&quot;Link rot&quot;) სახელით ცნობილი ფენომენი, რომელიც წარმოიქმნება მაშინ, როდესაც ვებსაიტზე არსებული კონტენტი მიუწვდომელი ხდება და სხვა საიტებზე გადასასვლელი ყველა ბმული გაფუჭებულია.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; ამან განაპირობა თეორია, რომ გუგლი [[პოტიომკინის სოფლები|პოტიომკინის სოფელია]] და ძიების არეალი გაცილებით მცირეა, ვიდრე გვგონია.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;  „მკვდარი ინტერნეტის თეორია“ ვარაუდობს, რომ ეს შეთქმულების ნაწილია, რომლის მიზანია მომხმარებლების ხელოვნური კონტენტით შეზღუდვა.

მკვდარი ინტერნეტის თეორიის მეორე ნახევარი ვარაუდობს, რომ აშშ-ს მთავრობა და კორპორაციები განზრახ ზღუდავენ მომხმარებლებს ხელოვნური ინტელექტის მიერ გენერირებული კონტენტით, რათა სხვადასხვა მიზეზის გამო მანიპულირება მოახდინონ ადამიანთა პოპულაციაზე. &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;თავდაპირველ პოსტში, იდეა, რომ ბოტებმა ჩაანაცვლეს ადამიანური კონტენტი, აღწერილია, როგორც „ინსცენირება“, თავად თეორიის თეზისი შეერთებული შტატების მთავრობაზეა ორიენტირებული და აცხადებს: ''„აშშ-ს მთავრობა მთელი მსოფლიოს მასშტაბით ხელოვნური ინტელექტით მართული [[Word|გაზლაითინგით]] არის დაკავებული“.'' &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== ექსპერტთა მოსაზრება ==
[[ფაილი:Chatgpt-screenshot.png|მარჯვნივ|მინი| ChatGPT-ის სქრინშოტი [[Mozilla Firefox|Mozilla Firefox-]] ში]]
მედია პლატფორმა ''New Models''- ის დამფუძნებელი, კეროლაინ ბუსტა 2021 წლის სტატია ''The Atlantic''- ში ამბობს, რომ მკვდარი ინტერნეტის თეორია “პარანოიული ფანტაზიაა”&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; თუმცა ეთანხმება „ზოგად იდეას“. [[Word|The New Atlantis]]-ის გამოქვეყნებულ სტატიაში რობერტ მარიანიმ, იდეას [[შეთქმულების თეორია|შეთქმულების თეორიისა]] და [[Word|კრიპიპასტას]] ნაზავი უწოდა. &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

2024 წელს, მკვდარი ინტერნეტის თეორია ზოგჯერ გამოიყენებოდა ენობრივი მოდელების (LLM) მეშვეობით გენერირებული კონტენტის ზრდის აღსანიშნავად, როგორიცაა [[ChatGPT|ChatGPT,]] &lt;ref name=&quot;Atlantic&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Griffin2024&quot;&gt;{{Cite news|last=Griffin|first=Andrew|date=17 April 2024|title=Humans now share the web equally with bots, report warns amid fears of the 'dead internet'|publisher=Independent|url=https://www.independent.co.uk/tech/dead-internet-web-bots-humans-b2530324.html|url-status=live|access-date=7 May 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240507093216/https://www.independent.co.uk/tech/dead-internet-web-bots-humans-b2530324.html|archive-date=May 7, 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite web|url=https://link.springer.com/article/10.1007/s13347-025-00878-5|title=Sommerer, Thomas (2025). &quot;Baudrillard and the Dead Internet Theory. Revisiting Baudrillard's (dis)trust in Artificial Intelligence&quot;. Philosophy &amp; Technology. 38 (54). doi:10.1007/s13347-025-00878-5. Retrieved May 19, 2025.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt;{{Cite web|url=https://link.springer.com/article/10.1007/s13187-025-02592-4|title=McLean, Aaron Lawson; Hristidis, Vagelis (2025). &quot;Evidence-Based Analysis of AI Chatbots in Oncology Patient Education: Implications for Trust, Perceived Realness, and Misinformation Management&quot;. Journal of Cancer Education. doi:10.1007/s13187-025-02592-4. Retrieved May 19, 2025.}}&lt;/ref&gt; [[Thomas Sommerer|თომას სომერერის]] 2025 წლის სტატიაში განხილულია „მკვდარი ინტერნეტის თეორიის“ ეს ნაწილი, სადაც სომერერი ადამიანის მიერ გენერირებული კონტენტის ხელოვნური კონტენტით ჩანაცვლებას „გარდაუვალ მოვლენას“ უწოდებს.&lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt; სომერერი აცხადებს, რომ „მკვდარი ინტერნეტის თეორია“ არ არის სამეცნიერო ხასიათის, არამედ ასახავს ინტერნეტის საზოგადოებრივ აღქმას. &lt;ref name=&quot;:5&quot; /&gt; ''[[Journal of Cancer Education|„Journal of Cancer Education“-]]'' ის კიდევ ერთ სტატიაში იყო განხილული „მკვდარი ინტერნეტის თეორიის“ გავლენა კიბოსთან ბრძოლის ონლაინ ფორუმებზე, კერძოდ, ყურადღება გამახვილდა იმ პაციენტებზე რომლებმაც აღმოაჩინეს, რომ ფორუმზე მხარდაჭერა ხელოვნური ინტელექტისგან მოდის და არა ნამდვილი ადამიანებისგან. &lt;ref name=&quot;:6&quot; /&gt;

==== ChatGPT ====
[[ChatGPT]] AI [[Word|ჩატბოტი]] რომლის 2022 წლის ბოლოს ფართო საზოგადოებისთვის წვდომამ ჟურნალისტები აიძულა, მკვდარი ინტერნეტის თეორიას პოტენციურად უფრო რეალისტური ეწოდებინათ, ვიდრე ადრე იყო.&lt;ref name=&quot;Hennessy1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Beres1&quot;&gt;{{Cite news|last=Beres|first=Damon|date=27 January 2023|title=Death by a Thousand Personality Quizzes|publisher=The Atlantic|url=https://www.theatlantic.com/technology/archive/2023/01/buzzfeed-using-chatgpt-openai-creating-personality-quizzes/672880|url-status=live|access-date=20 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230621212112/https://www.theatlantic.com/technology/archive/2023/01/buzzfeed-using-chatgpt-openai-creating-personality-quizzes/672880/|archive-date=21 June 2023}}&lt;/ref&gt; ChatGPT-ის გამოსვლამდე, მკვდარი ინტერნეტის თეორია ძირითადად ხაზს უსვამდა სამთავრობო ორგანიზაციებს, კორპორაციებსა და ტექნოლოგიურად განათლებულ პირებს. ამ ახალმა ტექნოლოგიამ გამოიწვია შეშფოთება, რომ ინტერნეტი გაივსებოდა ხელოვნური ინტელექტის გამოყენებით შექმნილი კონტენტით, რომელიც ორგანულ ადამიანურ კონტენტს დაფარავდა.&lt;ref name=&quot;Hennessy1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Beres1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Agarwal1&quot;&gt;{{Cite news|last=Agarwal|first=Shubham|date=8 August 2023|title=AI is ruining the internet|agency=Business Insider|url=https://www.businessinsider.com/ai-scam-spam-hacking-ruining-internet-chatgpt-privacy-misinformation-2023-8|url-status=live|access-date=30 September 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230928211615/https://www.businessinsider.com/ai-scam-spam-hacking-ruining-internet-chatgpt-privacy-misinformation-2023-8|archive-date=September 28, 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://direct.mit.edu/isal/proceedings/isal2024/36/110/123523|title=Stenzel, Gerhard; Zorn, Maximilian; Altmann, Philipp; Mansky, Maximilian Balthasar; Kölle, Michael; Gabor, Thomas (July 2024). &quot;Self-Replicating Prompts for Large Language Models: Towards Artificial Culture&quot;. ALIFE 2024: Proceedings of the 2024 Artificial Life Conference. The 2024 Conference on Artificial Life. doi:10.1162/isal_a_00813. Retrieved October 27, 2024.}}&lt;/ref&gt;

=== ბოტების ტრაფიკი ===
2016 წელს, უსაფრთხოების კომპანია Imperva-მ ბოტების ტრაფიკის შესახებ გამოაქვეყნა ანგარიში და დაადგინა, რომ ვებ ტრაფიკის 52%-ზე ავტომატიზირებული პროგრამები იყო პასუხისმგებელი.&lt;ref name=&quot;LaFrance1&quot;&gt;{{Cite news|last=LaFrance|first=Adrienne|date=31 January 2017|title=The Internet Is Mostly Bots|publisher=The Atlantic|url=https://www.theatlantic.com/technology/archive/2017/01/bots-bots-bots/515043/|url-status=live|access-date=17 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230617184148/https://www.theatlantic.com/technology/archive/2017/01/bots-bots-bots/515043/|archive-date=17 June 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.imperva.com/blog/archive/bot-traffic-report-2016/|title=&quot;Bot Traffic Report 2016 {{!}} Imperva&quot;. Blog. January 24, 2017. Archived from the original on June 4, 2024. Retrieved June 4, 2024.}}&lt;/ref&gt; ეს ანგარიში მკვდარი ინტერნეტის თეორიის შესახებ მტკიცებულებად არის გამოყენებული. &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;Imperva-ს 2023 წლის ანგარიშში აღნიშნულია, რომ ინტერნეტ ტრაფიკის 49.6% ავტომატიზირებული იყო, რაც 2%-ით მეტია 2022 წელთან შედარებით, რაც ნაწილობრივ განპირობებულია ხელოვნური ინტელექტის მოდელებით&lt;ref name=&quot;Griffin2024&quot;/&gt;
 

== იხილეთ აგრეთვე ==

* [[Word|ალგორითმული რადიკალიზაცია]]
* [[ტვინლპობა]] 
* [[Word|AI სლოპი]]

== სქოლიო ==

[[კატეგორია:ტექნოლოგიები საზოგადოებაში]]
[[კატეგორია:სოციალური ინფორმაციის დამუშავება]]
[[კატეგორია:გავლენა]]
[[კატეგორია:საინფორმაციო საზოგადოება]]
[[კატეგორია:ჰიპერრეალობა]]
[[კატეგორია:შეთქმულების თეორია]]
[[კატეგორია:სტატიები hAudio მიკროფორმატებით]]</text>
      <sha1>1ublei5j7775d1lhdtts3xnl0zizulz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნანკინის ისტორიის ქრონიკა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>596854</id>
    <revision>
      <id>5427436</id>
      <parentid>4966390</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:20:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427436</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19619" sha1="mwaygl3qovuub16wop5em60n0ahk0oc" xml:space="preserve">ქვემოთ მოცემულია [[ჩინეთი|ჩინეთის]] [[ძიანსუ|ძიანგსუს პროვინციის]] ქალაქი '''ნანკინის ისტორიის ქრონიკა'''.

== III საუკუნემდე ==
* [[ძვ. წ. VII ათასწლეული]] - დღევანდელი ნანკინის ტერიტორიაზე [[ნეოლითი|ნეოლითური ხანაში]] დასახლდა პეი ინიანგის ხალხი.{{Sfn|Schellinger|1996}}
* [[ძვ. წ. 472]] - იუეს სამეფოს მიერ იუჰუატაის მახლობლად ციხესიმაგრე აშენდა.{{Sfn|Schellinger|1996}}

== III-XII საუკუნეები ==
* [[229]] - ქალაქი ვუს სამეფოს დედაქალაქი გახდა.{{Sfn|Schellinger|1996}}
* [[258]] - დაარსდა საიმპერატორო უნივერსიტეტი.
* [[313]] - ქალაქს სახელი შეეცვალა და „ძიენქანგი“ დაერქვა.{{Sfn|Schellinger|1996}}
* [[317]] - აღმოსავლეთ ძინის დინასტიის დედაქალაქი ძიენქანგი გადაიტანეს.{{Sfn|Schellinger|1996}}
* [[420]] - ქალაქი ლიოუ სუნგის დინასტიის დედაქალაქი გახდა.{{Sfn|Schellinger|1996}}
* [[479]] - ქალაქი [[ცის დინასტია|სამხრეთ ცის დინასტიის]] დედაქალაქი გახდა.{{Sfn|Schellinger|1996}}
* [[502]] - ქალაქი ლიანგის დინასტიის დედაქალაქი ხდება.{{Sfn|Schellinger|1996}}
* [[557]] - ქალაქი ჩენის დინასტიის დედაქალაქი გახდა.{{Sfn|Schellinger|1996}}
* [[937]] - ხელისუფლებაში მოდის ნან თანგის დინასტია.
* [[1168]] - აშენდა ძიანნანის საგამოცდო დარბაზი.

== XIV საუკუნე ==
[[ფაილი:Nanjing_in_Ming_Dynasty.jpg|მინი|320x320პქ|ნანკინის რუკა (ძინლინგი, ინგთიენ ფუ) მინგის დინასტიაში]]
* [[1367]] - მინგის სასახლის მშენებლობა დაიწყო, რომელიც 1368 წელს დასრულდა.
* [[1368]] - ქალაქი [[მინის დინასტია|მინგის დინასტიის]] დედაქალაქი გახდა, სახელი შეეცვალა და ინგთიენი ეწოდა.
* [[1373]] - [[ჯუ იუანჯანი|იმპერატორმა ხონგვუმ]] მნიშვნელოვნად გააფართოვა მინგის სასახლის კომპლექსი, რომლის მშენებლობაც 1375 წელს დასრულდა.
* [[1381]] - საიმპერატორო უნივერსიტეტის კამპუსი სიუენვუს ტბაზე გადაიტანეს.{{Sfn|Chia|2005}}
* [[1382]] - აშენდა დოლის კოშკი.&lt;ref name=&quot;pletcher201110&quot;&gt;{{cite book|title=Geography of China: Sacred and Historic Places|editor=Kenneth Pletcher|publisher=Britannica Educational Publishing|year=2011}}&lt;/ref&gt;
* [[1386]] - აშენდა [[ნანკინის ქალაქის კედელი]] და ძიუპაოს კარიბჭე.

== XV-XVIII საუკუნეები ==
[[ფაილი:1668_Straet_van_Nanking.png|მარჯვნივ|მინი|ნანკინი, დაახლოებით [[1668]] წელს]]
* [[1408]] - დაიწერა ''[[იუნლეს ენციკლოპედია|იონგლეს ენციკლოპედია]]''.
* [[1421]] - [[მინის დინასტია|მინგის დინასტიის]] დედაქალაქი ნანკინიდან [[პეკინი|პეკინში]] გადაიტანეს.&lt;ref name=&quot;pletcher2011&quot;&gt;{{Cite book|title=Geography of China: Sacred and Historic Places|editor=Kenneth Pletcher|publisher=Britannica Educational Publishing|year=2011}}&lt;/ref&gt;
* [[1430]] - აშენდა ნანკინის ფაიფურის კოშკი.&lt;ref&gt;{{Citation|publisher=Phillips &amp; Co.|title=The Hundred Wonders of the World}}&lt;/ref&gt;{{Sfn|Britannica|1910}}
* [[1441]]-[[1441]] წლების [[იანძი]]ს წყალდიდობა.
* [[1645]] - ნანკინის [[ცინგის დინასტია|ცინგის დინასტიის]] მიერ დაპყრობა; ნანჭილის პროვინცია გახდა ძიანგნანი, მოგვიანებით კი დაიყო [[ძიანსუ|ძიანგსუსა]] და [[ანხუეი|ანხეუის]] პროვინციებად
* [[1657]] - ქალაქი [[ჯენ ჩენგუნი|კოსინგას]] ძალებმა ალყაში მოაქციეს.{{Sfn|Madrolle|1912}}
* [[1723]] - ლიენძიანგის ვიცე-მეფის რეზიდენცია ნანკინში გადავიდა.{{Sfn|Madrolle|1912}}

== XIX საუკუნე ==
* [[1842]]
** ბრიტანელები ხელისუფლებაში.{{Sfn|Britannica|1910}}
** [[29 აგვისტო]]: ქალაქი [[ნანკინის ხელშეკრულება|ნანკინის ხელშეკრულების]] ხელმოწერას მასპინძლობს.{{Sfn|Britannica|1910}}
* [[1853]] - [[ტაიპინელთა აჯანყება|ტაიპინის მიერ]] ნანკინის დაპყრობა ნანკინის პირველ ბრძოლაში.
* [[1856]] - ნანკინის მეორე ბრძოლა.
* [[1858]] - ქალაქმა [[ტიანძინი|თიენძინის]] ხელშეკრულებების თანახმად, პორტი თავისუფლად გამოაცხადა.{{Sfn|Britannica|1910}}
* [[1864]] - ნანკინის მესამე ბრძოლა.{{Sfn|Britannica|1910}}
* [[1870]] - აშენდა ჩაოთიენის სასახლე და საპრეზიდენტო სასახლე.
* [[1890]] - გაიხსნა საზღვაო კოლეჯი.{{Sfn|Britannica|1910}}
* [[1899]] - დაიწყო საგარეო ვაჭრობა.

== XX საუკუნე ==
* [[1902]] - დაარსდა სანძიანგის ნორმალური კოლეჯი (მოგვიანებით ნანკინის ნორმალური უნივერსიტეტი).&lt;ref name=pletcher2011 /&gt; {{sfn|Britannica|1910}}
* [[1907]] - გაიხსნა ძიანგნანის ბიბლიოთეკა.
* [[1909]] - გაიხსნა შანხაი-ნანკინის რკინიგზა.{{sfn|Britannica|1910}}
* [[1910]]
** ნანიანგის სამრეწველო გამოფენა.{{sfn|Madrolle|1912}}
** მოსახლეობა: 140,000 (დაახლოებით).{{sfn|Britannica|1910}}
* [[1911]]
** [[10 ნოემბერი]]: ქალაქი ალყაში მოაქციეს [[მანჯურია|მანჭურიულმა]] ძალებმა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1911/11/11/104881876.pdf |title=Manchus' Day of Massacre |work=New York Times |date=11 November 1911 }}&lt;/ref&gt;
** 2 დეკემბერი: აჯანყებულებმა ქალაქი აიღეს.
* [[1921]] - მოსახლეობა: 380,000.{{sfn|Chu|1922}}
* [[1927]]
** მარტი: ნანკინის ინციდენტი.
** დაარსდა ნანკინის სპეციალური (No.1) სახალხო ბიბლიოთეკა.
* [[1928]]
** დაარსდა გუოშუს ცენტრალური ინსტიტუტი.
** ლიუ ჩი-ვენი მერი გახდა.
* [[1929]] - აშენდა [[სუნ იატსენი|სუნ იატსენის]] მავზოლეუმი. 
* [[1930]] - ვეი თაო-მინგი მერი გახდა.
* [[1931]] - ქალაქი გახდა [[ჩინეთის რესპუბლიკა (1912–1949)|ჩინეთის რესპუბლიკის]] დედაქალაქი.
* [[1935]] - გაიხსნა ნანკინ-თუნგლინის რკინიგზა.
* [[1936]] - დაარსდა ძიანგსუს სამხატვრო გალერეა.
* [[1937]]
** შეიქმნა ნანკინის უსაფრთხოების ზონა.
** 9 დეკემბერი: დაიწყო ნანკინის ბრძოლა. 
** 12 დეკემბერი: ინციდენტი აშშ-ის საჰაერო ძალების პანაის გემზე. 
** 13 დეკემბერი: იაპონიის ძალებმა ქალაქი აიღეს.
** [[ნანკინის ხოცვა-ჟლეტა]].
* [[1940]]
** ქალაქი გახდა ჩინეთის რეორგანიზებული ეროვნული მთავრობის დედაქალაქი. 
** ჩაი პეი გახდა მერი.
* [[1941]] - ჟოუ სიუეჩანგი გახდა მერი.
* [[1949]] - 23 აპრილი: სახალხო განმათავისუფლებელმა არმიამ ქალაქი აიღო.
* [[1952]] - დაარსდა ნანკინის საავიაციო ინდუსტრიის კოლეჯი&lt;ref name=pletcher2011 /&gt; და ვუთაიშანის სპორტული ცენტრი.
* [[1953]] - დაარსდა ნანკინის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტი.&lt;ref name=pletcher2011 /&gt;
* [[1957]] - მოსახლეობა: 1,419,000.&lt;ref&gt;{{cite book |chapter-url= https://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/1970_round.htm |title=Demographic Yearbook 1975 |year=1976 |author=[[United Nations Department of Economic and Social Affairs]], Statistical Office |location=New York |chapter=Population of capital city and cities of 100,000 and more inhabitants |pages=253–279 |quote= Nanking }}&lt;/ref&gt;
* [[1958]] - ტაიპინის სამეფოს ისტორიის მუზეუმის გახსნა.
* [[1968]]
** ქალქაში იანძის მდინარეზე ხიდის მშენებლობა.&lt;ref name=VanDijk2006&gt;{{Citation |publisher = Edward Elgar Publishing |isbn = 9781845428808 |title = Managing Cities in Developing Countries |author = Meine Pieter Van Dijk |date = 2006 }}&lt;/ref&gt;
** ნანკინის რკინიგზის სადგურის გახსნა.
* [[1988]]
** დეკემბერი: ნანკინის ანტიაფრიკული საპროტესტო აქციები. 
** დაარსდა ნანკინის მაღალტექნოლოგიური ინდუსტრიული განვითარების ზონა.&lt;ref name=cucco2008 /&gt;
* [[1994]] - დაარსდა ძიანგსუს საინთის საფეხბურთო კლუბი.
* [[1995]] - ქალაქის ადმინისტრაციის რეორგანიზაცია.&lt;ref name=pletcher2011 /&gt;
* [[1996]] - დაარსდა ძიანგსუს დრაკონების საკალათბურთო გუნდი.
* [[1997]] - გაიხსნა ლუქოუს აეროპორტი.
* [[2000]] - ძიანგნინგის რაიონი ნანკინის მუნიციპალიტეტის ნაწილი გახდა.&lt;ref name=cucco2008&gt;{{Citation |publisher = Routledge |isbn = 9780415455640 |title = The New Rich in China |editor = David S.G. Goodman |date = 2008 |author=Ivan Cucco |chapter= The Professional Middle Class }}&lt;/ref&gt;

== XXI საუკუნე ==
* [[2001]] - ნანკინში იანძის მეორე ხიდის მშენებლობა დაიწყო.&lt;ref name=pletcher2011 /&gt;
* [[2002]]
** ძიანგფუს და ლიოუხეს რაიონები ნანკინის მუნიციპალიტეტის ნაწილი ხდება.&lt;ref name=&quot;cucco2008&quot; /&gt;
** მერად აირჩიეს ლუო წიჯუნი.
* [[2004]] - ლუნგთანის კონტეინერების პორტის ზონა გაიხსნა.
* [[2005]] 
** ნანკინში იანძის მესამე ხიდი და ნანკინის ოლიმპიური სპორტული ცენტრი გაიხსნა.
** [[ნანკინის მეტროპოლიტენი|ნანკინის მეტრო]] და ნანკინი-ცითუნგის რკინიგზა იწყებენ ფუნქციონირებას.
** ქალაქში ჩინეთის მე-10 ეროვნული თამაშები გაიმართა.
* [[2008]] 
** ხეფეი-ნანკინის სამგზავრო რკინიგზა ფუნქციონირებას იწყებს.
** ქალაქში მსოფლიო ურბანული ფორუმი გაიმართა.
* [[2009]] - აშენდა წიფენგის კოშკი.
* [[2010]] 
** 28 ივლისი: ქიმიურ ქარხანაში აფეთქება.
** აშენდა მდინარე ნანკინ ტაშენგკუანის იანძის ხიდი.
* [[2013]] - ნანკინში [[ჰაერის დაბინძურება|ჰაერის დაბინძურების]] წლიურმა საშუალო მაჩვენებელმა 72 PM2.5-ს და 137 PM10-ს მიაღწია, რაც რეკომენდებულზე გაცილებით მაღალია.&lt;ref&gt;{{Citation|author=World Health Organization|title=Global Urban Ambient Air Pollution Database|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==ლიტერატურა==
'''XIV-XIX საუკუნეები'''
* {{cite book |title=Hongwu Jingcheng Tuzhi |trans-title=Illustrated Gazetteer of the Capital in the Hongwu Era |year=1395 }}
* {{cite book |title=Jinling Tuyong |trans-title=Gazetteer of Nanjing |year= 1624 |author1=Chu Chih-fan |author2=Lu Shou-po }} [http://www.wdl.org/en/item/295/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200717084650/https://www.wdl.org/en/item/295/ |date=2020-07-17 }}[https://www.loc.gov/rr/asian/guide/guide-chinese.html]
* {{Citation |publisher = Jacob von Meurs |location = Amstelodami |title = Legatio batavica ad magnum Tartariæ chamum Sungteium, modernum Sinæ imperatorem |author = Johannes Nieuhof |author-link=Johan Nieuhof |date = 1668 |oclc = 2134985 |chapter=(Nanking) |chapter-url= https://archive.org/stream/legatiobatavicaa00nieu#page/n139/mode/2up |language=la }}
* {{Citation |publisher = S. Converse |location = New Haven |author1 = Jedidiah Morse |author-link1=Jedidiah Morse |author2=Richard C. Morse |title = A New Universal Gazetteer |date = 1823 |edition= 4th |chapter-url= https://archive.org/stream/newuniversalgaze00morsrich#page/503/mode/1up |chapter=Nanking }}

'''XX საუკუნე'''
* {{Citation |publisher = Imprimerie de la Mission Catholique |location = Chang-Hai |author = Louis Gaillard |series = Nankin d'alors et d'aujourd'hui |title=Nanking Port ouvert |date = 1901 |language=fr
|ol = 14264158M }}
* {{Citation |publisher = Impr. de la Mission catholique |location = Chang-Hai |title =Aperçu historique et géographique |trans-title=Historical and geographical overview |series=Nankin d'alors et d'aujourd'hui |author = Louis Gaillard |date = 1903 |oclc = 6976461 |language=fr
|ol = 6962395M }}
* {{Cite EB1911|wstitle= Nanking |volume= 19 | page = 162 |date=1910 |ref= {{harvid|Britannica|1910}} |short= 1}}
* {{Citation |publisher = Hachette &amp; Company |location = Paris |title = Northern China |author = Claudius Madrolle |author-link = Claudius Madrolle |date = 1912 |oclc = 8741409 |chapter-url= https://archive.org/stream/northernchinaval00madr#page/332/mode/2up |chapter= Nanking
| ref = {{harvid|Madrolle|1912}}
}}
* {{Citation |author = Coching Chu |author-link=Coching Chu |date = 1922 |location = Nanking |title = The climate of Nanking during the period 1905-1921
| ref = {{harvid|Chu|1922}}
|ol = 7245788M}}
* {{Citation |publisher = Routledge |isbn = 9781884964046 |title = International Dictionary of Historic Places: Asia and Oceania |date = 1996 |editor=Schellinger and Salkin |chapter=Nanjing |chapter-url= https://books.google.com/books?id=voerPYsAB5wC&amp;pg=PA616
| ref = {{harvid|Schellinger|1996}}
}}

'''XXI საუკუნე'''
* {{cite book |title=Printing and Book Culture in Late Imperial China |author=Lucille Chia |chapter=Of Three Mountains Street: the Commercial Publishers of Ming Nanjing |year=2005 |publisher=University of California Press
| ref = {{harvid|Chia|2005}}
}}

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://dp.la/search?page_size=100&amp;q=nanjing&amp;utf8=✓ ნანკინთან დაკავშირებული ნივთები], სხვადასხვა თარიღები ( ამერიკის ციფრული საჯარო ბიბლიოთეკის მეშვეობით).
* [https://www.europeana.eu/portal/search.html?query=nanking&amp;rows=96 ნანკინგთან დაკავშირებული ნივთები], სხვადასხვა თარიღები ( Europeana-ს მეშვეობით).
[[კატეგორია:ჩინეთის ისტორია]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
{{ნანკინი}}</text>
      <sha1>mwaygl3qovuub16wop5em60n0ahk0oc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონტევიდეოს კონვენცია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>603564</id>
    <revision>
      <id>5427138</id>
      <parentid>4894532</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:13:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427138</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18127" sha1="jso3l90d1denamsey8594wbnzl29yg8" xml:space="preserve">[[ფაილი:Montevideo_Convention_parties.svg|მარჯვნივ|მინი|400x400პქ|მონტევიდეოს კონვენციის მხარეები&lt;div class=&quot;legend&quot;&gt;მწვანედ მონაწილეები ყვითლად ხელმომწერები&lt;/div&gt;]]
'''მონტევიდეოს კონვენცია სახელმწიფოების უფლებებისა და მოვალეობების შესახებ''' — ხელშეკრულება, რომელიც ხელმოწერილია [[მონტევიდეო]]ში, [[ურუგვაი]], 1933 წლის 26 დეკემბერს, ამერიკის სახელმწიფოების მეშვიდე საერთაშორისო კონფერენციის დროს.&lt;ref name=&quot;UIA&quot;&gt;{{Cite web |last=Staff writer |year=2024 |title=Convention on Rights and Duties of States |url=https://uia.org/s/or/en/1100005689 |url-access= |url-status= |archive-url= |archive-date= |access-date=12 January 2025 |website=uia.org |publisher=[[Union of International Associations]] |format= |via= |arxiv= |asin= |bibcode= |doi= |isbn= |issn= |jfm= |jstor= |lccn= |mr= |oclc= |ol= |osti= |pmc= |pmid= |rfc= |ssrn= |zbl= |id= |quote= |trans-quote= |agency=Yearbook of International Organizations Online}}&lt;/ref&gt; კონფერენციაზე [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებული შტატების]] პრეზიდენტმა [[ფრანკლინ დელანო რუზველტი|ფრანკლინ დ. რუზველტმა]] და [[აშშ-ის სახელმწიფო მდივანი|სახელმწიფო მდივანმა]] [[კორდელ ჰალი|კორდელ ჰალმა]] გამოაცხადეს ''კეთილი მეზობლობის პოლიტიკა'', რომელიც ეწინააღმდეგებოდა აშშ-ს შეიარაღებულ ჩარევას ამერიკულ საქმეებში. კონვენციას ხელი მოაწერა 19 სახელმწიფომ. [[ბრაზილია|ბრაზილიის]], [[პერუ|პერუს]] და [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებული შტატების]] ხელმომწერებად მიღებას მცირე დათქმები ჰქონდა.&lt;ref name=&quot;Hersch Lauterpacht 2012 419&quot;&gt;{{Cite book |last=[[Hersch Lauterpacht]] |year=2012 |title=Recognition in International Law |url=https://books.google.com/books?id=EWgEv1Qq2TwC&amp;pg=PA419 |publisher=Cambridge University Press |isbn=9781107609433 |page=419}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;rat&quot;&gt;{{Cite web |title=A-40: Convention on Rights and Duties of States |url=http://www.oas.org/juridico/english/sigs/a-40.html |access-date=2013-07-23 |publisher=[[Organization of American States]]}}&lt;/ref&gt;

კონვენცია ძალაში შევიდა 1934 წლის 26 დეკემბერს. ის ''[[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] ხელშეკრულებათა სერიაში'' დარეგისტრირდა 1936 წლის 8 იანვარს.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=United States of America - Convention on Rights and Duties of States adopted by the Seventh International Conference of American States, Signed at Montevideo, December 26th, 1933 [1936] LNTSer 9; 165 LNTS 19 |url=http://www.worldlii.org/int/other/treaties/LNTSer/1936/9.html |website=www.worldlii.org |pages=20–43 |access-date=2025-10-12 |archive-date=2023-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231205015456/http://www.worldlii.org/int/other/treaties/LNTSer/1936/9.html }}&lt;/ref&gt;

კონფერენცია აშშ-ის ისტორიაში აღსანიშნავია, რადგან აშშ-ის ერთ-ერთი წარმომადგენელი იყო დოქტორი [[სოფონისბა ბრეკინრიჯი]], პირველი აშშ-ის ქალი წარმომადგენელი საერთაშორისო კონფერენციაზე. 

== ფონი ==
უმეტეს შემთხვევაში, კოლონიური ან ეროვნული ეთნიკური უმცირესობების მოსახლეობის [[ერთა თვითგამორკვევა|თვითგამორკვევის]] ერთადერთი გზა იყო საერთაშორისო იურიდიული პირის, როგორც ეროვნული სახელმწიფოს მოპოვება.  ამერიკის სახელმწიფოების საერთაშორისო კონფერენციაზე დელეგაციების უმეტესობა წარმოადგენდა დამოუკიდებელ სახელმწიფოებს, რომლებიც ყოფილი კოლონიებიდან წარმოიშვნენ. უმეტეს შემთხვევაში, მათ არსებობას და დამოუკიდებლობას ერთი ან მეტი ევროპული კოლონიური იმპერია ეჭვქვეშ აყენებდა ან ეწინააღმდეგებოდა. ისინი შეთანხმდნენ კრიტერიუმებზე, რომლებიც შეზღუდული სუვერენიტეტის მქონე სხვა დამოკიდებულ სახელმწიფოებს საერთაშორისო აღიარების მოპოვებას აადვილებდა. მაგალითად, მათ კრიტერიუმებში ცივილიზაციის სტანდარტი არ შეიტანეს.&lt;ref name=&quot;Lorca&quot;&gt;{{Citation|last=Lorca|first=Arnulf Becker|page=307|title=Mestizo International Law: A Global Intellectual History 1842–1933|date=2015-01-01|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-1-316-19405-8}}&lt;/ref&gt;

== კონვენციის შინაარსი ==
მუხლი 1 განსაზღვრავს „სახელმწიფოს, როგორც საერთაშორისო სამართლის სუბიექტი“ კრიტერიუმებს:&lt;ref name=&quot;Anon. e743&quot;&gt;{{Cite web |title=Montevideo Convention on the Rights and Duties of States |url=https://www.ilsa.org/Jessup/Jessup15/Montevideo%20Convention.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240114065544/https://www.ilsa.org/Jessup/Jessup15/Montevideo%20Convention.pdf |archive-date=14 January 2024 |access-date=18 January 2024}}&lt;/ref&gt;

„სახელმწიფო, როგორც საერთაშორისო სამართლის სუბიექტი  უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ კრიტეტიუმებს. (ა) მუდმივი მოსახლეობა; (ბ) განსაზღვრული ტერიტორია; (გ) მთავრობა და (დ) შესაძლებლობა ურთიერთობა დაამყაროს სხვა სახელმწიფოებთან.&quot;

მე-3 მუხლის პირველი წინადადება აცხადებს, რომ „სახელმწიფოს პოლიტიკური არსებობა დამოუკიდებელია სხვა სახელმწიფოების მიერ მისი აღიარებისგან“. ეს ცნობილია, როგორც [[სუვერენული სახელმწიფო|სახელმწიფოებრიობის დეკლარაციული თეორია]] . ის ეწინააღმდეგება [[სუვერენული სახელმწიფო|სახელმწიფოებრიობის კონსტიტუციურ თეორიას]], რომლის მიხედვითაც სახელმწიფო არსებობს მხოლოდ იმდენად, რამდენადაც ის აღიარებულია სხვა სახელმწიფოების მიერ. ის არ უნდა აგვერიოს ესტრადას დოქტრინასთან . „დამოუკიდებლობა“ და „სუვერენიტეტი“ პირველ მუხლში არ არის ნახსენები.&lt;ref&gt;see for example [https://books.google.com/books?id=LQCgNzL3RJQC&amp;pg=PA110&amp;dq=&amp;ei=5uyESebICJr2McXMpIoI&amp;client=#PPA110,M1 State Failure, Sovereignty and Effectiveness, Legal Lessons from the Decolonization of Sub-Saharan Africa, Gerard Kreijen, Published by Martinus Nijhoff, 2004], {{ISBN|90-04-13965-6}}, page 110&lt;/ref&gt;

კონვენციის მნიშვნელოვანი ნაწილი იყო სუვერენიტეტის მოსაპოვებლად სამხედრო ძალის გამოყენების აკრძალვა. 
 
17 შტატი, რომლებმაც რატიფიცირება მოახდინეს ამ კონვენციაზე, შემოიფარგლება მხოლოდ [[ამერიკა|ამერიკის კონტინენტით.]]

მონტევიდეოს კონვენციამ კოდიფიცირება გაუკეთა რამდენიმე არსებულ სამართლებრივ ნორმასა და პრინციპს, რომლებიც ვრცელდება საერთაშორისო სამართლის ყველა სუბიექტზე.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Castellino |first=Joshua |year=2000 |title=International Law and Self-Determination: The Interplay of the Politics of Territorial Possession With Formulations of Post-Colonial National Identity |url=https://books.google.com/books?id=uGMxfj4oedEC&amp;pg=PA77 |publisher=[[Martinus Nijhoff Publishers]] |isbn=9041114092 |pages=77}}&lt;/ref&gt; &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template noprint noexcerpt Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ვიკიპედია:გადამოწმებადობა|&lt;span title=&quot;This claim needs references to better sources. (July 2024)&quot;&gt;უკეთესი&amp;nbsp;წყარო&amp;nbsp;საჭირო&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

[[ბადენტერის კომისია|ბადინტერის კომიტეტი]],&lt;ref&gt;''The Badinter Arbitration Committee'' (full title), named for its chair, ruled on the question of whether the Republics of Croatia, Macedonia, and Slovenia, who had formally requested recognition by the members of the European Union and by the EU itself, had met conditions specified by the Council of Ministers of the European Community on December 16, 1991. {{Cite web |title=The Opinions of the Badinter Arbitration Committee: A Second Breath for the Self-Determination of Peoples |url=http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080517085252/http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-date=2008-05-17 |access-date=2012-05-10}}&lt;/ref&gt; რომელიც რამდენიმე ევროპული ქვეყნის არბიტრებისგან შედგებოდა, სახელმწიფოს ტერიტორიის, მოსახლეობისა და ორგანიზებული პოლიტიკური ხელისუფლების მქონედ მიიჩნევდა და რომ სახელმწიფოების არსებობა ფაქტობრივი საკითხი იყო, ხოლო სხვა სახელმწიფოების მიერ აღიარება მხოლოდ დეკლარაციული ხასიათის იყო.&lt;ref&gt;{{Cite journal |date=January 1993 |title=Opinion No.1 |url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-law-reports/article/abs/opinion-no1/08D0CCF726116E399A0BD66DA2D38F3F |journal=International Law Reports |language=en |volume=92 |pages=162–166 |doi=10.1017/CBO9781316152195.002 |issn=0309-0671 |url-access=subscription}}&lt;/ref&gt;

[[შვეიცარია]] იმავე პრინციპს იცავს და აცხადებს, რომ „სახელმწიფოდ გადაქცევისთვის არც პოლიტიკური ერთეულის აღიარება არის საჭირო და არც სახელმწიფოს აქვს სხვა ერთეულის აღიარების ვალდებულება. ამავდროულად, არც აღიარებაა საკმარისი სახელმწიფოს შესაქმნელად და არც მისი არარსებობა აუქმებს მას“.  

სახელმწიფოების რეალური პრაქტიკა ზუსტად არ შეესაბამება მონტევიდეოს კონვენციას. მიუხედავად იმისა, რომ ისინი მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ, მისი კრიტერიუმების შესრულება ავტომატურად არ ქმნის სახელმწიფოს, რადგან დამატებითი მოთხოვნების დაკმაყოფილებაა საჭირო. ისეთი ქვეყნების სტატუსი, როგორიცაა [[კოსოვო]] და [[სომალილენდი]], დიდწილად დამოკიდებულია სხვა სახელმწიფოების მიერ აღიარებაზე ან არაღიარებაზე.&lt;ref name=&quot;EJIL&quot;&gt;{{Cite web |last=Akande |first=Dapo |date=7 August 2013 |title=The Importance of Legal Criteria for Statehood: A Response to Jure Vidmar |url=https://www.ejiltalk.org/the-importance-of-legal-criteria-for-statehood-a-response-to-jure-vidmar/ |website=EJIL: Talk! |language=English}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიოს სია}}
[[კატეგორია:ვენესუელის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:ურუგვაის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:აშშ-ის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:პერუს საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:პარაგვაის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:პანამის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:ნიკარაგუის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:მექსიკის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:ჰონდურასის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:ჰაიტის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:გვატემალის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:სალვადორის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:ეკვადორის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:დომინიკელთა რესპუბლიკის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:კუბის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:ჩილეს საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:არგენტინის საერთაშორისო ხელშეკრულებები]]
[[კატეგორია:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>jso3l90d1denamsey8594wbnzl29yg8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მომხმარებლის განხილვა:Артем Ночевнов</title>
    <ns>3</ns>
    <id>604607</id>
    <revision>
      <id>5427391</id>
      <parentid>4899859</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T06:05:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vladimir Solovjev</username>
        <id>48081</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>მომხმარებელმა Vladimir Solovjev გვერდი „[[მომხმარებლის განხილვა:Артëм Жеделëв]]“ გადაიტანა გვერდზე „[[მომხმარებლის განხილვა:Артем Ночевнов]]“: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Артëм Жеделëв|Артëм Жеделëв]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Артем Ночевнов|Артем Ночевнов]]&quot;</comment>
      <origin>4899859</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="487" sha1="qxb6b1gar1fpiqc7x15s8jhqibj6xuv" xml:space="preserve">{{გამარჯობა}}

-- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 11:38, 20 ოქტომბერი 2025 (UTC)</text>
      <sha1>qxb6b1gar1fpiqc7x15s8jhqibj6xuv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოლივდოსკეპასტოსის ღვთისმშობლის მონასტერი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>607591</id>
    <revision>
      <id>5427093</id>
      <parentid>5403538</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:48:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427093</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3667" sha1="pw2g31zf3u9wi8u52y9l6ho12d31app" xml:space="preserve">[[ფაილი:Monastery-Molivdoskepastos.jpg|250px|მინი]]
'''მოლივდოსკეპასტოსის ღვთისმშობლის მონასტერი''' ({{lang-el|Ιερά Μονή Παναγίας Μολυβδοσκέπαστης}}) — ბერძნული მართლმადიდებლური მამათა მონასტერი [[მოლივდოსკეპასტოსი|მოლივდოსკეპასტოსში]], [[კონიცა]]ს მახლობლად, [[ეპირი]]ს რეგიონში, [[საბერძნეთი]]ს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. [[1561]] წლის წარწერის თანახმად, მონასტერი [[VII საუკუნე]]ში დააარსა იმპერატორმა [[კონსტანტი II (ბიზანტია)|კონსტანტინე პოგონატოსმა]] ([[641]]–[[668]] წწ.), რომელსაც ასევე მიეწერება პოგონიანის სამთავარეპისკოპოსოს დაარსება.

[[1913]] წლის შემდეგ მონასტერი ბერების გარეშე დარჩა, მისი ქონება გაძარცვეს, წმინდა ნივთები და რელიქვიები მოიპარეს. [[1943]] წელს, როდესაც ნაცისტებმა ეს ტერიტორია დაბომბეს, ის თითქმის მიწასთან გაასწორეს. კელიები და არქივი დაიწვა. [[1988]] წელს მონასტერი კვლავ დღევანდელმა საძმომ დააკომპლექტა ახლახან წმინდანად შერაცხული წმინდა [[პაისი მთაწმინდელი]]ს ხელმძღვანელობით და გარდაცვლილი მიტროპოლიტის, სებასტიანეს ლოცვა-კურთხევით.

მონასტერში ინახება ღვთისმშობლის „სასწაულმოქმედი“ ხატი. ხატის შექმნის თარიღი უცნობია.

==რესურსები ინტერნეტში==
* {{cite journal|jstor = 30096968|title = The Churches of Molyvdoskepastos|journal = The Annual of the British School at Athens|volume = 48|pages = 141–153|last1 = Nicol|first1 = Donald | authorlink = |year = 1953|doi = 10.1017/S0068245400012508| s2cid=180537356 }}
* [http://www.konitsa-cradle.gr/en/listing/holy-monastery-of-molyvdoskepastos/ Holy Monastery of Molyvdoskepastos] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240808232633/https://www.konitsa-cradle.gr/en/listing/holy-monastery-of-molyvdoskepastos/ |date=2024-08-08 }}
* [https://ecotourism-greece.com/attractions/molyvdoskepastos-monastery/ Molyvdoskepastos Monastery]
* [http://www.greece.com/destinations/Epirus/Ioannina/Village/Molyvdoskepastos.html Molyvdoskepastos]
* [https://www.gtp.gr/TDirectoryDetails.asp?id=17378 Monastery of Molyvdoskepastos]

[[კატეგორია:VII საუკუნის ეკლესიები]]
[[კატეგორია:საბერძნეთის მონასტრები]]</text>
      <sha1>pw2g31zf3u9wi8u52y9l6ho12d31app</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოკვეტსი მასისი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>814188</id>
    <revision>
      <id>5426987</id>
      <parentid>5404911</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:14:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5426987</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38234" sha1="7s3rbachk6jm44ejex78ccfsj9h0kdm" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პოლიტიკოსი}}
'''მოკვეტსი მასისი''' (დ. [[21 მაისი]], [[1961]]) — ბოტსვანელი პოლიტიკოსი, რომელიც [[2018]]-დან [[2024]] წლამდე [[ბოტსვანა|ბოტსვანის]] მეხუთე პრეზიდენტის პოსტს იკავებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://mg.co.za/article/2018-04-03-who-is-botswanas-new-president-mokgweetsi-masisi/|title=Who is Botswana's new President Mokgweetsi Masisi?|website=The M&amp;G Online|date=3 April 2018 |access-date=14 May 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;DW&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/en/botswana-mokgweetsi-masisi-takes-over-presidency-amid-opposition-resurgence/a-43206610|title=Botswana: Mokgweetsi Masisi takes over presidency amid opposition resurgence |website=[[Deutsche Welle]] |date=31 March 2018 |access-date=14 May 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.france24.com/en/20180401-botswana-inaugurates-new-president-masisi-smooth-handover|title=Botswana inaugurates new president Masisi in smooth handover|date=1 April 2018|website=France 24|access-date=14 May 2019}}&lt;/ref&gt; [[2014]] წლის 12 ნოემბრიდან [[2018]] წლის 1 აპრილამდე ის იყო ქვეყნის რიგით მერვე ვიცე-პრეზიდენტი. [[2009]] წლიდან [[2018]] წლამდე მასისი ბოტსვანის ეროვნული ასამბლეის წევრი იყო მოშუპა-მანიანას საარჩევნო ოლქიდან.

თავდაპირველად მასისის კარგი ურთიერთობა ჰქონდა ყოფილ პრეზიდენტ იან კამასთან, რომელმაც ის ვიცე-პრეზიდენტად დანიშნა, თუმცა მოგვიანებით მათ შორის დაპირისპირება ჩამოვარდა სპილოებზე ნადირობის აკრძალვის გამო. მას შემდეგ კამამ მასისი „განსხვავებული აზრის ჩახშობაში“ დაადანაშაულა. [[2019]] წლის არჩევნებში მასისის გამარჯვების შემდეგ, ოპოზიცია დარღვევებსა და არჩევნების გაყალბებაზე მიუთითებდა, თუმცა [[აფრიკის კავშირი]]ს სადამკვირვებლო მისიის დასკვნით, არჩევნები გამჭვირვალედ ჩატარდა და საერთაშორისო სტანდარტებს შეესაბამებოდა.

მისი მმართველობის პერიოდს დაემთხვა ქვეყნის რეაგირება COVID-19-ის პანდემიაზე. პანდემიის დროს, [[2020]] წლის მარტიდან [[2021]] წლის სექტემბრამდე, საზოგადოებისა და ოპოზიციური პარტიების პროტესტის მიუხედავად, მასისი ქვეყანას საგანგებო განკარგულებებით (დეკრეტებით) მართავდა.

==ადრეული ცხოვრება და განათლება==
მოკვეცი მასისი ედისონ მასისის (1921–2003) ვაჟია, რომელიც წლების განმავლობაში იყო მოშუპას ოლქის პარლამენტის წევრი და მინისტრთა კაბინეტის მრავალგზის წევრი.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://mg.co.za/article/2018-04-03-who-is-botswanas-new-president-mokgweetsi-masisi/|title=Who is Botswana's new President Mokgweetsi Masisi?|date=3 April 2018|website=The Mail &amp; Guardian|language=en-ZA|access-date=27 February 2020}}&lt;/ref&gt; უმცროსი მასისი გაბორონეში გაიზარდა და თორნჰილის დაწყებითსა და მარუ-ა-პულას სკოლებში სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; მისი სამი ძმიდან ერთ-ერთი, ჩელანგი, მრავალი წლის განმავლობაში ფრანსისტაუნ-ვესტის პარლამენტის წევრი იყო, მეორე კი — არმიის გადამდგარი გენერალი. მას ასევე ჰყავს და, ფადი.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

სკოლაში სწავლისას მასისი ფეხბურთითა და ჩოგბურთით იყო დაკავებული,&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; თუმცა საბოლოოდ თავისი მოწოდება სამსახიობო ხელოვნებაში იპოვა. [[1984]] წელს მან დიდი აღიარება მოიპოვა გაბორონეში დადგმულ სპექტაკლში „იტირე, საყვარელო ქვეყანავ“ (Cry the Beloved Country) მთავარი როლის შესრულებისთვის.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://newafricanmagazine.com/17451/|title=The Big Interview: Mokgweetsi Masisi – President of Botswana|website=newafricanmagazine.com|date=August 2018|access-date=27 February 2020|archive-date=27 სექტემბერი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210927105254/https://newafricanmagazine.com/17451/}}&lt;/ref&gt; მას მონაწილეობა აქვს მიღებული რამდენიმე სამხრეთაფრიკულ ფილმშიც.&lt;ref name=&quot;DW&quot;/&gt;

[[1980]]-იან წლებში, მას შემდეგ რაც [[1984]] წელს დაამთავრა ბოტსვანის უნივერსიტეტი ინგლისური ენისა და ისტორიის ხარისხით, მასისი საშუალო სკოლის სამოქალაქო განათლების (Social Studies) მასწავლებელი გახდა. [[1984]] წელს ის ასწავლიდა მმანაანას საშუალო სკოლაში, სოფელ მოშუპაში, ხოლო [[1987]] წელს ბოტსვანის უნივერსიტეტში გადაინაცვლა სასწავლო პროგრამების განვითარების სპეციალისტად.

[[1989]] წელს იგი სასწავლებლად გაემგზავრა [[ფლორიდის შტატი|ფლორიდის შტატის]] უნივერსიტეტში (FSU), სადაც მოიპოვა ბაკალავრისა და მაგისტრის ხარისხი სამოქალაქო განათლებასა და სასწავლო სისტემებში.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |title=Mokgweetsi Eric Keabetswe Masisi |url=https://www.weforum.org/people/mokgweetsi-eric-keabetswe-masisi/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250605063938/https://www.weforum.org/people/mokgweetsi-eric-keabetswe-masisi/ |archive-date=2025-06-05 |access-date=2025-08-11 |website=World Economic Forum |language=en}}&lt;/ref&gt; მასისიმ FSU-ის პროგრამის შესახებ მას შემდეგ შეიტყო, რაც შეხვდა ფაკულტეტის წევრებს, რომლებიც [[ბოტსვანა]]ში მუშაობდნენ „საშუალო განათლების გაუმჯობესების პროექტზე“.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://news.fsu.edu/news/university-news/2018/09/20/florida-state-welcomes-president-of-botswana-for-official-visit/|title=Florida State welcomes president of Botswana for official visit|date=20 September 2018|website=Florida State University News|language=en-US|access-date=27 February 2020|archive-date=27 თებერვალი 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200227084904/https://news.fsu.edu/news/university-news/2018/09/20/florida-state-welcomes-president-of-botswana-for-official-visit/}}&lt;/ref&gt; უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ იგი მუშაობდა UNICEF-ში, ბოტსვანაში.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.com/afrique/region-43611238|title=Botswana : investiture du nouveau président|date=1 April 2018|work=BBC News Afrique|access-date=27 February 2020|language=fr}}&lt;/ref&gt; [[1999]] წელს მან ასპირანტურის ხარისხი მიიღო ეკონომიკასა და სოციალურ პოლიტიკაში მანჩესტერის უნივერსიტეტში, სადაც იგი ჩევენინგის (Chevening) სტიპენდიანტი იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

==კარიერა==
მასისი [[2004]] წლის საყოველთაო არჩევნებისთვის მმართველი ბოტსვანის დემოკრატიული პარტიიდან (BDP) მოშუპას საარჩევნო ოლქში კანდიდატად დასახელებას ცდილობდა, თუმცა წარუმატებლად.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=http://weekendpost.co.bw/wp-column-details.php?col_id=707|title=Weekend Post :: The making of a president: HH Mokgweetsi Masisi|website=weekendpost.co.bw|access-date=27 February 2020|archive-date=21 ივლისი 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180721075010/http://www.weekendpost.co.bw/wp-column-details.php?col_id=707}}&lt;/ref&gt; მიუხედავად ამისა, მან მოიპოვა BDP-ის ნომინაცია იმავე ოლქში [[2009]] წლის არჩევნებისთვის და გაიმარჯვა კიდეც.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt; [[2009]] წლის ოქტომბერში იგი სასწრაფოდ დაინიშნა [[პრეზიდენტი]]ს ადმინისტრაციისა და საჯარო მმართველობის საკითხებში მინისტრის თანაშემწედ. ამ პოზიციაზე ერთ წელზე ოდნავ მეტი ხნის მუშაობის შემდეგ, [[2011]] წლის იანვარში, იგი პრეზიდენტის ადმინისტრაციისა და საჯარო მმართველობის [[მინისტრი]] გახდა.&lt;ref name=&quot;DW&quot; /&gt;

[[2014]] წლის აპრილში მასისი განათლებისა და უნარების განვითარების მინისტრის მოვალეობის შემსრულებლად დაინიშნა.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.xinhuanet.com/english/2018-04/01/c_137081027.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20180401113831/http://www.xinhuanet.com/english/2018-04/01/c_137081027.htm|url-status=dead|archive-date=1 April 2018|title=Profile: Botswana's new president Mokgweetsi Masisi - Xinhua {{!}} English.news.cn|website=www.xinhuanet.com|access-date=27 February 2020}}&lt;/ref&gt; [[2014]] წლის ოქტომბერში იგი ხელახლა აირჩიეს [[პარლამენტი|პარლამენტში]], ხოლო 28 ოქტომბერს ოფიციალურად დაიკავა განათლებისა და უნარების განვითარების მინისტრის პოსტი.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; [[2014]] წლის 12 ნოემბერს პრეზიდენტმა იან კამამ მასისი ბოტსვანის ვიცე-პრეზიდენტად დანიშნა, ისე, რომ მას პარალელურად განათლების მინისტრის თანამდებობაც შეუნარჩუნდა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.weekendpost.co.bw/wp-column-details.php?col_id=22|title=Weekend Post :: Bolope (bootlicking) has paid for Masisi!|website=www.weekendpost.co.bw|access-date=27 February 2020}}&lt;/ref&gt;

[[2017]]] წლის 5 ივლისს პრეზიდენტმა კამამ მასისი [[ბოტსვანა|ბოტსვანის]] უნივერსიტეტის კანცლერად დანიშნა. აღნიშნული დანიშვნა, რომელიც ბოტსვანის უნივერსიტეტის [[2008]] წლის აქტის მე-7 მუხლის შესაბამისად განხორციელდა, ხუთი წლის ვადით განისაზღვრა. მან ამ პოსტზე ყოფილი [[პრეზიდენტი]] კვეტ მაზირე შეცვალა, რომელიც [[2017]] წლის 22 ივნისს გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=6 July 2017 |title=Vice President Masisi appointed UB Chancellor |url=http://www.ub.bw/newsdet/nid/4290/Vice-President-Masisi-appointed-UB-Chancellor/ |access-date=8 July 2017 |website=University of Botswana}}&lt;/ref&gt;

==პრეზიდენტობა (2018–2024)==
[[2018]] წლის 1 აპრილს მან ბოტსვანის მე-5 პრეზიდენტის ფიცი დადო.&lt;ref name=&quot;DW&quot; /&gt; მისი პრეზიდენტად გახდომის შემდეგ, მისმა წინამორბედმა, იან კამამ, დატოვა მმართველი „ბოტსვანის დემოკრატიული პარტია“ (BDP) და დააფუძნა „ბოტსვანის პატრიოტული ფრონტი“ (BPF).&lt;ref&gt;{{Cite news |title=Former Botswana president quits ruling party in row with ex-ally |url=https://www.reuters.com/article/idUSKCN1SV0GY/ |work=Reuters}}&lt;/ref&gt; კამამ მასისი სპილოებზე ნადირობის აკრძალვის გაუქმების გამო გააკრიტიკა, ხოლო თავის გადაწყვეტილებას, დაენიშნა მასისი თავის მემკვიდრედ, „შეცდომა“ უწოდა.&lt;ref&gt;{{cite news |date=25 May 2019 |title=Botswana's former president Ian Khama quits ruling party |url=https://www.iol.co.za/news/africa/botswanas-former-president-ian-khama-quits-ruling-party-24015747 |work=[[Independent Online (South Africa)|IOL]] |agency=[[Agence France-Presse]]}}&lt;/ref&gt;

[[2018]] წლის 13 ოქტომბერს მასისიმ ბოტსვანის უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორის წოდება მიიღო. ზოგიერთმა მიმომხილველმა ეს გადაწყვეტილება გააკრიტიკა და აღნიშნა, რომ დადგენილი პროცედურები არ იქნა დაცული.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Basimanebotlhe |first1=Tsaone |date=12 October 2018 |title=Issues raised about Masisi's honorary doctorate |url=https://www.mmegi.bw/index.php?aid=77954&amp;dir=2018/october/12 |work=[[Mmegi]] |location=Gaborone}}&lt;/ref&gt;

===ეკონომიკური პოლიტიკა===
მასისის მთავრობამ შეიმუშავა და მხარი დაუჭირა ბაზარზე ორიენტირებულ, ლიბერალურ ეკონომიკურ პოლიტიკას, რათა მოახდინოს ეკონომიკის დივერსიფიკაცია და შეამციროს მისი დამოკიდებულება ალმასებზე (ალმასების მოპოვებაზე).&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Botswana Economy, Politics and GDP Growth Summary - The Economist Intelligence Unit |url=https://country.eiu.com/botswana |access-date=2024-10-28 |website=country.eiu.com}}&lt;/ref&gt;

მასისის ადმინისტრაციის პირობებში, შესაძლოა ქვეყანამ მკაცრი ეკონომიის ზომები გაატაროს. ამის მიზეზია ალმასების — ბოტსვანის მთავარი საექსპორტო საქონლის — მარაგების შემცირება, ახალგაზრდებს შორის უმუშევრობის 45-პროცენტიანი მაჩვენებელი და ის ფაქტი, რაც ოპოზიციონერმა პოლიტიკოსებმა გააკრიტიკეს, როგორც ქვეყნის პირველი საბიუჯეტო დეფიციტი ბოლო 40 წლის განმავლობაში.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-10-28 |title=Diamond-rich Botswana holds an election with new economic challenges for a long-ruling party |url=https://apnews.com/article/botswana-election-vote-masisi-diamonds-c6878e9caaeeb92ea0407c250d619563 |access-date=2024-10-28 |website=AP News |language=en}}&lt;/ref&gt;

===2019 წლის არჩევნები===
[[2019]] წლის ოქტომბერში მასისი ხელახლა აირჩიეს პრეზიდენტად. ეს მოხდა იმ ფონზე, როდესაც „ბოტსვანის დემოკრატიული პარტია“ (BDP) ბოლო ხუთი ათწლეულის განმავლობაში ერთიანობის ყველაზე დიდი საფრთხის წინაშე დადგა; მიზეზი იან კამას ოპოზიციაში გადასვლა იყო, რომელიც მასისის ავტორიტარიზმში ადანაშაულებდა.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.ft.com/content/b7362496-f71a-11e9-9ef3-eca8fc8f2d65|title=President Mokgweetsi Masisi holds on to power in Botswana poll|date=25 October 2019|work=[[Financial Times]] |location=London |url-access=subscription}}&lt;/ref&gt; [[2019]] წლის საყოველთაო არჩევნებზე მასისიმ ხმების 52,65% მიიღო, მისმა პარტიამ კი — მანდატების უმრავლესობა ეროვნულ ასამბლეაში. არჩევნები მწვავე კონკურენციის პირობებში წარიმართა; მთავარმა ოპოზიციურმა ძალამ, „ქოლგა დემოკრატიული ცვლილებებისთვის“ (UDC), სასამართლოში არაერთი სარჩელი შეიტანა და დარღვევებსა და გაყალბებაზე მიუთითებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=21 March 2019|title=Botswana opposition challenges election result in court|url=https://www.reuters.com/article/us-botswana-politics-idUSKBN1Y00QO|access-date=21 March 2021|website=Reuters}}&lt;/ref&gt; უზენაესმა სასამართლომ სარჩელები არ დააკმაყოფილა, ხოლო საერთაშორისო დამკვირვებლებმა არჩევნები სანდოდ მიიჩნიეს.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Karrim |first=Azarrah |title=Massive vote rigging uncovered in Botswana elections, claims opposition leader Duma Boko |url=https://www.news24.com/news24/massive-vote-rigging-uncovered-in-botswana-elections-claims-opposition-leader-duma-boko-20191205 |access-date=2024-05-04 |website=News24 |language=en-US}}&lt;/ref&gt; აფრიკის კავშირის სადამკვირვებლო მისიამ (AUEOM) დაასკვნა, რომ არჩევნები იყო გამჭვირვალე, მშვიდობიანი და შეესაბამებოდა საერთაშორისო და რეგიონულ საუკეთესო პრაქტიკასა და სტანდარტებს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=November 2019 |title=African Union Election Observation Mission To The 23 October 2019 General Elections In The Republic Of Botswana |url=https://au.int/sites/default/files/documents/38699-doc-report_of_the_african_union_election_observation_mission_to_the_23_october_2019_general_elections_in_the_republic_of_botswana.pdf |access-date=10 July 2022 |website=au.int |publisher=African Union |page=22 }}{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;

თავის წინასაარჩევნო დაპირებებს შორის მან დააყენა სპილოებზე ნადირობის აკრძალვის გაუქმებისა და ჰომოსექსუალობის დეკრიმინალიზაციის საკითხები.&lt;ref name= Masisi&gt;{{cite news |last1=Chutel |first1=Chutel |title=Botswana Election Won by President, Despite Rift with Predecessor |url=https://www.nytimes.com/2019/10/25/world/africa/botswana-election-mokgweetsi-masisi.html |work=[[New York Times]] |date=23 October 2019}}&lt;/ref&gt; როდესაც იმავე წლის ბოლოს ბოტსვანის გენერალურმა პროკურორმა გაასაჩივრა სასამართლოს გადაწყვეტილება დეკრიმინალიზაციის შესახებ, მასისიმ (როგორც პრეზიდენტმა) მხარი სასამართლოს დადგენილებას დაუჭირა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.washingtonblade.com/2021/10/18/botswana-attorney-general-seeks-to-recriminalize-homosexuality/|title=Botswana attorney general seeks to recriminalize homosexuality|access-date=29 November 2021|date=18 October 2021|author=Katlego K Kolanyane-Kesupile|work=[[Washington Blade]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/2019/6/11/botswanas-high-court-rejects-laws-criminalising-homosexuality|title=Botswana's High Court rejects laws criminalising homosexuality|work=[[Al Jazeera English|Al Jazeera]]|access-date=29 November 2021|date=11 June 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sundaystandard.info/botswana-appeals-landmark-pro-gay-high-court-ruling/|title=Botswana appeals landmark pro gay High Court ruling|access-date=29 November 2021|date=7 July 2019|author=Mpho Keleboge}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.reuters.com/article/botswana-lgbt-idUSL8N24705U|title=Botswana seeks to overturn court ruling allowing gay sex|access-date=29 November 2021|date=6 July 2019|work=[[Reuters]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sundaystandard.info/pilane-says-a-mans-home-is-not-his-castle/|title=Pilane says a man's home is not his castle|access-date=29 November 2021|date=19 October 2021|author=Thobo Motlhoka}}&lt;/ref&gt;

===რეაგირება COVID-19-ის პანდემიაზე (2020–2022)===
[[2020]] წლის დასაწყისში, მასისის პრეზიდენტობის პერიოდში, ბოტსვანაში COVID-19-ის პანდემია გავრცელდა. პრეზიდენტმა [[პანდემია]]ს [[2020]] წლის 31 მარტს საგანგებო მდგომარეობის გამოცხადებით უპასუხა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://botswanalaws.com/subsidiary-legislation/constitution-of-botswana-subsidiary-legislation#Constitution_STATEOFPUBLICEMERGENCY|title=CONSTITUTION OF BOTSWANA: SUBSIDIARY LEGISLATION &amp;#124; Subsidiary Legislation|website=botswanalaws.com|access-date=2026-02-02|archive-date=2022-01-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220120151201/https://botswanalaws.com/subsidiary-legislation/constitution-of-botswana-subsidiary-legislation#Constitution_STATEOFPUBLICEMERGENCY}}&lt;/ref&gt; საგანგებო უფლებამოსილებებმა მასისის საშუალება მისცა, ოპოზიციური პარტიების პროტესტის მიუხედავად, 18 თვის განმავლობაში ([[2021]] წლის სექტემბრამდე) ქვეყანა დეკრეტებით ემართა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Botswana Parliament votes to extend covid state of emergency to March 2021 |url=https://yourbotswana.com/2020/10/01/botswana-parliament-votes-to-extend-covid-state-of-emergency-to-march-2021/ |work=Your Botswana |date=19 January 2021 |location=Gaborone }}{{Dead link|date=ივლისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; დეკემბერში [[ბოტსვანა]]ში ვირუსის ახალი შტამი აღმოაჩინეს, რის გამოც [[2020]] წლის 24 დეკემბრიდან [[2021]] წლის 3 იანვრამდე კომენდანტის საათი დაწესდა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Masisi imposes nationwide curfew |url=https://www.mmegi.bw/index.php/2013_website/widgets/2013_website/banners/index.php?aid=88228&amp;dir=2020/december/23 |work=Mmegi |date=30 September 2021}}&lt;/ref&gt; თითქმის ორწლიანი საზოგადოებრივი საგანგებო მდგომარეობისა და ხალხისა თუ ოპოზიციის მხრიდან საპროტესტო აქციების მუქარის შემდეგ, მასისიმ განაცხადა, რომ აღარ გააგრძელებდა საგანგებო მდგომარეობის რეჟიმს. ამ გადაწყვეტილებით დასრულდა მისი დეკრეტებით მმართველობის პერიოდი და [[2021]] წლის სექტემბრის ბოლოს გაუქმდა მოქმედი კომენდანტის საათიც.

ზოგიერთი ოპონენტი მასისის ავტორიტარულ მიდგომებსა და ბოტსვანაში დემოკრატიის შელახვაში ადანაშაულებდა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Basimanebotlhe |first1=Tsaone |title=Botswana democracy under siege |url=https://www.mmegi.bw/index.php?aid=84659&amp;dir=2020/february/28 |work=[[Mmegi]] |date=20 February 2020 |location=Gaborone}}&lt;/ref&gt; ყოფილმა [[პრეზიდენტი|პრეზიდენტმა]] იან კამამ, რომელთანაც მასისის არჩევის შემდეგ ურთიერთობა დაეძაბა, Financial Times-თან ინტერვიუში განაცხადა, რომ მასისი „ახშობდა განსხვავებულ აზრს“. მან ასევე დასძინა, რომ ბოტსვანის რეპუტაცია ადგილობრივ და საერთაშორისო დონეზე ილახებოდა, დემოკრატია კი რეგრესს განიცდიდა.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.ft.com/content/fda4c8e4-f1be-11e9-bfa4-b25f11f42901|title=Botswana's ex-president hits out at successor ahead of election |work=[[Financial Times]] |location=London |url-access=subscription}}&lt;/ref&gt;

[[2022]] წლის 3 იანვარს ცნობილი გახდა, რომ გეგმური ტესტირებისას COVID-19-ზე დადებითი პასუხის გამო, მასისი სავალდებულო თვითიზოლაციაში გადავიდა. მისი იზოლაციის პერიოდში პრეზიდენტის მოვალეობებს ვიცე-პრეზიდენტი სლამბერ ცოგვანე ასრულებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Botswana's president in isolation after testing positive for COVID-19|url=https://www.the-star.co.ke/news/africa/2022-01-03-botswanas-president-in-isolation-after-testing-positive-for-covid-19/|access-date=3 January 2022|website=The Star|language=en-KE}}&lt;/ref&gt;

===2024 წლის არჩევნები===
[[2024]] წლის საყოველთაო არჩევნებზე „ბოტსვანის დემოკრატიულმა პარტიამ“ ქვეყნის ისტორიაში პირველად დაკარგა უმრავლესობა ეროვნულ ასამბლეაში. 1 ნოემბერს მასისიმ დამარცხება აღიარა და ხელისუფლების მშვიდობიანი გადაბარების პირობა დადო.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://apnews.com/article/botswana-election-masisi-concedes-80951b62fdb7169f073c2b13acaff1b6|title=Seismic change in Botswana as party that ruled for 58 years loses power|work=AP News|first=Sello|last=Motseta|date=1 November 2024|access-date=1 November 2024}}&lt;/ref&gt; პრეზიდენტის პოსტზე იგი დუმა ბოკომ შეცვალა.

==პოლიტიკური შეხედულებები==
მასისიმ წამოაყენა ინიციატივა სპილოებზე ნადირობის აკრძალვის გაუქმებისა და ჰომოსექსუალობის დეკრიმინალიზაციის შესახებ.&lt;ref name= Masisi/&gt;

მასისი ბოტსვანაში სპილოებზე ნადირობას უჭერს მხარს და მიიჩნევს, რომ სპილოს ძვლით ვაჭრობის გარკვეულწილად დაშვება გაზრდის დაფინანსებას ბუნებისდაცვითი და უსაფრთხოების ღონისძიებებისთვის. [[2019]] წელს მან [[ნამიბია|ნამიბიის]], [[ზამბია|ზამბი]]ისა და [[ზიმბაბვე]]ს ლიდერებს სპილოს ფეხებისგან დამზადებული სკამები აჩუქა, რასაც საერთაშორისო მედიის მხრიდან კრიტიკა მოჰყვა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Botswana gives leaders stools made from elephant feet |url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-48192576 |work=[[BBC]] |date=7 May 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Flanagan |first1=Jane |title=Ivory delegates given elephant foot stools |url=https://www.thetimes.com/world/africa/article/ivory-delegates-given-elephant-foot-stools-p75vr23tw |work=[[The Times]] |date=8 May 2019 |location=London |url-access=subscription}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Botswana Gifts African Leaders Stools Made of Elephant Feet to Mark Resistance to Ivory Trade Ban |url=https://www.news18.com/news/buzz/botswana-gifts-african-leaders-stools-made-of-elephant-feet-to-mark-resistance-to-ivory-trade-ban-2133413.html |work=[[News18]] |date=8 May 2019 |location=India}}&lt;/ref&gt; მასისიმ გააუქმა თავისი წინამორბედის მიერ დაწესებული აკრძალვა სპილოებზე ნადირობის შესახებ და ასევე შეცვალა [[ბოტსვანა|ბოტსვანის]] ბრაკონიერობის წინააღმდეგ მიმართული მკაცრი პოლიტიკა — „ესროლე მოსაკლავად“ (Shoot to Kill).&lt;ref&gt;{{cite news |last1=O'Grady |first1=Siobhán |title=Botswana overturns ban on elephant hunting |url=https://www.washingtonpost.com/world/2019/05/23/botswana-overturns-ban-elephant-hunting/ |newspaper=[[The Washington Post]] |date=23 May 2019 |url-access=limited}}&lt;/ref&gt;

==პირადი ცხოვრება==
[[2002]] წელს მასისი დაქორწინდა ნეო მასვაბიზე, რომელიც პროფესიით ბუღალტერია. მოგვიანებით ნეო მასვაბი გაეროში მუშაობდა [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკ]]სა და [[ადის-აბება]]ში. წყვილს ერთი ქალიშვილი ჰყავს.&lt;ref name=&quot;UNECA&quot;&gt;{{cite magazine|date=June 2018|title=Staff corner - Profile|url=https://www.uneca.org/sites/default/files/uploaded-documents/Staff_Union/Staff_Voice/uneca-staff-voice_issue12.pdf|magazine=UN Staff Voice|pages=36–39|access-date=9 August 2019|number=6 &lt;!-- |issue=12 --&gt;|archive-date=9 აგვისტო 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190809140926/https://www.uneca.org/sites/default/files/uploaded-documents/Staff_Union/Staff_Voice/uneca-staff-voice_issue12.pdf}}&lt;/ref&gt;

მოსახლეობაში მასისის ხშირად მოიხსენიებენ მეტსახელით „სისიბოი“ (Sisiboy), რაც მისი გვარის ერთგვარი სახუმარო ინტერპრეტაციაა.
&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://theconversation.com/how-masisi-outsmarted-khama-to-take-the-reins-in-botswana-126150|title=How Masisi outsmarted Khama to take the reins in Botswana|last=Morton|first=Barry|website=The Conversation|date=6 November 2019 |language=en|access-date=27 February 2020}}&lt;/ref&gt;

==რესურსები ინტერნეტში==
*{{cite news |author=Government of Botswana |title=His Excellency President Dr. Mokgweetsi Eric Keabetswe Masisi |url=https://internationaldataweek.org/his-excellency-president-dr-mokgweetsi-eric-keabetswe-masisi |work=International Data Week |ref=none |access-date=2026-02-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200609211710/https://internationaldataweek.org/his-excellency-president-dr-mokgweetsi-eric-keabetswe-masisi |archivedate=2020-06-09 }}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ბოტსვანის პრეზიდენტი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{ბოტსვანის პრეზიდენტები}}
{{DEFAULTSORT:მასისი, მოკვეტსი }}

[[კატეგორია:დაბადებული 1961]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]
[[კატეგორია:ბოტსვანელი პოლიტიკოსები]]
[[კატეგორია:ბოტსვანის პრეზიდენტები]]
[[კატეგორია:დაბადებული 21 ივლისი]]</text>
      <sha1>7s3rbachk6jm44ejex78ccfsj9h0kdm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნანკინის ეკონომიკური და ტექნოლოგიური განვითარების ზონა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>877254</id>
    <revision>
      <id>5427435</id>
      <parentid>5405400</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:17:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427435</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13186" sha1="2exi05jpqdlklclghcl8604fy8rtxvm" xml:space="preserve">'''ნანკინის ეკონომიკური და ტექნოლოგიური განვითარების ზონა''' ('''ნანკინის ETDZ''', {{Lang-zh|南京经济技术开发区}}) — სახელმწიფო დონის ეკონომიკური და ტექნოლოგიური განვითარების ზონა, რომელიც მდებარეობს ცისიას რაიონის დასავლეთ ნაწილში, [[ნანკინი|ნანკინში]], [[ძიანსუ|ძიანგსუს პროვინციაში]], [[ჩინეთი|ჩინეთში]].&lt;ref name=&quot;s145&quot;&gt;{{Cite book |last=D'Andrea |first=Carlo Diego |date=2024-11-12 |title=INVEST IN CHINA: SHANGHAI AND THE EAST |url=https://books.google.com/books?id=z2EwEQAAQBAJ&amp;dq=%25E5%258D%2597%25E4%25BA%25AC%25E7%25BB%258F%25E6%25B5%258E%25E6%258A%2580%25E6%259C%25AF%25E5%25BC%2580%25E5%258F%2591%25E5%258C%25BA&amp;pg=PA66 |publisher=Carlo Diego D'Andrea |page=66 |access-date=2025-07-22}}&lt;/ref&gt; დაარსდა 1992 წლის 18 სექტემბერს და გადაკეთდა ეროვნული დონის განვითარების ზონად 2002 წლის მარტში , ჩინეთის სახელმწიფო საბჭოს მიერ დამტკიცების შემდეგ. ზონა მოიცავს 200 კმ² ფართობს და იყოფა ოთხ მთავარ ქვეზონად: სინკუანგი, ცისია, ლუნგთანი და LCD-ის ველი.&lt;ref name=&quot;m401&quot;&gt;{{Cite web |date=2023-11-14 |title=南京经济技术开发区参访考察_南京经济技术开发区参观学习-南京大学干部培训高校基地 |url=https://www.njdxpxw.com/nanjinggaoxinqu/290.html |access-date=2025-07-22 |website=南京大学继续教育学院_全国干部教育培训基地 |language=zh}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==
ნანკინის საექსპორტო-გადამამუშავებელი ზონა თავდაპირველად პროვინციული დონის განვითარების ზონად 1993 წლის ნოემბერში დაამტკიცა ძიანგსუს პროვინციულმა მთავრობამ. 2002 წელს მან ეროვნული დონის სტატუსი მიიღო, ხოლო 2003 წელს მის საზღვრებში შეიქმნა ნანკინის ექსპორტის გადამამუშავებელი ზონა. ზონას ISO14001 სერტიფიკატი აქვს მინიჭებული და დანერგილია გამარტივებული ადმინისტრაციული სისტემები, როგორიცაა ერთიანი დამტკიცება და მომსახურების ვალდებულების მექანიზმები.&lt;ref name=&quot;i369&quot;&gt;{{Cite book |date=2006 |title=南京 |url=https://books.google.com/books?id=ptF6pRxiNx4C&amp;dq=%25E5%258D%2597%25E4%25BA%25AC%25E7%25BB%258F%25E6%25B5%258E%25E6%258A%2580%25E6%259C%25AF%25E5%25BC%2580%25E5%258F%2591%25E5%258C%25BA&amp;pg=PA44 |publisher=五洲传播出版社 |isbn=978-7-5085-0893-1 |page=44 |language=zh |access-date=2025-07-22}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;c849&quot;&gt;{{Cite book |last=马可 |date=2004 |title=中国商务 |url=https://books.google.com/books?id=R-J3Pfjg5fEC&amp;dq=%25E5%258D%2597%25E4%25BA%25AC%25E7%25BB%258F%25E6%25B5%258E%25E6%258A%2580%25E6%259C%25AF%25E5%25BC%2580%25E5%258F%2591%25E5%258C%25BA&amp;pg=PA147 |publisher=五洲传播出版社 |isbn=978-7-5085-0160-4 |page=147 |language=zh |access-date=2025-07-22}}&lt;/ref&gt;

ბოლო ათწლეულების განმავლობაში, ზონა სწრაფად განვითარდა ინფრასტრუქტურის განვითარებისა და ინვესტიციების მოზიდვის საშუალებით. 1995 წლიდან 2001 წლამდე ძირითადი ეკონომიკური მაჩვენებლები, როგორიცაა მთლიანი შემოსავალი, საგადასახადო შემოსავლები და ექსპორტის ღირებულება, ყოველწლიურად 50%-ზე მეტით იზრდებოდა. მაგალითად, სამრეწველო პროდუქციის მთლიანი მოცულობა 1996 წლის 3 მილიარდი იუენიდან 2001 წელს 20.5 მილიარდ იუენამდე გაიზარდა.&lt;ref name=&quot;d324&quot;&gt;{{Cite web |title=南京经济技术开发区_药智选址通 |url=https://gu.yaozh.com/yzg-detail/244 |access-date=2025-07-22 |website=gu.yaozh.com}}&lt;/ref&gt;

2015 წლისთვის ზონის სამრეწველო წარმოებამ 371.1 მილიარდ იუენს მიაღწია, მშპ-მ - 85.01 მილიარდ იუენს, ხოლო საგარეო ვაჭრობის მოცულობამ - 21.65 მილიარდ აშშ დოლარს. 2019 წელს ზონამ მიაღწია 300.3 მილიარდ იუენს, რაც რაიონის წარმოების 98.5%-ს შეადგენს. 2019 წლის მონაცემებით, ზონაში 473 ძირითადი საწარმო იყო განთავსებული, მათ შორის 241 მსხვილი სამრეწველო ფირმა, 95 თანამედროვე მომსახურების სფეროში და 88 საბითუმო და საცალო ვაჭრობაში. ძირითადი ინდუსტრიებია ოპტოელექტრონული ეკრანები, ინტეგრირებული სქემები, ბიომედიცინა, მაღალი დონის აღჭურვილობა, თანამედროვე ლოჯისტიკა და ახალი ენერგიის მქონე სატრანსპორტო საშუალებები.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Zang Xiaosong|last2=Chen Cheng|title=全国30强独占9家！开发区&quot;江苏矩阵&quot;何以领跑？|language=zh|trans-title=Nine of the top 30 development zones in China are in Jiangsu Province. Why is the &quot;Jiangsu Matrix&quot; leading the way?|work=www.stcn.com|url=https://www.stcn.com/article/detail/1549719.html|access-date=22 July 2025}}&lt;/ref&gt;

2021 წლის თებერვალში ზონა ჩინეთ-იაპონია-სამხრეთ კორეის (ძიანგსუ) ინდუსტრიული თანამშრომლობის ერთ-ერთ პირველ სადემონსტრაციო პარკად დასახელდა.&lt;ref name=&quot;v482&quot;&gt;{{Cite web |date=2023-10-26 |title=南京经济技术开发区 |url=https://www.parkworld.net/Orgs/View/8d9a3cebe67b017 |access-date=2025-07-22 |website=园区世界}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;k536&quot;&gt;{{Cite web |title=全省首批！南京经开区获评中日韩（江苏）产业合作示范园区_企业 |url=https://www.sohu.com/a/www.sohu.com/a/452149299_100017096 |access-date=2025-07-22 |website=www.sohu.com }}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;

== გეოგრაფიული მდებარეობა ==
ნანკინის ETDZ მდებარეობს ნანკინის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, სამხრეთით ესაზღვრება ძინსიუჭუნგშანი, დასავლეთით იანძის მდინარის მეორე ხიდი და ჩრდილოეთით ლუნგთანის ღრმაწყლოვანი პორტი. მას აქვს სტრატეგიული წვდომა ძირითად ინფრასტრუქტურაზე, მათ შორის:&lt;ref name=&quot;q413&quot;&gt;{{Cite web |date=2023-02-06 |title=乘势聚能 南京奏响开放强音_中共江苏省委新闻网 |url=https://www.zgjssw.gov.cn/shixianchuanzhen/nanjing/202302/t20230206_7818772.shtml |access-date=2025-07-22 |website=中共江苏省委新闻网 |language=zh}}&lt;/ref&gt;

* '''პორტები''' : ლუნგთანის პორტი, სინშენგვეის პორტი
* '''რკინიგზა''' : სიენლინის რკინიგზის სადგური, ნანკინის რკინიგზის სადგური, ნანკინის სამხრეთის რკინიგზის სადგური
* '''აეროპორტი''' : ნანკინ ლუქოუს საერთაშორისო აეროპორტი
* '''მაგისტრალები და ურბანული გზები''' : დაკავშირებულია ჩქაროსნული მაგისტრალებითა და ქალაქის სატრანსპორტო სისტემებით

== სპეციალური პლატფორმები ==
ზონა მოიცავს რამდენიმე ეროვნული დონის პლატფორმას, როგორიცაა:&lt;ref name=&quot;p368&quot;&gt;{{Cite web |date=2022-04-21 |title=国家级南京经济技术开发区情况简介 |url=https://jjkfq.nanjing.gov.cn/njjjjskfqglwyh/xxgkzl/jggk/202012/t20201229_2775477.html |access-date=2025-07-22 |website=南京经济技术开发区管理委员会 |language=zh |archive-date=2025-04-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250419082420/http://jjkfq.nanjing.gov.cn/njjjjskfqglwyh/xxgkzl/jggk/202012/t20201229_2775477.html }}&lt;/ref&gt;

* ნანკინის ყოვლისმომცველი ბონის ზონა
* სინკუანგის მაღალტექნოლოგიური პარკი
* ნანკინის პორტში დაფუძნებული ეროვნული ლოჯისტიკური ცენტრი (წარმოებასა და მომსახურებაზე ორიენტირებული)

ასევე, აქ მდებარეობს ისეთი მნიშვნელოვანი სამრეწველო კლასტერები, როგორიცაა ჩინეთის (ნანკინი) ჭკვიანი ველი და LCD ველი.&lt;ref name=&quot;g309&quot;&gt;{{Cite book |date=2001 |title=国家高新技术产业开发区十年发展数据报告: 1991-2000 |url=https://books.google.com/books?id=s4yzAAAAIAAJ&amp;q=%25E5%258D%2597%25E4%25BA%25AC%25E7%25BB%258F%25E6%25B5%258E%25E6%258A%2580%25E6%259C%25AF%25E5%25BC%2580%25E5%258F%2591%25E5%258C%25BA+%25E6%2596%25B0%25E6%25B8%25AF%25E9%25AB%2598%25E6%2596%25B0%25E5%259B%25AD |publisher=科学技术文献出版社 |isbn=978-7-5023-3878-7 |page=157 |language=zh |access-date=2025-07-22}}&lt;/ref&gt;

== ეკონომიკა ==
2023 წლისთვის ზონის მთლიანმა სამრეწველო წარმოებამ 345.56 მილიარდ იუენს მიაღწია. 2019 წელს საგარეო ვაჭრობის მოცულობამ 84.23 მილიარდი იუენი (12.3 მილიარდი აშშ დოლარი) შეადგინა და 690 მილიონი აშშ დოლარის უცხოური ინვესტიცია მოიზიდა. ბიუჯეტის შემოსავლებმა 10.15 მილიარდი იუენი შეადგინა, რაც რაიონის მთლიანი მოცულობის 68.5%-ს შეადგენს.&lt;ref name=&quot;q927&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-16 |title=三地铁贯穿！总价219万起！ |url=https://www.js.chinanews.com.cn/house/2021/1216/29587.html |access-date=2025-07-22 |website=中国新闻网 |language=zh}}&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:ჩინეთის ეკონომიკა]]</text>
      <sha1>2exi05jpqdlklclghcl8604fy8rtxvm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მოსკოვის ჩემპიონატი ჭადრაკში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>879231</id>
    <revision>
      <id>5427196</id>
      <parentid>5349298</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:04:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427196</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23819" sha1="2961sxbtisovnnhgn8tp33eb5zlh37p" xml:space="preserve">'''მოსკოვის ჩემპიონატი ჭადრაკში''' — ყოველწლიური ტურნირი.
მოსკოვის ჩემპიონატები [[ოქტომბრის რევოლუცია|ოქტომბრის რევოლუციამდე]] არარეგულარულად ტარდებოდა და ოფიციალურ შეჯიბრებებად არ ითვლებოდა. მონაწილეთა რაოდენობაც მცირე იყო.

== 1899—1913 წლების ჩემპიონები ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! № !! წელი !! ჩემპიონი !! + !! − !! = !! შედეგი !! ტურნირის სისტემა
|-
! 1 || 1899 || style=&quot;text-align: left&quot; | ალექსანდრე სოლოვცოვი || || || || || მატჩი ბ. გრიგორიევთან
|-
! 2 || 1900 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ნენაროკოვი || || || || 10-დან 7 || წრიული
|-
! 3 || 1901 || style=&quot;text-align: left&quot; | ალექსეი გონჩაროვი &lt;br&gt; რაფაილ ფალკი || || || || 9-დან 7 || წრიული
|-
! 4 || 1902 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ბოიარკოვი&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://irkutsk.bezformata.com/listnews/ugolok-shahmatista/5033729/|title=Уголок шахматиста|website=irkutsk.bezformata.com|access-date=2026-03-31}}&lt;/ref&gt; || || || || 5-დან 4½ || წრიული
|-
! 5 || 1908 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ნენაროკოვი || || || || 12-დან 7½ || წრიული
|-
! 6 || 1909 || style=&quot;text-align: left&quot; | ალექსეი გონჩაროვი || || || || || წრიული
|-
! 7 || 1911 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ოსიპ ბერნშტეინი]] || || || || 14-დან 13 || წრიული
|-
! 8 || 1913 || style=&quot;text-align: left&quot; | პეტრე იორდანსკი || || || || || წრიული&lt;ref&gt;1—2 ადგილები გაიყვეს პ. იორდანსკიმ და დ. პავლოვმა. დამატებითი მატჩი მოიგო იორდანსკიმ.&lt;/ref&gt;
|}

== 1919—1991 ==
1921—1924 წლებში ნიკოლოზ გრიგორიევი ნებაყოფლობით იცავდა ჩემპიონის ტიტულს მატჩებში.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! № !! წელი !! ჩემპიონი !! + !! − !! = !! შედეგი !! ტურნირის სისტემა
|-
! 1 || 1919 / 20 || style=&quot;text-align: left&quot; | 1. [[ალექსანდრე ალიოხინი]] (კონკურსგარეშე) &lt;br&gt; 2. ნიკოლოზ გრეკოვი || || || || 11-დან 11 &lt;br&gt; 11-დან 8 || წრიული
|-
! 2 || 1920 / 21 || style=&quot;text-align: left&quot; | იოსებ ცუკერმანი || || || || 12-დან 8½ || წრიული
|-
! 3 || 1921 / 22 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ გრიგორიევი || || || || 16-დან 13½ || წრიული
|-
! — || 1922 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ნენაროკოვი || 7 || 3 || 2 || 11-დან 7 || მატჩი ნ. გრიგორიევთან
|-
! 4 || 1922 / 23 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ გრიგორიევი || || || || 10-დან 9 || წრიული
|-
! — || 1923 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ გრიგორიევი || 5 || 5 || 3 || 13-დან 6½ || მატჩი ვ. ნენაროკოვთან
|-
! — || — || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ გრიგორიევი || 5 || 5 || 0 || 10-დან 5 || მატჩი ნ. ზუბარევთან
|-
! 5 || 1924 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ გრიგორიევი || || || || 16-დან 14½ || წრიული
|-
! — || — || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ნენაროკოვი || 6 || 4 || 4 || 14-დან 8 || მატჩი ნ. გრიგორიევთან
|-
! 6 || [[მოსკოვის საჭადრაკო ჩემპიონატი 1925|1925]] || style=&quot;text-align: left&quot; | ალექსანდრე სერგეევი || 9 || 0 || 8 || 17-დან 13 || წრიული
|-
! 7 || 1926 || style=&quot;text-align: left&quot; | აბრამ რაბინოვიჩი || 9 || 1 || 7 || 17-დან 12½ || წრიული
|-
! 8 || 1927 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ ზუბარევი || || || || 15-დან 10½ || წრიული
|-
! 9 || [[მოსკოვის საჭადრაკო ჩემპიონატი 1928|1928]] || style=&quot;text-align: left&quot; | ბორის ვერლინსკი || 13 || 3 || 1 || 17-დან 13½ || წრიული
|-
! 10 || 1929 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვასილი პანოვი || 11 || 2 || 1 || 14-დან 11½ || წრიული
|-
! 11 || 1930 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ ზუბარევი || || || || 17-დან 13 || წრიული
|-
! 12 || 1931 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ რუმინი || || || || 12-დან 10½ || წრიული
|-
! 13 || 1932 || style=&quot;text-align: left&quot; | სერგეი ბელავენეცი &lt;br&gt; პ. ლებედევი &lt;br&gt; ს. ორლოვი || || || || 9-დან 7 &lt;br&gt; 9-დან 7 &lt;br&gt; 9-დან 7 || წრიული
|-
! 14 || 1933/34 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ რუმინი || 12 || 1 || 6 || 19-დან 15 || წრიული
|-
! 15 || 1935 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ რუმინი || || || || 17-დან 13½ || წრიული
|-
! 16 || 1936 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ვლადიმერ ალატორცევი]] &lt;br&gt; ილია კანი || 9 &lt;br&gt; 9 || 2 &lt;br&gt; 2 || 6 &lt;br&gt; 6 || 17-დან 12 || წრიული
|-
! 17 || 1937 / 38 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ვლადიმერ ალატორცევი]] &lt;br&gt; სერგეი ბელავენეცი || 8 &lt;br&gt; 8 || 0 &lt;br&gt; 0 || 8 &lt;br&gt; 8 || 16-დან 12 || წრიული
|-
! 18 || 1938 || style=&quot;text-align: left&quot; | სერგეი ბელავენეცი &lt;br&gt; [[ვასილი სმისლოვი]] || 9 &lt;br&gt; 10 || 1 &lt;br&gt; 2 || 7 &lt;br&gt; 5 || 17-დან 12½ || წრიული
|-
! 19 || 1939 / 40 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ანდრე ლილიენტალი]] || 8 || 1 || 4 || 13-დან 10 || წრიული
|-
! 20 || 1941 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ალექსანდრე კოტოვი]] || || || || 14-დან 9½ || წრიული
|-
! 21 || 1941 / 42 || style=&quot;text-align: left&quot; | ისააკ მაზელი || || || || 14-დან 10½ || წრიული
|-
! 22 || 1942 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ვასილი სმისლოვი]] || 10 || 1 || 4 || 15-დან 12 || წრიული
|-
! 23 || 1943 / 44 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[მიხეილ ბოტვინიკი]] || 12 || 1 || 3 || 16-დან 13½ || წრიული
|-
! 24 || 1944 / 45 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ვასილი სმისლოვი]] || 10 || 0 || 6 || 16-დან 13 || წრიული
|-
! 25 || 1946 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[დავით ბრონშტეინი]] || 10 || 2 || 3 || 15-დან 11½ || წრიული
|-
! 26 || 1947 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[დავით ბრონშტეინი]] &lt;br&gt; გრიგოლ რავინსკი &lt;br&gt; '''[[ვლადიმერ სიმაგინი]]'''&lt;ref&gt;სიმაგინმა გაიმარჯვა დამატებით მატჩ-ტურნირში.&lt;/ref&gt; || 7 &lt;br&gt; 7 &lt;br&gt; 5 || 3 &lt;br&gt; 3 &lt;br&gt; 1 || 4 &lt;br&gt; 4 &lt;br&gt; 8 || 14-დან 9 || წრიული
|-
! 27 || 1949 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[იური ავერბახი]] || 9 || 0 || 6 || 15-დან 12 || წრიული
|-
! 28 || 1950 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[იური ავერბახი]] &lt;br&gt; ალექსანდრე ჩისტიაკოვი || || || || 15-დან 11 || წრიული
|-
! 29 || 1951 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ტიგრან პეტროსიანი]] || || || || 12-დან 9½ || წრიული
|-
! 30 || 1952 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ზაგოროვსკი || || || || 15-დან 10 || წრიული
|-
! 31 || 1953 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[დავით ბრონშტეინი]] || || || || 15-დან 12½ || წრიული
|-
! 32 || 1954 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ სოლოვევი || || || || 14-დან 9½ || წრიული
|-
! 33 || 1955 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ევგენი ვასიუკოვი]] || 7 || 1 || 7 || 15-დან 10½ || წრიული
|-
! 34 || 1956 || style=&quot;text-align: left&quot; | '''[[ტიგრან პეტროსიანი]]'''&lt;ref&gt;ტიგრან პეტროსიანმა გაიმარჯვა დამატებით მატჩში.&lt;/ref&gt; &lt;br&gt; [[ვლადიმერ სიმაგინი]] || 6 &lt;br&gt; 8 || 1 &lt;br&gt; 3 || 8 &lt;br&gt; 4 || 15-დან 10 || წრიული
|-
! 35 || 1957 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[დავით ბრონშტეინი]] || 10 || 1 || 1 || 12-დან 10½ || წრიული
|-
! 36 || 1958 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ევგენი ვასიუკოვი]] || 8 || 0 || 7 || 15-დან 11½ || წრიული
|-
! 37 || 1959 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ვლადიმერ სიმაგინი]] || 10 || 1 || 4 || 15-დან 12 || წრიული
|-
! 38 || 1960 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ევგენი ვასიუკოვი]] || 6 || 1 || 4 || 11-დან 8 || წრიული
|-
! 39 || 1961 || style=&quot;text-align: left&quot; | '''[[დავით ბრონშტეინი]]'''&lt;ref name=&quot;61-ე&quot;&gt;დავით ბრონშტეინმა გაიმარჯვა დამატებით მატჩში.&lt;/ref&gt; &lt;br&gt; [[ლეონიდ შამკოვიჩი]] || || || || 17-დან 11½ || წრიული
|-
! 40 || 1962 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[იური ავერბახი]] &lt;br&gt; [[ევგენი ვასიუკოვი]] || 5 &lt;br&gt; 7 || 0 &lt;br&gt; 2 || 10 &lt;br&gt; 6 || 15-დან 10 || წრიული&lt;ref&gt;ტიტული გაიცა სსრკ-ის ცენტრალური საჭადრაკო კლუბის საერთაშორისო ტურნირის შედეგების მიხედვით.&lt;/ref&gt;
|-
! 41 || 1963 || style=&quot;text-align: left&quot; | ანატოლი ბიხოვსკი || || || || 14-დან 9½ || წრიული
|-
! 42 || 1964 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ ბაკულინი || 9 || 2 || 6 || 17-დან 12 || წრიული
|-
! 43 || 1965 || style=&quot;text-align: left&quot; | ლევ არონინი || || || || 15-დან 10½ || წრიული&lt;ref&gt;გატარდა დიდოსტატების მონაწილეობის გარეშე.&lt;/ref&gt;
|-
! 44 || 1966 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ ბაკულინი || 8 || 2 || 5 || 15-დან 10½ || წრიული
|-
! 45 || 1967 || style=&quot;text-align: left&quot; | ანატოლი ვოლოვიჩი || || || || 13-დან 10½ || შვეიცარიული
|-
! 46 || 1968 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[დავით ბრონშტეინი]] &lt;br&gt; [[ტიგრან პეტროსიანი]] || || || || 15-დან 10½ || წრიული
|-
! 47 || 1969 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[იგორ ზაიცევი]] || || || || 10-დან 7 || წრიული
|-
! 48 || 1970 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[იური ბალაშოვი]] || || || || 15-დან 11½ || წრიული
|-
! 49 || 1971 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ბაიკოვი&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.chessmoscow.ru/?topicID=52&amp;offArch=56&amp;offPage=12 |title=Не стало Владимира Байкова}}&lt;/ref&gt; &lt;br&gt; იური კოტკოვი &lt;br&gt; ანატოლი ლეინი || || || || 8-დან 6 || შვეიცარიული
|-
! 50 || 1972 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ევგენი ვასიუკოვი]] || 8 || 0 || 7 || 15-დან 11½ || წრიული
|-
! 51 || 1973 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[მარკ დვორეცკი]] || || || || 15-დან 11½ ||
|-
! 52 || 1974 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ბორის გულკო]] || || || || 15-დან 13½ ||
|-
! 53 || 1975 || style=&quot;text-align: left&quot; | კარენ გრიგორიანი || || || || 15-დან 11 ||
|-
! 54 || 1976 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[სერგეი მაკარიჩევი]] &lt;br&gt; მიხეილ ცეიტლინი || || || || 15-დან 11 ||
|-
! 55 || 1977 || style=&quot;text-align: left&quot; | მიხეილ ცეიტლინი || || || || 15-დან 11 ||
|-
! 56 || 1978 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ევგენი ვასიუკოვი]] || 9 || 2 || 4 || 15-დან 11 || წრიული
|-
! 57 || 1979 || style=&quot;text-align: left&quot; | კარენ გრიგორიანი || || || || 15-დან 11 ||
|-
! 58 || 1980 || style=&quot;text-align: left&quot; | ანატოლი კრემენეცკი || || || || 15-დან 10½ ||
|-
! 59 || 1981 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ბორის გულკო]] || 7 || 1 || 9 || 17-დან 11½ || წრიული
|-
! 60 || 1982 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[დავით ბრონშტეინი]] &lt;br&gt; [[ნაუმ რაშკოვსკი]] || 6 &lt;br&gt; 6 || 0 &lt;br&gt; 0 || 11 &lt;br&gt; 11 || 17-დან 11½ || წრიული&lt;ref&gt;ღია ჩემპიონატი&lt;/ref&gt;
|-
! 61 || 1983 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[სერგეი მაკარიჩევი]] &lt;br&gt; [[ევგენი სვეშნიკოვი]] || || || || 17-დან 12 ||
|-
! 62 || 1984 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ალექსეი ვიჟმანავინი]] || 9 || 1 || 5 || 15-დან 11½ ||
|-
! 63 || 1985 || style=&quot;text-align: left&quot; | სერგეი გორელოვი || || || || 15-დან 11 ||
|-
! 64 || 1986 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ალექსეი ვიჟმანავინი]] &lt;br&gt; [[ალექსეი კუზმინი]] || || || || 15-დან 10½ ||
|-
! 65 || 1987 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[რატმირ ხოლმოვი]] || || || || 15-დან 10½ ||
|-
! 66 || 1988 || style=&quot;text-align: left&quot; | გიორგი ტიმოშენკო&lt;ref&gt;გაიმარჯვა დამატებით მატჩ-ტურნირში.&lt;/ref&gt; || || || || 15-დან 10½ ||
|-
! 67 || 1989 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ევგენი ბარეევი]] || || || || 7-დან 5½ ||
|-
! 68 || 1990 || style=&quot;text-align: left&quot; | ევგენი დრაგომარეცკი&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://ruchess.ru/news/all/evgeny_dragomaretsky_mne_nravitsia_borotsia_i_pobezhdat/ |title=Интервью с мастером}}&lt;/ref&gt; || || || || 14-დან 9½ ||
|-
! 69 || 1991 || style=&quot;text-align: left&quot; | ევგენი მალიუტინი || || || || 13-დან 9½ ||
|}

== ჩემპიონები 1992 — 2026 წლებში ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! № !! წელი !! ჩემპიონი !! + !! − !! = !! შედეგი !! ტურნირის სისტემა !! შენიშვნები
|-
! 70 || 1992 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ალექსანდრე მოროზევიჩი]] || || || || 9-დან 7½&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.365chess.com/tournaments/Moscow-ch_1992/17533|title=Moscow-ch 1992}}&lt;/ref&gt; || შვეიცარიული || დამატებითი მაჩვენებლებით გაუსწრო ა. გავრილოვს
|-
! 71 || 1993 || style=&quot;text-align: left&quot; | ილია ფროგი&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://sport-strana.ru/frog-ilya-mixajlovich/|title=Илья Фрог}}&lt;/ref&gt; || || || || 11-დან 8½ || შვეიცარიული ||
|-
! 72 || 1994 || style=&quot;text-align: left&quot; | ალექსეი მიტენკოვი || 6 || 0 || 5 || 11-დან 8½ || შვეიცარიული ||
|-
! 73 || 1995 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ალექსანდრე რუსტემოვი]] || || || || || ||
|-
! 74 || 1996 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[იური იაკოვიჩი]] || || || || 11-დან 8½ || ||
|-
! 75 || 1997 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ალექსანდრე რუსტემოვი]] || || || || 9-დან 7 || ||
|-
! 76 || 1998 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ევგენი ნაიერი]] || || || || || ||
|-
! 77 || 1999 || style=&quot;text-align: left&quot; | ევგენი ვორობიოვი || || || || || ||
|-
! 78 || 2000 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ კოსირევი || || || || || ||
|-
! 79 || 2001 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვალენტინ არბაკოვი || || || || || ||
|-
! 80 || 2002 || style=&quot;text-align: left&quot; | ანდრეი ხარიტონოვი || || || || || ნოკაუტ-სისტემა ||
|-
! 81 || 2003 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ევგენი ნაიერი]] || || || || || ნოკაუტ-სისტემა ||
|-
! 82 || 2004 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ფარუხ ამონატოვი]] || || || || || ნოკაუტ-სისტემა ||
|-
! 83 || 2005 || style=&quot;text-align: left&quot; | სერგეი გრიგორიანცი || || || || || ||
|-
! 84 || 2006 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ალექსანდრე რიაზანცევი (მოჭადრაკე)|ალექსანდრე რიაზანცევი]] || || || || || ||
|-
! 85 || 2007 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ბელოვი || 2 || 0 || 5 || 7-დან 4½ || წრიული || ტაი-ბრეიკში მოუგო ბორის გრაჩოვს
|-
! 86 || 2008 || style=&quot;text-align: left&quot; | ბორის სავჩენკო || || || || || ||
|-
! 87 || 2009 || style=&quot;text-align: left&quot; | ევგენი ვორობიოვი&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://russiachess.org/content/view/3458/52/|title=Чемпионат Москвы среди мужчин}}&lt;/ref&gt; || || || || || ||
|-
! 88 || 2010 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ ჩადაევი || || || || || ||
|-
! 89 || 2011 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკოლოზ ჩადაევი || 2 || 0 || 5 || 7-დან 4½ || ||
|-
! 90 || 2012 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ივან პოპოვი (მოჭადრაკე)|ივან პოპოვი]] || || || || || ||
|-
! 91 || 2013 || style=&quot;text-align: left&quot; | დიმიტრი გორდიევსკი || || || || || ||
|-
! 92 || 2014 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ბელოუსი || || || || || ||
|-
! 93 || 2015 || style=&quot;text-align: left&quot; | იური ელისეევი || || || || || ||
|-
! 94 || 2016 || style=&quot;text-align: left&quot; | ბორის სავჩენკო || || || || || ||
|-
! 95 || 2017 || style=&quot;text-align: left&quot; | დიმიტრი გორდიევსკი || 7 || 0 || 2 || 9-დან 8&lt;ref&gt;[http://chess-results.com/tnr272364.aspx Championship Moscow final 2017]&lt;/ref&gt; || შვეიცარიული ||
|-
! 96 || 2018 || style=&quot;text-align: left&quot; | კლემენტი სიჩოვი || || || || || ||
|-
! 97 || 2019 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[ივან პოპოვი (მოჭადრაკე)|ივან პოპოვი]] || || || || || ||
|-
! 98 || 2020 || style=&quot;text-align: left&quot; | [[მიხეილ ანტიპოვი]] || 8 || 0 || 1 || 9-დან 8½&lt;ref&gt;[http://chess-results.com/tnr534678.aspx Чемпионат Москвы 2020]&lt;/ref&gt; || შვეიცარიული ||
|-
! 99 || 2021 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ზახარცოვი || 6 || 0 || 3 || 9-დან 7½&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://chess-results.com/tnr554250.aspx|title=Чемпионат Москвы 2021}}&lt;/ref&gt; || შვეიცარიული ||
|-
! 100 || 2022 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკიტა აფანასიევი || 5 || 0 || 4 || 9-დან 7&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://archive.chess-results.com/tnr617632.aspx|title=Чемпионат г. Москвы 2022|access-date=2026-03-31|archive-date=2024-12-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241205002540/https://archive.chess-results.com/tnr617632.aspx}}&lt;/ref&gt; || შვეიცარიული ||
|-
! 101 || 2023 || style=&quot;text-align: left&quot; | ნიკიტა აფანასიევი || 6 || 0 || 3 || 9-დან 7½&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://archive.chess-results.com/tnr743090.aspx|title=Чемпионат г. Москвы 2023|access-date=2026-03-31|archive-date=2024-12-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241204151619/https://archive.chess-results.com/tnr743090.aspx}}&lt;/ref&gt; || შვეიცარიული ||
|-
! 102 || 2024 || style=&quot;text-align: left&quot; | ვლადიმერ ზახარცოვი || 4 || 0 || 3 || 9-დან 5½&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://chess-results.com/tnr909011.aspx|title=Чемпионат г. Москвы 2024}}&lt;/ref&gt; || შვეიცარიული ||
|}

== ლიტერატურა ==
* [[ანატოლი კარპოვი|А. Е. Карпов]] |ადგილი=М. |გამომცემლობა=Советская энциклопедия |წელი=1990 |გვ=}}
* Шахматный ежегодник. Том 2. 1936. Сост. Н. И. Греков и [[Майзелис Илья Львович|И. Л. Майзелис]]. Москва, Физкультура и Спорт, 1938
* Шахматы. Избранные партии и обзор за 1926 г., составитель А. Алехин. Вестник физической культуры, Харьков, 1927.

== იხილეთ ასევე ==
* [[მოსკოვის ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში}}

[[კატეგორია:ჭადრაკი რუსეთში]]</text>
      <sha1>2961sxbtisovnnhgn8tp33eb5zlh37p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონიატისი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>885418</id>
    <revision>
      <id>5427115</id>
      <parentid>5381114</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:29:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427115</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7189" sha1="cf43ghv7nrjgtanfqb70lr7hhvp0iyf" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა დასახლება}}
'''მონიატისი''' ({{lang-el|Μονιάτης}}, {{lang-tr|Monyat}}) — სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[ლიმასოლის რაიონი|ლიმასოლის რაიონში]], რომელიც მდებარეობს [[პანო პლატრესი|პანო პლატრესიდან]] 5 კმ-ით სამხრეთ-აღმოსავლეთით. მონიატისი ისტორიულად [[კვიპროსელი ბერძნები|კვიპროსელი ბერძნებისა]] და [[კვიპროსელი თურქები|კვიპროსელი თურქების]] შერეული სოფელი იყო. სახელწოდების წარმოშობა, სავარაუდოდ, მის გარშემო არსებულ მონასტრებს — „mones“ — უკავშირდება.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Polignosi |title=Μονιάτης |url=https://www.polignosi.com/cgibin/hweb?-A=7521&amp;-V=limmata |access-date=2025-08-28 |website=www.polignosi.com}}&lt;/ref&gt;

==ისტორია==
[[კვიპროსის სამეფო|კვიპროსის სამეფოს]] პერიოდში, მემატიანე [[ფლორიო ბუსტრონი]] წერს, რომ მეფე ჯეიმზ II-მ [[1464]] წლის შემდეგ მონიატისი ფეოდალურ მფლობელობაში გადასცა [[ხუან პერეს ფაბრიგესი|ხუან პერეს ფაბრიგესს]], სხვა სოფლებთან ერთად, რომელთა შორის იყო [[კნოდარა]], [[კუკა]], [[აკაკის აგიოს ანდრონიკოსი]], [[მალია (კვიპროსი)|მალია]], [[კარპასო]], [[ანგლისიდესი]] და [[სელინო]].&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Coureas|first=Nicholas|last2=Orphanides|first2=Andreas|date=2007|title=Piracy in Cyprus and the Eastern Mediterranean during the Later Lusignan and Venetian Periods (15th-16th Centuries)|url=https://www.researchgate.net/profile/Andreas_Orphanides/publication/268406914_Andreas_G_Orphanides_co-authored_with_Nicholas_Koureas_Piracy_in_Cyprus_and_the_Eastern_Mediterranean_during_the_Later_Lusignan_and_Venetian_Periods_15th-16th_Centuries/links/54c5f0ec0cf219bbe4f619c5/Andreas-G-Orphanides-co-authored-with-Nicholas-Koureas-Piracy-in-Cyprus-and-the-Eastern-Mediterranean-during-the-Later-Lusignan-and-Venetian-Periods-15th-16th-Centuries.pdf|journal=Επετηρίδα του Κέντρου Επιστημονικών Ερευνών|location=Λευκωσία|volume=XXΧIIΙ|pages=121–162}}&lt;/ref&gt;

[[1958]] წელს, ტაქსიმის პოლიტიკის ფარგლებში, კვიპროსელმა თურქებმა სოფელს სახელი შეუცვალეს და დაარქვეს „Elmalı“, რაც ნიშნავს ვაშლიან ადგილს.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=MONIATIS |url=https://www.prio-cyprus-displacement.net/default_print.asp?id=408 |access-date=2025-08-28 |website=www.prio-cyprus-displacement.net}}&lt;/ref&gt;  მისი 100-დან 110-მდე წევრისგან შემდგარი კვიპროსელი თურქი მოსახლეობა დევნილად იქცა [[1974]] წლის კვიპროსში თურქეთის შეჭრის და [[1963]] წლის თემთაშორისი ძალადობის შედეგად, რომლის დროსაც ისინი სოფლიდან ლიმასოლში გაიქცნენ, მოგვიანებით კი ჩრდილოეთში გადაიყვანეს.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Moniatis |url=http://www.prio-cyprus-displacement.net/default.asp?id=408 |access-date=15 August 2015 |publisher=Prio Cyprus Centre}}&lt;/ref&gt;

==კლიმატი==
{{Weather box
|location = [[Saittas]] near Moniatis, elevation: 640 m (&lt;small&gt;[http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?pagename=Paralimni&amp;params=34_52_0_N_32_55_0_E_region:CY_type:city Satellite view]&lt;/small&gt;)
|metric first = yes
|single line = yes
|Jan high C = 13.6
|Feb high C = 13.9
|Mar high C = 17.1
|Apr high C = 21.5
|May high C = 27.0
|Jun high C = 31.5
|Jul high C = 34.6
|Aug high C = 34.3
|Sep high C = 31.2
|Oct high C = 26.8
|Nov high C = 20.2
|Dec high C = 15.2
|year high C = 23.9
|Jan mean C = 8.4
|Feb mean C = 8.5
|Mar mean C = 10.9
|Apr mean C = 14.8
|May mean C = 19.6
|Jun mean C = 23.8
|Jul mean C = 26.8
|Aug mean C = 26.5
|Sep mean C = 23.4
|Oct mean C = 19.7
|Nov mean C = 14.1
|Dec mean C = 10.0
|year mean C = 17.2
|Jan low C = 3.2
|Feb low C = 3.1
|Mar low C = 4.7
|Apr low C = 8.0
|May low C = 12.2
|Jun low C = 16.1
|Jul low C = 18.9
|Aug low C = 18.7
|Sep low C = 15.7
|Oct low C = 12.5
|Nov low C = 8.1
|Dec low C = 4.7
|year low C = 10.5
|Jan precipitation mm = 117.6
|Feb precipitation mm = 89.0
|Mar precipitation mm = 70.3
|Apr precipitation mm = 38.4
|May precipitation mm = 20.1
|Jun precipitation mm = 27.2
|Jul precipitation mm = 4.9
|Aug precipitation mm = 10.3
|Sep precipitation mm = 11.7
|Oct precipitation mm = 25.7
|Nov precipitation mm = 93.9
|Dec precipitation mm = 144.0
|year precipitation mm = 653.2
|Jan precipitation days = 10.3
|Feb precipitation days = 9.1
|Mar precipitation days = 8.4
|Apr precipitation days = 5.5
|May precipitation days = 2.7
|Jun precipitation days = 2.1
|Jul precipitation days = 0.7
|Aug precipitation days = 1.1
|Sep precipitation days = 1.4
|Oct precipitation days = 3.3
|Nov precipitation days = 7.0
|Dec precipitation days = 9.2
|year precipitation days = 60.9
|unit precipitation days = 1&amp;nbsp;mm
|Jan sun = 142.6
|Feb sun = 168.2
|Mar sun = 213.9
|Apr sun = 261.0
|May sun = 310.0
|Jun sun = 351.0
|Jul sun = 362.7
|Aug sun = 347.2
|Sep sun = 300.0
|Oct sun = 248.0
|Nov sun = 165.0
|Dec sun = 124.0
|year sun = 2993.6
|source 1 = Meteorological Service (Cyprus)&lt;ref&gt;{{cite web
  |url=http://www.moa.gov.cy/moa/MS/MS.nsf/DMLclimet_reports_en/DMLclimet_reports_en?OpenDocument&amp;Start=1&amp;Count=1000&amp;Expand=1
  |title=Meteorological Service - Climatological and Meteorological Reports
  |access-date=2026-05-05
  |archive-date=2010-06-21
  |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100621054634/http://www.moa.gov.cy/moa/ms/ms.nsf/DMLclimet_reports_en/DMLclimet_reports_en?OpenDocument&amp;Start=1&amp;Count=1000&amp;Expand=1
  }}&lt;/ref&gt;
|date=December 2010}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{ლიმასოლის რაიონი}}

[[კატეგორია:ლიმასოლის რაიონის სოფლები]]</text>
      <sha1>cf43ghv7nrjgtanfqb70lr7hhvp0iyf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>შანტუნგოზავრი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>890980</id>
    <revision>
      <id>5427303</id>
      <parentid>5415577</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:55:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <origin>5427303</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10332" sha1="rzltxnrmw64srjoa2w2upb0bqgrfz0k" xml:space="preserve">{{ტაქსოდაფა
| სახელი = შაოჩილონგი
| სურათის ფაილი =Shaochilong holotype photos.png
| სურათის წარწერა =
| სურათის აღწერა =
| სურათის ფაილი2 =
| სურათის წარწერა2 =
| სურათის აღწერა2 =
| დომენი = ეუკარიოტები
| სამეფო = ცხოველები
| ქვესამეფო =
| განყოფილება =
| განყოფილება_რანგის_გარეშე =
| ქვეგანყოფილება =
| ზეტიპი =
| ტიპი = [[ქორდიანები]]
| ტიპი_რანგის_გარეშე =
| ქვეტიპი = [[ხერხემლიანები]]
| ზეკლასი =
| კლასი = [[ქვეწარმავლები]]
| კლასი_რანგის_გარეშე =
| ქვეკლასი =
| ინფრაკლასი =
| ზერიგი = †[[დინოზავრები]]
| რიგი =†[[ხვლიკმენჯა დინოზავრები]]
| რიგი_რანგის_გარეშე =
| ქვერიგი = †[[თეროპოდები]]
| ინფრარიგი =
| ზეოჯახი =
| ოჯახი =
| ოჯახი_რანგის_გარეშე =
| ქვეოჯახი =
| ზეტრიბა =
| ტრიბა =
| ქვეტრიბა =
| გვარი =†'''შაოჩილონგი'''
| გვარი_რანგის_გარეშე =
| ქვეგვარი =
| sectio =
| სახეობა =
| ქვესახეობა =
| ლათ =
| სექციის სახელი =
| სექციის ტექსტი =
| სექციის სახელი2 =
| სექციის ტექსტი2 =
| არეალის რუკა =
| არეალის რუკის წარწერა =
| არეალის რუკის სიგანე =
| არეალის ლეგენდა =
| დაცვის სტატუსი =
| ვიკისახეობები =
| commons =
| iucn =
| itis =
| ncbi =
| eol =
| grin =
| რანგი =
| ipni =
| tpl =
| mb =
| fw =
}}'''შანტუნგოზავრი'''({{lang-la|Shantungosaurus}}—
„შანდუნგის ხვლიკი“) — ჰადროზავრიდი დინოზავრების გადაშენებული გვარი. ძალიან დიდი ზომის, მცენარეჭამია საუროლოფინური, რომელიც აღმოჩენილია [[ჩინეთი|ჩინეთში]], [[შანდუნის ნახევარკუნძული|შანდუნის ნახევარკუნძულზე]] მდებარე გვიანი [[ცარცული სისტემა|ცარცული პერიოდის]] ვანგშის ჯგუფის ნაშთებში. ეს გვარი მოიცავს მხოლოდ ერთ სახეობას, [[შანტუნგოზავრუს გიგანტეუსი|შანტუნგოზავრუს გიგანტეუსს]].&lt;ref&gt; Hu Chengzhi; Cheng Zhengwu; Pang Qiping; Fang Xiaosi (2001). Shantungosaurus giganteus (in Chinese). Beijing: Geological Publishing House. pp. 123–135 [English abstract]. ISBN 7-116-03472-2.&lt;/ref&gt; შანტუნგოზავრის [[სტრატიგრაფიული სკალა|სტრატიგრაფიული]] გავრცელება მოიცავს [[სინგეჩჟუანი|სინგეჩჟუანის]] ფორმაციის ზედა ნაწილიდან ჰონგტუიას ფორმაციის შუა ნაწილამდე არსებულ მონაკვეთს, რომელიც შუა და გვიან [[კამპანიური სართული|კამპანურ]] ასაკს მიეკუთვნება.&lt;ref&gt;Xing, Hai; Zhao, Xijin; Wang, Kebai; Li, Dunjing; Chen, Shuqing; Mallon, Jordan C; Zhang, Yanxia; Xu, Xing (2014). &quot;Comparative osteology and phylogenetic relationship of Edmontosaurus and Shantungosaurus (Dinosauria: Hadrosauridae) from the Upper Cretaceous of North America and East Asia&quot;. Acta Geologica Sinica - English Edition. 88 (6): 1623–1652. Bibcode:2014AcGlS..88.1623X. doi:10.1111/1755-6724.12334. S2CID 84026961.&lt;/ref&gt; არსებობს შესაძლო აღმოჩენებიც მაასტრიხტული ეპოქიდან, თუმცა მათი შანტუნგოზავრისთვის მიკუთვნება ჯერ კიდევ გაურკვეველია.&lt;ref&gt;Han, Fei; Wang, Qiang; Wang, Huapei; Zhu, Xufeng; Zhou, Xinying; Wang, Zhixiang; Fang, Kaiyong; Stidham, Thomas A.; Wang, Wei; Wang, Xiaolin; Li, Xiaoqiang; Qin, Huafeng; Fan, Longgang; Wen, Chen; Luo, Jianhong (27 September 2022). &quot;Low dinosaur biodiversity in central China 2 million years prior to the end-Cretaceous mass extinction&quot;. Proceedings of the National Academy of Sciences. 119 (39) e2211234119. doi:10.1073/pnas.2211234119. PMC 9522366. PMID 36122246.&lt;/ref&gt; შანტუნგოზავრი დღემდე მსოფლიოში ცნობილ [[ჰადროზავროიდები|ჰადროზავროიდებს]] შორის ყველაზე დიდი ტაქსონია. მისი სხეულის სიგრძე დაახლოებით 15–17 მეტრს აღწევდა, ხოლო მასა 13–16 მეტრულ ტონას შეადგენდა.&lt;ref&gt; Hu Chengzhi; Cheng Zhengwu; Pang Qiping; Fang Xiaosi (2001). Shantungosaurus giganteus (in Chinese). Beijing: Geological Publishing House. pp. 123–135 [English abstract]. ISBN 7-116-03472-2.&lt;/ref&gt;
==აღმოჩენის ისტორია==
[[ფაილი:Shantungosaurus giganteus.png|მინი|მარცხნივ|ილუსტრაცია]]
პირველად [[1973]] წელს აღწერილი შანტუნგოზავრი ცნობილია ხუთზე მეტი არასრული [[ჩონჩხი|ჩონჩხით]], რომლებიც [[1964]]–[[1968]] წლებში აღწერეს.&lt;ref&gt;Hu, C.-C. (1973). &quot;A new hadrosaur from the Cretaceous of Chucheng, Shantung&quot;. Acta Geologica Sinica: 179–206.&lt;/ref&gt; [[ჩინელები|ჩინელი]] [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]] [[სიუ სინი]] და მისი კოლეგები აღნიშნავენ, რომ შანტუნგოზავრი ძალიან ჰგავს [[ედმონტოზავრი|ედმონტოზავრს]] და მასთან ერთად იზიარებს მრავალ უნიკალურ ნიშანს. [[შანდუნი|შანდუნში]] აღმოჩენილი ახალი ნამარხი მასალის საფუძველზე, ისინი ამ ორ გვარს აერთიანებენ ედმონტოზავრი–შანტუნგოზავრის კლადაში, რომელიც [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკასა]] და [[აზია|აზიას]] შორის არსებულ ნათესაურ კავშირს ასახავს.[[ჩინეთი|ჩინეთის]] [[შანდუნი|შანდუნის]] პროვინციაში აღმოაჩინეს რამდენიმე ინდივიდის ნაშთები, მათ შორის [[თავის ქალა|ქალას]] ძვლები, კიდურების ძვლები და მალები. [[2007]] წელს ეს ნიმუშები ახალ გვარსა და სახეობას [[ჯუჩენგოზავრ მაქსიმუსი|ჯუჩენგოზავრ მაქსიმუსს]] მიაკუთვნეს.&lt;ref&gt;Zhao, X.; Li, D.; Han, G.; Hao, H.; Liu, F.; Li, L.; Fang, X. (2007). &quot;Zhuchengosaurus maximus from Shandong Province&quot;. Acta Geoscientia Sinica. 28 (2): 111–122. doi:10.3321/j.issn:1006-3021.2007.02.002. S2CID 119700784.&lt;/ref&gt; თუმცა, შემდგომმა კვლევებმა აჩვენა, რომ [[ჯუჩენგოზავრი|ჯუჩენგოზავრის]] განმასხვავებლად მიჩნეული ნიშნები სინამდვილეში მხოლოდ ინდივიდების ზრდისა და განვითარების სხვადასხვა ეტაპის შედეგი იყო და არა ცალკე ტაქსონის მახასიათებლები.&lt;ref name=jietal2011&gt;{{cite journal|last1=Ji |first1=Y. |last2=Wang |first2=X. |last3=Liu |first3=Y. |last4=Ji |first4=Q. |year=2011 |title=Systematics, behavior and living environment of ''Shantungosaurus giganteus'' (Dinosauria: Hadrosauridae) |journal=Acta Geologica Sinica  |volume=85 |issue=1 |pages=58–65 |doi=10.1111/j.1755-6724.2011.00378.x}}&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:გადაშენებული არსებები]]
[[კატეგორია:დინოზავრები]]
[[კატეგორია: პრეისტორიული არსებები]]</text>
      <sha1>rzltxnrmw64srjoa2w2upb0bqgrfz0k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427306</id>
      <parentid>5427303</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:57:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <origin>5427306</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7896" sha1="4nq0pyepy737qom07nn25zw9pextp9k" xml:space="preserve">'''შანტუნგოზავრი'''({{lang-la|Shantungosaurus}}—
„შანდუნგის ხვლიკი“) — ჰადროზავრიდი დინოზავრების გადაშენებული გვარი. ძალიან დიდი ზომის, მცენარეჭამია საუროლოფინური, რომელიც აღმოჩენილია [[ჩინეთი|ჩინეთში]], [[შანდუნის ნახევარკუნძული|შანდუნის ნახევარკუნძულზე]] მდებარე გვიანი [[ცარცული სისტემა|ცარცული პერიოდის]] ვანგშის ჯგუფის ნაშთებში. ეს გვარი მოიცავს მხოლოდ ერთ სახეობას, [[შანტუნგოზავრუს გიგანტეუსი|შანტუნგოზავრუს გიგანტეუსს]].&lt;ref&gt; Hu Chengzhi; Cheng Zhengwu; Pang Qiping; Fang Xiaosi (2001). Shantungosaurus giganteus (in Chinese). Beijing: Geological Publishing House. pp. 123–135 [English abstract]. ISBN 7-116-03472-2.&lt;/ref&gt; შანტუნგოზავრის [[სტრატიგრაფიული სკალა|სტრატიგრაფიული]] გავრცელება მოიცავს [[სინგეჩჟუანი|სინგეჩჟუანის]] ფორმაციის ზედა ნაწილიდან ჰონგტუიას ფორმაციის შუა ნაწილამდე არსებულ მონაკვეთს, რომელიც შუა და გვიან [[კამპანიური სართული|კამპანურ]] ასაკს მიეკუთვნება.&lt;ref&gt;Xing, Hai; Zhao, Xijin; Wang, Kebai; Li, Dunjing; Chen, Shuqing; Mallon, Jordan C; Zhang, Yanxia; Xu, Xing (2014). &quot;Comparative osteology and phylogenetic relationship of Edmontosaurus and Shantungosaurus (Dinosauria: Hadrosauridae) from the Upper Cretaceous of North America and East Asia&quot;. Acta Geologica Sinica - English Edition. 88 (6): 1623–1652. Bibcode:2014AcGlS..88.1623X. doi:10.1111/1755-6724.12334. S2CID 84026961.&lt;/ref&gt; არსებობს შესაძლო აღმოჩენებიც მაასტრიხტული ეპოქიდან, თუმცა მათი შანტუნგოზავრისთვის მიკუთვნება ჯერ კიდევ გაურკვეველია.&lt;ref&gt;Han, Fei; Wang, Qiang; Wang, Huapei; Zhu, Xufeng; Zhou, Xinying; Wang, Zhixiang; Fang, Kaiyong; Stidham, Thomas A.; Wang, Wei; Wang, Xiaolin; Li, Xiaoqiang; Qin, Huafeng; Fan, Longgang; Wen, Chen; Luo, Jianhong (27 September 2022). &quot;Low dinosaur biodiversity in central China 2 million years prior to the end-Cretaceous mass extinction&quot;. Proceedings of the National Academy of Sciences. 119 (39) e2211234119. doi:10.1073/pnas.2211234119. PMC 9522366. PMID 36122246.&lt;/ref&gt; შანტუნგოზავრი დღემდე მსოფლიოში ცნობილ [[ჰადროზავროიდები|ჰადროზავროიდებს]] შორის ყველაზე დიდი ტაქსონია. მისი სხეულის სიგრძე დაახლოებით 15–17 მეტრს აღწევდა, ხოლო მასა 13–16 მეტრულ ტონას შეადგენდა.&lt;ref&gt; Hu Chengzhi; Cheng Zhengwu; Pang Qiping; Fang Xiaosi (2001). Shantungosaurus giganteus (in Chinese). Beijing: Geological Publishing House. pp. 123–135 [English abstract]. ISBN 7-116-03472-2.&lt;/ref&gt;
==აღმოჩენის ისტორია==
[[ფაილი:Shantungosaurus giganteus.png|მინი|მარცხნივ|ილუსტრაცია]]
პირველად [[1973]] წელს აღწერილი შანტუნგოზავრი ცნობილია ხუთზე მეტი არასრული [[ჩონჩხი|ჩონჩხით]], რომლებიც [[1964]]–[[1968]] წლებში აღწერეს.&lt;ref&gt;Hu, C.-C. (1973). &quot;A new hadrosaur from the Cretaceous of Chucheng, Shantung&quot;. Acta Geologica Sinica: 179–206.&lt;/ref&gt; [[ჩინელები|ჩინელი]] [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]] [[სიუ სინი]] და მისი კოლეგები აღნიშნავენ, რომ შანტუნგოზავრი ძალიან ჰგავს [[ედმონტოზავრი|ედმონტოზავრს]] და მასთან ერთად იზიარებს მრავალ უნიკალურ ნიშანს. [[შანდუნი|შანდუნში]] აღმოჩენილი ახალი ნამარხი მასალის საფუძველზე, ისინი ამ ორ გვარს აერთიანებენ ედმონტოზავრი–შანტუნგოზავრის კლადაში, რომელიც [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკასა]] და [[აზია|აზიას]] შორის არსებულ ნათესაურ კავშირს ასახავს.[[ჩინეთი|ჩინეთის]] [[შანდუნი|შანდუნის]] პროვინციაში აღმოაჩინეს რამდენიმე ინდივიდის ნაშთები, მათ შორის [[თავის ქალა|ქალას]] ძვლები, კიდურების ძვლები და მალები. [[2007]] წელს ეს ნიმუშები ახალ გვარსა და სახეობას [[ჯუჩენგოზავრ მაქსიმუსი|ჯუჩენგოზავრ მაქსიმუსს]] მიაკუთვნეს.&lt;ref&gt;Zhao, X.; Li, D.; Han, G.; Hao, H.; Liu, F.; Li, L.; Fang, X. (2007). &quot;Zhuchengosaurus maximus from Shandong Province&quot;. Acta Geoscientia Sinica. 28 (2): 111–122. doi:10.3321/j.issn:1006-3021.2007.02.002. S2CID 119700784.&lt;/ref&gt; თუმცა, შემდგომმა კვლევებმა აჩვენა, რომ [[ჯუჩენგოზავრი|ჯუჩენგოზავრის]] განმასხვავებლად მიჩნეული ნიშნები სინამდვილეში მხოლოდ ინდივიდების ზრდისა და განვითარების სხვადასხვა ეტაპის შედეგი იყო და არა ცალკე ტაქსონის მახასიათებლები.&lt;ref name=jietal2011&gt;{{cite journal|last1=Ji |first1=Y. |last2=Wang |first2=X. |last3=Liu |first3=Y. |last4=Ji |first4=Q. |year=2011 |title=Systematics, behavior and living environment of ''Shantungosaurus giganteus'' (Dinosauria: Hadrosauridae) |journal=Acta Geologica Sinica  |volume=85 |issue=1 |pages=58–65 |doi=10.1111/j.1755-6724.2011.00378.x}}&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:გადაშენებული არსებები]]
[[კატეგორია:დინოზავრები]]
[[კატეგორია: პრეისტორიული არსებები]]</text>
      <sha1>4nq0pyepy737qom07nn25zw9pextp9k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ბილი აიდოლი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892399</id>
    <revision>
      <id>5427099</id>
      <parentid>5417495</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:49:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427099</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="104028" sha1="p6bvixjqn5156spsrzghzv53bpy7mxb" xml:space="preserve">[[ფაილი:Billy Idol Lucca 2023.jpg|მინი]]
'''უილიამ მაიკლ ალბერტ ბროუდი''' (დ. [[30 ნოემბერი]], [[1955]]) — [[ინგლისელები|ინგლისელი]] [[როკ-მომღერალი]], პროფესიონალურად ცნობილი როგორც '''ბილი აიდოლი''' (Billy Idol). პოპულარობა 1970-იან წლებში, [[ლონდონი]]ს პანკ-როკ სცენაზე მოიპოვა, როგორც ჯგუფ [[Generation X]]-ის სოლისტმა. მოგვიანებით სოლო კარიერა დაიწყო, რამაც საერთაშორისო აღიარება მოუტანა და MTV-ის მიერ სტიმულირებული ამერიკული &quot;მეორე ბრიტანული შემოჭრის&quot; (Second British Invasion) ერთ-ერთ წამყვან არტისტად აქცია.

აიდოლმა მუსიკალური კარიერა 1976 წელს დაიწყო, როგორც გიტარისტმა პანკ-როკ ჯგუფში Chelsea, თუმცა რამდენიმე კვირაში დატოვა კოლექტივი და Chelsea-ს ყოფილ წევრთან, [[ტონი ჯეიმსი|ტონი ჯეიმს]]თან ერთად ჩამოაყალიბა Generation X. აიდოლის სოლისტობით ჯგუფმა დიდ წარმატებას მიაღწია გაერთიანებულ სამეფოში და Chrysalis Records-ზე სამი სტუდიური ალბომი გამოუშვა, რის შემდეგაც დაიშალა.

1981 წელს აიდოლი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკ]]ში გადავიდა სოლო კარიერის დასაწყებად, სადაც გიტარისტ [[სტივ სტივენსი|სტივ სტივენს]]თან დაიწყო თანამშრომლობა. მისი სადებიუტო სტუდიური ალბომი Billy Idol (1982) კომერციულად წარმატებული გამოდგა და აიდოლი მაშინდელი ახალი ტელეარხის, MTV-ის, ერთ-ერთი მთავარი სახე გახდა სინგლების — &quot;Dancing with Myself&quot; და &quot;White Wedding&quot; — მუსიკალური ვიდეოების წყალობით.

აიდოლის მეორე სტუდიური ალბომი [[Rebel Yell]] (1983) უდიდესი კომერციული წარმატება იყო, ისეთი ჰიტ-სინგლების წყალობით, როგორიცაა &quot;Rebel Yell&quot; და &quot;Eyes Without a Face&quot;. ამერიკის ხმისჩამწერი კომპანიების ასოციაციამ (RIAA) ალბომს ორმაგი პლატინის სერტიფიკატი მიანიჭა აშშ-ში 2 მილიონი ასლის გაყიდვისთვის, რის შემდეგაც მან Whiplash Smile (1986) გამოუშვა.

მოგვიანებით მან გამოსცა საუკეთესო ჰიტების ალბომი Idol Songs: 11 of the Best (1988), რომელმაც გაერთიანებულ სამეფოში პლატინის სტატუსი მიიღო, შემდეგ კი გამოუშვა Charmed Life (1990) და კონცეპტუალური ალბომი Cyberpunk (1993).

1990-იანი წლების მეორე ნახევარი აიდოლმა საზოგადოების ყურადღების მიღმა გაატარა და პირადი ცხოვრების მოწესრიგებაზე გაამახვილა ყურადღება. 1990 წელს მან მოტოციკლის ავარიაში ფეხი მოიტეხა, მოგვიანებით კი თავის ბიოგრაფიულ წიგნში &quot;Dancing With Myself&quot; (2014) აღნიშნა: „როდესაც მოტოციკლის ავარია მოხდა, [მე] უკვე ვცხოვრობდი პრინციპით: 'იცხოვრე ყოველი დღით ისე, თითქოს ეს შენი უკანასკნელი დღეა, და ერთ დღესაც აუცილებლად მართალი აღმოჩნდები'“.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vrchoticky |first=Nick |date=29 September 2020 |title=The Truth About Billy Idol's Horrific Motorcycle Accident |url=https://www.grunge.com/253562/the-truth-about-billy-idols-horrific-motorcycle-accident/ |access-date=16 February 2025 |website=Grunge}}&lt;/ref&gt; მან მუსიკალური დაბრუნება ალბომ &quot;[[Devil's Playground]]&quot;-ით (2005) მოახდინა, მოგვიანებით კი გამოუშვა &quot;[[Kings &amp; Queens of the Underground]]&quot; (2014) და &quot;[[Dream Into It]]&quot; (2025).

აიდოლი სამგზის არის ნომინირებული [[გრემის ჯილდო|გრემი]]ს ჯილდოზე, როკის საუკეთესო მამაკაცი ვოკალისტის (Best Male Rock Vocal Performance) ამჟამად უკვე გაუქმებულ კატეგორიაში. 2023 წელს მან [[ჰოლივუდი]]ს დიდების ხეივანში ვარსკვლავი გახსნა.&lt;ref&gt;{{Cite news |title=Billy Idol Honored with a Star on the Hollywood Walk of Fame: 'It's Just Incredible' |url=https://people.com/music/billy-idol-honored-star-hollywood-walk-of-fame/ |archive-url=http://web.archive.org/web/20250612094003/https://people.com/music/billy-idol-honored-star-hollywood-walk-of-fame/ |archive-date=2025-06-12 |access-date=2026-04-07 |work=People.com |language=en}}&lt;/ref&gt; ბილი აიდოლი და სტივ სტივენსი [[როკ-ენ-როლი]]ს დიდების დარბაზში 2026 წელს შეიყვანეს.&lt;ref&gt;{{cite web |title=2026 Rock &amp; Roll Hall of Fame Inductees |url=https://futurerocklegends.com/2026_Inductees/ |website=Future Rock Legends |access-date=14 April 2026 |language=en}}&lt;/ref&gt;

==ადრეული წლები==
უილიამ მაიკლ ალბერტ ბროუდი დაიბადა [[სტენმორი|სტენმორ]]ში, 1955 წლის 30 ნოემბერს,&lt;ref&gt;{{cite instagram |first=Billy |last=Idol | user=billyidol |postid=tv/CE7WnGnBzc5/ | title= ❤️ Joan Broad née O'Sullivan 24th February 1928- 16th August 2020 -BFI *St George's Bickley UK |date=9 September 2020 |access-date=8 May 2025 }}&lt;/ref&gt; ირლანდიელი დიასახლისის, ჯოანის (ქალიშვილობის გვარით ო'სალივანი)&lt;ref name=&quot;Lifton&quot;&gt;{{cite web |url=https://ultimateclassicrock.com/billy-idols-father-william-broad-dies/ |first=Dave |last=Lifton |title=BILLY IDOL'S FATHER, WILLIAM BROAD, DIES |publisher=Ultimate Classic Rock |date=30 August 2014 |access-date=8 May 2025}}&lt;/ref&gt; და ინგლისელი კომივოიაჟერის, უილიამ ალფრედ ბროუდის ოჯახში.&lt;ref name=&quot;Lifton&quot;/&gt; დედამისი [[კორკი]]დან იყო, ხოლო მამა — [[ბირმინგემი]]დან.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.irishexaminer.com/news/arid-20337605.html | title=Live at the Marquee: Billy's still an Idol in Rebel County|work=Irish Examiner |last=Dermody |first=Joe |date=18 June 2015 |access-date=5 January 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite tweet |title=Just to show u where my heart lies......My mum's Maiden name was O'Sullivan. Half English half Irish alright! http://say.ly/wlP3S87 |number=230002337870135297 |user=BillyIdol |last=Idol |first=Billy |date=30 July 2012 |access-date=23 July 2022}}&lt;/ref&gt; მისი მშობლები რეგულარულად ესწრებოდნენ ინგლისის ეკლესიის ღვთისმსახურებას. 1958 წელს, ორი წლის ასაკში, იგი მშობლებთან ერთად [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ში გადავიდა საცხოვრებლად და დასახლდა [[პატჩოგი|პატჩოგ]]ში, [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკ]]ში; ისინი ასევე ცხოვრობდნენ როკვილ-ცენტრში, ნიუ-იორკში. ამ პერიოდში დაიბადა მისი უმცროსი და, ჯეინი. ოჯახი ოთხი წლის შემდეგ დაბრუნდა ინგლისში და [[დორკინგი|დორკინგ]]ში დასახლდა.&lt;ref name=filmr&gt;{{cite web|url=http://www.filmreference.com/film/96/Billy-Idol.html |title=Film Reference biography |publisher=Filmreference.com |access-date=11 October 2011}}&lt;/ref&gt;

1971 წელს, როდესაც აიდოლი 15 წლის იყო, ოჯახი [[ბრომლი]]ში გადავიდა, სადაც იგი რეივენსბორნის ვაჟთა სკოლაში (Ravensbourne School for Boys) სწავლობდა. მოგვიანებით მისი ოჯახი [[გორინგ-ბაი-სი]]ში გადავიდა, სადაც მან უორთინგის ვაჟთა უმაღლეს სკოლაში (Worthing High School for Boys) გააგრძელა სწავლა.&lt;ref&gt;{{cite book|first=Billy|last=Idol|title=Dancing with Myself|publisher=Simon &amp; Schuster|year=2015|isbn=9781451628517}}{{page needed|date=January 2024}}&lt;/ref&gt;  1975 წლის ოქტომბერში მან სასექსის უნივერსიტეტში დაიწყო სწავლა ფილოსოფიისა და ლიტერატურის მიმართულებით, თუმცა 1976 წელს, პირველივე კურსის დასრულების შემდეგ, მიატოვა სასწავლებელი. მოგვიანებით იგი შეუერთდა „ბრომლის კონტინგენტს“ (Bromley Contingent) — Sex Pistols-ის ფანების თავისუფლად ორგანიზებულ დაჯგუფებას, რომლებიც ყველგან თან დაჰყვებოდნენ ჯგუფს, სადაც კი ისინი უკრავდნენ.&lt;ref name=&quot;Telegraph&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/culture/music/3557048/Billy-Idol-the-return-of-Billy-the-kid.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220111/https://www.telegraph.co.uk/culture/music/3557048/Billy-Idol-the-return-of-Billy-the-kid.html |archive-date=11 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live |title=Billy Idol: the return of Billy the kid |newspaper=The Daily Telegraph |location=London |date=24 July 2008 |access-date=9 April 2014}}{{cbignore}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=rcnVLioLCNIC&amp;q=bromley+contingent+billy+idol&amp;pg=PA33 |title=The Roxy London WC2: A Punk History|access-date=9 April 2014|isbn=9780955658303 |year=2007 |last1=Marko |first1=Paul}}{{page needed|date=January 2024}}&lt;/ref&gt;

==კარიერა==

'''1976–1981: Generation X'''

სასცენო ფსევდონიმი „ბილი აიდოლი“ (Billy Idol) მას შემდეგ გაჩნდა, რაც ქიმიის მასწავლებელმა, ბილ პრაისმა, სასკოლო ნიშნების ფურცელში აიდოლი შეაფასა როგორც „ზარმაცი“ (სიტყვების თამაში: ინგლისური idle [ზარმაცი] და idol [კერპი] ერთნაირად გამოითქმის).&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Trakin |first=Roy |date=2023-01-05 |title=Billy Idol on Getting the Mark of a True Idol: a Star on Hollywood Walk of Fame |url=https://variety.com/2023/music/news/billy-idol-hollywood-walk-of-fame-star-interview-1235479903/ |access-date=2025-06-27 |website=Variety |language=en-US}}&lt;/ref&gt; აიდოლს აღნიშნული აქვს, რომ მას სძულდა ქიმია და ამ საგანში დაბალი მოსწრება ჰქონდა.&lt;ref&gt;Edmunds, Ben, untitled essay in ''Greatest Hits'' (2001)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Radio with Pictures&quot;/&gt; 1983 წლის ინტერვიუში მან ამ სახელის შესახებ თქვა: „ეს ცოტა არ იყოს ხუმრობა იყო, მაგრამ როკის ძველი ინგლისური სკოლის სტილში. ეს იყო 'ორმაგი აზრის' მქონე რამ და არა მხოლოდ სუპერვარსკვლავური ამბიციების მქონე ხალხის გაშაყირავება... უბრალოდ გასართობი იყო, გესმით?“&lt;ref name=&quot;Radio with Pictures&quot;&gt;{{cite AV media |title=Radio with Pictures |publisher=Television New Zealand  |last=Hay |first=Karyn |author-link=Karyn Hay |time=04:30s |type= |date=April 1984|url=https://www.nzonscreen.com/title/radio-with-pictures-billy-idol-1984|access-date=25 June 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;ConcertVault interview 21 November 1983&lt;/ref&gt; კიდევ ერთ ინტერვიუში, რომელიც 2014 წლის ოქტომბერში გადაცემა BBC Breakfast-ს მისცა, მან აღნიშნა, რომ თავიდან სახელის „Billy Idle“ გამოყენება სურდა, თუმცა იფიქრა, რომ ეს სახელი დაკავებული იქნებოდა [[Monty Python]]-ის ვარსკვლავ [[ერიკ აიდლი|ერიკ აიდლ]]თან (Eric Idle) მსგავსების გამო, და ამიტომ არჩევანი Billy Idol-ზე შეაჩერა.&lt;ref&gt;{{YouTube|o0cZL_rDKS0|&quot;BBC Breakfast Billy Idol Interview (27 October 2014)&quot;}}. BBC. Retrieved 28 October 2014&lt;/ref&gt;

1976 წლის ბოლოს აიდოლი გიტარისტის სტატუსით შეუერთდა დასავლეთ ლონდონში ახლად ჩამოყალიბებულ 1960-იანი წლების რეტრო-როკ ჯგუფ [[Chelsea]]-ს.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Chelsea |url=http://steveharnett.com/Chelsea.html |website=steveharnett.com |access-date=31 May 2021 |archive-date=30 January 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160130003950/http://steveharnett.com/Chelsea.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; კოლექტივის ვოკალისტმა და ფრონტმენმა, [[ჯინ ოქტომბერი|ჯინ ოქტომბერ]]მა, იზრუნა აიდოლის იმიჯზე: მას ურჩია, ახლომხედველობის გამო სათვალის ნაცვლად კონტაქტური ლინზები გამოეყენებინა, თმა კი ქერად შეეღება და მოკლედ შეეჭრა (crew cut) 1950-იანი წლების რეტრო-როკერის სტილში. Chelsea-ში რამდენიმე კვირის განმავლობაში გამოსვლის შემდეგ, აიდოლმა და ჯგუფის ბას-გიტარისტმა, [[ტონი ჯეიმსი|ტონი ჯეიმს]]მა, კოლექტივი დატოვეს და ერთად დააფუძნეს [[Generation X]], სადაც აიდოლმა გიტარისტის პოზიციიდან ვოკალისტისა და ფრონტმენის როლზე გადაინაცვლა.

Generation X გახდა ერთ-ერთი პირველი პანკ-ჯგუფი, რომელიც BBC Television-ის მუსიკალურ პროგრამაში Top of the Pops გამოჩნდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url={{AllMusic|class=artist|id=p4351/biography|pure_url=yes}} |title=Biography by Greg Prato |publisher=AllMusic|access-date=30 November 2011}}&lt;/ref&gt; მიუხედავად იმისა, რომ ისინი პანკ-როკს უკრავდნენ, მათი შთაგონების წყაროს 1960-იანი წლების შუა პერიოდის ბრიტანული პოპ-მუსიკა წარმოადგენდა, რაც მკვეთრ კონტრასტს ქმნიდა მათ უფრო მებრძოლ თანამედროვეებთან. აიდოლი იხსენებდა: „ჩვენ Clash-ისა და Pistols-ის საპირისპირო რამეს ვამბობდით. ისინი მღეროდნენ 'არავითარი ელვისი, ბითლზი ან როლინგ სტოუნზი', ჩვენ კი გულწრფელები ვიყავით იმის მიმართ, რაც მოგვწონდა. სიმართლე ის იყო, რომ ჩვენ ყველანი ჩვენს მუსიკას [[The Beatles|ბითლზ]]სა და [[როლინგ სტოუნზი|სტოუნზ]]ზე ვაშენებდით“.&lt;ref name=&quot;Telegraph&quot;/&gt;

1977 წელს აიდოლმა შეასრულა სიმღერა &quot;Your Generation&quot; სატელევიზიო შოუში Marc. Generation X-მა ხელი მოაწერა კონტრაქტს Chrysalis Records-თან, გამოუშვა სამი სტუდიური ალბომი, მონაწილეობა მიიღო 1980 წლის დოკუმენტურ ფილმში [[D.O.A.: A Rite of Passage]], რის შემდეგაც ჯგუფი დაიშალა.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Gold &amp; Platinum|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/|access-date=5 November 2021|website=RIAA|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

'''1981–1985: სოლო კარიერა და გარღვევა'''

აიდოლი ნიუ-იორკში 1981 წელს გადავიდა და სოლო შემსრულებელი გახდა, რისთვისაც Kiss-ის ყოფილ მენეჯერთან, [[ბილ ოკოინი|ბილ ოკოინ]]თან დაიწყო თანამშრომლობა. აიდოლის პანკური იმიჯი შესანიშნავად შეეხამა მისი ახალი პარტნიორის, გიტარისტ სტივ სტივენსის გლემ-როკ სტილს.&lt;ref&gt;{{cite magazine |title=Anglomania: The Second British Invasion |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/anglomania-the-second-british-invasion-52016/ |access-date=29 April 2019 |magazine=Rolling Stone}}&lt;/ref&gt; მათთან ერთად ასევე მუშაობდნენ ბას-გიტარისტი [[ფილ ფეიტი]] და დრამერი [[გრეგ გერსონი]]. აიდოლის სოლო კარიერა 1981 წელს დაიწყო Chrysalis Records-ზე გამოშვებული EP ალბომით (მინი-ალბომი) სახელწოდებით Don't Stop, რომელიც მოიცავდა Generation X-ის სიმღერას &quot;Dancing with Myself&quot; (თავდაპირველად ჩაწერილი მათი უკანასკნელი ალბომისთვის Kiss Me Deadly) და Tommy James and the Shondells-ის სიმღერის &quot;Mony Mony&quot; ქავერ-ვერსიას. აიდოლის სადებიუტო სოლო ალბომი Billy Idol 1982 წლის ივლისში გამოიცა.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Vernon Reid – Guitar World interview (part 3) Cult of Personality |publisher=The Biography Channel |date=15 February 2010 |url=http://www.thebiographychannel.co.uk/biographies/billy-idol.html |access-date=30 August 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20111230085237/http://www.thebiographychannel.co.uk/biographies/billy-idol.html |archive-date=30 December 2011}}&lt;/ref&gt; ალბომის დებიუტი Billboard 200-ის ჩარტში 45-ე ადგილზე შედგა, ხოლო ახალ ზელანდიაში მე-5 პოზიციას მიაღწია.&lt;ref&gt;{{cite web|author=William Ruhlmann |url=http://www.allmusic.com/album/r9754 |title=Billy Idol - Billy Idol &amp;#124; Songs, Reviews, Credits, Awards |publisher=AllMusic|access-date=9 April 2014}}&lt;/ref&gt;

1982 წელს აშშ-ში MTV-ის მიერ სტიმულირებული „მეორე ბრიტანული შემოჭრის“ ფარგლებში, აიდოლი ტელეარხის ერთ-ერთ მთავარ სახედ იქცა სიმღერებით &quot;White Wedding&quot; და &quot;Dancing with Myself&quot;. &quot;White Wedding&quot;-ის მუსიკალური ვიდეო ბრიტანელმა რეჟისორმა დევიდ მალეტმა გადაიღო და ის ხშირად ტრიალებდა MTV-ის ეთერში. ილეთი, სადაც მოტოციკლი ეკლესიის ფანჯარას ამსხვრევს, ლონდონელმა მოტო-კურიერმა [[ჯონ უილსონი|ჯონ უილსონ]]მა შეასრულა. 1983 წელს აიდოლის ლეიბლმა აშშ-ში &quot;Dancing with Myself&quot; გამოსცა ტოუბ ჰუპერის მიერ გადაღებულ მუსიკალურ ვიდეოსთან ერთად, რომელიც MTV-ის ეთერში ექვსი თვის განმავლობაში გადაიცემოდა.

[[ფაილი:RIT yearbook 1984 page 47 - Billy Idol 2 (cropped).jpg|მინი]]
Rebel Yell (1983), აიდოლის მეორე სტუდიური ალბომი, უდიდესი წარმატება აღმოჩნდა&lt;ref name=&quot;billboard1&quot;&gt;{{cite magazine|url={{BillboardURLbyName|artist=billy idol|chart=all}} |title=Billy Idol Music News &amp; Info |magazine=Billboard|access-date=23 August 2012}}&lt;/ref&gt;  — მან მე-2 ადგილს მიაღწია როგორც [[გერმანია]]ში, ისე [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდია]]ში, და ამასთანავე, დაამკვიდრა აიდოლის პოზიციები აშშ-ში ისეთი ჰიტებით, როგორიცაა &quot;Rebel Yell&quot;, &quot;Eyes Without a Face&quot; და &quot;Flesh for Fantasy&quot;. &quot;Eyes Without a Face&quot; მეოთხე ადგილზე გავიდა აშშ-ის Billboard Hot 100-ში, ხოლო &quot;Rebel Yell&quot;-მა მეექვსე ადგილს მიაღწია [[გაერთიანებული სამეფო|ბრიტანეთი]]ს სინგლების ჩარტში.&lt;ref&gt;[[Joel Whitburn|Whitburn, Joel]] (2006). ''The [[Billboard (magazine)|Billboard]] Book of Top 40 Hits''. Billboard Books&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Roberts&gt;{{cite book |first=David |last=Roberts |year=2006 |title=British Hit Singles &amp; Albums |edition=19th |publisher=Guinness World Records Limited |location=London, England |isbn=1-904994-10-5 |page=266}}&lt;/ref&gt; სიმღერამ “Rebel Yell” აიდოლს გრემის პირველი ნომინაციაც მოუტანა როკის საუკეთესო მამაკაცი ვოკალისტის კატეგორიაში გრემის 27-ე ყოველწლიურ დაჯილდოებაზე.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |title=Billy Idol {{!}} Artist {{!}} GRAMMY.com |url=https://grammy.com/artists/billy-idol/11895 |access-date=2025-10-07 |website=grammy.com}}&lt;/ref&gt; მას შემდეგ ალბომს პლატინის სერტიფიკატი მიანიჭეს RIAA-მ, RMNZ-მ, Music Canada-მ და Pro-Música Brasil-მა.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Certificados | url=https://pro-musicabr.org.br/home/certificados/?busca_artista=Billy+Idol&amp;busca_tipo_produto=%C3%81LBUM }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{cite web | title=Gold &amp; Platinum | website=[[Recording Industry Association of America]] | url=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=default-award&amp;ar=Billy+Idol&amp;ti=Rebel+Yell&amp;format=Album&amp;type=#search_section }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://musiccanada.com/gold-platinum/?_gp_search=Rebel+Yell%20Billy+Idol|title=Gold &amp; Platinum - Music Canada}}&lt;/ref&gt;

'''1986–1992: Whiplash Smile და Charmed Life'''
[[ფაილი:Billy-idol-cradle-of-love-tour.jpg|მინი]]

აიდოლმა 1986 წელს გამოუშვა ალბომი [[Whiplash Smile]], რომელიც კარგად გაიყიდა და 9 ქვეყნის საუკეთესო ათეულში მოხვდა, ხოლო ყველაზე მაღალ — მე-3 ადგილს [[ფინეთი|ფინეთ]]ში მიაღწია.&lt;ref name=&quot;billboard1&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1982-09-11 |title=BILLY IDOL |url=https://www.officialcharts.com/artist/19764/billy-idol/ |access-date=2025-10-07 |website=Official Charts |language=en}}&lt;/ref&gt; ალბომში შევიდა ისეთი ჰიტები, როგორიცაა &quot;To Be a Lover&quot;, &quot;Don't Need a Gun&quot; და &quot;Sweet Sixteen&quot;. სიმღერა &quot;Sweet Sixteen&quot;-ისთვის აიდოლმა კლიპი ფლორიდის „მარჯნის ციხესიმაგრეში“ (Coral Castle) გადაიღო.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=FAQs- Coral Castle Museum|url=https://coralcastle.com/faqs/|access-date=5 November 2021|archive-date=5 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211105232334/https://coralcastle.com/faqs/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; “To Be a Lover” მე-6 ადგილზე გავიდა Billboard Hot 100-ში, მე-3 პოზიცია დაიკავა [[ავსტრალია]]სა და ფინეთში, ხოლო მე-2 ადგილს მიაღწია ახალ ზელანდიაში.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://australian-charts.com/showinterpret.asp?interpret=Billy+Idol|title=australian-charts.com - Discography Billy Idol|website=australian-charts.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://charts.nz/showinterpret.asp?interpret=Billy+Idol|title=charts.org.nz - Discography Billy Idol|website=charts.nz}}&lt;/ref&gt; ამ სიმღერამ მას კიდევ ერთი ნომინაცია მოუტანა როკის საუკეთესო მამაკაცი ვოკალისტის კატეგორიაში გრემის 29-ე ყოველწლიურ დაჯილდოებაზე.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; მას შემდეგ ალბომს პლატინის სერტიფიკატი მიენიჭა აშშ-ში, [[კანადა]]სა და ახალ ზელანდიაში.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

1987 წელს გამოიცა რემიქსების ალბომი სახელწოდებით Vital Idol. ალბომში შევიდა [[ტომი ჯეიმსი]]ს სიმღერის &quot;Mony Mony&quot; ქავერ-ვერსიის ცოცხალი შესრულება. 1987 წელს ამ სინგლმა პირველი ადგილი დაიკავა აშშ-ის ჩარტებში, ხოლო გაერთიანებულ სამეფოში მე-7 პოზიციას მიაღწია.&lt;ref name=&quot;billboard1&quot;/&gt;&lt;ref name=Roberts/&gt;  მომდევნო, 1988 წელს, გამოიცა კრებული სახელწოდებით Idol Songs: 11 of the Best, რომელმაც მე-2 ადგილი დაიკავა როგორც გაერთიანებულ სამეფოში, ისე ისლანდიაში, ხოლო ფინეთში პირველ ადგილზე გავიდა. მას შემდეგ მან პლატინის სტატუსი რამდენიმე ქვეყანაში მოიპოვა.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Pennanen |first=Timo |title=(Sisältää hitin – levyt ja esittäjät Suomen musiikkilistoilla vuodesta 1972 (in Finnish) (1st ed.). Helsinki |year=2006 |publisher=Otava |isbn=978-951-1-21053-5}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Háskólabókasafn |first=Landsbókasafn Íslands- |title=Tímarit.is |url=https://timarit.is/page/2548899 |access-date=2025-10-07 |website=timarit.is |language=is}}&lt;/ref&gt;

1990 წლის 6 თებერვალს ჰოლივუდში აიდოლი მოტოციკლით მძიმე ავარიაში მოყვა, რის გამოც თითქმის დაკარგა ფეხი.&lt;ref&gt;Marilyn Monroe Died Here – More Locations of America's Pop Culture Landmarks by Chris Epting, p. 185&lt;/ref&gt; მას მანქანა დაეჯახა, როდესაც ერთ ღამეს სტუდიიდან სახლში ბრუნდებოდა და გაჩერების ნიშანი (Stop sign) ვერ შეამჩნია, რის გამოც ფეხში ლითონის ღერძის ჩადგმა დასჭირდა.&lt;ref&gt;{{IMDb name|2150|section=bio}}&lt;/ref&gt; საავადმყოფოში ყოფნისას მან პირობა დადო, რომ აღარასოდეს ჩაიცვამდა კონფედერაციის დროშის გამოსახულებიან ტანსაცმელს, მას შემდეგ, რაც მისმა მომვლელმა შავკანიანმა თანამშრომელმა აუხსნა, თუ რას გრძნობდა ამ სიმბოლოს მიმართ.&lt;ref&gt;{{cite tweet |url=https://twitter.com/BillyIdol/status/613393004045451264 |title=A black man washed my hair in hospital '90 &amp; explained his feelings on seeing the Confederate flag, I promised him I would never wear it. |user=BillyIdol |last=Idol |first=Billy |number=613393004045451264 |date=23 June 2015 |access-date=5 January 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite tweet |url=https://twitter.com/BillyIdol/status/613374485195018240 |title=I never wear the Confederate battle flag ever since 1990 as I realized it symbolizes oppression to certain Americans... |user=BillyIdol |last=Idol |first=Billy |number=613374485195018240 |date=23 June 2015 |access-date=5 January 2024}}&lt;/ref&gt;

ავარიამდე კინორეჟისორ [[ოლივერ სტოუნი|ოლივერ სტოუნს]] აიდოლი შერჩეული ჰყავდა [[ჯიმ მორისონი]]ს მეგობრისა და თანამეინახის, კეტის (Cat) როლზე თავის ფილმში The Doors (1991), თუმცა ტრავმამ მას ხელი შეუშალა სრულფასოვან მონაწილეობაში და აიდოლის როლი მცირე ეპიზოდამდე შემცირდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine |last=Kilday |first=Gregg |url=http://www.ew.com/ew/article/0,,313542,00.html |title=Faces in the Crowd |magazine=Entertainment Weekly |date=8 March 1991 |access-date=9 April 2014 |archive-date=21 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141021072018/http://www.ew.com/ew/article/0,,313542,00.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; იგი ასევე [[ჯეიმზ კამერონი]]ს პირველი არჩევანი იყო ბოროტმოქმედი T-1000-ის როლზე ფილმში Terminator 2: Judgment Day (1991); ავარიის შედეგად ეს როლი სხვა მსახიობს გადაეცა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/terminator-2-judgement-day-robert-patrick-says-billy-idol-almost-played-t-1000-1030468|title=Billy Idol Almost Played the T-1000 in 'Terminator 2,' Robert Patrick Says|website=The Hollywood Reporter|date=17 August 2017}}&lt;/ref&gt;

1990 წელს გამოიცა ალბომი [[Charmed Life]], რომელმაც წინა ალბომების კომერციული წარმატება გააგრძელა — ცხრა ქვეყნის საუკეთესო ათეულში მოხვდა და ფინეთის ჩარტების სათავეში მოექცა. ალბომის პირველმა სინგლმა &quot;Cradle of Love&quot; მე-2 ადგილს მიაღწია Billboard Hot 100-ში და გაჟღერდა [[ენდრიუ დაის კლეი]]ს ფილმში [[The Adventures of Ford Fairlane]]. სინგლისთვის მუსიკალური ვიდეოც მომზადდა, თუმცა რადგან აიდოლს მოტოციკლის ავარიის დროს მიღებული ტრავმების გამო სიარული არ შეეძლო,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.grunge.com/253562/the-truth-about-billy-idols-horrific-motorcycle-accident/ |title=Billy Idol's Motorcycle Accident |date=29 September 2020 |publisher=grunge.com |access-date=29 September 2020}}&lt;/ref&gt; რეჟისორმა [[დეივიდ ფინჩერი|დეივიდ ფინჩერ]]მა იგი მხოლოდ წელს ზემოთ გადაიღო. ვიდეოში ნაჩვენები იყო დიდი ჩარჩოები, სადაც აიდოლი მღეროდა ბინის სხვადასხვა ნაწილში, სანამ ახალგაზრდა ქალი (რომელსაც ბეტსი ლინ ჯორჯი თამაშობდა) ბიზნესმენის შეცდენას ცდილობდა. კლიპი აქტიურ როტაციაში ჩაეშვა MTV-ზე და გაიმარჯვა ნომინაციაში „საუკეთესო ვიდეო ფილმიდან“ 1990 წლის MTV Video Music Awards-ზე. სიმღერამ &quot;Cradle of Love&quot; აიდოლს გრემის მესამე ნომინაციაც მოუტანა როკის საუკეთესო მამაკაცი ვოკალისტის კატეგორიაში.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rockonthenet.com/artists-i/billyidol.htm |title=Billy Idol |publisher=Rock on the Net |access-date=9 April 2014}}&lt;/ref&gt; მას შემდეგ ალბომს პლატინის სერტიფიკატი მიენიჭა აშშ-სა და კანადაში.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; ამის შემდეგ აიდოლი ალბომის მხარდასაჭერ ტურნეში გაემგზავრა ჯგუფ Faith No More-თან ერთად.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Branniganpublished |first=Paul |date=2023-11-20 |title=On Halloween 1990, Billy Idol played the final show of his Charmed Life tour in Seattle. The night would feature Faith No More dancing naked, 600 dead fish, five miniature pigs, a goat, and a visit from the Seattle police department |url=https://www.loudersound.com/features/billy-idol-faith-no-more-600-dead-fish-five-pigs-and-a-goat |access-date=2025-10-07 |website=Louder |language=en}}&lt;/ref&gt;

'''1993–2004: Cyberpunk, დაღმავალი პერიოდი და აღორძინება'''
[[ფაილი:Billy Idol 1993.JPG|მინი]]

1993 წელს აიდოლმა გამოუშვა ალბომი [[Cyberpunk]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://ultimateclassicrock.com/billy-idol-cyberpunk/|title=20 Years Ago: Billy Idol's 'Cyberpunk' Album Released|work=Ultimate Classic Rock|date=29 June 2013 }}&lt;/ref&gt; ეს ექსპერიმენტული ნამუშევარი ჩაწერილი იქნა საშინაო სტუდიაში Macintosh-ის კომპიუტერის გამოყენებით. ალბომის ჩასაწერად აიდოლმა გამოიყენა პროგრამები Studiovision და Pro Tools. ალბომის შექმნას ათი თვე დასჭირდა. ჩანაწერს აშშ-ში კარგი შედეგები არ ჰქონია და მისმა მთავარმა სინგლმა &quot;Shock to the System&quot; Billboard Hot 100-ის ჩარტში მოხვედრაც კი ვერ შეძლო (შედარებისთვის, აიდოლის წინა ალბომის მთავარმა სინგლმა &quot;Cradle of Love&quot; მე-2 ადგილს მიაღწია). ევროპაში ალბომს შედარებით უკეთესი მაჩვენებლები ჰქონდა: მან ზომიერ წარმატებას მიაღწია ჩარტებში, მოხვდა 7 ქვეყნის საუკეთესო ოცეულში, ხოლო [[ავსტრია]]სა და ფინეთში საუკეთესო ათეულშიც შევიდა. 1993 წელს აიდოლი ტურნეთი ეწვია ევროპას და ასევე გამართა Generation X-ის გაერთიანების შოუ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.3news.co.nz/entertainment/billy-idol-wants-generation-x-reunion-2014101406|title=Billy Idol wants Generation X reunion|work=3news.co.nz|access-date=7 November 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141107130059/http://www.3news.co.nz/entertainment/billy-idol-wants-generation-x-reunion-2014101406|archive-date=7 November 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

1994 წელს მან ჩაწერა და გამოუშვა სინგლი &quot;Speed&quot;; ეს სიმღერა ამავე სახელწოდების ფილმის საუნდტრეკების ალბომის პირველი ტრეკი გახდა. 1996 წელს აიდოლმა მონაწილეობა მიიღო ჯგუფ The Who-ს როკ-ოპერის, Quadrophenia-ს ცოცხალ შესრულებაში.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://classicrock.about.com/od/cdandconcertreviews/a/who_tomquadlive.htm|title=About Classic Rock - Review Who &quot;Tommy/Quadrophenia&quot; DVD|author=Dave White|work=About.com Entertainment|access-date=7 November 2014|archive-date=12 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140712050043/http://classicrock.about.com/od/cdandconcertreviews/a/who_tomquadlive.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;  მან ასევე ითამაშა ლი ტერნერის როლი 1996 წლის ფილმში Mad Dog Time, ხოლო 1998 წელს ეპიზოდური როლი (კამეო) შეასრულა საკუთარი თავის სახით [[ადამ სენდლერი]]ს ფილმში [[The Wedding Singer]] (მომღერალი ქორწილში), სადაც აიდოლის პერსონაჟმა სიუჟეტში გადამწყვეტი როლი ითამაშა. ფილმის საუნდტრეკში შევიდა მისი ჰიტი &quot;White Wedding&quot;.&lt;ref&gt;{{Citation|title=The Wedding Singer (1998) - IMDb|url=http://www.imdb.com/title/tt0120888/soundtrack/|access-date=27 October 2021}}&lt;/ref&gt; 2000 წელს იგი მიწვეული იქნა სტუმარი ვოკალისტის სტატუსით [[ტონი აიომი]]ს სადებიუტო სოლო ალბომზე. მან მონაწილეობა მიიღო სიმღერაში &quot;Into the Night&quot;, რომლის თანაავტორიც თავად იყო. იმავე წელს მან გაახმოვანა ოდინი — იდუმალი უცხოპლანეტელი პერსონაჟი უფროსებისთვის განკუთვნილ სამეცნიერო-ფანტასტიკურ ანიმაციურ ფილმში Heavy Metal 2000, და ასევე ჩაწერა სიმღერა ფილმის საუნდტრეკისთვის.

2001 წლის 16 აპრილს ტელეარხ VH1-ის ეთერში გავიდა დოკუმენტური ფილმი Billy Idol – Behind the Music. სამი დღის შემდეგ აიდოლმა და სტივენსმა მონაწილეობა მიიღეს შოუში VH1 Storytellers. VH1-ის ამ სპეციალური გამოშვების ჩაწერამდე, კვლავ გაერთიანებულმა დუეტმა აკუსტიკური კონცერტებისა და ისტორიების თხრობის სერია გამართა. 2001 წელსვე გამოიცა საუკეთესო ჰიტების კიდევ ერთი კომპილაციური CD, რომელშიც შევიდა კით ფორსისა და Simple Minds-ის სიმღერის &quot;Don't You (Forget About Me)&quot; ქავერი. ამ ალბომში ასევე შევიდა სიმღერა &quot;Rebel Yell&quot;-ის ცოცხალი აკუსტიკური ვერსია, რომელიც ჩაწერილი იყო ლოს-ანჯელესის რადიოსადგურ KROQ-ის 1993 წლის კონცერტზე Acoustic Christmas. საუკეთესო ჰიტების ამ ალბომის 1 მილიონი ასლი გაიყიდა მხოლოდ ამერიკის შეერთებულ შტატებში.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Gold &amp; Platinum | website=[[Recording Industry Association of America]] | url=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=default-award&amp;ar=Billy+Idol&amp;ti=Greatest+Hits&amp;format=Album&amp;type=#search_section }}&lt;/ref&gt;

2002 წელს სიდნეიში გამართულ NRL-ის (რაგბის ეროვნული ლიგა) გრანდ ფინალზე, მატჩის შესვენებისას, აიდოლი მოედანზე გასართობი პროგრამისთვის ჰოვერკრაფტით (საჰაერო ბალიშიანი გემი) შემოვიდა სიმღერა &quot;White Wedding&quot;-ის შესავლის ფონზე. თუმცა, მან სიმღერის მხოლოდ ორი სიტყვის შესრულება მოასწრო, რადგან ელექტროენერგიის გათიშვამ მისი გამოსვლა შეაწყვეტინა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.theage.com.au/articles/2002/10/07/1033538851161.html |title=Idol idle: rebel's yell silenced |work=The Age |date=7 October 2002 |access-date=9 April 2014}}&lt;/ref&gt;

'''2005–2009: Devil's Playground'''
[[ფაილი:Billy Idol Brixton Academy London 11.11.2005 (5).JPG|მინი]]

[[Devil's Playground]], რომელიც 2005 წლის მარტში გამოიცა, თითქმის 12 წლის განმავლობაში აიდოლის პირველი ახალი სტუდიური ალბომი იყო. ალბომმა 46-ე ადგილს მიაღწია Billboard 200-ის ჩარტში, ხოლო ყველაზე მაღალ — მე-15 პოზიციაზე გერმანიაში გავიდა. ჩანაწერში შევიდა სიმღერა &quot;Plastic Jesus&quot;-ის ქავერ-ვერსია. 2005 წელს აიდოლმა რამდენიმე კონცერტი გამართა ტურნეზე Warped Tour, ასევე გამოვიდა ფესტივალებზე: Download Festival (დონინგტონ პარკში), Voodoo Music Experience (ნიუ-ორლეანში) და Rock am Ring.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.ringrocker.com/history.php?op=showhis&amp;catid=19 |title=Rock am Ring 2005 |publisher=ringrocker.com |access-date=11 October 2011 |archive-date=10 October 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111010012309/http://www.ringrocker.com/history.php?op=showhis&amp;catid=19 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ჟურნალ Classic Rock-ის პირველ ყოველწლიურ დაჯილდოებაზე (Classic Rock Roll of Honour Awards) აიდოლს წლის საუკეთესო დაბრუნების (Comeback of the Year) ჯილდო გადაეცა.

2006 წელს აიდოლმა გამოუშვა საშობაო ალბომი სახელწოდებით [[Happy Holidays]], რომელიც მოიცავდა მრავალი ტრადიციული საშობაო სიმღერის ვერსიას და ორ ორიგინალურ კომპოზიციას.&lt;ref&gt;{{Citation |title=Happy Holidays: A Very Special Christmas Album... {{!}} AllMusic |url=https://www.allmusic.com/album/happy-holidays-a-very-special-christmas-album-mw0000546883 |access-date=2025-10-07 |language=en}}&lt;/ref&gt;

2008 წელს &quot;Rebel Yell&quot; გამოჩნდა როგორც დაკვრადი ტრეკი ვიდეოთამაშში Guitar Hero World Tour, ხოლო &quot;White Wedding&quot; — თამაშში Rock Band 2. მოგვიანებით Rock Band 2-ის პლატფორმაზე ჩამოსატვირთი ტრეკების სახით &quot;Mony Mony&quot; და &quot;Rebel Yell&quot;-იც დაემატა. 2008 წლის 24 ივნისს აიდოლმა გამოსცა საუკეთესო ჰიტების ალბომი The Very Best of Billy Idol: Idolize Yourself. მან მსოფლიო ტური დაიწყო, სადაც კონცერტებს ჯგუფ [[Def Leppard]]-თან ერთად ერთობლივად უძღვებოდა (co-headlining).&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Concert Week: Def Leppard and Billy Idol Live |url=https://www.bringbackglam.com/journal/2008/8/22/concert-week-def-leppard-and-billy-idol-live.html |access-date=2025-10-07 |website=BRING BACK GLAM! |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

2006 წლის ივნისში აიდოლი [[ჩიკაგო]]ს კონგრესის თეატრში (Congress Theater) გამოვიდა ამერიკული სატელევიზიო სერიისთვის Soundstage. ეს გამოსვლა ჩაიწერა და მოგვიანებით, 2009 წლის 17 ნოემბერს, DVD/Blu-ray ფორმატში გამოიცა სახელწოდებით In Super Overdrive Live.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.yourwaytomusic.com/billy-idon-super-overdrive-live-dvd/ |title=Billy Idol · Super Overdrive Live DVD |access-date=21 October 2009 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20091019103455/http://www.yourwaytomusic.com/billy-idon-super-overdrive-live-dvd/ |archive-date=19 October 2009}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=06/28/2006: Billy Idol @ Congress Theater {{!}} Concert Archives|url=https://www.concertarchives.org/concerts/billy-idol-889c215c-7039-4167-99b4-ecfd7d751c4e|access-date=5 November 2021|website=www.concertarchives.org}}&lt;/ref&gt; 

'''2010–2021: Kings &amp; Queens of the Underground'''
[[ფაილი:Billy Idol 20130616.jpg|მინი]]
2010 წლის 16 თებერვალს ცნობილი გახდა, რომ აიდოლი ერთ-ერთი შემსრულებელი იქნებოდა, რომელიც ინგლისში, დონინგტონ პარკში გასამართ Download Festival-ზე გამოვიდოდა. მან განაცხადა: „იმის გათვალისწინებით, რომ წელს Download-ზე ამდენი მძიმეწონიანი და მაგარი ჯგუფი უკრავს, მე მომიწევს ჩემი პანკ-როკ განწყობით, სტივ სტივენსით, ჩემი ყველა კლასიკური სიმღერითა და რამდენიმე უცნაური ქავერით შეიარაღებული მოვიდე. მაგარი გასართობი უნდა იყოს!“&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.downloadfestival.co.uk/lineup/index.aspx|title=Billy Idol announced to play Download 2010|publisher=Downloadfestival.co.uk|access-date=9 April 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20121119034146/http://www.downloadfestival.co.uk/lineup/index.aspx|archive-date=19 November 2012}}&lt;/ref&gt; 2010 წლის მარტში აიდოლმა თავის საგასტროლო შემადგენლობას Camp Freddy-ს გიტარისტი ბილი მორისონი&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.billymorrison.net/weblog/archives/2010/03/morrison_with_i.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20110511070015/http://www.billymorrison.net/weblog/archives/2010/03/morrison_with_i.html|url-status=dead|archive-date=11 May 2011|title=Billy Morrison: MORRISON WITH IDOL 2010|date=11 May 2011}}&lt;/ref&gt;  და დრამერი ჯერემი კოლსონი დაამატა.

[[ფაილი:Billy Idol 2015 Winter Classic (16170009902).jpg|მინი]]

2013 წელს აიდოლი გამოჩნდა BBC Four-ის სერიალის How the Brits Rocked America მესამე ეპიზოდში.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bbc.co.uk/programmes/b01b64yq |title=BBC Four - How the Brits Rocked America: Go West |publisher=BBC |date=18 October 2013 |access-date=9 April 2014}}&lt;/ref&gt;  მან ასევე გაახმოვანა პერსონაჟი Spikey Hair Bot ტელეარხ Disney XD-ის ანიმაციური სერიალის Randy Cunningham: 9th Grade Ninja ეპიზოდში &quot;McSatchle&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|title='Randy Cunningham 9th Grade Ninja' Returns for Second Series|url=https://www.awn.com/news/randy-cunningham-9th-grade-ninja-returns-second-series |last=Wolfe |first=Jennifer |date=12 September 2013 |access-date=30 September 2021 |website=Animation World Network|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Billy Idol is a Punk Robot on 'Randy Cunningham' |url=https://www.etonline.com/tv/139990_Billy_Idol_Steve_Zahn_Guest_Star_Randy_Cunningham_9th_Grade_Ninja_Exclusive_Clip |last=Ungerman |first=Alex |date=25 October 2013 |access-date=30 September 2021 |website=Entertainment Tonight |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

2014 წლის ოქტომბერში აიდოლმა გამოსცა თავისი მერვე სტუდიური ალბომი Kings &amp; Queens of the Underground. მისი დებიუტი Billboard 200-ის ჩარტში 34-ე ადგილზე შედგა, ხოლო ევროპის რამდენიმე ქვეყანაში საუკეთესო ათეულებში მოხვდა, მათ შორის მე-8 პოზიცია დაიკავა გერმანიაში. ალბომის ჩაწერისას, რაც 2010-დან 2014 წლამდე პერიოდს მოიცავდა, იგი თანამშრომლობდა პროდიუსერ ტრევორ ჰორნთან, ჰორნის ყოფილ თანაჯგუფელთან Buggles-იდან და Yes-იდან — ჯეფ დაუნსთან&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.spin.com/2013/10/ztt-organization-of-pop-trevor-horn-interview-stream/ |title=Album of the Week: Stream 'Zang Tuum Tumb,' a 27-Track History of ZTT Records |work=Spin|date=8 October 2013 |access-date=9 April 2014}}&lt;/ref&gt; და გრეგ კერსტინთან. აიდოლის ავტობიოგრაფიული წიგნი Dancing with Myself გამოიცა 2014 წლის 7 ოქტომბერს და New York Times-ის ბესტსელერი გახდა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hollywoodreporter.com/news/billy-idol-release-first-new-712407|title=Billy Idol to Release First New Album in Nearly a Decade|date=17 June 2014|work=The Hollywood Reporter|access-date=18 October 2014}}&lt;/ref&gt;

ახალი ალბომის მხარდასაჭერად აიდოლი მსოფლიო ტურნეში გაემგზავრა. ტურნე დაიწყო 2014 წლის 5 ნოემბერს და დასრულდა 2015 წლის 4 აპრილს. 40-კონცერტიანი ტურნეს ფარგლებში აიდოლმა და მისმა ბენდმა გამოსვლები გამართეს ევროპაში, ჩრდილოეთ ამერიკასა და ავსტრალიაში.&lt;ref name=&quot;auto1&quot;&gt;{{Cite web |title=Billy Idol |url=https://billyidol.net/ |access-date=2025-10-07 |website=Billy Idol |language=en-US}}&lt;/ref&gt; მან ჩრდილოეთ ამერიკაში გასტროლები 2016 და 2017 წლებშიც გააგრძელა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Billy Idol Concert Map by year: 2017 {{!}} setlist.fm |url=https://www.setlist.fm/stats/concert-map/billy-idol-23d68487.html?year=2017 |access-date=2025-10-07 |website=www.setlist.fm}}&lt;/ref&gt;

2018 წლის 30 ოქტომბერს Generation X-ის ყოფილი წევრები — აიდოლი და ტონი ჯეიმსი — შეუერთდნენ სტივ ჯონსსა და პოლ კუკს, კიდევ ერთი პირველი ტალღის ინგლისური პანკ-როკ ჯგუფის, Sex Pistols-ის ყოფილ წევრებს. მათ გამართეს უფასო კონცერტი ლოს-ანჯელესში, ჰოლივუდის კლუბ Roxy-ში, სახელით Generation Sex და შეასრულეს ორივე ჯგუფის რეპერტუარისგან შემდგარი გაერთიანებული პროგრამა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Generation Sex: King Rockers and Silly Things at the Roxy |url=https://www.laweekly.com/music/generation-sex-king-rockers-and-silly-things-at-the-roxy-10017678 |access-date=1 January 2019 |work=[[LA Weekly]]}}&lt;/ref&gt;

2019 წელს აიდოლი ერთობლივ საგასტროლო ტურნეში გაემგზავრა ბრაიან ადამსთან ერთად.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Price |first=Jason |date=2019-04-29 |title=Bryan Adams and Billy Idol To Embark On First-Ever Co-Headlining 2019 Tour |url=https://www.iconvsicon.com/2019/04/29/bryan-adams-and-billy-idol-to-embark-on-first-ever-co-headlining-2019-tour/ |access-date=2025-10-07 |website=Icon Vs. Icon |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

2020 წლის თებერვლის ბოლოს აიდოლმა მონაწილეობა მიიღო ნიუ-იორკის გარემოს დაცვის დეპარტამენტის პოლიციის საზოგადოებრივ კამპანიაში სახელწოდებით „ბილი არასოდეს მუშაობს უქმად“ (Billy Never Idles; სიტყვების თამაში მისი ფსევდონიმით). კამპანიის მიზანი იყო ნიუ-იორკში ავტომობილების ძრავების უქმად მუშაობის აღკვეთა ჰაერის დაბინძურების შესამცირებლად. აიდოლმა ნიუ-იორკის მერ ბილ დე ბლაზიოსთან ერთად გახსნა ეს კამპანია, რომლის სარეკლამო რგოლებშიც ის ამბობს: „თუ არ მართავ, გამორთე შენი წყეული ძრავი!“ და სხვა მკაცრ რჩევებს იძლევა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://thehill.com/blogs/in-the-know/in-the-know/485170-billy-idol-de-blasio-launch-anti-car-idling-campaign-in-new |title=Billy Idol, de Blasio launch anti-car idling campaign in New York: 'Billy never idles' |date=28 February 2020 |author=Judy Kurtz |website=The Hill |access-date=9 March 2020}}&lt;/ref&gt; იგი ასევე იყო მოწვეული ვოკალისტი მაილი საირუსის ალბომის (Plastic Hearts, გამოვიდა 2020 წლის ნოემბერში) სიმღერაში &quot;Night Crawling&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite magazine|last=Kreps|first=Daniel|date=20 November 2020|title=Miley Cyrus Talks Working With Billy Idol on New Song 'Night Crawling' - Rolling Stone|url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/miley-cyrus-billy-idol-1093427/|magazine=[[Rolling Stone]]}}&lt;/ref&gt; მანამდე, 2016 წელს, აიდოლმა და საირუსმა ერთად შეასრულეს &quot;Rebel Yell&quot; ლას-ვეგასში გამართულ iHeartRadio-ს ფესტივალზე.&lt;ref&gt;Carter, Simone. &quot;[https://www.newsweek.com/def-leppard-elton-john-here-are-miley-cyrus-most-powerful-collabs-1748061 From Def Leppard to Elton John, Here Are Miley Cyrus' Most Powerful Collabs]&quot;. ''[[Newsweek]]'', 30 September 2022. Retrieved 21 October 2022&lt;/ref&gt;

2021 წლის 12 აგვისტოს იუთუბზე აიტვირთა აიდოლის მუსიკალური ვიდეო &quot;Bitter Taste&quot;, რომელიც რეჟისორმა სტეფენ სებრინგმა გადაიღო. პარალელურად აიდოლმა დააანონსა ახალი EP (მინი-ალბომი) The Roadside, რომელიც იმავე წლის 17 სექტემბერს გამოიცა.&lt;ref&gt;{{cite web |title=The Roadside – brand new 4-song EP |url=https://billyidol.net/the-roadside/ |website=Billy Idol |date=11 August 2021 |access-date=12 August 2021}}&lt;/ref&gt;

'''2022–დღემდე: Dream Into It'''

[[ფაილი:Billy Idol performing, 2025.jpg|მინი]]

2022 წლის მარტში აიდოლს მეთიცილინ-რეზისტენტული ოქროსფერი სტაფილოკოკი (MRSA) დაუდგინდა, რის გამოც იგი იძულებული გახდა ჯგუფ Journey-სთან ერთად დაგეგმილი ერთობლივი ტურნი გაეუქმებინა.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://ultimateclassicrock.com/billy-idol-sinus-surgery/ | title=Billy Idol is Still Battling Dangerous Staph Infection | date=14 March 2022 }}&lt;/ref&gt;  იმავე წლის სექტემბერში მან დაიწყო მანამდე გადადებული ტურნე „Roadside Tour“, სადაც ოქტომბერში, გაერთიანებულ სამეფოში გამართულ კონცერტებზე, მის მხარდამჭერ შემსრულებლებად (opening acts) Killing Joke და ტოია წარდგნენ. ტურნეს ევროპულ ნაწილში (EU leg) კი კონცერტებს ამერიკული როკ-ჯგუფი თი ფოქსისი (The Foxies) ხსნიდა.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.metaltalk.net/killing-joke-joins-billy-idol-roadside-tour-after-illness-forces-television-to-pull-out.php | title=Killing Joke joins Billy Idol Roadside Tour after illness forces Television to pull out | date=6 October 2022 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://billyidol.net/2022-uk-eu-tour-dates-rescheduled/ | title=Billy Idol }}&lt;/ref&gt;

კიდევ ერთი EP (მინი-ალბომი) სახელწოდებით The Cage 2022 წლის 23 სექტემბერს გამოიცა. ალბომის ამავე სახელწოდების წამყვანი სინგლის მუსიკალური ვიდეო, რომელიც კვლავ სტეფენ სებრინგმა გადაიღო, იუთუბზე 17 აგვისტოს გამოვიდა.

2023 წლის 6 იანვარს აიდოლს პატივი მიაგეს ჰოლივუდის დიდების ხეივანში ვარსკვლავის გახსნით.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{cite web |url=https://walkoffame.com/press_releases/billy-idol/ |title=BILLY IDOL TO BE HONORED WITH FIRST HOLLYWOOD FAME STAR OF 2023 |website=Hollywood Walk of Fame Official Site |date=6 January 2023}}&lt;/ref&gt; 24 იანვარს მან ჩრდილოეთ ამერიკის ტურნე დააანონსა, რომელიც მარტის ბოლოდან მაისის შუა რიცხვებამდე უნდა გამართულიყო: ტურნე 30 მარტს სკოტსდეილში იწყებოდა და 20 მაისს, პასადენაში, ფესტივალზე „Cruel World Festival“ დაგეგმილი კონცერტით სრულდებოდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine | url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/billy-idol-2023-north-american-tour-dates-1234666538/ | title=Rebel on the Road: Billy Idol Plots 2023 North American Tour Dates | magazine=[[Rolling Stone]] | date=23 January 2023 }}&lt;/ref&gt; იმავე წლის აპრილში აიდოლმა ისტორიაში პირველი კონცერტი გამართა ჰუვერის კაშხალზე.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Duran |first=Anagricel |date=19 April 2023 |title=Billy Idol makes history by playing first ever concert at the Hoover Dam |url=https://www.nme.com/news/music/billy-idol-makes-history-with-first-ever-concert-at-the-hoover-dam-3432635 |access-date=22 April 2023 |website=NME |language=en-GB}}&lt;/ref&gt; აიდოლი ასევე არის ჯგუფ Generation Sex-ის წევრი, რომელიც ამჟამად ტურნეში იმყოფება და რომელმაც 2023 წელს გლასტონბერის ფესტივალზეც გამართა გამოსვლა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Generation Sex – Acts – Glastonbury |url=https://www.bbc.co.uk/events/ec59hn/acts/ajf82m |work=[[BBC]]}}&lt;/ref&gt;

2025 წელს აიდოლი პირველად იქნა ნომინირებული როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესაყვანად.&lt;ref&gt;{{cite magazine |last1=Lynch |first1=Joe |title=The Rock &amp; Roll Hall of Fame Unveils 2025 Nominees: See the Complete List |url=https://www.billboard.com/music/awards/rock-hall-fame-2025-nominees-list-1235899320/ |magazine=Billboard |access-date=15 February 2025 |date=12 February 2025}}&lt;/ref&gt; აიდოლმა განაცხადა, რომ სტივ სტივენსი მასთან ერთად იყო ნომინირებული და აიდოლის არჩევის შემთხვევაში, დიდების დარბაზში ორივე მათგანს შეიყვანდნენ.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Ivie |first1=Devon |title=Billy Idol Was 'Knocked Down' by His Rock Hall Nomination |url=https://www.vulture.com/article/billy-idol-first-rock-and-roll-hall-of-fame-nomination-interview.html |website=Vulture |access-date=14 February 2025 |language=en |date=13 February 2025}}&lt;/ref&gt; 26 თებერვალს აიდოლმა დააანონსა თავისი პირველი სტუდიური ალბომი თითქმის 11 წლის განმავლობაში — Dream Into It, მის პირველ სინგლთან, &quot;Still Dancing&quot;-თან ერთად.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-02-26 |title=Billy Idol Announces 'Dream Into It,' First New Album In 11 Years: Hear &quot;Still Dancing&quot; |url=https://www.stereogum.com/2298293/billy-idol-announces-dream-into-it-first-new-album-in-11-years-hear-still-dancing/music/ |access-date=2025-02-27 |website=Stereogum |language=en}}&lt;/ref&gt; ალბომმა მე-5 ადგილი დაიკავა ავსტრიაში, მე-3 შვეიცარიაში, ხოლო მე-2 ადგილს გერმანიაში მიაღწია. ჩანაწერში სტუმრის სტატუსით მონაწილეობდნენ ავრილ ლავინი, ელისონ მოსჰარტი და ჯოან ჯეტი, და მან ზოგადად პოზიტიური შეფასებები მიიღო.&lt;ref&gt;{{Citation |title=Dream Into It by Billy Idol |url=https://www.metacritic.com/music/dream-into-it/billy-idol |access-date=2025-10-07 |language=en}}&lt;/ref&gt; 2025 წლის აპრილში აიდოლმა დაიწყო ჩრდილოეთ ამერიკის ტურნე „It's a Nice Day to Tour again“ ჯოან ჯეტთან და ჯგუფთან The Blackhearts ერთად. ტურნეს ევროპულ ნაწილში მან ისეთ მოედნებზე გამართა კონცერტები, როგორიცაა კენიგსპლაცი (Königsplatz),&lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt; სადაც მის მხარდამჭერ ბენდად New Model Army წარდგა.

2025 წლის ივნისში ნიუ-იორკში, ტრაიბეკას კინოფესტივალზე (Tribeca Festival), შედგა აიდოლის შესახებ გადაღებული სრულმეტრაჟიანი დოკუმენტური ფილმის პრემიერა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Arnold |first1=Chuck |title=Billy Idol reveals he nearly died from a heroin overdose — and more bombshells from his new doc |url=https://nypost.com/2025/06/11/entertainment/billy-idol-nearly-died-from-a-heroin-overdose-tribeca-doc-bombshells/ |access-date=11 June 2025 |agency=New York Post}}&lt;/ref&gt; ფილმი, სახელწოდებით „ბილი აიდოლი მკვდარი უნდა იყოს“ (Billy Idol Should Be Dead), ქრონოლოგიურად ასახავს აიდოლის გზას პოპულარობისკენ Chelsea-სა და Generation X-ში გატარებული ადრეული დღეებიდან, მის ბრძოლას ნარკოდამოკიდებულებასთან და მის ოჯახურ ცხოვრებას ბავშვობიდან დღემდე.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Hughes |first1=Kat |title=Film Festivals'Billy Idol Should Be Dead' review: Dir. Jonas Åkerlund [TriBeCa 2025] |url=https://thehollywoodnews.com/2025/06/11/billy-idol-should-be-dead-review-dir-jonas-akerlund-tribeca-2025/ |website=thehollywoodnews.com |publisher=The Hollywood News |date=11 June 2025}}&lt;/ref&gt;

2025 წლის ნოემბერში, თავისი ლათინოამერიკული ტურნეს დასასრულს, აიდოლმა მეხიკოში 70 წლის იუბილე აღნიშნა. სცენაზე ერთობლივი შესრულებისთვის — სიმღერაზე &quot;Dancing With Myself&quot; — მიწვეული იქნა დენი ვილიარეალი (ჯგუფიდან The Warning), მოგვიანებით კი აიდოლს მარიაჩის ბენდიც შეუერთდა, რომლებმაც საიუბილეო სიმღერები, &quot;Las Mañanitas&quot; და &quot;Happy Birthday&quot; შეასრულეს.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.infobae.com/mexico/2025/12/01/billy-idol-celebro-su-cumpleanos-en-cdmx-y-daniela-villarreal-de-the-warning-le-canto-las-mananitas-con-mariachi/|title=Billy Idol celebrated his birthday in Mexico City and Daniela Villarreal from The Warning sang &quot;Las Mañanitas&quot; to him with a mariachi band|date=|access-date=31 January 2026|website=infobae|last=Salvador|first=Cinthia|language=ES}}&lt;/ref&gt; 2026 წლის 1 მარტს გამოცხადდა, რომ აიდოლმა როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესაყვანად თავისი მეორე ნომინაცია მიიღო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Billy Idol {{!}} Rock &amp; Roll Hall of Fame |url=https://rockhall.com/2026-nominees/billy-idol/ |access-date=2026-03-03 |website=rockhall.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

==მუსიკალური სტილი და იმიჯი==

ბილი აიდოლმა სახელი 1970-იანი წლების მიწურულის ლონდონურ პანკ-სცენაზე გაითქვა, როგორც ჯგუფ Generation X-ის ფრონტმენმა, რომელსაც ხშირად აკრიტიკებდნენ ზედმეტად „პოპური“ ჟღერადობის გამო.&lt;ref name=&quot;AllMusic&quot; /&gt; AllMusic-ის კრიტიკოსმა გრეგ ადამსმა მათ სადებიუტო ალბომს „ბაბლგამ პანკი“ (bubblegum punk) უწოდა,&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.allmusic.com/album/generation-x-mw0000192970 |title=Generation X – Generation X |publisher=[[AllMusic]] |access-date=27 March 2016 |last=Adams |first=Greg}}&lt;/ref&gt; ხოლო მათ მეორე ალბომს, Valley of the Dolls, ახასიათებდა გლემ-პანკის ჟღერადობა,&lt;ref&gt;{{cite web|first=Alex |last=Ogg |url=http://www.allmusic.com/album/valley-of-the-dolls-mw0000651200 |title=Valley of the Dolls Generation X |publisher=[[AllMusic]] |access-date=28 March 2016}}&lt;/ref&gt; რომელზეც გავლენა მოახდინა პროგრესულმა როკმა და ბრიუს სპრინგსტინის 1970-იანი წლების შუა პერიოდის შემოქმედებამ.&lt;ref&gt;'Dancing with Myself' by Billy Idol (Pub. Simon &amp; Schuster, 2014).&lt;/ref&gt; მას შემდეგ, რაც სახელი Gen X-ით შეიცვალეს და მესამე ალბომში, Kiss Me Deadly, უფრო მეტად ნიუ-უეივის (ახალი ტალღის) მიმართულებით წავიდნენ, ჯგუფმა გამოუშვა სინგლი &quot;Dancing with Myself&quot;. ეს სიმღერა ადრეული მაგალითი იყო იმისა, თუ როგორ აერთიანებდა აიდოლი საცეკვაო და პოპ-მუსიკას თავის შემოქმედებაში. სინგლი კომერციულად წარუმატებელი აღმოჩნდა და ჯგუფი მალევე დაიშალა.&lt;ref name=&quot;Breihan 2021&quot;&gt;{{cite web|first= Tom |last= Breihan |title= The Number Ones: Billy Idol's &quot;Mony Mony|website= [[Stereogum]] |date= March 26, 2021|url= https://www.stereogum.com/2122043/the-number-ones-billy-idols-mony-mony/columns/the-number-ones/ |access-date=November 8, 2023}}&lt;/ref&gt;

აიდოლის სოლო კარიერის მუსიკალური სტილი პოპ-მელოდიების (hooks), პანკური განწყობისა და საცეკვაო რიტმების ნაზავია. მას სხვადასხვანაირად ახასიათებდნენ: დენს-პანკი,&lt;ref&gt;{{cite web |date=September 24, 2021 |title='80s bad boy Billy Idol returns with concert at Tower Theater, new music and a book |url=https://www.pottsmerc.com/2015/01/14/80s-bad-boy-billy-idol-returns-with-concert-at-tower-theater-new-music-and-a-book/ |access-date=March 30, 2025 |website=The Mercury}}&lt;/ref&gt; დენს-როკი,&lt;ref&gt;{{cite web |date=7 October 2014 |title=DANCING WITH MYSELF IS RELEASED! |url=https://billyidol.net/dancing-with-myself-is-released/ |access-date=8 March 2025 |website=billyidol.net}}&lt;/ref&gt; გლემ-პანკი,&lt;ref&gt;{{cite news |last=Sullivan |first=Caroline |date=November 10, 2014 |title=Billy Idol proves he's still the prince of 80s glam-punk |url=https://www.theguardian.com/music/2014/nov/10/billy-idol-review-london |access-date=March 30, 2025 |newspaper=[[The Guardian]]}}&lt;/ref&gt; გლემ-როკი,&lt;ref&gt;{{cite news |last=Osterberg |first=Christopher |date=29 June 2022 |title=A survivor of rock'n'roll's extreme lifestyle |url=https://www.budapesttimes.hu/entertainment/a-survivor-of-rocknrolls-extreme-lifestyle/ |access-date=20 September 2022 |newspaper=[[The Budapest Times]]}}&lt;/ref&gt; ჰარდ-როკი,&lt;ref name=&quot;EP&quot;&gt;{{cite web |last=Ruhlmann |first=William |title=Don't Stop - Billy Idol |url=https://www.allmusic.com/album/dont-stop-mw0000653995 |access-date=15 August 2020 |publisher=[[AllMusic]]}}&lt;/ref&gt;  ნიუ-უეივი,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.eastbaytimes.com/2019/03/04/billy-idol-acoustic-fingers-crossed-for-an-unplugged-rebel-yell/|title=What is New Wave icon Billy Idol up to now? You might not guess|website=[[East Bay Times]]|date=5 March 2019|access-date=March 8, 2025|last=Harrington|first=Jim}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |author=Rubén de Haro |date=2020-05-01 |title=Billy Idol - Charmed Life: 30 años de la cuna del amor más famosa del rock |url=https://www.scienceofnoise.net/billy-idol-charmed-life-30-anos-de-la-cuna-del-amor-del-labio-mas-famoso-del-rock/ |access-date=23 April 2025 |website=Science of Noise |language=es}}&lt;/ref&gt; პოპ-პანკი,&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Collar |first=Matt |title=Billy Idol Biography |url=https://www.allmusic.com/artist/billy-idol-mn0000070800 |access-date=2025-06-01 |website=[[AllMusic]] |language=en}}&lt;/ref&gt; პოპ-როკი,&lt;ref name=&quot;AllMusic&quot;&gt;{{cite web |last=Prato |first=Greg |title=Billy Idol Biography |url=https://www.allmusic.com/artist/billy-idol-mn0000070800 |url-status=deviated |archive-url=https://web.archive.org/web/20221117115107/https://www.allmusic.com/artist/billy-idol-mn0000070800/biography |archive-date=November 17, 2022 |access-date=March 8, 2025 |publisher=[[AllMusic]]}}&lt;/ref&gt; პოსტ-პანკი&lt;ref name = EP /&gt; და პაუერ-პოპი.&lt;ref&gt;{{Cite web |author=Rubén de Haro |date=1 May 2020 |title=Billy Idol - Charmed Life: 30 años de la cuna del amor más famosa del rock |url=https://www.scienceofnoise.net/billy-idol-charmed-life-30-anos-de-la-cuna-del-amor-del-labio-mas-famoso-del-rock/ |access-date=23 April 2025 |website=Science of Noise |language=es}}&lt;/ref&gt; ჟურნალ Rolling Stone-ის კრიტიკოსმა ჯონათან ტეილორმა მის სადებიუტო მინი-ალბომსა (EP) და სოლო რელიზს, Don't Stop, დენს-როკი უწოდა, თუმცა თავის სადებიუტო ალბომში (Billy Idol) მომღერალი გადავიდა „მეინსტრიმულ პაუერ-როკზე“, სადაც ვოკალი ბრიუს სპრინგსტინს, ლუ რიდსა და დეივ კლარკს მოგვაგონებდა.&lt;ref&gt;{{Cite magazine |last=Taylor |first=Jonathan |date=1982-09-02 |title=Billy Idol |url=https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/billy-idol-199069/ |access-date=2025-06-01 |magazine=[[Rolling Stone]] |language=en-US}}&lt;/ref&gt; მისი მეორე ალბომი, Rebel Yell, ჰარდ-როკის, ნიუ-უეივისა და პოპის ნაზავია,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Chiu |first=David |title=Billy Idol Talks 'Rebel Yell' On The Classic Album's 40th Anniversary |url=https://www.forbes.com/sites/davidchiu/2024/04/26/billy-idol-talks-rebel-yell-on-the-classic-albums-40th-anniversary/ |access-date=2025-06-01 |website=[[Forbes]] |language=en}}&lt;/ref&gt; რამაც AllMusic-ის კრიტიკოს მეტ კოლარის შეფასებით, აიდოლი „პანკ-პოპ ვარსკვლავად“ დაამკვიდრა.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  მან ეს ჟღერადობა 1990-იანი წლების დასაწყისამდე შეინარჩუნა, თუმცა სხვა ჟანრებთანაც ატარებდა ექსპერიმენტებს, მაგალითად სინთპოპთან სიმღერაში &quot;Eyes Without a Face&quot; (1984)&lt;ref&gt;{{cite web |first= Jason |last= Heller |title= New wave in the front, heavy metal in the back |work= [[The A.V. Club]] |date= 19 August 2013 |access-date= 3 May 2016 |url= http://www.avclub.com/article/new-wave-in-the-front-heavy-metal-in-the-back-101749 |archive-date= 11 May 2016 |archive-url= https://web.archive.org/web/20160511101844/http://www.avclub.com/article/new-wave-in-the-front-heavy-metal-in-the-back-101749 |url-status= live }}&lt;/ref&gt; და ჯაზთან კომპოზიციაში &quot;Endless Sleep&quot; (1990).&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.udiscovermusic.com/stories/billy-idol-charmed-life-feature/|title='Charmed Life': Billy Idol's Death-Defying Fourth Album|first=Tim|last=Peacock|publisher=[[uDiscoverMusic]]|date=4 September 2024|access-date=15 March 2025}}&lt;/ref&gt;

აიდოლის ჟღერადობაში ყველაზე დიდი ცვლილება მოხდა ალბომში Cyberpunk — ეს იყო ტექნო-როკ ალბომი, რომელიც დაეფუძნა 1980-იანი წლების მიწურულისა და 1990-იანი წლების დასაწყისის კიბერდელიკურ სუბკულტურას.&lt;ref&gt;{{cite web|author=Stephen Thomas Erlewine|author-link=Stephen Thomas Erlewine|url=https://www.allmusic.com/album/devils-playground-mw0000674018 |title=Devil's Playground – Billy Idol &amp;#124; Songs, Reviews, Credits, Awards |publisher=[[AllMusic]] |date=2005-03-22 |access-date=10 April 2021}}&lt;/ref&gt; მასში გამოყენებული იყო სინთეზირებული ვოკალი, ელექტრონული და ინდუსტრიული ელემენტები, ლუპირებული (დაციკლული) ბითები და კლავიშების რიფები.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://tonypeak78.medium.com/billy-idols-cyberpunk-7569230cbb80|title=Billy Idol's Cyberpunk|first=Tony|last=Peak|date=December 1, 2023|access-date=March 30, 2025|publisher=[[Medium (website)|Medium]]}}&lt;/ref&gt; Devil's Playground, მისი პირველი ალბომი 12 წლის განმავლობაში, უფრო მეტად ჰარდ-როკზე ორიენტირებული სტილით გამოირჩეოდა, რითაც ფეხს უწყობდა ისეთ პოპ-პანკ ჯგუფებს, როგორებიცაა Green Day და Sum 41.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ultimateclassicrock.com/billy-idol-albums-ranked/|title=Billy Idol Albums Ranked Worst to Best|date=September 9, 2016|access-date=March 30, 2025|first=Eduardo|last=Rivadavia|website=Ultimate Classic Rock}}&lt;/ref&gt; მას შემდეგ იგი დაუბრუნდა ჟღერადობას, რომელიც უფრო მეტად მოგვაგონებს მის 1980-იანი წლების შემოქმედებას, და გააერთიანა ნიუ-უეივი და ჰარდ-როკი თავის ორ უახლეს ალბომში — Kings &amp; Queens of the Underground და Dream Into It.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Rud |first=Keld |date=October 19, 2014 |title=Billy Idol: Kings And Queens Of The Underground |url=https://gaffa.dk/anmeldelser/2014/oktober/releases/billy-idol-kings-and-queens-of-the-underground/ |access-date=2025-04-25 |website=[[Gaffa (magazine)|GAFFA]] |language=da}}&lt;/ref&gt; ეს უკანასკნელი მისი მეორე კონცეპტუალური ალბომია და მასში სოფტ-როკისა&lt;ref name=&quot;Arts Desk&quot;&gt;{{cite web |last1=Muggs |first1=Joe |title=Album: Billy Idol - Dream Into It |url=https://theartsdesk.com/new-music/album-billy-idol-dream-it |access-date=25 April 2025 |website=[[The Arts Desk]] |date=23 April 2025 }}&lt;/ref&gt;  და გრანჟის&lt;ref name=&quot;NR&quot;&gt;{{Cite web |last=O'Mahony |first=Isobel |date=2025-04-25 |title=GLAM ROCK GOES GRUNGE: BILLY IDOL RELEASES SLOW-BURNING NEW RECORD 'DREAM INTO IT' |url=https://northernexposuremagazine.co.uk/glam-rock-goes-grunge-billy-idol-releases-slow-burning-new-record-dream-into-it/#:~:text=ALBUM%20REVIEW%20%7C%20BILLY%20IDOL%20%E2%80%93%20DREAM,IT%20by%20Isobel%20O'Mahony&amp;text=This%20album%20is%20a%20jumpy,the%20rest%20of%20the%20record. |access-date=2025-04-26 |website=Northern Exposure |language=en-GB}}&lt;/ref&gt; ელემენტებიც იგრძნობა.

==პირადი ცხოვრება==

აიდოლი ლოს-ანჯელესში ცხოვრობს.&lt;ref name=&quot;naturalised&quot;&gt;{{cite web|url=https://thehill.com/blogs/in-the-know/in-the-know/417278-billy-idol-becomes-a-us-citizen|title=Billy Idol becomes a US citizen|last=Folley|first=Aris|website=[[The Hill (newspaper)|The Hill]]|date=17 November 2018}}&lt;/ref&gt;  მას არასოდეს უქორწინია, თუმცა წარსულში ხანგრძლივი ურთიერთობა ჰქონდა ინგლისელ მომღერალსა და მოცეკვავე პერი ლისტერთან. მათ ჰყავთ ვაჟი, უილიამი (დაბადებული 1988 წელს),&lt;ref name=&quot;hochman512&quot;&gt;.Hochman, Steve (1999). ''Popular Musicians: The Doobie Brothers-Paul McCartney''. Salem Press. p.512&lt;/ref&gt; რომელიც როკ-ჯგუფ FIM-ის წევრი იყო.&lt;ref name=&quot;amica&quot;&gt;''Amica'' magazine. Milan, Italy: RCS Mediagroup S.p.A. #1 January 2012&lt;/ref&gt; ისინი 1989 წელს დაშორდნენ.&lt;ref name=&quot;Billy Idol biography&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.monstersandcritics.com/people/archive/peoplearchive.php/Billy_Idol/biography/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090701113031/http://www.monstersandcritics.com/people/archive/peoplearchive.php/Billy_Idol/biography|url-status=dead|title=Billy Idol biography|archive-date=1 July 2009|access-date=19 June 2021}}&lt;/ref&gt; აიდოლს ასევე ჰყავს ქალიშვილი, ბონი, სხვა ურთიერთობიდან.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cbsnews.com/pictures/billy-idol/|title=Billy Idol|website=Cbsnews.com|date=5 October 2014 |access-date=19 June 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.nydailynews.com/entertainment/music-arts/wild-heart-billy-idol-proud-dad-no-taming-rocker-article-1.443059|title=Wild at heart: Billy Idol may be a proud dad, but there's no taming the rocker|last=Roura|first=Phil|website=[[New York Daily News]]|date=11 September 2010}}&lt;/ref&gt; 2026 წლის მონაცემებით, მას ოთხი შვილიშვილი გოგონა ჰყავს.&lt;ref name=&quot;people1&quot;&gt;{{cite magazine |last=Irvin |first=Jack |date=8 July 2024 |title=Billy Idol Pays Tribute to Late Father William Broad on What Would've Been His 100th Birthday |url=https://people.com/billy-idol-pays-tribute-to-late-father-10-years-post-death-8674755 |access-date=8 May 2025 |magazine=People}}&lt;/ref&gt; აიდოლმა თავისი მემუარები, Dancing with Myself, 2014 წელს გამოსცა.&lt;ref&gt;{{cite magazine|url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/preview-billy-idols-candid-memoir-dancing-with-myself-59885/|title=Preview Billy Idol's Candid Memoir &quot;Dancing with Myself&quot; |last=Muller|first=Michael|magazine=Rolling Stone|date=25 September 2014}}&lt;/ref&gt; მას განსაკუთრებით უყვარს მოტოციკლები, კონკრეტულად კი Harley-Davidson-ის მარკის; მან 2003 წელს კომპანიის 100 წლის იუბილისადმი მიძღვნილ საკონცერტო ღონისძიებაზეც კი მიიღო მონაწილეობა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2002-07-09 |title=Harley-Davidson Celebrates 100 Years With Concerts, Exhibits |url=https://celebrityaccess.com/caarchive/harley-davidson-celebrates-100-years-with-concerts-exhibits/ |access-date=2025-10-07 |website=CelebrityAccess |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

2023 წელს აიდოლმა გაამხილა, რომ მას კიდევ ერთი ვაჟი, ბრანტ ბროუდი ჰყავდა, მას შემდეგ, რაც ბონიმ „23andMe“-ის დნმ-ის ტესტი გაიკეთა და შეიტყო, რომ ნახევარძმა ჰყავდა. აიდოლმა ბროუდი საზოგადოებას საჯაროდ წარუდგინა, როგორც თავისი ვაჟი, იმავე წელს ჰოლივუდის დიდების ხეივანში ვარსკვლავის გახსნის ცერემონიაზე.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=DeSantis |first1=Rachel |title=Billy Idol's Daughter Reveals How a 23andMe Test Helped Lead Family to Singer's Long-Lost Son Brant |url=https://people.com/billy-idol-found-son-brant-through-23andme-dna-test-11751816 |website=People.com |publisher=People Magazine |date=10 June 2025}}&lt;/ref&gt;

აიდოლი წლების განმავლობაში ებრძოდა ალკოჰოლიზმსა და ნარკოდამოკიდებულებას, მათ შორის ჰეროინსა და კოკაინზე დამოკიდებულებას.&lt;ref name=&quot;auto&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.usatoday.com/story/life/books/2014/10/08/billy-idol-dancing-with-myself-memoir/16886397/|title=Billy Idol is as 'candid as possible' in new memoir|first=Jocelyn|last=McClurg|website=USA TODAY}}&lt;/ref&gt; თავის 2014 წლის მემუარებში ის აღნიშნავს, რომ არაერთხელ გაუღვიძია საავადმყოფოში მას შემდეგ, რაც ღამის კლუბში გონება დაუკარგავს.&lt;ref&gt;{{Cite magazine|url=https://time.com/3449828/billy-idol-sex-drugs-charmed-life-and-the-crash-that-nearly-killed-me/|title=Billy Idol: Sex, Drugs, 'Charmed Life,' and the Crash That Nearly Killed Me|magazine=Time|access-date=15 September 2021|archive-date=15 September 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210915050516/https://time.com/3449828/billy-idol-sex-drugs-charmed-life-and-the-crash-that-nearly-killed-me/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1994 წელს იგი ლოს-ანჯელესის ერთ-ერთი ღამის კლუბის გარეთ გამა-ჰიდროქსიბუტირატის (GHB) ზედოზირების გამო დაეცა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tulsaworld.com/news/rock-idol-leaves-hospital-after-treatment-for-overdose/article_b40b9b0c-8d10-5d60-95cb-f218763ed518.html|title=Rock Idol Leaves Hospital After Treatment for Overdose|website=Tulsa World|date=8 August 1994 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Both Billy Idol and his friend John Diaz discuss this incident/drug in MTV BTM interview 2001 {{cite web|title=MTV Behind the Music| date=5 December 2013 |url=https://www.youtube.com/watch?v=ePxVKRwy6u0 |archive-url=https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211221/ePxVKRwy6u0 |archive-date=21 December 2021 |url-status=live|via=YouTube|access-date=15 June 2014}}{{cbignore}}&lt;/ref&gt; ამ ინციდენტის შემდეგ მან ნარკოტიკების მოხმარება შეწყვიტა, რადგან ჩათვალა, რომ შვილები მას არასოდეს აპატიებდნენ ზედოზირებით გარდაცვალებას.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.grunge.com/231214/you-probably-wouldnt-want-to-meet-billy-idol-in-real-life-heres-why/|title=You probably wouldn't want to meet Billy Idol in real life. Here's why|first=Tom|last=Meisfjord|date=28 July 2020|website=Grunge.com}}&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ აიდოლმა ვარჯიში დაიწყო, რეგულარულად დადიოდა სპორტულ დარბაზში და ამას დამოკიდებულებისგან თავის დაღწევაში დახმარებას მიაწერდა. 2025 წლის ინტერვიუში მან განაცხადა: „ვარჯიში ჩემი ცხოვრების დიდი ნაწილი გახდა. ეს დამეხმარა ნარკოდამოკიდებულების გადალახვაში“.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jakusz |first=Nick |date=2025-04-22 |title=Billy Idol: 'I Gave Up Booze, Found the Gym, and I'm Still a Badass' |url=https://www.959theriver.com/billy-idol-i-gave-up-booze-found-the-gym-and-im-still-a-badass/ |access-date=2025-10-07 |website=95.9 The River |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 2014 წელს მან აღნიშნა, რომ 2003 წლის შემდეგ მძიმე ნარკოტიკები აღარ მიუღია, თუმცა დასძინა, რომ რეგულარულად ეწეოდა კანაფს და ხანდახან ალკოჰოლსაც სვამდა.&lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt; ბრიტანეთის მოქალაქეობის გარდა, აიდოლმა 2018 წელს ამერიკის მოქალაქეობაც მიიღო.&lt;ref name=&quot;naturalised&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Trakin |first=Roy |date=5 January 2023 |title=Billy Idol on Getting the Mark of a True Idol: a Star on Hollywood Walk of Fame |url=https://variety.com/2023/music/news/billy-idol-hollywood-walk-of-fame-star-interview-1235479903/ |access-date=14 January 2024 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}&lt;/ref&gt;

აიდოლის ინტერესს ვესტერნების, ამერიკის სამოქალაქო ომის ისტორიისა და სხვა ამერიკული კულტურული მემკვიდრეობის (Americana) მიმართ იზიარებდა ოზი ოზბორნიც, რომელსაც აიდოლი როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესვლაში დაეხმარა.&lt;ref name=&quot;f897&quot;&gt;{{cite web |last=Ryzik |first=Melena |date=2026-02-19 |title=Billy Idol Had It All, and Then He 'Lit It With Butane' |url=https://www.nytimes.com/2026/02/19/arts/music/billy-idol-should-be-dead-documentary.html |access-date=2026-02-22 |website=The New York Times}}&lt;/ref&gt;

==საკონცერტო ბენდის შემადგენლობა==

მიმდინარე შემადგენლობა
*ბილი აიდოლი (Billy Idol) – წამყვანი ვოკალი (1981–დღემდე)

*სტივ სტივენსი (Steve Stevens) – წამყვანი და რიტმ-გიტარა, კლავიშებიანი ინსტრუმენტები, ბეკ-ვოკალი (1981–1987, 1993–1995, 1999–დღემდე)

*სტივენ მაკგრათი (Stephen McGrath) – ბას-გიტარა, ბეკ-ვოკალი (2001–დღემდე)

*ბილი მორისონი (Billy Morrison) – რიტმ- და წამყვანი გიტარა, ბეკ-ვოკალი (2010–დღემდე)

*ერიკ ელდენიუსი (Erik Eldenius) – დრამი (2012–დღემდე)

*პოლ ტრუდელი (Paul Trudeau) – კლავიშებიანი ინსტრუმენტები, ბეკ-ვოკალი (2014–დღემდე)

'''ყოფილი წევრები'''
*ფილ ფეიტი (Phil Feit) – ბას-გიტარა (1981–1983)

*სტივ მისისა (Steve Missal) – დრამი (1981–1982)

*გრეგ გერსონი (Gregg Gerson) – დრამი (1982–1983)

*ჯუდი დოზიერი (Judi Dozier) – კლავიშებიანი ინსტრუმენტები (1982–1985)

*სტივ ვებსტერი (Steve Webster) – ბას-გიტარა (1983–1985)

*ტომი პრაისი (Thommy Price) – დრამი (1983–1987)

*კენი აარონსონი (Kenny Aaronson) – ბას-გიტარა (1986–1987)

*სუზი დევისი (Susie Davis) – კლავიშებიანი ინსტრუმენტები, ბეკ-ვოკალი (1986–1987)

*მარკ იანგერ-სმიტი (Mark Younger-Smith) – გიტარები, კლავიშებიანი ინსტრუმენტები (1988–1993)

*ფილ სუსანი (Phil Soussan) – ბას-გიტარა (1988–1990)

*ლარი სეიმური (Larry Seymour) – ბას-გიტარა (1990–1996)

*ტალ ბერგმანი (Tal Bergman) – დრამი (1990–1993)

*ბონი ჰეისი (Bonnie Hayes) – კლავიშებიანი ინსტრუმენტები, ბეკ-ვოკალი (1990–1991)

*ჯენიფერ ბლეიკმენი (Jennifer Blakeman) – კლავიშებიანი ინსტრუმენტები, ბეკ-ვოკალი (1993)

*ჯული გრო (Julie Greaux) – კლავიშებიანი ინსტრუმენტები, ბეკ-ვოკალი (1993)

*დენი სადოვნიკი (Danny Sadownik) – დრამი (1993)

*მარკ შულმანი (Mark Schulman) – დრამი (1993–2001)

*საშა კრივცოვი (Sasha Krivtsov) – ბას-გიტარა (2000)

*ბრაიან ტიჩი (Brian Tichy) – დრამი (2001–2009)

*ჯერემი კოლსონი (Jeremy Colson) – დრამი (2010–2012)

*დერეკ შერინიანი (Derek Sherinian) – კლავიშებიანი ინსტრუმენტები (2002–2014)

==დისკოგრაფია==

*Don't Stop (1981)
*Billy Idol (1982)
*Rebel Yell (1983)
*Whiplash Smile (1986)
*Charmed Life (1990)
*Cyberpunk (1993)
*Devil's Playground (2005)
*Happy Holidays (2006)
*Kings &amp; Queens of the Underground (2014)
*The Roadside (2021)
*The Cage (2022)
*Dream Into It (2025)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
{{DEFAULTSORT:აიდოლი, ბილი}}
[[კატეგორია:დაბადებული 1955]]
[[კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი]]
[[კატეგორია:ინგლისელი როკ-მომღერლები]]
[[კატეგორია:მე-20 საუკუნის ინგლისელი როკ-მომღერლები]]</text>
      <sha1>p6bvixjqn5156spsrzghzv53bpy7mxb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1822 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892410</id>
    <revision>
      <id>5427098</id>
      <parentid>5414644</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:49:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427098</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5089" sha1="5kxeb0adpvwxojhwdv4ued2gbe78m5b" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1822}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1822]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი — [[ჯორჯ IV]]

===გუბერნატორები===
ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები:

*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი — გენერალ-მაიორი სერ თომას ბრისბენი 
*ტასმანიის ვიცე-გუბერნატორი — პოლკოვნიკი უილიამ სორელი

==მოვლენები==
*[[1 იანვარი]] — დაარსდა ტასმანიის სამეფო სასოფლო-სამეურნეო საზოგადოება.
* [[24 აგვისტო]] — შხუნა „ვიქტორინი“, კაპიტან უილიამ რისკის მეთაურობით,&lt;ref&gt;''[[The Sydney Gazette and New South Wales Advertiser]]'', 28 June 1822, p. 2&lt;/ref&gt;  სიდნეიდან [[მავრიკი|მავრიკის]] მიმართულებით გავიდა. გემი, რომლის ბორტზეც შვიდი ან რვა ეკიპაჟის წევრი იმყოფებოდა, გზაში გაუჩინარდა და დაკარგულად მიიჩნიეს.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Bateson |first=Charles |title=Australian Shipwrecks |date=1972 |publisher=AH and AW Reed |isbn=0-589-07112-2 |volume=1: 1622-1850 |location=Sydney |page=63 |authorlink=Charles Bateson}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;''[[The Sydney Gazette and New South Wales Advertiser]]'', 8 Nov 1822, p. 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;''[[Hobart Town Gazette, and Van Diemen's Land Advertiser]]'', 29 March 1823, p1&lt;/ref&gt;
*[[5 ივლისი]] — დაარსდა ახალი სამხრეთ უელსის სამეფო სასოფლო-სამეურნეო საზოგადოება.
*[[ოქტომბერი]] — პირველად იმართება ჰობარტის სამეფო შოუ.
* [[24 დეკემბერი]] — ავსტრალიაში ჩამოდის არჩიბალდ მაკარტური — ჰობარტის პირველი პრესვიტერიანელი მღვდელმსახური, რომელმაც თავისი პირველი ღვთისმსახურება მომდევნო წლის [[12 იანვარი|12 იანვარს]] აღავლინა.&lt;ref name=&quot;Cameron2&quot;&gt;{{cite book | editor-first = Angus | editor-last = Cameron | title = The Second Australian Almanac: An 800-page Databank Crammed with Essential Information for Every Australian | chapter = Part One: Capital City Chronologies. A History of Hobart | publisher = [[Angus &amp; Robertson]] | year = 1986 | page = 87 | location = [[North Ryde, New South Wales|North Ryde, NSW]] | isbn = 0-207-15232-2 }}&lt;/ref&gt;
*გამოქვეყნდა ჯონ ბიგის პირველი მოხსენება კოლონიური მთავრობის ყველა ასპექტის შესახებ, რომელიც იმ პერიოდში გუბერნატორ ლაკლან მაკუორის დაქვემდებარებაში იყო; ანგარიში მოიცავდა ფინანსებს, ეკლესიას, სასამართლო სისტემასა და მსჯავრდებულთა სისტემას.&lt;ref name=&quot;Cameron&quot;&gt;{{cite book |title=The Australian Almanac: 800 Pages Crammed with Australian and World Facts: Politics, the Arts, Geography, History and Much More |publisher=[[Angus &amp; Robertson]] |year=1985 |isbn=0-207-15108-3 |editor-last=Cameron |editor-first=Angus |location=[[North Ryde, New South Wales|North Ryde, NSW]] |page=8 |chapter=Part One: Facts and Figures: An Australian Historical Chronology}}&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}
[[კატეგორია:1822 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1822 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1822 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1820-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>5kxeb0adpvwxojhwdv4ued2gbe78m5b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ინკების ხიდი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892536</id>
    <revision>
      <id>5427097</id>
      <parentid>5415804</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:49:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427097</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9762" sha1="on6ovsr3fkvdpfp5iydiaiuypsjv6zt" xml:space="preserve">{{გრამატიკა}}
{{ინფოდაფა ხიდი
| ხიდის_სახელი = ინკების ხიდი
| სურათი = 106 - Machu Picchu - Juin 2009.jpg
| infobox_width = 250px
| წარწერა = ინკების ხიდის ხედი ახლოდან
| მშობლიური სახელწოდება = Inca Bridge
| ისტორიული სახელწოდება =
| ისტორიული სახელწოდება2 =
| საპროექტო სახელწოდება =
| გამოყენების სფერო = ქვეითები
| გადებულია =
| პოზრუკა =
| პოზრუკა2 =
| რუკა_ზომა =
| ქვეყანა =
| ადგილმდებარეობა = [[მაჩუ-პიქჩუ]], პერუ
| lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
| lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
| region =
| CoordScale =
| კონსტრუქციის ტიპი = ინკების მორის ხიდი
| მასალა = მორი
| თაღების რაოდენობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| კონსტრუქციის სიმაღლე =
| თაღის სიმაღლე წყლიდან =
| გზის ხაზების რაოდენობა =
| დატვირთვა =
| კონსტრუქტორი/არქიტექტორი =
| ღირებულება =
| მშენებლობის დაწყების თარიღი =
| მშენებლობის დასრულების თარიღი =
| გახსნის თარიღი =
| დახურვის თარიღი =
| რეკონსტრუქცია1 =
| რეკონსტრუქცია2 =
| რეკონსტრუქცია3 =
| რეკონსტრუქცია4 =
| რეკონსტრუქცია5 =
| კულტურული მემკვიდრეობის ობიექტი =
| Commons =
}}

'''ინკების ხიდი''' —  აღნიშნავს ორ ადგილს, რომლებიც დაკავშირებულია [[მაჩუ-პიქჩუ]]ზე მისასვლელ გზებთან [[პერუ]]ში.

ამ ორიდან ერთ-ერთი [[ინკები|ინკებმა]] ააგეს, როგორც წმინდა პიქჩუს საიდუმლო შესასვლელი ინკების არმიისთვის.&lt;ref&gt;{{Cite web
|author       = PeruPeruPeru.com
|year         = 2008
|title        = Day 19: Machu Picchu / Cusco
|work         = Peru The Grand Tour, 21 Days 20 Nights (travel agency)
|url          = http://www.peruperuperu.com/peru_travel_planner/peru_the_grand_tour_20n.htm
|accessdate   = 2007-08-18
|quote        = [...] hike Huayna Picchu the pyramid-shape mountain above Machu Picchu, walk to the Inca Bridge a secret entrance used by the Inca's army, or toward the Inca Trail to find the historic Sun Gate.
|archive-date = 2016-03-04
|archive-url  = https://web.archive.org/web/20160304001149/http://www.peruperuperu.com/peru_travel_planner/peru_the_grand_tour_20n.htm
|url-status   = usurped
}}&lt;/ref&gt;

== ინკების ხიდი (მორის ხიდი) ==
[[File:105 - Machu Picchu - Juin 2009.jpg|thumb|right|კლდე, რომელიც აღმართულია ინკების ხიდის თავზე]]

ეს ინკების ხიდი მთის ბილიკის ნაწილია, რომელიც მაჩუ-პიქჩუდან დასავლეთისკენ მიემართება. ბილიკი ქვისაა და მისი ნაწილი კლდის ფერდობშია გამოკვეთილი.&lt;ref&gt;
{{Cite web
|author     = MachuPicchuPeru
|date       = 2006-01-26
|title      = Machu Picchu
|work       = Machu Picchu 2006
|url        = http://www.xanga.com/machupicchuperu/435868628/machu-picchu.html
|archive-url = https://web.archive.org/web/20160303170343/http://xanga.com/machupicchuperu/435868628/machu-picchu.html
|url-status = dead
|archive-date = March 3, 2016
|accessdate = 2008-08-18
|quote      = [Inca Bridge photograph] Inca Bridge – carved into the cliff
}}&lt;/ref&gt;

კლდის გამოკვეთილი კიდის ამ მონაკვეთში დატოვებული იყო დაახლოებით ოცფუტიანი ნაპრალი,&lt;REF NAME=&quot;DeLange&quot;&gt;DeLange, op. cit.&lt;/ref&gt; რომლის ქვემოთ 1900-ფუტიანი უფსკრული იყო.&lt;REF NAME=&quot;DeLange&quot; /&gt; ამ ნაპრალის გადალახვა შესაძლებელი იყო ორი ხის მორის საშუალებით, რის გარეშეც ბილიკი გარეშე პირებისთვის გაუვალი რჩებოდა.&lt;ref&gt;{{Cite web
|author       = Dunn, Jerry Camarillo Jr.
|date         = 2007
|title        = Machu Picchu
|work         = How Stuff Works.com, Travel, Destinations
|url          = http://travel.howstuffworks.com/machu-picchu-landmark.htm
|accessdate   = 2008-08-18
|quote        = The famous Inca Bridge is located along an ever-narrowing mountain trail that, at some places, is cut into a sheer cliff. The builders cleverly left a gap in a buttressed section of the trail that they could bridge with two logs. As needed, the logs could be removed to make the road impassable to outsiders.
|archive-date = 2008-05-13
|archive-url  = https://web.archive.org/web/20080513181030/http://travel.howstuffworks.com/machu-picchu-landmark.htm
|url-status   = dead
}}&lt;/ref&gt;

== ინკების ხიდი (ბაგირის ხიდი) ==

ეს ინკების ხიდი იყო უძველესი ინკების ბალახის ბაგირის ხიდი,&lt;REF NAME=&quot;EB&quot;&gt;[http://www.britannica.com/hispanic_heritage/article-9049747 Encyclopædia Britannica, ''Hispanic Heritage in the Americas'', &quot;Machu Picchu&quot;]&lt;/ref&gt; რომელიც მაჩუ-პიქჩუდან გადიოდა და კვეთდა ურუბამბის მდინარეს [[კუსკო]]ს სამხრეთ-აღმოსავლეთით, [[პონგო-დე-მაინიკე]]ში. ყოველ ერთ ან ორ წელიწადში ერთხელ ხმელი ბალახისა და ხისგან შენდება ხიდის ასლი. ხიდის ორწლიანი განახლება ადგილობრივი მოსახლეობის მიერ მნიშვნელოვან მოვლენად აღინიშნება.

== სხვა ბაგირის ხიდები ==

''Q'iswa Chaka'' („ბაგირის ხიდი“), რომელიც მიიჩნევა ინკების უკანასკნელ შემორჩენილ ბაგირის ხიდად, გადებულია აპურიმაკის მდინარეზე, პერუს სოფელ ჰუინჩირის მახლობლად, კანასის პროვინციაში.

მაუკა ჩაკა (''Mauca Chaca''), ისტორიული დაკიდული ხიდი მდინარე აპურიმაკზე, კებრადა ჰონდას, ქალაქ კურაჰუასისა და კონკონოს თერმული აბანოების მახლობლად ({{coord|13|31|46|S|72|38|35|W|display=inline|format=dms}}), XIX საუკუნის ბოლოს გაქრა 300-წლიანი ფუნქციონირების შემდეგ. დღემდე შემორჩენილია მისასვლელი გვირაბებისა და ხიდის საყრდენების ნაშთები. ადგილობრივი ორგანიზაციები გეგმავენ ხიდის აღდგენას მისასვლელ გზებთან და გვირაბებთან ერთად, რათა იგი მოემსახუროს სალაშქრო საზოგადოებას და ხეობის ხილვის შესაძლებლობა მისცეს ვიზიტორებს.

== რესურსები ინტერნეტში ==
*[http://www.delange.org/MachuPicchu4/MachuPicchu4.htm DeLange, ''Machu Picchu Ruins'', &quot;Inca Bridge&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161023165455/http://www.delange.org/MachuPicchu4/MachuPicchu4.htm |date=2016-10-23 }} – Definition, and two pictures (close-ups of the trunk bridge)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:არქიტექტურა პერიოდისა და ქვეყნის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ხიდები ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:ინკები]]</text>
      <sha1>on6ovsr3fkvdpfp5iydiaiuypsjv6zt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>აესეპუსის ხიდი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892589</id>
    <revision>
      <id>5427096</id>
      <parentid>5415288</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:48:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427096</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15493" sha1="rvthj2063htitzlipfvtso66jadl2i0" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ხიდი
| ხიდის_სახელი = აესეპუსის ხიდი
| სურათი = Aesepus Bridge 3.JPG
| infobox_width = 250px
| წარწერა = ცენტრალური ბურჯი (ხედი სამხრეთიდან)
| მშობლიური სახელწოდება = Aesepus Bridge (Dove Bridge)
| ისტორიული სახელწოდება =
| ისტორიული სახელწოდება2 =
| საპროექტო სახელწოდება =
| გამოყენების სფერო = რომაული გზა კიზიკოსისკენ
| გადებულია = აესეპუსი (მდინარე) (''გონენის ჩაი'')
| პოზრუკა =
| პოზრუკა2 =
| რუკა_ზომა =
| ქვეყანა =
| ადგილმდებარეობა = ძველი მისია, ამჟამად გონენის რაიონი, [[ბალიქესირის პროვინცია]], [[თურქეთი]]
| lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
| lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
| region =
| CoordScale =
| კონსტრუქციის ტიპი = თაღოვანი ხიდი
| მასალა = ქვა
| თაღების რაოდენობა = 11 (წყალდიდობის გამტარების ჩათვლით)
| სიგრძე = დაახლოებით 158 
| სიგანე = 5.60 მ
| კონსტრუქციის სიმაღლე =
| თაღის სიმაღლე წყლიდან =
| გზის ხაზების რაოდენობა =
| დატვირთვა =
| კონსტრუქტორი/არქიტექტორი =
| ღირებულება =
| მშენებლობის დაწყების თარიღი =
| მშენებლობის დასრულების თარიღი = IV ან V–VI საუკუნე
| გახსნის თარიღი =
| დახურვის თარიღი =
| რეკონსტრუქცია1 =
| რეკონსტრუქცია2 =
| რეკონსტრუქცია3 =
| რეკონსტრუქცია4 =
| რეკონსტრუქცია5 =
| კულტურული მემკვიდრეობის ობიექტი =
| Commons =
}}

'''აესეპუსის ხიდი''' ან '''მტრედის ხიდი''' — გვიანი ანტიკური პერიოდის რომაული ხიდი, რომელიც გადებული იყო აესეპუსის მდინარეზე (დღევანდელი „გონენის ჩაი“) ძველი ისტორიული რეგიონის მისიაში, თანამედროვე [[თურქეთი|თურქეთში]]. იგი აღსანიშნავია თავისი განვითარებული ღრუ კამერების სისტემით, რომელიც ასევე გამოყენებულია რეგიონის სხვა რომაულ ხიდებში, მაგალითად მაკესტოსის ხიდში.

XX საუკუნის დასაწყისში ჩატარებული საველე კვლევისას დადგინდა, რომ ხიდის ოთხი მთავარი თაღი ნანგრევებად იყო ქცეული, ხოლო ბურჯების თითქმის სრული ნაწილი და შვიდი მცირე თაღი კვლავ შენარჩუნებული იყო. დღესდღეობით მდინარის კალაპოტში შემორჩენილია მხოლოდ ორი ბურჯის ნაშთი, ხოლო დანარჩენი სტრუქტურის მდგომარეობის ზუსტად განსაზღვრა რთულია.&lt;ref name=&quot;Google Maps&quot;&gt;{{cite web|title=Bursa Çanakkale Yolu|url=https://maps.google.co.uk/maps?q=40.276667,+27.603333&amp;hl=en&amp;ie=UTF8&amp;ll=40.263678,27.604437&amp;spn=0.007,0.016512&amp;safe=off&amp;hnear=0x14b69ece593d7805:0xba24fa5d7d813c95,%2B40%C2%B0+16'+41.61%22,+%2B27%C2%B0+36'+41.87%22&amp;gl=uk&amp;t=h&amp;z=17&amp;layer=c&amp;cbll=40.263678,27.604437&amp;cbp=12,0,,0,0&amp;photoid=po-6043629|publisher=Google Maps|access-date=8 July 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Bing Maps&quot;&gt;{{cite web|title=Aesepus Bridge 2|url=http://www.bing.com/maps/?v=2&amp;cp=40.26769615881329~27.602323410533284&amp;lvl=19&amp;dir=0&amp;sty=h&amp;sp=Point.qqb4myk9056s_Aesepus%20Bridge%202____&amp;form=LMLTCC|publisher=Microsoft Corporation|access-date=8 July 2012}}&lt;/ref&gt;

== მდებარეობა და დათარიღება ==
აესეპუსის ხიდი მდებარეობს ჩრდილო-დასავლეთ თურქეთში, სარიქოიდან 8 კმ ჩრდილოეთით, დაახლოებით 5.6 კმ ზემოთ იმ ადგილისა, სადაც მდინარე გონენის ჩაი ჩაედინება [[მარმარილოს ზღვა]]ში. იგი მდებარეობს იმ მონაკვეთთან ახლოს, სადაც ვიწრო მდინარის ხეობა ფართო ესტუარულ ვაკედ გარდაიქმნება, ხოლო თანამედროვე ხიდი ატარებს 200-ე ავტომაგისტრალს გონენის ჩაიზე.&lt;ref name=&quot;Galliazzo, Vittorio, 417&quot;&gt;{{harvnb|Galliazzo|1994|p=417}}&lt;/ref&gt;

აესეპუსის ხიდი იყო რომაული გზის ნაწილი, რომელიც ანტიკურ პერიოდში მისიის გავლით მიდიოდა სანაპირო ქალაქ კიზიკოსამდე. გზაზე ნაწილობრივ დღემდე შემორჩენილია 13–15 სმ სიღრმის მცირე მრგვალი ქვებით დაგებული რომაული საფარი, და XIX საუკუნეშიც კი იგი გამოიყენებოდა როგორც მთავარი მარშრუტი ახლომდებარე ბანდირმასა და ბოღაშეჰირს შორის გადაადგილებისთვის.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 187&quot;&gt;{{harvnb|Hasluck|1905–06|p=187}}&lt;/ref&gt;

ხიდის პირველი კვლევა გამოაქვეყნა ბრიტანელმა არქეოლოგმა ფრედერიკ ჰესლაკმა 1906 წელს. სხვა მისიური ღრუ კამერიანი ხიდების, როგორიცაა თეთრი ხიდი და მაკესტოსის ხიდი, აგრეთვე კონსტანტინეს ხიდის სტრუქტურულ მსგავსებებზე დაყრდნობით, მან ხიდის აგება დაათარიღა IV საუკუნის დასაწყისით, იმპერატორ კონსტანტინე დიდის ეპოქით (†337), როდესაც [[ბიზანტია]] აღმოსავლეთ რომის იმპერიის დედაქალაქად იქცა.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 189&quot;&gt;{{harvnb|Hasluck|1905–06|p=189}}&lt;/ref&gt;

იტალიელი მკვლევარის გალაცოს მიხედვით კი, აგურისა და ქვის მონაცვლეობითი ფენების ტიპური წყობა თაღების ნაწილში უფრო მიუთითებს ადრეული [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიური]] რეკონსტრუქციის პერიოდზე, V საუკუნის მეორე ნახევრიდან ან VI საუკუნის დასაწყისიდან, იმპერატორ [[იუსტინიანე I|იუსტინიანეს]] მმართველობის დროს. მისი აზრით, მხოლოდ ბურჯების საფუძვლები და საყრდენები მცირე თაღებით ნამდვილად რომაული წარმოშობისაა.&lt;ref name=&quot;Galliazzo, Vittorio, 417&quot;/&gt;

== სტრუქტურა ==
[[File:Roman bridge over the Aesepus. Drawing 01.jpg|thumb|500px|left|აესეპუსის ხიდის სიმაღლითი ნახაზი. წყვეტილი ხაზი აღნიშნავს დანგრეულ ნაწილებს.]]

ჰესლაკის ვიზიტის დროს ოთხივე მთავარი თაღი უკვე ჩამოშლილი იყო, თუმცა ორივე მისასვლელი და თითქმის ყველა ბურჯი სრულ სიმაღლეზე იდგა; მხოლოდ დასავლეთ ნაპირიდან მესამე ბურჯი იყო სრულად განადგურებული.&lt;ref&gt;{{harvnb|Hasluck|1905–06|pp=184f.}}&lt;/ref&gt;

ბურჯების ზედა ნაწილში აღმოჩნდა ოთხი პარალელური, ჭრილის მსგავსი ღრუ სივრცე, რომლებიც მთელ სიგრძეზე გადიოდა და ამცირებდა კონსტრუქციაზე დატვირთვას.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 185&quot;&gt;{{harvnb|Hasluck|1905–06|p=185}}&lt;/ref&gt; ბურჯები დაცული იყო ზემო და ქვემო დინების მხრიდან დიდი ქვის წყალდამცავი კონსტრუქციებით წვეტიანი დაბოლოებებით.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 185&quot;/&gt;

ხიდის სიგანე შეადგენს 5.60 მეტრს&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 187&quot;/&gt; და დაახლოებით 158 მეტრს სიგრძეში.&lt;ref name=&quot;Galliazzo, Vittorio, 417&quot;/&gt; ჰესლაკის მიხედვით, მესამე და მეშვიდე ღიობის სიგრძე იყო 12.20 მ.&lt;ref&gt;{{harvnb|Hasluck|1905–06|pp=185, 187}}&lt;/ref&gt;

კონსტრუქციის პირაპირი, წყალდამცავი ელემენტებითა და ღრუ კამერებით, შედგება გრანიტის ბლოკებისგან, ხოლო შიდა ნაწილი შევსებულია დუღაბით შეკრული ნანგრევოვანი ქვით.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 185&quot;/&gt; შემორჩენილი სავალი ნაწილის საფარი შედგება დიდი, ზოგჯერ დამუშავებული ქვებისგან, რომლებიც ეყრდნობა ღრუ კამერების ზედა ფილებს.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 187&quot;/&gt;

მდინარის კალაპოტის დასავლეთ ფერდობთან სიახლოვის გამო დასავლეთის საყრდენი შედარებით მოკლეა.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 185&quot;/&gt; მისი ორი თაღიდან მხოლოდ ერთია ნახევარწრიული, აგებულია აგურით, ხოლო გარე ქვისწყობა მონაცვლეობს აგურის ჯგუფებთან, როგორც მაკესტოსის ხიდზე.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 185&quot;/&gt;

58-მეტრიანი აღმოსავლეთის მისასვლელი ეყრდნობა ხუთ თანდათან მცირემასშტაბიან თაღს .&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 187&quot;/&gt; მისასვლელთან მდებარეობს აგურით ნაშენი ექსედრა, რომლის გარშემოც გზა იყოფა მსგავსი განლაგება გვხვდება სანგარიუსის ხიდზეც; მის გვერდით დგას 80 სმ სიმაღლის ცილინდრული ქვა, რომელიც სავარაუდოდ გამოიყენებოდა რემონტების აღსაწერად.&lt;ref name=&quot;Hasluck, Frederick William, 187&quot;/&gt;

==გალერეა==

&lt;gallery class=&quot;center&quot;&gt;
File:Aesepus Bridge. Picture 03.jpg|{{center|ცენტრალური ბურჯები(ხედი ჩრდილოეთიდან)
)}}
File:Aesepus Bridge. Picture 04.jpg|{{center|აღმოსავლეთ საყრდენის ბოლო
}}
File:Aesepus Bridge. Picture 05.jpg|{{center|აღმოსავლეთ საყრდენის თაღი}}
&lt;/gallery&gt;


==რესურსები ინტერნეტში==
{{Commons-inline}}
* {{Citation
 | last = Galliazzo
 | first = Vittorio
 | title = I ponti romani. Catalogo generale
 | volume = 2
 | year = 1994
 | publisher = Edizioni Canova
 | location = Treviso
 | isbn = 88-85066-66-6
 | page = 417
}}
* {{Citation
 | last = Hasluck
 | first = Frederick William 
 | author-link = Frederick William Hasluck
 | title = A Roman Bridge on the Aesepus
 | journal = The Annual of the British School at Athens
 | volume = 12 
 | year = 1905–1906
 | pages = 184–189
 | doi=10.1017/s0068245400008066
 | ref={{harvid|Hasluck|1905–06}}
| url = https://zenodo.org/record/1428656 
 | doi-access = free
 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ხიდები საუკუნეების მიხედვით]]
[[კატეგორია:ანტიკური არქიტექტურა]]</text>
      <sha1>rvthj2063htitzlipfvtso66jadl2i0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1826 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892600</id>
    <revision>
      <id>5427095</id>
      <parentid>5415324</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:48:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427095</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4557" sha1="ahcwejoevievm4t22exj3p7p2bc9ds5" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1826}}
'''1826 წლის მოვლენები ავსტრალიაში.'''
ქვემოთ მოცემულია [[1826]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია.

==მოქმედი მეთაურები==
*მონარქი – [[ჯორჯ IV]]

===გუბერნატორები===
ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები:
*ახალი სამხრეთი [[უელსი]]ს გუბერნატორი: ლეიტენანტ-გენერალი [[რალფ დარლინგი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი: პოლკოვნიკი [[ჯორჯ არტური]]

==მოვლენები==
*[[16 მარტი]] – დაარსდა ავსტრალიის სააბონენტო ბიბლიოთეკა (The Australian Subscription Library), რომელიც ახალი სამხრეთი უელსის სახელმწიფო ბიბლიოთეკის წინამორბედია; იგი გაიხსნა [[1827]] წლის [[1 დეკემბერი|1 დეკემბერ]]ს.&lt;ref name=&quot;Cameron2&quot;&gt;{{cite book | editor-first = Angus | editor-last = Cameron | title = The Second Australian Almanac: An 800-page Databank Crammed with Essential Information for Every Australian | chapter = Part One: Capital City Chronologies | publisher = [[Angus &amp; Robertson]] | year = 1986 | pages = 5, 44 | location = [[North Ryde, New South Wales|North Ryde, NSW]] | isbn = 0-207-15232-2 }}&lt;/ref&gt;
*[[25 დეკემბერი]] – მაიორი [[ედმუნდ ლოკიერი]] ჩადის კინგ-ჯორჯის ყურეში (King George Sound) კონტინენტის დასავლეთ ნაწილზე კონტროლის დასამყარებლად და აარსებს დასახლებას ოლბანის მახლობლად.
*ბრისბენში აშენდა მსჯავრდებულთა საავადმყოფო (Convict Hospital), რომელიც [[1867]] წელს ბრისბენის მთავარმა საავადმყოფომ (Brisbane General Hospital) შეცვალა.&lt;ref name=&quot;Cameron2&quot;/&gt;

==მეცნიერება და ტექნოლოგია==
*[[7 აპრილი]] – [[სიდნეი]]ში, მაკუორის მოედანზე (Macquarie Place), ავსტრალიის პირველი ქუჩის ლამპიონი აღმართეს — ის ვეშაპის ქონზე (ზეთზე) მუშაობდა.&lt;ref name=&quot;Cameron2&quot;/&gt;

==დაბადება==
*[[10 აპრილი]] – [[ჰენრი ოქსლი]], ახალი სამხრეთი უელსის პარლამენტის წევრი (MP)
*[[24 ივნისი]] – [[ჯორჯ გოიდერი]], სამხრეთ ავსტრალიის გენერალური გეოდეზისტი (surveyor-general)
*[[7 ივლისი]] – [[ჩარლზ ტოდი]], ავსტრალიის სახმელეთო ტელეგრაფის ხაზის (Overland Telegraph Line) მშენებლობაზე პასუხისმგებელი პირი.

==გარდაცვალება==
*4 მაისი – ბუშრეინჯერი (ყაჩაღი) [[მეთიუ ბრედი]] ჩამოახრჩვეს.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1826 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1826 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1826 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1820-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ahcwejoevievm4t22exj3p7p2bc9ds5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1827 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892602</id>
    <revision>
      <id>5427094</id>
      <parentid>5415332</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:48:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427094</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3897" sha1="hylke7wleya8lco4x2wvy46ssuipfwn" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1827}}
'''1827 წლის მოვლენები ავსტრალიაში.'''
ქვემოთ მოცემულია [[1827]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია.

==მოქმედი მეთაურები==
*მონარქი – [[ჯორჯ IV]]

===გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთი უელსის გუბერნატორი: ლეიტენანტ-გენერალი [[რალფ დარლინგი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი: პოლკოვნიკი [[ჯორჯ არტური]]

==მოვლენები==
*[[5 იანვარი]] – მდინარე დერუენტზე (River Derwent) პირველი ნავების რეგატა გაიმართა.&lt;ref name=&quot;Cameron2&quot;&gt;{{cite book | editor-first = Angus | editor-last = Cameron | title = The Second Australian Almanac: An 800-page Databank Crammed with Essential Information for Every Australian | chapter = Part One: Capital City Chronologies | publisher = [[Angus &amp; Robertson]] | year = 1986 | pages = 5, 88 | location = [[North Ryde, New South Wales|North Ryde, NSW]] | isbn = 0-207-15232-2 }}&lt;/ref&gt; [[30 აპრილი|30 აპრილ]]ს რეგატა სიდნეიშიც ჩატარდა.&lt;ref name=&quot;Cameron2&quot;/&gt;
*[[სიდნეი]]ში გაიხსნა სამეფო თეატრი (Theatre Royal).&lt;ref name=&quot;AboutCom&quot;&gt;{{cite web | url = http://goaustralia.about.com/od/theatreperformingarts/a/theatreroyal.htm | title = Theatre Royal | access-date = 23 February 2013 | last = Rivera | first = Larry | publisher = [[About.com]] ([[IAC (company)|IAC]]) | archive-date = 4 March 2016 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160304111510/http://goaustralia.about.com/od/theatreperformingarts/a/theatreroyal.htm | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;

==კვლევა და დასახლება==
*[[18 ივნისი]] – [[ჯეიმზ სტერლინგ]]მა დააარსა [[ფორტ უელინგტონი]]ს დასახლება რაფლზის ყურეში, ქობურგის ნახევარკუნძულზე ([[ჩრდილოეთი ტერიტორია]]).&lt;ref name=&quot;Cameron&quot;&gt;{{cite book | editor-first = Angus | editor-last = Cameron | title = The Australian Almanac: 800 Pages Crammed with Australian and World Facts: Politics, the Arts, Geography, History and Much More | chapter = Part One: Facts and Figures: An Australian Historical Chronology | publisher = [[Angus &amp; Robertson]] | year = 1985 | pages = 8–9 | location = [[North Ryde, New South Wales|North Ryde, NSW]] | isbn = 0-207-15108-3 }}&lt;/ref&gt;

==დაბადება==
*[[24 ოქტომბერი]] – [[ჯეიმზ რატერფორდი]], სატრანსპორტო პიონერი (დაიბადა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ში) (გ. [[1911]])

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1827 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1827 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1827 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1820-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>hylke7wleya8lco4x2wvy46ssuipfwn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2401</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892757</id>
    <revision>
      <id>5427091</id>
      <parentid>5416089</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:43:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427091</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6823" sha1="am901czyr18mm8sf97njukvl9gg454m" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2401
|ორგანო = უს
|თარიღი = 24 თებერვალი
|წელი = 2018
|სხდომა = 
|კოდი = S/RES/2401 (2018)
|დოკუმენტი = yes
|მომხრე = 15
|წინააღმდეგი = 0
|თავი შეიკავა = 0
|არ ესწრებოდა = 
|არ მონაწილეობდა = 
|თემა = სიტუაცია სირიაში
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = MajdalShams ShoutingHill1.jpg
|წარწერა = სირიის საზღვარი
}}
'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2401-ე რეზოლუცია''' ერთხმად იქნა მიღებული [[2018]] წლის [[24 თებერვალი|24 თებერვალს]]. იგი მოუწოდებს მხარეებს [[სირია|სირიის]] მასშტაბით საყოველთაო ცეცხლის შეწყვეტისკენ 30 დღის ვადით. რეზოლუციის თანახმად, ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმი არ ვრცელდება სამხედრო ოპერაციებზე „ისლამური სახელმწიფოს“, „ალ-კაიდას“, „ალ-ნუსრას ფრონტისა“ და მათთან დაკავშირებული პირების, აგრეთვე უშიშროების საბჭოს&lt;ref&gt;{{cite news|last1=Morello|first1=Carol|last2=Gearan|first2=Anne|title=U.N. Security Council approves 30-day humanitarian cease-fire in Syria |url=https://www.washingtonpost.com/world/national-security/un-security-council-approves-30-day-humanitarian-cease-fire-in-syria/2018/02/24/2090d301-7627-45e0-9b1d-7a854e34d57b_story.html |accessdate=25 February 2018 |work=[[Washington Post]]|date=24 February 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Syria war: UN Security Council approves 30-day ceasefire|url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-43183903|accessdate=25 February 2018|work=[[BBC]]|date=24 February 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=2nd LD: UN Security Council adopts resolution demanding cease-fire in Syria |url=http://www.china.org.cn/world/Off_the_Wire/2018-02/25/content_50600010.htm |accessdate=25 February 2018|work=China.org.cn|date=25 February 2018}}&lt;/ref&gt; მიერ ტერორისტულად მიჩნეული სხვა დაჯგუფებების წინააღმდეგ.

რეზოლუციის მიღების შემდეგ, სირიის მუდმივმა წარმომადგენელმა ბაშარ ჯააფარმა განაცხადა, რომ რეჟიმი გააგრძელებდა „თვითდაცვის სუვერენული უფლების“ გამოყენებას და იბრძოლებდა იმ დაჯგუფებების&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Narayan |first1=Candrika |title=UN Security Council adopts Syria ceasefire resolution |url=https://www.cnn.com/2018/02/24/middleeast/syria-un-resolution-intl/index.html |access-date=24 December 2024 |work=[[CNN]] |date=2018-02-24}}&lt;/ref&gt; წინააღმდეგ, რომლებსაც ტერორისტულად მიიჩნევდა.

საფრანგეთის პრეზიდენტმა [[ემანუელ მაკრონი]] ტელეფონით ესაუბრა თურქეთის პრეზიდენტ [[რეჯეფ თაიფ ერდოღანი|რეჯეფ თაიფ ერდოღანს]] და განუცხადა, რომ სირიაში ზავის პირობები [[აფრინი|აფრინის]] რეგიონზეც&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-turkey-france/frances-macron-tells-erdogan-syria-truce-also-applies-to-afrin-idUSKCN1GA1AA|title = France's Macron tells Erdogan Syria truce also applies to Afrin|newspaper = Reuters|date = 26 February 2018|last1 = Irish|first1 = John}}&lt;/ref&gt; ვრცელდებოდა. „ვფიქრობ, რეზოლუცია ამ ნაწილში მკაფიო იყო და ზუსტად დაასახელა ის დაჯგუფებები, რომლებზეც ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმება არ ვრცელდება“, — განაცხადა&lt;ref&gt;{{cite news|title=US says Afrin part of Syrian ceasefire|url=http://www.kurdistan24.net/en/news/5ff87950-9b68-4781-929d-008a9c60aaf1|accessdate=2 March 2018|work=kurdistan24|date=2 March 2018}}&lt;/ref&gt; სახელმწიფო დეპარტამენტის პრესსპიკერმა ჰეზერ ნაუერტმა. თურქეთის ვიცე-პრემიერმა [[ბექირ ბოზდაღი|ბექირ ბოზდაღმა]] კი [[ამერიკის შეერთებული შტატები]] ორმაგი სტანდარტების&lt;ref&gt;{{cite news|title=Turkey: US Uses Double Standards, Interpreting UNSC Syria Resolution|url=http://en.farsnews.com/newstext.aspx?nn=13961210000820|accessdate=1 March 2018|work=Farsnews|date=1 March 2018|archive-date=3 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180303050903/http://en.farsnews.com/newstext.aspx?nn=13961210000820|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; გამოყენებაში დაადანაშაულა.

==რესურსები ინტერნეტში==
*[https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=United_Nations_Security_Council_Resolution_2401&amp;action=edit United Nations Security Council Resolution 2401] 

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2018}}

[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2018 წლის რეზოლუციები]]
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები სირიის შესახებ]]
[[კატეგორია:2018 წელი სირიაში]]</text>
      <sha1>am901czyr18mm8sf97njukvl9gg454m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2410</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892772</id>
    <revision>
      <id>5427090</id>
      <parentid>5416042</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:43:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427090</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2904" sha1="5djoa6vk8cav3xbjl5dyetmioq7obk3" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2410
|ორგანო = უს
|თარიღი = 10 აპრილი
|წელი = 2018
|სხდომა = 8,226
|კოდი = S/RES/2410
|დოკუმენტი = https://undocs.org/S/RES/2410(2018)
|მომხრე = 13
|წინააღმდეგი = 0
|თავი შეიკავა = 2
|არ ესწრებოდა = 
|არ მონაწილეობდა = 
|თემა = საკითხი [[ჰაიტი]]ს შესახებ
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = Emblem of the United Nations.svg
|წარწერა = გაეროს ემბლემა
}}
'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2410-ე რეზოლუცია''' მიღებული იქნა [[2018]] წლის [[10 აპრილი|10 აპრილს]]. რეზოლუციის თანახმად, უშიშროების საბჭომ მხარი დაუჭირა [[ჰაიტი|ჰაიტში]] გაეროს მართლმსაჯულების მხარდაჭერის მისიის (MINUJUSTH) მანდატის გაგრძელებას [[2019]] &lt;ref&gt;{{cite news|last1=|first1=|last2=|first2=|title=Security Council renews mandate of UN support mission in Haiti|url=http://www.xinhuanet.com/english/2018-04/10/c_137101149.htm|accessdate=30 November 2023|website=Xinhuanet.com|date=10 April 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://press.un.org/en/2018/sc13285.doc.htm|title=Adopting Resolution 2410 (2018), Security Council Extends Mantade of Mission for Justice Support in Haiti until 15 April 2019|website=www.un.org|access-date=30 November 2023}}&lt;/ref&gt;
წლის [[15 აპრილი|15 აპრილამდე]].
საბჭოს ცამეტმა წევრმა ხმა მისცა მომხრედ, ხოლო [[ჩინეთი|ჩინეთმა]] და [[რუსეთი|რუსეთმა]] თავი შეიკავეს.

==რესურსები ინტერნეტში==
*[https://undocs.org/S/RES/2410(2018) Text of the Resolution at undocs.org]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2018}}

[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2018 წლის რეზოლუციები]]
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები ჰაიტის შესახებ]]
[[კატეგორია:2018 წელი ჰაიტში]]</text>
      <sha1>5djoa6vk8cav3xbjl5dyetmioq7obk3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2428</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892779</id>
    <revision>
      <id>5427089</id>
      <parentid>5416061</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:43:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427089</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3210" sha1="1f0al3qoqph655nykeczyl1s6lvuid3" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2428
|ორგანო = უს
|თარიღი = 13 ივლისი
|წელი = 2018
|სხდომა = 8,310
|კოდი = S/RES/2428
|დოკუმენტი = https://undocs.org/S/RES/2428(2018)
|მომხრე = 9
|წინააღმდეგი = 0
|თავი შეიკავა = 6
|არ ესწრებოდა = 
|არ მონაწილეობდა = 
|თემა = [[სუდანი]] და [[სამხრეთი სუდანი]]
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = Emblem of the United Nations.svg
|წარწერა = გაეროს ემბლემა
}}
'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2428-ე რეზოლუცია''' მიღებული იქნა [[2018]] წლის [[13 ივლისი|13 ივლისს]]. რეზოლუციის თანახმად, უშიშროების საბჭომ მხარი დაუჭირა [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანისთვის]] იარაღის ემბარგოს დაწესებას, არსებულ სანქციებთან ერთად, [[2019]]&lt;ref&gt;{{cite news|last1=|first1=|last2=|first2=|title=UN Security Council imposes arms embargo on South Sudan|url=http://www.xinhuanet.com/english/2018-07/14/c_137322739.htm|accessdate=30 November 2023|website=Xinhuanet.com|date=14 July 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://press.un.org/en/2018/sc13421.doc.htm|title=Adopting Resolution 2428 (2018), Security Council Extends Sanctions on South Sudan|website=www.un.org|access-date=30 November 2023}}&lt;/ref&gt; წლის [[31 მაისი|31 მაისამდე]].
საბჭოს ცხრამეტმა წევრმა ხმა მისცა მომხრედ, ხოლო [[ბოლივია|ბოლივიამ]], [[ჩინეთი|ჩინეთმა]], [[ეკვატორული გვინეა|ეკვატორულმა გვინეამ]], [[ეთიოპია|ეთიოპიამ]], [[ყაზახეთი|ყაზახეთმა]] და [[რუსეთი|რუსეთმა]] თავი შეიკავეს.

==რესურსები ინტერნეტში==
*[https://undocs.org/S/RES/2428(2018) Text of the Resolution at undocs.org]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2018}}

[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2018 წლის რეზოლუციები]]
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები სამხრეთ სუდანის შესახებ]]
[[კატეგორია:2018 წელი სამხრეთ სუდანში]]</text>
      <sha1>1f0al3qoqph655nykeczyl1s6lvuid3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2497</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892783</id>
    <revision>
      <id>5427088</id>
      <parentid>5416077</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:43:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427088</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1640" sha1="kckj36hxf7ubwelgoor22hmkl6cq9s3" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2497
|ორგანო = უს
|თარიღი = 14 ნოემბერი
|წელი = 2019
|სხდომა = 8,663
|კოდი = S/RES/2497
|დოკუმენტი = https://undocs.org/S/RES/2497(2019)
|მომხრე = 15
|წინააღმდეგი = 0
|თავი შეიკავა = 0
|არ ესწრებოდა = 
|არ მონაწილეობდა = 
|თემა = სუდანი და სამხრეთი სუდანი
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = Emblem of the United Nations.svg
|წარწერა = გაეროს ემბლემა
}}

'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2497-ე რეზოლუცია''' მიღებული იქნა [[2019]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.un.org/securitycouncil/|title=United Nations Security Council|website=www.un.org|access-date=May 28, 2020}}&lt;/ref&gt;
წელს.

==რესურსები ინტერნეტში==
*[https://undocs.org/S/RES/2497(2019) Text of the Resolution at undocs.org]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2019}}

[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2019 წლის რეზოლუციები]]
[[კატეგორია:2019 წელი სამხრეთ სუდანში]]</text>
      <sha1>kckj36hxf7ubwelgoor22hmkl6cq9s3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>შავი ყურყუმელა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892833</id>
    <revision>
      <id>5427087</id>
      <parentid>5416265</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:43:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427087</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11552" sha1="67rwr2sk9m1a0lg51gmmnwmxyqrhhkd" xml:space="preserve">{{ტაქსოდაფა
| სახელი = შავი ყურყუმელა
| სურათის ფაილი = Männliche Trauerente (Melanitta nigra) - Spiekeroog, Nationalpark Niedersächsisches Wattenmeer.jpg
| სურათის წარწერა = მამალი, გერმანია
| სურათის აღწერა =
| სტატუსი = LC
| სამეფო = ცხოველები
| ტიპი = [[ქორდიანები]]
| კლასი = [[ფრინველები]]
| რიგი = [[ბატისნაირნი]]
| ოჯახი = [[იხვისებრნი]]
| გვარი = [[გარიელი]]
| სახეობა = '''შავი ყურყუმელა'''
| ლათ = ''Melanitta nigra'' ([[კარლ ლინე|Linnaeus]], 1758)
| არეალის რუკა = MelanittaNigraIUCNver2019-2.png
| ვიკისახეობები = Melanitta nigra
| commons = Melanitta nigra
}}

'''შავი ყურყუმელა''' ({{lang-la|Melanitta nigra}}) — [[იხვისებრნი|იხვისებრთა]] ოჯახის ფრინველი, [[გარიელი|გარიელების]] (''Melanitta'') გვარის წარმომადგენელი. იგი საშუალო ზომის ზღვის იხვია, რომლის სხეულის სიგრძე 43–54 სმ-ს აღწევს. ბუდობს ჩრდილოეთ [[ევროპა|ევროპისა]] და [[აზია|აზიის]] ტუნდრისა და ტყეტუნდრის ზონებში, აღმოსავლეთით მდინარე ოლენიოკამდე.

მამალი მთლიანად შავია და გამოირჩევა მოყვითალო-ნარინჯისფერი ნისკარტით, ხოლო დედალი მუქი ყავისფერი შეფერილობისაა, უფრო ღია ლოყებითა და ყელის არით. ზამთრის პერიოდში ფრინველები დიდ გუნდებად იკრიბებიან ზღვის სანაპიროებთან.

სახეობა ძირითადად იკვებება მოლუსკებით, კიბოსნაირებითა და სხვა წყლის უხერხემლოებით, რომლებსაც წყალში ყვინთვით მოიპოვებს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Common Scoter Bird Facts | Melanitta Nigra
 |website=RSPB
 |publisher=Royal Society for the Protection of Birds
 |url=https://www.rspb.org.uk/birds-and-wildlife/common-scoter/
 |access-date=18 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ტაქსონომია ==

შავი ყურყუმელა ოფიციალურად აღწერა შვედმა ბუნებისმეტყველმა [[კარლ ლინე]]მ 1758 წელს თავისი ნაშრომის ''[[ბუნების სისტამა|ბუნების სისტამის]]'' მეათე გამოცემაში ბინომიალური სახელწოდებით ''Anas nigra''.&lt;ref&gt;{{cite book | last=Linnaeus | first=Carl | author-link=Carl Linnaeus | year=1758 | title= Systema Naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis | volume=1 | edition=10th | page=123 | publisher=Laurentii Salvii | location=Holmiae (Stockholm) | language=Latin | url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/727028 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{ cite book | editor1-last=Mayr | editor1-first=Ernst | editor1-link=Ernst Mayr | editor2-last=Cottrell | editor2-first=G. William | year=1979 | title=Check-List of Birds of the World | volume=1 | edition=2nd | publisher=Museum of Comparative Zoology | place=Cambridge, Massachusetts | page=493 | url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/16109133 }}&lt;/ref&gt;

ლინემ სახეობის ტიპურ ადგილმდებარეობად მიუთითა [[ლაპლანდია]] და [[ინგლისი]]. ამჟამად შავი ყურყუმელა ერთ-ერთია იმ ექვს სახეობას შორის, რომლებიც გაერთიანებულია გვარში ''[[გარიელი]]'', რომელიც 1822 წელს გერმანელმა ზოოლოგმა [[ფრიდრიხ ბოიე]]მ შექმნა.&lt;ref name=ioc&gt;{{cite web| editor1-last=Gill | editor1-first=Frank | editor1-link=Frank Gill (ornithologist) | editor2-last=Donsker | editor2-first=David | editor3-last=Rasmussen | editor3-first=Pamela | editor3-link=Pamela C. Rasmussen | date=December 2023 | title=Screamers, ducks, geese &amp; swans | work=IOC World Bird List Version 14.1 | url=http://www.worldbirdnames.org/bow/waterfowl/ | publisher=International Ornithologists' Union | access-date=15 June 2024 }}&lt;/ref&gt;

გვარის სახელწოდება შედგება [[ძველი ბერძნული ენა|ძველი ბერძნული]] სიტყვებისაგან: ''melas'' — „შავი“ და ''netta'' — „იხვი“.&lt;ref&gt;{{cite book | last= Jobling | first= James A | year= 2010| title= The Helm Dictionary of Scientific Bird Names | url= https://archive.org/details/Helm_Dictionary_of_Scientific_Bird_Names_by_James_A._Jobling | publisher = Christopher Helm | location = London | isbn = 978-1-4081-2501-4 |page =[https://archive.org/details/Helm_Dictionary_of_Scientific_Bird_Names_by_James_A._Jobling/page/n246 246]}}&lt;/ref&gt;

ადრე შავი ყურყუმელა კონსპეციფიკურ სახეობად მიიჩნეოდა [[შავი გარიელი|შავ გარიელთან]] (''Melanitta americana''), თუმცა ამჟამად ეს ორი ტაქსონი დამოუკიდებელ სახეობებად განიხილება. შავი ყურყუმელა [[მონოტიპური]] სახეობაა — მას არ გააჩნია აღიარებული ქვესახეობები.&lt;ref name=ioc/&gt;

== აღწერა ==

[[File:Svartand. (Melanitta nigra).jpg|thumb|left|ახალგაზრდა ფრინველი ფრენისას, [[ნორვეგია]]]]
[[File:Common Scoter from the Crossley ID Guide Britain and Ireland.jpg|thumb|left|შავი ყურყუმელას კომპოზიტური გამოსახულება]]

შავი ყურყუმელა გამოირჩევა მასიური სხეულითა და დიდი ნისკარტით. მამალი მთლიანად შავი ფერისაა და აქვს გამობერილი ნისკარტი, რომლის ნესტოების მიდამოებში მოყვითალო შეფერილობა შეინიშნება. დედალი ყავისფერი ფრინველია ღია ფერის ლოყებით და გარეგნულად ძალიან ჰგავს შავი გარიელის (''Melanitta americana'') დედალს.

ეს სახეობა სხვა გარიელებისაგან, შავი გარიელის გარდა, განსხვავდება მამლის ბუმბულზე თეთრი ფერის სრული არარსებობითა და დედლის სხეულზე უფრო ფართოდ გავრცელებული ღია შეფერილობის უბნებით. შავ გარიელსა და შავ ყურყუმელას ასევე მკაფიოდ განსხვავებული ხმოვანი სიგნალები აქვთ.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Common Scoter
 |website=British Waterfowl Association
 |url=https://www.waterfowl.org.uk/wildfowl/true-ducks/common-scoter/
 |access-date=18 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ქცევა და ეკოლოგია ==

შავი ყურყუმელა ზამთარს უფრო სამხრეთით, [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერი სარტყლის]] რეგიონებში ატარებს და [[ევროპა|ევროპის]] სანაპიროებზე [[მაროკო]]მდეც აღწევს. იგი დიდ გუნდებს ქმნის სანაპირო წყლებში. მისი გუნდები, როგორც წესი, მჭიდროდ არიან შეკრულნი, ხოლო ფრინველები ხშირად ერთდროულად აფრინდებიან და ყვინთავენ.

[[File:Melanitta nigra MWNH 1025.JPG|thumb|კვერცხი, [[ვისბადენის მუზეუმი]]ს კოლექცია]]

ბუდე, რომელიც შიგნიდან მცენარეული მასალითა და ბუმბულით არის მოპირკეთებული, მიწაზე შენდება ზღვის, ტბის ან მდინარის სიახლოვეს, ტყეში ან [[ტუნდრა]]ში. დედალი დებს 6–8 [[კვერცხი|კვერცხს]].

ეს სახეობა საკვების მოსაპოვებლად ყვინთავს და იკვებება [[კიბოსნაირნი|კიბოსნაირებითა]] და [[მოლუსკები|მოლუსკებით]]. მტკნარ წყლებში ასევე ჭამს წყლის [[მწერები|მწერებს]] და მცირე ზომის [[თევზები|თევზებს]].

შავი ყურყუმელა ერთ-ერთია იმ სახეობებს შორის, რომლებზეც ვრცელდება ''[[აფრიკა-ევრაზიის მიგრირებადი წყლის ფრინველების დაცვის შეთანხმება]]'' (AEWA).&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Common Scoter Identification Guide
 |website=Bird Spot
 |url=https://www.birdspot.co.uk/bird-identification/common-scoter
 |access-date=18 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:გარიელი]]
[[კატეგორია:იხვისებრნი]]</text>
      <sha1>67rwr2sk9m1a0lg51gmmnwmxyqrhhkd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნინა მარკოვიჩი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892838</id>
    <revision>
      <id>5427086</id>
      <parentid>5417103</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427086</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9875" sha1="3xx9cxp2czm3udxlwmo0n9m4157ntfo" xml:space="preserve">{{თარგი:ინფოდაფა მეცნიერი}}
'''ნინა მარკოვიჩი''' — [[ხორვატები|ხორვატ]]-[[ამერიკელი]] [[ფიზიკოსი]]. მარკოვიჩის სამეცნიერო საქმიანობა კონცენტრირებულია დაბალგანზომილებიან სისტემებში [[კვანტური ფიზიკა|კვანტურ]] გადატანაზე, ზეგამტარობაზე, ნანოსტრუქტურებსა და კვანტურ გამოთვლებზე. [[2004]] წელს ნინამ მიიღო სლოუნის სამეცნიერო [[სტიპენდია]]. მარკოვიჩი მუშაობდა დელფტის ტექნოლოგიურ [[უნივერსიტეტი|უნივერსიტეტში]], [[ჰარვარდის უნივერსიტეტი|ჰარვარდის უნივერსიტეტსა]] და ჯონს ჰოპკინსის უნივერსიტეტში, სანამ [[2015]] წელს გოჩერის კოლეჯის [[ფიზიკა|ფიზიკისა]] და [[ასტრონომია|ასტრონომიის]] დეპარტამენტს შეუერთდებოდა.

==განათლება==
[[1993]] წელს მარკოვიჩმა ფიზიკაში საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა [[ბაკალავრიატი|ბაკალავრის ხარისხი]] მიიღო [[ზაგრების უნივერსიტეტი|ზაგრების უნივერსიტეტში]]. ნინა მარკოვიჩის სამეცნიერო ხელმძღვანელი იყო [[ბორან ლეონტიჩი]].

[[1998]] წელს მარკოვიჩმა ფიზიკის [[დოქტორანტურა|დოქტორის ხარისხი]] მოიპოვა [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტის უნივერსიტეტში]].&lt;ref name=CV&gt;{{Cite web|url=http://krieger.jhu.edu/physics/wp-content/uploads/sites/11/2013/02/January2015NinaMarkovicCV.pdf|title=Nina Markovic (CV)|last= Marković |first=Nina|date=2015|website=[[Johns Hopkins University]]|access-date=2018-03-11}}&lt;/ref&gt; ნინას სადოქტორო დისერტაცია, რომელიც შესრულდა სამეცნიერო ხელმძღვანელ [[ალენ გოლდმანი|ალენ გოლდმანთან]], ეწოდებოდა „მეტალების ულტრათხელ ფენებში გადატანის თვისებები და კვანტური ფაზური გარდაქმნები“. ამ ნაშრომისთვის მარკოვიჩმა მიიღო ანისურ რაჰმანის პრემია საუკეთესო [[დისერტაცია|დისერტაციისთვის]].

[[1998]]–[[2000]] წლებში მარკოვიჩი პოსტსადოქტორო კვლევებს ატარებდა დელფტის ტექნოლოგიურ უნივერსიტეტში, სადაც თანამშრომლობდა [[ჰერე ვან დერ ზანტი|ჰერე ვან დერ ზანტთან]] და [[ჰანს მოეი|ჰანს მოეისთან]]. [[2000]]–[[2002]] წლებში მარკოვიჩი იყო პოსტსადოქტორო მკვლევარი [[ჰარვარდის უნივერსიტეტი|ჰარვარდის უნივერსიტეტში]], სადაც კვლევებს ატარებდა [[მაიკლ ტინქჰემი|მაიკლ ტინქჰემთან]].

==კარიერა==
[[2003]] წელს მარკოვიჩი შეუერთდა ჯონს ჰოპკინსის უნივერსიტეტს, როგორც [[ფიზიკა|ფიზიკისა]] და [[ასტრონომია|ასტრონომიის]] ასისტენტ-პროფესორი. [[2004]] წელს ნინამ მიიღო სლოუნის სამეცნიერო სტიპენდია, რომელსაც ანიჭებს ალფრედ პ. სლოუნის ფონდი.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=http://pages.jh.edu/~gazette/2006/13feb06/13nsf.html|title=Physicist Nina Markovic wins prestigious NSF CAREER Award|last=De Nike|first=Lisa|date=2006-02-13|website=Johns Hopkins Gazette|access-date=2018-03-11}}&lt;/ref&gt; 

[[2004]] წლის აგვისტოში ეროვნულმა სამეცნიერო ფონდმა მარკოვიჩს გამოუყო 99 999 [[აშშ დოლარი]] ელექტრონების [[კვანტური ფიზიკა|კვანტური]] ჩახლართულობის შესასწავლად.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nsf.gov/awardsearch/showAward?AWD_ID=0403964|title=NER: Superconductor-nanotube Entangler|date=2004|website=[[National Science Foundation]]|access-date=2018-03-11}}&lt;/ref&gt; [[2006]] წელს მარკოვიჩმა მოიპოვა ეროვნული სამეცნიერო ფონდის ადრეული კარიერული განვითარების ჯილდო, რომლის ფარგლებში 500 000 აშშ დოლარი მიიღო [[ნანომეტრი|ნანომეტრული]] მასალების ელექტრული თვისებების კვლევისთვის.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

[[2009]] წელს მარკოვიჩი დაწინაურდა და გახდა ჯონს ჰოპკინსის უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი. [[2011]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] ეროვნულმა სამეცნიერო ფონდმა ნინამარკოვიჩს 360 000 აშშ დოლარი გამოუყო პროექტისთვის „სპინის კონტროლი ერთგანზომილებიან კვანტურ წერტილებში“.&lt;ref name=CV /&gt;

[[2015]] წლის შემოდგომაზე მარკოვიჩი შეუერთდა გოჩერის კოლეჯის [[ფიზიკა|ფიზიკისა]] და [[ასტრონომია|ასტრონომიის]] დეპარტამენტს, როგორც ასოცირებული პროფესორი.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nsf.gov/awardsearch/showAward?AWD_ID=1106167|title=Spin Control in One-Dimensional Quantum Dots|date=2011|website=[[National Science Foundation]]|access-date=2018-03-11}}&lt;/ref&gt; იმავე წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] ნინამ მიიღო 430 371 აშშ დოლარის [[გრანტი]] ეროვნული სამეცნიერო ფონდისგან კვლევისთვის „კვანტური მატერიის შექმნა ზეგამტარი ნანომავთულების გამოყენებით“.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://blogs.goucher.edu/intheloop/8115/new-faculty-for-fall-2015/|title=New Faculty for Fall 2015|date=2015-05-12|website=In The Loop|language=en|access-date=2018-03-11}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://phys.org/news/2017-06-method-enable-stable-scalable-quantum.html|title=New method could enable more stable and scalable quantum computing, physicists report|last=Sundermier|first=Ali|date=2017-06-29|work=Phys.org|access-date=2018-03-11}}&lt;/ref&gt; მარკოვიჩი არის [[ამერიკის ფიზიკის საზოგადოება|ამერიკის ფიზიკის საზოგადოების]] გამორჩეული წევრი&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nsf.gov/awardsearch/showAward?AWD_ID=1663683&amp;HistoricalAwards=false|title=Designing Quantum Matter with Superconducting Nanowires|date=2015|website=[[National Science Foundation]]|access-date=2018-03-11}}&lt;/ref&gt; და მასალების კვლევის საზოგადოების წევრი.&lt;ref name=CV /&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:დაბადების თარიღი უცნობია]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]
[[კატეგორია:ქალი მეცნიერები]]
[[კატეგორია:ქალი ფიზიკოსები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ფიზიკოსები]]</text>
      <sha1>3xx9cxp2czm3udxlwmo0n9m4157ntfo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პრაღის სულიწმინდის ტაძარი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892842</id>
    <revision>
      <id>5427085</id>
      <parentid>5418822</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:43:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427085</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8827" sha1="fmsed5vz4s6xta7xt4dvuoxqamxot79" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = პრაღის სულიწმინდის ტაძარი
| სურათი =Staré Město kostel sv. Ducha 1.jpg
| infobox_width =
| წარწერა = 
| რაიონი = სტარე-მესტო
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|50|5|24|N|14|25|13.01|E}}| ადგილმდებარეობა = დუშნის ქუჩა, პრაღა 1 — სტარე მესტო
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]]
| ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკა]]
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი| თარიღდება = [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნის]] II მეოთხედი
| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]]
| გრძედი = 14°25′13.01″ აღმ. გრძ.
| განედი = 50°5′24″ ჩრდ. განედ.
| დეტალები = სამრევლო ეკლესია}}{{დივ}}

'''პრაღის სულიწმინდის ტაძარი''' ({{lang-cs|Kostel svatého Ducha}}) — [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ერთნავიანი ეკლესია [[ჩეხეთი]]ს დედაქალაქ [[პრაღა]]ში, [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტოს]] ისტორიულ უბანში, დუშნის ქუჩაზე. ტაძარი აგებულია [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნის]] მეორე მეოთხედში. 
სულიწმინდის ეკლესია ისტორიული ტაძარია, რომელსაც ამჟამად ერთობლივად იყენებენ [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] და [[სომხური სამოციქულო ეკლესია]] ჩეხეთის რესპუბლიკაში. ეკლესია ნაკურთხია '''სულიწმინდის''' სახელზე.
სომხური სამოციქულო ეკლესია ტაძარს [[2015]] წლიდან იყენებს ღვთისმსახურებისთვის.&lt;ref&gt;''Kostel sv. Ducha''. Prague City Tourism. ხელმისაწვდომია: https://prague.eu/cs/objevujte/kostel-sv-ducha/ (წვდომის თარიღი: 19 ივნისი 2026).&lt;/ref&gt;

[[1982]] წლიდან ტაძარში ორგანისტად მოღვაწეობს [[კარელ ლოულა (მუსიკოსი)|კარელ ლოულა]], მან [[1994]] წელს დააარსა ''სულიწმინდის ტაძრის საეკლესიო გუნდი'', რომლის დირიჟორიც თავად არის.

== ისტორია ==
თავდაპირველად ეკლესია იდგა [[ბენედიქტელთა ორდენი|ბენედიქტელთა]] ღვთაებრივი წყალობის მონასტრის გვერდით, რომელიც ამ ტაძართან ერთად დაარსდა. ჰუსიტური ომების დროს მონასტრის შენობები გაიყიდა, მაგრამ ეკლესია მოგვიანებით აღადგინეს.

ტაძარმა დამოუკიდებლად არსებობა შეწყვიტა [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნის]] ბოლოს, როდესაც მონასტერი [[პრაღის ციხესიმაგრე|პრაღის ციხესიმაგრის]] წმინდა გიორგის ბენედიქტელთა მონაზვნების ადმინისტრაციის ქვეშ მოექცა.

თუმცა, მოგვიანებით ეკლესიამ სამრევლო სტატუსი მიიღო და თავად მონასტერი აღარასდროს აღუდგენიათ. [[XVII საუკუნე|XVII საუკუნის]] ბოლოს მომხდარი ხანძრის შემდეგ ([[1689]]) მასშტაბური აღდგენა და [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის რეკონსტრუქცია განხორციელდა.

აღდგენითი სამუშაოები საბოლოოდ [[1691]] წლამდე გაგრძელდა. რეკონსტრუქციის არქიტექტორი უცნობია, ისტორიულ წყაროებში მხოლოდ მშენებელი პეტრ ერჰარდია მოხსენიებული.&lt;ref&gt;RÁDI CESTUJEME. ''Kostel sv. Ducha''. Dostupné online: https://www.radicestujeme.eu/kostel-sv-ducha-v-praze-ulice-dusni. Citováno 19. 6. 2026.&lt;/ref&gt;

[[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] დასაწყისში საკურთხეველი შეაკეთეს. ამ სამშენებლო სამუშაოებთან დაკავშირებით, საკურთხევლის ზემოთ მდებარე კოშკიც ააგეს. [[1833]] წელს საკურთხეველი აღმართეს. ასევე მცირე რემონტი ჩაუტარდა ფასადს, ფანჯრებს, სახურავს და ა.შ. [[1888]] წელს ტაძარში ახალი ორღანი დაამონტაჟეს.

ძველი ქალაქის აღდგენითი სამუშაოების დროს დროს ეკლესიის საძირკველი გამაგრდა და მის ადგილზე ძველი შენობის ნაშთები აღმოაჩინეს. ძველი სამლოცველოც დაანგრიეს და ახლით ჩაანაცვლეს.

[[ფერდინანდ I (სრი)|ფერდინანდ I]]-ის მეფობის დროს [[ებრაელები|ებრაელებს]] კათოლიკური ქადაგებებაზე დასწრება ამ ეკლესიაში უწევდათ, რადგან ებრაულ კვარტალთან ყველაზე ახლოს მდებარეობდა. 

მხოლოდ [[1785]] წელს გაუქმდა ადგილობრივ ებრაელთა ვალდებულება, გადაეხადათ ე.წ. გლოკელგელდი, ზარების რეკვის საფასური ქარიშხლებისა და წყალდიდობისგან დასაცავად.&lt;ref&gt;''Betlém v kostele svatého Ducha''. Vánoční betlémy. Dostupné online: https://www.vanocnibetlem.cz/chramove_betlemy/sv_ducha.htm. Citováno 19. 6. 2026.&lt;/ref&gt;

== ფოტოგალერეა ==
&lt;gallery&gt;
Image:Jan Minarik - Dusni.jpg|[[იან მინარჟიკი|იან მინარჟიკის]] ნახატი
Image:Kostel Svatého Ducha in Park Rosh-Ha`ayn - panoramio.jpg|ღამის ხედი
Image:Kostel svatého Ducha (Praha) 01(js).jpg|შესასვლელი
Image:Staré Město sv. Duch 6.jpg|შესასვლელი ღამით
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:პრაღის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>fmsed5vz4s6xta7xt4dvuoxqamxot79</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1841 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892867</id>
    <revision>
      <id>5427084</id>
      <parentid>5417899</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:42:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427084</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11962" sha1="ix1s9iclm84ohj4q8rn7w4bupzpk4sd" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1841}}
'''1841 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''.

==მმართველები==
*მონარქი - [[ვიქტორია (გაერთიანებული სამეფო)|ვიქტორია]]

===გუბერნატორები===
ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები:

*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი — სერ [[ჯორჯ გიპსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ვიცე-პოლკოვნიკი [[ჯორჯ გოლერი]] 15 მაისამდე, შემდეგ სერ [[ჯორჯ გრეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი — კაპიტანი სერ [[ჯონ ფრანკლინი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის, როგორც ბრიტანეთის გვირგვინის კოლონიის, გუბერნატორი — [[ჯონ ჰატი]]

==მოვლენები==
*თებერვალი: ვორდანდის ტომის (ნუუნგარის აბორიგენი ხალხი) გაურკვეველი რაოდენობა იღუპება ვონერუპის ჟლეტის დროს.
*3 მაისი – [[ახალი ზელანდია]] გამოცხადდა ახალი სამხრეთ უელსისგან დამოუკიდებელ კოლონიად.
*7 ივნისი – დარლინგჰერსტის ციხემ  პირველი პატიმრები მიიღო.
*1 ივლისი – ახალ სამხრეთ უელსსა და ვან დიმენის მიწაზე გაუქმდა მსჯავრდებულთა განაწილების სისტემა და შეიცვალა გამოსაცდელი ვადის იძულებითი სამუშაო ჯგუფების სისტემით.
*27 აგვისტო – რუფუს-რივერის ჟლეტა.
*1 სექტემბერი – დაარსდა პორტ-ფილოპის შემნახველი ბანკი.
*23 ოქტომბერი – [[კეროლაინ ჩიზოლმმა]] დააფუძნა ემიგრანტ ქალთა თავშესაფარი, რათა დახმარებოდა ავსტრალიაში ახლად ჩასულ უმუშევრებს.
*უთარიღო – [[ანგუს მაკმილანი|ანგუს მაკმილანის]] ხალხმა ბაჩერს-კრიკთან (ამჟამად ცნობილია როგორც ბოქსეს-კრიკი, მეტუნგი) 30-დან 35-მდე მკვიდრი ავსტრალიელი ამოხოცა,&lt;ref name=&quot;Gardner&quot;&gt;{{citation |last1=Gardner |first=Peter Dean |title=Boney point and Butchers Ck: two early Gippsland massacres |date=1979 |publisher=Ensay, Vic |url=http://trove.nla.gov.au/work/33787324 |access-date=9 September 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |date= |title=New push to rename McMillan over massacre history |url=https://www.sbs.com.au/news/article/new-push-to-rename-mcmillan-over-massacre-history/bm4hqmrc4 |access-date=2022-05-25 |publisher=}}&lt;/ref&gt; რაც გუნაი-კურნაის ხალხის მასობრივი მკვლელობების სერიის, ე.წ. გიპსლენდის ჟლეტის ნაწილი იყო.
*უთარიღო – ანგუს მაკმილანის ხალხმა მაფრაში მკვიდრი ავსტრალიელების გაურკვეველი რაოდენობა ამოხოცა, რაც გუნაი-კურნაის ხალხის მასობრივი მკვლელობების სერიის, ე.წ. გიპსლენდის ჟლეტის ნაწილი იყო.

==კვლევა და დასახლება==
*თებერვალი – პირველი ეკონომიკური მნიშვნელობის მქონე მინერალები (ვერცხლი და ტყვია) აღმოაჩინეს გლენ-ოსმონდში, რომელიც ამჟამად ადელაიდის გარეუბანია სამხრეთ ავსტრალიაში.
*7 აპრილი – [[ედვარდ ჯონ ეირი]]ი ხდება პირველი ევროპელი, რომელმაც გადაკვეთა ნალარბორის ვაკე. იგი დასავლეთ ავსტრალიაში ჩავიდა უაილისთან, მის თანმხლებ მკვიდრ ავსტრალიელთან (აბორიგენთან) ერთად. ეირიმ სამხრეთ ავსტრალიაში მდებარე ფაულერსის უბე 25 თებერვალს დატოვა და ოლბანის (დასავლეთ ავსტრალია) 7 ივლისს მიაღწია.&lt;ref name=&quot;Cameron&quot;&gt;{{cite book | editor-first = Angus | editor-last = Cameron | title = The Australian Almanac: 800 Pages Crammed with Australian and World Facts: Politics, the Arts, Geography, History and Much More | chapter = Part One: Facts and Figures: An Australian Historical Chronology | publisher =  | year = 1985 | pages = 11–12 | location =  | isbn = 0-207-15108-3 }}&lt;/ref&gt;

==მეცნიერება და ტექნოლოგია==
*13 აპრილი – სტუმრად მყოფმა საზღვაო კაპიტანმა, [[ოგუსტინ ლუკასი|ოგუსტინ ლუკასმა]], გადაიღო პირველი ფოტოგრაფიული სურათი ავსტრალიაში
*24 მაისი – [[სიდნეი|სიდნეიში]] პირველად გამოიყენეს გაზის განათება.&lt;ref name=&quot;Munday&quot;&gt;{{cite book | issn = 1038-054X | title = The Bulletin Australian Almanac &amp; Book of Facts 1992 | editor-last = Munday | editor-first = Rosemary | chapter = How Australia Began: Significant Dates in Australian History | location = Sydney | publisher = Australian Consolidated Press | year = 1991 | page = 3 }}&lt;/ref&gt;
*[[უილიამ ბლენდი|უილიამ ბლენდმა]] გამოაქვეყნა ნაშრომი ავსტრალიაში ქუნთრუშას (სკარლატინას) პირველი ეპიდემიის შესახებ; ეს, სავარაუდოდ, ავსტრალიის ყველაზე ადრეული წვლილია კლინიკურ მედიცინაში.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*სიდნეიში გამოიცა პირველი ავსტრალიური საბავშვო წიგნი „დედის ძღვენი თავისი შვილებისადმი“, რომლის ავტორად მითითებული იყო „ახალ სამხრეთ უელსში ხანგრძლივად მცხოვრები ლედი“. მიუხედავად იმისა, რომ წიგნი ანონიმურად გამოიცა, მისი ავტორი შარლოტ ბარტონია.&lt;ref name=&quot;NLA&quot;&gt;{{Citation | last1= Barton | first1 = Charlotte | author-link1 = Charlotte Barton | title = A mother's offering to her children | publication-date=1841 | publisher = | url = http://trove.nla.gov.au/work/7384280 | location = Sydney, NSW | access-date = 23 February 2013 }}&lt;/ref&gt;

==დაიბადნენ==
*26 თებერვალი – [[უილიამ ჰორნი]], სამხრეთ ავსტრალიელი პოლიტიკოსი, ფილანთროპი და სამთო მაგნატი (გ. [[1922]])
*20 მარტი – [[ჯეიმს უოკერი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]] (გ.[[1923]])
*15 აპრილი – [[მერი გრანტ რობერტსი]], ზოოპარკის მფლობელი (გ.[[1921]])
*17 აპრილი – [[უილიამ ჰარტნოლი]], ტასმანიელი პოლიტიკოსი (გ.[[1932]])
*26 მაისი – [[ჯონ მოფატი]], მეწარმე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (გ. [[1918]])
*3 ივლისი – [[ჯეიმს სტაილზი]], ვიქტორიელი პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (გ. [[1913]])
*4 აგვისტო – [[ჯეიმს ჩალმერსი]], მისიონერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (გ. [[1901]])
*13 აგვისტო – [[ჯონი მალაღი]], კრიკეტისტი (გ. [[1891]])
*24 დეკემბერი – [[ჰენრი დობსონი]], ტასმანიის მე-17 პრემიერ-მინისტრი (გ. [[1918]])

==გარდაიცვალნენ==
*20 იანვარი – [[იორგენ იორგენსენი]], ავანტიურისტი და მწერალი (დაიბადა [[დანია|დანიაში]]) (დ. [[1780]])
*16 მარტი – [[ედუარდ დევისი]], ბუშრენჯერი (ავსტრალიელი ყაჩაღი) (დ. ?), ჩამოახრჩვეს
*8 ნოემბერი – სერ [[ფრენსის ფორბსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პირველი უზენაესი მოსამართლე (დაიბადა [[ბერმუდა|ბერმუდაში]]) (დ. [[1784]])

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}
[[კატეგორია:1841 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1841 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1841 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1840-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ix1s9iclm84ohj4q8rn7w4bupzpk4sd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პრაღის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია (მალა-სტრანა)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892890</id>
    <revision>
      <id>5427083</id>
      <parentid>5418821</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:42:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427083</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16488" sha1="cyu94hamulyxo4j77f9b2jtk6vmbdhr" xml:space="preserve">{{მმ*|პრაღის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია}}
{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = პრაღის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია
| სურათი = Praag, Tsjechië Aug 17, 2019 05-12-38 PM.jpeg
| infobox_width =
| წარწერა =
| რაიონი = მალა-სტრანა
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|50|05|17|N|14|24|12|E}}
|format=
|display=inline,title}}

'''პრაღის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია''' ({{lang-cs|Kostel svatého Mikuláše}}) — [[ბაროკო]]ს სტილის ეკლესია [[ჩეხეთი]]ს დედაქალაქ [[პრაღა]]ში, [[მალა-სტრანა]]ს (მცირე მხარის) ისტორიულ უბანში. ტაძარი აგებულია [[1704]]–[[1755]] წლებში იმ ადგილას, სადაც მანამდე [[XIII საუკუნე|XIII საუკუნის]] [[გოტიკა|გოტიკური]] ეკლესია იდგა, რომელიც ასევე [[წმინდა ნიკოლოზი]]ს სახელზე იყო ნაკურთხი.

ეკლესიის არქიტექტორია [[კრისტოფ დინცენჰოფერი]]. ნაგებობა ბაზილიკის ტიპს მიეკუთვნება, მისი სიმაღლე 49 მეტრია. ტაძარი ეკუთვნის [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] და წარმოადგენს სამრევლო ტაძარს [[პრაღის რომის კათოლიკური არქიეპარქია|პრაღის არქიეპარქიაში]].

პრაღის [[წმინდა ნიკოლოზი|წმინდა ნიკოლოზის]] ეკლესია მიჩნეულია პრაღული ბაროკოს უდიდეს ნიმუშად.&lt;ref&gt;Neil Wilson, Mark Baker. ''Prague''. 9th edition. Lonely Planet, 2010. ISBN 9781741796681. გვ. 9.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Jack Messenger, Brigitte Lee. ''Prague''. 5th edition. New Holland Publishers, 2008. გვ. 51.&lt;/ref&gt;
[[ფაილი:წმინდა ნიკოლოზის ტაძრის ინტერიერი, მალა-სტრანა.jpg|მინი|&lt;center&gt;წმინდა ნიკოლოზის ტაძრის ინტერიერი&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;]]

==ისტორია==

ამჟამინდელი ეკლესიის ადგილას თავდაპირველად იდგა [[გოტიკა|გოტიკური]] სტილის სამრევლო ეკლესია, რომელიც აგრეთვე [[წმინდა ნიკოლოზი]]ს სახელს ატარებდა, ის [[XIII საუკუნე|XIII საუკუნეში]] ააგეს. [[1620]] წლის შემდეგ იგი [[იეზუიტთა ორდენი|იეზუიტებს]] გადაეცათ, ხოლო სამრევლო წმინდა ვაცლავის ეკლესიაში გადაიტანეს. [[1628]] წელს აქ გახსნეს დაწყებითი და არასრული საშუალო სკოლა.&lt;ref name=prague&gt;[https://www.prague.eu/en/object/places/166/st-nicholas-church-at-mala-strana-kostel-sv-mikulase-mala-strana?back=1 &quot;St Nicholas Church at Malá Strana&quot;, Prague.eu]&lt;/ref&gt;

[[XVII საუკუნე|XVII საუკუნის]] მეორე ნახევარში იეზუიტებმა ახალი ეკლესიის აგება გადაწყვიტეს, რომლის პროექტიც [[ჯოვანი დომენიკო ორსი]]მ შეადგინა. ტაძრის თავდაპირველად დაგეგმილი იერსახის შესახებ წარმოდგენას გვიქმნის წმინდა ბარბარეს კაპელა, რომელიც პირველად აშენდა, რათა ღვთისმსახურების ჩატარება შესაძლებელი ყოფილიყო.

ძველი წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია დაანგრიეს, ხოლო [[1673]] წელს ახალი ტაძრის საძირკვლის პირველი ქვა დაიდო. ეკლესია [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] განმავლობაში ორ ეტაპად აშენდა. 1703–1711 წლებში აიგო დასავლეთის ფასადი, მგალობელთა გუნდის დარბაზი, წმინდა ბარბარესა და წმინდა ანას კაპელები.

გრაფი ვაცლავ კოლოვრატ-ლიბშტეინსკი ([[1634]] — [[1659]]), ცნობილი ჩეხური კოლოვრატების საგვარეულოდან, წმინდა ნიკოლოზის ეკლესიის უმსხვილესი ქტიტორი იყო. მან მთელი თავისი ქონება შესწირა ეკლესიისა და მასთან დაკავშირებული ნაგებობების მშენებლობას მალა-სტრანაში.

ახალი პროექტი ითვალისწინებდა ურთიერთდაკავშირებული ცილინდრების რთულ გეომეტრიულ სისტემას, რომელთა ცენტრში ტრანსეპტის თავზე გუმბათი იყო აღმართული. მასიური ნავი გვერდითი კაპელებითა და გადაკვეთილი ელიფსოიდების სისტემაზე დაფუძნებული ტალღოვანი კამარით  [[კრისტოფ დინცენჰოფერი|კრისტოფ დინცენჰოფერმა]] ააგო. ფართო არკადებს შორის განლაგებული ბურჯები, რომლებიც ტრიფორიუმს იჭერდა, ტაძრის დინამიკური ეფექტის მაქსიმალურად გასაძლიერებლად იყო განკუთვნილი. საკურთხეველი და მისი დამახასიათებელი სპილენძის გუმბათი [[1737]]–[[1752]] წლებში აშენდა უკვე კრისტოფის ვაჟის, [[კილიან იგნაც დიენტცენჰოფერი]]ს პროექტის მიხედვით.

[[1752]] წელს, დინცენჰოფერის გარდაცვალებიდან ერთი წლის შემდეგ, დასრულდა ეკლესიის სამრეკლოს მშენებლობა. მომდევნო წლებში ეკლესიის ინტერიერი კიდევ უფრო გამდიდრდა. [[კლემენტ XIV|პაპ კლემენტ XIV-ის]] მიერ იეზუიტთა ორდენის გაუქმების შემდეგ, [[1775]] წელს წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია მალა-სტრანის მთავარი სამრევლო ტაძარი გახდა.

[[ჩეხოსლოვაკიის ისტორია (1948–1989)|კომუნისტური რეჟიმის]] პერიოდში ეკლესიის სამრეკლო სახელმწიფო უშიშროების სამსახურის სადამკვირვებლო პუნქტად გამოიყენებოდა, რადგან იქიდან შესაძლებელი იყო ამერიკისა და იუგოსლავიის საელჩოების, აგრეთვე დასავლეთ გერმანიის საელჩოსკენ მიმავალი გზის კონტროლი.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=St Nicholas Bell Tower
 |url=https://prague.eu/en/objevujte/st-nicholas-bell-tower-svatomikulasska-mestska-zvonice/
 |website=Prague City Tourism
 |access-date=19 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

==მორთულობა==

ეკლესიას ახასიათებენ როგორც „პრაღული ბაროკოს ყველაზე შთამბეჭდავი ნიმუში“, ასევე როგორც „უდავოდ უდიდესი ბაროკოს ეკლესია პრაღაში და დინცენჰოფერების უმაღლესი მიღწევა“.

ფარზე გამოსახულია ნაგებობის სავარაუდო ქტიტორის, ფრანტიშეკ კარელ გრაფ კოლოვრატ-ლიბშტეინსკის საგვარეულო ნიშანი. ტაძრის ფასადზე არ გვხვდება მისი ნამდვილი ქტიტორის, ვაცლავ გრაფ კოლოვრატ-ლიბშტეინსკის გერბი. იგი იმდენად მოკრძალებული იყო, რომ არ სურდა მისი სახელი ტაძრის მშენებლობასთან დაკავშირებულიყო, ამიტომ მშენებლობის დასრულების შემდეგ გამოყენებულ იქნა მისი ბიძის საგვარეულო გერბი.

ეკლესია გამოირჩევა არა მხოლოდ არქიტექტურით, არამედ დეკორაციითაც. გარე ფასადი მოყავისფრო შეფერილობისაა და შემკულია [[იან ლუკაშ კრაკერი|იან ლუკაშ კრაკერის]] ფრესკებით, ხოლო 70 მეტრის სიმაღლის [[გუმბათი]]ს შიდა ნაწილი მოხატულია [[ფრანტიშეკ ქსავერ პალკო|ფრანტიშეკ ქსავერ პალკოს]] ფრესკით. ინტერიერს დამატებით ამშვენებს [[ფრანტიშეკ იგნაც პლაცერი|ფრანტიშეკ იგნაც პლაცერის]] შექმნილი [[ქანდაკება|ქანდაკებები]].

ბაროკოს [[ორგანი (მუსიკა)|ორგანი]] 4000-ზე მეტ მილს მოიცავს, რომელთა სიგრძე ექვს მეტრამდე აღწევს. ამ ორღანზე [[ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტი|მოცარტი]] 1787 წელს უკრავდა. მოცარტის ცნობილი შედევრი, „მესა დო მაჟორში“ (Mass in C), მისი ვიზიტიდან მალევე პირველად სწორედ წმინდა ნიკოლოზის ეკლესიაში შესრულდა.

79 მეტრის სიმაღლის სამრეკლო უშუალოდ უკავშირდება ეკლესიის მასიურ გუმბათს. [[სამრეკლო]], საიდანაც ქალაქის შესანიშნავი პანორამული ხედები იშლება, ეკლესიისგან განსხვავებით, [[როკოკო]]ს სტილში აშენდა. მისი მშენებლობა [[1751]]–[[1756]] წლებში ანსელმო ლურაგომ დაასრულა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.stnicholas.cz/en/about-the-church/

 |title=About the Church

 |website=St. Nicholas Church Prague – Official Website

 |access-date=2026-06-19

 |quote=The belfry, which, unlike the church, belongs to the city, was completed in diminutive Rococo forms in 1751-56 by Anselmo Lurago.

}}&lt;/ref&gt;

==დღევანდელობა==

ეკლესია მალა-სტრანის სამრევლოს დაქვემდებარებული ეკლესიაა, თუმცა მას ჰყავს საკუთარი რექტორი რექტორი, რომელიც ყოველ კვირა დღეს, 20:30 საათზე აღავლენს მესას.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://prague.eu/en/objevujte/st-nicholas-church-at-mala-strana-kostel-sv-mikulase-mala-strana/

 |title=St Nicholas Church at Malá Strana

 |website=Prague City Tourism

 |access-date=2026-06-19

}}&lt;/ref&gt;

[[ორგანი (საკრავი)|ორგანისა]] და საეკლესიო მუსიკის კონცერტები ყოველდღიურად იმართება [[აპრილი|აპრილიდან]] [[ოქტომბერი|ოქტომბრის]] ჩათვლით.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.stnicholas.cz/en/concerts/

 |title=Concerts

 |website=St. Nicholas Church Prague

 |access-date=2026-06-19

}}&lt;/ref&gt;

== ფოტოგალერეა ==
&lt;gallery&gt;
Image:Chram sv Mikulase z upati Petrina.jpg|პეტრჟინიდან გადაღებული პანორამული ხედი
Image:მალა სტრანას წმინდა ნიკოლოზის მოხატულობა.jpg|&lt;center&gt;მოხატულობის ფრაგმენტი&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
Image:Night picture of St. Nicholas Church in Lesser Town of Prague.png|ტაძრის შესასვლელი ღამით
Image:Johann Lucas Kracker – Apoteóza sv. Mikuláše (1761, Praha).jpg|ჭერის ფრესკა, რომელიც წმინდა ნიკოლოზის აპოთეოზს გამოსახავს
Image:St. Nikolaus auf der Kleinseite Innenraum 1.jpg|ინტერიერი
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია: პრაღის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>cyu94hamulyxo4j77f9b2jtk6vmbdhr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>რუბი როუზ ტერნერი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892900</id>
    <revision>
      <id>5427082</id>
      <parentid>5417040</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:42:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427082</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22118" sha1="c6awhb107piomzqg9d0cpdtv64lfycz" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი}}
'''რუბი როუზ ტერნერი''' ({{lang-en|Ruby Rose Turner}}; დ. [[16 ოქტომბერი]], [[2005]]) — ამერიკელი მსახიობი, მომღერალი და მოცეკვავეა. მან კარიერა დაიწყო, როგორც შეჯიბრებითი მოცეკვავემ და მრავალი ეროვნული ტიტული მოიპოვა [[2012]] წელს ესპანურენოვან შოუში „Sábado Gigante“-ში ტელევიზიით დებიუტის შემდეგ. მან აღიარება მოიპოვა „Dancing with the Stars“-ში მონაწილეობით და ისეთ სატელევიზიო სერიალებში შესრულებული როლებით, როგორიცაა „Coop &amp; Cami Ask the World “ ([[2018]]–&lt;nowiki/&gt;[[2020]]), სადაც მან კამის როლი შეასრულა. მან ასევე ითამაშა ბრიჯიტის როლი ფილმში „Descendants: The Rise of Red“ ([[2024]]), სადაც კვლავ შეასრულა როლი „Descendants“ ფრენჩაიზის სხვა მედიაში. მსახიობობის გარდა, ტერნერი [[მუსიკა|მუსიკასა]] და გახმოვანებას მისდევდა, მათ შორის მთავარი გახმოვანების როლი [[Netflix|Netflix-ის]] სერიალში „Eden“ ([[2021]]).

== ადრეული ცხოვრება და კარიერა ==
რუბი როუზ ტერნერი დაიბადა [[2005]] წლის [[16 ოქტომბერი|16 ოქტომბერს]], [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში, კალიფორნია]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]].&lt;ref name=&quot;buzz22&quot;&gt;{{Cite web |last=Cardoso|first=Paul|date=2022-04-18|title=Who is Ruby Rose Turner, how old is she, here are facts you need to know|archive-date=2025-12-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20251212063243/https://www.naijanews.com/buzz/people/who-is-ruby-rose-turner-how-old-is-she-here-are-facts-you-need-to-know/|url=https://www.naijanews.com/buzz/people/who-is-ruby-rose-turner-how-old-is-she-here-are-facts-you-need-to-know/|access-date=2025-07-14|website=Buzz|language=en-US|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ის ოთხი შვილიდან მეორე უფროსია.&lt;ref name=&quot;buzz22&quot; /&gt; ტერნერმა გასართობი კარიერა [[2012]] წელს, შვიდი წლის ასაკში დაიწყო, დებიუტი როგორც მოცეკვავემ ესპანურენოვან შოუში „Sábado Gigante“. მან ოთხი წელი გაატარა შეჯიბრებითი ცეკვის ტრენინგში, მოიპოვა არაერთი მცირე ეროვნული კონკურსი და ჯილდო.&lt;ref name=&quot;buzz22&quot; /&gt; მისი, როგორც მოცეკვავის ნიჭის წყალობით, [[2014]] წელს მან მონაწილეობა მიიღო „Dancing with the Stars“-ში, სადაც მან მონაწილეობა მიიღო ფილმ „Annie“ პოპულარიზაციისთვის „It's a Hard Knock Life“-ის ცოცხალ შესრულებაში, ხოლო მოგვიანებით ჯულიანთან და დერეკ ჰაფთან ერთად ტრიბუტის შესრულებაში.&lt;ref name=&quot;buzz22&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web |last=Otterson|first=Joe|date=2020-02-05|title=Ruby Rose Turner Signs With CAA (EXCLUSIVE)|url=https://variety.com/2020/tv/news/ruby-rose-turner-caa-1203494323/|access-date=2026-03-02|website=Variety|language=en-US|archive-date=March 23, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200323092256/https://variety.com/2020/tv/news/ruby-rose-turner-caa-1203494323/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Disney TV Press Show Bios&quot;&gt;{{cite web |title=Coop &amp; Cami Ask the World Show Bios |url=https://www.wdtvpress.com/disneychannel/shows/coop-and-cami-ask-the-world/bios/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301094452/https://www.dgepress.com/disneychannel/shows/coop-and-cami-ask-the-world/bios/ |archive-date=March 1, 2021 |access-date=June 2, 2019 |publisher=Walt Disney Television Press}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burtt |first=Kristyn |date=2018-10-12 |title=Ruby Rose Turner Leaps Into Disney Channel's 'Coop &amp; Cami Ask the World' |url=https://www.dancedishwithkb.com/post/ruby-rose-turner-coop-cami-ask-world |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250427143739/https://www.dancedishwithkb.com/post/ruby-rose-turner-coop-cami-ask-world |archive-date=April 27, 2025 |access-date=2026-03-02 |website=dancedishwithkb |language=en}}&lt;/ref&gt; იმავე წელს მან მოკლედ გამოჩნდა „Annie“ ფილმში, როგორც ერთ-ერთი ობოლი.&lt;ref name=&quot;buzz22&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:02&quot; /&gt; [[2016]] წლისთვის ტერნერმა სამსახიობო კარიერა დაიწყო და ისეთ შოუებში მიიღო მონაწილეობა, როგორიცაა „Black-ish“ და „Fuller House“, სადაც [[2016]] წლიდან [[2020]] წლამდე ფილის გლადსტონის როლს ასრულებდა [[Netflix|Netflix-ის]] „Fuller House“-ში მისი როლი მსახიობის რანგში პირველი მნიშვნელოვანი პერიოდი იყო.&lt;ref name=&quot;direct.com2&quot;&gt;{{Cite web |last=McDonough|first=Jennifer|date=2024-08-01|title=Who Is Ruby Rose Turner? 5 Things To Know About Descendants 4 Actress - Wiki Bio Details|url=https://thedirect.com/article/ruby-rose-turner-descendants-4-actress-wiki-bio-details|access-date=2025-07-14|website=The Direct|language=en}}&lt;/ref&gt; ამ პერიოდში ის ასევე გამოჩნდა რეკლამებსა და ბეჭდურ კამპანიებში ისეთი მნიშვნელოვანი ბრენდებისთვის, როგორიცაა Under Armour, Isabella და [[Chloé]].&lt;ref name=&quot;buzz22&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;direct.com2&quot; /&gt;

ტერნერის როლი [[2018]] წელს გახდა ცნობილი, როდესაც ის კამერონ „კამი“ ვრეიტერის როლზე აირჩიეს [[Disney Channel|Disney Channel-ის]] კომედიურ სერიალში „Coop &amp; Cami Ask the World“.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Beard |first=Katherine |date=2018-11-28 |title=Learn a Dance Routine from Disney Channel Star Ruby Rose Turner |url=https://dancespirit.com/now-you-can-learn-a-ruby-rose-turner-dance-routine-from-ruby/ |access-date=2025-07-14 |website=Dance Spirit |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;signalscv&quot;&gt;{{Cite web |last=Dixson |first=Brennon |date=2018-05-08 |title=Saugus resident to star in new Disney Channel series |url=https://signalscv.com/2018/05/saugus-resident-to-star-in-new-disney-channel-series/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201001083405/https://signalscv.com/2018/05/saugus-resident-to-star-in-new-disney-channel-series/ |archive-date=October 1, 2020 |access-date=2026-03-02 |website=Santa Clarita Valley Signal |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Petski |first=Denise |date=2019-01-25 |title='Coop &amp; Cami Ask The World' Renewed For Season 2 By Disney Channel |url=https://deadline.com/2019/01/coop-cami-ask-the-world-renewed-season-2-disney-channel-1202541790/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251217164902/https://deadline.com/2019/01/coop-cami-ask-the-world-renewed-season-2-disney-channel-1202541790/ |archive-date=December 17, 2025 |access-date=2025-07-14 |website=[[Deadline Hollywood|Deadline]] |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Nordyke |first=Kimberly |date=2018-05-04 |title=Disney Channel Greenlights Live-Action Comedy 'Coop and Cami Ask the World' (Exclusive) |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-news/disney-channel-greenlights-live-action-comedy-coop-cami-ask-world-1108637/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251129172931/https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-news/disney-channel-greenlights-live-action-comedy-coop-cami-ask-world-1108637/ |archive-date=November 29, 2025 |access-date=2026-03-02 |website=[[The Hollywood Reporter]] |language=en-US}}&lt;/ref&gt; მან ეს პერსონაჟი ორი სეზონის განმავლობაში შეასრულა, რომელიც [[2020]] წელს დასრულდა. [[2018]] წლის [[ნოემბერი|ნოემბერში]] მან ასევე ითამაშა Disney Channel-ის მუსიკალურ ვიდეოში სახელწოდებით „Ruby Rock“, სადაც მან სიმღერისა და ცეკვის უნარები აჩვენა.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Thompson |first=Avery |date=2018-11-12 |title=Ruby Rose Turner Shows Off Epic Dance Moves In 'Ruby Rock' Video Sneak Peek — Watch |url=https://hollywoodlife.com/2018/11/12/ruby-rock-dance-video-first-look-ruby-rose-turner/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190602153131/https://hollywoodlife.com/2018/11/12/ruby-rock-dance-video-first-look-ruby-rose-turner/ |archive-date=June 2, 2019 |access-date=2026-03-02 |website=Hollywood Life |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;celebsecrets.com&quot;&gt;{{Cite web |date=2018-11-12 |title=Ruby Rose Turner Has Your New Dance Craze – Watch the &quot;Ruby Rock&quot; Video Now! |url=https://celebsecrets.com/ruby-rose-turner-has-your-new-dance-craze-watch-the-ruby-rock-video-now/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905191901/https://celebsecrets.com/ruby-rose-turner-has-your-new-dance-craze-watch-the-ruby-rock-video-now/ |archive-date=September 5, 2025 |access-date=2025-07-14 |website=Celeb Secrets |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;celebsecrets.com&quot;/&gt; ამას მოჰყვა „Disney Music“-ის „The Mirror“ [[2019]] წლის [[აპრილი|აპრილში]], სადაც მან ასევე აჩვენა თავისი სიმღერის უნარები, გარდა სამსახიობო უნარებისა.&lt;ref name=&quot;BSC-TM&quot;&gt;{{cite web |last1=Justus |first1=Jenny |date=15 April 2019 |title=Ruby Rose Turner – The Mirror Lyric Video |url=https://www.bsckids.com/2019/04/ruby-rose-turner-the-mirror-lyric-video/ |access-date=2 June 2026 |website=BSCkids}}&lt;/ref&gt; [[2020]] წლის თებერვალში მან სააგენტო CAA-სთან გააფორმა კონტრაქტი.&lt;ref name=&quot;:02&quot; /&gt; მომდევნო წელს მან გააფართოვა გახმოვანების უნარი და [[Netflix|Netflix-ის]] ანიმაციურ სამეცნიერო ფანტასტიკურ სერიალში „Eden“ პერსონაჟ სარას გახმოვანებით დაიწყო მუშაობა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-07-14 |title=Netflix's Eden Anime Reveals English Dub Cast |url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-05-13/netflix-eden-anime-reveals-english-dub-cast/.172724 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250609024614/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-05-13/netflix-eden-anime-reveals-english-dub-cast/.172724 |archive-date=June 9, 2025 |access-date=2025-07-14 |website=Anime News Network |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;radiotimes.com eden&quot;&gt;{{Cite web |title=Eden release date {{!}} Cast, plot and trailer for Netflix anime {{!}} Radio Times |url=https://www.radiotimes.com/tv/sci-fi/eden-release-date-netflix/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250725151844/https://www.radiotimes.com/tv/sci-fi/eden-release-date-netflix/ |archive-date=July 25, 2025 |access-date=2025-07-14 |website=www.radiotimes.com |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

[[2024]] წელს მან ითამაშა ბრიჯიტის, გულების დედოფლის ახალგაზრდა ვერსიის, როლი [[Disney+|Disney+-ის]] ფილმში „Descendants: The Rise of Red“.&lt;ref name=&quot;GirlsLife20242&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.girlslife.com/trending/celebs/43150/california-dreamin-ruby-rose-turner|title=EXCLUSIVE! We're California dreamin' with Ruby Rose Turner|author=Katherine Hammer|date=July 12, 2024|website=Girl's Life|access-date=July 24, 2024|archive-date=July 24, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240724053816/https://www.girlslife.com/trending/celebs/43150/california-dreamin-ruby-rose-turner|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Wickes |first=Hanna |date=2024-04-08 |title=Ruby Rose Turner's First Look In 'Descendants: The Rise of Red' |url=https://www.j-14.com/posts/ruby-rose-turners-first-look-in-descendants-the-rise-of-red/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240813005500/https://www.j-14.com/posts/ruby-rose-turners-first-look-in-descendants-the-rise-of-red/ |archive-date=August 13, 2024 |access-date=2025-07-14 |website=J-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Meet the Descendants: The Rise of Red Cast, Including the New and Returning Characters |url=https://people.com/descendants-the-rise-of-red-cast-everything-to-know-8674206 |access-date=2025-07-14 |website=[[People.com]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-07-12 |title=I tried to learn how to dance like a Disney Channel star — and surprised myself |url=https://www.today.com/popculture/movies/descendants-the-rise-of-red-dance-class-rcna128679 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250725024906/https://www.today.com/popculture/movies/descendants-the-rise-of-red-dance-class-rcna128679 |archive-date=July 25, 2025 |access-date=2025-07-14 |website=[[TODAY.com]] |language=en}}&lt;/ref&gt; როდესაც მიხვდა, რომ [[2021]] ან [[2022]] წელს თვითმფრინავიდან ჩამოსვლის შემდეგ „Descendants 4“-ში მიიღეს მონაწილეობა, მან ატირდა და თქვა: „ეს წარმოუდგენელი იყო და ეს გრძნობა, გულწრფელად რომ ვთქვათ, არ გამქრალა“.&lt;ref name=&quot;direct.com2&quot; /&gt; მან ასევე შეასრულა თავისი სიმღერა „Shuffle of Love“, რომელიც ფილმის საუნდტრეკიდან სწრაფად გავრცელდა და 12 კვირაში 33 მილიონზე მეტი ნახვა დააგროვა.&lt;ref name=&quot;ABC Chicago&quot;&gt;{{cite news|date=13 February 2025|title=Ruby Rose Turner Returns in 'Shuffle of Love,' a new 'Descendants: The Rise of Red' musical short|work=[[ABC7 Chicago]]|url=https://abc7chicago.com/post/ruby-rose-turner-returns-shuffle-love-new-descendants-rise-red-musical-short/15902705/|access-date=2 June 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Disney's New 'Descendants' Short, 'Shuffle of Love', Has a Twist That Completely Changes Everything for the Franchise (Exclusive) |url=https://people.com/shuffle-of-love-a-descendants-short-story-first-look-exclusive-9498414 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227090227/https://people.com/shuffle-of-love-a-descendants-short-story-first-look-exclusive-9498414 |archive-date=February 27, 2025 |access-date=2025-07-14 |website=People.com |language=en}}&lt;/ref&gt; მან კვლავ შეასრულა ბრიჯიტის როლი 2025 წლის მოკლემეტრაჟიან ფილმში „სიყვარულის შერევა: შთამომავლების მოკლე ისტორია“.&lt;ref name=&quot;Shuffle of Love&quot;&gt;{{cite web |author=Kelsie Gibson |date=February 12, 2025 |title=Disney's New Descendants Short, Shuffle of Love, Has a Twist That Completely Changes Everything for the Franchise (Exclusive) |url=https://people.com/shuffle-of-love-a-descendants-short-story-first-look-exclusive-9498414 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227090227/https://people.com/shuffle-of-love-a-descendants-short-story-first-look-exclusive-9498414 |archive-date=February 27, 2025 |access-date=June 23, 2025 |website=People.com}}&lt;/ref&gt; მან ასევე ითამაშა სუზი კუინის როლი ფილმში „Almost Popular“, რომლის პრემიერაც „Dances With Films“-ზე [[2024]] წელს შედგა, ხოლო კინოთეატრებში მომდევნო წელს გამოვიდა.&lt;ref name=&quot;GirlsLife20242&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;DWF&quot;&gt;{{cite news|title=Almost Popular|website=Dances With Films|url=https://danceswithfilms.com/almost-popular/|url-status=live|access-date=September 3, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250917044518/https://danceswithfilms.com/almost-popular/|archive-date=September 17, 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Almost Popular|website=AMC Theatres|url=https://www.amctheatres.com/movies/almost-popular-80757|access-date=September 3, 2025}}&lt;/ref&gt; [[2025]] წლის იანვარში გამოცხადდა, რომ იგი მონაწილეობას იღებდა სრულწლოვანების შესახებ გადაღებულ ფილმში „Someone Saved My Life“ ბეთისთვის.&lt;ref name=&quot;SSML&quot;&gt;{{cite web |author=Brittany Marshall |date=January 2, 2025 |title=Someone Saved My Life: Critically Acclaimed Director, Angelo Pizzo, Films Independent Passion Project |url=https://www.voice-tribune.com/post/someone-saved-my-life-critically-acclaimed-director-angelo-pizzo-films-independent-passion-projec |website=voice-tribune.com}}&lt;/ref&gt; ამას მოჰყვა მისი მონაწილეობა შავ კომედიაში „My New Friend Jim“ ათი თვის შემდეგ, 2025 წლის ნოემბერში.&lt;ref name=&quot;My New Friend Jim&quot;&gt;{{cite web |author=Matt Grobar |date=November 14, 2025 |title=Charlie Plummer, Ruby Rose Turner, Sky Katz &amp; Richie Merritt Among Final Additions To Dark Comedy 'My New Friend Jim' |url=https://deadline.com/2025/11/my-new-friend-jim-casts-charlie-plummer-ruby-rose-turner-more-1236617585/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251114195108/https://deadline.com/2025/11/my-new-friend-jim-casts-charlie-plummer-ruby-rose-turner-more-1236617585/ |archive-date=November 14, 2025 |access-date=November 14, 2025 |website=Deadline}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
ტერნერს ბევრი ინტერესი და ჰობი აქვს. ცურვასა და ცეკვას თავის საყვარელ საქმიანობად მიიჩნევს. [[2022]] წლის მონაცემებით, ის მშობლებთან ცხოვრობს და ახლო ურთიერთობა აქვს დედასთან და დასთან,&lt;ref name=&quot;buzz22&quot; /&gt; ამბობს, რომ სამივე „განუყოფელია“.&lt;ref name=&quot;sweetyhigh.com&quot;&gt;{{cite web |last1=Hudson |first1=Shawna |date=31 October 2018 |title=Fun Facts and Trivia About Disney Star Ruby Rose Turner |url=https://www.sweetyhigh.com/read/ruby-rose-turner-disney-channel-facts-wcw-103118 |access-date=15 June 2026 |website=www.sweetyhigh.com}}&lt;/ref&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==
*{{commonscat-inline|Ruby Rose Turner}}
*{{instagram|rubyroseturner}}
*{{imdb სახელი|7240111}}

== სქოლიო ==
{{სქოლიოს სია}}

{{DEFAULTSORT:ტერნერი, რუბი როუზ}}

[[კატეგორია:დაბადებული 16 ოქტომბერი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 2005]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მომღერლები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]</text>
      <sha1>c6awhb107piomzqg9d0cpdtv64lfycz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პრაღის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია (ვრშოვიცე)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>892914</id>
    <revision>
      <id>5427081</id>
      <parentid>5418819</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:42:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427081</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12214" sha1="dpljohp6ky26klpmafud5f6akjr1fuf" xml:space="preserve">{{მმ*|პრაღის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია}}
{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = პრაღის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია
| სურათი = Vršovice kostel sv. Mikuláše 2a.jpg
| infobox_width =
| წარწერა = წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია
| რაიონი = ვრშოვიცე
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|50|04|10|N|14|27|07|E}}
| ადგილმდებარეობა = ვრშოვიცე, პრაღა 10
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]]
| ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[ნეოგოთიკა]]
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| თარიღდება = [[1704]]
| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]]
| გრძედი = 14°27′07″ აღმ. გრძ.
| განედი = 50°04′10″ ჩრდ. განედ.
| დეტალები = სამრევლო ეკლესია
}}{{დივ}}

'''პრაღის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია''' ({{lang-cs|Kostel svatého Mikuláše}}) — ეკლესია [[ჩეხეთი]]ს დედაქალაქ [[პრაღა]]ში, [[პრაღა 10]]-ის ვრშოვიცეს უბანში. ამ ადგილზე ეკლესია სულ მცირე [[XI საუკუნე|XI საუკუნიდან]] არსებობდა, თუმცა დღევანდელი ნაგებობა, თავისი ნეოგოთიკური ფასადით, [[XVIII საუკუნე|XVIII]] და [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნეებში]] აშენდა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://virtualni.praha.eu/towers/church-of-st-nicholas-in-vrsovice

 |title=Church of St. Nicholas in Vršovice

 |website=Praha stověžatá

 |access-date=2026-06-19

}}&lt;/ref&gt;

ეკლესია ეკუთვნის [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] და წარმოადგენს მოქმედ სამრევლო ტაძარს.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://prague.eu/de/objevujte/kirche-des-hl-nikolaus-vrsovice/

 |title=Kirche des hl. Nikolaus — Vršovice

 |website=Prague City Tourism

 |access-date=2026-06-19

}}&lt;/ref&gt;

==აღწერა==

ეს მოკრძალებული ეკლესია, სულ მცირე, მესამე რელიგიური ნაგებობაა ამ ადგილზე. პირველი ქრისტიანული ეკლესია აქ [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] არსებობდა და [[მარიამ მაგდალინელი]]ს სახელზე იყო ნაკურთხი.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=http://virtualni.praha.eu/towers/church-of-st-nicholas-in-vrsovice.html
 |title=Church of St. Nicholas in Vršovice
 |website=virtualni.praha.eu
 |access-date=16 ნოემბერი 2013
}}&lt;/ref&gt; პირველი წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია აქ 1422 წელს აიგო.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=http://www.1pragueguide.com/church-of-st-nicholas-in-vrsovice
 |title=Church of St Nicholas in Vrsovice
 |website=1PragueGuide
 |access-date=2013-11-16
}}&lt;/ref&gt; თუმცა ვარაუდობენ, რომ ამ ადგილას საკულტო ნაგებობა რომაელთა პერიოდიდანვე არსებობდა. ეკლესია წმინდა ნიკოლოზის სახელზე იყო ნაკურთხი, თუმცა ეს პრაღაში ამ სახელობის ერთადერთი ტაძარი არ ყოფილა. დღეს პრაღაში [[წმინდა ნიკოლოზი]]ს სახელზე ნაკურთხი სამი ეკლესიაა.

[[1704]] წელს ძველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ნაგებობა ახალი ეკლესიით შეიცვალა, თუმცა იგი მზარდი მოსახლეობისთვის მალე მცირე აღმოჩნდა. [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] 90-იან წლებში ტაძარი გააფართოეს და მას [[ბოჰუმილ ჰოლეჩეკი]]ს მიერ დაპროექტებული ფასადი მიაშენეს. 

ამ დროისთვის ეკლესიის გარშემო არსებული სასაფლაო უკვე გაუქმებული იყო. სწორედ ესაა ის ეკლესია, რომელიც დღეს არსებობს. კოშკსა და ხახვისებურ გუმბათზე აღმართული დიდი რვაწახნაგა ჯვარი 28 მეტრის სიმაღლეს აღწევს.

[[ფაილი:Vrsovice-vavrousek2.jpg|მინი|ვრშოვიცეს ეკლესიის ხედი შაფარჟიკოვას ქუჩიდან, 1910 წელი]]

შემორჩენილია [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] ორღანი და აღსარების კაბინები. 1890-იანი წლების შემდეგ განხორციელებული ძირითადი ცვლილებები მხოლოდ მთავარი კიბის შეცვლა და ორი ზარიდან ერთ-ერთის მოხსნა იყო. ეს ზარი [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს დროს ჩამოხსნეს. დარჩენილი დიდი ზარი, რომლის წონა 300 კილოგრამია, [[1511]] წლით თარიღდება და იგი ცნობილმა ზარების ოსტატმა „პრაღელმა ბართლომემ“ ჩამოასხა.

[[1923]] წელს მთავარი გუმბათის ქვემოთ დამატებით დამონტაჟდა 35-კილოგრამიანი პატარა ზარი, რომელიც სამგლოვიარო ზარად გამოიყენება. მისი ავტორია [[ოკტავ ვინტერი]].

კოშკის ასტრონომიულ საათს დასავლეთ მხარეს მთვარის ციფერბლატი აქვს, რომელიც მთვარის ფაზებსა და საღამოს ცაზე [[ვენერა (პლანეტა)|ვენერის]] („საღამოს ვარსკვლავის“) მდებარეობას აჩვენებს.

გადმოცემის თანახმად, როდესაც ვრშოვიცეს საბჭომ [[1866]] წელს [[სობოტკა]]ში მცხოვრები [[იან პროკეში]]სგან საათი შეიძინა, მასში 600 ოქროს მონეტა გადაიხადა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.orloj.eu/cs/prokes.htm |title=Jan Prokes – orlojník from Sobotka |website=Orloj.eu |access-date=2013-11-17}}&lt;/ref&gt;

ჩრდილოეთ კედელთან დგას წმინდა [[იოანე ნეპომუკელი]]ს ქანდაკება. იგი [[1393]] წელს [[ვაცლავ IV (ბოჰემია)|ვაცლავ IV-ის]] ბრძანებით აწამეს და მოკლეს, რადგან, გადმოცემის მიხედვით, უარი განაცხადა დედოფლის საიდუმლოებების გამხელაზე, რომლებიც მას აღსარების დროს ჰქონდა მინდობილი.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |url=http://www.sjn.cz/eng/chronological_summary.htm
 |title=St. John of Nepomuk – Chronological summary
 |website=sjn.cz
 |access-date=2013-11-17
}}&lt;/ref&gt; ქანდაკების ქვეშ განთავსებული წარწერის თანახმად, ქალაქი სწორედ ამ წმინდანს ეძღვნება.

ეკლესია [[1973]] წელს განახლდა, ხოლო [[1988]] წელს წმინდა ნიკოლოზის ხატი მოიპარეს. მის ნაცვლად ახალი ხატი [[2001]] წელს [[ვაცლავ რადი]]სგან შეიძინეს.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |url=http://www.takemetoprague.eu/index.php/en/2011-02-08-08-56-18/anotherquarters/vrsovice/kostelsvmikulasevrsovice.html
 |title=Church of St Nicholas
 |website=Takemetoprague
 |access-date=2013-11-16
}}&lt;/ref&gt;

[[2012]] წლის სექტემბერში ეკლესიის შიდა სივრცე დამთვალიერებელთათვის გაიხსნა [[ევროპის მემკვიდრეობის დღეები]]ს ინიციატივის ფარგლებში.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |url=http://www.cnews.cz/praha-10-spousti-qrpedii-pamatky-oznackuje-qr-kody
 |title=Praha 10 spouští QRpedii. Památky označkuje QR kódy
 |website=CNews.cz
 |author=Lukáš Václavík
 |date=2012-09
 |access-date=2013-11-16
}}&lt;/ref&gt;

== საინტერესო ფაქტები ==
ცნობილი ჩეხი მხატვარი იაკუბ შიკანედერი  1884 წლის [[5 ივლისი|5 ივლისს]] სწორედ ამ ტაძარში დაქორწინდა ემილია ნევოლოვაზე (1859–1931), პრაღის რკინიგზის თანამშრომლის, იოსებ ნევოლოვას ქალიშვილზე.&lt;ref&gt;{{Citace elektronického periodika

 | titul = Jakub Schikaneder

 | periodikum = Encyklopedie Prahy 2

 | url = https://encyklopedie.praha2.cz/node/2109

 | datum přístupu = 20. 6. 2026

}}&lt;/ref&gt; 

„კეთილი ჯარისკაცის შვეიკის“ მოქმედება ამ ეკლესიაში ვითარდება, როდესაც შვეიკი და საველე კურატი კაცი აქ მიდიან საკურთხევლის წასაღებად, რადგან საველე კურატმა ის შეცდომით გაყიდა.

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია: პრაღის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>dpljohp6ky26klpmafud5f6akjr1fuf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ოლივერ ფელპსი (მსახიობი)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893007</id>
    <revision>
      <id>5427080</id>
      <parentid>5417626</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:42:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427080</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25993" sha1="ig1nts8v61qgvn9np3s6rvd1090sil6" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =  
| სახელი       = ოლივერ ფელპსი
| ფოტო       =Oliver Phelps by Gage Skidmore.jpg
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = ფელპსი 2023 წელს
| ალტ         =
| მშობლსახელი =
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    =ოლივერ მარტინ ჯონ ფელპსი
| დაბთარიღი   = {{birth date and age|1986|2|25|df=yes}}
| დაბადგილი   =სატონ კოლდფილდი, [[ბირმინგემი]], [[ინგლისი]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  = 
| გაუჩინარების ადგილი  = 
| გაუჩინარების სტატუსი = 
| გარდთარიღი = 
| გარდადგილი = 
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი = 
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = 
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     =
| მოქალაქეობა  =
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    =
| საქმიანობა     ={{hlist|მსახიობი|პოდკასტერი}}
| აქტიურობის წლები =2000-დღემდე
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    = 
| ხელფასი       = 
| ქონება        = 
| ცნობილია როგორც  =
| ცნობილი ნაშრომები = 
| სიმაღლე =        
| წონა    =  
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი = 
| მემკვიდრე   =
| პარტია     = 
| მოძრაობა   = 
| ოპონენტები = 
| რელიგია   = 
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                = 
| დანაშაულებრივი სტატუსი =   
| მეუღლეები   =  {{marriage|კეტი ჰამფეიჯი|2015}}
| პარტნიორები = 
| შვილები = 
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = [[ჯეიმზ ფელპსი (მსახიობი)|ჯეიმზ ფელპსი]] (ძმა)
| ჯილდოები = 
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 = 
| სახელი2  =
| მოდული2 = 
| სახელი3  =
| მოდული3 = 
| სახელი4  =
| მოდული4 = 
| სახელი5  =
| მოდული5 = 
| სახელი6  =
| მოდული6 = 
| სახელი7  =
| მოდული7 = 
| საიტი     = 
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ = 
| შენიშვნები = 
}}
'''ოლივერ მარტინ ჯონ ფელპსი''' (დ. [[25 თებერვალი]], [[1986]]) — [[ინგლისელი]] [[მსახიობი]] და პოდკასტერი. იგი ცნობილია [[2001]] წლიდან [[2011]] წლამდე [[ჰარი პოტერი (ფილმების სერია)|ჰარი პოტერი]]ს ფილმების სერიაში ჯორჯ უისლის როლის შესრულებით, თავის ტყუპ ძმასთან, [[ჯეიმზ ფელპსი (მსახიობი)|ჯეიმზ ფელპსთან]] ერთად, რომელიც ფრედ უისლის როლს ასრულებდა. ტყუპები სხვა პროექტებზეც აგრძელებენ ერთად მუშაობას, როგორც დუეტი.

==ადრეული ცხოვრება==
ოლივერ ფელპსი დაიბადა [[ბირმინგემი]]ს [[სატონ კოლდფილდი]]ს რაიონში,&lt;ref name=&quot;southend&quot;&gt;{{cite web |title=INTERVIEW OLIVER PHELPS – The Case of the Frightened Lady |url=http://www.southendtheatrescene.com/oliverphelpsinterview.html |website=southendtheatrescene.com |access-date=10 May 2021 |archive-date=10 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182653/http://www.southendtheatrescene.com/oliverphelpsinterview.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt; [[ინგლისი|ინგლისში]], 1986 წლის 25 თებერვალს, თავის ძმაზე, ჯეიმსზე 13 წუთით ადრე. ისინი სიუზან (ქალიშვილობის გვარით სპეარი) და მარტინ ფელპსის ერთადერთი შვილები არიან. ბავშვობაში ოლივერი და მისი ძმა ლითლ სატონის დაწყებით სკოლაში და არტურ ტერის საშუალო სკოლაში სწავლობდნენ. „ჰარი პოტერის“ სერიის გადაღებების დროს ტყუპებს გადასაღებ მოედანზე რეპეტიტორები ასწავლიდნენ.&lt;ref name=&quot;Oxford Union&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.youtube.com/watch?v=ey0o69yYSFs |title=Oliver and James Phelps Full Q&amp;A Oxford Union |via=YouTube |date=25 October 2016 |access-date=19 May 2021 |archive-date=14 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210514152947/https://www.youtube.com/watch?v=ey0o69yYSFs |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

==კარიერა==
[[2000]] წელს, მიუხედავად იმისა, რომ ტყუპებს სამსახიობო გამოცდილება არ ჰქონდათ, ისინი ლიდსში ღია კასტინგზე დასასწრებად სკოლას აცდენდნენ. დაახლოებით ექვსი კასტინგის შემდეგ, ტყუპები ფრედისა და ჯორჯ უისლების როლებზე შეირჩნენ ფილმში „[[ჰარი პოტერი და ფილოსოფიური ქვა (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ფილოსოფიური ქვა]]“.&lt;ref name=&quot;Oxford Union&quot;/&gt; კასტინგის შემდეგ პირველივე კითხვაზე, ოლივერს ჯორჯის, ხოლო ჯეიმზს ფრედის როლი მიენიჭა.

[[2009]] წელს ტყუპები ძმების როლში გამოჩნდნენ სერიალ „სამეფოს“ მესამე სეზონის მეხუთე ეპიზოდში.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt1434776/?ref_=ttfc_fc_cl_i94|title=&quot;Kingdom&quot; Episode #3.5 (TV Episode 2009) - IMDb|publisher=IMDb|access-date=19 May 2021|archive-date=2 January 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220102170924/https://www.imdb.com/title/tt1434776/?ref_=ttfc_fc_cl_i94|url-status=live}}&lt;/ref&gt; [[2012]] წელს მათ მთავარი როლი ითამაშეს [[პლატონი]]ს ფილოსოფიურ იდეებზე დაფუძნებულ მოკლემეტრაჟიან დოკუმენტურ ფილმში „გონების თვალი“.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=aMZL_CH8jWI |archive-url=https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211221/aMZL_CH8jWI |archive-date=2021-12-21 |url-status=live|title=MAKING OF 'A MIND'S EYE' [WEASLEY TWINS CUT] – YouTube|via=YouTube|date=February 2012 }}{{cbignore}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;mindseyeimdb&quot;&gt;{{cite web |title=A Mind's Eye (2009) - IMdb |url=https://www.imdb.com/title/tt2859884/ |publisher=IMDb |access-date=10 May 2021 |archive-date=26 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220726214331/https://www.imdb.com/title/tt2859884/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ტყუპები ასევე მონაწილეობდნენ ჰარი პოტერის გამოფენაში. ისინი იმყოფებოდნენ მის გახსნაზე 2009 წელს ჩიკაგოში და მოგვიანებით მისი პოპულარიზაციის მიზნით სხვადასხვა ქალაქსა და ქვეყანაში იმყოფებოდნენ.&lt;ref name=&quot;Oxford Union&quot;/&gt;

[[2014]] წლის იანვარში ტყუპები [[ევანა ლინჩი|ევანა ლინჩთან]], [[მეთიუ ლუისი|მეთიუ ლუისთან]] და [[დევონ მიურეი]]სთან ერთად [[ორლანდო]]ში, [[ფლორიდა]]ში, ჰარი პოტერისადმი მიძღვნილ ღონისძიებას დაესწრნენ. მათ ასევე გააკეთეს პირდაპირი ტრანსლაცია, სადაც უპასუხეს გულშემატკივრების კითხვებს და ისაუბრეს ჰარი პოტერის ჯადოქრული სამყაროს გაფართოებაზე.&lt;ref name=&quot;themepark&quot;&gt;{{cite web |last1=Niles |first1=Robert |title=Universal Orlando reveals details from The Wizarding World of Harry Potter – Diagon Alley |url=https://www.themeparkinsider.com/flume/201401/3858/ |website=themeparkinsider.com |access-date=10 May 2021 |archive-date=10 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510232306/https://www.themeparkinsider.com/flume/201401/3858/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ოლივერ ფელპსის დებიუტი სცენაზე [[2018]] წელს შედგა, იორკის გრანდ ოპერის თეატრში, [[ედგარ უოლესი]]ს ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით დადგმულ „შეშინებული ქალბატონის საქმეში“. სცენაზე ის თანამსახიობ დებორა გრანტთან ერთად თამაშობდა.&lt;ref name=&quot;northerEcho&quot;&gt;{{cite news |title=Theatre: Oliver Phelps, makes his stage debut in The Case of the Frightened Lady |url=https://www.thenorthernecho.co.uk/culture/16320238.theatre-oliver-phelps-makes-stage-debut-case-frightened-lady/ |access-date=10 May 2021 |agency=The Northern Echo |date=28 June 2018 |archive-date=11 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511134003/https://www.thenorthernecho.co.uk/culture/16320238.theatre-oliver-phelps-makes-stage-debut-case-frightened-lady/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;review&quot;&gt;{{cite web |last1=Hutchinson |first1=Charles |title=Review: The Case of the Frightened Lady, The Classic Thriller Theatre Company, Grand Opera House, York |url=https://www.yorkpress.co.uk/news/16348154.review-case-frightened-lady-classic-thriller-theatre-company-grand-opera-house-york/ |website=yorkpress.co.uk |date=11 July 2018 |access-date=10 May 2021 |archive-date=10 May 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510182658/https://www.yorkpress.co.uk/news/16348154.review-case-frightened-lady-classic-thriller-theatre-company-grand-opera-house-york/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

===პოდკასტი===
[[File:Oliver Phelps 2013.jpg|thumb|ფელპსი „[[ფოლადის ადამიანი]]ს“ წითელ ხალიჩაზე, [[სიდნეი]], [[2013]] წელი]]
ფელპსმა ასევე ითანამშრომლა თავის ძმასთან პოდკასტზე, რომელიც გამოვიდა [[YouTube]]-ზე&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.youtube.com/channel/UCZRLDuaN8O4q6JX-qx_UKZQ|title=Oliver and James Phelps – YouTube|via=YouTube|access-date=19 May 2021|archive-date=11 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210711011620/https://www.youtube.com/channel/UCZRLDuaN8O4q6JX-qx_UKZQ|url-status=live}}&lt;/ref&gt; და სხვადასხვა სტრიმინგ სერვისებზე, მათ შორის [[Spotify]]-სა&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://open.spotify.com/show/7l15XRFcot4JcNvaKAH6Vh|title=Normal Not Normal – Podcast on Spotify|website=spotify.com|access-date=19 May 2021|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418063044/https://open.spotify.com/show/7l15XRFcot4JcNvaKAH6Vh|url-status=live}}&lt;/ref&gt; და [[iTunes]]-ზე.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://podcasts.apple.com/us/podcast/normal-not-normal/id1509649093?uo=4|title=Normal Not Normal on Apple Podcasts|website=podcasts.apple.com|access-date=19 May 2021|archive-date=13 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210613141104/https://podcasts.apple.com/us/podcast/normal-not-normal/id1509649093?uo=4|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

პირველ სეზონში, რომლის პრემიერაც [[2017]] წელს შედგა, ჯეიმზი და ოლივერი თავიანთ წარსულ მოგზაურობებზე საუბრობენ.

პოდკასტის მეორე სეზონი [[2020]] წელს, კარანტინის დროს გამოვიდა და ტყუპებმა სტუმრებს ინტერვიუები ჩამოართვეს და პირად ცხოვრებაზე ისაუბრეს.

[[2021]] წელს მათ გამოუშვეს მესამე სეზონი სახელწოდებით „ნორმალური, არა ნორმალური“, რომელზეც ისინი Stabl Production-თან თანამშრომლობდნენ; ეს სეზონი წინა სეზონთან შედარებით უფრო სტრუქტურირებული და პროფესიონალურად დამონტაჟებულია. ამ სეზონში ისინი განიხილავენ, თუ რა არის სინამდვილეში ნორმალური და არსებობს თუ არა ის საერთოდ. მათ ინტერვიუები ჩამოართვეს ცნობილ ადამიანებს, მათ შორის საშა ბენკსს, [[ტომ ჰოპერი|ტომ ჰოპერს]], [[მარა უილსონი|მარა უილსონს]], ასევე მათ ყოფილ თანავარსკვლავებს, როგორებიც არიან [[კეიტი ლონგი]], ევანა ლინჩი და [[ალფრედ ენოხი]].

==პირადი ცხოვრება და ქველმოქმედება==
ფელპსი კეტი ჰამფეიჯზე [[2015]] წელს დაქორწინდა. მათ ორი ქალიშვილი ჰყავთ, ოტმონი და ემილია.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-06-14 |title=Harry Potter stars' babies: see the cast who now have children of their own |url=https://www.hellomagazine.com/film/495466/harry-potter-stars-babies-cast-children/ |access-date=2024-03-20 |website=HELLO! |language=en}}&lt;/ref&gt;

[[2003]] წლის იანვარში ოლივერმა და მისმა ძმამ  ლესტერშირის ეროვნულ ტყეში ხეები დარგეს. ხეები არყისა და იფანის იყო, იგივე ტიპის, რისგანაც ჰარი პოტერის ფილმებში გამოყენებული ცოცხების ჯოხები დამზადდა.&lt;ref&gt;{{cite news|date=19 January 2003|title=Potter twins plant trees|publisher=BBC News|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/england/2674379.stm|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203111827/http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/england/2674379.stm|archive-date=3 December 2013}}&lt;/ref&gt;

ტყუპები მხარდამჭერები არიან Teenage Cancer Trust-ის,&lt;ref name=&quot;teenageCancerTrust&quot;&gt;{{cite web|title=James and Oliver Phelps visit Birmingham unit|url=https://www.teenagecancertrust.org/about-us/our-story/people/celebrity-news/james-and-oliver-phelps-visit-birmingham-unit|access-date=10 May 2021|website=teenagecancertrust.org|archive-date=10 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210510180153/https://www.teenagecancertrust.org/about-us/our-story/people/celebrity-news/james-and-oliver-phelps-visit-birmingham-unit|url-status=live}}&lt;/ref&gt; „Celebrity World Cup Soccer Six“-ის,&lt;ref name=&quot;soccer&quot;&gt;{{cite web|title=Stars pitch in for Soccer Six|url=https://www.birminghammail.co.uk/news/local-news/stars-pitch-in-for-soccer-six-22545|access-date=10 May 2021|website=birminghammail.co.uk|date=14 May 2006 |archive-date=10 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210510232545/https://www.birminghammail.co.uk/news/local-news/stars-pitch-in-for-soccer-six-22545|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Virgin Money Giving-ის კამპანიის&lt;ref name=&quot;virginmoney&quot;&gt;{{cite web|title=Oliver Phelps' fundraising page|url=http://uk.virginmoneygiving.com/fundraiser-web/fundraiser/showFundraiserProfilePage.action?userUrl=oliverphelps|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721223202/http://uk.virginmoneygiving.com/fundraiser-web/fundraiser/showFundraiserProfilePage.action?userUrl=oliverphelps|archive-date=21 July 2011}}&lt;/ref&gt; და ავსტრალიაში Cancer Research UK-ის.&lt;ref name=&quot;express&quot;&gt;{{cite web|title=Stars turn out for match in aid of Harry Moseley's charity|url=https://www.expressandstar.com/editors-picks/2014/05/19/stars-turn-out-for-match-in-aid-of-harry-moseleys-charity/|access-date=10 May 2021|website=expressandstar.com|date=19 May 2014 |archive-date=19 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210519215453/https://www.expressandstar.com/editors-picks/2014/05/19/stars-turn-out-for-match-in-aid-of-harry-moseleys-charity/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==ფილმოგრაფია==

===კინო და ტელევიზია===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! წელი
! სათაური
! როლი
! class=&quot;unsortable&quot; | შენიშვნები
|-
|2001
|''[[ჰარი პოტერი და ფილოსოფიური ქვა (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ფილოსოფიური ქვა]]''
|rowspan=5|ჯორჯ უისლი
|
|-
|2002
|''[[ჰარი პოტერი და საიდუმლო ოთახი (ფილმი)|ჰარი პოტერი და საიდუმლო ოთახი]]''
|
|-
|2004
|''[[ჰარი პოტერი და აზკაბანის ტყვე (ფილმი)|ჰარი პოტერი და აზკაბანის ტყვე]]''
|
|-
|2005
|''[[ჰარი პოტერი და ცეცხლოვანი თასი (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ცეცხლოვანი თასი]]''
|
|-
|2007
|''[[ჰარი პოტერი და ფენიქსის ორდენი (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ფენიქსის ორდენი]]''
|
|-
|rowspan=3|2009
|''Kingdom''
|ფინლეი ანდერსონი
|ეპიზოდი #3.5
|-
|''A Mind's Eye''
|სტენლი
|მოკლემეტრაჟიანი ფილმი 
|-
|''[[ჰარი პოტერი და ნახევარპრინცი (ფილმი)|ჰარი პოტერი და ნახევარპრინცი]]''
|rowspan=4|ჯორჯ უისლი
|
|-
|2010
|''[[ჰარი პოტერი და აკრძალული მოგზაურობა]]''
|მოკლემეტრაჟიანი ფილმი
რობოკოსტერი [[ჰარი პოტერის ჯადოსნური სამყარო|ჰარი პოტერის ჯადოსნურ სამყაროში]] – ჰოგსმიდი
|-
|2010
|''[[ჰარი პოტერი და სიკვდილის საჩუქრები - ნაწილი 1]]''
|
|-
|2011
|''[[ჰარი პოტერი და სიკვდილის საჩუქრები - ნაწილი 2]]''
|
|-
|2013 
| '' Ears''
| Mr Ears
| მოკლემეტრაჟიანი ფილმი
|-
|rowspan=2|2014
|''Own Worst Enemy''
|კონსტებლი სტროიდი
|
|-
|''[[ჰოგვორტსის ექსპრესი]]''
|ჯორჯ უისლი
|მოკლემეტრაჟიანი ფილმი
შატლის მომსახურება ჰარი პოტერის ჯადოსნური სამყაროს - ჰოგსმიდისა და დიაგონის ხეივნის დანიშნულების ადგილებს შორის
|-
|rowspan=2|2015
|''King of the Nerds''
|თვითონ
|მოწვეული მსახიობი- ეპიზოდი 7
|-
|''Danny and the Human Zoo''
|მისტერ ბარი კარტერი
|სატელევიზიო ფილმი
|-
|rowspan=1|2019
|''7 days The Story of &quot;Blind Dave&quot; Heeley''
|ექიმი მეთიუსი
|მოკლემეტრაჟიანი ფილმი
|-
| 2021
| ''[[წინა ღამით სოჰოში]]''
| გარდერობის მომსახურე
|
|-
| Rowspan=2|2022
| ''[[ჰარი პოტერის 20 წლის იუბილე: დაბრუნება ჰოგვორტსში]]''
| Rowspan=3|თვითონ
| HBO Max-ის სპეციალური გამოშვება
|-
|''Fantastic Friends'' 
|სამოგზაურო გადაცემა
|-
|2024
|''ჰარი პოტერი: გამოცხობის ჯადოქრები'' 
|Warner Bros რეალითი შოუ
|-
|}

===ვიდეო თამაშები===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! წელი
! სათაური
! როლი
! class=&quot;unsortable&quot; | შენიშვნები
|-
|2007
|''[[ჰარი პოტერი და ფენიქსის ორდენი (ვიდეო თამაში)|ჰარი პოტერი და ფენიქსის ორდენი]]''
|rowspan=2|ჯორჯ უისლი (ხმა)
|rowspan=2|ვიდეო თამაში
|-
|2010
|''[[ჰარი პოტერი და სიკვდილის საჩუქრები - ნაწილი 1 (ვიდეო თამაში)|ჰარი პოტერი და სიკვდილის საჩუქრები - ნაწილი 1]]''
|-
|}

===სცენა===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! წელი
! სათაური
! როლი
! class=&quot;unsortable&quot; | შენიშვნები
|-
|2018
|''The Case of the Frightened Lady ''
|დეტექტივი სერჟანტი ტოტი
|პიესა, რომელიც დაფუძნებულია ედგარ უოლესის წიგნზე.
|}

==რესურსები ინტერნეტში==
{{Commons category}}
* {{IMDb name|962360|Oliver Phelps}}

{{authority control}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ფელპსი, ოლივერ}}
[[კატეგორია:დაბადებული 25 თებერვალი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1986]]
[[კატეგორია:მამაკაცები]]
[[კატეგორია:მსახიობები]]
[[კატეგორია:ინგლისელები]]
[[კატეგორია:ინგლისელი მსახიობები]]</text>
      <sha1>ig1nts8v61qgvn9np3s6rvd1090sil6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ყველაფერი მთავრდება ჩვენით</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893017</id>
    <revision>
      <id>5427079</id>
      <parentid>5418393</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:42:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427079</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41677" sha1="ge3zaivb4okonagwoxufbn706i2h4vz" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა წიგნი 
| სახელწოდება         = 
| მშობ_სახელი    = 
| მთარგმნელი    = 
| სურათი         = 
| სურათის ზომა = 
| ტიტრი = 
| ჩარჩო =
| წარწერა = 
| ავტორი        = [[კოლინ ჰუვერი]]
| რედაქტორი = 
| ილუსტრატორი   = 
| გარეკანის_მხატვარი  = 
| ქვეყანა       = 
| ენა      = 
| სერია        = 
| თემა       = 
| ჟანრი         = რომანტიკული რომანი
| გამომცემელი     = Atria Books
| გამოც_თარიღი      = [[2 აგვისტო]], [[2016]]
| ქართულად_გამოც_თარიღი = 
| მედია    = ბეჭდური (რბილყდიანი)
| გვერდი         = 376
| isbn          = 978-1-5011-1036-8
| oclc          = 928481387
| წინამორბედი   = 
| მომდევნო   = „[[ყველაფერი იწყება ჩვენით]]“
}}
'''ყველაფერი მთავრდება ჩვენით''' — [[კოლინ ჰუვერი]]ს რომანტიკული [[რომანი]], რომელიც გამომცემლობა „Atria Books“-მა [[2016]] წლის [[2 აგვისტო]]ს გამოსცა. სიუჟეტი მოგვითხრობს [[ფლორისტიკა|ფლორისტ]] ლილი ბლუმზე, რომლის ძალადობრივი ურთიერთობა [[ნეიროქირურგია|ნეიროქირურგ]] რაილ კინკეიდთან რთულდება, როდესაც მის ცხოვრებაში მისი სკოლის შეყვარებული, ატლას კორიგანი, ხელახლა ჩნდება. წიგნი იკვლევს [[ოჯახური ძალადობა|ოჯახური]] და [[ემოციური ძალადობა|ემოციური ძალადობის]] თემებს. დედასა და მამას შორის ურთიერთობაზე დაყრდნობით, ჰუვერმა ის აღწერა, როგორც „ყველაზე რთული წიგნი, რაც კი ოდესმე დაუწერია“.

[[2019]] წლის მონაცემებით, რომანის მსოფლიო მასშტაბით გაყიდვების ერთ მილიონზე მეტი ეგზემპლარი იყო და ოცზე მეტ ენაზე ითარგმნა. [[2021]] წელს რომანმა პოპულარობა [[TikTok]]-ის საშუალებით კვლავ მოიპოვა და [[2022]] და [[2023]] წლების გაყიდვების სიებში პირველ ადგილზე იყო. გაგრძელება სახელწოდებით „[[ყველაფერი იწყება ჩვენით]]“ 2022 წლის ოქტომბერში გამოიცა. ფილმის ადაპტაცია [[2024]] წლის აგვისტოში გამოვიდა, სცენარის ავტორი კი კრისტი ჰოლია. რეჟისორი [[ჯასტინ ბალდონი]]ა, მთავარ როლებში კი [[ბლეიკ ლაივლი]], ბალდონი და [[ბრენდონ სკლენარი]] მონაწილეობენ.

==სიუჟეტი==
23 წლის კოლეჯის კურსდამთავრებული ლილი ბლუმი [[ბოსტონი|ბოსტონში]] გადადის საცხოვრებლად იმ იმედით, რომ საკუთარი ყვავილების მაღაზიას გახსნის. ის დანგრეულ ოჯახში გაიზარდა - მისი გარდაცვლილი მამა, ენდრიუ, ფიზიკურად შეურაცხყოფდა დედამისს, ჯენის, რის გამოც ლილის ის აღიზიანებდა, ისევე როგორც დედა, იმის გამო, რომ მასთან დარჩა. მან ცოტა ხნის წინ [[მეინის შტატი]]ს ქალაქ პლეტორაში, ენდრიუს დაკრძალვაზე [[პანეგირიკი]] წარმოთქვა, რომლის დროსაც გამოაცხადა, რომ მასში ხუთ რამეს ჩამოთვლიდა, რაც ყველაზე მეტად უყვარდა, შემდეგ კი რამდენიმე წამით ჩუმად იდგა და წავიდა.

ბავშვობის ძველი დღიურების კითხვისას ლილი იხსენებს თავის პირველ სიყვარულს, ატლას კორიგანს, რომელიც ჯარში წავიდა, მაგრამ მასთან დაბრუნებას დაჰპირდა. მოგვიანებით ის ხვდება რაილ კინკეიდს, მომხიბვლელ, ამბიციურ 30 წლის ნეიროქირურგს. ისინი ერთმანეთს იზიდავენ, მაგრამ ურთიერთობას არ აგრძელებენ, რადგან ლილი ერთგულებას ეძებს, რაილს კი მხოლოდ შემთხვევითი რომანები აინტერესებს. თუმცა, მას შემდეგ, რაც ლილი წარმატებით იწყებს თავის ბიზნესს, ისინი აგრძელებენ შეხვედრას და საბოლოოდ იწყებენ ურთიერთობას.

ერთ ღამეს, ლილი იცინის, როდესაც რაილს შემთხვევით ქვაბი უვარდება და ის გაბრაზებული ურტყამს, სანამ სასოწარკვეთილი ბოდიშს მოიხდის. ლილი ბავშვობას იხსენებს; შეშინებული, გადაწყვეტს, რომ ისინი მშობლებისგან განსხვავდებიან და იღებს მის ბოდიშს, მაგრამ აფრთხილებს, რომ წავა, თუ ის კვლავ ატკენს.

რაილთან ერთად რესტორანში სადილის დროს, ის აღმოაჩენს, რომ ატლასი იქაური მფლობელი და მთავარი შეფ-მზარეულია და ხელახლა დაუკავშირდება მას, რაც რაილს მაშინვე შურს უჩენს, მიუხედავად იმისა, რომ ის ამტკიცებს, რომ ატლასი მხოლოდ მეგობარია. ლილის დალურჯებული თვალისა და რაილის შეხვეული ხელის შემჩნევისას, ატლასი ეჭვობს, რომ რაილი შესაძლოა მასზე ძალადობდეს. ის აბაზანის კუთხეში იმწყვდევს ლილის და ევედრება, რომ რაილი დატოვოს. რაილი მათ დაინახავს და მამაკაცები სასტიკად ჩხუბობენ. მეორე დღეს ატლასი ყვავილების მაღაზიაში ჩნდება და ლილი ეუბნება, რომ ის უზომოდ ბედნიერია. ატლასი მიდის, მაგრამ ტელეფონის ნომერს უტოვებს.

ერთ ღამეს, ლილი და რაილი იმპულსურად ქორწინდებიან [[ლას-ვეგასი|ვეგასში]] და სტაბილური ქორწინება აქვთ, სანამ რაილი ატლასის ნომერს არ იპოვის და ლილის კიბეებზე არ დააგორებს. შემდეგ ის აღიარებს, რომ ბავშვობაში შემთხვევით ესროლა და მოკლა თავისი ძმა, ემერსონი, რამაც გადაუჭრელი ტრავმა გამოიწვია, რომელიც უკონტროლო მრისხანების შეტევებში ვლინდება. ლილი პატიობს მას, მაგრამ მოგვიანებით რაილი პოულობს და კითხულობს ლილის ბავშვობის დღიურებს და ფიქრობს, რომ ლილის ატლასთან რომანი აქვს. რაილი მის გაუპატიურებას ცდილობს, რის გამოც ლილი თავის დაცვისას გონებას კარგავს.

ლილი იღვიძებს, სახლიდან გარბის და ატლასს ურეკავს. ატლასს იგი საავადმყოფოში მიჰყავს, სადაც ლილი აღმოაჩენს, რომ რაილის შვილზეა ორსულად, რასაც ლილი მისგან საიდუმლოდ ინახავს. ლილი ატლასთან რამდენიმე დღით რჩება, სანამ რაილი ინგლისში სწავლის გასაგრძელებლად მიემგზავრება და საბოლოოდ სახლში ბრუნდება, სანამ რაილი ჯერ კიდევ ქვეყანაში არ არის. ატლასი აღიარებს, რომ ლილის მიმართ გრძნობები კვლავ აქვს, მაგრამ რაილთან ქორწინების გამო ისინი ჩაახშო. საბოლოოდ, როდესაც ლილი დედამისის გადატანილ შეცდომებს ხვდება, ჯენის ძალადობის შესახებ უყვება. ჯენი ლილის ევედრება, რომ რაილი მიატოვოს და იგივე შეცდომები აღარ გაიმეოროს, რაც თავად დაუშვა.

როდესაც რაილი ბრუნდება, ლილი მასთან ცალმხრივ ზავს ამყარებს და საშუალებას აძლევს, დაეხმაროს მას ორსულობის ბოლო თვეებში, თუმცა ემოციურად შორს რჩება მისგან. მოგვიანებით ლილი ქალიშვილს აჩენს, რომელსაც რაილის გარდაცვლილი ძმის სახელს არქმევს. მშობიარობის შემდეგ ლილი ხვდება, რომ არ სურს, მისი ქალიშვილი რაილის აგრესიული აფეთქებების მოწმე გაიზარდოს და ეუბნება, რომ განქორწინება სურს. რაილი ცრემლმორეული ევედრება ლილის გადაწყვეტილებაზე გადახედვას, მაგრამ საბოლოოდ ესმის მისი პერსპექტივა და დაშორებაზე თანხმდება, მას შემდეგ, რაც ლილი ეკითხება, როგორ მოიქცეოდა, თუ მათი ქალიშვილი ეტყოდა, რომ პარტნიორი ძალადობდა. ლილი იმედოვნებს, რომ საბოლოოდ დაასრულა ოჯახში ძალადობის ციკლი და ეუბნება ქალიშვილს: „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“.

ეპილოგში ლილი, რომელიც რაილთან ერთად აღზრდის შვილს, პოულობს ატლასს და ეუბნება, რომ მზადაა მასთან ურთიერთობა განაახლოს.

==წარმოშობა და გამოქვეყნება==
„ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ გამომცემლობა Atria Books-მა 2016 წლის 2 აგვისტოს გამოსცა.&lt;ref&gt;{{Cite web &lt;!-- Citation bot bypass--&gt; |title=It Ends with Us|url=https://www.simonandschuster.com/books/It-Ends-with-Us/Colleen-Hoover/9781501110368|access-date=February 11, 2022|website=[[Simon &amp; Schuster]]|archive-date=May 10, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230510022227/https://www.simonandschuster.com/books/It-Ends-with-Us/Colleen-Hoover/9781501110368|url-status=live}}&lt;/ref&gt; დედასა და მამას შორის ურთიერთობაზე დაყრდნობით,&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Kayle|first=Hilary S.|date=June 3, 2017|title=BookCon 2017: Colleen Hoover: Different Endings|url=https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/industry-news/bea/article/73826-bookcon-2017-colleen-hoover-different-endings.html|access-date=February 11, 2022|website=[[Publishers Weekly]]|archive-date=March 20, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230320074324/https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/industry-news/bea/article/73826-bookcon-2017-colleen-hoover-different-endings.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ჰუვერმა ის აღწერა, როგორც „ყველაზე რთული წიგნი, რაც კი ოდესმე დამიწერია“.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=White|first=Mara|date=August 3, 2016|title=New Adult author Colleen Hoover releases novel 'It Ends with Us'|work=[[New York Daily News]]|url=http://www.nydailynews.com/life-style/new-adult-author-colleen-hoover-releases-ends-article-1.2737116|access-date=February 11, 2022|archive-date=September 5, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230905013609/https://www.nydailynews.com/life-style/new-adult-author-colleen-hoover-releases-ends-article-1.2737116|url-status=live}}&lt;/ref&gt; იგი იკვლევს ოჯახური ძალადობისა და ემოციური ძალადობის თემებს. თუმცა, საბოლოოდ, წიგნი მაინც „რომანტიკულ რომანად“ ითვლება. წიგნის გამომცემელმა ის აღწერა, როგორც ისტორია „მუშაჰოლიკზე, რომელსაც ძალიან კარგი რომანი აქვს, რომელიც ვერ წყვეტს თავის პირველ სიყვარულზე ფიქრს“.&lt;ref name=&quot;Chan&quot;&gt;{{cite magazine|last=Chan|first=Tim|date=August 14, 2024|title=Target Restocks Collector's Edition of 'It Ends With Us' as Film Adaptation of Bestselling Book Hits Theaters|url=https://variety.com/2024/shopping/news/it-ends-with-us-book-read-buy-online-1236007582/|magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]|access-date=August 24, 2024}}&lt;/ref&gt;

2023 წლის [[18 აპრილი|18 აპრილს]] გამოიცა წიგნის სპეციალური „კოლექციონერის გამოცემა“. მასში წარმოდგენილია ჰუვერსა და მის დედას შორის კითხვა-პასუხი და გამოდის მყარყდიანი სახით, ფოლგის ჭედური გარსით, ფოლგის შტამპიანი ყდით და ახლადშექმნილი ბოლო ფურცლებით, რომლებიც წინა და უკანა ყდებს აკრავს.&lt;ref name=&quot;Chan&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hoover |first=Colleen |date=November 18, 2022 |title=I'm excited to announce a special hardcover collector's edition of It Ends with Us. |url=https://www.facebook.com/AuthorColleenHoover/posts/679333170215392/ |access-date=August 24, 2024 |website=Facebook}}&lt;/ref&gt;

==შეფასებები და გამოხმაურება==

===კრიტიკოსთა შეფასებები===
ვარსკვლავიან მიმოხილვაში ''Kirkus Reviews''-მა დაწერა: „ურთიერთობები თანაგრძნობითა და პატიოსნებით არის ასახული“ და დაასკვნა, რომ რომანი „ძლიერად ასახავს ძალადობის შედეგად მიღებულ დამანგრეველ ფაქტორებს და გადარჩენილების ძალას“.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=May 31, 2016|title=It Ends with Us by Colleen Hoover|url=https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/colleen-hoover/it-ends-with-us/|access-date=February 11, 2022|website=[[Kirkus Reviews]]|archive-date=February 11, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220211115753/https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/colleen-hoover/it-ends-with-us/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ''Romantic Times''-მა განაცხადა: „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ ავტორის წერის ნიჭისა და ამაღელვებელი, რომანტიკული და პირქუში სიუჟეტური ხაზების შერწყმის უნარის შესანიშნავი მაგალითია. თქვენი ფანების დონის მიუხედავად, მკითხველი შეიყვარებს და პატივს სცემს მთავარ გმირს, ლილის, და ისწავლის მისი ბრძოლებიდან“.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Carr|first=Tricia|title=IT ENDS WITH US {{!}} RT Book Reviews|url=https://www.rtbookreviews.com/book-review/it-ends-us|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170310091356/https://www.rtbookreviews.com/book-review/it-ends-us|archive-date=March 10, 2017|access-date=February 11, 2022|website=[[Romantic Times]]}}&lt;/ref&gt;

===გაყიდვები===
2019 წლის მონაცემებით, რომანის მსოფლიო მასშტაბით ერთ მილიონზე მეტი ეგზემპლარი გაიყიდა და ოცზე მეტ ენაზე ითარგმნა.&lt;ref name=&quot;Variety&quot;&gt;{{Cite web|last=McNary|first=Dave|date=July 15, 2019|title=Justin Baldoni Developing 'It Ends With Us' Romance Movie|url=https://variety.com/2019/film/news/justin-baldoni-it-ends-with-us-movie-jane-the-virgin-1203268293/|access-date=February 11, 2022|website=[[Variety (magazine)|Variety]]|archive-date=September 5, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230905013609/https://variety.com/2019/film/news/justin-baldoni-it-ends-with-us-movie-jane-the-virgin-1203268293/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2021 წელს რომანმა - და ზოგადად ჰუვერის ნაწარმოებებმა - პოპულარობის ზრდა განიცადა TikTok-ზე #[[BookTok]] საზოგადოების ყურადღების გამო.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Italie|first=Hillel|date=September 16, 2021|title=Author Colleen Hoover's word-of-mouth success|work=[[Associated Press]]|url=https://apnews.com/article/lifestyle-entertainment-business-arts-and-entertainment-fiction-fbed44e32e3797b7c3fdbf0a4a7daead|access-date=January 6, 2022|archive-date=April 15, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230415023929/https://apnews.com/article/lifestyle-entertainment-business-arts-and-entertainment-fiction-fbed44e32e3797b7c3fdbf0a4a7daead|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last=Merry|first=Stephanie|date=January 20, 2022|title=On TikTok, crying is encouraged. Colleen Hoover's books get the job done.|url=https://www.washingtonpost.com/books/2022/01/20/colleen-hoover-tiktok/|url-status=live|newspaper=[[The Washington Post]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220310052046/https://www.washingtonpost.com/books/2022/01/20/colleen-hoover-tiktok/|archive-date=March 10, 2022|access-date=February 27, 2026|url-access=limited}}&lt;/ref&gt; 2022 წლის იანვარში „ყველაერი მთავრდება ჩვენით“ ''[[The New York Times]]''-ის კომბინირებული მხატვრული ლიტერატურის ბესტსელერების სიაში პირველ ადგილზე გავიდა.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/books/best-sellers/2022/01/16/combined-print-and-e-book-fiction/|title=Combined Print &amp; E-Book Fiction – Best Sellers – Books|work=[[The New York Times]]|date=January 16, 2022|access-date=February 11, 2022|archive-date=March 18, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220318112834/https://www.nytimes.com/books/best-sellers/2022/01/16/combined-print-and-e-book-fiction/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ის ''Publishers Weekly''-ის ზრდასრულთა სიაში პირველი იყო და 2022 წლის პირველი ექვსი თვის განმავლობაში საერთო ჯამში პირველი ადგილი დაიკავა, სულ 925,221 ეგზემპლარი გაიყიდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Maher |first=John |date=July 8, 2022 |title=The Bestselling Books of 2022 (So Far) |url=https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/industry-news/bookselling/article/89817-the-bestselling-books-of-2022-so-far.html |access-date=July 16, 2022 |website=[[Publishers Weekly]] |language=en |archive-date=July 15, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220715200522/https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/industry-news/bookselling/article/89817-the-bestselling-books-of-2022-so-far.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt; მან ასევე პირველი ადგილი დაიკავა ''Publishers Weekly''-ის ყოველწლიურ სიაში, სულ 2,729,007 ეგზემპლარი გაიყიდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Milliot |first=Jim |title=Colleen Hoover Was Queen of 2022's Bestseller List |url=https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/industry-news/bookselling/article/91256-colleen-hoover-was-queen-of-2022-s-bestseller-list.html |date=January 6, 2023|access-date=April 28, 2023 |website=Publishers Weekly |language=en |archive-date=April 9, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230409112812/https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/industry-news/bookselling/article/91256-colleen-hoover-was-queen-of-2022-s-bestseller-list.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ის ასევე 2023 წლის ბესტსელერი რომანი იყო, სულ 1,292,733 ეგზემპლარით.&lt;ref&gt;{{cite magazine|last=Milliot|first=Jim|date=January 8, 2024|title=Women Ruled the 2023 Bestseller List|url=https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/industry-news/bookselling/article/94047-women-ruled-the-2023-bestseller-list.html|magazine=Publishers Weekly|access-date=January 12, 2024|archive-date=January 8, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240108161136/https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/industry-news/bookselling/article/94047-women-ruled-the-2023-bestseller-list.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ TikTok-ზე ერთ მილიარდზე მეტი თეგი აქვს.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Buono |first=Jules |date=August 23, 2022 |title=Best Colleen Hoover Books Ranked |url=https://www.julesbuono.com/best-colleen-hoover-books-ranked/ |access-date=March 1, 2023 |website=The Literary Lifestyle |language=en-US |archive-date=March 1, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230301173357/https://www.julesbuono.com/best-colleen-hoover-books-ranked/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ფილმის ადაპტაციის თრეილერის გამოსვლის შემდეგ, რომანი Amazon-ზე პირველ ადგილზე დაბრუნდა.&lt;ref name=&quot;Chan&quot; /&gt; 2024 წლის 11 აგვისტოს, ფილმის გამოსვლიდან ორი დღის შემდეგ, რომანი ''The New York Times''-ის ბესტსელერების სიაში კვლავ პირველი ადგილი დაიკავა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.nytimes.com/books/best-sellers/2024/08/11/combined-print-and-e-book-fiction/|title=Combined Print &amp; E-Book Fiction|work=The New York Times|date=August 11, 2024|access-date=August 24, 2024}}&lt;/ref&gt;

===ჯილდოები===
რომანმა 2016 წელს [[Goodreads]]-ის ჯილდო მოიპოვა, როგორც საუკეთესო რომანტიკულმა ნაწარმოებმა.&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.adweek.com/galleycat/2016-goodreads-choice-awards-winners-revealed/127779 |title= 2016 Goodreads Choice Awards Winners Revealed |first= Dianna |last= Dilworth |work= [[Adweek]] |date= December 6, 2016 |access-date= December 22, 2023 |archive-date= December 22, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231222105140/https://www.adweek.com/galleycat/2016-goodreads-choice-awards-winners-revealed/127779 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==გაგრძელება==
{{Main|„ყველაფერი იწყება ჩვენით“}}
2022 წლის თებერვალში გამოცხადდა, რომ Atria Books-ი 2022 წლის ოქტომბერში გამოსცემდა „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“-ს გაგრძელებას.&lt;ref&gt;{{cite news|date=February 11, 2022|title=Atria Books to Publish Colleen Hoover's Sequel to Viral BookTok Novel, It Ends With Us in October 2022|url=https://about.simonandschuster.biz/news/hoover-it-starts-with-us/|work=simonandschuster.biz|access-date=October 18, 2022|archive-date=May 28, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230528202714/https://about.simonandschuster.biz/news/hoover-it-starts-with-us/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; გაგრძელება, სახელწოდებით „ყველაფერი იწყება ჩვენით“, გამოიცა 2022 წლის 18 ოქტომბერს.&lt;ref&gt;{{cite magazine|last=Comerford|first=Ruth|date=October 17, 2022|title=New Colleen Hoover becomes S&amp;S's most pre-ordered title to date as campaign unveiled|url=https://www.thebookseller.com/news/new-colleen-hoover-becomes-sss-most-pre-ordered-title-to-date-as-campaign-unveiled|magazine=[[The Bookseller]]|access-date=October 18, 2022|archive-date=February 1, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230201171534/https://www.thebookseller.com/news/new-colleen-hoover-becomes-sss-most-pre-ordered-title-to-date-as-campaign-unveiled|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=February 11, 2022 |title=Atria to Publish Colleen Hoover's 'It Starts with Us' in October |url=https://www.publishersweekly.com/pw/newsbrief/index.html?record=3611 |access-date=February 12, 2022 |website=[[Publishers Weekly]] |archive-date=September 5, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230905013610/https://www.publishersweekly.com/pw/newsbrief/index.html?record=3611 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; წიგნი გრძელდება იქიდან, სადაც „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ დასრულდა და ლილისა და ატლასის ურთიერთობაზეა ორიენტირებული.&lt;ref&gt;{{cite magazine|last=Haupt|first=Angela|date=October 12, 2022|title=Why We Can't Stop Reading Colleen Hoover's Trauma-Filled Novels|url=https://time.com/6221457/colleen-hoover-trauma-it-starts-with-us/|magazine=[[Time (magazine)|Time]]|access-date=October 18, 2022|archive-date=October 18, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221018042821/https://time.com/6221457/colleen-hoover-trauma-it-starts-with-us/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==გასაფერადებელი წიგნი==
{{Main|ოფიციალური „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ გასაფერადებელი წიგნი}}
2023 წლის იანვარში ჰუვერმა გამოაცხადა „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“-ზე დაფუძნებული გასაფერადებელი წიგნის გამოშვების გეგმის შესახებ. რომანის ოჯახური ძალადობის თემატიკის გამო მკითხველების მხრიდან უარყოფითი რეაქციის შემდეგ, ჰუვერმა გადაწყვიტა პროექტის გაუქმება მეორე დღეს და განაცხადა: „გასაფერადებელი წიგნი ლილის სიძლიერის გათვალისწინებით შეიქმნა, მაგრამ აბსოლუტურად მესმის, რომ ეს ყველაფერი უინტერესო იყო“. Atria Books-მა დაადასტურა, რომ ისინი გასაფერადებელი წიგნის გამოცემას აღარ გააგრძელებდნენ.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite news |last=Ronald |first=Issy |date=January 13, 2023 |title=Bestselling writer Colleen Hoover apologizes for planned coloring book based on domestic violence novel |url=https://www.cnn.com/style/article/colleen-hoover-coloring-book-cancellation-intl-scli/index.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230114020109/https://www.cnn.com/style/article/colleen-hoover-coloring-book-cancellation-intl-scli/index.html |archive-date=January 14, 2023 |access-date=February 27, 2026 |work=[[CNN]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Squires |first=Bethy |date=January 11, 2023 |title=There Won't Be an ''It Ends With Us'' Coloring Book After All |url=https://www.vulture.com/2023/01/no-more-colleen-hoover-it-end-with-us-coloring-book.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230112010529/https://www.vulture.com/2023/01/no-more-colleen-hoover-it-end-with-us-coloring-book.html |archive-date=January 12, 2023 |access-date=February 27, 2026 |work=[[Vulture (website)|Vulture]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Burke |first=Kelly |date=January 13, 2023 |title=Colleen Hoover apologises for 'tone-deaf' colouring book based on domestic violence novel |url=https://www.theguardian.com/books/2023/jan/13/colleen-hoover-apologises-for-tone-deaf-colouring-book-based-on-domestic-violence-novel |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230113022533/https://www.theguardian.com/books/2023/jan/13/colleen-hoover-apologises-for-tone-deaf-colouring-book-based-on-domestic-violence-novel |archive-date=January 13, 2023 |access-date=February 27, 2026 |work=[[The Guardian]]}}&lt;/ref&gt;

==კინოადაპტაცია==
2019 წლის ივლისში, ჯასტინ ბალდონიმ რომანის ფილმის ადაპტაცია შესთავაზა, რომელიც მისი Wayfarer Entertainment კომპანიის მიერ იქნა წარმოებული.&lt;ref name=&quot;Variety&quot; /&gt; 2023 წლის იანვარში, ბლეიკ ლაივლი ლილი ბლუმის როლზე აირჩიეს. ბალდონი, რომელიც რაილ კინკეიდს თამაშობს, ფილმის რეჟისორი გახადა, ხოლო სცენარის ადაპტაცია კრისტი ჰოლმა მოახდინა.&lt;ref&gt;{{cite news|last=Kroll|first=Justin|date=January 26, 2023|title=Blake Lively &amp; Justin Baldoni To Star In 'It Ends With Us'; Baldoni Also Directing Sony And Wayfarer Studios' Adaptation Of Colleen Hoover Novel|url=https://deadline.com/2023/01/blake-lively-justin-baldoni-sony-wayfarer-studios-adaptation-colleen-hoover-it-ends-with-us-1235242008/|work=[[Deadline Hollywood|Deadline]]|access-date=January 26, 2023|archive-date=January 27, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230127003250/https://deadline.com/2023/01/blake-lively-justin-baldoni-sony-wayfarer-studios-adaptation-colleen-hoover-it-ends-with-us-1235242008/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last=Zhan|first=Jennifer|date=January 26, 2023|title=The ''It Ends With Us'' Movie Ends Up Casting Blake Lively|url=https://www.vulture.com/2023/01/it-ends-with-us-movie-casts-blake-lively-justin-baldoni.html|work=[[Vulture (website)|Vulture]]|access-date=January 26, 2023|archive-date=January 27, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230127020514/http://www.vulture.com/2023/01/it-ends-with-us-movie-casts-blake-lively-justin-baldoni.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 2023 წლის აპრილში, ბრენდონ სკლენარი ატლასის როლზე აირჩიეს.&lt;ref&gt;{{cite news|last=Kroll|first=Justin|date=April 20, 2023|title='1923' Breakout Brandon Sklenar To Play Atlas Corrigan In Sony And Wayfarer's Adaptation Of 'It Ends With Us' Starring Blake Lively|url=https://deadline.com/2023/04/192-brandon-sklenar-atlas-corrigan-sony-wayfarers-of-it-ends-with-us-blake-lively-1235332753/|work=[[Deadline Hollywood|Deadline]]|access-date=April 21, 2023|archive-date=April 21, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230421041254/https://deadline.com/2023/04/192-brandon-sklenar-atlas-corrigan-sony-wayfarers-of-it-ends-with-us-blake-lively-1235332753/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; გადაღებები დაიწყო [[ჰობოკენი|ჰობოკენში]], [[ნიუ-ჯერზი]], 2023 წლის 5 მაისს.&lt;ref&gt;{{cite magazine|last1=Campano|first1=Leah|last2=Oh|first2=Hannah|date=May 16, 2023|orig-date=January 27, 2023|title=Everything We Know About the Film Adaptation of Colleen Hoover's &quot;It Ends With Us&quot;|url=https://www.seventeen.com/celebrity/movies-tv/a42686848/it-ends-with-us-film-colleen-hoover/|magazine=[[Seventeen (American magazine)|Seventeen]]|access-date=May 16, 2023|archive-date=June 12, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230612155403/https://www.seventeen.com/celebrity/movies-tv/a42686848/it-ends-with-us-film-colleen-hoover/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ფილმი კინოთეატრებში 2024 წლის 9 აგვისტოს გამოვიდა.&lt;ref&gt;{{cite web|last=D'Alessandro|first=Anthony|date=April 15, 2024|title=Blake Lively &amp; Justin Baldoni Romance 'It Ends With Us' Will Now Begin In Early August|url=https://deadline.com/2024/04/blake-lively-it-ends-with-us-release-date-2-1235886431/|website=[[Deadline Hollywood]]|access-date=May 17, 2024|archive-date=May 31, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240531123429/https://deadline.com/2024/04/blake-lively-it-ends-with-us-release-date-2-1235886431/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; მან კრიტიკოსებისგან არაერთგვაროვანი შეფასებები მიიღო,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=O'Sullivan |first=Charlotte |date=August 9, 2024 |title=It Ends With Us: The controversial blockbuster author portraying domestic abuse |url=https://www.bbc.com/culture/article/20240808-it-ends-with-us-the-controversial-blockbuster-author-colleen-hoover-portraying-domestic-abuse |access-date=September 8, 2024 |website=[[BBC Culture]] |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last1=Kingsberry |first1=Janay |last2=Chery |first2=Samantha |date=August 21, 2024 |title='It Ends With Us' is a success, but does it trivialize domestic violence? |url=https://www.washingtonpost.com/entertainment/2024/08/20/it-ends-with-us-is-hit-does-it-trivialize-domestic-violence/ |access-date=September 8, 2024 |newspaper=[[The Washington Post]] |language=en-US |issn=0190-8286}}&lt;/ref&gt; მაგრამ სალაროებში წარმატებას მიაღწია, მსოფლიო მასშტაბით 351 მილიონი [[დოლარი]] გამოიმუშავა, ხოლო წარმოების ბიუჯეტი 25 მილიონი დოლარი იყო.&lt;ref&gt;{{cite web|title=''It Ends with Us''|website=[[Box Office Mojo]]|url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt10655524/|access-date=December 22, 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=It Ends With Us – Financial Information|url=https://www.the-numbers.com/movie/It-Ends-With-Us-(2024)#tab=summary|website=[[The Numbers (website)|The Numbers]]|access-date=December 22, 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://deadline.com/2024/08/ryan-reynolds-blake-lively-box-office-deadpool-wolverine-it-ends-with-us-1236032813/|title=Ryan Reynolds Vs. Blake Lively At The Box Office: ''Deadpool &amp; Wolverine'' To Slay Again With $50M, ''It Ends With Us'' To Begin With $23M-$30M+ – Preview|date=August 6, 2024|first=Anthony|last=D'Alessandro|website=[[Deadline Hollywood]]|access-date=August 6, 2024|archive-date=August 6, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240806184634/https://deadline.com/2024/08/ryan-reynolds-blake-lively-box-office-deadpool-wolverine-it-ends-with-us-1236032813/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:ინგლისურენოვანი წიგნები]]
[[კატეგორია:ამერიკული წიგნები]]
[[კატეგორია:ამერიკული რომანები]]
[[კატეგორია:ფილმებად ადაპტირებული რომანები]]
[[კატეგორია:ფილმებად ადაპტირებული ამერიკული რომანები]]</text>
      <sha1>ge3zaivb4okonagwoxufbn706i2h4vz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>იოჟეფ კიში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893021</id>
    <revision>
      <id>5427078</id>
      <parentid>5417816</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:42:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427078</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15964" sha1="2m0x4ddir3y4ws0sbuhsffpvdna0u3z" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა სამხედრო მოღვაწე
|სრული სახელი     = იოჟეფ კიში დე ელემერი ეტ იტებე
|ორიგინალური სახელი =
|დაბადების თარიღი =
|დაბადების ადგილი = 
|გარდაცვალების თარიღი =
|გარდაცვალების ადგილი    = 
|პორტრეტი        = 
|ხელმოწერა       = 
|მეტსახელი      = 
|ეროვნება     = 
|კუთვნილება = 
|სამხედრო სამსახურის წლები    = 
|წოდება        = 
|ჯარის სახეობა     = 
|მეთაურობდა       = 
|ნაწილი         = 
|ბრძოლები/ომები       = 
|ჯილდოები        = 
|კავშირი         = 
|სამსახურიდან გადადგომა     = 
}}

[[ლეიტენანტი]] '''იოჟეფ კიში დე ელემერი ეტ იტებე''' (დ. [[26 იანვარი]], [[1896]] — გ. [[24 მაისი]], [[1918]] — [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] დროს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია|ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის]] სამხედრო მფრინავი და საჰაერო ბრძოლის ასი. კიშს 19 საჰაერო გამარჯვება მიეწერება.&lt;ref name=&quot;theaerodrome.com&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.theaerodrome.com/aces/austrhun/kiss.php |title=Josef Kiss |website=www.theaerodrome.com |access-date=20 December 2009}}&lt;/ref&gt; ომის განმავლობაში [[უნგრელები|უნგრულ]]-[[სლოვაკები|სლოვაკური]] წარმოშობის ყველაზე წარმატებული სამხედრო მფრინავი იყო.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://aces.safarikovi.org/victories/hungary-ww1.pdf |title=Austria-Hungary - Airmen of Hungarian origin who flew with Austro-Hungarian army air service (K. u. K. Luftfahrtruppen) and Austro-Hungarian naval air service (K. u. K. Seeflugwesen) during World War I |website=aces.safarikovi.org |first=Jan J. |last=Šafařík |date=14 May 2007 |access-date=1 April 2011}}&lt;/ref&gt;

==ბიოგრაფია==
იოჟეფ კიში დაიბადა [[1896]] წლის [[26 იანვარი|26 იანვარს]]. კიშის მამა პოზონის (დღევანდელი [[ბრატისლავა]]) სამხედრო აკადემიაში მებაღედ მუშაობდა. ხოლო პაპა, ერნო კიში, გენერალ-[[ლეიტენანტი]] იყო და [[1849]] წელს სიკვდილით დასჯილ [[არადის ცამეტი მოწამე|არადის ცამეტ მოწამეს]] შორის ერთ-ერთი გახლდათ.

როდესაც [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია|ავსტრია-უნგრეთის იმპერიამ]] [[სერბეთი|სერბეთს]] ომი გამოუცხადა,&lt;ref name=&quot;firstworldwar.com&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.firstworldwar.com/bio/kiss.htm |title=Who's Who - Josef Kiss |website=www.firstworldwar.com |first=Michael |last=Duffy |date=22 August 2009 |access-date=20 December 2009}}&lt;/ref&gt; კიშმა დაუყოვნებლივ მიატოვა სკოლა&lt;ref name=&quot;swwisa.net&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.swwisa.net/kuklft/aces.html |title=The Aces of the LFT |accessdate=2008-10-30 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081015223125/http://www.swwisa.net/kuklft/aces.html |archivedate=2008-10-15 }} Retrieved 20 December 2009.&lt;/ref&gt; და ავსტრია-უნგრეთის არმიის 72-ე [[ქვეით პოლკი|ქვეით პოლკში]] მოხალისედ ჩაეწერა. მიუხედავად იმისა, რომ არასრული განათლების გამო ოფიცრის წოდების მიღება არ შეეძლო, სამხედრო სამსახურის დაწყება მაინც გადაწყვიტა.&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;{{cite book |title=''Austro-Hungarian Aces of World War 1'' |page= 65 }}&lt;/ref&gt;

[[1914]] წლის [[26 ოქტომბერი|26 ოქტომბერს]] იოჟეფი [[კარპატის მთები|კარპატის მთებში]] [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] ჯარების წინააღმდეგ ბრძოლაში ჩაერთო. იქ მძიმედ დაიჭრა და გამოჯანმრთელებისთვის სახლში დააბრუნეს. გამოჯანმრთელების პერიოდში იგი ავსტრია-უნგრეთის სამხედრო [[ავიაცია|ავიაციით]] დაინტერესდა. იოჟეფა ავიაციაში მიღების განაცხადი შეიტანა, დაუდასტურეს და სწავლება [[ვინერ-ნოიშტადტი|ვინერ-ნოიშტადტში]] გაიარა.&lt;ref name=&quot;firstworldwar.com&quot;/&gt;

[[1916]] წლის [[აპრილი|აპრილში]] კიშმა სერჟანტი მფრინავის წოდებით დაამთავრა სწავლება&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.greatwarflyingmuseum.com/aces/austria_hungary/josef_kiss.html |title=Josef Kiss |website=www.greatwarflyingmuseum.com |access-date=20 December 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090106120941/http://www.greatwarflyingmuseum.com/aces/austria_hungary/josef_kiss.html |archive-date=2009-01-06 |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;  და ახლად შექმნილ Flik 24-ის დანაყოფში დანიშნეს. პირველი საჰაერო გამარჯვება [[1916]] წლის [[20 ივნისი|20 ივნისს]] მოიპოვა,&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt; როდესაც ორკაციანი „ჰანზა-ბრანდენბურგ C.I“-ით დაფრინავდა. კიშმა და [[გეორგ კენციანი|გეორგ კენციანმა]], დამკვირვებელმა „ფარმანის“ ტიპის [[თვითმფრინავი]] ჩამოაგდეს.

შემდგომში იოჟეფმა ორკაციანი „ჰანზა-ბრანდენბურგის“ თვითმფრინავით ორი სამძრავიანი „კაპრონის“ [[ბომბდამშენი ზარბაზანი|ბომბდამშენი]] ჩამოაგდო. ერთ-ერთმა მათგანმა დე ელემერს თვითმფრინავს დაახლოებით 70 ტყვიის ნახვრეტი გაუჩინა. მოგვიანებით იოჟეფი ერთადგილიან „ჰანზა-ბრანდენბურგ D.I“-ის გამანადგურებელზე გადაიყვანეს. [[1917]] წლის ნოემბრისთვის კიშს უკვე შვიდი საჰაერო გამარჯვება ჰქონდა მოპოვებული,&lt;ref name=&quot;theaerodrome.com&quot;/&gt; რომელთაგან ოთხი მოწინააღმდეგის თვითმფრინავის იძულებით დაშვებითა და ეკიპაჟის [[ტყვე|ტყვედ]] აყვანით დასრულდა.&lt;ref&gt;{{cite book |title=''Austro-Hungarian Aces of World War 1'' |pages= 65–66 }}&lt;/ref&gt;

შემდეგ კიში Flik 55J-ის დანაყოფში გადაიყვანეს, სადაც „ალბატროს D.III“-ით დაფრინავდ. იოჟეფის პირადი თვითმფრინავი შავად იყო შეღებილი და ფიუზელაჟის ორივე მხარეს დიდი თეთრი ასო „K“ ჰქონდა გამოსახული. კიში მას განსაკუთრებული სიმამაცით, ზოგჯერ კი დაუფიქრებლობის ზღვარზე მოქმედებით მართავდა.

კიშის თანამებრძოლებს შორის იყვნენ ცნობილი სამხედრო მფრინავები [[იულიუს არიგი]] და [[იოზეფ ფონ მაიერი]].&lt;ref&gt;{{cite book |title=''Austro-Hungarian Aces of World War 1'' |page= 66 }}&lt;/ref&gt; სამივე ერთად „კაიზერის ესკადრილიის“ (იმპერატორის [[ესკადრილია]]) სახელით გახდა ცნობილი. მიუხედავად იოჟეფის მზარდი წარმატებებისა, კიშს ოფიცრის წოდების მინიჭებაზე უარს ეუბნებოდნენ, რადგან დაბალი სოციალური ფენის წევრი&lt;ref name=&quot;firstworldwar.com&quot;/&gt; და არასრული განათლება ჰქონდა.&lt;ref name=&quot;swwisa.net&quot;/&gt;

[[ფაილი:Jozsef kiss.jpg|მინი|მარცხნივ|იოჟეფ კიში ჯილდოებით, ვერტმფრენში]]
[[1918]] წლის [[იანვარი|იანვრის]] ბოლოს იოჟეფ კიში კვლავ მძიმედ დაიჭრა,&lt;ref name=&quot;firstworldwar.com&quot;/&gt; თუმცა ორი თვის შემდეგ, ნაწლავების ნაწილის [[ქირურგია|ქირურგიული]] ამოკვეთის მიუხედავად,&lt;ref name=&quot;swwisa.net&quot;/&gt; სამხედრო სამსახურს დაუბრუნდა. დე ელემერის უკანასკნელი საჰაერო გამარჯვება [[1918]] წლის [[28 იანვარი|28 იანვარს]] დაფიქსირდა. ამის შემდეგ აღარანაირი ახალი გამარჯვება არ მოუპოვებია და [[1918]] წლის [[24 მაისი|24 მაისს]] საბრძოლო მოქმედებების დროს დაიღუპა.&lt;ref name=&quot;firstworldwar.com&quot;/&gt;  კიში  [[ბრიტანეთი|ბრიტანეთის]] 66-ე ესკადრილიის მფრინავმა, [[ლეიტენანტი|ლეიტენანტმა]] [[ჯერალდ ბირკსი|ჯერალდ ბირკსმა]] ჩამოაგდო.

იოჟეფს საბოლოო ანგარიშზე 19 საჰაერო გამარჯვება იყო, მათ შორის სულ მცირე შვიდი მოწინააღმდეგის [[თვითმფრინავი]] იძულებით დაეშვა და ტყვედ იქნა აყვანილი, ხოლო ცხრა გამარჯვება სხვა მფრინავებთან ერთად გაიზიარა.&lt;ref&gt;'Above the war fronts' Franks, Guest, Alegi, 1997 page 188&lt;/ref&gt; კიშს სიკვდილის შემდეგ [[ლეიტენანტი|ლეიტენანტის]] წოდება მიენიჭა.&lt;ref name=&quot;swwisa.net&quot;/&gt; კიში [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია|ავსტრია-უნგრეთის]] სამხედრო ძალებში ერთადერთი უნტერ-ოფიცერი იყო, რომელსაც ეს პატივი სიკვდილის შემდეგ ერგო.

იოჟეფ კიში დე ელემერი ეტ იტებეს დაკრძალვა გარდაცვალებიდან სამი დღის შემდეგ გაიმართა [[იტალია|იტალიის]] სამხედრო აეროდრომზე, პერჯინე ვალსუგანაში. ცერემონიის დროს მოკავშირეთა ქვეყნების&lt;ref name=&quot;theaerodrome.com&quot;/&gt; — [[ბრიტანეთი|ბრიტანეთის]], [[საფრანგეთი|საფრანგეთისა]] და [[იტალია|იტალიის]]&lt;ref name=&quot;swwisa.net&quot;/&gt; — თვითმფრინავებმა დიდი საჰაერო გადაფრენა შეასრულეს და სამგლოვიარო გვირგვინი ჩამოაგდეს, რომელსაც თან ერთვოდა წარწერა:&lt;ref name=&quot;theaerodrome.com&quot;/&gt;

&lt;blockquote&gt;„ჩვენი უკანასკნელი სალამი მამაც მოწინააღმდეგეს.“&lt;ref name=&quot;theaerodrome.com&quot;/&gt;&lt;/blockquote&gt;

კიშის საცოლე, ენრიკა ბონეკერი, არასოდეს დაქორწინებულა. იოჟეფ კიშის გარდაცვალების შემდეგ ენრიკა მომდევნო 52 წლის განმავლობაში ყოველდღე სტუმრობდა კიშის საფლავს.&lt;ref name=&quot;swwisa.net&quot;/&gt;


[[კატეგორია:ჯარისკაცები ეროვნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:სამხედრო მოღვაწეები]]
[[კატეგორია:სამხედრო მოღვაწეები ეროვნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:სამხედრო ოფიცრები ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:არმიის პერსონალი]]
[[კატეგორია:პირველი მსოფლიო ომის მონაწილეები]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილები]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>2m0x4ddir3y4ws0sbuhsffpvdna0u3z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>HammAli &amp; Navai</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893075</id>
    <revision>
      <id>5427077</id>
      <parentid>5417985</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:41:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427077</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18281" sha1="pln8bf0ty3vpqevh8t7qkocepbhcc6l" xml:space="preserve">[[ფაილი:HammAli &amp; Navai на «ЖАРА Music Awards 2022» (cropped).jpg|მინი]]
'''HammAli &amp; Navai''' — [[რუსეთი|რუსული]] [[რეპი|რეპ]]-დუეტი, რომელიც შედგებოდა [[ალექსანდრ გრომოვი]]სგან (დაბადებით ალიევი) და [[ნავაი ბაკიროვი]]სგან.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.muz1.tv/persons/5288|title=HammAli &amp; Navai — Музыка Первого|publisher=[[Музыка Первого]]|access-date=2019-03-13|archive-date=2020-10-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20201016183510/https://www.muz1.tv/persons/5288|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://open.spotify.com/track/1ose449N3hm96087FUw3Hl|title=А если это любовь?|access-date=2020-10-27|archive-date=2020-10-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20201031010143/https://open.spotify.com/track/1ose449N3hm96087FUw3Hl|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==ისტორია==
დაარსდა 2016 წლის 29 ივნისს, პირველი ერთობლივი სიმღერის „День в календаре“ ჩაწერის დროს. დუეტის ორივე მონაწილე ეთნიკური [[აზერბაიჯანელები|აზერბაიჯანელი]]ა.

2017 წლის იანვარში ჩაიწერა ორი ერთობლივი ტრეკი: „Летать не хочу“ და „Любовь-простуда“. ერთ თვეზე ნაკლებ დროში დუეტმა გამოუშვა სიმღერა „Ты моя химия“, ხოლო კიდევ ერთი თვის შემდეგ შედგა სინგლის „Память не разрушить“ პრემიერა.&lt;ref name=&quot;HammAli &amp; Navai — Муз-ТВ&quot;&gt;{{cite web|url=http://muz-tv.ru/stars/hammali_and_navai/|title=HammAli &amp; Navai — Муз-ТВ|access-date=2019-03-13|archive-date=2019-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20190210170419/http://muz-tv.ru/stars/hammali_and_navai/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2017 წლის 19 აპრილს შედგა [[Bahh TEE|Bahh Tee]]-სთან ერთად ჩაწერილი ტრეკის, „Вместе летать“-ის რელიზი.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.1news.az/news/azerbaydzhanskoe-trio-vzryvaet-rossiyskiy-shou-biznes-video|title=Азербайджанское трио «взрывает» российский шоу-бизнес|access-date=2019-03-13|archive-date=2018-06-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20180630214338/http://www.1news.az/news/azerbaydzhanskoe-trio-vzryvaet-rossiyskiy-shou-biznes-video|url-status=live}}&lt;/ref&gt; იმავე წლის მაისში დუეტმა გამოუშვა სიმღერა „Привет, ну как ты там вообще?“. 16 ივნისს გამოქვეყნდა ტრეკი „Фары-Туманы“. 4 ივლისს, ჯოზისთან ერთად, გამოიცა ტრეკი „Закрываю глаза“.

2018 წელს წარდგენილი იქნა ტრეკი „Хочешь, я к тебе приеду“, რომელზეც მოგვიანებით კლიპიც გამოვიდა;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://the-flow.ru/videos/hammali-navai-hochesh-ya-k-tebe-priedu|title=HammAli &amp; Navai «Хочешь, я к тебе приеду»|publisher=The Flow|access-date=2019-03-13|archive-date=2018-08-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180816062620/http://the-flow.ru/videos/hammali-navai-hochesh-ya-k-tebe-priedu|url-status=live}}&lt;/ref&gt; კლიპში მონაწილეობა მიიღო [[ნასტია ივლეევა]]მ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.russkiehiti.lv/novosti/hammali-navai-predstavili-klip-na-singl-khochesh-ya-k-tebe-priedu|title=HammAli&amp;Navai представили клип на сингл «Хочешь, я к тебе приеду»|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 2018 წლის 9 მარტს შედგა სადებიუტო სტუდიური ალბომის, JANAVI-ს პრემიერა,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://the-flow.ru/releases/hammali-navai-janavi|title=HammAli &amp; Navai «Janavi»|publisher=The Flow|access-date=2019-03-13|archive-date=2018-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20180801224329/http://the-flow.ru/releases/hammali-navai-janavi|url-status=live}}&lt;/ref&gt; რომელიც BOOM-ის ვერსიით 2018 წელს ყველაზე მოსმენადი ალბომი გახდა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mooscle.com/vkontakte-podvela-itogi-goda-dlya-vk-music-i-boom/|title=«ВКонтакте» подвела итоги года для VK Music и BOOM|publisher=Mooscle.com|access-date=2019-03-13|archive-date=2022-03-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20220331171952/https://mooscle.com/vkontakte-podvela-itogi-goda-dlya-vk-music-i-boom/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; სიმღერაზე „Пустите меня на танцпол“, რომელიც ჰიტად იქცა&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dvnovosti.ru/khab/2019/02/26/95858/|title=«Пустите меня на танцпол»: в Хабаровске выступят Hammali&amp;Navai|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://tophit.ru/ru/tracks/89785/|title=Пустите Меня На Танцпол (Dj Shepilov Rmx)|publisher=Tophit.ru|access-date=2019-03-13|archive-date=2022-03-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20220331173421/https://tophit.ru/ru/tracks/89785/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; (შევიდა ჩარტებში: Звук (მე-2 ადგილი), Mooscle (მე-2 ადგილი), Youtube (მე-5 ადგილი) და სხვა&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mooscle.com/charts/?date=14.07.2018&amp;mode=list|title=Чарты — Mooscle|publisher=Mooscle.ru}}&lt;/ref&gt;), გადაიღეს კლიპი, რომელშიც მონაწილეობდნენ რეპერი [[კიევსტონერი]] და ბლოგერი [[მაშა მინოგაროვა]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://the-flow.ru/videos/hammali-navai-dancefloor|title=HammAli &amp; Navai «Пустите меня на танцпол»|publisher=The Flow|access-date=2019-03-13|archive-date=2018-08-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180816071635/http://the-flow.ru/videos/hammali-navai-dancefloor|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 26 ნოემბერს დღის სინათლე იხილა მინი-ალბომმა „JANAVI: Аутотомия“.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://the-flow.ru/releases/hammali-navai-janavi-autotomy|title=Hammali &amp; Navai «Janavi: Аутотомия»|publisher=The Flow|access-date=2019-03-13|archive-date=2018-11-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181126163612/https://the-flow.ru/releases/hammali-navai-janavi-autotomy|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rap.ru/news/10834|title=HammAli &amp; Navai выпустили ЕР «Janavi: Аутомия». Снова разорвут чарты?|publisher=rap.ru|access-date=2019-03-13|archive-date=2018-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20181128214422/http://www.rap.ru/news/10834|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2020 წელს და 2021 წლის დასაწყისში შემსრულებლები აგრძელებდნენ კომერციულად წარმატებული კომპოზიციების გამოშვებას, თუმცა, ამავდროულად, გამოიკვეთა აქცენტი სოლო შემოქმედებაზე. ასე მაგალითად, 2020 წლის ბოლოს HammAli-მ გამოუშვა ერთობლივი ტრეკი მარი კრაიმბრერითან ერთად, ხოლო Navai-მ 2020 წელს სინგლების მთელი სერიის ჩაწერა მოასწრო.

2021 წლის 4 მარტს ჯგუფის სოლისტებმა კოლექტივის დაშლისა და სოლო შემოქმედების დაწყების შესახებ გამოაცხადეს.&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://nsn.fm/music/rep-duet-hammali-navai-raspalsya|title=Рэп-дуэт HammAli &amp;amp; Navai распался|website=Национальная Служба Новостей — НСН|access-date=2021-03-04|archive-date=2021-03-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210310022744/https://nsn.fm/music/rep-duet-hammali-navai-raspalsya|url-status=live}}&lt;/ref&gt; თუმცა, 2021 წლის ზაფხულში მათ კვლავ განაახლეს ერთობლივი ტრეკების გამოშვება.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://soundtimes.ru/populyarnye-pesni-5/hammali-navai-u-okna|title=Меланхоличный хит от HammAli &amp; Navai снова в чартах|website=soundtimes.ru|access-date=2021-07-21|archive-date=2021-07-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20210721225557/https://soundtimes.ru/populyarnye-pesni-5/hammali-navai-u-okna|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru-RU|url=https://popcake.tv/news/143793|title=HammAli &amp; Navai не распадаются: «Мы любим друг друга»|author=Дарья|website=POPCAKE|date=2021-07-18|access-date=2021-07-21|archive-date=2021-07-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20210721230026/https://popcake.tv/news/143793|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2025 წლის 15 მარტს ჯგუფის პროდიუსერმა დუეტის საბოლოოდ დაშლის შესახებ გამოაცხადა.&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://muz-tv.ru/news/hammali-i-navai-dayut-posledniy-koncert/|title= HammAli и Navai дают последний концерт|lang= ru|website= muz-tv.ru|publisher= [[Муз-ТВ]]|date= 2025-03-15|access-date=2025-08-29}}&lt;/ref&gt; არტისტები სცენაზე ერთად ბოლოჯერ 25 და 30 მაისს, მოსკოვსა და [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგ]]ში გამართულ გამოსამშვიდობებელ სოლო კონცერტებზე ავიდნენ.&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://navai.events/news/50872|title= Распад дуэта HammAli &amp; Navai: финальные концерты прошли в Москве и Санкт-Петербурге|lang= ru|website= navai.events|date= 2025-05-31|access-date=2025-08-29}}&lt;/ref&gt;

2026 წლის 5 მაისს ნავაი ბაკიროვი ავტოსაგზაო შემთხვევებში მოჰყვა. არავინ დაშავებულა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazeta.ru/social/news/2026/05/05/28405705.shtml|title=Появилось видео аварии с участием рэпера Navai в центре Москвы - Газета.Ru {{!}} Новости|website=Газета.Ru|date=2026-05-05|access-date=2026-05-05}}&lt;/ref&gt;

იმავე დღეს, მოტოციკლით ავარიის შედეგად, დაიღუპა კლიპ „Девочка-война“-ს მსახიობი [[ქსენია დობრომილოვა]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazeta.ru/culture/news/2026/05/05/28405747.shtml|title=Navai о трагической кончине актрисы из своего клипа: «Царствие ей небесное» - Газета.Ru {{!}} Новости|website=Газета.Ru|date=2026-05-05|access-date=2026-05-05}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazeta.ru/photo/22890211/ksenia-dobromilova-passed-away.shtml|title=Звезда клипа «Девочка-война» погибла в ДТП: Ксения Добромилова, мотоцикл, блогер, авария, Hammali, Navai|website=Газета.Ru|date=2025-10-16|access-date=2026-05-05}}&lt;/ref&gt;

==დისკოგრაფია==

===სინგლები===
*2016 — „День в календаре“

*2017 — „Летать не хочу“

*2017 — „Любовь-простуда“

*2017 — „Ты моя химия“

*2017 — „Память не разрушить“

*2017 — „Вместе летать“ (Bahh Tee-სთან ერთად)

*2017 — „Привет, ну как ты там вообще?“

*2017 — „Фары-Туманы“

*2017 — „Закрываю глаза“ (ჯოზის მონაწილეობით)

*2018 — „Ноты“

*2018 — „Хочешь, я к тебе приеду“

*2018 — „Цветок“

*2018 — „Пустите меня на танцпол“

*2018 — „Мама“

*2019 — „Как тебя забыть“

*2019 — „Девочка — война“

*2019 — „Без тебя я не я“ (JONY-სთან ერთად)

*2019 — „Прятки“

*2019 — „Я закохався“ (მიშა მარვინთან ერთად)

*2020 — „Не люби меня“

*2020 — „Где ты была?“

*2020 — „Жить, не думая о тебе“ (Bahh Tee-სთან ერთად)

*2020 — „Ну почему?“ (Emin-თან ერთად)

*2020 — „А если это любовь?“

*2020 — „Девочка танцуй“ (Artik &amp; Asti-ს ქავერი)

*2021 — „Птичка“

*2021 — „У окна“

*2021 — „Последний поцелуй“ (Руки Вверх-თან ერთად)

*2021 — „Бриллианты VVS“ (Slava Marlow-სთან ერთად)

*2021 — „Боже как завидую“ (Jah Khalib-თან ერთად)

*2021 — „Она хочет быть моделью“ (Macan-თან ერთად)

*2022 — „Любить это так бесполезно“

*2023 — „Засыпай, красавица“

*2023 — „Засыпаешь, но не со мной“ (ეგორ კრიდთან ერთად)

*2023 — „Где ты теперь и с кем“ (ბასტასთან ერთად)

*2023 — „Если мир справедлив“

*2023 — „Снова 17“

*2024 — „Западня“

*2024 — „Подсолнухи“ (Murovei-სთან, Dj Cave-თან და Dina RAF-თან ერთად)

===სოლო სინგლები===
*2019 — „Не приму и даром“ (Navai, Bahh Tee-ს მონაწილეობით)

*2019 — „Любимая песня“ (HammAli, Loc-Dog-ის მონაწილეობით)

*2020 — „Эгоист“ — Navai

*2020 — „На что мы тратим жизнь?“ — HammAli

*2020 — „Медляк“ (HammAli, მარი კრაიმბრერის მონაწილეობით)

*2020 — „Просто разговор“ (HammAli, Loc-Dog-ის მონაწილეობით)

*2020 — „Зачем ты врёшь?“ — Navai

*2020 — „Чёрный мерен“ — Navai

*2020 — „Милая моя“ (Navai, ელაის მონაწილეობით)

*2021 — „Наверно ты меня не помнишь“ (HammAli, JONY-ს მონაწილეობით)

*2022 — „Не плачь, не реви“ (HammAli, ელაის მონაწილეობით)

*2023 — „Баю-Бай“ (HammAli, ტიმატის მონაწილეობით)

*2023 — „В чёрных очках“ (HammAli, მარი კრაიმბრერის მონაწილეობით)

*2023 — „Lambo“ (Navai, ტიმატის მონაწილეობით)

*2023 — „Москва тебя испортила“ (Navai, Idris &amp; Leos-ის მონაწილეობით)

*2023 — „Искренность“ (HammAli, Idris &amp; Leos-ის მონაწილეობით)

*2024 — „Где-то в глубине сердца“ (Navai, MACAN-ის მონაწილეობით)

*2024 — „Есенин“ (Navai, Mona-ს მონაწილეობით)

===მონაწილეობა სხვა შემსრულებლების ალბომებში===
*[[JONY]] — „Список твоих мыслей“ („Без тебя я не я“)

*[[ეგორ კრიდი|ეგორ კრიდ]] — „58“ („Мне всё Монро“)

*[[Hann]] &amp; Navai — „Hann“ („Магнит“)

*Bahh Tee &amp; Navai — „10 лет спустя“ („Не читайте переписки“), HammAli &amp; Navai („Жить, не думая о тебе“)

*[[The Limba]] &amp; [[Andro]] &amp; Navai — „Anima“ („Никаких эмоций“)

*JONY &amp; HammAli — „Не ищите во мне жанры“ („Наверно, ты меня не помнишь“), JONY &amp; Navai („Когда всё поймёшь“)

*[[MACAN]] — „12“ („Не умеешь, не люби“)

*[[MIIDAS]] — „Нео-Романс“ („Тонем“)

*[[Emin]] &amp; HammAli — „44“ („До тебя“), HammAli &amp; Navai („Ну почему?“)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
{{DEFAULTSORT:Navai, HammAli}}
[[კატეგორია:რუსული რეპ დუეტები]]
[[კატეგორია:მუსიკალური დუეტები]]</text>
      <sha1>pln8bf0ty3vpqevh8t7qkocepbhcc6l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სტარე-მესტო (პრაღა)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893076</id>
    <revision>
      <id>5427076</id>
      <parentid>5419062</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:41:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427076</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15645" sha1="t37iwr7onig7xckg6nxzgxftggv2i07" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა დასახლება
|სტატუსი = პრაღის საკადასტრო ერთეული
|ქართული სახელი = სტარე-მესტო (პრაღა)
|ორიგინალური სახელი = Staré Město pražské
|პანორამა = Prague Old Town Square, Czech Republic - Oct 2010.jpg
|წარწერა = ძველი ქალაქის მოედანი
|რუკა = Praha KÚ Staré Město.png
|რუკის წარწერა = სტარე-მესტოს მდებარეობა პრაღაში
|ქვეყანა = ჩეხეთის რესპუბლიკა
|რეგიონის ტიპი = რეგიონი
|რეგიონი = პრაღა
|რაიონის ტიპი = რაიონი
|რაიონი = პრაღა 1
|ფართობი = 1,29
|მოსახლეობა = 6 272
|მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2021
|საფოსტო ინდექსი = 110 00
|დროის სარტყელი = +1
|ზაფხულის დრო = +2
}}

'''სტარე-მესტო''' ({{lang-cs|Staré Město pražské}}; {{lang-de|Prager Altstadt}}) — შუა საუკუნეების დასახლება [[პრაღა|პრაღაში]], [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკაში]]. იგი გარესამყაროსგან გამოყოფილი იყო ნახევარწრიული თხრილითა და გალავნით, რომლებიც ორივე ბოლოში [[ვლტავა]]ს მდინარეს უერთდებოდა. დღეს თხრილი დაფარულია ქუჩებით — რევოლუჩნი, ნა-პრჟიკოპე და ნაროდნი, რომლებიც დღემდე სტარე-მესტოს საკადასტრო ერთეულის ოფიციალურ საზღვარს წარმოადგენს. ამჟამად იგი [[პრაღა 1]]-ის ნაწილია.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Historic Centre of Prague |url=https://whc.unesco.org/en/list/616/ |publisher=UNESCO World Heritage Centre |access-date=21 June 2026}}&lt;/ref&gt;

ძველი ქალაქის მნიშვნელოვანი ადგილებია [[ძველი ქალაქის მოედანი]] და [[პრაღის ასტრონომიული საათი|ასტრონომიული საათი]]. ძველ ქალაქს გარს აკრავს [[პრაღის ახალი ქალაქი]]. მდინარე [[ვლტავა]]ს გადაღმა, რომელიც [[ჩარლზის ხიდი]]თ არის დაკავშირებული, მდებარეობს [[მალა-სტრანა]]. ყოფილი ებრაული ქალაქი ([[იოზეფოვი]]) მდებარეობს ძველი ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, ვლტავისკენ მიმავალ გზაზე.&lt;ref name=&quot;prague_old_town_square&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://prague.eu/en/objevujte/old-town-square-staromestske-namesti/
 |title=Old Town Square (Staroměstské náměstí)
 |publisher=Prague City Tourism
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==
პრაღის სტარე-მესტო ''(ძველი ქალაქი)'' არის ქალაქის ისტორიული გული, რომელიც ჩამოყალიბდა დაახლოებით [[IX საუკუნე|IX საუკუნიდან]], [[ვლტავა|ვლტავის]] ნაპირას განვითარებული დასახლებების ბაზაზე. თავდაპირველად აქ ყოველ შაბათს იმართებოდა დიდი ბაზრობა, რაც ადგილს მნიშვნელოვან სავაჭრო ცენტრად აქცევდა. დროთა განმავლობაში ვაჭრობისა და სიმდიდრის ზრდამ ის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ქალაქად გადააქცია [[ცენტრალური ევროპა|ცენტრალურ ევროპაში]].

[[1100]] წლის ისტორიული ჩანაწერები მიუთითებს, რომ ყოველ [[შაბათი|შაბათს]] ბაზარი იმართებოდა და ასევე დიდი სამხედრო შეკრებები ტარდებოდა სტარე-მესტოში. ვაჭრობის წყალობით მოსახლეობა გამდიდრდა და მოგვიანებით [[ბოჰემია|ბოჰემიის]] მეფე [[ვაცლავ I|ვაცლავ I-მა]] მათ ქალაქის სტატუსის პრივილეგიები მიანიჭა, სწორედ ასე შეიქმნა ქალაქი [[პრაღა]].

[[1338]] წელს ძველი ქალაქის საბჭოს წევრებს მიეცათ ნებართვა ბოჰემიის მეფის [[იოჰან ბოჰემიელი]]სგან, რათა შეეძინათ მდიდარი პატრიციული სახლი ვოლფინ ოდ კამენეს ოჯახისგან, რათა გადაექციათ იგი ქალაქის მერიის შენობად — დღემდე არსებულ [[ძველი ქალაქის მერია (პრაღა)|ძველი ქალაქის მერიად]]. ქალაქის მერიის თავდაპირველ შენობას დაემატა მასიური ქვის კოშკი, რომელიც ქალაქის საბჭოს ძალაუფლებისა და სიამაყის სიმბოლო იყო. [[1364]] წელს, როდესაც კოშკის მშენებლობა დასრულდა, ის ქალაქის ყველაზე მაღალი ნაგებობა იყო.&lt;ref name=mika/&gt;&lt;ref name=mika&gt;{{cite book |last1=Míka |first1=Alois |title=Staroměstská radince a náměstí: Old Town Hall and Square: Altstädter Rathaus und Ring |date=1968 |publisher=Olympia |location=Praha |pages=20–21}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;guide&quot;&gt;{{cite book |title=Prague: City Guidebook |date=2000 |publisher=Kartografie Praha |location=Praha |page=6}}&lt;/ref&gt;

[[XIV საუკუნე|XIV საუკუნის]] შუა პერიოდში პრაღის ძველი ქალაქის მნიშვნელობა სწრაფად გაიზარდა. ქალაქი ყვაოდა ვაჭრობისა და ხელოსნობის განვითარების წყალობით და გახდა ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი [[ცენტრალური ევროპა|ცენტრალური ევროპული]] მეტროპოლია. მისი ბრწყინვალება და სახელი კიდევ უფრო გაიზარდა, როდესაც ბოჰემიის მეფე [[კარლ IV (სრი)|კარლ IV]] გახდა [[საღვთო რომის იმპერატორთა სია|საღვთო რომის იმპერიის იმპერატორი]] [[1355]] წელს. მოულოდნელად მთელმა შუა საუკუნეების [[ევროპა|ევროპამ]] ყურადღებას პრაღისკენ მიაპყრო, როგორც [[საღვთო რომის იმპერია|საღვთო რომის იმპერიის]] ცენტრისკენ.

ქალაქის გაფართოების შემდეგ [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]] [[კარლ IV (სრი)|კარლ IV]]-ის მიერ და პრაღის ნოვე-მესტოს (ახალი ქალაქის) დაარსების შედეგად სტარე-მესტოს გარშემო არსებული თავდაცვითი თხრილი და გალავანი დაიშალა.

[[1348]] წელს კარლ IV-ემ დაარსა [[კარლის უნივერსიტეტი (პრაღა)|კარლის უნივერსიტეტი]]. XIV საუკუნის ბოლოდან მისი მთავარი ცენტრი მდებარეობს [[კაროლინუმი|კაროლინუმში]], რომელიც ძველ ქალაქშია განთავსებული. [[1357]] წელს მანვე დაიწყო ახალი ხიდის მშენებლობა [[ვლტავა]]ზე, რომელიც ქალაქის ძველ ნაწილს [[მალა-სტრანა]]სთან აკავშირებს. 1391 წელს ძველ ქალაქში აშენდა [[პრაღის ბეთლემის სამლოცველო|ბეთლემის სამლოცველო]], სადაც ქადაგებები [[ჩეხური ენა|ჩეხურ]] ენაზე იმართებოდა. ეს სამლოცველო მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა [[ბოჰემიის რეფორმაცია|ბოჰემიის რეფორმაციასა]] და [[ჰუსიტები|ჰუსიტურ მოძრაობაში]]. [[1402]]–[[1413]] წლებში იქ ქადაგებდა საეკლესიო რეფორმატორი იან ჰუსი.&lt;ref name=guide/&gt;

1689 წელს გაჩენილმა დიდმა ხანძარმა (ე.წ. „ფრანგული ხანძარი“) მნიშვნელოვნად დააზარალა ძველი ქალაქის დიდი ნაწილი, მათ შორის ებრაული კვარტალიც. [[1784]] წელს პრაღის ტერიტორიაზე არსებული ოთხი დამოუკიდებელი ქალაქი გაერთიანდა ერთ „სამეფო დედაქალაქ პრაღად“ გამოცხადდა, ერთიანი ადმინისტრაციით. ეს ქალქაები იყვნენ: [[მალა-სტრანა]], [[ნოვე-მესტო (პრაღა)|ნოვე-მესტო]], სტარე-მესტო და [[ჰრადჩანი]].&lt;ref&gt;Encyclopaedia Britannica, “Prague – Evolution of the modern city”&lt;/ref&gt; 

== დემოგრაფია ==

ძველი ქალაქის მოსახლეობა დროთა განმავლობაში სტაბილურად მცირდებოდა, ეს კლება დღესაც გრძელდება და მოსახლეობა ძირითადად გარეუბნებში გადადის საცხოვრებლად:

*1869 წელი — 46 060 ადამიანი
*1880 წელი — 44 027 ადამიანი
*1890 წელი — 42 332 ადამიანი
*1900 წელი — 37 888 ადამიანი
*1910 წელი — 35 504 ადამიანი
*1921 წელი — 35 503 ადამიანი
*1930 წელი — 30 481 ადამიანი
*1950 წელი — 24 516 ადამიანი
*1961 წელი — 24 718 ადამიანი
*1970 წელი — 20 592 ადამიანი
*1980 წელი — 15 888 ადამიანი
*1991 წელი — 13 040 ადამიანი
*2001 წელი — 10 531 ადამიანი
*2011 წელი — 8 705 ადამიანი
*2021 წელი — 6 272 ადამიანი&lt;ref&gt;{{cite web
|title=ჩეხეთის რესპუბლიკის ისტორიული ლექსიკონი 1869–2011 – პრაღა
|url=[https://www.czso.cz/documents/10180/20537734/130084150100.pdf/2df95051-142b-43e1-aa83-30662a31d3b6?version=1.2](https://www.czso.cz/documents/10180/20537734/130084150100.pdf/2df95051-142b-43e1-aa83-30662a31d3b6?version=1.2)
|publisher=ჩეხეთის სტატისტიკის სამსახური
|language=cs
|date=2015-12-21
|access-date=2024-10-11
|archive-date=2021-08-17
|archive-url=[https://web.archive.org/web/20210817003539/https://www.czso.cz/documents/10180/20537734/130084150100.pdf/2df95051-142b-43e1-aa83-30662a31d3b6?version=1.2](https://web.archive.org/web/20210817003539/https://www.czso.cz/documents/10180/20537734/130084150100.pdf/2df95051-142b-43e1-aa83-30662a31d3b6?version=1.2)
|url-status=dead
}}&lt;/ref&gt;

== ფოტოგალერეა ==
&lt;gallery&gt;
File:13-03-30-praha-by-RalfR-046.jpg|პრაღის ძველი ქალაქის შვრიის გერბი ძველი მერიის შენობაში
File:StareMesto1995.JPG|ვიწრო ქუჩები
File:Staré Město houses.jpg|სახლები ძველ ქალაქში
File:Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img7.jpg|იან ჰუსის ძეგლი ძველი ქალაქის მოედანზე
File:LudekMaroldVajecnyTrh.jpg|კვერცხის ბაზარი XIX საუკუნის ბოლოს, ავტორი [[ლუდეკ მაროლდი]]
&lt;/gallery&gt;

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|Loštice}}
* [https://www.prague-stay.com/lifestyle/category/57-sights-in-prague/58-old-town-sights-prague-sightseeing Old Town of Prague – Sights] at PragueStay.com

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
{{პრაღის რაიონები და საკადასტრო ტერიტორიები}}
[[კატეგორია:პრაღის უბნები]]</text>
      <sha1>t37iwr7onig7xckg6nxzgxftggv2i07</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პლზენის წმინდა ბართლომეს საკათედრო ტაძარი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893095</id>
    <revision>
      <id>5427075</id>
      <parentid>5418826</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:41:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427075</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37236" sha1="orqmx802yido1t500u99sbir44jj2o9" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = წმინდა ბართლომეს საკათედრო ტაძარი
| სურათი = Plzeň Cathedral of Saint Bartholomew-0146 crop.jpg
| infobox_width =
| წარწერა =
| რაიონი = [[პლზენი]]
| ფუნქციური_სტატუსი = საკათედრო ტაძარი და სამრევლო ეკლესია
| რუკა_ტიპი = ჩეხეთი
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა = მდებარეობა ჩეხეთში
| გეო = {{coord|49|44|51.0|N|13|22|39.0|E}}
| ადგილმდებარეობა = [[პლზენი]]
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]]
| ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკა]]
| ფუნქციური_სტატუსი = საკათედრო ტაძარი
| თარიღდება = დაახლოებით [[1295]]
| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]]
| ეპარქია = [[პლზენის რომის კათოლიკური ეპარქია]]
}}

'''წმინდა ბართლომეს საკათედრო ტაძარი''' ({{lang-cs|Katedrála svatého Bartoloměje}}), თავდაპირველად წმინდა ბართლომეს ეკლესია, წარმოადგენს [[გოთიკური არქიტექტურა|გოთიკურ]] ტაძარს, რომელიც მდებარეობს [[პლზენი|პლზენის]] მთავარ მოედანზე, [[ჩეხეთი]]ში. იგი სავარაუდოდ ქალაქის დაარსებასთან ერთად, დაახლოებით 1295 წელს შეიქმნა. 1993 წელს, როდესაც დაარსდა [[პლზენის რომის კათოლიკური ეპარქია]], ეკლესია გადაკეთდა საკათედრო ტაძრად. 1995 წელს მას მიენიჭა ჩეხეთის ეროვნული კულტურული ძეგლის სტატუსი.&lt;ref name=&quot;hrady_plzen_bartolomej&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.hrady.cz/katedrala-sv-bartolomeje
 |title=Katedrála sv. Bartoloměje v Plzni
 |website=Hrady.cz
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;
[[ფაილი:Kostely v Plzni katedrála sv. Bartoloměje - detail klenby.jpg|მინი|მთავარი ნავის ჭერი]]

== ტაძრის ისტორია ==
წმინდა ბართლომეს საკათედრო ტაძარი სავარაუდოდ დაარსდა ქალაქ პლზენთან ერთად დაახლოებით [[1295]] წელს. თავდაპირველად იგი წარმოადგენდა [[პლზენის ყველა წმინდანის ეკლესია|ყველა წმინდანის ეკლესიის]] დამხმარე განშტოებას, რომელიც მდებარეობდა რუდნას რაიონის მალიცეს დასახლებაში. ორივე ეკლესიის მფლობელი იყო ჩეხეთის მეფე. 1310 წელს მეფე [[ჰაინრიხ ფონ კარნტენი|ჰაინრიხ ფონ კარნტენმა]] ([[1265]]–[[1335]]) სამფლობელო უფლება გადასცა [[ტევტონთა ორდენი|ტევტონთა ორდენს]]. თუმცა იმავე წელს მეფე ქვეყნიდან გააძევეს და ორდენმა უფლება ვერ გამოიყენა. საბოლოოდ, [[1322]] წელს [[იოჰან ბოჰემიელი]]სგან ორდენმა ეს უფლება დაიმტკიცა. [[1342]] წელს დავა ყველა წმინდანის ეკლესიასთან დასრულდა ტევტონთა ორდენის სასარგებლოდ. ტაძრის მშენებლობის დაწყების ერთ-ერთ მიზეზად სწორედ ეს პროცესი მიიჩნევა. ტევტონთა ორდენი ტაძრის მფლობელი იყო [[1546]] წლამდე, როდესაც ეს უფლება ქალაქ [[პლზენი|პლზენს]] გადაეცა. პლზენის ეპარქია დაარსდა [[1993]] წლის [[31 მაისი|31 მაისს]] პაპი [[იოანე პავლე II]]-ის მიერ და შემდეგ სამრევლო ეკლესია საკათედრო ტაძრად იქცა.&lt;ref name=&quot;farnost_katedrala&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.farnostbartolomej.cz/katedrala
 |title=Katedrála sv. Bartoloměje
 |website=Farnost u katedrály sv. Bartoloměje v Plzni
 |language=cs
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

=== ისტორიის დასაწყისი ===
მშენებლობის ზუსტი დაწყების თარიღი უცნობია, თუმცა უძველესი წერილობითი ცნობა თარიღდება 1307 წლით, როდესაც ქალაქის მცხოვრებმა ვოლფრამ ცვინილინგერმა წმინდა ბართლომეს ეკლესიას დაუტოვა [[ქერი|ქერის]] გამოსაშრობი ქარხანა იმ პირობით, რომ მის სულზე წირვა აღესრულებოდა. შესაბამისად, შეიძლება ვივარაუდოთ, რომ ეკლესია დაახლოებით ქალაქ [[პლზენი|პლზენთან]] ერთად, 1295 წლის შემდეგ უკვე არსებობდა. თუმცა მისი მაშინდელი ზუსტი მდებარეობა უცნობია. ეკლესიის ბაზრის მოედანზე განთავსება იმ დროისთვის უჩვეულო გადაწყვეტილება იყო. მშენებლობა დაიწყო 1342 წლის შემდეგ საკურთხევლის (პრესბიტერიუმი) აგებით. საკურთხეველი შედარებით მოკლეა ჩვეულებრივთან შედარებით, რაც გამოწვეულია მისი ნაწილობრივი დაზიანებით ნავისა და გვერდითი ნავების მშენებლობისას. საკურთხეველმა მიაღწია ნავის პირველ წყვილ სვეტამდე და მისი ზომა მოგვიანებით შეიცვალა.&lt;ref name=&quot;stopyhistorie_katedrala&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.stopyhistorie.cz/katedrala-svateho-bartolomeje/
 |title=Katedrála svatého Bartoloměje
 |website=Stopy historie
 |language=cs
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

მთავარი ნავისა და გვერდითი ნავების მშენებლობა დაახლოებით 1375 წელს დაიწყეს. ჯერ აშენდა ფასადი და შემდეგ გაგრძელდა მშენებლობა უკვე არსებული საკურთხევლისკენ. თავდაპირველად იგეგმებოდა ორი კოშკის აშენება — ჩრდილოეთისა და სამხრეთის, თუმცა სამხრეთი აღარასოდეს აუგიათ.

სასულიერო ნივთების საცავი აშენდა პრესბიტერიუმის ჩრდილოეთ მხარეს კოშკთან ერთად. ნავისა და გვერდითი ნავების კედლები დასრულდა [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური ომების]] დაწყებამდე (დაახლოებით 1420-იანი წლები). ჩრდილოეთის კოშკის სიმაღლე არ აღემატებოდა სახურავის დონეს. ეკლესია დაფარული იყო მაღალი კარვის ფორმის სახურავით, მცირე ზარების გუმბათით, რაც მის გამოყენებას შესაძლებელს ხდიდა დასრულებამდე.&lt;ref name=&quot;infocesko_katedrala&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.infocesko.cz/content/plzensko-historicke-zajimavosti-cirkevni-stavby-sakralni-objekty-katedrala-sv-bartolomeje-plzen.aspx
 |title=Katedrála sv. Bartoloměje – Plzeň
 |website=InfoČesko
 |language=cs
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

=== ჰუსიტური ომების შემდეგი პერიოდი ===
ეკლესიის მშენებლობა გაგრძელდა [[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტური ომების]] შემდეგ. გვერდითი მიშენებები აშენდა [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისში. 1476 წლის შემდეგ მთავარი ნავი და გვერდითი ნავები დაიფარა ბადისებრი კამარებით მრგვალ საყრდენებზე. არქიტექტორმა ერჰარდ ბაუერ ეიხშტეტელმა (XV ს. – 1493), შეცვალა თავდაპირველი გეგმა, რადგან სვეტები კუთხიანად იყო ჩაფიქრებული. ამ პერიოდში სამხრეთის კოშკის მშენებლობა უკვე შეჩერებული იყო ესთეტიკური შეხედულებების გამო. შემდეგ ნავი და გვერდითი ნავები გადაიხურა კარვისებური სახურავით, რომელიც მთავრდებოდა მცირე კოშკით, ჩრდილოეთის მომავალი კოშკის ოდნავ პატარა ვერსიით.

საკურთხევლის სამხრეთ ნაწილს 1470–1480-იან წლებში დაემატა შტერენბერგების სამლოცველო. იგი განკუთვნილი იყო შტერენბერგების საგვარეულოს სამარხ სამლოცველოდ. ავტორი იყო ჰანს შპისი (გარდ. 1503), რომელიც მუშაობდა მეფე [[ვლადისლავ II უნგრელი|ვლადისლავ II]]-სთვის.

1472 წელს ეკლესიაში დაკრძალეს იაროსლავ შტერენბერგელი (1220–1287), სავარაუდოდ ახლად დასრულებულ სამლოცველოში. იმავე წელს დაემატა დარბაზი სამხრეთ პორტალზე. 1525 წლის დიდმა ხანძარმა გაანადგურა პლზენი და ეკლესიის სახურავი დაიწვა. 1528 წელს კარვისებური სახურავი შეიცვალა დაქანებული სახურავით, რომელიც დღემდე შემორჩა. XVI საუკუნის პირველ ნახევარში დაემატა ჩრდილოეთის დარბაზი. 1580 წელს აშენდა რენესანსის სტილის სარკმელები.&lt;ref name=&quot;sumava_katedrala&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.sumava.cz/rozcestnik/kultura-a-pamatky/kostely/katedrala-sv-bartolomeje-plzen/
 |title=Katedrála sv. Bartoloměje, Plzeň
 |website=Šumavský rozcestník
 |language=cs
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

=== XVIII საუკუნიდან დღემდე ===

==== XIX საუკუნე ====
XVIII საუკუნის მეორე ნახევარში გაფართოვდა საორგანე აივანი. [[1835]] წლის [[6 თებერვალი|6 თებერვალს]] ჩრდილოეთის კოშკს მეხი დაეცა და ხანძარი გაჩნდა. ორი წლის შემდეგ კოშკს ახალი სახურავი დაადგეს მშენებელ ფრანტიშეკ ფილოუსის (1799–1869) ხელმძღვანელობით — იგი თავდაპირველი პოსტგოთიკური სახურავის მხოლოდ გამარტივებული ასლი იყო.&lt;ref name=&quot;visitplzen_1835&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.visitplzen.eu/en/visit-pilsen/pilsen-old-town/st-bartholomews-cathedral/
 |title=St. Bartholomew’s Cathedral – History
 |website=Visit Plzeň
 |language=en
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

[[1870]] წელს ქარიშხლის შედეგად საკურთხეველსა და შტერენბერგების სამლოცველოსთან მდებარე ფასადი ჩამოინგრა. ჩამოვარდა გუმბათიც საკეტ ქვასთან ერთად. აღდგენით სამუშაოებს 1879–1883 წლებში ხელმძღვანელობდა არქიტექტორი [[იოზეფ მოკერი]] (1835–1899), რომელიც პურისტული რესტავრაციების სპეციალისტი იყო და XIX საუკუნის მეორე ნახევარში მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა ჩეხურ გოტიკურ პურიზმზე.&lt;ref name=&quot;stopy_1870&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.stopyhistorie.cz/katedrala-svateho-bartolomeje/
 |title=Katedrála sv. Bartoloměje – stavební dějiny
 |website=Stopy historie
 |language=cs
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt; საკურთხევლის კამარის შეკეთების გარდა, მან ძველი მთავარი [[ბაროკო|ბაროკოს]] [[საკურთხეველი]] საკუთარი პროექტით შექმნილი ახალი საკურთხევლით შეცვალა, რომელიც იმ ეპოქისთვის იყო დამახასიათებელი. მან ასევე მოხსნა სახურავებიდან ძველი რენესანსის სტილის ფანჯრები და ინტერიერიდან 24-ზე მეტი, უმეტესად [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის მცირე საკურთხეველი.&lt;ref name=&quot;mocker_restoration&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.bip.cz/en/katedrala-sv-bartolomeje
 |title=Cathedral restoration in the 19th century – Josef Mocker
 |website=Biskupství plzeňské
 |language=en
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

==== XX საუკუნე ====
[[1914]]–[[1920]] წლებში ტაძარსა და შტერენბერგების სამლოცველოს ფართომასშტაბიანი რესტავრაცია ჩაუტარდა არქიტექტორ [[კამილ ჰილბერტი|კამილ ჰილბერტის]] (1869–1933) ხელმძღვანელობით, რომელიც ასევე პასუხისმგებელი იყო პრაღაში [[წმინდა ვიტუსის საკათედრო ტაძარი|წმინდა ვიტუსის საკათედრო ტაძრის]] დასრულებაზე. ტაძრის ბოლო რეკონსტრუქცია [[1987]] წელს განხორციელდა. ეკლესიისა და კოშკის კონსტრუქციული გამაგრების, ასევე სახურავის შეკეთების პროექტი არქიტექტორმა შანტავიმ შეიმუშავა.&lt;ref name=&quot;hilbert_bip&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.bip.cz/en/katedrala-sv-bartolomeje
 |title=Restoration of St. Bartholomew’s Cathedral (1914–1920)
 |website=Biskupství plzeňské
 |language=en
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

== მდებარეობა და არქიტექტურული აღწერა ==

=== მდებარეობა ===
ეკლესია მდებარეობს მოედნის ჩრდილოეთ მხარეს, რაც იმ ეპოქისთვის საკმაოდ უჩვეულო განლაგებას წარმოადგენს. დაგეგმილად გაშენებულ ქალაქთა უმეტესობაში (არა მხოლოდ დასავლეთ [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]) ეკლესია მოედნის გარეთ, ქალაქის გალავანთან ახლოს შენდებოდა. ამის მთავარი მიზეზი ქალაქის ბაზართან შედარებით უფრო მშვიდი და წყნარი გარემო იყო.

=== არქიტექტურული აღწერა ===

==== ზოგადი აღწერა ====
ტაძარი დაპროექტებულია როგორც [[დარბაზული ეკლესია]] მთავარი ნავითა და ორი გვერდითი ნავით, ოთხი სექციით და დასავლეთ მხარეს ორი კოშკის სექციით. დასავლეთით მდებარეობს საკურთხეველი ორი კამარის სექციით, რომელიც დახურულია ხუთმხრივი მრავალკუთხედის ფორმით. ეკლესიაში შესვლა შესაძლებელია დასავლეთ ფასადზე განთავსებული მთავარი შესასვლელით, ასევე ორი გვერდითი შესასვლელი ოთახებით ჩრდილოეთ და სამხრეთ მხარეს. სასულიერო ნივთების საცავი უკავშირდება საკურთხეველს ჩრდილოეთის მხრიდან. საკურთხევლის სამხრეთ მხარეს მდებარეობს შტერენბერგების სამლოცველო.&lt;ref name=&quot;visitplzen_arch&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.visitplzen.eu/en/visit-pilsen/pilsen-old-town/st-bartholomews-cathedral/
 |title=St. Bartholomew’s Cathedral – Architectural description
 |website=Visit Plzeň
 |language=en
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

საკათედრო ტაძრის სიგრძეა 58 მეტრი, სიგანე 30 მეტრი და სიმაღლე 25 მეტრი. ეკლესიის კოშკის სიმაღლეა 103 მეტრი და იგი არის ყველაზე მაღალი ეკლესიის კოშკი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]].&lt;ref name=&quot;infocesko_dimensions&quot;&gt;
{{cite web
 |url=https://www.infocesko.cz/content/plzensko-historicke-zajimavosti-cirkevni-stavby-sakralni-objekty-katedrala-sv-bartolomeje-plzen.aspx
 |title=Technical data of St. Bartholomew’s Cathedral
 |website=InfoČesko
 |language=cs
 |access-date=2026-06-21
}}
&lt;/ref&gt;

==== ექსტერიერი ====
[[ფაილი:Sternberska kaple.jpg|მინი|მარცხნივ|შტერნბერგის სალოცავის ფასადი]]
ტაძრის მოსაპირკეთებელი მასალაა თლილი ქვიშაქვის ბლოკები, რომლებიც მოპოვებულია ისტორიული ბირთვის ჩრდილოეთით მდებარე კარიერებიდან. ქვის წყობა გარშემორტყმულია პლინთუსით მთელ პერიმეტრზე და ზედა ნაწილში სრულდება კარნიზით.

დასავლეთის ფასადი თავდაპირველად იყო დაგეგმილი როგორც ორკოშკიანი. კოშკებს უნდა დაყრდნობოდა ძლიერი საყრდენი სვეტები, რომლებიც აღწევდა ორივე კოშკის კარნიზებამდე. ეს საბოლოოდ განხორციელდა მხოლოდ ჩრდილოეთ კოშკის შემთხვევაში. დაუმთავრებელი სამხრეთ კოშკის შემთხვევაში სვეტები მთავრდება უშუალოდ სახურავის მატარებელი კარნიზის ქვეშ, განსხვავებით კედლის საყრდენი სვეტებისგან, რომლებიც ოდნავ ქვემოთ სრულდება. გეგმარებაში სვეტები ერთ საფეხურად არის დაყოფილი, 16 მეტრ სიმაღლეზე. სამხრეთ კოშკზე წარმოდგენილია იგივე სასახლის კარნიზები, რაც ჩრდილოეთ კოშკზე. ქვედა სართულების ფანჯრები წვეტიანია, ხოლო ზედა სართულებზე — მართკუთხა. ზარების სართულის მახლობლად ფანჯრები კვლავ წვეტიანია. მათ ზემოთ მდებარეობს საათი.

დასავლეთის ფასადის შუა ნაწილში მდებარეობს გოტიკური წვეტიანი თაღოვანი შესასვლელი. პორტალის ჩარჩოებში განთავსებული იყო [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობელის]] და [[იოანე ღვთისმეტყველი|იოანე მახარებლის]] ქანდაკებები, რომლებიც [[იესო|ქრისტესთან]] ერთად ჯვარზე ქმნიდნენ „ჯვარცმის“ ჯგუფს. პორტალსა და კარნიზს შორის მდებარეობს ნიში წმინდა [[ბართლომე მოციქული|ბართლომეს]] [[ბაროკო|ბაროკოს]] ქანდაკებით. თაღოვანი შესასვლელის ზემოთ არის ფანჯარა ნეოგოთიკური ჩარჩოთი.

გვერდით ფასადებზე — ჩრდილოეთ და სამხრეთ მხარეს — განსხვავებები მცირეა და ისინი ძალიან ჰგვანან ერთმანეთს. დასავლეთ კუთხეში მდებარეობს კოშკის საყრდენი სვეტები და ფასადები დაყოფილია ხუთ ველად დამატებითი სვეტებით. პირველი ველი დასავლეთ კუთხესთან შესრულებულია დასავლეთის ორკოშკიანი ფასადის მსგავსად. დანარჩენ ველებში მდებარეობს წვეტიანი ფანჯრები, რომლებიც მეორე და მეხუთე ველებში ოთხნაწილიანია. მესამე ველში სამხრეთ მხარეს არის შვიდნაწილიანი ფანჯარა, ხოლო ჩრდილოეთ მხარეს — ექვსნაწილიანი. მეოთხე ველში სამხრეთით ფანჯარა ოთხნაწილიანია, ჩრდილოეთით კი ორნაწილიანი. ყველა ფანჯრის ჩარჩოში გვხვდება ღრმა ჩაზნექილი მრუდი. ტრასერიები ძირითადად არის  სფერული ტიპის.

მიუხედავად იმისა, რომ გვერდითი თაღები დღეს ოთახების ინტერიერში მდებარეობს, ისინი თავდაპირველად ფასადის ნაწილად იყო ჩაფიქრებული, ამიტომ მნიშვნელოვანია მათი აღწერა ფასადებთან ერთად. სამხრეთი თაღი უფრო მდიდრულად არის მორთული, ვიდრე ჩრდილოეთი, რადგან ის უფრო დიდ მოედანზე გადიოდა. შესაბამისად, დეკორატიულობა აქ უფრო მნიშვნელოვანი იყო. კუთხოვანი ჩარჩოს ელემენტები გამოდის მცირე პლინთუსებიდან. ჩარჩო გადადის კვადრატულ შემოსაზღვრაში. ჩრდილოეთი პორტალიც შესრულებულია მსგავსი პრინციპით.

ორივე თაღს ოთახები დაემატა XV–XVI საუკუნეებში. სამხრეთ ოთახს აქვს ხუთკუთხა გეგმა, რომლის ქვედა ნაწილში არის რელიეფი (სავარაუდოდ არქიტექტორ ჰანს შპისის ავტოპორტრეტი). შესასვლელი არის ორი წვერიანი თაღით წარმოდგენილი. ტაძრის გვერდებზე არსებული ოთახები თავის მხრივ დაყოფილია სექციებად, და ეს სტილი ჰგავს შტერნბერგის სამლოცველოს არქიტექტურას. ჩრდილოეთ მხარეს ორი ფანჯარა და სამხრეთ მხარეს ერთი ფანჯარა ამოშენებულია. ეს გამოწვეულია ნავის გაფართოებით.&lt;ref&gt;Visit Plzeň. &quot;St. Bartholomew’s Cathedral (Plzeň)&quot;. https://www.visitplzen.eu/en/visit-pilsen/pilsen-old-town/st-bartholomews-cathedral/&lt;/ref&gt;

==== ინტერიერი ====
[[ფაილი:Katedrála svatého Bartoloměje (interiér).jpg|მინი|მარჯვნივ|ტაძრის ინტერიერი]]
ტაძრის საკურთხევლის ნაწილი დაყოფილია ხაზოვანი, მსხლის ფორმის სვეტებით, რომლებიც ერთიანდება კამაროვან გადახურვაში. საკურთხეველში შესასვლელს წარმოადგენს საზეიმო თაღი, რომელიც თავად საკურთხეველზე უფრო მაღალია. სიმაღლეთა სხვაობა შევსებულია სიბრტყით, რომელზეც გამოსახულია [[იესო ქრისტე]], როგორც უკანასკნელი სამსჯავროს მსაჯული. სამღვდელო ნივთების საცავსა და სამლოცველოში შესვლა შესაძლებელია ორი ნეოგოთიკური კარიბჭით, რომლებიც დეკორატიული ქვის ორნამენტებითაა შემკული. კამარები [[1883]] წელს მოხატა კარლ იობსტმა.

დაგეგმილი ორკოშკიანი ფასადი ინტერიერში წარმოდგენილია ჯვრისებრი პროფილის მქონე მასიური სვეტებით. სამხრეთის კოშკის ქვეშ არსებული კამარა მარტივი ოთხქიმიანი ვარსკვლავის ფორმას ქმნის. შესასვლელი სივრცე გადახურულია ოთხქიმიანი ვარსკვლავისებრი კამარით, რომელსაც დიაგონალური ჯვარი კვეთს.

ტაძრის ნავების შიდა სივრცე შემოსაზღვრულია ფანჯრების კარნიზით, რომელიც კონსოლების მეშვეობით ცილინდრულ საყრდენებზე გადადის. სამხრეთის ნავის აღმოსავლეთ კედელში მდებარეობს შესასვლელი შტერენბერგების სამლოცველოში. ნავების ფანჯრებს ცილინდრული პროფილი აქვს. ნავის კამარა ეყრდნობა ცილინდრულ სვეტებს, რომლებიც მრგვალ საფუძველზე დგას. ამ სვეტების ქვეშ შესაძლოა უფრო ძველი, კვადრატული სვეტების ნაშთები იყოს შემორჩენილი, რაც იმავე არქიტექტურული ჩანაფიქრის გაგრძელებაზე მიუთითებს. კოშკის ქვეშ მდებარე სვეტები კამარის გეგმის ცვლილებას ავლენს, რადგან კამარის ნეკნების განლაგება თავდაპირველად ჯვაროვანი კამარის არსებობაზე მიანიშნებს.

ნავების დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს გუნდის დასასხდომი აივანი, რომელიც დაახლოებით 8 მეტრის სიმაღლეზეა მოწყობილი. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნის]] ბოლოს იგი გააფართოვეს, ხოლო 1760-იან წლებში ხელახლა გადააკეთეს და ნავის სივრცეში უფრო წინ წამოსწიეს. სასულიერო პირთა ნივთების საცავი მდებარეობს საკურთხევლის ჩრდილოეთით მდებარე მინაშენში. მას მართკუთხა გეგმა და ორი კამაროვანი მონაკვეთი აქვს. დიდი მონაკვეთი ვარსკვლავური კამარითაა გადახურული, მცირე კი — ჯვაროვანი კამარით. კამარის კარკასი მსხლის ფორმის პროფილს ატარებს. სამხრეთ-დასავლეთ კუთხეში მდებარეობს სპირალური კიბე, რომელიც ზედა სათავსოში ადის.
კიბე გრძელდება და ადის საკურთხევლის თავზე მდებარე სხვენის ნაწილამდე. თანამედროვე წყაროების მიხედვით, ეს მონაკვეთი [[1879]]–[[1883]] წლების რეკონსტრუქციის დროს დაემატა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://archmap.cz/cs/objekt/39423 |title=Kostel sv. Bartoloměje |website=Atlas české architektury |language=cs |access-date=2026-06-22}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>orqmx802yido1t500u99sbir44jj2o9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ფრანც იოჰენ შოლერი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893110</id>
    <revision>
      <id>5427074</id>
      <parentid>5418325</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:41:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427074</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9913" sha1="6d0ky4ttjjfzgxf6y7mqax11hpzqyn9" xml:space="preserve">'''ფრანც იოჰენ ფილიპ შოლერი''' (დ. [[24 ივლისი]], [[1926]] – გ. [[13 მაისი]], [[2019]]) — [[გერმანელი]] [[დიპლომატია|დიპლომატი]] და [[ელჩი]].

==ადრეული ცხოვრება==
ფრანცი დაიბადა [[1926]] წლის [[24 ივლისი|24 ივლისს]], ქალაქ [[დიუსელდორფი|დიუსელდორფში]], ცნობილი [[შოლერების ოჯახი|შოლერების ოჯახში]]. ფილიპ შოლერი სწავლობდა [[სამართალი|სამართალსა]] და [[ეკონომიკა|ეკონომიკას]] [[კიოლნის უნივერსიტეტი|კიოლნის უნივერსიტეტსა]] და [[პარიზის უნივერსიტეტი|პარიზის უნივერსიტეტში]].

==კარიერა==
გამოცდების დასრულების შემდეგ, [[1955]] წელს ფრანც იოჰენი [[გერმანიის ფედერალური საგარეო საქმეთა უწყება|გერმანიის ფედერალურ საგარეო საქმეთა უწყებაში]] დაწინაურდა. შოლერმა კარიერა დაიწყო უცხოეთში მივლინებებით [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]], [[იტალია|იტალიის]], [[ტანზანია|ტანზანიის]], [[ესპანეთი|ესპანეთისა]] და [[ირანი|ირანის]] საელჩოებში, სადაც გერმანიის ელჩის მუდმივი წარმომადგენლის თანამდებობას იკავებდა [[თეირანი|თეირანში]].

[[1973]] წელს ფრანც იოჰენი საგარეო საქმეთა უწყების პროტოკოლის სამსახურში დაინიშნა, ხოლო [[1975]] წელს გერმანიის საგარეო საქმეთა უწყების პროტოკოლის უფროსად დაწინაურდა,&lt;ref&gt;[https://www.zeit.de/1978/29/im-stillen-auge-eines-sturms ''Schwieriges Protokoll, Im stillen Auge eines Sturms''.] In: ''Die Zeit.'' Nr. 29/1978&lt;/ref&gt; რაც [[ელჩი|ელჩის]] რანგის თანამდებობა იყო.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.auswaertiges-amt.de/en/aamt/auswdienst/abteilungen/-/232032|title=Federal Foreign Office - Federal Foreign Office Protocol|first=Auswärtiges|last=Amt|website=German Federal Foreign Office}}&lt;/ref&gt; ამ თანამდებობაზე ყოფნისას, [[1975]] წლის [[ივლისი|ივლისში]], [[კიოლნ-ბონის აეროპორტი|კიოლნ-ბონის აეროპორტში]] ფრანცი მიესალმა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებული შტატების]] [[პრეზიდენტი|პრეზიდენტს]] [[ჯერალდ ფორდი|ჯერალდ ფორდს]] და პირველ ლედის [[ბეტი ფორდი|ბეტი ფორდს]].&lt;ref name=&quot;fordlibrarymuseum&quot;&gt;{{cite web |title=THE DAILY DIARY OF PRESIDENT GERALD R. FORD  {{!}} JULY 26, 1975 |url=https://www.fordlibrarymuseum.gov/sites/default/files/pdf_documents/library/document/0036/pdd750726.pdf |website=www.fordlibrarymuseum.gov |publisher=Gerald R. Ford Presidential Museum}}&lt;/ref&gt;

შემდგომში ფრანც შოლერი [[გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკა (1949-1990)|გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის]] ელჩად დაინიშნა [[ბრაზილია|ბრაზილიის]] დედაქალაქ [[ბრაზილია (ქალაქი)|ბრაზილიაში]], [[პარიზი|პარიზსა]] და [[ვარშავა|ვარშავაში]] მდებარე გერმანიის საელჩოებში.&lt;ref name=&quot;1984Normandy&quot;&gt;{{cite news |title=FRENCH JOIN CEREMONY FOR GERMAN WAR DEAD LA CAMBE, France, June 8 (AP) - Officials from France and West Germany gathered today to honor German soldiers who died trying to hold back the Allied forces in Normandy 40 years ago. |url=https://www.nytimes.com/1984/06/09/world/french-join-ceremony-for-german-war-dead-la-cambe-france-june-8-ap-officials.html |work=[[The New York Times]] |date=June 9, 1984}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation
  |title=Botschafter, Solche Faxen 
  |url=http://www.spiegel.de/spiegel/print/d-13496264.html
  |author=
  |work=[[Der Spiegel]]
  |year=1989
  |volume=
  |issue=45
  |series=6 September
  |pages=
  |quote=
}}&lt;/ref&gt; ვარშავაში ელჩობის პერიოდში, [[1989]] წლის მეორე ნახევარში, შოლერმა თავშესაფარი მისცა გერმანიის მოქალაქეებს, რომელთაც ქვეყნის დატოვება სურდათ და საელჩოს ტერიტორიაზე იმყოფებოდნენ.

[[1989]] წლის [[ნოემბერი|ნოემბერში]] შოლერი, საკუთარი თხოვნით, ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო [[პენსია|პენსიაზე]] გავიდა.&lt;ref name=&quot;pcg&quot;&gt;{{cite web |last1=Fraser |first1=Gareth |title=Herbert W. Armstrong and the ‘Plain Truth’ How a visit to the West German Embassy emphasized the Plain Truth’s reach |url=https://pcg.church/articles/1530/herbert-w-armstrong-and-the-plain-truth |website=pcg.church |publisher=Philadelphia Church of God |date=4 May 2015}}&lt;/ref&gt;

შოლერი იყო „EuroDefense“ სამეთვალყურეო საბჭოს საპატიო [[პრეზიდენტი]]. ეს ორგანიზაცია საერთო [[ევროპა|ევროპული]] უსაფრთხოებისა და თავდაცვის პოლიტიკის ჩამოყალიბებას ემსახურება. ფრანც იოჰენი ასევე იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] [[საპატიო ლეგიონის ორდენი|საპატიო ლეგიონისა]] და [[საფრანგეთის ეროვნული ღირსების ორდენი|საფრანგეთის ეროვნული ღირსების ორდენის]] გერმანული საზოგადოების წევრი.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.ehrenlegion-onm.de/mitglieder_dt.php |title=Mitgliederliste |archive-date=2017-06-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170629055639/http://ehrenlegion-onm.de/mitglieder_dt.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==პირადი ცხოვრება==
შოლერი დაქორწინებული იყო ინგეტრაუდ ნოილზე. გარდაიცვალა [[2019]] წლის [[13 მაისი|13 მაისს]] [[ბად-გოდესბერგი|ბად-გოდესბერგში]].&lt;ref name=&quot;2019Obit&quot;&gt;{{cite news |title=Obituary |url=https://lebenswege.faz.net/traueranzeige/franz-schoeller/55271469 |work=Frankfurter Allgemeine Zeitung |date=25 May 2019}}&lt;/ref&gt;

===ჯილდოები===
*1979 — გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის დამსახურების ორდენის I კლასის ჯვარი.
*1980 — გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის დამსახურების დიდი ჯვარი.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

==გარე ბმულები==
*[https://www.gettyimages.ca/detail/news-photo/ein-bild-vom-botschafter-franz-joachim-schoeller-chef-des-news-photo/1406560776 Franz Joachim Schoeller] at Getty Images.

[[კატეგორია: დაბადებული 24 ივლისი]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1926]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 13 მაისი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 2019]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია: გერმანელი დიპლომატები]]
[[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:ელჩები ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:დიპლომატები პერიოდის მიხედვით]]</text>
      <sha1>6d0ky4ttjjfzgxf6y7mqax11hpzqyn9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კარლ მოლტკე</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893130</id>
    <revision>
      <id>5427073</id>
      <parentid>5418795</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:41:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427073</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23023" sha1="8v4ijfj06gqvawwsjg5dieigqwo8qzm" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ლიდერი
| სახელი = კარლ მოლტკე
| სურათი=  Carl Moltke 1869-1935 by Elfelt.jpg
| სურათის ზომა = 250პქ
| წარწერა სურათის ქვეშ= 
| ხელმოწერა =
| დაბადების თარიღი = [[2 იანვარი]], [[1869]]
| დაბადების ადგილი= [[ბრანდენბურგი]], [[გერმანია]]
| გარდაცვალების თარიღი = [[5 სექტემბერი]], [[1935]]
| გარდაცვალების ადგილი= [[კოპენჰაგენი]], [[დანია]]
| მოქალაქეობა = 
| ეროვნება = დანიელი
| რეზიდენცია =
| დაკრძალულია =
| საარჩევნო ოლქი =
| მამა = 
| დედა = 
| მეუღლე = კორნელია ვან რენსელაერ თაიერი (ქორწ. 1907)
| შვილები= 
| ნათესავები = ალექსანდრა მოლტკე აილზი (შვილიშვილი)
| განათლება =
| პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]]
| საქმიანობა = პოლიტიკოსი
| რელიგია =
| ჯილდოები =
| პარტია = დამოუკიდებელი
| საიტი=
| რიგი = დანიის საგარეო საქმეთა მინისტრი
| თანამდებობა დაიკავა = [[23 აპრილი]], [[1924]]
| თანამდებობა დატოვა = [[14 დეკემბერი]], [[1926]]
| ვიცე-პრეზიდენტი =
| პრეზიდენტი =
| პრემიერ-მინისტრი = ტორვალდ სტაუნინგი
| წინამორბედი = კრისტიან კოლდი
| მემკვიდრე = ლაუსტ იევსენ მოლტესენი
| რიგი2 = [[დანია|დანიის]] [[ელჩი]] [[გერმანია|გერმანიაში]]
| თანამდებობა დაიკავა2 = [[1912]]
| თანამდებობა დატოვა2= [[1924]]
| წინამორბედი2 =
| მემკვიდრე2 =
| პრეზიდენტი2=
| ვიცე-პრეზიდენტი2 =
| პრემიერ-მინისტრი2=
| რიგი3 = [[დანია|დანიის]] [[ელჩი]] [[აშშ]]-ში
| თანამდებობა დაიკავა3 = [[1908]]
| თანამდებობა დატოვა3 = [[1912]]
| წინამორბედი3 =
| მემკვიდრე3 =
| პრეზიდენტი3 =
| პრემიერ-მინისტრი3=
| რიგი4 =
| თანამდებობა დაიკავა4 =
| თანამდებობა დატოვა4 =
| წინამორბედი4 =
| მემკვიდრე4 =
| პრეზიდენტი4 =
| პრემიერ-მინისტრი4=
| რიგი5 =
| თანამდებობა დაიკავა5 =
| თანამდებობა დატოვა5 =
| წინამორბედი5 =
| მემკვიდრე5 =
| პრეზიდენტი5 =
| პრემიერ-მინისტრი5=
}}
გრაფი '''კარლ პოულ ოსკარ მოლტკე''' (დ. [[2 იანვარი]], [[1869]] – გ. [[5 სექტემბერი]], [[1935]]) — [[დანია|დანიის]] [[ელჩი]] [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] [[1908]] წლიდან და დანიის [[საგარეო საქმეთა მინისტრი]] [[1924]]–[[1926]] წლებში.&lt;ref name=&quot;Friedrich1995&quot;&gt;{{cite news|last1=Friedrich|first1=Otto|title=Blood and Iron {{!}} From Bismark to Hitler the Von Moltke Family's Impact on German History|url=https://www.washingtonpost.com/wp-srv/style/longterm/books/chap1/blood_ir.htm|accessdate=23 March 2017|work=The Washington Post|date=1995}}&lt;/ref&gt;

==ადრეული ცხოვრება==
კარლ პოულ ოსკარ მოლტკე დაიბადა [[1869]] წლის [[2 იანვარი|2 იანვარს]], [[დანია|დანიაში]]. კარლ პოული იყო ადამ ჰენრიკ კარლ მოლტკეს ([[1828]]–[[1913]]) და ემა ქრისტინეს, გრაფინია კასინი დი კაპიცუკის ([[1836]]–[[1870]]), ვაჟი. დედის ძმა იყო გრაფი არტურ კასინი, მარკიზი დი კაპიცუკი, [[რუსეთი|რუსეთის]] [[ელჩი]] [[ჩინეთი|ჩინეთსა]] და [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]]. მოლტკეს დედის მშობლები იყვნენ გრაფი პოულ კასინი, მარკიზი დი კაპიცუკი, და ელიზაბეთ ლოი აფ ტრიესტი.&lt;ref name=&quot;Lehmann1995&quot;&gt;{{cite news|last1=Lehmann-haupt|first1=Christopher|title=BOOKS OF THE TIMES;That Name Keeps Cropping Up in German History|url=https://www.nytimes.com/1995/12/21/books/books-of-the-times-that-name-keeps-cropping-up-in-german-history.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=21 December 1995}}&lt;/ref&gt;

===ოჯახი===
კარლის პაპა, კარლ გრაფ ფონ მოლტკე ([[1798]]–[[1866]]), იყო ადამ ვილჰელმ მოლტკეს ([[1785]]–[[1864]]), დანიის პირველი [[პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრის]], ბიძაშვილი. ადამ ვილჰელმ მოლტკე დანიის [[კონსტიტუციური მონარქია|კონსტიტუციური მონარქიის]] პირველი პრემიერ-მინისტრი იყო. 

კარლ მოლტკე ასევე იყო ადამ გოტლობ მოლტკეს ([[1710]]–[[1792]]), დანიელი კარისკაცის, სახელმწიფო მოღვაწისა და დიპლომატის, შვილთაშვილი. ადამ გოტლობ მოლტკე დანიის მეფე [[ფრედერიკ V|ფრედერიკ V-ის]] ერთ-ერთი უახლოესი იყო.&lt;ref&gt;{{cite web| url =http://www2.royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&amp;dsqApp=Archive&amp;dsqCmd=Show.tcl&amp;dsqDb=Persons&amp;dsqPos=0&amp;dsqSearch=%28Surname%3D%27moltke%27%29| title =Library and Archive Catalogue| publisher =Royal Society| accessdate =2012-03-05}}{{Dead link|date=November 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;{{sfn|Bain|1911}}  მოლტკეს ოჯახი მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა როგორც დანიის, ისე გერმანიის ისტორიაში.&lt;ref name=&quot;Sybel1800&quot;&gt;{{cite book|last1=Sybel|first1=Heinrich von|title=The Founding of the German Empire by William I.: Based Chiefly Upon Prussian State Documents|date=1800|publisher=Thomas Y. Crowell &amp; Company|url=https://books.google.com/books?id=3MRWAAAAMAAJ&amp;q=moltke&amp;pg=PA268|accessdate=23 March 2017|language=en}}&lt;/ref&gt;

==კარიერა==
[[1908]]–[[1912]] წლებში მოლტკე დანიის [[ელჩი]] იყო ამერიკის შეერთებულ შტატებში. მოგვიანებით კარლი საკუთარ ქვეყანას გერმანიაში, ბერლინში დანიის ელჩის რანგში წარმოადგენდა. [[1920]] წელს გრაფმა ბენტ ჰოლშტაინმა, რომელიც [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] დროს [[ბერლინი|ბერლინში]] დანიის დიპლომატიური წარმომადგენლობის მდივანი იყო, მოლტკეს სერიოზული ბრალდებები წაუყენა.&lt;ref name=&quot;1920Accusation&quot;&gt;{{cite news|last1=Times|first1=Copyright, 1920, By The New York Times Company Special Cable to the New York|title=DANISH ENVOY ACCUSED.; Moltke Sought to Suppress Slesvig Question, Secretary Charges.|url=https://www.nytimes.com/1920/04/23/archives/danish-envoy-accused-moltke-sought-to-suppress-slesvig-question.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=23 April 1920}}&lt;/ref&gt; მისი თქმით:

&lt;blockquote&gt;რადიკალური მთავრობა ყველანაირად ცდილობდა [[შლეზვიგის საკითხი|შლეზვიგის საკითხის]] ჩახშობას. ამიტომ დანიის ელჩი ბერლინში ომის დროს გერმანიის საგარეო უწყებას სთხოვდა, ჩრდილოეთ შლეზვიგის მცხოვრებლებისთვის ბევრი რკინის ჯვარი მიენიჭებინათ, რათა მათ [[დანია]] დავიწყებოდათ. გერმანელები კი არა, სწორედ დანიის ელჩი ცდილობდა ზალეს მთავრობის დროს დანიელთა სულების მოსყიდვას გერმანული რკინის ჯვრებით.&lt;/blockquote&gt;

[[1924]] წელს დანიის პირველმა სოციალ-დემოკრატმა [[პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრმა]], თორვალდ სტაუნინგმა, მოლტკე დანიის საგარეო საქმეთა მინისტრად დანიშნა. კარლ პოული ამ თანამდებობას [[1924]] წლის [[23 აპრილი|23 აპრილიდან]] [[1926]] წლის [[14 დეკემბერი|14 დეკემბრამდე]] იკავებდა, ვიდრე პრემიერ-მინისტრი თომას მადსენ-მიუგდალი გახდებოდა.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Count Carl Moltke, 5/10/24|url=https://www.loc.gov/item/npc2007011291/|website=loc.gov|publisher=[[The Library of Congress]]|accessdate=21 March 2017|language=en}}&lt;/ref&gt; ეს გადაწყვეტილება მიუხედავად იმისა იქნა მიღებული, რომ მოლტკე სოციალ-დემოკრატი არ იყო, რადგან სტაუნინგს მიაჩნდა, რომ საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი [[დიპლომატია|დიპლომატს]] უნდა სჭეროდა.&lt;ref&gt;{{Cite encyclopedia |date=7 May 2020 |title=Carl Moltke |encyclopedia=[[Den Store Danske Encyklopædi|Den Store Danske]] |url=https://denstoredanske.lex.dk/Carl_Moltke |last=Bjørn |first=Claus |author-link=Claus Bjørn |accessdate=15 April 2023 |language=Danish}}&lt;/ref&gt;

[[1930]] წლის თებერვალსა და მარტში იგი [[ერთა ლიგა|ერთა ლიგის]] ფარგლებში [[ჟენევა|ჟენევაში]] გამართული „კოორდინირებული ეკონომიკური მოქმედების კონფერენციის“ თავმჯდომარე იყო. თავმჯდომარის რანგში მოლტკე ევროპული ეკონომიკური ერთიანობის იდეას ემხრობოდა, რათა მსოფლიო ეკონომიკური მდგომარეობა გაუმჯობესებულიყო. ამ საქმეში კარლს მხარს უჭერდა [[ბელგია|ბელგიის]] საგარეო საქმეთა მინისტრი პოლ ჰიმანსი, რომელიც მოგვიანებით ერთა ლიგის მეორე პრეზიდენტი გახდა.&lt;ref name=&quot;TariffConf1930&quot;&gt;{{cite news|title=TARIFF CONFERENCE BEGINS AT GENEVA; Count Moltke, Chairman, Urges European Economic Unity to Better World Conditions. SEES TRUCE MEANS TO END Stresses Necessity of Collective Agreements--Hymans Warns Against New Tariff War. Sees 'Truce Only as Means. Hainisch Speaks.|url=https://www.nytimes.com/1930/02/18/archives/tariff-conference-begins-at-geneva-count-moltke-chairman-urges.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=18 February 1930}}&lt;/ref&gt;

მოლტკეს ჰქონდა [[ევროპა|ევროპული]] [[ეკონომიკა|ეკონომიკური]] ორგანიზაციის ფართო ხედვა და სთავაზობდა ტარიფების დროებით შეჩერებას, რომელსაც „საბაჟო გადასახადების კონსოლიდაციას“ უწოდებდა.&lt;ref name=&quot;TariffConf1930&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;TARIFFends1930&quot;&gt;{{cite news|last1=Times|first1=Wireless to the New York|title=TARIFF PARLEY ENDS IN LIMITED ACCORD; Eleven European Nations at Geneva Agree to Truce Until March of 1931. IT MAY BE EXTENDED THEN Meeting in November to Decide When and Whether It Takes Effect --Program of Negotiations Fixed. &quot;Essentially European.&quot; Stresses Moral Restraints. Prescribes Time-Table.|url=https://www.nytimes.com/1930/03/25/archives/tariff-parley-ends-in-limited-accord-eleven-european-nations-at.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=25 March 1930}}&lt;/ref&gt;

==პირადი ცხოვრება==
[[1907]] წლის [[29 ივნისი|29 ივნისს]]&lt;ref name=&quot;NYTWedding1907&quot;&gt;{{cite news|title=VON MOLTKE -- THAYER|url=https://www.nytimes.com/1907/06/30/archives/von-moltke-thayer.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=30 June 1907}}&lt;/ref&gt;  მოლტკემ ცოლად შეირთო [[ამერიკელი]] კორნელია ვან რენსელაერ თაიერი ([[1881]]–[[1960]]),&lt;ref name=&quot;CorneliaObit1960&quot;&gt;{{cite news|title=COUNTESS MOLTKE DIES; Widow of Former Danish Foreign Minister Was 79|url=https://www.nytimes.com/1960/06/16/archives/countess-moltke-dies-widow-of-former-danish-foreign-minister-was-79.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=16 June 1960}}&lt;/ref&gt; ნათანიელ თაიერ III-ის ქალიშვილი. კორნელია დაიბადა [[ბოსტონი|ბოსტონში]] და იყო ნათანიელ თაიერ უმცროსის ([[1808]]–[[1883]]) შვილიშვილი.&lt;ref name=&quot;NYTWedding1907&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Miss Thayer is Countess. Weds Danish Noble at Lancaster. Ceremony at Country Home by Bishop Lawrence. Moltke, Diplomat, is the Bridegroom|url=https://pqasb.pqarchiver.com/boston/access/729409532.html?dids=729409532:729409532&amp;FMT=ABS&amp;FMTS=ABS:AI&amp;date=Jun+30%2C+1907&amp;author=&amp;pub=Boston+Daily+Globe&amp;desc=MISS+THAYER+IS+COUNTESS&amp;pqatl=google|archive-url=https://web.archive.org/web/20121106053144/http://pqasb.pqarchiver.com/boston/access/729409532.html?dids=729409532:729409532&amp;FMT=ABS&amp;FMTS=ABS:AI&amp;date=Jun+30,+1907&amp;author=&amp;pub=Boston+Daily+Globe&amp;desc=MISS+THAYER+IS+COUNTESS&amp;pqatl=google|url-status=dead|archive-date=6 November 2012|quote=This noon, at ... beautiful country seat of Mr and ... National Thayer, their daughter, ... Cornelia Van Rennsealaer Thayer ... Count Carl Moltke of Copenhagen, ... were married...|newspaper=The New York Times|date=30 June 1907|accessdate=26 March 2011}}&lt;/ref&gt;

კორნელია ასევე წარმოშობით დაკავშირებული იყო [[თომას კორნელი|თომას კორნელის]], ბაიარდების, ლივინგსტონებისა და სკაილერების ოჯახებს. ქორწილზე  მეჯვარე იყო ბარონი როზენკრანცი. მოლტკესა და კორნელიას ერთი ვაჟი ჰყავდათ:

*გრაფი კარლ ადამ მოლტკე ([[1908]]–[[1989]]) — [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დროს დანიური წინააღმდეგობის მოძრაობის წევრი.&lt;ref&gt;{{cite web|title=The Power of Conscience-Director's Statement|url=http://www.powerofconscience.com/film/directors-statement.html#.WNGz3fnyuUk|website=powerofconscience.com|accessdate=21 March 2017}}&lt;/ref&gt; who married Mabel Wilson Wright ([[née]] Comstock) in 1944 (1909–1988).&lt;ref name=&quot;MabObit1988&quot;&gt;{{cite news|title=Mab Moltke Dies at 78; Ex-Publicity Executive|url=https://www.nytimes.com/1988/01/28/obituaries/mab-moltke-dies-at-78-ex-publicity-executive.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=28 January 1988}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Mrs. Mabel Wright Is Engaged To Count. Fiancee of Carl A. Moltke, Son of Late Danish Envoy to U.S.|url=https://www.nytimes.com/1944/05/17/archives/mrs-mabel-wright-is-engaged-to-count-fiancee-of-carl-a-moltke-son.html|quote=Mrs. Arthur Comstock of 540 Park Avenue has announced the engagement of her daughter, Mrs. Mabel Wilson Wright, to Count Carl A. Moltke, son of Countess...|newspaper=The New York Times|date=17 May 1944|accessdate=24 December 2012}}&lt;/ref&gt; [[1944]] წელს დაქორწინდა მეიბელ უილსონ რაიტზე (ქალიშვილობის გვარი კომსტოკი; [[1909]]–[[1988]]).&lt;ref name=&quot;EcclesObit1975&quot;&gt;{{cite news|title=Edward Eccles|url=https://www.newspapers.com/newspage/16223037/|accessdate=23 March 2017|work=[[Newport Mercury]]|date=31 January 1975|page=2|language=en}}&lt;/ref&gt; წყვილი [[1956]] წელს განქორწინდა. იმავე წელს გრაფი მეორედ დაქორწინდა დორის ეკლსზე ([[1914]]–[[1965]]), რომელიც ედვარდ ეკლსის ([[1882]]–[[1975]]) ქალიშვილი იყო და [[როდ-აილენდის შტატი|როდ-აილენდის შტატის]] ქალაქ ნიუპორტიდან წარმოშობდა.&lt;ref name=&quot;DorisEcclesMoltkeObit1965&quot;&gt;{{cite news|title=COUNTESS MOLTKE|url=https://www.nytimes.com/1965/06/15/archives/countess-moltke.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=15 June 1965}}&lt;/ref&gt;

კარლ პოულ ოსკარ მოლტკე [[1935]] წლის [[5 სექტემბერი|5 სექტემბერს]], 66 წლის ასაკში, [[კოპენჰაგენი|კოპენჰაგენში]] გარდაიცვალა.&lt;ref name=&quot;NYTObit1935&quot;&gt;{{cite news|title=COUNT CARL MOLTKE OF DENMARK IS DEAD; Former Minister to the United States Served in the First Socialist Cabinet.|url=https://www.nytimes.com/1935/09/06/archives/count-carl-moltke-of-denmark-is-dead-former-minister-to-the-united.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=6 September 1935}}&lt;/ref&gt;

===შთამომავლები===
კარლი იყო გრაფინია ვიქტორია ენ მოლტკესა და გრაფინია კორნელია ალექსანდრა მოლტკე აილზის (დ. [[1947]]) პაპა. კორნელია ალექსანდრა მოლტკე აილზი [[მსახიობი]] და დოკუმენტური ფილმების [[რეჟისორი|რეჟისორია]].&lt;ref name=&quot;imdb&quot;&gt;{{IMDb name|nm0411308|name=Alexandra Isles}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.vanityfair.com/magazine/1985/08/vonbulow198508 Vanity Fair: &quot;Fatal Charm: The Social Web of Claus von Bülow&quot; BY Dominick Dunne] August 1985&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Brozan1995&quot;&gt;{{cite news|last1=Brozan|first1=Nadine|title=CHRONICLE|url=https://www.nytimes.com/1995/04/22/style/chronicle-902095.html|accessdate=21 March 2017|work=The New York Times|date=22 April 1995}}&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია: დაბადებული 2 იანვარი]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1869]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 5 სექტემბერი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 1935]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:დანიელი დიპლომატები]]
[[კატეგორია:ელჩები ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>8v4ijfj06gqvawwsjg5dieigqwo8qzm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პრაღის წმინდა კლიმენტის საკათედრო ტაძარი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893141</id>
    <revision>
      <id>5427072</id>
      <parentid>5418919</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:41:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427072</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13167" sha1="q1klueqm7byy09nibdsc11iuji767uj" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = წმინდა კლიმენტის საკათედრო ტაძარი
| სურათი = Klementinum, Svatý Kliment.jpg
| infobox_width =
| წარწერა =
| რაიონი = სტარე-მესტო
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|50|5|9.96|N|14|24|54|E}}
| ადგილმდებარეობა = კლემენტინუმი, კრჟიჟოვნიცკას მოედანი, პრაღა 1 — [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]]
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]]
| ტიპი = საკათედრო ტაძარი
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[ბაროკო]]
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| თარიღდება = 1711–1715
| რელიგიური_წევრობა = [[კათოლიკური ეკლესია]] (ბიზანტიური წესი)
| გრძედი = 14°24′54″ აღმ. გრძ.
| განედი = 50°5′9.96″ ჩრდ. განედ.
| დეტალები = [[ჩეხეთის რესპუბლიკის რუთენული კათოლიკური სამოციქულო ეგზარქატი]]ს საკათედრო ტაძარი
}}{{დივ}}

'''წმინდა კლიმენტის საკათედრო ტაძარი''' ({{lang-cs|Katedrála sv. Klimenta}}),&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.gcatholic.org/churches/europe/3143.htm|title=Cathedral of St. Clement in Praha|website=GCatholic}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.prague.eu/en/object/places/453/cathedral-of-st-clement-katedrala-sv-klimenta|title=Cathedral of St Clement (Katedrála sv. Klimenta)|access-date=2016-06-23}}&lt;/ref&gt; ასევე ცნობილი როგორც ''წმინდა კლიმენტის ეკლესია''  — [[რუთენული ბერძნულ-კათოლიკური ეკლესია|რუთენული]] [[ბიზანტიური წესი|ბიზანტიური წესის]] [[კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკური]] ტაძარი [[პრაღა]]ში,&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=HnUnJ7X10BMC|title=The Forgotten: Catholics of the Soviet Empire from Lenin Through Stalin|last=Zugger|first=Christopher Lawrence|date=2001-01-01|publisher=Syracuse University Press|isbn=9780815606796|language=en}}&lt;/ref&gt; [[ჩეხეთი]]ში.

იგი წარმოადგენს [[ჩეხეთი|ჩეხეთის]] რესპუბლიკის რუთენული კათოლიკური სამოციქულო ეგზარქატის (''Exarchatus Apostolicus Reipublicae Cechae'') საკათედრო ტაძარს. ეკლესია საკათედრო ტაძრის სტატუსით აღიჭურვა [[პაპი იოანე პავლე II|პაპ იოანე პავლე II-ის]] [[1996]] წლის [[13 მარტი|13 მარტის]] ბულით ''„Quo aptius“'', რომლითაც დაარსდა ჩეხეთის რესპუბლიკის რუთენული კათოლიკური სამოციქულო ეგზარქატი.

== აღწერა ==
ეს ერთნავიანი [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის ეკლესია აშენდა [[იეზუიტები|იეზუიტებისთვის]] [[კლემენტინუმი|კლემენტინუმის]] ტერიტორიაზე&lt;ref&gt;{{Cite web
 |url=http://www.prague-spot.com/clementinum
 |title=Clementinum
 |website=Prague Spot
 |access-date=2016-06-23
}}&lt;/ref&gt; 1711–1715 წლებში. მისი პროექტი ეკუთვნის [[ფრანტიშეკ მაქსიმილიან კანკა|ფრანტიშეკ კანკას]], ხოლო მშენებლობას ხელმძღვანელობდა [[ანტონიო ლურაგო]]. ტაძარი აშენდა უფრო ძველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ეკლესიის ადგილზე, სადაც [[დომინიკელთა ორდენი|დომინიკელებმა]] [[1227]] წელს მონასტერი დააარსეს. მონასტერი [[ჰუსიტები|ჰუსიტებმა]] [[1420]] წელს გაანადგურეს. იტალიური სამლოცველო, ანუ ღვთისმშობლის სამლოცველო, აშენდა წმინდა კლიმენტის ეკლესიის ზემოთ [[1590]]–[[1600]] წლებში პრაღაში მცხოვრები კათოლიკე იტალიელებისთვის.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.britannica.com/biography/Frantisek-Maksymilian-Kanka|title=František Maxmilián Kaňka|website=Encyclopaedia Britannica|access-date=2026-06-22}}&lt;/ref&gt;

ეკლესიის ინტერიერი მდიდრულად არის მორთული. კედლების ნიშებში განთავსებულია ეკლესიის მამებისა და [[ოთხი მახარებელი|ოთხი მახარებლის]] ქანდაკებები, რომლებიც [[მატიაშ ბრაუნი|მატიაშ ბრაუნის]] ნამუშევარია. მთავარი საკურთხეველი შემკულია [[იოზეფ კრამოლინი|იოზეფ კრამოლინის]] ფერწერული ტილოთი. თავდაპირველი საკურთხევლის ხატებიანი ტიხარი [[1984]] წელს ახლით შეიცვალა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.prague.eu/en/object/places/90/clementinum|title=Clementinum Complex|website=Prague.eu|access-date=2026-06-22}}&lt;/ref&gt;

=== ინტერიერი ===
მდიდრულად მორთული ინტერიერი პრაღული დახვეწილი [[ბაროკო|ბაროკოს]] ერთ-ერთ საუკეთესო ნიმუშს წარმოადგენს, სადაც სხვადასხვა მხატვრული დარგი ერთიან მხატვრულ მთლიანობაში (''Gesamtkunstwerk'') არის შერწყმული.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.britannica.com/art/Baroque-architecture|title=Baroque architecture|website=Encyclopaedia Britannica|access-date=2026-06-22}}&lt;/ref&gt; განსაკუთრებულ შთაბეჭდილებას ქმნის [[წმინდა კლიმენტი|წმინდა კლიმენტის]] ცხოვრების ამსახველი თაღოვანი ველების ფრესკული მხატვრობა, მთავარი საკურთხევლის შემოქმედებითი არქიტექტურული გაფორმება და მონუმენტური სკულპტურული კომპოზიცია.

==== მთავარი საკურთხეველი ====

მხატვარ [[იან ჰიბელი|იან ჰიბელის]] მიერ შექმნილი თავდაპირველი ილუზიონისტური საკურთხეველი, რომელიც [[1715]] წელს დასრულდა, 1770 წელს [[იოზეფ კრამოლინი|იოზეფ კრამოლინის]] ნამუშევარმა ჩაანაცვლა. ახალი საკურთხეველი შემკულია მახარებელთა და ყოვლადწმინდა [[სამება|სამების]] ფიგურებით.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.britannica.com/biography/Josef-Kramolin|title=Josef Kramolín|website=Encyclopaedia Britannica|access-date=2026-06-22}}&lt;/ref&gt; კრამოლინს ეკუთვნის ასევე ცენტრალურ ნაწილში არსებული ტილო „წმინდა კლიმენტის აპოთეოზი“ და საკურთხევლის ზედა ნაწილში მოთავსებული ოვალური გამოსახულება, რომელზეც [[იგნატიუს ლოიოლა|წმინდა იგნატიუს ლოიოლაა]] გამოსახული.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.britannica.com/biography/Josef-Kramolin|title=Josef Kramolín|website=Encyclopaedia Britannica|access-date=2026-06-22}}&lt;/ref&gt;

==== თაღი ====

ტაძრის ნავის თაღზე გამოსახული წმინდა კლიმენტის ცხოვრების ოთხი ფრესკული სცენა იან ჰიბელმა [[1714]]–[[1715]] წლებში შექმნა.

*მთავარი საკურთხევლის ზემოთ გამოსახულია სცენა, სადაც წმინდა კლიმენტი თავისი რწმენის გამო იმპერატორ ტრაიანეს მიერ [[ტავრიის ქერსონესი|ქერსონესში]] გადაასახლეს. იქ მან ქვის სამტეხლოებში სამუშაოდ მისჯილი 2 000 ქრისტიანი იპოვა. წმინდანი მათთან ერთად ლოცულობდა, იმედსა და რწმენას უნერგავდა. ბოლოს მან კლდეზე ღვთის კრავი იხილა, რომლის ფეხქვეშაც მტკნარი წყლის წყარო აღმოცენდა.
*მეორე სცენაზე წმინდა კლიმენტის ჯალათები მას სიკვდილით სჯიან — კისერზე ღუზას აბამენ და ზღვაში აგდებენ.
*მესამე სცენაზე ანგელოზები თაყვანს სცემენ წმინდა კლიმენტის წმინდა ნაწილებს, რომელიც უკვე ზეცად არის ამაღლებული, ხოლო მორწმუნეები ტაძრისკენ მიიჩქარიან.
*მგალობელთა გალერეის ზემოთ გამოსახულია ზეციური კამარა, რომლის ცენტრში ყოვლადწმინდა სამებაა წარმოდგენილი. მას თაყვანს სცემენ წმინდა კლიმენტი და [[ალოიზ გონძაგა|წმინდა ალოიზ გონძაგა]], ხოლო ქვემოთ ანგელოზებს გაშლილი გრაგნილი უჭირავთ კლემენტინუმის კოლეგიის გამოსახულებით.&lt;ref name=&quot;clement-iconography&quot;&gt;
Iconography of St. Clement – exile to Chersonesus, anchor martyrdom, underwater church legend and heavenly glorification.
St Clement iconography overview.
https://www.christianiconography.info/clement.html
&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:პრაღის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>q1klueqm7byy09nibdsc11iuji767uj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კოლინ ჰუვერი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893155</id>
    <revision>
      <id>5427071</id>
      <parentid>5419268</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:41:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427071</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33217" sha1="b833944lf5tb5igpoe1agufzp4e1nel" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი
| სახელი = 
| მშობლიური სახელი = 
| სურათი= 
| ტიტრი =
| ჩარჩო =
| ფსევდონიმი = 
| სრული სახელი = 
| დაბადების თარიღი = 
| დაბადების ადგილი = 
| გარდაცვალების თარიღი = 
| გარდაცვალების ადგილი = 
| საქმიანობა =
| ეროვნება = 
| პერიოდი = 
| ჟანრი = 
| ენა = 
| მოქალაქეობა = 
| alma_mater = 
| თემატიკა = 
| მიმდინარეობა = 
| დებიუტი = 
| magnum_opus = 
| მეუღლე = 
| პარტნიორი =
| შვილები = 
| ნათესავები = 
| გავლენა მოახდინეს =
| გავლენა მოახდინა = 
| საიტი =
| ხელმოწერა = 
| სქოლიო =
}}
'''მარგარეტ კოლინ ჰუვერი''' (ქალიშვილობის გვარი '''ფენელი'''; დ. [[11 დეკემბერი]], [[1979]]) — [[ამერიკელი]] [[ავტორი]], რომელიც ძირითადად [[რომანტიზმი|რომანტიკისა]] და ახალგაზრდული ლიტერატურის ჟანრებში [[რომანი|რომანებს]] წერს.&lt;ref name=&quot;Amazon Author Page&quot;&gt;{{cite web|title=Colleen Hoover|url=https://www.amazon.com/Colleen-Hoover/e/B006SKAK42/ref=sr_tc_2_0?qid=1405003824&amp;sr=8-2-ent|website=Amazon|access-date=July 10, 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Nightline Article&quot;/&gt; იგი ყველაზე მეტად ცნობილია [[2016]] წლის რომანით „[[ყველაფერი მთავრდება ჩვენით]]“. მისი მრავალი ნამუშევარი დამოუკიდებლად გამოიცა, სანამ გამომცემლობა მათ აიღებდა. [[2022]] წლის ოქტომბრის მონაცემებით, ჰუვერს დაახლოებით 20 მილიონი წიგნი ჰქონდა გაყიდული.&lt;ref name=&quot;Alter&quot;&gt;{{cite news|last=Alter|first=Alexandra|date=October 9, 2022|title=How Colleen Hoover Rose to Rule the Best-Seller List|url=https://www.nytimes.com/2022/10/09/books/colleen-hoover.html |newspaper=[[The New York Times]] |access-date=October 18, 2022}}&lt;/ref&gt; ჟურნალ „[[ტაიმი (ჟურნალი)|ტაიმის]]“ მიერ [[2023]] წელს იგი მსოფლიოს 100 ყველაზე გავლენიან ადამიანს შორის დასახელდა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://time.com/collection/100-most-influential-people-2023/ |title=Time 100 |magazine=[[Time (magazine)|Time]] |date=April 13, 2023 |access-date=April 15, 2023 }}&lt;/ref&gt;

==ადრეული და პირადი ცხოვრება==
ჰუვერი დაიბადა 1979 წლის 11 დეკემბერს&lt;ref name=&quot;Book Pusher&quot;&gt;{{cite web|title=Colleen Hoover|url=http://bookpusher.com/colleen-hoover/|website=The Book Pusher|access-date=July 10, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140905220854/http://bookpusher.com/colleen-hoover/|archive-date=September 5, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; სალფურ სპრინგსში, [[ტეხასი|ტეხასის შტატში]], ვანნოი ფაიტის&lt;ref name=&quot;Nightline Article&quot;&gt;{{cite news|last1=Chang|first1=JuJu|title=Emerging 'New Adult' Book Genre Puts Smut Fiction on Bestseller Lists|url=https://abcnews.go.com/Entertainment/emerging-adult-book-genre-puts-smut-fiction-bestseller/story?id=18550587|access-date=July 10, 2014|work=ABC News|date=February 21, 2013}}&lt;/ref&gt; და ედი ფენელის ოჯახში. ის გაიზარდა სალტილოში, ტეხასის შტატში,&lt;ref&gt;{{cite web|last1=Hoover|first1=Colleen|title=Paying it forward...|url=http://colleenhoover.com/2012/12/30/paying-it-forward/|website=Colleen Hoover|access-date=July 10, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140626110257/http://colleenhoover.com/2012/12/30/paying-it-forward/|archive-date=June 26, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; და დაამთავრა სალტილოს საშუალო სკოლა [[1998]] წელს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.classmates.com/people/Colleen-Hoover/7229266467|website=Classmates.com|title=Colleen Hoover|access-date=July 10, 2014}}&lt;/ref&gt; იგი დაქორწინდა ჰით ჰუვერზე [[2000]] წელს&lt;ref&gt;{{cite web|last1=Hoover|first1=Colleen|title=Fourteen Years. :0|url=http://colleenhoover.com/2014/05/04/fourteen-years-0/|website=Colleen Hoover|access-date=July 10, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140510131842/http://colleenhoover.com/2014/05/04/fourteen-years-0/|archive-date=May 10, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; და მათ სამი ვაჟი ჰყავთ.&lt;ref name=&quot;MS Author Profile&quot;&gt;{{cite web|title=The Author|url=http://www.maybesomedaysoundtrack.com/author.php|website=Maybe Someday Soundtrack|access-date=July 10, 2014|archive-date=October 6, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006073809/http://www.maybesomedaysoundtrack.com/author.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; მან დაამთავრა ტეხასის A&amp;M უნივერსიტეტი - კომერცია [[სოციალური სამუშაო|სოციალური მუშაობის]] სპეციალობით.&lt;ref name=&quot;Huff Post&quot;&gt;{{cite news |last1=Stengle |first1=Jamie |date=April 16, 2013 |title=Colleen Hoover Books: Texas Woman Self-Publishes, Hits Best-Seller Lists |publisher=Huffington Post |url=http://www.huffingtonpost.com/2013/04/16/colleen-hoover-books-_n_3093617.html |access-date=July 10, 2014}}&lt;/ref&gt; ჰუვერი სოციალური მუშაკისა და მასწავლებლის თანამდებობაზე მუშაობდა, სანამ [[მწერალი|მწერლად]] კარიერას დაიწყებდა.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2022/10/09/books/colleen-hoover.html|title=How Colleen Hoover Rose to Rule Best Seller-List |newspaper=[[The New York Times]] |date=October 10, 2022 |last1=Alter |first1=Alexandra}}&lt;/ref&gt;

==კარიერა==
[[2011]] წლის ნოემბერში ჰუვერმა დაიწყო თავისი სადებიუტო რომანის,&lt;ref name=GalleyCat&gt;{{cite news|title=How The Avett Brothers Kindled the Career of a Self-Published Author|url=http://www.mediabistro.com/galleycat/avett-brothers-colleenhoover-slammed_b52675|access-date=July 10, 2014|publisher=GalleyCat|date=June 7, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20140605052449/http://www.mediabistro.com/galleycat/avett-brothers-colleenhoover-slammed_b52675|archive-date=June 5, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; „''Slammed''“-ის წერა, გამოქვეყნების განზრახვის გარეშე. იგი შთაგონებული იყო Avett Brothers-ის სიმღერიდან „Head Full of Doubt/Road Full of Promise“ ტექსტით „გადაწყვიტე რა უნდა იყო და იყავი ის“ და მან Avett Brothers-ის ტექსტები მთელი ისტორიის განმავლობაში გამოიყენა. ჰუვერმა „''Slammed''“ [[2012]] წლის იანვარში თავად გამოაქვეყნა.&lt;ref name=&quot;Huff Post&quot; /&gt; იგი აცხადებს, რომ რომანი იმისთვის გამოაქვეყნა, რომ მის დედას წაეკითხა, რომელმაც ახლახან მიიღო [[Amazon Kindle]].&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite news |title=On TikTok, crying is encouraged. Colleen Hoover's books get the job done. |language=en-US |newspaper=Washington Post |url=https://www.washingtonpost.com/books/2022/01/20/colleen-hoover-tiktok/ |access-date=May 5, 2022 |issn=0190-8286}}&lt;/ref&gt; გაგრძელება, „''Point of Retreat''“, 2012 წლის თებერვალში გამოიცა.&lt;ref name=&quot;Huff Post&quot; /&gt; რამდენიმე თვის შემდეგ „''Slammed''“-ს წიგნის ბლოგერმა მერის ბლეკმა ხუთი ვარსკვლავი მიანიჭა და შემდეგ ჰუვერის პირველი ორი წიგნის გაყიდვები სწრაფად გაიზარდა.&lt;ref name=&quot;Huff Post&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |date=March 23, 2012 |title=Book Review: ''Slammed'' by Colleen Hoover |url=http://www.maryse.net/books/contemporary-romance/book-review-slammed-by-colleen-hoover.html |website=Maryse.net}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|website=ColleenHoover.com|url=http://colleenhoover.com/2014/10/29/a-raw-blog-post/|title=A Raw Blog Post|access-date=October 30, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141030070709/http://colleenhoover.com/2014/10/29/a-raw-blog-post/|archive-date=October 30, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; იმავე წლის აგვისტოში „''Slammed''“-მა და „''Point of Retreat''“-მა ''[[New York Times]]''-ის ბესტსელერების სიაში, #8 და #18 პოზიციები დაიკავეს.&lt;ref name=&quot;NYT Slammed Debut&quot;&gt;{{cite news|title=E-Book Fiction Best Sellers|url=https://www.nytimes.com/best-sellers-books/2012-07-22/e-book-fiction/list.html|access-date=July 10, 2014 |newspaper=[[The New York Times]] |date=July 22, 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Slammed NYT #8&quot;&gt;{{cite news|date=August 5, 2012|title=E-Book Fiction Best Sellers|work=New York Times|url=https://www.nytimes.com/best-sellers-books/2012-08-05/e-book-fiction/list.html|access-date=July 10, 2014}}&lt;/ref&gt; „Atria Books“-მა რომანები 2012 წლის 10 აგვისტოს ხელახლა გამოსცა.&lt;ref name=&quot;Goodreads Point of Retreat&quot;&gt;{{cite web|title=Point of Retreat by Colleen Hoover|url=https://www.goodreads.com/book/show/13496084-point-of-retreat|website=Goodreads.com|access-date=August 14, 2014}}&lt;/ref&gt; სერიის მესამე წიგნი, „''This Girl''“, 2013 წლის აპრილში გამოიცა.&lt;ref name=&quot;Goodreads This Girl&quot;&gt;{{cite web|title=This Girl by Colleen Hoover|url=https://www.goodreads.com/book/show/15784909-this-girl|website=Goodreads.com|access-date=August 14, 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;NYT TG&quot;&gt;{{cite news|title=E-Book Fiction Best Sellers|url=https://www.nytimes.com/best-sellers-books/2013-05-19/e-book-fiction/list.html|access-date=July 10, 2014 |newspaper=[[The New York Times]] |date=May 19, 2013}}&lt;/ref&gt; „''Slammed''“-ის წარმატების შემდეგ, ჰუვერმა სოციალური მუშაკის სფეროში სამსახური დატოვა, რათა სრულ განაკვეთზე მწერალი გამხდარიყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

ჰუვერის რომანი „უიმედო“ 2012 წლის დეკემბერში დამოუკიდებლად გამოიცა და მასში მოთხრობილია გოგონაზე, რომელიც დაწყებითი განათლების მთელი პერიოდის განმავლობაში, საჯარო საშუალო სკოლაში წასვლამდე, სახლში სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;Huff Post&quot; /&gt; წიგნმა „New York Times“-ის ბესტსელერების სიაში პირველ ადგილს მიაღწია და იქ სამი კვირის განმავლობაში დარჩა.&lt;ref name=&quot;NYT Hopeless #1&quot;&gt;{{cite news|title=E-Book Fiction Best Sellers|url=https://www.nytimes.com/best-sellers-books/2013-01-20/e-book-fiction/list.html|access-date=July 10, 2014 |newspaper=[[The New York Times]] |date=January 20, 2013}}&lt;/ref&gt; ეს იყო პირველი დამოუკიდებლად გამოქვეყნებული რომანი, რომელიც სიას სათავეში ჩაუდგა.&lt;ref name=&quot;bethenny&quot;&gt;{{cite news|title=Best-Selling Moms: Self-Publishing $ucce$$ Stories|url=http://www.bethenny.com/2013/05/03/best-selling-moms-self-publishing-success-stories/|access-date=July 10, 2014|date=May 3, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20140513032739/http://www.bethenny.com/2013/05/03/best-selling-moms-self-publishing-success-stories/|archive-date=May 13, 2014|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; თანმხლები რომანი „იმედის დაკარგვა“ იმავე წლის ივლისში გამოიცა.&lt;ref name=&quot;NYT LH&quot;&gt;{{cite news|title=Combined Print &amp; E-Book Fiction|url=https://www.nytimes.com/books/best-sellers/2013/07/28/combined-print-and-e-book-fiction/|access-date=December 31, 2022 |work=[[The New York Times]] |date=July 28, 2013}}&lt;/ref&gt;

„კონკიას პოვნა“ უფასო ნოველაა, რომელიც ჰუვერმა [[2014]] წელს გამოსცა. მასში წარმოდგენილია რამდენიმე პერსონაჟი, რომლებიც მის რომანებში „უიმედო“ და „იმედის დაკარგვა“ არიან გამოსახულნი. რბილყდიანი ვერსია გამოვიდა რამდენიმე დამატებითი ფუნქციით, როგორიცაა ახალი [[ეპილოგი]] და ჰუვერის საკუთარი „კონკიას ისტორია“.&lt;ref name=&quot;The Guardian FC Article&quot;&gt;{{cite news|last1=Flood|first1=Alison|title=Colleen Hoovers fans press publisher into print version of ebook|url=https://www.theguardian.com/books/2014/jan/31/colleen-hoover-fans-press-publisher-into-print-edition|access-date=August 14, 2014|work=The Guardian|date=January 31, 2014}}&lt;/ref&gt; „შესაძლოა ოდესმე“, რომელიც 2014 წლის მარტში გამოიცა, იყო პატარა სერიის პირველი რომანი ბიჭსა და გოგოზე, რომლებიც ერთად წერენ მუსიკას და შემდეგ უყვარდებათ ერთმანეთი. მუსიკოსმა გრიფინ პეტერსონმა შექმნა საუნდტრეკი რომანის თანმხლები ნაწარმოებისთვის.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Griffin Peterson's Official Website|url=http://www.griffinpeterson.com/|website=GriffinPeterson.com|access-date=July 10, 2014|archive-date=April 26, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200426123244/http://www.griffinpeterson.com/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ელექტრონულ წიგნში მოცემული ბმულები ან რბილყდიან წიგნში არსებული სკანირებადი [[QR კოდი]] ვებსაიტზე გადაჰყავდა, სადაც მკითხველს შეეძლო მუსიკის მოსმენა.&lt;ref name=&quot;MS Website&quot;&gt;{{cite web|title=Soundtrack|url=http://www.maybesomedaysoundtrack.com|access-date=July 10, 2014|website=Maybe Someday | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20140114083239/http://www.maybesomedaysoundtrack.com/ | archive-date=January 14, 2014}}&lt;/ref&gt;

„არასდროს არასდროს“, ტერინ ფიშერთან თანამშრომლობით შექმნილი ნაწარმოები, თავდაპირველად სამი ცალკეული ნოველის სახით გაიყიდა. ნაწარმოებები მოგვიანებით ერთ სრულ წიგნად გამოიცა. ეს ახალგაზრდული თრილერი/რომანტიკული რომანი მოზარდებზე, საილასსა და ჩარლის შესახებ მოგვითხრობს, რომლებიც მეხსიერების დაკარგვით იღვიძებენ. წიგნი მოგვითხრობს ამ პერსონაჟების შესახებ, რომლებიც ერთად მუშაობენ მეხსიერების აღსადგენად და ამ პროცესში საკუთარი თავის ნაწილებს პოულობენ. მათი მოგზაურობა ავლენს ტყუილებსა და საიდუმლოებებს, როდესაც ისინი სიმართლის გარკვევას უახლოვდებიან. „არასდროს არასდროს“ მოგვითხრობს საილასისა და ჩარლის ურთიერთობის ისტორიას, რომელიც ძველებურ მდგომარეობას უბრუნდება.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Memon |first=Nabiha |date=2023-08-12 |title=“Never Never” Novel Review |url=https://medium.com/@nabihamemon25/never-never-novel-review-5ae9b1f14fbf |access-date=2025-04-24 |website=Medium |language=en}}&lt;/ref&gt; რომანის შექმნისას ჰუვერი და ფიშერი მონაცვლეობით წერდნენ თავებს და ასწორებდნენ ადრე დაწერილ შინაარსს. მწერლებმა არ იცოდნენ, სად დასრულდებოდა ისტორია, მაგრამ ჰუვერმა განაცხადა, რომ ეს გამოცდილება ერთ-ერთი ყველაზე სახალისო წერის გამოცდილება იყო, რაც კი ოდესმე ჰქონია.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Wodabek |first=Brianna |date=2023-03-02 |title=Behind the Book: Never Never |url=https://www.bookclubbish.com/behind-the-book-never-never/ |access-date=2025-04-24 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

ჰუვერის რომანი „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ 2016 წელს გამოიცა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=It Ends with Us |url=http://www.goodreads.com/book/show/27362503-it-ends-with-us |access-date=November 26, 2016 |website=Goodreads}}&lt;/ref&gt; ჰუვერმა ის აღწერა, როგორც „ყველაზე რთული წიგნი, რაც კი ოდესმე დამიწერია“.&lt;ref&gt;{{Cite news |title=New Adult author Colleen Hoover releases novel 'It Ends with Us' |newspaper=NY Daily News |url=http://www.nydailynews.com/life-style/new-adult-author-colleen-hoover-releases-ends-article-1.2737116 |access-date=November 26, 2016}}&lt;/ref&gt; რომანი ოჯახურ ძალადობას ეხება და, ჰუვერის თქმით, ის ოჯახური ძალადობის მსხვერპლთა უფლებების დასაცავად დაიწერა.&lt;ref name=&quot;Italie&quot;/&gt; მოთხრობა შთაგონებულია ჰუვერის პირადი გამოცდილებით, როდესაც ის ბავშვობაში იზრდებოდა ოჯახში ძალადობის პირობებში, რაც მის ზრდასრულ ცხოვრებაშიც გაგრძელდა. წიგნის მთავარი გმირი, ლილი, ადრეულ ასაკში განიცდის ოჯახურ ძალადობას, ხედავს მამის მიერ დედის მიმართ ძალადობას, პირადად განიცდის ამას და შემდეგ ზრდასრულ ასაკში ძალადობრივ ურთიერთობაში ეხვევა.&lt;ref&gt;{{Cite book |last1=Dwiastuti |first1=Winda |last2=Yamin |first2=Harumi Manik Ayu |date=July 30, 2020 |title=The Simplification Domestic Violence in Colleen Hoover's It Ends with Us(2016) |url=https://www.atlantis-press.com/proceedings/inusharts-19/125942495 |language=en |publisher=Atlantis Press |pages=76–81 |doi=10.2991/assehr.k.200729.015 |isbn=978-94-6252-995-3|s2cid=226703846 }}&lt;/ref&gt; [[2019]] წლის მონაცემებით, რომანის მსოფლიო მასშტაბით მილიონზე მეტი ეგზემპლარი გაიყიდა და ოცზე მეტ ენაზეა თარგმნილი.&lt;ref name=&quot;Variety&quot;&gt;{{Cite web |last=McNary |first=Dave |date=July 15, 2019 |title=Justin Baldoni Developing 'It Ends With Us' Romance Movie |url=https://variety.com/2019/film/news/justin-baldoni-it-ends-with-us-movie-jane-the-virgin-1203268293/ |access-date=February 11, 2022 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}&lt;/ref&gt;

[[2021]] წელს ჰუვერმა პოპულარობის მკვეთრი მატება განიცადა [[TikTok]]-ზე [[BookTok]] საზოგადოების ყურადღების გამო.&lt;ref name=&quot;Italie&quot;&gt;{{Cite news |last=Italie |first=Hillel |date=September 16, 2021 |title=Author Colleen Hoover's word-of-mouth success |work=[[Associated Press]] |url=https://apnews.com/article/lifestyle-entertainment-business-arts-and-entertainment-fiction-fbed44e32e3797b7c3fdbf0a4a7daead |access-date=January 6, 2022}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Merry |first=Stephanie |date=January 20, 2022 |title=On TikTok, crying is encouraged. Colleen Hoover's books get the job done. |newspaper=[[The Washington Post]] |url=https://www.washingtonpost.com/books/2022/01/20/colleen-hoover-tiktok/ |access-date=February 11, 2022}}&lt;/ref&gt; შედეგად, [[2022]] წლის იანვარში „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“-მა „New York Times“-ის ბესტსელერების სიაში #1 ადგილი დაიკავა.&lt;ref name=&quot;It Ends NYT #1&quot;&gt;{{Cite news |title=Combined Print &amp; E-Book Fiction – Best Sellers – Books |newspaper=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/books/best-sellers/2022/01/16/combined-print-and-e-book-fiction/ |access-date=January 6, 2021 |language=en}}&lt;/ref&gt; „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“-ს ფილმის ადაპტაციის გადაღება, რომელშიც მთავარ როლს [[ბლეიკ ლაივლი]] ასრულებს, [[2023]] წლის მაისში დაიწყო.&lt;ref&gt;{{cite web | title='It Ends with Us' Cast| website=msn.com | date=June 1, 2023 | url=https://www.msn.com/en-us/entertainment/news/it-ends-with-us-cast-here-s-who-s-playing-lily-ryle-and-atlas-in-the-movie-adaptation/ar-AA1bXk6I | access-date=June 1, 2023}}&lt;/ref&gt; რომანი [[2024]] წლის აგვისტოში გამოვიდა, კრიტიკოსების არაერთგვაროვანი შეფასებებით, თუმცა დიდი კომერციული წარმატებით, მსოფლიო მასშტაბით 350 მილიონ [[ამერიკული დოლარი|დოლარზე]] მეტი გამოიმუშავა. ჰუვერმა ინტერვიუებში განაცხადა, რომ რომანის შთაგონება მისი დედის მიერ გადატანილი ოჯახური ძალადობა იყო.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-08-09 |title=Blake Lively says It Ends With Us is both tragic and inspiring |url=https://www.bbc.com/news/articles/clynlj1lm08o |access-date=2024-08-09 |website=BBC News |language=en-GB}}&lt;/ref&gt; მისმა წარმატებამ ჰუვერის სხვა ნაწარმოებების კინოადაპტაციების კონკურენტუნარიანი ბაზარი გამოიწვია, სადაც მრავალი სტუდია ითხოვდა მისი წიგნების ეკრანზე გაცოცხლების უფლებებს.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Gomez |first=Dessi |date=2024-11-20 |title=Which Colleen Hoover Books Are Becoming Movies? 'Verity' &amp; 'Regretting You' Will Join 'It Ends With Us' |url=https://deadline.com/feature/colleen-hoover-books-to-movies-1236038122/ |access-date=2024-12-07 |website=Deadline |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Grobar |first=Matt |date=2024-08-12 |title=Dave Franco Latest To Join Josh Boone Adaptation Of Colleen Hoover's 'Regretting You' |url=https://deadline.com/2024/08/regretting-you-movie-dave-franco-joins-allison-williams-mckenna-grace-1236037908/ |access-date=2024-12-07 |website=Deadline |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

„ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“-ის გაგრძელება, „[[ყველაფერი იწყება ჩვენით]]“ 2022 წლის 18 ოქტომბერს გამოქვეყნდა გამომცემლობა „Atria Books“-ის მიერ.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=February 11, 2022 |title=Atria to Publish Colleen Hoover's 'It Starts with Us' in October |url=https://www.publishersweekly.com/pw/newsbrief/index.html?record=3611 |access-date=February 12, 2022 |website=[[Publishers Weekly]]}}&lt;/ref&gt; „[[Simon &amp; Schuster]]“-მა გამოაქვეყნა რომანის ფართომასშტაბიანი მარკეტინგული კამპანიის დეტალები, რომელიც გამომცემლის მიერ ყველა დროის ყველაზე წინასწარ შეკვეთად წიგნად იქცა.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Comerford |first=Ruth |date=October 17, 2022 |title=S&amp;S unveils campaign details for most pre-ordered title to date |url=https://www.thebookseller.com/news/new-colleen-hoover-becomes-sss-most-pre-ordered-title-to-date-as-campaign-unveiled |access-date=October 17, 2022 |website=The Bookseller |language=En}}&lt;/ref&gt; [[ოფიციალური „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ გასაფერადებელი წიგნი]]ს გამოცემის გეგმა 2023 წლის იანვარში გაუქმდა, რომანის თემატიკიდან გამომდინარე ონლაინ რეაქციის გამო.

2022 წლის ოქტომბერში, Simon &amp; Schuster UK-მა შეიძინა ჰუვერის ორი დამოუკიდებელი რომანი.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Comerford |first=Ruth |date=October 12, 2022 |title=Colleen Hoover's new thrillers signed by Simon &amp; Schuster and Sphere |url=https://www.thebookseller.com/rights/ss-and-sphere-hoover-up-colleens-novels-in-double-deal-for-tiktok-star |access-date=October 17, 2022 |website=The Bookseller |language=En}}&lt;/ref&gt;

2022 წლის ოქტომბრის მონაცემებით, ჰუვერმა 20 მილიონზე მეტი წიგნი გაყიდა.&lt;ref name=&quot;Alter&quot; /&gt; ჰუვერის 2022 წელს მიღწეული წარმატების შესახებ საუბრისას, „The New York Times“-ის წარმომადგენელმა ალექსანდრა ალტერმა დაწერა: „თუ ვიტყვით, რომ ის ამჟამად შეერთებულ შტატებში ყველაზე გაყიდვადი რომანისტია, თუნდაც შევადაროთ ის სხვა წარმატებულ ავტორებს, რომელთა რამდენიმე წიგნი ბესტსელერების სიებში მოხვდნენ, ვერ ასახავს მისი აუდიტორიის ზომასა და ერთგულებას“.&lt;ref name=&quot;Alter&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Willingham |first=A. J. |date=2023-08-27 |title=Colleen Hoover is the hottest author in America. She also may be the most controversial |url=https://www.cnn.com/2023/08/27/entertainment/colleen-hoover-books-controversy-cec/index.html |access-date=2023-08-28 |website=CNN |language=en}}&lt;/ref&gt;

2022 წლის რომანის „[[მისი გახსენება]]“ ადაპტაცია, რომლის სცენარიც თავად ჰუვერმა და მისმა პროდიუსერმა პარტნიორმა ლორენ ლევინმა დაწერეს, მთავარ როლებს კი [[მაიკა მონრო]] და მსახიობი/ავტორი [[ლორენ გრემი]] ასრულებენ, პრემიერა [[2026]] წლის მარტში შედგა.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Soloski |first=Alexis |date=2026-03-13 |title=From 'It Ends With Us' to 'Reminders of Him,' How Colleen Hoover Captured Hollywood |url=https://www.nytimes.com/2026/03/13/movies/colleen-hoover-movies-reminders-of-him.html |access-date=2026-03-13 |newspaper=[[The New York Times]] |issn=0362-4331 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Kenny |first=Glenn |date=2026-03-12 |title='Reminders of Him' Review: A Second Chance at Love |url=https://www.nytimes.com/2026/03/12/movies/reminders-of-him-review.html |access-date=2026-03-13 |newspaper=[[The New York Times]] |issn=0362-4331 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ყველაფერი მთავრდება ჩვენით]]
*[[ოფიციალური „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ გასაფერადებელი წიგნი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
* [https://www.wattpad.com/user/AuthorColleenHoover Colleen Hoover's Official Wattpad Profile]
* {{IMDb name|6895402|Colleen Hoover}}

{{Authority control}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ჰუვერი, კოლინ}}
[[კატეგორია:ამერიკელები]]
[[კატეგორია:ქალები]]
[[კატეგორია:მწერლები]]
[[კატეგორია:რომანისტები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მწერლები]]
[[კატეგორია:ქალი რომანისტები]]
[[კატეგორია:ტეხასელი რომანისტები]]</text>
      <sha1>b833944lf5tb5igpoe1agufzp4e1nel</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2503</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893172</id>
    <revision>
      <id>5427070</id>
      <parentid>5419032</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:40:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427070</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2495" sha1="b1mb112d3neleih1mqu3ixxpbdxag0f" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2503
|ორგანო = უს
|თარიღი = 19 დეკემბერი
|წელი = 2019
|სხდომა = 8,693
|კოდი = S/RES/2503
|დოკუმენტი = https://undocs.org/S/RES/2503(2019)
|მომხრე = 15
|წინააღმდეგი = 0
|თავი შეიკავა = 0
|არ ესწრებოდა = 
|არ მონაწილეობდა = 
|თემა = ახლო აღმოსავლეთი
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = Nicosia by Paride 9.JPG
|წარწერა =ბუფერული ზონა ნიქოზიაში
}}
'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2503-ე რეზოლუცია მიღებული''' იქნა [[2019]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.un.org/securitycouncil/|title=United Nations Security Council|website=www.un.org|access-date=May 27, 2020}}&lt;/ref&gt; წელს. რეზოლუცია ეხებოდა სირიასა და ისრაელს შორის არსებულ დაძაბულობას. რეზოლუციამ მოუწოდა ორივე მხარეს დაიცვას ისრაელსა და სირიის არაბთა რესპუბლიკას შორის ჯარების დაშორიშორების შესახებ 1974 წლის შეთანხმების პირობები და მკაცრად დაემორჩილოს ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმს.

==რესურსები ინტერნეტში==
*[https://undocs.org/S/RES/2503(2019) Text of the Resolution at undocs.org]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2019}}

[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2019 წლის რეზოლუციები]]
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები ისრაელის შესახებ]]
[[კატეგორია:2019 წელი ისრაელში]]</text>
      <sha1>b1mb112d3neleih1mqu3ixxpbdxag0f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პრაღის წმინდა გოტარდის ეკლესია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893211</id>
    <revision>
      <id>5427069</id>
      <parentid>5419530</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:40:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427069</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20000" sha1="4q9vgucilmg8vc5mawpvucu935h27kw" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = პრაღის წმინდა გოტარდის ეკლესია
| სურათი =პრაღის წმინდა გოტარდის ეკლესია.jpg
| infobox_width =
| წარწერა =&lt;center&gt;წმინდა გოტარდის ეკლესია&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
| რაიონი = [[ბუბენეჩი]]
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|50|6|14.69|N|14|24|29.79|E}}
| ადგილმდებარეობა = კრუპკოვის მოედანი, პრაღა 6 — [[ბუბენეჩი]]
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]]
| ტიპი = სამრევლო ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ერთნავიანი ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = თავდაპირველად [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]], მოგვიანებით გადაკეთებული გვიან [[ბაროკო]]ს სტილში
| თარიღდება = [[1313]] წელი (1801 წელს ბაროკოს სტილში გადაკეთდა)
| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]]
| გრძედი = 14°24′29.79″ აღმ. გრძ.
| განედი = 50°6′14.69″ ჩრდ. განედ.
| დეტალები = [[პრაღის არქიეპარქია]], II პრაღის ვიკარიატი, პრაღა-ბუბენეჩის სამრევლო
}}{{დივ}}

'''პრაღის წმინდა გოტარდის ეკლესია''' ({{lang-cs|Kostel svatého Gotharda}}) — [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკური]] სამრევლო ეკლესია [[პრაღა]]ს [[ბუბენეჩი|ბუბენეჩის]] უბანში. იგი წარმოადგენს კლასიცისტურ ნაგებობას, რომელიც აგებულია ბაროკოს საფუძვლებზე.

ეკლესია მდებარეობს კრუპკოვის მოედანზე, რომელსაც სახელი ეწოდა აქაური დეკანის, ფრანტიშეკ კრუპკას პატივსაცემად. 1901 წლამდე მოედანს სახელი არ ჰქონდა, 1901–1910 წლებში ეწოდებოდა ''ეკლესიასთან'', ხოლო 1910–1947 წლებში — ''ეკლესიის მოედანი''.&lt;ref&gt;{{cite book |title=Pražský uličník |year=1997 |publisher=Libri |oclc=37941354}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==

===ძველი ისტორია===

მიუხედავად იმისა, რომ სოფელ ოვენეცის  (დღევანდელი [[ბუბენეჩი]]) ტერიტორიაზე პირველი საკრალური ნაგებობის შესახებ დეტალური ცნობები არ არსებობს, ბუბენეჩის ეკლესიის [[წმინდა გოტარდი|წმინდა გოტარდისთვის]] მიძღვნა საკმაოდ ძლიერი მტკიცებულებაა იმისა, რომ ეს ძალიან ადრე უნდა მომხდარიყო. ამ წმინდანისადმი თაყვანისცემა ჩეხეთში მას შემდეგ გაიზარდა, რაც ქვეყანაში [[ბენედიქტელთა ორდენი|ბენედიქტელები]] [[ნიდერალტაიხის სააბატო|ნიდერალტაიხიდან]] ჩამოვიდნენ. სწორედ ამ სააბატოში მოღვაწეობდა წმინდა გოტარდი. 

ბენედიქტელებმა [[993]] წელს პრაღაში დააარსეს ბრჟევნოვის მონასტერი, ხოლო [[999]] წელს მათ დააარსეს მონასტერი კუნძულზე [[დავლე|დავლეში]]. ამ პერიოდში სავარაუდოდ აქ არსებობდა მცირე სალოცავი, სადაც ოვენეცის მცხოვრებლები ლოცულობდნენ.

ეს მხოლოდ ვარაუდებია ისტორიული მტკიცებულების გარეშე, თუმცა ცნობილია, რომ დღევანდელი კრუპკოვოს მოედნის სიახლოვეს არსებობდა ეზო, სადაც [[XII საუკუნე|XII საუკუნეში]] დაიბადა და გაიზარდა ნეტარი [[ჰროზნატა]], მოგვიანებით [[პრემონსტრატების ორდენი|პრემონსტრატების]] მონასტრის აბატი [[ტეპლა]]ში.

ეკლესიის არსებობა ისტორიულ წყაროებში პირველად 1313 წლით დასტურდება, როდესაც აქ  მსახურობდა ვინმე მღვდელი ვლკი.

მიუხედავად იმისა, რომ ბუბენეჩის ეკლესია უკვე [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნის]] დასაწყისში აშკარად სამრევლო ეკლესია იყო, ისტორიული დოკუმენტები მას პირველად 1352 წელს მოიხსენიებს როგორც სამრევლოს.

მისი პირვანდელი სახე არ შემონახულა, თუმცა შეიძლება დარწმუნებით ითქვას, რომ ეს იყო [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] ნაგებობა (შესაძლოა [[როტონდა]]), მსგავსი იმ ეკლესიებისა, რომლებიც იმ პერიოდში პრაღის გარშემო არსებობდა.

[[1415]] წელს, [[კონსტანცა|კონსტანცის]] კრებაზე [[იან ჰუსი|იან ჰუსის]] სიკვდილით დასჯამდე, პაპის ხელისუფლებამ და [[რომის კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკურმა ეკლესიამ]] პრაღის მიმართ დააწესა აკრძალვების ინტერდიქტი, რადგან ქალაქი და მისი მოსახლეობის დიდი ნაწილი მხარს უჭერდა ჰუსის რეფორმატორულ იდეებს.&lt;ref&gt;Britannica. &quot;Jan Hus&quot;. https://www.britannica.com/biography/Jan-Hus&lt;/ref&gt; ინტერდიქტი ნიშნავდა საეკლესიო აკრძალვებს, მათ შორის საჯარო ღვთისმსახურების შეწყვეტას და საკრალური წესების (ნათლობა, ქორწინება, დაკრძალვა) შეჩერებას ქალაქის ტაძრებში. ამ აკრძალვების ფონზე ჰუსიტები იყენებდნენ პრაღის იურისდიქციის გარეთ მდებარე ტერიტორიებს, როგორიც იყო ოვენეცი, სადაც ინტერდიქტი სრულად არ ვრცელდებოდა. ამ ადგილებში ისინი აგრძელებდნენ ღვთისმსახურებას „ორივე სახით“ (პური და ღვინო მრევლისთვის), რაც მათი რეფორმის ერთ-ერთი მთავარი მოთხოვნა იყო. ამ კონტექსტში, ბუბენეჩის ეკლესიის გამოყენება ჰუსიტების მიერ სალოცავ ადგილად  დაძაბულობის მიზეზი გახდა, რადგან იქ ტარდებოდა მსახურება აკრძალული წესით. მიუხედავად იმისა, რომ ოვენეცი ფორმალურად არ ექვემდებარებოდა პრაღის ინტერდიქტს, ადგილობრივი საზოგადოება და ეკლესიური ხელისუფლება მაინც უკმაყოფილებას გამოხატავდა, რაც ასახავდა იმ დროის რელიგიურ და პოლიტიკურ კონფლიქტს [[ბოჰემია|ბოჰემიაში]].&lt;ref&gt;Britannica. &quot;Hussite movement&quot;. https://www.britannica.com/topic/Hussite&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;Britannica. &quot;Hussite beliefs and liturgical reform&quot;. https://www.britannica.com/topic/Hussite&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;Britannica. &quot;Hussite Wars overview&quot;. https://www.britannica.com/topic/Czechoslovak-history/The-Hussite-wars&lt;/ref&gt;

[[1420]] წლის მაისში ოვენეცის ნაკრძალის მახლობლად [[იან ჟიჟკა]]ს ძალები შეებრძოლნენ [[იან მიხალოვიცელი]]ს რაზმებს და ჰუსიტების გამარჯვების შემდეგ სოფელი ეკლესიასთან ერთად ძლიერ დაიწვა და გაძარცვეს. სამრევლო გაუქმდა და [[1421]] წელს ბუბენეჩის წმინდა გოტარდის სამრევლო ოფიციალურად დაიხურა.&lt;ref&gt;Prague City Archives (Archiv hlavního města Prahy), medieval parish records – Bubeneč / Ovenec&lt;/ref&gt;

===გვიანდელი პერიოდი===
[[ფაილი:Bubeneč kostel sv. Gottharda 7.jpg|მინი|მარცხნივ|წმინდა გოტარდის ეკლესიის ეზო]]
[[XVII საუკუნე|XVII საუკუნის]] ბოლოს წმინდა გოტარდის ეკლესია (მისი თავდაპირველი სახით) კვლავ გამოიყენებოდა. გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მას მართავდა პრაღის მთავარი მღვდელი [[ღვთისმშობლის ეკლესია ტინის წინ]]იდან. ამას ადასტურებს ბუბენეჩის არქივში არსებული [[1685]] წლის ჩანაწერი, სადაც მოხსენიებულია ბუბენეჩის ეკლესიაში ჩატარებული დაკრძალვა.

[[ლიბოცის წმინდა ფაბიანესა და სებასტიანის ეკლესია]], საიდანაც წმინდა გოტარდის სამრევლო გარკვეული დროით იმართებოდა, აღდგა მხოლოდ [[1702]] წელს, ხოლო ადმინისტრაციის აღდგენაში დიდი წვლილი შეიტანა ჩეხეთის სამეფოს უმაღლესმა მმართველმა გრაფმა [[ადოლფ ვრატისლავ შტერნბერკელი|ადოლფ ვრატისლავ შტერნბერკელმა.]]
იმავე წელს ოვენეცის დასახლება გახდა [[ლიბოცი]]ს სამრევლოს ფილიალი წმინდა გოტარდის ეკლესიით, თუმცა ეს მდგომარეობა გაგრძელდა მხოლოდ [[1738]] წლამდე.

[[ჰუსიტური ომები|ჰუსიტურმა ომებმა]] დიდი გავლენა მოახდინა სამრევლოს ისტორიაზე და თითქმის სამ საუკუნეზე მეტი ხნის განმავლობაში აქ ეკლესიური ცხოვრება შეწყდა. ტერიტორია ხშირად განიცდიდა სამხედრო კონფლიქტებს, მათ შორის [[ოცდაათწლიანი ომი]]ს დროს და 1741–1742 წლებში.&lt;ref&gt;Peter H. Wilson, The Thirty Years War: Europe's Tragedy, Harvard University Press&lt;/ref&gt;

ბუბენეჩის სამრევლო დროებით მიეკუთვნებოდა [[ლიბოცი]]ს და მოგვიანებით [[ბოჰენიცე]]ს.&lt;ref&gt;Archiv hlavního města Prahy (Prague City Archives), parish boundary and administration records: Bubeneč – Liboc – Bohnice&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Arcibiskupství pražské (Archdiocese of Prague), historical parish registers and jurisdictional changes&lt;/ref&gt; საბოლოოდ, ძველი ეკლესიის ნარჩენებთან არსებული სამრევლო 1786 წელს აღდგა&lt;ref&gt;Arcibiskupství pražské, parish restoration documents (1786)&lt;/ref&gt; და მალევე დაიწყო ინიციატივა ახალი ეკლესიის აშენებისთვის, იგივე წმინდა გოტარდის სახელწოდებით.&lt;ref&gt;Prague ecclesiastical archives, St. Gothard parish reconstruction records&lt;/ref&gt;

=== თანამედროვე ეკლესია ===

დღევანდელი ბაროკოს შენობის ისტორია დაიწყო [[1800]] წელს. ძველი ტაძრის დანგრევისა და ახალი ეკლესიის აშენების ინიციატორი იყო გრაფი [[ფრანტიშეკ ვაცლავ კაგერი]] შტამპახიდან, იმ დროის [[ბოჰემიის სამეფო|ჩეხეთის სამეფოს]] უმაღლესი მმართველი.

მან მიწის წარმომადგენლებს მიმართა ახალი ეკლესიის პროექტის შემუშავების მოთხოვნით, რადგან ძველი ნაგებობა ითვლებოდა „ვიწრო, ბნელ და მხოლოდ ხის ჭერით დაფარულად“. იმავე წელს მიწის წარმომადგენლებმა სამშენებლო გეგმა წარუდგინეს [[ვენა|ვენის]] სახელმწიფო უწყებებს.

თუმცა ვენაში პროექტი არ მოეწონათ მისი არასაკმარისი გაბარიტების გამო და მოითხოვეს მისი გაფართოება მინიმუმ იმდროინდელი ბუბენეჩის მოსახლეობის ნახევრისთვის, რაც შეადგენდა 537 სულს. ასევე ვენამ გააკრიტიკა დაბალი ბიუჯეტი, რადგან მათი აზრით ამ თანხით ვერ აშენდებოდა საკმარისად ღირსეული საკულტო ნაგებობა. შედეგად ბიუჯეტი გაიზარდა 878 ოქროთი და საერთო ჯამში თითქმის 6 000 ოქროს შეადგინა.

როდესაც საკმარისი თანხა შეგროვდა და იმპერიის სამშენებლო უწყებებმა ვენაში მშენებლობას დაუჭირეს მხარი, [[1801]] წლის აპრილში დაიწყო ძველი შენობის დანგრევა და იმავე წლის [[4 მაისი|4 მაისს]] საზეიმოდ დაიდო ახალი ეკლესიის საძირკველში პირველი ქვა.

მშენებლობა ძალიან სწრაფად მიმდინარეობდა. შემორჩენილი სამშენებლო დღიურების მიხედვით, უშუალო მშენებლობას ხელმძღვანელობდა ქვისმთლელი ოსტატი [[პოდბაბა|პოდბაბიდან]] სახელად მატეი შმაჰა, თუმცა არ არის აღმოჩენილი თავდაპირველი პროექტი არქიტექტორის ან დიზაინერის ხელმოწერით.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Kostel sv. Gotharda, Praha 6-Bubeneč
 |url=https://www.hrady.cz/kostel-sv-gotharda-praha-6-bubenec
 |publisher=Hrady.cz
 |access-date=23 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:პრაღის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>4q9vgucilmg8vc5mawpvucu935h27kw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ბრენდონ სკლენარი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893228</id>
    <revision>
      <id>5427068</id>
      <parentid>5420843</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:40:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427068</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23568" sha1="2wxm8hbnh4hsit7tlfcdsdpbb2rbmqq" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =  
| სახელი       = ბრენდონ სკლენარი
| ფოტო       =Brandon Sklenar.jpg
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = სკლენარი 2019 წელს
| ალტ         =
| მშობლსახელი =
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    =ბრენდონ ტაილერ ფიკინსი
| დაბთარიღი   = {{Birth date and age|1990|6|26}}
| დაბადგილი   =დოვერი, [[ნიუ-ჯერზი]], [[აშშ]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  = 
| გაუჩინარების ადგილი  = 
| გაუჩინარების სტატუსი = 
| გარდთარიღი = 
| გარდადგილი = 
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი = 
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = 
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     =
| მოქალაქეობა  =
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    =
| საქმიანობა     =[[მსახიობი]]
| აქტიურობის წლები =2011-დღემდე
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    = 
| ხელფასი       = 
| ქონება        = 
| ცნობილია როგორც  =
| ცნობილი ნაშრომები = ''1923''&lt;br&gt;''ყველაფერი მთავრდება ჩვენით''&lt;br&gt;''სასიკვდილო გზავნილი''&lt;br&gt;''მოახლე''
| სიმაღლე =        
| წონა    =  
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი = 
| მემკვიდრე   =
| პარტია     = 
| მოძრაობა   = 
| ოპონენტები = 
| რელიგია   = 
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                = 
| დანაშაულებრივი სტატუსი =   
| მეუღლეები   =  
| პარტნიორები = 
| შვილები = 
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = 
| ჯილდოები = 
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 = 
| სახელი2  =
| მოდული2 = 
| სახელი3  =
| მოდული3 = 
| სახელი4  =
| მოდული4 = 
| სახელი5  =
| მოდული5 = 
| სახელი6  =
| მოდული6 = 
| სახელი7  =
| მოდული7 = 
| საიტი     = 
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ = 
| შენიშვნები = 
}}
'''ბრენდონ ტაილერ ფიკინსი''' (დ. [[26 ივნისი]], [[1990]]), პროფესიონალურად ცნობილი როგორც '''ბრენდონ სკლენარი''', — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც ყველაზე უკეთ ცნობილია ფილმებში „მეპლთორპი“, „ვიცე“ (ორივე [[2018]]), „მიდვეი“ ([[2019]]), „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ ([[2024]]), „სასიკვდილო გზავნილი“ და „მოახლე“ (ორივე [[2025]]). ტელევიზიაში ის ცნობილია სპენსერ დატონის როლით ფილმში „1923“ ([[2022]]–25).

==ადრეული ცხოვრება და განათლება==
ბრენდონ სკლენარი დაიბადა ბრენდონ ფიკინსის სახელით დოვერში, [[ნიუ-ჯერზი]]ში და გაიზარდა ჩრდილოეთ ნიუ-ჯერზიში.&lt;ref name=&quot;combo&quot;&gt;Multiple sources:
*Wohlgemuth, Joe. [https://www.yumpu.com/en/document/read/68760079/2024-midsummer-issue &quot;From Lake Life to Screen Life: The Acting Journey of Brandon Sklenar&quot;], ''Lake Hopatcong News'', Midsummer 2024. Accessed February 23, 2025. &quot;Born Brandon Feakins, he took his mother's maiden name when he moved out to California because he was tired of people mispronouncing his name.... He graduated from Hackettestown High School in 2008 and enrolled at County College of Morris as an Exercise Science major.&quot;
*Kuperinsky, Amy. [https://www.nj.com/entertainment/2024/08/meet-nj-actor-brandon-sklenar-starring-in-it-ends-with-us-with-blake-lively.html &quot;Meet N.J. actor Brandon Sklenar, starring in ‘'It Ends With Us’' with Blake Lively, Justin Baldoni&quot;], NJ Advance Media for [[NJ.com]], August 8, 2024. Accessed February 23, 2025. &quot;Sklenar was born in Dover to a hairdresser mother and carpenter father. He grew up between Sussex and Warren counties after his parents separated, attending Hopatcong Middle School and Hackettstown High School.&quot;
*{{Cite web |date=2023-02-26 |title=Brandon Sklenar is the Baddest Dutton of Them All |url=https://www.esquire.com/entertainment/tv/a43029726/brandon-sklenar-1923/ |access-date=2023-11-28 |website=Esquire}}
*{{Cite web |title=Interview: Brandon Sklenar |url=https://manabouttown.tv/blogs/words-and-images/interview-brandon-sklenar |access-date=2023-11-28 |website=Man About Town}}
&lt;/ref&gt; მისი მშობლები არიან ფრანსინ სკლენარი, მეტროპოლიტენ ოპერის თეატრის ყოფილი სცენის ხელმძღვანელის ქალიშვილი, და ბრიუს ფიკინსი.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=LORRAINE SKLENAR-JANOS Obituary (1955 - 2015) - Newark, NJ - The Star-Ledger |url=https://obits.nj.com/us/obituaries/starledger/name/lorraine-sklenar-janos-obituary?id=17887342 |access-date=2025-05-29 |website=Legacy.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2002-06-25 |title=Daily Record from Morristown, New Jersey. |url=https://www.newspapers.com/newspage/256114547/ |access-date=2025-05-29 |website=Newspapers.com}}&lt;/ref&gt; სკლენარმა [[2008]] წელს დაამთავრა ჰაკეტსთაუნის საშუალო სკოლა და მცირე ხნით ჩაირიცხა მორისის საგრაფო კოლეჯში. ორი თვის შემდეგ ის [[კალიფორნია]]ში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც სამსახიობო მიზნებისთვის დედის გვარი მიიღო.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Anderson |first1=Eric |title=Why Brandon Sklenar Doesn't Use His Real Last Name Professionally: 'No One Has Ever Asked Me That' (Exclusive) |url=https://people.com/brandon-sklenar-doesn-t-use-his-real-last-name-professionally-here-s-why-exclusive-11711964 |website=People |access-date=6 May 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;His mother comes from Czechoslovakia [https://www.csfd.cz/tvurce/333980-brandon-sklenar/prehled/], her surname is of Czech origin (Sklenář) meaning 'glazier'.&lt;/ref&gt; ის [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]] გადავიდა საცხოვრებლად და შემთხვევით სამუშაოებზე მუშაობდა; 20 წლის ასაკში მასთან მენეჯერმა კონტრაქტი გააფორმა.&lt;ref name=&quot;combo&quot; /&gt;

==კარიერა==
სკლენარის პროფესიონალური კინოდებიუტი [[2011]] წელს შედგა ფილმში „''Cornered''“. მომდევნო წელს ის გამოჩნდა ტელესერიალში „''Dating Rules''“ სერიალიდან „''My Future Self''“. შემდეგ ის გამოჩნდა ფილმში „''Chance''“ [[2014]] წელს,&lt;ref&gt;{{Citation|last=Ragland|first=Bradley W.|title=Motto: Chance|date=November 15, 2013|url=https://vimeo.com/79535630|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt; [[NBC]]-ის კომედიურ სერიალში „''Truth Be Told''“ [[2015]] წელს, ფილმებში „''Hunky Dory''“ და „''Bella Donna''“&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://omahafilmfestival2017.sched.com/exhibitor/bella_donna.1wb1cxbv|title=Bella Donna's schedule for omahafilmfestival2017|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt; და ტელესერიალში „''Fall into Me''“ [[2016]] წელს, მთავარი როლი შეასრულა ამერიკულ-იაპონურ საშინელებათა ფილმში „''Temple''“&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://collider.com/temple-horror-movie-clip/|title=Exclusive: Spooky 'Temple' Clip Teases a Paranormal Predicament|date=August 24, 2017|work=Collider|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.slantmagazine.com/film/review/temple|title=Temple|work=Slant Magazine|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt; და [[Fox Broadcasting Company|Fox]]-ის სიტკომის სერიალში „[[ახალი გოგონა]]“ [[2017]] წელს.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://cleartalentgroup.com/wp-content/uploads/2017/07/Brandon-Sklenar-New-Resume-1.pdf|title=CTG {{!}} Brandon Sklenar|website=CTG|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623061435/http://cleartalentgroup.com/wp-content/uploads/2017/07/Brandon-Sklenar-New-Resume-1.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ იგი 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „მეპლთორპი“ ედვარდ მეპლთორპის როლს ასრულებს, რომელიც [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკელი]] [[ფოტოგრაფია|ფოტოგრაფის]], რობერტ მეპლთორპის ცხოვრებას მოგვითხრობს.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://celebmix.com/eliza-dushku-mapplethorpe-movie-starring-matt-smith-funded-indiegogo/|title=Eliza Dushku's Mapplethorpe Movie Starring Matt Smith Becomes 100% Funded on Indiegogo After 30-Day Extension|date=May 23, 2018|work=CelebMix|access-date=23 June 2018|author=Currinn, Jonathan}}&lt;/ref&gt; ფილმი 2018 წელს [[ტრაიბეკას კინოფესტივალი|ტრიბეკას კინოფესტივალზე]] აჩვენეს,&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.broadwayworld.com/bwwtv/article/Brigade-Announces-Titles-Participating-in-the-2018-Tribeca-Film-Festival-20180330|title=Brigade Announces Titles Participating in the 2018 Tribeca Film Festival|date=March 30, 2018|last=Prickett|first=Macon|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|last=The Upcoming|title=Brandon Sklenar interview at Mapplethorpe premiere – Tribeca Film Festival 2018|date=May 5, 2018|url=https://www.youtube.com/watch?v=VLjrwaX08nQ|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.indiewire.com/2018/03/tribeca-2018-feature-film-slate-1201936451/|title=Tribeca 2018 Feature Film Slate Includes 'The Miseducation of Cameron Post,' 'Disobedience,' 'The Fourth Estate,' and More|last=Erbland|first=Kate|date=March 7, 2018|work=IndieWire|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt; სადაც [[აშშ]]-ის ნარატივის კონკურსის სექციაში მეორე ადგილი დაიკავა.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.vulture.com/2018/04/to-dust-and-united-skates-win-tribeca-audience-awards.html|title=To Dust and United Skates Win Tribeca Audience Awards|last=Clark|first=Anne Victoria|work=Vulture|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.broadwayworld.com/bwwtv/article/The-17th-Annual-Tribeca-Film-Festival-Announces-Audience-Award-Winners-20180430|title=The 17th Annual Tribeca Film Festival Announces Audience Award Winners|date=April 30, 2018|last=Prickett|first=Macon|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt; „მეპლთორპში“ შესრულებული როლისთვის სკლენარმა კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა მრავალი მედიისგან, მათ შორის „Boy Culture“-სგან, რომელმაც შეაქო იგი „[[მეტ სმითი|მეტ სმითთან]] ფსიქოლოგიურად დატვირთულ სცენებში მაქსიმალური გავლენის მოხდენისთვის“.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.boyculture.com/boy_culture/2018/04/mepplethorpe-review-tribeca-matt-smith-timoner-gay-art-photography.html|title=Flower of His Secret: A Review Of Mapplethorpe At Tribeca |work=boy culture|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt; ის გამოჩნდა 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „ვიცე“, [[ემი ადამსი|ემი ადამსთან]], [[სტივ კარელი|სტივ კარელთან]], [[კრისტიან ბეილი|კრისტიან ბეილთან]] და [[სემ როკველი|სემ როკველთან]] ერთად. ფილმი პოლიტიკოს [[დიკ ჩეინი]]ს ცხოვრებას იკვლევს და მისი რეჟისორია ოსკარის მფლობელი [[ადამ მაკკეი]]. შემდეგ სკლენარი გამოჩნდა [[ამირ ნადერი]]ს ფილმში „ჯადოსნური ფარანი“, ასევე ფილმებში „უკანასკნელი ოთახი“ და „შუშის ყბა“.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://glassjawmovie.com/cast/|title=Glass Jaw Cast|work=Glass Jaw Movie|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt; 2018 წლის ივნისში სკლენარი ასევე მონაწილეობდა დამოუკიდებელ დრამაში „''Indigo Valley''“, რომელიც დაფუძნებულია რეჟისორ ჟაკლინ ბეთანის ამავე სახელწოდების მოკლემეტრაჟიან ფილმზე. იმავე წელს სკლენარი მთავარი ანტაგონისტის როლში აირჩიეს ფილმში „''The Big Ugly''“, რომელიც არის ნუარის ჟანრის კრიმინალური თრილერი, რომელიც აერთიანებს ბრიტანულ განგსტერულ ჟანრს ამერიკულ ვესტერნთან, [[რონ პერლმანი|რონ პერლმანთან]], [[მალკოლმ მაკდაუელი|მალკოლმ მაკდაუელთან]], [[ნიკოლას ბრაუნი|ნიკოლას ბრაუნთან]] და [[ლევენ რამბინი|ლევენ რამბინთან]] ერთად.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://variety.com/2018/film/news/tony-kaye-direct-crime-drama-honourable-men-1202841026/|title=Film News Roundup: Tony Kaye to Direct Crime Drama 'Honorable Men'|last=McNary|first=Dave|date=June 12, 2018|work=Variety|access-date=23 June 2018}}&lt;/ref&gt; ფილმში ჯუნიორ ლოუფორდის როლისთვის სკლენარმა ფართო კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა. ''Chicago Sun Times''-ის ჟურნალისტმა რიჩარდ როპერმა განაცხადა: „ბრენდონ სკლენარი ჯუნიორის როლში შთამბეჭდავად თამაშობს; ის ფანტასტიკურია, როგორც ურჩხული, რომელიც [[ჯეიმზ დინი]]ს პერსონას იცვამს“.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://chicago.suntimes.com/movies-and-tv/2020/7/29/21345863/the-big-ugly-review-vinnie-jones-movie-ron-perlman-malcolm-mcdowell |title='The Big Ugly': Great cast stirs up some West Virginia mountain mayhem|last=Roeper|first=Richard|date=20 July 2020|work=Chicago Sun Times |access-date=18 May 2021}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ სკლენარი თამაშობდა [[როლანდ ემერიხი]]ს ფილმში „მიდვეი“ „[[Lionsgate Films|Lionsgate]]“-სთვის&lt;ref name=&quot;brandon&quot;&gt;{{Cite news|url=https://deadline.com/2018/09/brandon-sklenar-roland-emmerich-midway-tanner-beard-we-summon-the-darkness-1202467727/|title=Brandon Sklenar Joins Roland Emmerich's 'Midway'; Tanner Beard Cast In 'We Summon The Darkness'|last=N'Duka|first=Amanda|date=2018-09-19|work=Deadline|access-date=2018-09-24}}&lt;/ref&gt; [[ვუდი ჰარელსონი|ვუდი ჰარელსონთან]], [[ლუკ ევანსი|ლუკ ევანსთან]] და [[პატრიკ უილსონი|პატრიკ უილსონთან]] ერთად. სკლენარმა განასახიერა ჯორჯ ჰ. გეი უმცროსი, რომელიც ტორპედოს ესკადრილია 8-ის (VT-8) ერთადერთი გადარჩენილი იყო. შემდეგ მან ითამაშა დამოუკიდებელ ფილმში „ჯონსინ“ - კრიმინალური კომედია [[თამბაქო]]ს მოვაჭრეზე, რომელიც შეცდომით იდენტიფიცირების შემდეგ გაიტაცება და ქალაქში ორ მეტოქე ბანდას შორის აღმოჩნდება ჩარჩენილი.&lt;ref name=&quot;brandon&quot; /&gt;

2020 წლის დასაწყისში იგი [[ტანია რეიმონდი|ტანია რეიმონდთან]] და [[როზანა არკეტი|როზანა არკეტთან]] ერთად დამოუკიდებელ ფილმში „''Futra Days''“ მთავარი როლის შესასრულებლად აირჩიეს. ფილმი მოგვითხრობს კაცზე, რომელიც მომავალში მოგზაურობს და კონტროლის ბუნებას იკვლევს. ამ როლისთვის მან 2022 წელს ვენის დამოუკიდებელ კინოფესტივალზე საუკეთესო მსახიობი კაცის ჯილდო მიიღო.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://indie-cinema.com/2022/09/vienna-independent-film-festival-2022-the-complete-winners-list/|work=Indie Cinema Magazine|title=Vienna Independent Film Festival 2022: The Complete Winners List |date=September 15, 2022 }}&lt;/ref&gt; 2021 წლის მარტში ის შეუერთდა ფილმის „კარენის“ მსახიობთა გუნდს [[ტარინ მენინგი|ტარინ მენინგთან]] და [[კორი ჰარდრიქტი|კორი ჰარდრიქტთან]] ერთად. 2022 წელს იგი სპენსერ დატონის როლზე აირჩიეს იელოუსტოუნის პრიკველ ტელესერიალში „1923“.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Otterson |first=Joe |date=2022-09-15 |title='Yellowstone' Prequel '1923' at Paramount+ Casts Brandon Sklenar |url=https://variety.com/2022/tv/news/yellowstone-prequel-1923-cast-brandon-sklenar-paramount-plus-1235373676/ |access-date=2023-11-28 |website=Variety}}&lt;/ref&gt; 2025 წელს მან ენდრიუ ვინჩესტერის როლი შეასრულა ფილმში „მოახლე“, სადაც [[სიდნი სვინი]]სთან და [[ამანდა საიფრიდი|ამანდა საიფრიდთან]] ერთად თამაშობდა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-features/brandon-sklenar-interview-the-housemaid-1236452398/|title=The Man Caught Between Sydney Sweeney and Amanda Seyfried|first=Seija|last=Rankin|date=December 18, 2025|website=Hollywood Reporter}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.flaunt.com/post/brandon-sklenar-get-in-the-ring-issue|title=Brandon Sklenar; The Fight, The Opponent, and Some Secrets of Course|website=www.flaunt.com|last=Zara|first=Julia|access-date=February 22, 2026}}&lt;/ref&gt;

==რესურსები ინტერნეტში==
{{IMDb name|3996999}}
{{authority control}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:სკლენარი, ბრენდონ}}
[[კატეგორია:დაბადებული 26 ივნისი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1990]]
[[კატეგორია:მამაკაცები]]
[[კატეგორია:ამერიკელები]]
[[კატეგორია:იტალო-ამერიკელები]]
[[კატეგორია:მსახიობები]]
[[კატეგორია:ტელემსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი ტელემსახიობები]]</text>
      <sha1>2wxm8hbnh4hsit7tlfcdsdpbb2rbmqq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>დეივიცე</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893257</id>
    <revision>
      <id>5427067</id>
      <parentid>5419597</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:40:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427067</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14295" sha1="fbqxlka1993bza3m37qtupwfcgozmcr" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა დასახლება
|სტატუსი = პრაღის საკადასტრო ერთეული
|ქართული სახელი = დეივიცე
|ორიგინალური სახელი = Dejvice
|პანორამა = Dejvice Generální štáb.jpg
|წარწერა = ჩეხეთის არმიის გენერალური შტაბის შენობა
|რუკა = Praha KÚ Dejvice.png
|რუკის წარწერა = დეივიცეს მდებარეობა პრაღაში
|ქვეყანა = ჩეხეთის რესპუბლიკა
|რეგიონის ტიპი = რეგიონი
|რეგიონი = პრაღა
|რაიონის ტიპი = რაიონი
|რაიონი = პრაღა 6
|ფართობი = 7,39
|მოსახლეობა = 23401
|მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2021
|საფოსტო ინდექსი =
|დროის სარტყელი = +1
|ზაფხულის დრო = +2
}}

'''დეივიცე''' ({{lang-cs|Dejvice}}) — ისტორიული დასახლება, [[პრაღა|პრაღის]] მუნიციპალური უბანი [[პრაღა 6]]-ის რაიონში, [[ჩეხეთის რესპუბლიკა|ჩეხეთის რესპუბლიკაში]].

მისი ისტორია შეიძლება აითვალოს გვიან [[რომის იმპერია|რომაული]] ეპოქიდან. დეივიცე ცნობილია როგორც საშუალო და მაღალი ფენის მოსახლეობის საცხოვრებელი არეალი, ასევე უცხოეთის დიპლომატიური კორპუსის ცენტრი და საუნივერსიტეტო უბანი. აქვე მდებარეობს [[დუკლა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|„დუკლა პრაღა“]], ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული საფეხბურთო კლუბი ჩეხოსლოვაკიის ეპოქაში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Dejvice – official information (Prague 6 district)
 |url=https://www.praha6.cz/dejvice
 |publisher=Municipal District of Prague 6
 |access-date=23 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==
[[ფაილი:Praha-Dejvice staniční budova (září 2024).jpg|მინი|მარცხნივ|პრაღა-დეივიცეს რკინიგზის სადგური]]
მიუხედავად იმისა, რომ რთულია ზუსტად დადგინდეს დრო, როდესაც დეივიცეს ტერიტორია პირველად დასახლდა, არქეოლოგებმა აღმოაჩინეს ძველი დასახლება, რომელიც გვიანი რომაული ეპოქით თარიღდება, ასევე თითქმის 3 000 წლის წინანდელი ქოხი ადრეული [[რკინის ხანა|რკინის ხანიდან]].&lt;ref name=prague6&gt;{{cite web |title=Metropolitan District Prague 6 |publisher=Prague 6 Municipal District Authority |url=http://www.praha6.cz/eng/ |access-date=2009-05-07 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090424075752/http://www.praha6.cz/eng/ |archive-date=2009-04-24 }}&lt;/ref&gt;

ამას გარდა, ბევრი არაფერია ცნობილი [[X საუკუნე|X საუკუნემდე]], როდესაც დეივიცე და დღევანდელი პრაღა 6-ის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე არსებული სხვა დასახლებები [[ბრჟევნოვის მონასტრი|ბრჟევნოვის მონასტრის]] მმართველობის ქვეშ მოექცა.&lt;ref name=prague6/&gt;

თანამედროვე დეივიცეს ისტორია იწყება 1920-იან წლებში.&lt;ref name=prague6/&gt; ამ პერიოდში ქალაქი წარმოადგენდა პრაღის მდიდარ უბანს. მიმდებარე ბორცვებზე გაშენდა ბაღ-ბოსტნები.&lt;ref name=havel2&gt;McRae (1997) p. 2&lt;/ref&gt; ამ პერიოდში დეივიცეში ცხოვრობდა [[ვაცლავ ჰაველი]].&lt;ref name=havel2/&gt;

ტრამვაის ხაზი ამ პერიოდში განვითარდა და მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში მას დაემატა ტროლეიბუსი. რაიონის განაშენიანებაც გაგრძელდა. გამარჯვების მოედნიდან იგი თანდათანობით ჩრდილოეთისკენ გაფართოვდა  პოდბაბას უბნის მიმართულებით.&lt;ref name=prague6/&gt;
[[ფაილი:Hotel International Prague (IMG 0160).jpg|მინი|სასტუმრო „ინტერნაციონალი&quot;]]
ომის შემდეგ დასრულდა სასტუმრო „ინტერნაციონალის“ მშენებლობა ([[1950]]), რომელიც არქიტექტურულად მოსკოვის სტილის იმიტაციას წარმოადგენდა.&lt;ref name=dejvice&gt;{{cite book|title=Prague|last=Wilson|first=Neil|publisher=Lonely Planet|date=2007|url=https://archive.org/details/prague00wils|url-access=registration|page=[https://archive.org/details/prague00wils/page/247 247]|quote=prague lonely planet.|access-date=2009-05-07}}&lt;/ref&gt; [[1989]] წელს კომუნიზმის დაცემის შემდეგ მას ეწოდა „ქრაუნ პლაზა“.&lt;ref name=dejvice/&gt;

ქალაქის ეს ნაწილი მოიცავს მოედანს სახელწოდებით [[გამარჯვების მოედანი (პრაღა)|„გამარჯვების მოედანი“]], რომელიც [[1925|1925 წელს]] აშენდა როგორც ქალაქის ახალი საცხოვრებელი ნაწილის ცენტრი.&lt;ref name=metro&gt;{{cite web|title=Dejvicka|publisher=Prague Metro|url=http://www.angrenost.cz/metro/a/de.php|access-date=2009-05-07}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=mapy&gt;{{cite web|title=Dejvicka|publisher=Mapy.cz|url=https://mapy.com/en/zakladni?q=V%C3%ADt%C4%9Bzn%C3%A9%20n%C3%A1m%C4%9Bst%C3%AD&amp;source=stre&amp;id=121753&amp;ds=2&amp;x=14.3955030&amp;y=50.1004902&amp;z=18|access-date=2026-05-01}}&lt;/ref&gt;

[[1978]] წელს მეტროს ხაზი გაფართოვდა ამ მოედნამდე, სადაც გაიხსნა [[პრაღა-დეივიცეს რკინიგზის სადგური]] (იმ დროისთვის სახელწოდებით „ლენინოვა“).&lt;ref name=tram&gt;{{cite web|title=Prague Metro, Czech Republic|publisher=Railway-Technology.com|url=http://www.railway-technology.com/projects/prague_metro/|access-date=2009-05-07}}&lt;/ref&gt;

დღევანდელი მთავარი გზა დეივიცესკენ დასავლეთიდან, სახელწოდებით „ევროპსკა“, ასევე გაჩნდა 1978 წელს და მისი მშენებლობის დროს ერქვა „ლენინოვა“, რაც ასახავდა საბჭოთა გავლენას. „ლენინოვა“ აკავშირებდა აეროპორტს პრაღის ცენტრთან და ამ ახლად გაფართოებულ უბანს ძირითადი ქუჩების ქსელის მეშვეობით.&lt;ref name=metro/&gt;

== უბნის ხასიათი ==
[[ფაილი:NT knihovna Praha 2012 1.jpg|მინი|მარცხნივ|ეროვნული ტექნოლოგიური ბიბლიოთეკა]]
დეივიცეს არქიტექტურაზე დიდი გავლენა მოახდინა ჩეხმა არქიტექტორმა [[ანტონინ ენგელი|ანტონინ ენგელმა]] 1920-იან წლებში, როდესაც მან დააპროექტა ახალი საცხოვრებელი დასახლებები, რომლებიც დღემდე არსებობს.&lt;ref&gt;Kohout (1999) p. 14&lt;/ref&gt;

დეივიცეში მდებარეობს მრავალი უნივერსიტეტი და აქტიურია სტუდენტური ცხოვრება.&lt;ref name=metro/&gt; აქ განთავსებულია [[ჩეხეთის ტექნიკური უნივერსიტეტი|ჩეხეთის ტექნიკური უნივერსიტეტის]] მთავარი კამპუსი,&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=University Campus
 |url=https://www.muvs.cvut.cz/en/about-mias/university-campus/
 |publisher=Czech Technical University in Prague
 |access-date=23 June 2026
}}&lt;/ref&gt; [[პრაღის ქიმიისა და ტექნოლოგიის უნივერსიტეტი|ქიმიისა და ტექნოლოგიის უნივერსიტეტი]], ახლად აშენებული [[ჩეხეთის ეროვნული ტექნოლოგიური ბიბლიოთეკა]] და ასევე [[კარლის უნივერსიტეტი (პრაღა)|კარლის უნივერსიტეტის]] კათოლიკური თეოლოგიის ფაკულტეტი.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Campus Life &amp; Facilities
 |url=https://study.vscht.cz/studying-at-uct/campus
 |publisher=University of Chemistry and Technology Prague
 |access-date=23 June 2026
}}&lt;/ref&gt;


== დემოგრაფია ==

2021 წლის აღწერის მიხედვით დეივიცეს მოსახლეობა 23 401 ადამიანს შეადგენდა. უბნის მოსახლეობის დინამიკა შემდეგნაირად გამოიყურება:&lt;ref&gt;{{cite web |title=Historický lexikon obcí České republiky 1869–2011 – Praha |url=https://csu.gov.cz/docs/107508/8e8d8a88-22cc-41a3-b523-7b0fbab7c040/130084150100.pdf?version=1.0 |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2015-12-21}}&lt;/ref&gt; 

* 1869 — 1 864 ადამიანი
* 1880 — 2 622 ადამიანი
* 1890 — 4 394 ადამიანი
* 1900 — 5 098 ადამიანი
* 1910 — 6 582 ადამიანი
* 1921 — 10 398 ადამიანი
* 1930 — 24 180 ადამიანი
* 1950 — 31 285 ადამიანი
* 1961 — 36 318 ადამიანი
* 1970 — 34 226 ადამიანი
* 1980 — 30 124 ადამიანი
* 1991 — 26 121 ადამიანი
* 2001 — 23 211 ადამიანი
* 2011 — 24 020 ადამიანი
* 2021 — 23 401 ადამიანი

== ჰანსპაულკას ლიგა ==

დეივიცეში [[1972]] წელს შეიქმნა [[ჩეხოსლოვაკია|ჩეხოსლოვაკიაში]] ყველაზე პოპულარული სამოყვარულო ფეხბურთის  ლიგა. თავდაპირველად მასში 8 გუნდი მონაწილეობდა.&lt;ref name=liga&gt;{{cite web|title=Prague's Hanspaulka Liga-Football League|last=Velinger|first=Jan|publisher=Radio Praha|date=2002-06-14|url=http://www.radio.cz/en/article/29042|access-date=2009-05-07}}&lt;/ref&gt;

დღეს ლიგა გაიზარდა და აერთიანებს 790-ზე მეტ გუნდს.&lt;ref name=liga/&gt; ის დაყოფილია რვა დივიზიონად თამაშის ხარისხის მიხედვით. თითოეული გუნდი შედგება ექვსი მოთამაშისგან და მატჩები ტარდება მცირე მოედნებზე.&lt;ref name=liga/&gt;

ლიგა დაიწყო [[1968]] წლის „[[პრაღის გაზაფხული|პრაღის გაზაფხულიდან]]“ ოთხი წლის შემდეგ, როგორც ჩეხების თვითგამოხატვის ფორმა.&lt;ref name=liga/&gt; მასში მონაწილეობდნენ 1968 წლის მოვლენებში ჩართული მრავალი ინტელექტუალი და სტუდენტი.&lt;ref name=liga/&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>fbqxlka1993bza3m37qtupwfcgozmcr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ვენეციის წმინდა სამოელის ეკლესია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893268</id>
    <revision>
      <id>5427066</id>
      <parentid>5419775</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:40:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427066</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8311" sha1="pm2d6rcv2x8xytzgsevvbc8zdhpqugf" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = ვენეციის წმინდა სამოელის ეკლესია
| სურათი = Chiesa di San Samuele.jpg
| infobox_width =
| წარწერა = &lt;center&gt;წმინდა სამოელის ეკლესიის ფასადი და სამრეკლო&lt;/center&gt;
| რაიონი =
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|45|26|01|N|12|19|41|E}}
| ადგილმდებარეობა = [[ვენეცია]]
| ქვეყანა = [[იტალია]]
| ტიპი = სამრევლო ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გვიანი გოტიკა]], [[ბაროკო]]| თარიღდება = დაახლოებით [[1000]] წელი; გადაკეთდა [[1685]] წელს| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]]| გრძედი = 12°19′41″ აღმ. გრძ.| განედი = 45°26′01″ ჩრდ. განედ.| დეტალები = [[ვენეციის საპატრიარქო]]}}{{დივ}}

'''ვენეციის წმინდა სამოელის ეკლესია''' ({{lang-it|''Chiesa di San Samuele''}}) — [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკური]] ეკლესია [[იტალია]]ს ჩრდილოეთ ნაწილში, [[ვენეცია]]ში. იგი მდებარეობს ამავე სახელწოდების მოედანზე (''Campo San Samuele''), [[პალაცო გრასი]]სა და [[პალაცო მალიპიერო]]ს მახლობლად. ეკლესიის ფასადი მოედნის სიღრმეშია განლაგებული, თუმცა მიმართულია [[ვენეციის დიდი არხი|ვენეციის დიდი არხისკენ]] და იქიდანაც კარგად ჩანს. ეკლესია ნაკურთხია [[სამოელ წინასწარმეტყველი|წმინდა სამოელის]] სახელზე, რადგან მის ინტერიერში ინახება რელიკვიები, რომლებსაც ტრადიციულად მას მიაკუთვნებენ.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Chiesa di San Samuele
 |url=https://chorusvenezia.org/visita/chiesa-di-san-samuele/
 |publisher=Chorus Venezia – Associazione per le Chiese del Patriarcato di Venezia
 |access-date=23 ივნისი 2026
}}&lt;/ref&gt;

ეკლესია დაახლოებით 1000 წელს ააგეს ბოლდუსა და სორანცოს საგვარეულოებმა. [[XII საუკუნე|XII საუკუნის]] დასაწყისში იგი ორჯერ განადგურდა ხანძრის შედეგად, რის შემდეგაც აღადგინეს. 1685 წელს ტაძარი თითქმის მთლიანად გადააკეთეს. ფასადის პორტიკს, რომელიც ამჟამად დახურულია, ზემოდან ამშვენებს ლოჯია, დამატებული [[1952]] წელს. მაღალი საკურთხევლის ზემოთ დაცულია [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნის]] ჯვარცმა, რომელიც მიეწერება [[პაოლო ვენეციანო]]ს.

წმინდა სამოელის ეკლესია ერთ-ერთია იმ მცირერიცხოვან [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ]] ტაძართაგან, რომლებიც [[ძველი აღთქმა|ძველი აღთქმის]] პერსონაჟს ეძღვნება. 
[[ფაილი:Scuola padovana del mantegna, santi, 1450-1500 ca. 03.jpg|მინი|მარცხნივ|ფრესკები]]
აფსიდის კედლებისა და კამარების რესტავრაცია [[1999]] წელს დაიწყო. აქ დაცულია ადრეული [[ვენეციური რენესანსი]]ს ფრესკული ციკლის ერთ-ერთი იშვიათი ნიმუში. ციკლი გამოსახავს რვა [[სიბილა]]ს — ბერძენ და რომაელ წინასწარმეტყველ ქალებს, რომელთაც, შუა საუკუნეების ტრადიციის მიხედვით, წინასწარ უწინასწარმეტყველებიათ [[ქრისტე]]ს ცხოვრების მნიშვნელოვანი მოვლენები, მათ შორის [[ხარება]], [[ჯვარცმა]] და [[აღდგომა]]. 

ოთხნაწილიანი კამარის ჭერზე წარმოდგენილია დასავლური ეკლესიის ოთხი მამა — [[იერონიმე სტრიდონელი|წმინდა იერონიმე]], [[ავგუსტინე ნეტარი|წმინდა ავგუსტინე]], [[ამბროსი მედიოლანელი|წმინდა ამბროსი]] და [[გრიგოლ I (პაპი)|წმინდა გრიგოლ დიდი]]. ისინი გამოსახულნი არიან მედალიონებში და გარშემორტყმულნი არიან წარწერებით, ორნამენტული მცენარეული მოტივებითა და ანგელოზებით, რომლებსაც [[იესო ქრისტე|ქრისტეს]] ვნების სიმბოლოები უჭირავთ.

მაღალი საკურთხევლის ზემოთ, გუმბათში მდებარე ფრესკებზე გამოსახულნი არიან [[იესო ქრისტე]] და ოთხი მახარებელი — [[მათე მახარებელი]], [[მარკოზ მახარებელი]], [[ლუკა მახარებელი]] და [[იოანე მახარებელი]]. ფრესკული ციკლი ტრადიციულად მიეკუთვნება [[პადუა]]ს ან [[ბოლონიის ფერწერული სკოლა|ბოლონიის ფერწერულ სკოლას]].&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Frescoes of Christ, the Evangelists, Saints, and Sibyls at San Samuele
 |url=https://www.savevenice.org/project/christ-with-evangelists-saints-and-sibyls
 |publisher=Save Venice Inc.
 |access-date=23 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია: იტალიის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ვენეციის ტაძრები]]</text>
      <sha1>pm2d6rcv2x8xytzgsevvbc8zdhpqugf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ტყემლანის წმინდა ბარბარეს ეკლესია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893328</id>
    <revision>
      <id>5427065</id>
      <parentid>5419914</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:40:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427065</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3537" sha1="5tnln42dmckbdkou6abvcd1tadbxlui" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = ტყემლანის წმინდა ბარბარეს ეკლესია
| სურათი =ტყემლანის წმინდა ბარბარეს სახელობის ეკლესია.jpg
| infobox_width =
| წარწერა =
| რაიონი = [[ახალციხის მუნიციპალიტეტი]]
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|41|42|12.26|N|43|09|55.53|E}}
| ადგილმდებარეობა = [[ტყემლანა]], [[ახალციხის მუნიციპალიტეტი]], [[სამცხე-ჯავახეთი]]
| ქვეყანა = [[საქართველო]]
| ტიპი = სასოფლო ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = ქართული საეკლესიო არქიტექტურა
| თარიღდება = XX საუკუნე
| რელიგიური_წევრობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია]]
| გრძედი = 43°09′55.53″ აღმ. გრძ.
| განედი = 41°42′12.26″ ჩრდ. განედ.
| დეტალები = წმინდა ბარბარეს სახელობის ეკლესია

}}{{დივ}}

'''ტყემლანის წმინდა ბარბარეს ეკლესია''' — [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის]]  ტაძარი, რომელიც მდებარეობს [[ახალციხის მუნიციპალიტეტი|ახალციხის მუნიციპალიტეტის]] სოფელ [[ტყემლანა]]ში, [[სამცხე-ჯავახეთი]]ს მხარეში.&lt;ref name=&quot;travelguide&quot;&gt;{{cite web
 |title=ტყემლანის წმინდა ბარბარეს ეკლესია
 |url=https://travelguide.ge/ka/what-to-do/tkemlanis-tsm-barbares-eklesia/
 |website=Travel Guide Georgia
 |language=ka
 |access-date=2026-06-23
}}&lt;/ref&gt;

[[წმინდა ბარბარე|წმინდა ბარბარეს]] ეკლესია მდებარეობს სოფელ ტყემლანაში, ზღვის დონიდან 1010 მეტრ სიმაღლეზე. ნაგებობა აგებულია ადგილობრივი ქვით, დახურულია კრამიტით და მიეკუთვნება ქართული შუა საუკუნეების საეკლესიო ხუროთმოძღვრების ტრადიციას.&lt;ref name=&quot;travelguide&quot; /&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ახალციხის მუნიციპალიტეტის ტაძრები]]</text>
      <sha1>5tnln42dmckbdkou6abvcd1tadbxlui</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ვოლფრედო ვილდპრეტ დე ლა ტორე</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893331</id>
    <revision>
      <id>5427064</id>
      <parentid>5419917</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:40:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427064</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4183" sha1="aq65s5z051l2z00r7o7zdoruud0yyr8" xml:space="preserve">'''ვოლფრედო ვილდპრეტ დე ლა ტორე''' (დ. [[16 სექტემბერი]], [[1933]], [[სანტა-კრუს-დე-ტენერიფე]] — გ. [[13 მარტი]], [[2026]]) — [[ესპანელი]] მეცნიერი და ბოტანიკოსი.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Wolfredo Wildpret de la Torre - EnciclopediaGuanche |url=https://guanches.org/Wolfredo_Wildpret_de_la_Torre |access-date=10 April 2026 |website=guanches.org |language=es}}&lt;/ref&gt;
[[ფაილი:Colección Retratos Wolfredo Wildpret de la Torre 03.JPG|მინი|ვოლფრედო ვილდპრეტ დე ლა ტორე 2013 წელს]]

==ცხოვრება და კარიერა==
ვოლფრედო ვილდპრეტ დე ლა ტორე დაიბადა სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეში, 1933 წლის 16 სექტემბერს. იგი ცნობილი იყო როგორც ნატურალისტი, კონსერვაციონისტი, მეცნიერების პოპულარიზატორი და კანარის კუნძულების მოსახლეობაში [[მიკოლოგია|მიკოლოგიისადმი]] ინტერესის გამაღვივებელი, ასევე [[კანარის კუნძულები]]ს მრავალი ენდემური სახეობის კატალოგიზაციისთვის.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Avisos |first=Diario de |date=13 March 2026 |title=Fallece el científico tinerfeño Wolfredo Wildpret, eminencia de la botánica en Canarias |url=https://diariodeavisos.elespanol.com/2026/03/fallece-wolfredo-wildpret-botanico-canarias-tenerife/ |access-date=10 April 2026 |language=es}}&lt;/ref&gt;
ცხოვრების განმავლობაში მან მრავალი წიგნი გამოაქვეყნა კანარის კუნძულების ფლორისა და ფაუნის შესახებ.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=La Filarmónica, Wolfredo Wildpret y Antonio Tejera, Premios Canarias 2011 |url=http://www.daciencia.com/2013/01/28/wolfredo-wilpred-y-fernandez-caldas-medallas-de-oro-de-la-facultad-de-biologia/}}&lt;/ref&gt;

[[ფაილი:PlacaWolfredo.jpg|მინი|ვოლფრედოსადმი მიძღვნილი ქუჩა ლა ლაგუნას უნივერსიტეტში]]
[[2009]] წელს ლა ლაგუნას უნივერსიტეტმა ანჩიეტას კამპუსში მდებარე ერთ-ერთ ქუჩას მისი სახელი უწოდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 November 2009 |title=La ULL dedica una calle al profesor Wolfredo Wildpret |url=https://www.abc.es/espana/canarias/abci-dedica-calle-profesor-wolfredo-wildpret-200911140300-1131475646681_noticia.html |access-date=10 April 2026 |website=Diario ABC |language=es}}&lt;/ref&gt;
ვილდპრეტ დე ლა ტორე 2026 წლის 13 მარტს, 92 წლის ასაკში გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=13 March 2026 |title=Don Wolfredo Wildpret de la Torre - Esquelas en Diario de Avisos |url=https://diariodeavisos.elespanol.com/esquelas/2026/03/13/40017/ |access-date=10 April 2026 |language=es}}&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ვილდპრეტ დე ლა ტორე, ვოლფრედო}}

[[კატეგორია:დაბადებული 16 სექტემბერი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1933]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 13 მარტი]]
[[კატეგორია:გარდაცვლილი 2026]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ესპანელი მწერლები]]</text>
      <sha1>aq65s5z051l2z00r7o7zdoruud0yyr8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893360</id>
    <revision>
      <id>5427063</id>
      <parentid>5420473</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427063</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28669" sha1="8rkwl3encmic0xro52ga609glzed3hn" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ
| სურათი = Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img2.jpg
| infobox_width =
| წარწერა = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ, ხედი [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნიდან]]
| რაიონი = [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]]
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|50|5|15.36|N|14|25|21.72|E}}
| ადგილმდებარეობა = [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედანი]], [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]], [[პრაღა]]
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]]
| ტიპი = სამრევლო ტაძარი
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]]
| თარიღდება = [[XIV საუკუნე]]
| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]]
| გრძედი = 14°25′21.72″ აღმ. გრძ.
| განედი = 50°5′15.36″ ჩრდ. განედ.
| დეტალები = [[პრაღის რომის კათოლიკური არქიეპარქია]]ს სამრევლო ტაძარი
}}{{დივ}}

'''ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ''' ({{lang-cs|Kostel Matky Boží před Týnem}}), ასევე ცნობილი როგორც '''ტინის ტაძარი''' ({{lang-cs|Týnský chrám}}) — [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ტაძარია [[პრაღა]]ში, [[ჩეხეთი]]ში, და წარმოადგენს [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]] ერთ-ერთ ყველაზე თვალსაჩინო ღირსშესანიშნაობას.

ტაძარი [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნიდან]] მოყოლებული ქალაქის ამ ნაწილის მთავარი ეკლესიაა. იგი თავდაპირველად [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] ხელში იყო, ხოლო მოგვიანებით [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] გადაეცა. ტაძრის ორი კოშკი 80 მეტრის სიმაღლისაა, ხოლო თითოეული კოშკის დაგვირგვინებულია რვა მცირე კოშკურით, რომლებიც ორ იარუსად, ოთხ-ოთხად არის განლაგებული.

ტაძარი დომინირებს [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნის]] პანორამაში და წარმოადგენს [[პრაღა|პრაღის]] ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.gideo.eu/en/sightseeing-places/church-of-our-lady-before-tyn/ |title=Church of Our Lady before Týn |website=Gideo |access-date=24 June 2026}}&lt;/ref&gt;

[[ფაილი:Praha Týnský chrám.jpg|მინი|220პქ|ტაძრის აღმოსავლეთი მხარე XIX საუკუნის გრავიურაზე]]

[[ფაილი:Praha, Týnský chrám, presbytář 01.jpg|მინი|საკურთხეველი (1649), [[კარელ შკრეტა|კარელ შკრეტას]] ფერწერული ნამუშევრით]]

==ისტორია==

[[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ძველი ქალაქის მოედნის ტერიტორიაზე იდგა [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] ეკლესია, რომელიც აშენდა ახლომდებარე ტინის ეზოში ჩამოსული უცხოელი ვაჭრებისათვის. ტინი იყო ბაზრობა, სადაც უცხოელ ვაჭრებს შეეძლოთ საკუთარი ჩამოტანილი პროდუქცია გაეყიდათ.&lt;ref&gt;[http://www.tyn.cz/cz/index.php?stranka=historie-20100201 Římskokatolická farnost u kostela Matky Boží před Týnem – Historie]&lt;/ref&gt; [[1256]] წელს იგი შეცვალა ადრეულმა [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურმა]] ღვთისმშობლის ტაძარმა ტინის წინ. ეკლესია მალე პრაღის ძველი ქალაქის გერმანული მოსახლეობის რელიგიურ ცენტრად იქცა.&lt;ref&gt;{{cite book|title=Deutsche Geschichte im Osten Europas: Böhmen und Mähren|editor=von Friedrich Prinz|publisher=Siedler Verlag|year=1993|pages=135}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი ტაძრის მშენებლობა [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]] დაიწყო. ნაგებობა გვიანი გოტიკის სტილში დაპროექტდა [[მატიას არასი|მატიას არასის]] პროექტით, ხოლო მოგვიანებით სამუშაოებს [[პეტერ პარლერჟი]] ხელმძღვანელობდა. [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისისთვის მშენებლობა თითქმის დასრულებული იყო; დაუმთავრებელი რჩებოდა მხოლოდ კოშკები, სამკუთხა ფასადი და სახურავი. ამ პერიოდში ტაძარი [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. [[1427]] წელს ტაძრის წინამძღვრად დაინიშნა [[იან როკიცანი]], რომელიც მოგვიანებით პრაღის არქიეპარქიის ადმინისტრატორი გახდა.

ტაძრის ძირითადი ნაწილი 1450-იან წლებში დასრულდა, ხოლო ფრონტონი და ჩრდილოეთის კოშკი მალევე აიგო [[ირჟი პოდებრადელი|ირჟი პოდებრადელის]] (1453–1471) მმართველობის დროს. სამკუთხა ზედა ფასადზე განთავსდა მეფის ქანდაკება და უზარმაზარი ოქროსფერი [[ბარძიმი]], რომელიც ჰუსიტების სიმბოლოს წარმოადგენდა. სამხრეთის კოშკი მხოლოდ [[1511]] წელს დასრულდა არქიტექტორ [[მატეი რეისეკი]]ს ხელმძღვანელობით.

[[თეთრი მთის ბრძოლა|თეთრ მთასთან ბრძოლის]] (1620) შემდეგ დაიწყო მკაცრი რეკათოლიკიზაციის პერიოდი, რომელიც [[კონტრრეფორმაცია|კონტრრეფორმაციის]] ნაწილი იყო. [[1626]] წელს „ერეტიკოს მეფედ“ მიჩნეული ირჟი პოდებრადელის ქანდაკება და ჰუსიტური ბარძიმი მოხსნეს. მათ ნაცვლად დაიდგა [[ღვთისმშობელი მარიამი]]ს ქანდაკება, რომლის დიდი შარავანდედი ჩამოსხმული იყო ტაძრიდან მოხსნილი ბარძიმის ოქროსგან.

[[1679]] წელს ტაძარს მეხი დაეცა, რის შედეგადაც გაჩენილმა ხანძარმა ძლიერ დააზიანა ძველი თაღოვანი გადახურვა. მოგვიანებით იგი შედარებით დაბალი [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის კამარით შეიცვალა.

[[1876]]–[[1895]] წლებში ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები, თუმცა მათი ნაწილი [[1973]]–[[1995]] წლებში განხორციელებული ფართომასშტაბიანი გარე რესტავრაციის დროს გადაიხედა. ტაძრის ინტერიერის აღდგენა დღემდე გრძელდება და ის დღეს ერთ-ერთი უიშვიათესი ტაძარია პრაღაში, სადაც დამთვალიერებლებს ფოტოების გადაღება არ შეუძლიათ.

[[2017]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] [[ჩეხეთის ეპისკოპოსთა კონფერენცია]]მ მიიღო გადაწყვეტილება ტაძრის ფასადზე ისტორიული ოქროს ბარძიმის დაბრუნების შესახებ. იმავე თვის ბოლომდე დამონტაჟდა დროებითი მოდელი, ხოლო საბოლოო, მოოქროვილი [[სპილენძი|სპილენძის]] ქანდაკება მოქანდაკე [[პეტრ მალინსკი|პეტრ მალინსკიმ]] შექმნა. ბარძიმზე ამოტვიფრულია მისი დამზადების წელი, [[პრაღის არქიეპარქია|პრაღის არქიეპარქიის]], ქალაქ პრაღისა და ჩეხური ლომის გერბები.&lt;ref&gt;https://www.nasepraha.cz/kalich-na-pruceli-tynskeho-chramu-je-gestem-usmireni/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20170819024135/https://zpravy.proglas.cz/ocekavame/na-tynsky-chram-se-vraci-symbol-kalicha/&lt;/ref&gt;

==არქიტექტურა==

ტაძრის ჩრდილო-აღმოსავლეთის პორტალი [[გოტიკური ხელოვნება|გოტიკური ხელოვნების]] თვალსაჩინო ნიმუშია, რომელიც [[პეტერ პარლერჟი]]ს სახელოსნოს უკავშირდება. ფასადს ამშვენებს რელიეფი, რომელზეც გამოსახულია [[იესო ქრისტეს ჯვარცმა]].

ტაძრის მთავარი შესასვლელი დასავლეთ ფასადზე მდებარეობს და მასთან მისვლა შესაძლებელია ეკლესიის წინ განლაგებულ სახლებს შორის არსებული ვიწრო გვირაბით.

ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა]]ს ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება  სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს.

ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა|ბაზილიკის]] ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება ღრმა პოლიგონური სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს.

გვერდითი ნავები გადახურულია ხუთი ჯვრული კამარით, რომლებიც თითქმის კვადრატულ გეგმაზეა აგებული და კოშკებთან ერთ დამატებით ჯვრულ კამარას უერთდება. მთავარი ნავი და საკურთხეველი გადახურულია ექვსი ფართო მართკუთხა მონაკვეთისგან შემდგარი [[ბაროკო|ბაროკოს]] კამარებით, რომელთაც სამკუთხა კვეთის თაღები აქვს. გვერდით ნავებში კი თავდაპირველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]]  კამარები დღემდეა შემორჩენილი.

ტაძრის ინტერიერი განათებულია მრავალრიცხოვანი გოთიკური სარკმლებით, რომლებიც ქვის ორნამენტული მორთულობით (ტრასერიით) არის გაფორმებული. ტაძარში შესვლა შესაძლებელია ოთხი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] შესასვლელიდან. ჩრდილოეთის შესასვლელის კარის ზემოთ მდებარე სამკუთხა რელიეფურ ველზე განთავსებულია რელიეფი, რომელიც მრავალფიგურიან კომპოზიციებში [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ვნებათა ციკლის სამ სცენას ასახავს. ეს მაღალი მხატვრული ხარისხის ნამუშევარი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]] ჰუსიტებამდელი პერიოდის გოთიკური ქანდაკების ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ძეგლად მიიჩნევა.

კოშკების წყვილი დაგვირგვინებულია გვიანი გოტიკის სტილის დეკორატიული რვაწახნაგა კოშკურებით. მათ ავსებს გალერეა, ოთხი კუთხის კოშკურა და დამატებით კიდევ ოთხი მცირე დეკორატიული კოშკურა შუა ნაწილში. კოშკებს შორის აღმართულია გოტიკური ფასადი, რომელშიც ჩასმულია [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის რელიეფი. ფასადს გარს აკრავს დეკორატიული ქვის წვეროები.&lt;ref name=&quot;sacred&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.sacred-destinations.com/czech-republic/prague-our-lady-before-tyn |title=Church of Our Lady before Týn |website=Sacred Destinations}}&lt;/ref&gt;

==ინტერიერის გაფორმება==

===გოტიკური===
ტაძრის ინტერიერში ნაწილობრივ შემორჩენილია შუასაუკუნეების ორიგინალური ავეჯი და მხატვრული ელემენტები:

*[[1493]] წლის ქვის [[ბალდახინი]] (მდიდრულად მორთული ჩარდახი), რომელიც სავარაუდოდ [[მატეი რეისეკი]]ს სახელოსნოს მიეწერება და თავდაპირველად განკუთვნილი იყო ეპისკოპოს [[ავგუსტინ ლუჩიანო მირანდოლელი]]ს საფლავის დასაფარად. ბალდახინის გეგმა კვადრატულია. იგი შედგება ოთხი მასიური ქვის საყრდენისგან, რომლებიც დასრულებულია გოტიკური წვეტიანი თაღებით. თაღებს ამშვენებს კუთხის დეკორატიული კოშკურები და [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ორნამენტები. თითოეულ საყრდენზე დაახლოებით შუა ნაწილში განთავსებულია ქანდაკებები. არქიტრავს დამჭერი საყრდენები სრულდება ფინიალებით. აღმოსავლეთ მხარეს ბალდახინი გაფორმებულია [[კარელ შკრეტა]]ს ფერწერული ნამუშევრებით.
*საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას.
*საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Reisinger-Weber|first=Jutta|title=Der Monogrammist IP und sein Umkreis|publisher=Klinger|year=2007|location=Passau}}&lt;/ref&gt;
*[[1414]] წლის ნათლობის ემბაზი — პრაღაში არსებული ყველაზე ძველი და ყველაზე დიდი.
*ქვის ამბიონი (პულპიტი) მთავარი ნავის შიგნით.
*XV საუკუნის ე.წ. ტინის გოლგოთის ოსტატის ორი მნიშვნელოვანი ნამუშევარი: [[ღვთისმშობელი|ტინის მადონა]] და ჩრდილოეთის ნავის ბოლოს განთავსებული [[გოლგოთა|გოლგოთის]] ქანდაკება.&lt;ref name=&quot;NPU&quot;&gt;{{cite web
 |url=https://pamatkovykatalog.cz/kostel-matky-bozi-pred-tynem-15440531
 |title=Kostel Matky Boží před Týnem
 |website=Pamatkový katalog
 |publisher=Národní památkový ústav
 |language=cs
 |access-date=24 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

===ბაროკო===
ტაძრის ავეჯის დიდი ნაწილი [[ბაროკო]]ს სტილს მიეკუთვნება. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ადრეული ბაროკოს ხის მოჩუქურთმებული საკურთხევლები და ღირებული ოსტატ [[იან ი. მუნდტი]]ს მიერ [[1670]]–[[1673]] წლებში შექმნილი [[ორგანი (საკრავი)|ორგანი]], რომელიც პრაღაში შემორჩენილი სამი უძველესი ორგანიდან ერთ-ერთია.

[[1691]] წლიდან თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში აქ ორგანისტად მუშაობდა მუსიკათმცოდნე [[ტომაშ ბალთაზარ იანოვკა]].

მთავარი საკურთხეველი ([[1649]]) შეიცავს [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] ამაღლების თემაზე შექმნილ ტიტულარულ ფერწერას, რომელიც შესრულებულია გამოჩენილი ჩეხი ბაროკოს მხატვრის [[კარელ შკრეტა]]ს მიერ. იგი ასევე ავტორია რამდენიმე გვერდითი განთავსებული საკურთხევლის ტილოსი.

ტაძარში წარმოდგენილია სხვა ბაროკოს ოსტატების ნამუშევრებიც: მოქანდაკეები [[იან ირჟი ბენდლი]] და [[იგნაც ფრანტიშეკ ვაისი]] (საკურთხევლის სკულპტურები), [[იან ჰეიდელბერგერი]] (წმინდა ფრანცისკო პაოლელის ქანდაკება ჩრდილოეთ ნავში), მხატვრები მ. სტრასერი (წმინდა ჯვრის პოვნა, გადატანილია მთავარი საკურთხევლიდან), [[იან ირჟი ჰაინში]] (წმინდა იოსების ნახატი და იესეს გენეალოგიური ხე), [[მიხაელ ვაცლავ ჰალბაქსი]] (წმინდანების კრისპინისა და კრისპინიანის ნახატი), [[პეტრ ბრანდლი]] (წმინდა ვაცლავის რაიხსტაგში ჩასვლა).

[[რენესანსი|რენესანსისა]] და [[ბაროკო|ბაროკოს]] პერიოდიდან შემორჩენილია მოჩუქურთმებული საფლავის ქვებისა და ეპიტაფიების კოლექცია, მათ შორის [[1601]] წლის ასტრონომ [[ტიხო ბრაჰე]]ს საფლავის ქვა, რომელიც განთავსებულია მთავარი ნავის პირველ სამხრეთ სვეტთან.&lt;ref name=&quot;BritannicaTycho&quot;&gt;{{cite encyclopedia
 |title=Tycho Brahe
 |url=https://www.britannica.com/biography/Tycho-Brahe-Danish-astronomer
 |encyclopedia=Encyclopædia Britannica
 |access-date=24 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>8rkwl3encmic0xro52ga609glzed3hn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ივან სტანჩოვი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893375</id>
    <revision>
      <id>5427062</id>
      <parentid>5420409</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427062</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11252" sha1="m8uej430xy8aiiuh949wtjs8e2udh5i" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =  
| სახელი       = ივან სტანჩოვი
| ფოტო       =Ivan-Stancioff.jpg
| ფოტოს სიგანე = 250პქ
|წარწერა = 
| ალტ         =
| მშობლსახელი =
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    =
| დაბთარიღი   = [[17 დეკემბერი]], [[1897]]
| დაბადგილი   = [[სანქტ-პეტერბურგი]], [[რუსეთი]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  = 
| გაუჩინარების ადგილი  = 
| გაუჩინარების სტატუსი = 
| გარდთარიღი = [[28 ივლისი]], [[1972]]
| გარდადგილი = [[მერილენდი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი = 
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = 
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     = [[ბულგარელი]]
| მოქალაქეობა  =
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    =
| საქმიანობა     = [[დიპლომატია|დიპლომატი]]
| აქტიურობის წლები =
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    = 
| ხელფასი       = 
| ქონება        = 
| ცნობილია როგორც  =
| ცნობილი ნაშრომები = 
| სიმაღლე =        
| წონა    =  
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი = 
| მემკვიდრე   =
| პარტია     = 
| მოძრაობა   = 
| ოპონენტები = 
| რელიგია   = 
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                = 
| დანაშაულებრივი სტატუსი =   
| მეუღლეები   =  
| პარტნიორები = 
| შვილები = 
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = 
| ჯილდოები = 
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 = 
| სახელი2  =
| მოდული2 = 
| სახელი3  =
| მოდული3 = 
| სახელი4  =
| მოდული4 = 
| სახელი5  =
| მოდული5 = 
| სახელი6  =
| მოდული6 = 
| სახელი7  =
| მოდული7 = 
| საიტი     = 
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ = 
| შენიშვნები = 
}}
'''ივან დიმიტროვ სტანჩოვი''' (დ. [[17 დეკემბერი]], [[1897]] — გ. [[28 ივლისი]], [[1972]]) — [[ბულგარელი]] [[დიპლომატია|დიპლომატი]].

ივან სტანჩოვი დაიბადა ბულგარელი დიპლომატისა და [[პოლიტიკოსი|პოლიტიკოსის]], დიმიტარ სტანჩოვისა და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]]-[[ბულგარეთი|ბულგარული]] წარმოშობის გრაფინიის, ანა დე გრენოს ოჯახში.&lt;ref&gt;Mari Agop Firkatian, [https://books.google.com/books?id=Ql7sCW6WIhcC Diplomats and Dreamers: The Stancioff Family in Bulgarian History], University Press of America, 2008, p. 13&lt;/ref&gt; ოჯახში ხუთი შვილიდან მეოთხე იყო, ივანის და იყო [[ნადეჟდა სტანჩოვი|ნადეჟდა სტანჩოვიც]].&lt;ref&gt;Dimitar Stancioff: Patriot &amp; Cosmopolitan 1864-1940 by [https://www.loc.gov/item/2014714878/ Lady Nadejda Muir], published London J. Murray 1957&lt;/ref&gt; 

== ცხოვრება ==
სტანჩოვის ცხოვრება დაიწყო [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]], [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]], სადაც მამა, დიმიტარი, ბულგარეთის დიპლომატიურ წარმომადგენლად იყო დანიშნული [[ნიკოლოზ II (რუსეთი)|ნიკოლოზ II]]-ის კარზე.

ახალგაზრდობის დიდი ნაწილის გატარების შემდეგ, როდესაც ივანი მამას სხვადასხვა დიპლომატიურ მისიაზე თან ახლდა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]] ([[1907]] წლამდე), ხოლო შემდეგ [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ([[1908]]–[[1915]]), სტანჩოვმა თავისი პირველი დავალება [[მაიორი|მაიორ]] ხრისტო ლუკოვისგან მიიღო&lt;ref&gt;[https://books.google.com/books?id=ZS8pMwEACAAJ &quot;Diplomat and Gardener - Memoirs]&quot;, Ivan D. Stancioff, 1998 Petrikov Publishing House, Sophia, Bulgaria., p. 40&lt;/ref&gt; — როგორც თარჯიმანმა ადგილობრივ ბულგარულ ჯარებსა და ახლად ჩამოსულ ანგლო-ფრანგულ სამხედრო ნაწილებს შორის ([[1918]] წლის [[6 ოქტომბერი]]) ბულგარეთში.

[[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] შემდეგ სტანჩოვი ოჯახთან ერთად [[ლონდონი|ლონდონში]] გადავიდა, სადაც ივანის მამა, დიმიტარი, [[დიდი ბრიტანეთი|დიდი ბრიტანეთის]] მინისტრად დანიშნეს. ლონდონში სტანჩოვმა გაიცნო ცხოვრების სიყვარული, კეროლინ მარიონ მიტჩელი, წყვილი [[1925]] წლის [[17 თებერვალი|17 თებერვალს]] დაქორწინდა ბრომპტონის ორატორიაში.&lt;ref&gt;London Daily Chronicle, Feb. 18, 1925, p. 14&lt;/ref&gt;  ივანსა და კეროლინს შვიდი შვილი შეეძინათ: დიმიტარი, ანა, ივანი, ფეოდორა, პეტერი, ნადეჟდა და ენდრიუ.

სტანჩოვი [[1931]]–[[1936]] წლებში ბულგარეთის გენერალური კონსული იყო [[რომი|რომში]],&lt;ref&gt;Stancioff, Ivan D. “Rome 1931 - 1936. The Five Happiest Years of My Life.” Rivista Di Studi Politici Internazionali, vol. 81, no. 2 (322), 2014, pp. 255–79. [http://www.jstor.org/stable/43580646 JSTOR], Accessed 26 Jan. 2024.&lt;/ref&gt; [[1942]]–[[1944]] წლებში — გენერალური კონსული [[გალაცი|გალაცში]], ბესარაბიის საკითხებში, ხოლო [[1944]] წლის ბოლოს მცირე ხნით თურქეთის ქალაქ [[სტამბოლი|სტამბოლში]] ბულგარეთის გენერალური კონსულის თანამდებობაც ეკავა.&lt;ref&gt;Stephane Groueff, [https://books.google.com/books?id=OILRifZASxIC&amp;dq=%22Ivan+Stancioff%22+-wikipedia&amp;pg=PA102 My Odyssey], Writers Advantage, 2003, p. 102&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://books.google.com/books?id=ZS8pMwEACAAJ &quot;Diplomat and Gardener - Memoirs]&quot;, Ivan D. Stancioff, 1998 Petrikov Publishing House, Sophia, Bulgaria., p. 181&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Minoo Dinshaw, [https://books.google.com/books?id=d__cCwAAQBAJ&amp;dq=%22Ivan+Stancioff%22+-wikipedia&amp;pg=PT302 Outlandish Knight: The Byzantine Life of Steven Runciman], Penguin Books Limited, 2016&lt;/ref&gt; 

ამის შემდეგ ივანი ომით განადგურებულ აღმოსავლეთ ევროპას გაექცა და [[1946]] წელს მეუღლესთან და შვიდ შვილთან ერთად [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] დასახლდა, [[მერილენდის შტატი|მერილენდის შტატის]] ქალაქ ურბანაში, ლენდონ ჰაუსში. ივან სტანჩოვი გარდაიცვალა [[1972]] წლის [[28 ივლისი|28 ივლისს]] და დაკრძალულია წმინდა იგნატიუსის ეკლესიაში, ურბანაში, მერილენდის შტატში.&lt;ref&gt;[[Landon House|The Stancioff House]], Urbana, Maryland&lt;/ref&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია: დაბადებული 17 დეკემბერი]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1897]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 28 ივლისი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 1972]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:ბულგარელი დიპლომატები]]
[[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:დიპლომატები პერიოდის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ელჩები ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>m8uej430xy8aiiuh949wtjs8e2udh5i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1868 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893387</id>
    <revision>
      <id>5427061</id>
      <parentid>5421298</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427061</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12039" sha1="0su8gy6xm6qtj3ozqwq6wu5sj4hvu37" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1868}}
ქვემოთ მოცემულია [[1868]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ვიქტორია (გაერთიანებული სამეფო)|ვიქტორია]]

===გუბერნატორები===
ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები
*ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – [[სომერსეტ ლოური-კორი]], ბელმორის მე-4 გრაფი
*[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]], შემდეგ პოლკოვნიკი სერ [[სამუელ ბლეკოლი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] (19 თებერვლამდე)
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – პოლკოვნიკი [[თომას ბრაუნი]], შემდეგ [[ჩარლზ დიუ კენი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]], შემდეგ სერ [[ბენჯამინ პაინი]]&lt;ref&gt;Although formally appointed Governor, Pine never actually came to Western Australia to take up his post; the role was filled by an administrator, Lieutenant Colonel [[John Bruce (British Army officer)|John Bruce]].&lt;/ref&gt;

===პრემიერ-მინისტრები===
ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები:
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მარტინი]] (27 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯონ რობერტსონი]]
*კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ მაკენზი]] (25 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ჩარლზ ლილი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ეიერსი]] (24 სექტემბრამდე), შემდეგ [[ჯონ ჰარტი (სამხრეთ ავსტრალიელი კოლონისტი)|ჯონ ჰარტი]] (მე-2 ჯერზე, 13 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჰენრი ეიერსი]] (მე-4 ჯერზე, 3 ნოემბრამდე), შემდეგ [[ჰენრი სტრენგუეისი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[რიჩარდ დრაი]]
*ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] (6 მაისამდე), შემდეგ [[ჩარლზ სლეიდენი]] (11 ივლისამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] (მე-2 ჯერზე)

===მოვლენები===
*10 იანვარი – [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალია]]ში ჩადის უკანასკნელი საპატიმრო გემი „ჰუგუმონტი“. ამით დასრულდა პატიმართა ტრანსპორტირება ავსტრალიაში.&lt;ref name=&quot;Australia through Time&quot;&gt;{{cite book|title=Australia through Time|publisher=Random House Australia|year=2009|isbn=9781741668865|edition=16th|location=North Sydney NSW}}&lt;/ref&gt;
*თებერვალი–მაისი – პოლიციელის, პოლიციის თანაშემწისა და ადგილობრივი მუშის მკვლელობის საპასუხოდ განხორციელებულმა სასტიკმა რეპრესიებმა 15-დან 150-მდე აბორიგენის სიცოცხლე შეიწირა [[Flying Foam Passage|ფლაინგ-ფოუმის]] გასასვლელთან, მურუჯუგაში (ბარაპის ნახევარკუნძული, დასავლეთი ავსტრალია). ამ მოვლენებს მოგვიანებით ფლაინგ-ფოუმის ჟლეტა ეწოდა.
*5 მარტი – კვინზლენდის პარლამენტი ამტკიცებს „პოლინეზიელ მუშათა აქტს“, რათა მოაწესრიგოს „ბლექბერდინგის“ (Blackbirding — ადამიანებით ვაჭრობის ფორმა) გზით დაკომპლექტებული წყნარი ოკეანის კუნძულების მცხოვრებთა დასაქმება.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.textqueensland.com.au/item/journal/85aec34daf2e3b652ba7b434c1f11f36/pdf/1 |title=Polynesian Laborers Act 1868 |newspaper=Queensland Government Gazette |volume=IX |number=47 |date=4 March 1868 |page=217 |access-date=2021-01-09 |via=Text Queensland |archive-date=18 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210718075442/https://espace.library.uq.edu.au/data/UQ_218064/Queensland_Gov_Gazette_1868_v9.pdf?Expires=1626594967&amp;Key-Pair-Id=APKAJKNBJ4MJBJNC6NLQ&amp;Signature=Zu7TdvIKaF723zMTUcKEBvsDDsnt3CDFi02H67FROAC9uVLo8YzGvFYE9jc8sP14i0JR61P3NfTT3UI2fIjdA-h~foLRirkdsPXkDerX3ULTSz3ul5ssub6svZ~oEbibNmndz2btv0onIp90NfACtMwBEvlfVnnRHSX8GLfEvLkqa473fpVgfH6VwH4o4qpbyB7eN-YwZruCgZpqbBZFBlcDVldKc~ZKPaeIx1ITpXxPE8m4ru8Ft5RwrNa327XGXnhKvmlSxD0ZA-H~OK23dfSnPiCZpHpCU2L2k1kMxwoTmeZJ48bXG-UvTlFKzdzFx~3HdJNJnkaqaZzCefPafQ__ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|date=16 March 1868|title=Intercolonial news: Queensland|volume=LVII|page=2|newspaper=[[The Sydney Morning Herald]]|issue=9304|location=New South Wales, Australia|url=https://nla.gov.au/nla.news-article13159407|access-date=9 January 2021|via=Trove|archive-date=18 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718075334/https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/13159407|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
*12 მარტი – [[ჰენრი ჯეიმზ ო'ფარელი]] რევოლვერიდან ზურგში ესვრის [[პრინცი ალფრედი|პრინც ალფრედს]], ედინბურგის ჰერცოგს (დედოფალ ვიქტორიას მეორე ვაჟს), როდესაც ეს უკანასკნელი პიკნიკს მართავს სანაპირო გარეუბან კლონტარფში. ეს იყო პირველი პოლიტიკური მკვლელობის მცდელობა ავსტრალიაში. ო'ფარელი თავდაპირველად აცხადებდა, რომ მელბურნის ფენიანების (ირლანდიელი ნაციონალისტების) მითითებით მოქმედებდა, თუმცა მოგვიანებით ეს ჩვენება უარყო. მას [[ალკოჰოლიზმი|ალკოჰოლიზმთან]] და ფსიქიკურ ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პრობლემები ჰქონდა.&lt;ref name=&quot;ADB O'Farrell&quot;&gt;{{cite web
|url=https://adb.anu.edu.au/biography/ofarrell-henry-james-4322
|title=O'Farrell, Henry James (1833–1868)
|website=Australian Dictionary of Biography
|access-date=2021-01-09
}}&lt;/ref&gt;

==ეკონომიკა==
*[[ჯილონგი]]ს [[მატყლი]]ს კომპანია აფუძნებს პირველ შალის ქარხანას ავსტრალიაში.&lt;ref name=&quot;Australia through Time&quot;/&gt;

==სპორტი==
*მაისი–ოქტომბერი – ავსტრალიის კრიკეტის გუნდი პირველად მიემგზავრება ტურნეზე საზღვარგარეთ და თამაშობს ინგლისის სხვადასხვა გუნდებთან; მათ მოიგეს 14 მატჩი, წააგეს 14 და 19 დაასრულეს ფრედ.
*3 ნოემბერი – მელბურნის თასს იგებს ცხენი სახელად გლენკო.

==დაბადება==
*[[21 თებერვალი]] – [[ერნესტ რობერტსი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. [[1913]])
*[[19 ივნისი]] – [[რიჩარდ კრაუჩი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ. [[1949]])
*[[27 ოქტომბერი]] – [[უილიამ გილისი]], კვინზლენდის 21-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[1928]])
*[[14 ნოემბერი]] – [[სტილ რადი]], მწერალი (გ. [[1935]])

==გარდაცვალება==
*[[21 აპრილი]] – ჰენრი ჯეიმზ ო'ფარელი, თავდამსხმელი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში]]) (დ. [[1833]])
*[[10 ივნისი]] – [[ჩარლზ ჰარპური]], პოეტი (დ. [[1813]])
*[[21 ივლისი]] – [[უილიამ ბლენდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და სამედიცინო პრაქტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (დ. [[1789]])

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1868 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1868 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1868 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>0su8gy6xm6qtj3ozqwq6wu5sj4hvu37</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სტარე-მესტო (შუმპერკის რაიონი)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893457</id>
    <revision>
      <id>5427060</id>
      <parentid>5420547</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს სექცია</comment>
      <origin>5427060</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4561" sha1="al9jw1ot9pn12g7hohvpva97i566iql" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა დასახლება
|სტატუსი                  = ქალაქი
|ქართული სახელი           = სტარე-მესტო
|პანორამა                 = StareMesto.jpg
|წარწერა                  = წმინდა ანას ეკლესია და მერია
|დროშა                    = Staré Město (Šumperk District) Flag.jpg
|გერბი                    = Staré Město pod Sněžníkem CoA.png
|რეგიონის ტიპი            = მხარე
|რეგიონი                  = ოლომოუცის მხარე
|რაიონის ტიპი            = რაიონი
|რაიონი                  = შუმპერკის რაიონი
|მერი                    = ლუკაშ კორეში
|პირველი ხსენება          = 1325
|ფართობი                 = 86,27
|სიმაღლე                 = 538
|მოსახლეობა             = 1 678
|მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025
|საფოსტო ინდექსი        = 788 32
|ვებგვერდი              = https://www.mu-staremesto.cz/
}}

'''სტარე-მესტო''' ({{lang-cz|Staré Město}}; {{lang-de|Mährisch Altstadt}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 700 მცხოვრებია.

== ადმინისტრაციული დაყოფა ==
სტარე-მესტო შედგება ხუთი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):&lt;ref&gt;{{cite web
|title=Public Census 2021 – basic data
|url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&amp;z=T&amp;f=TABULKA&amp;sp=A&amp;skupId=4690&amp;katalog=33475&amp;pvo=SLD21043-CO
|work=Public Database
|publisher=Czech Statistical Office
|language=cs
|date=2022
}}&lt;/ref&gt;
*სტარე-მესტო (1 372)
*[[ხრსტიცე (სტარე-მესტო)|ხრსტიცე]] (60)
*[[კუნჩიცე (სტარე-მესტო)|კუნჩიცე]] (51)
*[[ნოვა-სენინკა (სტარე-მესტო)|ნოვა-სენინკა]] (43)
*[[სტრჟიბრჟნიცე (სტარე-მესტო)|სტრჟიბრჟნიცე]] (37)

== ეტიმოლოგია ==
დაარსების შემდეგ დასახლების სახელად პირველად გამოიყენებოდა ''Goldeck/Goldek'' („ოქროს კუთხე“), რაც უკავშირდებოდა ამ ტერიტორიაზე არსებულ ოქროს მოპოვებას. სახელწოდება ''Altstadt/Staré Město'' („ძველი ქალაქი“) მხოლოდ [[XV საუკუნე|XV საუკუნეში]] დამკვიდრდა.&lt;ref name=history&gt;{{cite web
|title=Historie do roku 1945
|url=https://www.staremesto.info/turisticke-informacni-centrum/o-starem-meste/historie-do-roku-1945/
|publisher=Město Staré Město
|language=cs
}}&lt;/ref&gt;

ქალაქს ზოგჯერ მოიხსენიებენ როგორც „Staré Město pod Sněžníkem“, რათა განასხვავონ სხვა იგივე სახელის მქონე დასახლებებისგან.

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{commons category|Staré Město (Šumperk District)}}
*https://www.mu-staremesto.cz/
*https://www.staremesto.info/

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]]
[[კატეგორია:შუმპერკის რაიონის ქალაქები]]</text>
      <sha1>al9jw1ot9pn12g7hohvpva97i566iql</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სიგეტუ-მარმაციეი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893460</id>
    <revision>
      <id>5427059</id>
      <parentid>5420722</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427059</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19736" sha1="8ksth89hjyi03v4geoa1qy7dx8y88ld" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა დასახლება
|სტატუსი                  = ქალაქი
|ქართული სახელი           = სიგეტუ-მარმაციეი
|მშობლიური სახელი   =  Sighetu Marmației
|ქვეყანა                  = რუმინეთი 
|პანორამა                 =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg
|წარწერა                  =&lt;center&gt;კულტურის სასახლე&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
|დროშა                    =
|გერბი                    = Stema nouă Sighetu Marmației.webp
|რეგიონის ტიპი            = ოლქი
|რეგიონი                  = მარამურეშის ჟუდეცი
|რაიონის ტიპი            = მუნიციპალიტეტი
|რაიონი                  = სიგეტუ-მარმაციეი
|მერი                    = ვასილე მოლდოვანი
|პირველი ხსენება          =
|ფართობი                 = 135,36
|სიმაღლე                 = 274
|მოსახლეობა             = auto
|მოსახლეობის აღწერის თარიღი =
|საფოსტო ინდექსი        = 435500
|ვებგვერდი              = https://primaria-sighet.ro/
}}

'''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში.

==გეოგრაფია ==
სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ.

მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]).

==დემოგრაფია==
ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები):

* 1880 — 10 852
* 1890 — 14 758
* 1900 — 17 445
* 1910 — 21 370
* 1920 — 23 691
* 1930 — 27 270
* 1948 — 18 329
* 1956 — 22 361
* 1966 — 29 771
* 1977 — 38 146
* 1992 — 44 185
* 2002 — 41 246
* 2011 — 37 640
* 2021 — 32 793

1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.&lt;ref&gt;''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}&lt;/ref&gt;

1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.&lt;ref name=&quot;ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}&lt;/ref&gt; 

1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.

[[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3%  [[ბოშები|ბოშა]].

2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]].

== ეტიმოლოგია ==
მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}&lt;/ref&gt; მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==
სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად  [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.&lt;ref name=&quot;Ivanciuc&quot;&gt;{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}&lt;/ref&gt; 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის  ადმინისტრაციული ცენტრი.

[[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა.

[[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას.

1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს.

[[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]].

ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2 300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20.

[[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului

 |title=Momente din istoria orașului

 |publisher=Primăria Sighetu Marmației

 |language=ro

 |access-date=2026-06-25

}}&lt;/ref&gt;

== სიგეტის ციხე ==

რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი.

მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა.

ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/
 |title=Sighetul Marmației City
 |publisher=Portal Maramureș
 |language=en
 |access-date=2026-06-25
}}&lt;/ref&gt;

== ფოტოგალერეა ==
&lt;gallery&gt;
Image:სიგეტის_კინოთეატრი_მარა.jpg|&lt;center&gt;სიგეტის კინოთეატრი „მარა“&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
Image:Night sighetu 77.jpg|&lt;center&gt;ღამის სიგეტი&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
Image:Reformed_Church_in_Sighetu_77.jpg|&lt;center&gt;რეფორმაციის ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
Image:Public bus in Sighetu.jpg|&lt;center&gt;საქალაქო ავტობუსი სიგეტუ-მარმაციეიში&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
Image:Ukrainian Church in Sighet.jpg|&lt;center&gt;უკრაინული ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==
{{commons category}}

* https://primaria-sighet.ro/
* https://www.sighet.ro/
* https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]]
[[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]]</text>
      <sha1>8ksth89hjyi03v4geoa1qy7dx8y88ld</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>არლინ დალი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893462</id>
    <revision>
      <id>5427058</id>
      <parentid>5426779</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427058</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45579" sha1="olcovn5h4u1z8s5p32su15osp1vdn5c" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}}
{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =
| სახელი       = არლინ დალი
| ფოტო       = Arlene Dahl - 1953.JPG
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = დალი, 1953
| ალტ         =
| მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    = არლინ კეროლ დალი
| დაბთარიღი   = [[11 აგვისტო]], [[1925]]
| დაბადგილი   = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  =
| გაუჩინარების ადგილი  =
| გაუჩინარების სტატუსი =
| გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]]
| გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი =
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები =
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     = [[ამერიკელი]]
| მოქალაქეობა  = 
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    = [[მსახიობი]]
| საქმიანობა     =
| აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]]
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    =
| ხელფასი       =
| ქონება        =
| ცნობილია როგორც  = 
| ცნობილი ნაშრომები =
| სიმაღლე =
| წონა    =
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი =
| მემკვიდრე   =
| პარტია     =
| მოძრაობა   =
| ოპონენტები =
| რელიგია   =
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                =
| დანაშაულებრივი სტატუსი =
| მეუღლეები   = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}}
| პარტნიორები =
| შვილები = 3
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი)
| ჯილდოები =
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 =
| სახელი2  =
| მოდული2 =
| სახელი3  =
| მოდული3 =
| სახელი4  =
| მოდული4 =
| სახელი5  =
| მოდული5 =
| სახელი6  =
| მოდული6 =
| სახელი7  =
| მოდული7 =
| საიტი     =
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ =
| შენიშვნები =
}}
'''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]).

დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე.

პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა.

== ადრეული ცხოვრება ==
დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;  თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა,&lt;ref name=&quot;Chase2013&quot;/&gt; თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.&lt;ref name=&quot;mnhs&quot;/&gt; 

[[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.&lt;ref name=&quot;nysd&quot;/&gt;

ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;life&quot;&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}&lt;/ref&gt;

== სამსახიობო კარიერა ==

=== ადრეული კარიერა ===
საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}&lt;/ref&gt; [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

=== MGM ===
დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}&lt;/ref&gt;

MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.&lt;ref name=&quot;Mannix&quot;&gt;{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}&lt;/ref&gt;

=== სათავგადასავლო ფილმები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]]
დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]).

უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა.
დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).&lt;ref&gt;{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}&lt;/ref&gt;  იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა.

დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო.

[[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,&lt;ref name=&quot;People.01&quot;/&gt; ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;

დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}&lt;/ref&gt;
დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა.

[[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]].
დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}&lt;/ref&gt;

დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}&lt;/ref&gt;  ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა.

=== 1960-იანი წლები ===
[[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}&lt;/ref&gt;

არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}&lt;/ref&gt; გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“.
ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;  [[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.&lt;ref name=&quot;guardian&quot;&gt;{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}&lt;/ref&gt;

=== 1970-იანი წლები ===
[[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტებში“ მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა.
ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]).

„მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}&lt;/ref&gt;

=== 1980-იანი და 1990-იანი წლები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]]
1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი.

1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“.

მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა.
1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.
დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში.

== ბიზნეს საქმიანობა ==
[[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.&lt;ref name=&quot;People.01&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა:
*[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)&lt;ref&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

*[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}&lt;/ref&gt; ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. 

*[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot;&gt;{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}&lt;/ref&gt; დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.&lt;ref&gt;{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}&lt;/ref&gt;

*[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. 

*[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot; /&gt;  დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.&lt;ref&gt;{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&amp;guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&amp;guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &amp;#124; Yahoo }}&lt;/ref&gt;  დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}&lt;/ref&gt;

*[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.&lt;ref name=&quot;People.01&quot; /&gt; დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}&lt;/ref&gt;

დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;/&gt;
არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;

==ბიბლიოგრაფია==
* {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}}
* {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}}
* {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon &amp; Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

==გარე ბმულები==
{{Commons}}
* {{IBDB name}}
* {{discogs artist|Arlene Dahl}}
* [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre
* [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com

[[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1925]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]]
[[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]</text>
      <sha1>olcovn5h4u1z8s5p32su15osp1vdn5c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427270</id>
      <parentid>5427058</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:14:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninuca-QR</username>
        <id>175479</id>
      </contributor>
      <comment>/* 1980-იანი და 1990-იანი წლები */</comment>
      <origin>5427270</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46191" sha1="16np5z4etptvnt4y9hthfzs4b7imm17" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}}
{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =
| სახელი       = არლინ დალი
| ფოტო       = Arlene Dahl - 1953.JPG
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = დალი, 1953
| ალტ         =
| მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    = არლინ კეროლ დალი
| დაბთარიღი   = [[11 აგვისტო]], [[1925]]
| დაბადგილი   = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  =
| გაუჩინარების ადგილი  =
| გაუჩინარების სტატუსი =
| გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]]
| გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი =
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები =
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     = [[ამერიკელი]]
| მოქალაქეობა  = 
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    = [[მსახიობი]]
| საქმიანობა     =
| აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]]
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    =
| ხელფასი       =
| ქონება        =
| ცნობილია როგორც  = 
| ცნობილი ნაშრომები =
| სიმაღლე =
| წონა    =
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი =
| მემკვიდრე   =
| პარტია     =
| მოძრაობა   =
| ოპონენტები =
| რელიგია   =
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                =
| დანაშაულებრივი სტატუსი =
| მეუღლეები   = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}}
| პარტნიორები =
| შვილები = 3
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი)
| ჯილდოები =
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 =
| სახელი2  =
| მოდული2 =
| სახელი3  =
| მოდული3 =
| სახელი4  =
| მოდული4 =
| სახელი5  =
| მოდული5 =
| სახელი6  =
| მოდული6 =
| სახელი7  =
| მოდული7 =
| საიტი     =
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ =
| შენიშვნები =
}}
'''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]).

დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე.

პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა.

== ადრეული ცხოვრება ==
დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;  თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა,&lt;ref name=&quot;Chase2013&quot;/&gt; თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.&lt;ref name=&quot;mnhs&quot;/&gt; 

[[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.&lt;ref name=&quot;nysd&quot;/&gt;

ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;life&quot;&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}&lt;/ref&gt;

== სამსახიობო კარიერა ==

=== ადრეული კარიერა ===
საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}&lt;/ref&gt; [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

=== MGM ===
დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}&lt;/ref&gt;

MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.&lt;ref name=&quot;Mannix&quot;&gt;{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}&lt;/ref&gt;

=== სათავგადასავლო ფილმები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]]
დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]).

უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა.
დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).&lt;ref&gt;{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}&lt;/ref&gt;  იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა.

დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო.

[[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,&lt;ref name=&quot;People.01&quot;/&gt; ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;

დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}&lt;/ref&gt;
დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა.

[[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]].
დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}&lt;/ref&gt;

დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}&lt;/ref&gt;  ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა.

=== 1960-იანი წლები ===
[[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}&lt;/ref&gt;

არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}&lt;/ref&gt; გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“.
ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;  [[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.&lt;ref name=&quot;guardian&quot;&gt;{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}&lt;/ref&gt;

=== 1970-იანი წლები ===
[[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტებში“ მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა.
ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]).

„მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}&lt;/ref&gt;

=== 1980-იანი და 1990-იანი წლები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]]
[[1981]] წელს დალმა პირადი [[გაკოტრება]] გამოაცხადა. არლინის ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. დალის მთავარი კრედიტორი იყო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის [[სესხი|სესხის]] გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. არლინ დალმა ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების [[სამკაული|სამკაულები]] და ბეწვეული, რომლებიც მსახიობის [[მანჰეტენი|მანჰეტენის]] ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. [[1980]] წელს დალის შემოსავალი მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგენდა, ხოლო [[1979]] წელს — 10 517 დოლარს.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl goes bankrupt |work=The Globe and Mail |page=19 |date=November 11, 1981}}&lt;/ref&gt;

[[1981]]–[[1984]] წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის [[საპნის ოპერა|საპნის ოპერაში]] „ერთი სიცოცხლე“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (არლინ დალი სერიალში [[1981]] წლის ბოლოსა და [[1982]] წლის დასაწყისში გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და დალი [[1983]] წლის სექტემბრიდან [[1984]] წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. [[1988]] წელს არლინმა ითამაშა ფილმში „სამალავი“.

არლინ დალის ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე დიდი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „მეომრის ღამე“ ([[1991]]), რომელშიც მსახიობის ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა.
[[1980]]-იან წლებში დალი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიით]] დაინტერესდა. არლინი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;  არლინ დალმა ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.&lt;ref name=&quot;LKL2001&quot;/&gt;
დალი ასევე მონაწილეობდა ვაჟის სერიალების — „განდგომილი“-ისა და „ეირ ამერიკა“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში.

== ბიზნეს საქმიანობა ==
[[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.&lt;ref name=&quot;People.01&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა:
*[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)&lt;ref&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

*[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}&lt;/ref&gt; ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. 

*[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot;&gt;{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}&lt;/ref&gt; დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.&lt;ref&gt;{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}&lt;/ref&gt;

*[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. 

*[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot; /&gt;  დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.&lt;ref&gt;{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&amp;guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&amp;guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &amp;#124; Yahoo }}&lt;/ref&gt;  დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}&lt;/ref&gt;

*[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.&lt;ref name=&quot;People.01&quot; /&gt; დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}&lt;/ref&gt;

დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;/&gt;
არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;

==ბიბლიოგრაფია==
* {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}}
* {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}}
* {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon &amp; Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

==გარე ბმულები==
{{Commons}}
* {{IBDB name}}
* {{discogs artist|Arlene Dahl}}
* [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre
* [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com

[[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1925]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]]
[[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]</text>
      <sha1>16np5z4etptvnt4y9hthfzs4b7imm17</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427272</id>
      <parentid>5427270</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:15:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninuca-QR</username>
        <id>175479</id>
      </contributor>
      <comment>/* ადრეული ცხოვრება */</comment>
      <origin>5427272</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46131" sha1="rc7xjwzevqeuaoqt4b2vm3u38bvaka6" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}}
{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =
| სახელი       = არლინ დალი
| ფოტო       = Arlene Dahl - 1953.JPG
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = დალი, 1953
| ალტ         =
| მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    = არლინ კეროლ დალი
| დაბთარიღი   = [[11 აგვისტო]], [[1925]]
| დაბადგილი   = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  =
| გაუჩინარების ადგილი  =
| გაუჩინარების სტატუსი =
| გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]]
| გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი =
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები =
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     = [[ამერიკელი]]
| მოქალაქეობა  = 
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    = [[მსახიობი]]
| საქმიანობა     =
| აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]]
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    =
| ხელფასი       =
| ქონება        =
| ცნობილია როგორც  = 
| ცნობილი ნაშრომები =
| სიმაღლე =
| წონა    =
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი =
| მემკვიდრე   =
| პარტია     =
| მოძრაობა   =
| ოპონენტები =
| რელიგია   =
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                =
| დანაშაულებრივი სტატუსი =
| მეუღლეები   = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}}
| პარტნიორები =
| შვილები = 3
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი)
| ჯილდოები =
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 =
| სახელი2  =
| მოდული2 =
| სახელი3  =
| მოდული3 =
| სახელი4  =
| მოდული4 =
| სახელი5  =
| მოდული5 =
| სახელი6  =
| მოდული6 =
| სახელი7  =
| მოდული7 =
| საიტი     =
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ =
| შენიშვნები =
}}
'''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]).

დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე.

პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა.

== ადრეული ცხოვრება ==
დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;  თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.

[[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.

ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;life&quot;&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}&lt;/ref&gt;

== სამსახიობო კარიერა ==

=== ადრეული კარიერა ===
საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}&lt;/ref&gt; [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

=== MGM ===
დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}&lt;/ref&gt;

MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.&lt;ref name=&quot;Mannix&quot;&gt;{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}&lt;/ref&gt;

=== სათავგადასავლო ფილმები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]]
დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]).

უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა.
დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).&lt;ref&gt;{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}&lt;/ref&gt;  იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა.

დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო.

[[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,&lt;ref name=&quot;People.01&quot;/&gt; ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;

დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}&lt;/ref&gt;
დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა.

[[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]].
დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}&lt;/ref&gt;

დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}&lt;/ref&gt;  ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა.

=== 1960-იანი წლები ===
[[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}&lt;/ref&gt;

არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}&lt;/ref&gt; გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“.
ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;  [[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.&lt;ref name=&quot;guardian&quot;&gt;{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}&lt;/ref&gt;

=== 1970-იანი წლები ===
[[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტებში“ მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა.
ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]).

„მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}&lt;/ref&gt;

=== 1980-იანი და 1990-იანი წლები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]]
[[1981]] წელს დალმა პირადი [[გაკოტრება]] გამოაცხადა. არლინის ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. დალის მთავარი კრედიტორი იყო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის [[სესხი|სესხის]] გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. არლინ დალმა ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების [[სამკაული|სამკაულები]] და ბეწვეული, რომლებიც მსახიობის [[მანჰეტენი|მანჰეტენის]] ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. [[1980]] წელს დალის შემოსავალი მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგენდა, ხოლო [[1979]] წელს — 10 517 დოლარს.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl goes bankrupt |work=The Globe and Mail |page=19 |date=November 11, 1981}}&lt;/ref&gt;

[[1981]]–[[1984]] წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის [[საპნის ოპერა|საპნის ოპერაში]] „ერთი სიცოცხლე“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (არლინ დალი სერიალში [[1981]] წლის ბოლოსა და [[1982]] წლის დასაწყისში გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და დალი [[1983]] წლის სექტემბრიდან [[1984]] წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. [[1988]] წელს არლინმა ითამაშა ფილმში „სამალავი“.

არლინ დალის ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე დიდი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „მეომრის ღამე“ ([[1991]]), რომელშიც მსახიობის ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა.
[[1980]]-იან წლებში დალი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიით]] დაინტერესდა. არლინი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;  არლინ დალმა ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.&lt;ref name=&quot;LKL2001&quot;/&gt;
დალი ასევე მონაწილეობდა ვაჟის სერიალების — „განდგომილი“-ისა და „ეირ ამერიკა“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში.

== ბიზნეს საქმიანობა ==
[[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.&lt;ref name=&quot;People.01&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა:
*[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)&lt;ref&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

*[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}&lt;/ref&gt; ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. 

*[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot;&gt;{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}&lt;/ref&gt; დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.&lt;ref&gt;{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}&lt;/ref&gt;

*[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. 

*[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot; /&gt;  დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.&lt;ref&gt;{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&amp;guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&amp;guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &amp;#124; Yahoo }}&lt;/ref&gt;  დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}&lt;/ref&gt;

*[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.&lt;ref name=&quot;People.01&quot; /&gt; დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}&lt;/ref&gt;

დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;/&gt;
არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;

==ბიბლიოგრაფია==
* {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}}
* {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}}
* {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon &amp; Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

==გარე ბმულები==
{{Commons}}
* {{IBDB name}}
* {{discogs artist|Arlene Dahl}}
* [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre
* [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com

[[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1925]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]]
[[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]</text>
      <sha1>rc7xjwzevqeuaoqt4b2vm3u38bvaka6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427273</id>
      <parentid>5427272</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:16:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninuca-QR</username>
        <id>175479</id>
      </contributor>
      <comment>/* 1980-იანი და 1990-იანი წლები */</comment>
      <origin>5427273</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46110" sha1="b2xrds8pwnwm9kd3lsztwitjwxoagm7" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}}
{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =
| სახელი       = არლინ დალი
| ფოტო       = Arlene Dahl - 1953.JPG
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = დალი, 1953
| ალტ         =
| მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    = არლინ კეროლ დალი
| დაბთარიღი   = [[11 აგვისტო]], [[1925]]
| დაბადგილი   = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  =
| გაუჩინარების ადგილი  =
| გაუჩინარების სტატუსი =
| გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]]
| გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი =
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები =
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     = [[ამერიკელი]]
| მოქალაქეობა  = 
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    = [[მსახიობი]]
| საქმიანობა     =
| აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]]
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    =
| ხელფასი       =
| ქონება        =
| ცნობილია როგორც  = 
| ცნობილი ნაშრომები =
| სიმაღლე =
| წონა    =
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი =
| მემკვიდრე   =
| პარტია     =
| მოძრაობა   =
| ოპონენტები =
| რელიგია   =
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                =
| დანაშაულებრივი სტატუსი =
| მეუღლეები   = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}}
| პარტნიორები =
| შვილები = 3
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი)
| ჯილდოები =
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 =
| სახელი2  =
| მოდული2 =
| სახელი3  =
| მოდული3 =
| სახელი4  =
| მოდული4 =
| სახელი5  =
| მოდული5 =
| სახელი6  =
| მოდული6 =
| სახელი7  =
| მოდული7 =
| საიტი     =
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ =
| შენიშვნები =
}}
'''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]).

დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე.

პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა.

== ადრეული ცხოვრება ==
დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;  თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.

[[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.

ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;life&quot;&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}&lt;/ref&gt;

== სამსახიობო კარიერა ==

=== ადრეული კარიერა ===
საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}&lt;/ref&gt; [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

=== MGM ===
დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}&lt;/ref&gt;

MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.&lt;ref name=&quot;Mannix&quot;&gt;{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}&lt;/ref&gt;

=== სათავგადასავლო ფილმები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]]
დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]).

უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა.
დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).&lt;ref&gt;{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}&lt;/ref&gt;  იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა.

დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო.

[[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,&lt;ref name=&quot;People.01&quot;/&gt; ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;

დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}&lt;/ref&gt;
დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა.

[[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]].
დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}&lt;/ref&gt;

დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}&lt;/ref&gt;  ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა.

=== 1960-იანი წლები ===
[[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}&lt;/ref&gt;

არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}&lt;/ref&gt; გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“.
ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;  [[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.&lt;ref name=&quot;guardian&quot;&gt;{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}&lt;/ref&gt;

=== 1970-იანი წლები ===
[[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტებში“ მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა.
ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]).

„მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}&lt;/ref&gt;

=== 1980-იანი და 1990-იანი წლები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]]
[[1981]] წელს დალმა პირადი [[გაკოტრება]] გამოაცხადა. არლინის ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. დალის მთავარი კრედიტორი იყო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის [[სესხი|სესხის]] გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. არლინ დალმა ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების [[სამკაული|სამკაულები]] და ბეწვეული, რომლებიც მსახიობის [[მანჰეტენი|მანჰეტენის]] ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. [[1980]] წელს დალის შემოსავალი მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგენდა, ხოლო [[1979]] წელს — 10 517 დოლარს.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl goes bankrupt |work=The Globe and Mail |page=19 |date=November 11, 1981}}&lt;/ref&gt;

[[1981]]–[[1984]] წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის [[საპნის ოპერა|საპნის ოპერაში]] „ერთი სიცოცხლე“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (არლინ დალი სერიალში [[1981]] წლის ბოლოსა და [[1982]] წლის დასაწყისში გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და დალი [[1983]] წლის სექტემბრიდან [[1984]] წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. [[1988]] წელს არლინმა ითამაშა ფილმში „სამალავი“.

არლინ დალის ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე დიდი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „მეომრის ღამე“ ([[1991]]), რომელშიც მსახიობის ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა.
[[1980]]-იან წლებში დალი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიით]] დაინტერესდა. არლინი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას.&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot;/&gt;  არლინ დალმა ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.
დალი ასევე მონაწილეობდა ვაჟის სერიალების — „განდგომილი“-ისა და „ეირ ამერიკა“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში.

== ბიზნეს საქმიანობა ==
[[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.&lt;ref name=&quot;People.01&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;TMCDb&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა:
*[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)&lt;ref&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

*[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}&lt;/ref&gt; ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. 

*[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot;&gt;{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}&lt;/ref&gt; დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.&lt;ref&gt;{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}&lt;/ref&gt;

*[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. 

*[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot; /&gt;  დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.&lt;ref&gt;{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&amp;guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&amp;guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &amp;#124; Yahoo }}&lt;/ref&gt;  დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}&lt;/ref&gt;

*[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო.&lt;ref name=&quot;People.01&quot; /&gt; დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}&lt;/ref&gt;

დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;/&gt;
არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;

==ბიბლიოგრაფია==
* {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}}
* {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}}
* {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon &amp; Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

==გარე ბმულები==
{{Commons}}
* {{IBDB name}}
* {{discogs artist|Arlene Dahl}}
* [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre
* [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com

[[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1925]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]]
[[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]</text>
      <sha1>b2xrds8pwnwm9kd3lsztwitjwxoagm7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427274</id>
      <parentid>5427273</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:19:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninuca-QR</username>
        <id>175479</id>
      </contributor>
      <origin>5427274</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45959" sha1="qjkp03fqz6djtpsluu3s5bizbt5l3a8" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}}
{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =
| სახელი       = არლინ დალი
| ფოტო       = Arlene Dahl - 1953.JPG
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = დალი, 1953
| ალტ         =
| მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    = არლინ კეროლ დალი
| დაბთარიღი   = [[11 აგვისტო]], [[1925]]
| დაბადგილი   = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  =
| გაუჩინარების ადგილი  =
| გაუჩინარების სტატუსი =
| გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]]
| გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი =
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები =
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     = [[ამერიკელი]]
| მოქალაქეობა  = 
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    = [[მსახიობი]]
| საქმიანობა     =
| აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]]
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    =
| ხელფასი       =
| ქონება        =
| ცნობილია როგორც  = 
| ცნობილი ნაშრომები =
| სიმაღლე =
| წონა    =
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი =
| მემკვიდრე   =
| პარტია     =
| მოძრაობა   =
| ოპონენტები =
| რელიგია   =
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                =
| დანაშაულებრივი სტატუსი =
| მეუღლეები   = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}}
| პარტნიორები =
| შვილები = 3
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი)
| ჯილდოები =
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 =
| სახელი2  =
| მოდული2 =
| სახელი3  =
| მოდული3 =
| სახელი4  =
| მოდული4 =
| სახელი5  =
| მოდული5 =
| სახელი6  =
| მოდული6 =
| სახელი7  =
| მოდული7 =
| საიტი     =
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ =
| შენიშვნები =
}}
'''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]).

დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე.

პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა.

== ადრეული ცხოვრება ==
დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;  თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.

[[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.

ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;life&quot;&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}&lt;/ref&gt;

== სამსახიობო კარიერა ==

=== ადრეული კარიერა ===
საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}&lt;/ref&gt; [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

=== MGM ===
დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}&lt;/ref&gt;

MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.&lt;ref name=&quot;Mannix&quot;&gt;{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}&lt;/ref&gt;

=== სათავგადასავლო ფილმები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]]
დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]).

უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა.
დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).&lt;ref&gt;{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}&lt;/ref&gt;  იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა.

დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო.

[[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა, ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.

დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}&lt;/ref&gt;
დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა.

[[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]].
დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}&lt;/ref&gt;

დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}&lt;/ref&gt;  ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა.

=== 1960-იანი წლები ===
[[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}&lt;/ref&gt;

არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}&lt;/ref&gt; გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“.
ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.[[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.&lt;ref name=&quot;guardian&quot;&gt;{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}&lt;/ref&gt;

=== 1970-იანი წლები ===
[[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტებში“ მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა.
ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]).

„მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}&lt;/ref&gt;

=== 1980-იანი და 1990-იანი წლები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]]
[[1981]] წელს დალმა პირადი [[გაკოტრება]] გამოაცხადა. არლინის ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. დალის მთავარი კრედიტორი იყო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის [[სესხი|სესხის]] გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. არლინ დალმა ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების [[სამკაული|სამკაულები]] და ბეწვეული, რომლებიც მსახიობის [[მანჰეტენი|მანჰეტენის]] ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. [[1980]] წელს დალის შემოსავალი მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგენდა, ხოლო [[1979]] წელს — 10 517 დოლარს.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl goes bankrupt |work=The Globe and Mail |page=19 |date=November 11, 1981}}&lt;/ref&gt;

[[1981]]–[[1984]] წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის [[საპნის ოპერა|საპნის ოპერაში]] „ერთი სიცოცხლე“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (არლინ დალი სერიალში [[1981]] წლის ბოლოსა და [[1982]] წლის დასაწყისში გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და დალი [[1983]] წლის სექტემბრიდან [[1984]] წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. [[1988]] წელს არლინმა ითამაშა ფილმში „სამალავი“.

არლინ დალის ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე დიდი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „მეომრის ღამე“ ([[1991]]), რომელშიც მსახიობის ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა.
[[1980]]-იან წლებში დალი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიით]] დაინტერესდა. არლინი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. არლინ დალმა ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.
დალი ასევე მონაწილეობდა ვაჟის სერიალების — „განდგომილი“-ისა და „ეირ ამერიკა“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში.

== ბიზნეს საქმიანობა ==
[[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.&lt;ref&gt;{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა:
*[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)&lt;ref&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

*[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}&lt;/ref&gt; ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. 

*[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot;&gt;{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}&lt;/ref&gt; დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.&lt;ref&gt;{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}&lt;/ref&gt;

*[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. 

*[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot; /&gt;  დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.&lt;ref&gt;{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&amp;guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&amp;guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &amp;#124; Yahoo }}&lt;/ref&gt;  დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}&lt;/ref&gt;

*[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო. დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}&lt;/ref&gt;

დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;/&gt;
არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;

==ბიბლიოგრაფია==
* {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}}
* {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}}
* {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon &amp; Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

==გარე ბმულები==
{{Commons}}
* {{IBDB name}}
* {{discogs artist|Arlene Dahl}}
* [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre
* [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com

[[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1925]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]]
[[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]</text>
      <sha1>qjkp03fqz6djtpsluu3s5bizbt5l3a8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427275</id>
      <parentid>5427274</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:20:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninuca-QR</username>
        <id>175479</id>
      </contributor>
      <comment>/* 1980-იანი და 1990-იანი წლები */</comment>
      <origin>5427275</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45963" sha1="rkvr6elemfeb9thavfcerbe014meh0j" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|1|07|2026}}
{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =
| სახელი       = არლინ დალი
| ფოტო       = Arlene Dahl - 1953.JPG
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = დალი, 1953
| ალტ         =
| მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    = არლინ კეროლ დალი
| დაბთარიღი   = [[11 აგვისტო]], [[1925]]
| დაბადგილი   = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  =
| გაუჩინარების ადგილი  =
| გაუჩინარების სტატუსი =
| გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]]
| გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი =
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები =
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     = [[ამერიკელი]]
| მოქალაქეობა  = 
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    = [[მსახიობი]]
| საქმიანობა     =
| აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]]
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    =
| ხელფასი       =
| ქონება        =
| ცნობილია როგორც  = 
| ცნობილი ნაშრომები =
| სიმაღლე =
| წონა    =
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი =
| მემკვიდრე   =
| პარტია     =
| მოძრაობა   =
| ოპონენტები =
| რელიგია   =
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                =
| დანაშაულებრივი სტატუსი =
| მეუღლეები   = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}}
| პარტნიორები =
| შვილები = 3
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი)
| ჯილდოები =
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 =
| სახელი2  =
| მოდული2 =
| სახელი3  =
| მოდული3 =
| სახელი4  =
| მოდული4 =
| სახელი5  =
| მოდული5 =
| სახელი6  =
| მოდული6 =
| სახელი7  =
| მოდული7 =
| საიტი     =
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ =
| შენიშვნები =
}}
'''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]).

დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე.

პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა.

== ადრეული ცხოვრება ==
დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;  თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.

[[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.

ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;life&quot;&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}&lt;/ref&gt;

== სამსახიობო კარიერა ==

=== ადრეული კარიერა ===
საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}&lt;/ref&gt; [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

=== MGM ===
დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}&lt;/ref&gt;

MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.&lt;ref name=&quot;Mannix&quot;&gt;{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}&lt;/ref&gt;

=== სათავგადასავლო ფილმები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]]
დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]).

უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა.
დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).&lt;ref&gt;{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}&lt;/ref&gt;  იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა.

დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო.

[[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა, ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.

დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}&lt;/ref&gt;
დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა.

[[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]].
დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}&lt;/ref&gt;

დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}&lt;/ref&gt;  ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა.

=== 1960-იანი წლები ===
[[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}&lt;/ref&gt;

არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}&lt;/ref&gt; გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“.
ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.[[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.&lt;ref name=&quot;guardian&quot;&gt;{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}&lt;/ref&gt;

=== 1970-იანი წლები ===
[[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტებში“ მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა.
ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]).

„მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}&lt;/ref&gt;

=== 1980-იანი და 1990-იანი წლები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]]
[[1981]] წელს დალმა პირადი [[გაკოტრება]] გამოაცხადა. არლინის ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 [[დოლარი]] იყო. დალის მთავარი კრედიტორი იყო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის [[სესხი|სესხის]] გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. არლინ დალმა ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების [[სამკაული|სამკაულები]] და ბეწვეული, რომლებიც მსახიობის [[მანჰეტენი|მანჰეტენის]] ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. [[1980]] წელს დალის შემოსავალი მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგენდა, ხოლო [[1979]] წელს — 10 517 დოლარს.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl goes bankrupt |work=The Globe and Mail |page=19 |date=November 11, 1981}}&lt;/ref&gt;

[[1981]]–[[1984]] წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის [[საპნის ოპერა|საპნის ოპერაში]] „ერთი სიცოცხლე“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (არლინ დალი სერიალში [[1981]] წლის ბოლოსა და [[1982]] წლის დასაწყისში გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და დალი [[1983]] წლის სექტემბრიდან [[1984]] წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. [[1988]] წელს არლინმა ითამაშა ფილმში „სამალავი“.

არლინ დალის ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე დიდი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „მეომრის ღამე“ ([[1991]]), რომელშიც მსახიობის ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა.
[[1980]]-იან წლებში დალი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიით]] დაინტერესდა. არლინი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. არლინ დალმა ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.
დალი ასევე მონაწილეობდა ვაჟის სერიალების — „განდგომილი“-ისა და „ეირ ამერიკა“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში.

== ბიზნეს საქმიანობა ==
[[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.&lt;ref&gt;{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა:
*[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)&lt;ref&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

*[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}&lt;/ref&gt; ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. 

*[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot;&gt;{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}&lt;/ref&gt; დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.&lt;ref&gt;{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}&lt;/ref&gt;

*[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. 

*[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot; /&gt;  დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.&lt;ref&gt;{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&amp;guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&amp;guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &amp;#124; Yahoo }}&lt;/ref&gt;  დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}&lt;/ref&gt;

*[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო. დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}&lt;/ref&gt;

დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;/&gt;
არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;

==ბიბლიოგრაფია==
* {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}}
* {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}}
* {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon &amp; Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

==გარე ბმულები==
{{Commons}}
* {{IBDB name}}
* {{discogs artist|Arlene Dahl}}
* [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre
* [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com

[[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1925]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]]
[[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]</text>
      <sha1>rkvr6elemfeb9thavfcerbe014meh0j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427276</id>
      <parentid>5427275</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:20:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninuca-QR</username>
        <id>175479</id>
      </contributor>
      <origin>5427276</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45838" sha1="rjgswqm10hbz6xgr3pmqb4emxoy4n8x" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა პიროვნება
| სიგანე       =
| სახელი       = არლინ დალი
| ფოტო       = Arlene Dahl - 1953.JPG
| ფოტოს სიგანე =
|წარწერა = დალი, 1953
| ალტ         =
| მშობლსახელი = არლინ კეროლ დალი
| ენის კოდი    = 
| დაბსახელი    = არლინ კეროლ დალი
| დაბთარიღი   = [[11 აგვისტო]], [[1925]]
| დაბადგილი   = [[მინეაპოლისი]], [[მინესოტა]], [[აშშ]]
| მოინათლა    =
| გაუჩინარების თარიღი  =
| გაუჩინარების ადგილი  =
| გაუჩინარების სტატუსი =
| გარდთარიღი = [[29 ნოემბერი]], [[2021]]
| გარდადგილი = [[ნიუ-იორკი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]
| გარდაცვალების მიზეზი  =
| სხეულის პოვნის ადგილი =
| დაკრძალვის ადგილი     =
| დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები =
| ძეგლები      =
| რეზიდენცია   =
| სხვა სახელები =
| ეროვნება     = [[ამერიკელი]]
| მოქალაქეობა  = 
| ეთნიკური წარმომავლობა =
| ქვეშევრდომობა =
| განათლება     =
| ალმა-მატერი   =
| მოღვაწეობა    = [[მსახიობი]]
| საქმიანობა     =
| აქტიურობის წლები = [[1944]]–[[2012]]
| დამსაქმებელი   =
| ორგანიზაცია    =
| ხელფასი       =
| ქონება        =
| ცნობილია როგორც  = 
| ცნობილი ნაშრომები =
| სიმაღლე =
| წონა    =
| წოდება  =
| წლები   =
| წინამორბედი =
| მემკვიდრე   =
| პარტია     =
| მოძრაობა   =
| ოპონენტები =
| რელიგია   =
| წაყენებული ბრალდება    =
| განაჩენი                =
| დანაშაულებრივი სტატუსი =
| მეუღლეები   = {{hlist|ლექს ბარკერი ([[1951]]–[[1952]])|ფერნანდო ლამასი ([[1954]]–[[1960]])|კრისტიან რ. ჰოლმსი ([[1960]]–[[1964]])|ალექსის ლიშინი ([[1964]]–[[1969]])|რაუნსეველ უ. შაუმი ([[1969]]–[[1976]])|მარკ როზენი ([[1984]]–[[2021]])}}
| პარტნიორები =
| შვილები = 3
| მამა    =
| დედა   =
| ნათესავები = ეი-ჯეი ლამასი (შვილიშვილი); შეინ ლამასი (შვილიშვილი)
| ჯილდოები =
| მოსახმობი სიგნალი =
| სუფთა მოგება =
| სახელი1  =
| მოდული1 =
| სახელი2  =
| მოდული2 =
| სახელი3  =
| მოდული3 =
| სახელი4  =
| მოდული4 =
| სახელი5  =
| მოდული5 =
| სახელი6  =
| მოდული6 =
| სახელი7  =
| მოდული7 =
| საიტი     =
| ხელმოწერა =
| ხელმოწერის ზომა =
| ხელმოწერა ალტ =
| შენიშვნები =
}}
'''არლინ კეროლ დალი''' (დ. [[11 აგვისტო]], [[1925]] — გ. [[29 ნოემბერი]], [[2021]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც [[კინოხელოვნება|კინოში]] 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. დალი დაიბადა [[მინესოტა|მინესოტაში]] [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა [[მიუზიკლი|მიუზიკლებში]] დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]) და „პატარძალი გაგიჟდა“ ([[1948]]). არლინმა ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]) და „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]).

დალი ასევე იყო [[მეწარმე]]. დააარსა ორი კომპანია — [[Arlene Dahl Enterprises]] და სუნამოების კომპანია [[Dahlia]]. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, დალს ფინანსური სირთულეები შეექმნა და [[1981]] წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ არლინი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. დალმა უამრავი წიგნი დაწერა სილამაზისა და [[ასტროლოგია|ასტროლოგიის]] თემებზე.

პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები [[ლექს ბარკერი]] და [[ფერნანდო ლამასი]]. არლინი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი ცნობილი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში დალი ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი [[2021]] წელს გარდაიცვალა.

== ადრეული ცხოვრება ==
დალი დაიბადა [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] [[მინეაპოლისი|მინეაპოლისში]], [[მინესოტა|მინესოტის]] შტატში, იდელ დალის (ქორწინებამდე გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც [[ფორდი|ფორდის]] დილერი და [[მენეჯერი]] იყო. არლინის ორივე მშობელი [[ნორვეგია|ნორვეგიული]] წარმოშობის იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Duane |last2=Barnes |first2=Mike |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-09-22 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;  თავად დალი დაბადების წლად [[1928]] წელს ასახელებდა, თუმცა დალის დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ არლინ დალი [[1925]] წლის [[11 აგვისტო|11 აგვისტოს]] დაიბადა.

[[2014]] წლის [[13 აგვისტო|13 აგვისტოს]] New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს არლინის 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.

ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა [[თეატრალური განათლება|თეატრალურ]] ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ არლინი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების [[მოდელი (პროფესია)|მოდელად]] მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით [[მინესოტას უნივერსიტეტი|მინესოტას უნივერსიტეტშიც]] სწავლობდა.&lt;ref name=&quot;life&quot;&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl |work=Chicago Daily Tribune |first=Freida |last=Zylstra |page=B11 |date=October 17, 1948}}&lt;/ref&gt;

== სამსახიობო კარიერა ==

=== ადრეული კარიერა ===
საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი [[ჩიკაგო|ჩიკაგოში]] ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით არლინი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Pieck|first=Kaaren|date=Oct 1950|title=Lucky Dahl|page=59|work=Modern Screen}}&lt;/ref&gt; [[1945]] წელს დალმა წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი [[მიუზიკლი|მიუზიკლში]] „ბატონი შტრაუსი ბოსტონში მიდის“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „საეჭვო ქალბატონები“, რომელიც [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „ცხოვრება მამასთან“ ([[1947]]). შემდეგ არლინი დაწინაურდა და მთავარი პერსონაჟის როლი შეასრულა ფილმში „ჩემი ირლანდიური ველური ვარდი“ ([[1947]]), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა არლინ დალს გრძელვადიანი [[კონტრაქტი]] შესთავაზა.&lt;ref name=&quot;life&quot;/&gt;

=== MGM ===
დალმა [[Metro-Goldwyn-Mayer]]-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „[[პატარძალი გაგიჟდა]]“ ([[1948]]), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ [[ვან ჯონსონი]] და [[ჯუნ ალისონი]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Saperstein |first=Pat |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96 |url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/ |access-date=2022-09-13 |website=Variety |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ამის შემდეგ არლინ დალმა მთავარი პერსონაჟის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „სამხრეთელი“ ([[1948]]).&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

სტუდია Eagle-Lion-მა დალი მიიწვია ფილმ „ტერორის მმართველობა“ ([[1949]])-ში მთავარი პერსონაჟის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით [[MGM]]-ში არლინმა ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „დანაშაულის ადგილი“ ([[1949]]), [[რობერტ ტეილორი|რობერტ ტეილორთან]] ერთად — „ალყა“ ([[1950]]), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „ავანგარდის მხედრები“ ([[1950]]), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „სამი პატარა სიტყვა“ ([[1950]]), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს არლინ დალმა კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „უყურე ჩიტუნიას“ ([[1950]]). „ავანგარდების მხედრები“-ს გარდა, ყველა ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.&lt;ref&gt;{{cite magazine |title=The Life Story of Arlene Dahl |magazine=[[Picture Show (magazine)|Picture Show]] |location=London |volume=60 |issue=1570 |page=12 |date=May 2, 1953}}&lt;/ref&gt;

MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „შიდა სტრეიტი“ ([[1951]]) და „დამატებითი კითხვების გარეშე“ ([[1951]]), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.&lt;ref name=&quot;Mannix&quot;&gt;{{cite book |title=Eddie Mannix ledger |location=Los Angeles |date=1962 |oclc=801258228}}&lt;/ref&gt;

=== სათავგადასავლო ფილმები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl and Fernando Lamas by Virgil Apger, 1954.jpg|მინი|[[1954]] წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და [[ფერნანდო ლამასი]], ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი.]]
დალმა [[Pine-Thomas Productions]]-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. დალი მიიწვიეს [[ჯონ პეინი|ჯონ პეინის]] მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „კარიბის ოქრო“ ([[1952]]).&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/131644637 |title=Arlene Dahl: A beauty in three dimensions |newspaper=[[The World's News]] |location=New South Wales, Australia |via=National Library of Australia |issue=2699 |page=29 |date=September 12, 1953 |access-date=June 15, 2018}}&lt;/ref&gt;

შემდეგ არლინი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „უდაბნოს ლეგიონი“ ([[1953]]). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა არლინ დალი კვლავ დაასაქმა ფილმებში „იამაიკის სირბილი“ ([[1953]]) და „სანგარი“ ([[1953]]).

უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა [[ფერნანდო ლამასი]], რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა.
დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა [[კომედია|კომედიაში]] „აი, მოდიან გოგონები“ ([[1953]]). დალი და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ [[Warner Bros.]]-ის ფილმში „ბრილიანტის დედოფალი“ ([[1953]]).&lt;ref&gt;{{cite news |title=Roland Rival of Lamas |work=[[Los Angeles Times]] |page=B9 |date=February 4, 1953}}&lt;/ref&gt;  იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც არლინის პარტნიორს [[ხოსე ფერერი]] წარმოადგენდა.

დალმა [[Fox Broadcasting Company|Fox Broadcasting Company-ის]] ფილმში „ქალის სამყარო“ ([[1954]]) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო [[Universal Pictures|Universal]]-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „ბენგალის ბრიგადა“ ([[1954]]) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო.

[[1952]] წელს არლინმა დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა, ხოლო [[1954]] წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ პიჟამას აწარმოებდა.

დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „ლუქსის ვიდეო თეატრი“ (სადაც [[1954]] წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „ფორდის ტელევიზიის თეატრი“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Slated |work=Chicago Daily Tribune |page=SW19 |date=February 27, 1955}}&lt;/ref&gt;
დალი [[CBS]]-ის სატელევიზიო თამაშში „რა არის ჩემი პროფესია?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი ([[1954]] წლის [[25 აპრილი]]), ასევე პანელის წევრი იყო. [[1953]] წელს დალი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „პეპსი-კოლა პლეიჰაუსი“ უძღვებოდა.

[[ჯონ პეინი]] და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „ოდნავ ალისფერი“ ([[1956]]), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] ვარსკვლავი, [[რონდა ფლემინგი]].
დალმა [[Columbia Pictures]]-ისთვის [[ინგლისი|ინგლისში]] ორი ფილმი გადაიღო: „უკიდურესად ბოროტი“ ([[1956]]) და „ბედისწერა ქალია“ ([[1957]]). 1957 წელს დალმა Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის [[სარჩელი]] შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და არლინის ღირსებას ლახავდა. [[მოსამართლე|მოსამართლემ]] სარჩელი არ დააკმაყოფილა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Throws Out Arlene Dahl's Suit |work=The Washington Post and Times-Herald |page=B15 |date=August 27, 1957}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Judge Says Arlene Dahl Looks Better on Film: Jurist, Hearing Her Suit Against Studio, Also Disagrees With Her 'Lewd' Charges |work=Los Angeles Times |page=2 |date=May 2, 1957}}&lt;/ref&gt;

დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „პრემიერის საღამო“ ([[1958]]) წამყვანი და შეასრულა მთავარი პერსონაჟის როლი სათავგადასავლო ფილმში „მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისკენ“ ([[1959]]), [[ჯეიმზ მეისონი|ჯეიმზ მეისონისა]] და [[პეტ ბუნი|პეტ ბუნის]] გვერდით.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl Faints on Set |work=The New York Times |page=35 |date=August 25, 1959}}&lt;/ref&gt;  ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას არლინ დალი გონებას კარგავდა, თუმცა საბოლოოდ ეს დალის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა.

=== 1960-იანი წლები ===
[[1960]] წელს დალი გამოჩნდა [[სატელევიზიო სერიალი|სატელევიზიო სერიალ]] „გემი“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „ტეილორის ამბავი“. იმავე წელს არლინი დაქორწინდა [[ტეხასი|ტეხასელ]] ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა [[ლექტორი|ლექტორად]] და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი [[მსახიობი|მსახიობობასაც]] აგრძელებდა.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Hollywood Today: Arlene Dahl: Beauty Is Her Business |work=Chicago Tribune |first=Norma Lee |last=Browning |page=SC12 |date=May 3, 1970}}&lt;/ref&gt;

არლინ დალს მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „კოცნას ვუგზავნი ჩემს პრეზიდენტს“ ([[1964]]), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „ლენდ რეიდერები“ ([[1969]]), „სიამოვნების ორმო“ ([[1969]]) და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]] ფილმში „ფულის დასტები“.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bankroll' Casts Arlene Dahl |work=Los Angeles Times |first=Betty |last=Martin |page=H17 |date=October 10, 1969}}&lt;/ref&gt; გარდა ამისა, დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „კურკის კანონი“ და „ვარსკვლავთა თეატრი“.
ამ დროისთვის არლინის მთავარი ყურადღება [[ბიზნესი|ბიზნესისკენ]] იყო მიმართული. [[1967]] წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, დალი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-[[პრეზიდენტი]] გახდა.[[1969]] წელს მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ დალის ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.&lt;ref name=&quot;guardian&quot;&gt;{{cite news |title=Star, vice-president, columnist: Timeri Murari interviews Arlene Dahl |work=The Guardian |page=9 |date=April 21, 1969}}&lt;/ref&gt;

=== 1970-იანი წლები ===
[[1970-იანი წლები|1970-იანი წლების]] დასაწყისში დალი [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „აპლოდისმენტებში“ მარგო ჩენინგის როლში [[ლორენ ბეკოლი]] ჩაანაცვლა.
ტელევიზიაში არლინ დალს როლი ჰქონდა სერიალში „ერთ ცხოვრებას ცხოვრობ“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „სიყვარული ამერიკულად“, „ჯიგსოუ ჯონი“, „ფანტაზიების კუნძული“ და „სიყვარულის გემი“. დალმა ასევე ითამაშა სატელევიზიო [[ფილმი|ფილმში]] „მომაკვდინებელი სიზმარი“ ([[1971]]).

„მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა არლინმა [[1978]] წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl's Sweet Smell of Success |work=Los Angeles Times |page=C1 |date=March 29, 1978}}&lt;/ref&gt;

=== 1980-იანი და 1990-იანი წლები ===
[[ფაილი:Arlene Dahl 2000.jpg|მინი|[[2000]] წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო.]]
[[1981]] წელს დალმა პირადი [[გაკოტრება]] გამოაცხადა. არლინის ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 [[დოლარი]] იყო. დალის მთავარი კრედიტორი იყო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის [[სესხი|სესხის]] გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. არლინ დალმა ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების [[სამკაული|სამკაულები]] და ბეწვეული, რომლებიც მსახიობის [[მანჰეტენი|მანჰეტენის]] ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. [[1980]] წელს დალის შემოსავალი მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგენდა, ხოლო [[1979]] წელს — 10 517 დოლარს.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Arlene Dahl goes bankrupt |work=The Globe and Mail |page=19 |date=November 11, 1981}}&lt;/ref&gt;

[[1981]]–[[1984]] წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის [[საპნის ოპერა|საპნის ოპერაში]] „ერთი სიცოცხლე“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (არლინ დალი სერიალში [[1981]] წლის ბოლოსა და [[1982]] წლის დასაწყისში გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და დალი [[1983]] წლის სექტემბრიდან [[1984]] წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. [[1988]] წელს არლინმა ითამაშა ფილმში „სამალავი“.

არლინ დალის ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე დიდი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „მეომრის ღამე“ ([[1991]]), რომელშიც მსახიობის ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა.
[[1980]]-იან წლებში დალი [[ასტროლოგია|ასტროლოგიით]] დაინტერესდა. არლინი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. არლინ დალმა ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.
დალი ასევე მონაწილეობდა ვაჟის სერიალების — „განდგომილი“-ისა და „ეირ ამერიკა“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში.

== ბიზნეს საქმიანობა ==
[[1951]] წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც [[ჩიკაგო|ჩიკაგოს]] ტრიბუნის დამფუძნებლის, [[რობერტ მაკკორმიკი|რობერტ მაკკორმიკის]], საკუთრება იყო.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
1950-იანი წლების შუა პერიოდში არლინმა დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;  დალმა ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[1970]] წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა [[1975]] წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.&lt;ref&gt;{{cite news |date=February 18, 1971 |title=Arlene Dahl: Beauty's Her Lifelong 'Business' |page=C1 |work=Chicago Tribune}}&lt;/ref&gt;

== პირადი ცხოვრება ==
დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა:
*[[ლექს ბარკერი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდა ერთმანეთს, [[1951]] წლის [[16 აპრილი|16 აპრილს]] დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით [[ლანა ტერნერი|ლანა ტერნერზე]] იქორწინა.)&lt;ref&gt;{{Cite web |last1=Byrge |first1=Mike Barnes, Duane |last2=Barnes |first2=Mike |last3=Byrge |first3=Duane |date=2021-11-29 |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=2022-12-27 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

*[[ფერნანდო ლამასი]] — [[მსახიობი]]. წყვილი [[1954]] წელს დაქორწინდა. [[1958]] წელს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Arlene Dahl obituary |url=https://www.theguardian.com/film/2021/dec/02/arlene-dahl-obituary |access-date=2022-12-27 |website=the Guardian |language=en}}&lt;/ref&gt; ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი [[1960]] წელს განქორწინდნენ. 

*[[კრისტიან რ. ჰოლმსი]] — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot;&gt;{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/arlene-dahl-dead/2021/11/29/9b19b59c-7f0c-11e9-8ede-f4abf521ef17_story.html |title=Arlene Dahl, glamorous red-haired beauty of Hollywood, dies at 96 |date=2021-11-30 |orig-date=2021-11-29 |author1=Adam Bernstein |newspaper=[[The Washington Post]] |place=Washington, D.C. |issn=0190-8286 |oclc=1330888409}}{{WaPoCheckDates}}&lt;/ref&gt; დალი და ჰოლმსი [[1960]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. წყვილი [[1963]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]] განქორწინდა.&lt;ref&gt;{{Cite news | url=https://www.nytimes.com/1964/10/14/archives/arlene-dahl-divorced.html | title=Arlene Dahl Divorced | newspaper=The New York Times | date=October 14, 1964 }}&lt;/ref&gt;

*[[ალექსის ლიშინი]] — [[რუსი]] ღვინის მწერალი და მეწარმე. წყვილი [[1964]]–[[1969]] წლებში იყო დაქორწინებული. 

*[[რაუნსეველ უ. შაუმი|რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი]] — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot; /&gt;  დალი და სკიპი [[1969]]–[[1976]] წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.&lt;ref&gt;{{Cite web | url=https://uk.yahoo.com/topics/arlene-dahl/?guccounter=1&amp;guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&amp;guce_referrer_sig=AQAAACteLSn7EUiJy-1yu3CENwdnZeF3G2EzXDsTPT4YeuzKVhE2ofgbd73Mk84uJXJ39nnnPkKBSxhULFnQMm12GZQJoAfB4ZnVV9haxH46r0rHP8VBtA-sKTH98WJ9UOcDjcXNx6NuLsQ4BML16N5cqUhJWql3ehNMVuWXxQ76Qvt7 | title=Arlene Dahl - News, Photos, Videos, and Movies or Albums &amp;#124; Yahoo }}&lt;/ref&gt;  დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=December 9, 1970 |title=Arlene Dahl Has a Son |url=https://www.nytimes.com/1970/12/09/archives/arlene-dahl-has-a-son.html |access-date=3 October 2025 |work=The New York Times |pages=64}}&lt;/ref&gt;

*[[მარკ როზენი]] — შეფუთვის დიზაინერი. წყვილი [[1984]] წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებული იყო. დალი ცხოვრებას [[ნიუ-იორკის შტატი|ნიუ-იორკსა]] და [[ფლორიდა|ფლორიდის]] შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Designer fashion charity sale in downtown West Palm Beach |url=https://www.sun-sentinel.com/entertainment/theater-and-arts/sf-designer-fashion-posh-charity-sale-west-palm-beach-20130220-story.html |access-date=2022-12-27 |website=Sun Sentinel|date=February 20, 2013 }}&lt;/ref&gt;

დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.&lt;ref name=&quot;Arlene Dahl obituary&quot;/&gt;
არლინ დალი [[2021]] წლის [[29 ნოემბერი|29 ნოემბერს]], 96 წლის ასაკში, [[მანჰეტენი|მანჰეტენში]] მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Barnes |first1=Mike |title=Arlene Dahl, Actress Who Made Beauty Her Business, Dies at 96 |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/arlene-dahl-dead-journey-center-earth-1235054140/ |access-date=November 29, 2021 |publisher=The Hollywood Reporter |date=November 29, 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saperstein|first=Pat|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Actress in 'One Life to Live,' 'Journey to the Center of the Earth,' Dies at 96|url=https://variety.com/2021/film/news/arlene-dahl-dead-one-life-to-live-lorenzo-lamas-1235121434/|access-date=November 29, 2021|website=Variety|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Jamieson|first=Wendell|date=November 29, 2021|title=Arlene Dahl, Movie Star Turned Entrepreneur, Is Dead at 96|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2021/11/29/movies/arlene-dahl-dead.html|access-date=November 29, 2021|issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;

==ბიბლიოგრაფია==
* {{cite book |title=Always Ask a Man: Arlene Dahl's Key to Femininity |url=https://archive.org/details/alwaysaskmanarle00dahl |url-access=registration |publisher=[[Prentice Hall]] |location=[[Englewood Cliffs, New Jersey|Englewood Cliffs]] |year=[[1965]] |oclc=4511224}}
* {{cite book |title=Arlene Dahl's Lovescopes |publisher=[[Bobbs-Merrill Company|Bobbs-Merrill]] |location=[[Indianapolis]] |year=[[1983]] |isbn=0-672-52770-7}}
* {{cite book |title=Beyond Beauty |publisher=[[Simon &amp; Schuster]] |location=[[New York City|New York]] |year=[[1980]] |isbn=0-671-24555-4}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

==გარე ბმულები==
{{Commons}}
* {{IBDB name}}
* {{discogs artist|Arlene Dahl}}
* [http://www.briansdriveintheater.com/arlenedahl.html Arlene Dahl profile] at Brian's Drive-In Theatre
* [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=5548 Photographs and literature] at Virtual-History.com

[[კატეგორია: დაბადებული 11 აგვისტო]]
[[კატეგორია: დაბადებული 1925]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 ნოემბერი]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილი 2021]]
[[კატეგორია: გარდაცვლილები]]
[[კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები]]
[[კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]]
[[კატეგორია:Metro-Goldwyn-Mayer-ის კონტრაქტორები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]</text>
      <sha1>rjgswqm10hbz6xgr3pmqb4emxoy4n8x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>როი ემერსონი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893556</id>
    <revision>
      <id>5427057</id>
      <parentid>5425425</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427057</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63386" sha1="0mcghsoz6gsph19dnu898yakq7qa6ng" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ჩოგბურთელი
|სახელი =როი ემერსონი
|სურათი = &lt;!-- სურათი ფორმატირების გარეშე --&gt;
|სურათის ზომა =
|ალტ =
|წარწერა = &lt;!-- სურათის წარწერა --&gt;
|სრული სახელი =როი სტენლი ემერსონი
|მშობლიური სახელი =
|მშობლიური სახელის ენა =
|itf-ის სახელი =
|ქვეყნის წარმომადგენელი = &lt;!-- ეს არის ქვეყანა რომლის სახელითაც გამოდის საერთაშორისო ტურნირებზე, არა მოქალაქეობა --&gt; {{დროშა|ავსტრალია}}
|საცხოვრებელი ადგილი =ნიუპორტის სანაპირო, [[კალიფორნია]], [[აშშ]]
|დაბადების თარიღი = &lt;!-- {{დაბადების თარიღი და ასაკი|წწწწ|თთ|დდ}} --&gt;{{birth date and age|df=yes|1936|11|3}}
|დაბადების ადგილი =ბლექბატი, [[ქვინზლენდი]], [[ავსტრალია]]
|გარდაცვალების თარიღი = &lt;!-- {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|წწწწ|თთ|დდ|წწწწ|თთ|დდ}} პირველი თარიღი არის გარდაცვალების, მეორე დაბადების--&gt;
|გარდაცვალების ადგილი =
|სიმაღლე =183 [[სმ]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Roy Emerson|url=http://www.atpworldtour.com/Tennis/Players/Em/R/Roy-Emerson.aspx|work=atpworldtour.com|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|access-date=20 January 2014|archive-date=14 May 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150514123150/http://www.atpworldtour.com/Tennis/Players/Em/R/Roy-Emerson.aspx|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|პროფესიონალი =1968 (მოყვარულთა ტური 1951 წლიდან)
|კარიერა დაასრულა =1983
|თამაში =მემარჯვენე (ერთხელიანი ბექჰენდი)
|კოლეჯი =
|მწვრთნელი = &lt;!-- მწვრთნელ(ებ)ი --&gt;
|ფულადი პრიზი კარიერაში =
|ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წელი =1982
|ჩოგბურთის დიდების დარბაზის იდენტიფიკატორი =roy-emerson
|საიტი = &lt;!-- ოფიციალური საიტის მისამართი ამგვარად: [http://www.site.com site.com] --&gt;

|ერთეულთა ჩანაწერები =1397-416 (77.0%)&lt;ref name=&quot;thetennisbase1&quot;&gt;{{cite web|title=Roy Emerson: Career Match Record|url=https://app.thetennisbase.com/?enlace=playern&amp;player_input_enc=EMERSON%2C+ROY&amp;player_input=EMERSON%2C+ROY|website=thetennisbase.com|publisher=Tennis Base|access-date=22 September 2021|archive-date=7 November 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107014645/https://app.thetennisbase.com/?enlace=playern&amp;player_input_enc=EMERSON%2C+ROY&amp;player_input=EMERSON%2C+ROY|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|ერთეულთა ტიტულები =106&lt;ref name=&quot;thetennisbase1&quot;/&gt; &lt;small&gt;(ATP-ის მიერ დასახელებული 6 ღია ეპოქის ტიტული)&lt;/small&gt;
|ყველაზე მაღალი რეიტინგი ერთეულებში =№1&lt;ref name=&quot;Potter 13&quot;&gt;{{cite magazine|last=Potter|first=Edward C.|date=November 1961|title=The 1961 World's First Ten|url=https://archive.org/details/sim_tennis-illustrated_1961-11_9_6/page/12/mode/2up|magazine=World Tennis|location=New York|publisher=|volume=9|issue=6|page=13|pages=|access-date=}}&lt;/ref&gt; 
|მიმდინარე რეიტინგი ერთეულებში =
|ავსტრალიის შედეგები =მოგება (1961, 1963, 1964, 1965, 1966, 1967)
|საფრანგეთის შედეგები =მოგება(1963, 1967)
|უიმბლდონის შედეგები =მოგება (1964, 1965)
|ამერიკის შედეგები =მოგება (1961, 1964)

|ავსტრალიის შედეგები ახალგაზრდული =
|საფრანგეთის შედეგები ახალგაზრდული =
|უიმბლდონის შედეგები ახალგაზრდული =
|ამერიკის შედეგები ახალგაზრდული =
|ავსტრალიის შედეგები უფროსები =
|საფრანგეთის შედეგები უფროსები =
|უიმბლდონის შედეგები უფროსები =
|ამერიკის შედეგები უფროსები =
|სხვა ტურნირები =
|ჰარდ კორტის მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები =
|დარბაზის მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები =
|ჩემპიონთა ტურნირის შედეგები =
|მასტერსის შედეგები =
|დიდი სლემის თასის შედეგები =
|WCT-ის ფინალის შედეგები =
|WTA-ს შედეგები =
|ოლიმპიადის შედეგები =
|პროფესიონალური გამოსვლები =
|ამერიკის პრო შედეგები =
|უემბლის პრო შედეგები =
|საფრანგეთის პრო შედეგები =

|წყვილთა ჩანაწერები =204-64
|წყვილთა ტიტულები =
|ყველაზე მაღალი რეიტინგი წყვილებში =
|მიმდინარე რეიტინგი წყვილებში =
|ავსტრალიის წყვილთა შედეგები =
|საფრანგეთის წყვილთა შედეგები =
|უიმბლდონის წყვილთა შედეგები =
|ამერიკის წყვილთა შედეგები =
|ავსტრალიის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული =
|საფრანგეთის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული =
|უიმბლდონის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული =
|ამერიკის წყვილთა შედეგები ახალგაზრდული =
|ავსტრალიის წყვილთა შედეგები უფროსები =	მოგება (1962, 1966, 1969)
|საფრანგეთის წყვილთა შედეგები უფროსები =მოგება (1960, 1961, 1962, 1963, 1964, 1965)
|უიმბლდონის წყვილთა შედეგები უფროსები =მოგება (1959, 1961, 1971)
|ამერიკის წყვილთა შედეგები უფროსები =მოგება (1959, 1960, 1965, 1966)

|სხვა წყვილთა ტურნირები =
|ჰარდ კორტის წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები =
|დარბაზის წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები =
|მასტერსის წყვილთა შედეგები =
|WTA-ს წყვილთა შედეგები =
|ოლიმპიადის წყვილთა შედეგები =

|შერეული =
|შერეულთა ჩანაწერები =
|შერეულთა ტიტულები =
|ავსტრალიის შერეულთა შედეგები =
|საფრანგეთის შერეულთა შედეგები =
|უიმბლდონის შერეულთა შედეგები =
|ამერიკის შერეულთა შედეგები =
|სხვა შერეულ წყვილთა ტურნირები =
|ჰარდ კორტის შერეულ წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები =
|დარბაზის შერეულ წყვილთა მსოფლიო ჩემპიონატის შედეგები =
|ოლიმპიადის შერეულ წყვილთა შედეგები =

|გუნდური =კი
|დეივისის თასის შედეგები =მოგება (1959, 1960, 1961, 1962, 1964, 1965, 1966, 1967)
|ფედერაციის თასის შედეგები =
|ჰოპმანის თასის შედეგები =
|უაიტმენის თასის შედეგები =

|მედლის თარგები =
|მედლის თარგის-გაშლა =
|განახლებული =
}}
'''როი სტენლი ემერსონი''' [[ავსტრალიის ორდენი|AC]] (დ. [[3 ნოემბერი]], [[1936]]) — [[ავსტრალიელი]] ყოფილი [[ჩოგბურთი|ჩოგბურთელი]]. მან მოიგო 12 [[დიდი სლემი (ჩოგბურთი)|დიდი სლემის]] ტურნირის ერთეულთა და 16 დიდი სლემის წყვილთა ტიტული (სულ 28). მისი ყველა გამარჯვება ერთეულთა დიდ სლემში და 14 დიდი სლემის წყვილთა გამარჯვება მიღწეულია ღია ერის დაწყებამდე, [[1968]] წელს. ის ერთადერთი მამაკაცი მოთამაშეა, რომელმაც კარიერაში დიდი სლემი დაასრულა (ოთხივე დიდი სლემის ტურნირზე ტიტულები მოიპოვა) როგორც ერთეულებში, ასევე წყვილებში და პირველია ოთხი მამაკაცი მოთამაშედან, რომელმაც კარიერაში ორმაგი დიდი სლემი ერთეულებში დაასრულა (მოგვიანებით მას მოჰყვა [[როდ ლეივერი]], [[ნოვაკ ჯოკოვიჩი]] და [[რაფაელ ნადალი]]). მისი 28 მთავარი ტიტული მამაკაცი მოთამაშეებისთვის ყველა დროის რეკორდია. [[1961]] წელს ნედ პოტერმა,&lt;ref name=&quot;Potter 13&quot;&gt;{{cite magazine|last=Potter|first=Edward C.|date=November 1961|title=The 1961 World's First Ten|url=https://archive.org/details/sim_tennis-illustrated_1961-11_9_6/page/12/mode/2up|magazine=World Tennis|location=New York|publisher=|volume=9|issue=6|page=13|pages=|access-date=}}&lt;/ref&gt; [[1964]] წელს პოტერმა,&lt;ref&gt;{{cite web|title=The Miami Herald, 3 November 1964|url=https://www.newspapers.com/newspage/620705858/|website=newspapers.com|date=3 November 1964|access-date=11 December 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125235654/https://www.newspapers.com/newspage/620705858/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ლენს ტინგეიმ{{sfnp|Collins|2016|p=758|ps=}} და ულრიხ კაიზერის 14 ექსპერტისგან შემდგარმა ჯგუფმა&lt;ref&gt;{{cite magazine |date=January 1965 |title=Around the World... |url=https://archive.org/details/sim_tennis-illustrated_1965-01_12_8/page/66/ |magazine=World Tennis |location=New York |publisher= |volume=12 |issue=8 |pages=67–68 |access-date=}}&lt;/ref&gt; და [[1965]] წელს ტინგეიმ,{{sfnp|Collins|2016|p=758|ps=}} ჯოზეფ მაკკოლიმ,&lt;ref&gt;{{cite magazine |date=February 1966 |title=Letters |url=https://archive.org/details/sim_tennis-illustrated_1966-02_13_9/page/8/ |magazine=World Tennis |location=New York |publisher= |volume=13 |issue=9 |page=8 |access-date=}}&lt;/ref&gt; „Sport za Rubezhom“-მა&lt;ref&gt;{{cite magazine |date=April 1966 |title=Around the world... |url=https://archive.org/details/sim_tennis-illustrated_1966-04_13_11/page/74/ |magazine=World Tennis |location=New York |publisher= |volume=13 |issue=11 |page=75 |access-date=}}&lt;/ref&gt; და ულრიხ კაიზერის 16 ექსპერტისგან შემდგარმა ჯგუფმა&lt;ref&gt;{{cite magazine |date=February 1966 |title=Around the World... |url=https://archive.org/details/sim_tennis-illustrated_1966-02_13_9/page/66/ |magazine=World Tennis |location=New York |publisher= |volume=13 |issue=9 |page=66 |access-date=}}&lt;/ref&gt; დაასახელა მსოფლიოს პირველ მოყვარულად.

ემერსონი იყო პირველი მამაკაცი ჩოგბურთელი, რომელმაც 12 დიდი სლემი მოიგო ერთეულთა შორის. მას ეს რეკორდი 30 წლის განმავლობაში ეკავა, სანამ [[2000]] წელს [[პიტ სამპრასი|პიტ სამპრასმა]] არ გააუმჯობესა. მას ასევე ეკუთვნოდა [[ავსტრალიის ღია პირველობა|ავსტრალიის ღია პირველობის]] მამაკაცთა ერთეულთა შორის ექვსი ტიტულის რეკორდი [[2019]] წლამდე, სანამ ნოვაკ ჯოკოვიჩმა მეშვიდე ტიტული არ მოიგო. ემერსონმა ამ ტიტულებიდან ხუთი ზედიზედ მოიგო ([[1963]]–[[1967|67]]), რაც დღემდე შენარჩუნებულია. ემერსონი იმ ხუთი ჩოგბურთელიდან ერთ-ერთია, ვინც ორ დისციპლინაში რამდენიმე სლემ სეტი მოიგო. ემერსონი [[1959]]-დან 1967 წლამდე რეკორდული რვა [[დეივისის თასი]]ს გამარჯვებული გუნდის წევრი იყო. თავისი თანამედროვეებისგან განსხვავებით, მან მოყვარულ მოთამაშედ დარჩენა ამჯობინა და ღია ერის დადგომამდე პროფესიონალი არ გამხდარა.

==ბიოგრაფია==
ემერსონი [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის შტატის]] ქალაქ ბლექბატში, ფერმაში დაიბადა. მისი ოჯახი მოგვიანებით [[ბრიზბენი|ბრიზბენში]] გადავიდა საცხოვრებლად და ბრიზბენისა და იფსვიჩის გრამატიკის სკოლებში სწავლის შემდეგ მან ჩოგბურთის უკეთესი სწავლება მიიღო. მან თავისი პირველი ერთეულთა ტურნირი [[1951]] წელს სამხრეთ-დასავლეთ ქვინზლენდის ჩემპიონატზე ითამაშა. მან თავისი პირველი ერთეულთა ტიტული 1953 წელს ქვინზლენდის ჰარდ კორტის ჩემპიონატზე მოიგო.

ემერსონმა დიდი სლემის ტურნირის წყვილთა შორის თავისი პირველი ტიტული 1959 წელს, [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონზე]] მოიგო ([[ნილ ფრეიზერი|ნილ ფრეიზერთან]] პარტნიორობით). 1961 წელს მან დიდი სლემის ტურნირის ერთეულთა შორის თავისი პირველი ტიტული ავსტრალიის ჩემპიონატზე მოიპოვა, ფინალში თანამემამულე როდ ლეივერი ოთხ სეტში დაამარცხა. იმავე წელს, მოგვიანებით, ემერსონმა მეორედ მოიპოვა დიდი სლემის ტურნირის ერთეულთა ტიტული, როდესაც [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ჩემპიონატის]] ფინალში კვლავ დაამარცხა ლეივერი.

ტურნირზე „ემოს“ სახელით ცნობილი, 180 [[სმ]] სიმაღლის მემარჯვენე ცნობილი იყო იმით, რომ ინტენსიურად ვარჯიშობდა და მისი ფიზიკური მომზადების დონის გამო ყოველთვის მზად იყო დაძაბული მატჩებისთვის. ის ძირითადად მოწოდებისა და ფრენბურთის სტილის მოთამაშე იყო, თუმცა ასევე შეეძლო ნელი კორტების სიმძიმესთან ადაპტაცია, რაც მას ყველა საფარზე თამაშის საშუალებას აძლევდა.

1963 წლიდან 1967 წლამდე ემერსონმა ავსტრალიის ჩემპიონატზე ზედიზედ ხუთი ტიტული მოიპოვა მამაკაცთა ერთეულთა შორის. მისი რეკორდი, რომელიც ავსტრალიის მამაკაცთა ერთეულთა შორის ექვსი ტიტულის მოპოვებას გულისხმობდა, 2019 წელს ნოვაკ ჯოკოვიჩმა გააუმჯობესა, რომელმაც მეშვიდედ მოიგო.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/31870/11619145/novak-djokovic-crushes-rafael-nadal-to-win-record-seventh-australian-open |title=Novak Djokovic crushes Rafael Nadal to win record seventh Australian Open |work=Sky Sports |date=27 January 2019 |access-date=27 January 2019 |archive-date=27 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220727192713/https://www.skysports.com/tennis/news/31870/11619145/novak-djokovic-crushes-rafael-nadal-to-win-record-seventh-australian-open |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
[[File:Roy Emerson.jpg|left|thumb|275px|როი ემერსონი 1963 წელს ჰილვერსუმში გამართულ ჰოლანდიის საერთაშორისო ჩოგბურთის ჩემპიონატზე.]]

1963 წელს ემერსონმა ასევე პირველად მოიპოვა [[საფრანგეთის ღია პირველობა|საფრანგეთის ჩემპიონატის]] ერთეულთა ტიტული, ფინალში [[პიერ დარმონი]]ს დამარცხებით.

ემერსონმა უიმბლდონის ერთეულთა ტურნირზე პირველი ტიტული 1964 წელს მოიპოვა, ფრედ სტოლთან საბოლოო გამარჯვებით. ემერსონმა 1964 წელს ზედიზედ 55 მატჩი მოიგო და წელი 115 მატჩიდან 109 გამარჯვებით დაასრულა. მან წლის ოთხი დიდი სლემიდან სამი მოიგო (მხოლოდ საფრანგეთის ღია პირველობის მოგება ვერ მოახერხა).

სამოყვარულო კარიერის განმავლობაში ემერსონმა პროფესიონალური კარიერის დაწყების რამდენიმე შეთავაზება მიიღო, მათ შორის ჯეკ კრამერის მიერ 1964 წლის ბოლოს გაკეთებული 38,000 [[გირვანქა სტერლინგი|ფუნტის]] ოდენობის შეთავაზება, თუმცა უარი თქვა და სამოყვარულო კარიერაზე დარჩენა ამჯობინა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article107511405 |title=Emerson likely to refuse pro. offer. |newspaper=[[The Canberra Times]] |date=26 November 1964 |page=36 |via=National Library of Australia |access-date=4 July 2014 |archive-date=21 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240121002848/https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/107511405 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article107512603 |title=Emerson demand 'right'. |newspaper=[[The Canberra Times]] |date=2 December 1964 |page=30 |via=National Library of Australia |access-date=4 July 2014 |archive-date=21 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240121002851/https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/107512603 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; 1966 წელს ემერსონმა უარი თქვა  ორწლიანი გარანტირებული 100,000 [[დოლარი]]ს შეთავაზებაზე, გამხდარიყო პროფესიონალი ჩოგბურთელი და განაცხადა, რომ „ხელფასის შემცირებას ვერ დათანხმდებოდა“.&lt;ref name=&quot;mccauley&quot;&gt;{{cite book|last=McCauley|first=Joe|title=The History of Professional Tennis|year=2000|publisher=The Short Run Book Company Limited|location=Windsor|page=136}}&lt;/ref&gt; ვარაუდობდნენ, რომ ემერსონი და სანტანა, რომლებიც ფორმალურად მოყვარულებად ითვლებოდნენ, სინამდვილეში თავიანთი ეროვნული ჩოგბურთის ასოციაციებისგან კვირაში დაახლოებით 1,000–1,500 დოლარს იღებდნენ მხოლოდ საცხოვრებელი ხარჯების სახელით.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tennis-buzz.com/manuel-santana-by-rex-bellamy/|title=Manuel Santana, Spain's first Grand Slam champion : Tennis Buzz|access-date=4 March 2022|archive-date=9 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220809200115/http://tennis-buzz.com/manuel-santana-by-rex-bellamy/|url-status=usurped}}&lt;/ref&gt;

ემერსონი 1964 და 1965 წლებში, გაზეთ „''[[The Daily Telegraph]]''“-ის ლენს ტინგეის და 1961 და 1964 წლებში, „''World Tennis''“-ის ნედ პოტერის მიხედვით მსოფლიოში მოყვარული მოთამაშეების #1 ადგილის მფლობელი იყო. 1965 წელს მან წარმატებით დაიცვა ავსტრალიისა და უიმბლდონის ტიტულები. 1966 წელს ის უიმბლდონის კვლავ მოგების მთავარი ფავორიტი იყო, თუმცა მეოთხე რაუნდის მატჩის დროს ბურთის დევნისას ფეხი დაუსრიალდა და მსაჯის ტრიბუნას შეეჯახა, რის შედეგადაც მხარი დაიზიანა. მან მატჩი მაინც დაასრულა, მაგრამ გამარჯვება ვერ შეძლო.

ემერსონმა ბოლო მნიშვნელოვანი ტიტული ერთეულთა შორის 1967 წელს საფრანგეთის ჩემპიონატზე მოიპოვა - ღია ერის დაწყებამდე ერთი წლით ადრე. მისი 12 მნიშვნელოვანი ტიტული ერთეულთა შორის მამაკაცთა რეკორდად 2000 წლამდე რჩებოდა, სანამ ის პიტ სამპრასმა გააუმჯობესა. ემერსონმა პროფესიონალური კონტრაქტი ეროვნულ ჩოგბურთის ლიგასთან 1968 წლის აპრილის დასაწყისში გააფორმა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article107046829 |title=Emerson Wins in Pro Debut. |newspaper=[[The Canberra Times]] |date=15 April 1968 |page=12 |via=National Library of Australia |access-date=21 July 2015 |archive-date=21 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240121002904/https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/107046829 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ემერსონს დიდი სლემის ტურნირების ფინალებში ზედიზედ 10 გამარჯვება ჰქონდა, რაც ყველა დროის რეკორდია.

ემერსონმა დიდი სლემის წყვილებში ბოლო ტიტული [[1971]] წელს უიმბლდონზე მოიგო (ლეივერთან პარტნიორობით). მან დიდი სლემის 16 ტიტული ხუთ სხვადასხვა პარტნიორთან ერთად მოიგო. 1960 წლიდან 1965 წლამდე მან ზედიზედ ექვსი საფრანგეთის ღია პირველობის მამაკაცთა წყვილების ტიტული მოიგო. [[ჯეკ კრამერი]], დიდი ხნის ჩოგბურთის პრომოუტერი და ჩოგბურთის ლეგენდა, თავის [[1979]] წლის ავტობიოგრაფიაში წერს, რომ „ემერსონი ყველა თანამედროვე წყვილთა შორის საუკეთესო მოთამაშე იყო, შესაძლოა, ყველა დროის საუკეთესო ფორჰენდ კორტის მოთამაშე. ის იმდენად სწრაფი იყო, რომ ყველაფრის დაფარვა შეეძლო. მას ჰქონდა იდეალური დარტყმა, ბექჰენდი, რომელიც ბადეს ზემოთ ეშვებოდა და ჩამწოდებლის ფეხებთან ხვდებოდა, როდესაც ის ბადისკენ გადაადგილდებოდა. [[ჯინ მაკო]]ს და [[ჯონი ვან რინი|ჯონი ვან რინს]] ზოგჯერ შეეძლოთ ასეთი დარტყმის განხორციელება, მაგრამ არასდროს ისე ხშირად და ისე ოსტატურად, როგორც ემერსონს“.

ემერსონი ასევე იყო დევისის თასის რეკორდული რვა გამარჯვებული გუნდის წევრი 1959-დან 1967 წლამდე.

ემერსონის მიერ ერთეულთა და წყვილთა თანრიგებში მოპოვებული 12 და 16 ტიტული მას „დიდი სლემის“ ტურნირების ისტორიაში ერთ-ერთ წამყვან მოთამაშედ აქცევს.

ემერსონი ბოლოს ტოპ 20-ეულში [[1973]] წელს მოხვდა, ძირითადად [[სან-ფრანცისკო]]ში გამართულ წყნარი ოკეანის სანაპირო ჩემპიონატზე კარიერაში 119-ე და ბოლო ტიტულის მოგების წყალობით. ამ ტურნირის ბოლო სამ რაუნდში მან [[როსკო ტანერი]], [[არტურ ეში]] და [[ბიერნ ბორგი]] დაამარცხა. [[1977]] წლამდე ემერსონმა მხოლოდ რამდენიმე ტურნირში მიიღო მონაწილეობა. ის ბოლოს გამოჩნდა [[შვეიცარია|შვეიცარიის]] ქალაქ [[გშტაადი|გშტაადში]], [[1983]] წელს.
[[File:Roy Emerson 1969.jpg|thumb|right|275px|როი ემერსონი 1969 წელს.]]

მიუხედავად იმისა, რომ ემერსონი ტურნირებს გამოეთიშა, მას კარიერა არ დაუსრულებია. 1970-იანი წლების ბოლოს, ის „ბოსტონ ლობსტერსის“ მოთამაშე/მწვრთნელი იყო მსოფლიო გუნდურ ჩოგბურთში (WTT).&lt;ref&gt;{{cite news|title=Emerson will boss Lobsters|url=https://news.google.com/newspapers?id=uAQ0AAAAIBAJ&amp;sjid=PCMIAAAAIBAJ&amp;pg=4850%2C200718|newspaper=Bangor Daily News|date=16 November 1976|via=[[Google News Archive]]|access-date=8 October 2016|archive-date=27 July 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220727192711/https://news.google.com/newspapers?id=uAQ0AAAAIBAJ&amp;sjid=PCMIAAAAIBAJ&amp;pg=4850,200718|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ის ძირითადად „ლობსტერსთან“ ერთად წყვილებში, და ხშირად თანამემამულე ავსტრალიელ [[ტონი როში|ტონი როშთან]] ერთად თამაშობდა. [[1978]] წლის სეზონში, რომელიც „მსოფლიო გუნდური ჩოგბურთის“ თავდაპირველი ვერსიის ბოლო სეზონი იყო, როიმ „ლობსტერსი“ აღმოსავლეთ დივიზიონის ჩემპიონატამდე და WTT ფინალამდე „ლოს ანჯელეს სტრინგსის“ წინააღმდეგ გაწვრთნა.&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Bud Collins History of Tennis|year=2010|publisher=New Chapter Press|location=New York|isbn=978-0942257700|author=Bud Collins|edition=2nd|page=575}}&lt;/ref&gt; ემერსონის მიერ გაწვრთნილი „ლობსტერის“ საბოლოო გუნდი შედგებოდა ტონი როშისგან, [[მაიკ ესტეპი]]სგან (სეზონის ნაწილისთვის) და თავად ემერსონისგან, როგორც მამაკაცი მოთამაშეები.

ამჟამად ემერსონი მეუღლესთან, ჯოისთან და ქალიშვილთან, ჰეიდისთან ერთად, [[კალიფორნიის შტატი]]ს ქალაქ ნიუპორტ-ბიჩში ცხოვრობს და გშტადში სახლი აქვს, სადაც ყოველ ზაფხულს ჩოგბურთის ტრენინგებს ატარებს. მისი ვაჟი, ენტონი, კორონა დელ მარის საშუალო სკოლაში და [[სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტი|სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტში]] ჩოგბურთში All-American-ის წევრი იყო და მცირე ხნით პროფესიულ ტურნირზეც თამაშობდა. როიმ და ენტონიმ 1978 წელს აშშ-ის ჰარდ კორტის მამა-შვილის ტიტული მოიპოვეს. როი მცირე ხნით [[ფლორიდის შტატი]]ს ქალაქ [[ოლდსმარი|ოლდსმარში]], აღმოსავლეთ ლეიკ ვუდლენდსის პერსპექტიულ ახალგაზრდებს წვრთნიდა.

==ჯილდოები==
ემერსონი [[1982]] წელს შეიყვანეს [[ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზი|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზში]], ხოლო [[1986]] წელს - Sport Australia-ს დიდების დარბაზში.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://sahof.org.au/hall-of-fame-member/roy-emerson/|title=Roy Emerson|publisher=Sport Australia Hall of Fame|access-date=25 September 2020|archive-date=23 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201023035745/https://sahof.org.au/hall-of-fame-member/roy-emerson/|url-status=live}}&lt;/ref&gt; [[შვეიცარიის ღია პირველობა (ჩოგბურთი)|შვეიცარიის ღია პირველობის]] გშტადის მთავარ კორტს, ტურნირს, რომელიც ემერსონმა ხუთჯერ მოიგო და სადაც მან პროფესიონალად ბოლო მატჩი ჩაატარა, მის პატივსაცემად [[როი ემერსონ არენა]] ჰქვია.

2000 წელს ემერსონს მიენიჭა [[ავსტრალიის სპორტული მედალი]],&lt;ref&gt;[https://honours.pmc.gov.au/honours/awards/982262 It's an Honour: Australian Sports Medal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220706214012/https://honours.pmc.gov.au/honours/awards/982262 |date=6 July 2022 }}. Retrieved 3 February 2015&lt;/ref&gt; ხოლო [[2001]] წელს - [[საუკუნოვანი მედალი]].&lt;ref&gt;[https://honours.pmc.gov.au/honours/awards/1126086 It's an Honour: Centenary Medal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220703225842/https://honours.pmc.gov.au/honours/awards/1126086 |date=3 July 2022 }}. Retrieved 3 February 2015&lt;/ref&gt;

როი ემერსონის თასი, რომელიც ბრისბენის საერთაშორისო ტურნირზე მამაკაც ჩემპიონს გადაეცემა, მის პატივსაცემად არის დასახელებული.&lt;ref&gt;{{cite web|author1=Margie McDonald|title=Men will play for Roy Emerson trophy in Brisbane International|url=http://www.theaustralian.com.au/sport/men-will-play-for-roy-emerson-trophy-in-brisbane-international/story-e6frg7mf-1226201828246|work=The Australian|date=22 November 2011|access-date=26 January 2014|archive-date=9 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140609083215/http://www.theaustralian.com.au/sport/men-will-play-for-roy-emerson-trophy-in-brisbane-international/story-e6frg7mf-1226201828246|url-status=live}}&lt;/ref&gt; [[2009]] წელს ემერსონი ქვინზლენდის სპორტის დიდების დარბაზში შეიყვანეს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Mr Roy Emerson|url=http://www.qsport.org.au/qshof/biography.asp?ID=5|work=Queensland Sport Hall of Fame|publisher=qsport.org.au|access-date=20 January 2014|archive-date=12 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180312023338/http://qsport.org.au/qshof/biography.asp?ID=5|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; იგი [[2013]] წლის ავსტრალიის ღია პირველობის დროს ავსტრალიის ღია პირველობის ლეგენდების სადილზე დაჯილდოვდა.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Grand day for Emerson|url=http://www.smh.com.au/sport/tennis/grand-day-for-emerson-20130126-2ddur.html|work=[[The Sydney Morning Herald]]|agency=AAP|date=27 January 2013|access-date=14 November 2014|archive-date=25 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150925010746/http://www.smh.com.au/sport/tennis/grand-day-for-emerson-20130126-2ddur.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2014 წელს, ბრისბენის საქალაქო საბჭომ მილტონში, ფრიუ პარკში მდებარე ახალ ჩოგბურთის ცენტრს როი ემერსონის სახელი მიანიჭა.&lt;ref&gt;{{cite web|title=The Roy Emerson Tennis Centre|url=http://emersontennis.com.au/|website=www.emersontennis.com.au|publisher=Emerson Tennis Centre|access-date=14 November 2014|archive-date=29 November 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141129023826/http://emersontennis.com.au/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author1=Tony Moore|title=Plan to honour Brisbane tennis greats|url=http://www.brisbanetimes.com.au/queensland/plan-to-honour-brisbane-tennis-greats-20130320-2gfr9.html|work=Brisbane Times|date=21 March 2013|access-date=14 November 2014|archive-date=13 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150413214224/http://www.brisbanetimes.com.au/queensland/plan-to-honour-brisbane-tennis-greats-20130320-2gfr9.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Frew Park (former Milton Tennis Centre site) |url=https://www.brisbane.qld.gov.au/things-to-see-and-do/council-venues-and-precincts/parks/parks-by-suburb/milton-parks/frew-park-former-milton-tennis-centre-site |access-date=2022-08-22 |website=[[Brisbane City Council]] |language=en |archive-date=15 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200915091401/https://www.brisbane.qld.gov.au/things-to-see-and-do/council-venues-and-precincts/parks/parks-by-suburb/milton-parks/frew-park-former-milton-tennis-centre-site |url-status=live }}&lt;/ref&gt; იმავე წელს ბლექბატში როი ემერსონის მუზეუმი გაიხსნა. [[2017]] წლის 18 იანვარს, ბლექბატის მუზეუმში როი ემერსონის ქანდაკება დაიდგა.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Tennis legend Roy Emerson to be immortalised as a bronze statue|newspaper=Tennis Queensland|url=http://www.tennis.com.au/qld/news/2016/02/05/tennis-legend-roy-emerson-to-be-immortalised-as-a-bronze-statue|publisher=[[Tennis Australia]]|date=5 February 2016|access-date=21 January 2017|archive-date=2 February 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170202001632/http://www.tennis.com.au/qld/news/2016/02/05/tennis-legend-roy-emerson-to-be-immortalised-as-a-bronze-statue|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author1=Grantlee Kieza|title=Tennis legend Roy Emerson treasures humble hometown start|url=http://www.couriermail.com.au/sport/tennis/tennis-legend-roy-emerson-treasures-humble-hometown-start/news-story/a9728133cfdeb0a8a7b09a1000d5255c|work=[[The Courier Mail]]|date=19 January 2017|access-date=21 January 2017|archive-date=30 April 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170430084135/http://www.couriermail.com.au/sport/tennis/tennis-legend-roy-emerson-treasures-humble-hometown-start/news-story/a9728133cfdeb0a8a7b09a1000d5255c|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==ადგილი ისტორიაში==
[[2012]] წელს Tennis Channel-ის სერიაში „ყველა დროის 100 უდიდესი“, ემერსონი ყველა დროის მე-11 უდიდეს მამაკაც ჩოგბურთელსა და სერიაში მეორე ყველაზე რეიტინგულ ავსტრალიელ მოთამაშედ დასახელდა, როდ ლეივერის შემდეგ.

==დიდი სლემის ფინალები==

===ერთეულები: 15 (12 ტიტული, 3 მეორე ადგილი)===
{|class=&quot;sortable wikitable&quot; 
!შედეგი
!წელი
!style=&quot;width:180px&quot;|ჩემპიონატი
!საფარი
!style=&quot;width:150px&quot;|მოწინააღმდეგე
!style=&quot;width:170px&quot; class=&quot;unsortable&quot;|ანგარიში
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1961 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|[[ავსტრალიის ღია პირველობა]] || ბალახი || {{Flagicon|ავსტრალია}} [[როდ ლეივერი]] || 1–6, 6–3, 7–5, 6–4
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1961 || style=&quot;background:#ccf;&quot;|[[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობა]] || ბალახი ||{{Flagicon|AUS}} როდ ლეივერი || 7–5, 6–3, 6–2
|-
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება || 1962 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი ||{{Flagicon|Australia}} როდ ლეივერი || 6–8, 6–0, 4–6, 4–6
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1962 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|[[საფრანგეთის ღია პირველობა]] || თიხა||{{Flagicon|Australia}} როდ ლეივერი || 6–3, 6–2, 3–6, 7–9, 2–6
|-
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1962 || style=&quot;background:#ccf;&quot;|აშშ-ის ღია პირველობა || ბალახი ||{{Flagicon|AUS}} როდ ლეივერი || 2–6, 4–6, 7–5, 4–6
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1963 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი ||{{Flagicon|Australia}} [[კენ ფლეტჩერი]] || 6–3, 6–3, 6–1
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1963 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა ||{{Flagicon|France}} [[პიერ დარმონი]] || 3–6, 6–1, 6–4, 6–4
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1964 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი ||{{Flagicon|Australia}} [[ფრედ სტოლი]] || 6–3, 6–4, 6–2
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1964 || style=&quot;background:#cfc;&quot;|[[უიმბლდონი]] || ბალახი ||{{Flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || 6–4, 12–10, 4–6, 6–3
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1964 || style=&quot;background:#ccf;&quot;|აშშ-ის ღია პირველობა || ბალახი ||{{Flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || 6–2, 6–2, 6–4
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1965 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი ||{{Flagicon|Australia}} ფრედ სტოლი || 7–9, 2–6, 6–4, 7–5, 6–1
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1965 || style=&quot;background:#cfc;&quot;|უიმბლდონი || ბალახი ||{{Flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || 6–2, 6–4, 6–4
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1966 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი ||{{Flagicon|USA}} [[არტურ ეში]] || 6–4, 6–8, 6–2, 6–3
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1967 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი ||{{Flagicon|USA}} არტურ ეში || 6–4, 6–1, 6–1
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1967 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა ||{{Flagicon|Australia}} [[ტონი როში]] || 6–1, 6–4, 2–6, 6–2
|}

===წყვილები: 28 (16 ტიტული, 12 მეორე ადგილი)===
{|class=&quot;sortable wikitable&quot; 
|-
!შედეგი
!წელი
!style=&quot;width:180px&quot;|ჩემპიონატი
!საფარი
!style=&quot;width:150px&quot;|პარტნიორი
!style=&quot;width:150px&quot;|მოწინააღმდეგეები
!style=&quot;width:190px&quot; class=&quot;unsortable&quot;|ანგარიში
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1958 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|[[ავსტრალიის ღია პირველობა]] || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} [[ბობ მარკი]] || {{flagicon|AUS}} [[ეშლი კუპერი (ჩოგბურთი)|ეშლი კუპერი]] &lt;br /&gt;{{flagicon|AUS}} [[ნილ ფრეიზერი]] || 5–7, 8–6, 6–3, 3–6, 5–7
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1959 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|[[საფრანგეთის ღია პირველობა]] || თიხა||{{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი || {{flagicon|ITA}} [[ნიკოლა პიეტრანჯელი]] &lt;br /&gt;{{flagicon|ITA}} [[ორლანდო სიროლა]] || 3–6, 2–6, 12–14
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1959 || style=&quot;background:#cfc;&quot;|[[უიმბლდონი]] || ბალახი||{{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი || {{flagicon|AUS}} [[როდ ლეივერი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} რობერტ მარკი || 8–6, 6–3, 14–16, 9–7
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1959 || style=&quot;background:#ccf;&quot;|[[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობა]] || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი || {{flagicon|USA}} [[ბუჩ ბუხჰოლცი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|USA}} [[ალექს ოლმედო]] || 3–6, 6–3, 5–7, 6–4, 7–5
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1960 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი || {{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} [[ბობ მარკი]] || 6–1, 2–6, 4–6, 4–6
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1960 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი || {{flagicon|ESP|1945}} ხოსე ლუის არილა &lt;br /&gt; {{flagicon|ESP|1945}} [[ანდრეს ხიმენო]] || 6–2, 8–10, 7–5, 6–4
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება||1960 || style=&quot;background:#ccf;&quot;|აშშ-ის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი  || {{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ბობ მარკი || 9–7, 6–2, 6–4
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1961 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი||{{flagicon|AUS}} [[მარტინ მალიგანი]] || {{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ბობ მარკი || 3–6, 5–7, 6–3, 11–9, 2–6
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1961 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი || {{flagicon|AUS}} რობერტ ჰოუ &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ბობ მარკი || 3–6, 6–1, 6–1, 6–4
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1961 || style=&quot;background:#cfc;&quot;|უიმბლდონი|| ბალახი||{{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი || {{flagicon|AUS}} [[ბობ ჰიუიტი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} [[ფრედ სტოლი]] || 6–4, 6–8, 6–4, 6–8, 8–6
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1962 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი || {{flagicon|AUS}} ბობ ჰიუიტი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || 4–6, 4–6, 6–1, 6–4, 11–9
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1962 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|AUS}} ნილ ფრეიზერი || {{flagicon|FRG}} [[ვილჰელმ ბუნგერტი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|FRG}} [[კრისტიან კუჰნკე]] || 6–3, 6–4, 7–5
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1963 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|ESP|1945}} [[მანუელ სანტანა]] || {{flagicon|RSA|1928}} [[გორდონ ფორბსი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|RSA|1928}} [[ეიბ სეგალი]] || 6–2, 6–4, 6–4
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1964 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} [[კენ ფლეტჩერი]] || {{flagicon|AUS}} ბობ ჰიუიტი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || 4–6, 5–7, 6–3, 6–4, 12–14
|-
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1964 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|AUS}} კენ ფლეტჩერი || {{flagicon|AUS}} [[ჯონ ნიუკომბი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} [[ტონი როში]] || 7–5, 6–3, 3–6, 7–5
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1964 || style=&quot;background:#cfc;&quot;|უიმბლდონი || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} კენ ფლეტჩერი ||{{flagicon|AUS}} ბობ ჰიუიტი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || 5–7, 9–11, 4–6
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1965 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || {{flagicon|AUS}} ჯონ ნიუკომბი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ტონი როში || 6–3, 6–4, 11–13, 3–6, 4–6
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1965 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || {{flagicon|AUS}} კენ ფლეტჩერი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ბობ ჰიუიტი || 6–8, 6–3, 8–6, 6–2
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|Win || 1965 || style=&quot;background:#ccf;&quot;|აშშ-ის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || {{flagicon|USA}} [[ფრენკ ფროჰლინგი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|USA}} [[ჩარლი პასარელი]] || 6–4, 10–12, 7–5, 6–3
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1966 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || {{flagicon|AUS}} ჯონ ნიუკომბე &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ტონი როში || 7–9, 6–3, 6–8, 14–12, 12–10
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1966 || style=&quot;background:#ccf;&quot;|აშშ-ის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || {{flagicon|USA}} [[კლარკ გრეებნერი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|USA}} [[დენის რალსტონი]] || 6–4, 6–4, 6–4
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1967 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|AUS}} კენ ფლეტჩერი || {{flagicon|AUS}} ჯონ ნიუკომბი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ტონი როშე || 3–6, 7–9, 10–12
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1967 || style=&quot;background:#cfc;&quot;|უიმბლდონი|| ბალახი|| {{flagicon|AUS}} კენ ფლეტჩერი || {{flagicon|AUS}} ბობ ჰიუიტი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} [[ფრიუ მაკმილანი]] || 2–6, 3–6, 4–6
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; colspan=&quot;7&quot;|'''↓ ღია ერა ↓'''
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1968 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი || {{flagicon|AUS}} [[კენ როზუოლი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || 3–6, 4–6, 3–6
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1969 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|ავსტრალიის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი || {{flagicon|AUS}} კენ როზუოლი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ფრედ სტოლი || 6–4, 6–4
|-
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1969 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|საფრანგეთის ღია პირველობა || თიხა|| {{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი || {{flagicon|AUS}} ჯონ ნიუკომბი &lt;br /&gt; {{flagicon|AUS}} ტონი როში || 6–4, 1–6, 6–3, 4–6, 4–6
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1970 || style=&quot;background:#ccf;&quot;|აშშ-ის ღია პირველობა || ბალახი|| {{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი || {{flagicon|FRA}} [[პიერ ბარტესი]] &lt;br /&gt; {{flagicon|YUG}} [[ნიკოლა პილიჩი]] || 3–6, 6–7, 6–4, 6–7
|- 
| style=&quot;background:#98fb98;&quot;|მოგება|| 1971 || style=&quot;background:#cfc;&quot;|[[უიმბლდონი]] || ბალახი||{{flagicon|AUS}} როდ ლეივერი || {{flagicon|USA}} [[არტურ ეში]] &lt;br /&gt; {{flagicon|USA}} დენის რალსტონი || 4–6, 9–7, 6–8, 6–4, 6–4
|}

===შერეული წყვილები: 2 (მეორე ადგილი)===
{|class=&quot;sortable wikitable&quot; 
!შედეგი
!წელი
!style=&quot;width:180px&quot;|ჩემპიონატი
!Surface
!style=&quot;width:150px&quot;|პარტნიორი
!style=&quot;width:150px&quot;|მოწინააღმდეგეები
!style=&quot;width:110px&quot; class=&quot;unsortable&quot;|ანგარიში
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1956 || style=&quot;background:#ffc;&quot;|[[ავსტრალიის ღია პირველობა]] || ბალახი|| {{Flagicon|AUS}} [[მერი ჰოტონი]] || {{Flagicon|AUS}} [[ბერილ პენროუზი]] &lt;br /&gt;{{Flagicon|AUS}} [[ნილ ფრეიზერი]] || 2–6, 4–6
|- 
| style=&quot;background:#ffa07a;&quot;|წაგება|| 1960 || style=&quot;background:#ebc2af;&quot;|[[საფრანგეთის ღია პირველობა]] || თიხა|| {{Flagicon|GBR}} [[ენ ჯოუნსი]]|| {{Flagicon|BRA}} [[მარია ბუენო]] &lt;br /&gt; {{Flagicon|AUS}} [[რობერტ ჰოუ]] || 6–1, 1–6, 2–6
|}

==ლიტერატურა==
* {{cite book|last=Collins|first=Bud|author-link=Bud Collins|title=The Bud Collins History of Tennis|year=2016|publisher=New Chapter Press|location=New York|isbn=978-1-937559-38-0|edition=3rd}}
* ''World of Tennis Yearbook 1971'' (1971), by John Barrett, London

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]
*[[ავსტრალიის ღია პირველობა]]
*[[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობა]]
*[[საფრანგეთის ღია პირველობა]]
*[[უიმბლდონი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{Commons category|Roy Emerson}}
* {{Cite web |last=Blackbutt &amp; District Tourism and Heritage Association |date=2016-08-29 |title=How the Roy Emerson Museum came about |url=https://www.slq.qld.gov.au/blog/how-roy-emerson-museum-came-about |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220822011639/https://www.slq.qld.gov.au/blog/how-roy-emerson-museum-came-about |archive-date=2022-08-22 |website=[[State Library Of Queensland]] |language=en}}
{{Authority control}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{DEFAULTSORT:ემერსონი, როი}}
[[კატეგორია:დაბადებული 3 ნოემბერი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1936]]
[[კატეგორია:მამაკაცები]]
[[კატეგორია:ავსტრალიელები]]
[[კატეგორია:სპორტსმენები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთელები]]
[[კატეგორია:ავსტრალიელი ჩოგბურთელები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთის დიდი სლემის ტურნირების ჩემპიონები]]
[[კატეგორია:ავსტრალიის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში]]
[[კატეგორია:აშშ-ის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში]]
[[კატეგორია:საფრანგეთის ღია პირველობის ჩემპიონები ჩოგბურთში]]
[[კატეგორია:უიმბლდონის ჩემპიონები]]
[[კატეგორია:ავსტრალიის ორდენის კომპანიონები]]</text>
      <sha1>0mcghsoz6gsph19dnu898yakq7qa6ng</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პატრიკ შიკი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893557</id>
    <revision>
      <id>5427056</id>
      <parentid>5423662</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427056</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="82939" sha1="lexcfak8c93zupzed5ig6cz78cpzpff" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია
|სახელი = პატრიკ შიკი
|სურათი = 2020-03-10 Fußball, Männer, UEFA Champions League Achtelfinale, RB Leipzig - Tottenham Hotspur 1DX 3672 by Stepro.jpg
|სურათის ზომა = 
|წარწერა = შიკი „ლაიფციგის“ შემადგენლობაში, 2020 წელს
|სრული სახელი = პატრიკ შიკი
|დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1996|1|24|df=y}}
|დაბადების ადგილი = [[პრაღა]], ჩეხეთი
|სიმაღლე = 1,91 მ
|პოზიცია = თავდამსხმელი
|მიმდინარე კლუბი = [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერი“]]
|ნომერი = 14
|ახალგაზრდული წელი1 = 2007–2014
|ახალგაზრდული კლუბი1 = [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|პრაღის „სპარტა“]]
|წელი1 = 2014–2016
|კლუბი1 = [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|პრაღის „სპარტა“]]
|მატჩი1 = 4
|გოლი1 = 0
|წელი2 = 2015–2016
|კლუბი2 = → [[ბოჰემიანსი 1905 (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოჰემიანსი 1905“]] (იჯარა)
|მატჩი2 = 27
|გოლი2 = 8
|წელი3 = 2016–2017
|კლუბი3 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორია“]]
|მატჩი3 = 32
|გოლი3 = 11
|წელი4 = 2017–2020
|კლუბი4 = [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომა“]]
|მატჩი4 = 46
|გოლი4 = 5
|წელი5 = 2019–2020
|კლუბი5 = → [[ლაიფციგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაიფციგი“]] (იჯარა)
|მატჩი5 = 22
|გოლი5 = 10
|წელი6 = 2020–
|კლუბი6 = [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერი“]]
|მატჩი6 = 149
|გოლი6 = 80
|ეროვნული წელი1 = 2011
|ეროვნული ნაკრები1 = ჩეხეთის 16-წლამდელთა ნაკრები
|ეროვნული მატჩი1 = 2
|ეროვნული გოლი1 = 0
|ეროვნული წელი2 = 2012–2013
|ეროვნული ნაკრები2 = ჩეხეთის 17-წლამდელთა ნაკრები
|ეროვნული მატჩი2 = 11
|ეროვნული გოლი2 = 7
|ეროვნული წელი3 = 2013–2014
|ეროვნული ნაკრები3 = ჩეხეთის 18-წლამდელთა ნაკრები
|ეროვნული მატჩი3 = 9
|ეროვნული გოლი3 = 2
|ეროვნული წელი4 = 2014–2015
|ეროვნული ნაკრები4 = ჩეხეთის 19-წლამდელთა ნაკრები
|ეროვნული მატჩი4 = 13
|ეროვნული გოლი4 = 7
|ეროვნული წელი5 = 2015–2017
|ეროვნული ნაკრები5 = ჩეხეთის 21-წლამდელთა ნაკრები
|ეროვნული მატჩი5 = 12
|ეროვნული გოლი5 = 11
|ეროვნული წელი6 = 2016–2026
|ეროვნული ნაკრები6 = [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]]
|ეროვნული მატჩი6 = 56&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Patrik Schick Matches
 |url=https://www.soccerway.com/player/schick-patrik/WzQQSSfc/
 |website=Soccerway
 |access-date=25 June 2026
}}&lt;/ref&gt;
|ეროვნული გოლი6 = 26&lt;ref name=&quot;SoccerwaySchick&quot;&gt;{{cite web
 |title=Patrik Schick Goals
 |url=https://www.soccerway.com/player/schick-patrik/WzQQSSfc/
 |website=Soccerway
 |access-date=25 June 2026
}}&lt;/ref&gt;
}}

'''პატრიკ შიკი''' (დ. 24 იანვარი, 1996, [[პრაღა]], ჩეხეთი) — ჩეხი პროფესიონალი ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს თავდამსხმელის პოზიციაზე [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერისა“]] და [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების]] შემადგენლობაში.

ის დაიბადა [[პრაღა|პრაღაში]], შიკმა კარიერა ადგილობრივ კლუბ [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|პრაღის „სპარტაში“]] დაიწყო, სადაც ახალგაზრდული აკადემია გაიარა და უფროს გუნდში დებიუტი ჯერ კიდევ მოზარდობის ასაკში ჰქონდა. 2015–16 წლების სეზონი იჯარით [[ბოჰემიანსი 1905 (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოჰემიანს 1905-ში“]] გაატარა, საიდანაც 20 წლის ასაკში იტალიურ [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორიაში“]] გადავიდა. იტალიაში სადებიუტო სეზონის შემდეგ, 2017 წელს [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომას“]] ფეხბურთელი გახდა. იტალიაში სამი წლის გატარების შემდეგ, 2019 წელს გერმანიაში გადავიდა და სეზონური იჯარით [[ლაიფციგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაიფციგს“]] შეუერთდა, ხოლო 2020 წლის სექტემბერში მუდმივი კონტრაქტით [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერში“]] გადავიდა. ამ კლუბთან ერთად 2024 წელს მოიგო გერმანიის ჩემპიონატი და გერმანიის თასი.

შიკი ჩეხეთის 16-, 17-, 18-, 19- და 21-წლამდელთა ნაკრებების წევრი იყო. ჩეხეთის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში დებიუტი 2016 წლის მაისში, 20 წლის ასაკში შედგა. მას შემდეგ დაეხმარა ეროვნულ ნაკრებს [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2020|2020 წლის ევროპის ჩემპიონატის]] მეოთხედფინალში გასვლაში, სადაც გახდა ტურნირის საუკეთესო გოლის ავტორი და ტურნირის ერთობლივი საუკეთესო ბომბარდირი, რის გამოც [[უეფას ევროპის ჩემპიონატის ჯილდოები|ვერცხლის ბუციც]] მიიღო.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/player/schick-patrik/WzQQSSfc/
 |title=Patrik Schick
 |website=Soccerway
 |publisher=Perform Group
 |access-date=25 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

==საკლუბო კარიერა==

===პრაღის „სპარტა“===

პატრიკ შიკი 11 წლის ასაკში [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|პრაღის „სპარტამ“]] აღმოაჩინა. ჩეხეთის უმაღლეს ლიგაში მისი დებიუტი [[2014]] წლის [[3 მაისი|3 მაისს]] შედგა, როდესაც „სპარტა“ გასვლით მატჩში [[ტეპლიცე (საფეხბურთო კლუბი)|„ტეპლიცესთან“]] 1–3 დამარცხდა. იმ სეზონში „სპარტამ“ ქვეყნის ჩემპიონატი და თასი მოიგო, თუმცა ორ სეზონში ჩატარებული მხოლოდ ოთხი მატჩის შემდეგ შიკი 2015–16 წლების სეზონისთვის იჯარით [[ბოჰემიანსი 1905 (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოჰემიანს 1905-ში“]] გადავიდა.&lt;ref&gt;{{cite web

|title=Bohemians získali útočníka, ze Sparty přichází na hostování Schick

|url=http://fotbal.idnes.cz/fotbalista-patrik-schick-bude-ze-sparty-hostovat-v-bohemians-ptj-/fotbal.aspx?c=A150623_102828_fotbal_pes

|website=Mladá fronta Dnes

|date=23 June 2015

|access-date=19 July 2017

|language=cs

}}&lt;/ref&gt;

უმაღლეს ლიგაში დარჩენისთვის მებრძოლი „ბოჰემიანსის“ შემადგენლობაში შიკმა 27 შეხვედრაში 8 გოლი გაიტანა.&lt;ref name=&quot;GUARD&quot;&gt;{{cite web

|title=Patrik Schick: the Czech Euros star who was told he would never make it

|url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/21/patrik-schick-czech-republic-euro-2020-star-england

|website=The Guardian

|date=21 June 2021

|access-date=26 September 2021

}}&lt;/ref&gt;

შიკი „სპარტაში“ დაბრუნდა და მოსალოდნელი იყო, რომ 2016–17 წლების სეზონში გუნდის ერთ-ერთი მთავარი ფეხბურთელი გახდებოდა, თუმცა უპირატესობა [[დავიდ ლაფატა]]ს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{cite news
 |last=Vrablik
 |first=Lukáš
 |title=Patrik Schick: the Czech Euros star who was told he would never make it
 |url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/21/patrik-schick-czech-republic-euro-2020-star-england
 |work=The Guardian
 |date=21 June 2021
 |access-date=26 June 2026
}}&lt;/ref&gt; როდესაც „სპარტამ“ შიკს ახალი კონტრაქტი შესთავაზა, მისმა აგენტმა შეთავაზებაზე უარი განაცხადა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Schick do Sampdorie
 |url=https://sparta.cz/cs/clanek/schick-do-sampdorie-17283
 |website=AC Sparta Praha
 |date=13 July 2016
 |language=cs
 |access-date=26 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

===„სამპდორია“===
2016 წლის ივნისში შიკმა [[სერია A]]-ს კლუბ [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორიასთან“]] კონტრაქტი გააფორმა.  გავრცელებული ინფორმაციით, ტრანსფერის ღირებულებამ 4 მილიონი [[ევრო]] შეადგინა.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Schick nakonec Spartu opouští, podepsal smlouvu v Sampdorii Janov|url=http://fotbal.idnes.cz/patrik-schick-prestupuje-do-sampdorie-janov-fm5-/fotbal.aspx?c=A160713_193630_fotbal_tof|website=Mladá fronta Dnes|date=13 July 2016|access-date=19 July 2017|language=cs}}&lt;/ref&gt;  იტალიაში თავის სადებიუტო სეზონში შიკმა ჩემპიონატის 32 მატჩში მიიღო მონაწილეობა და „სამპდორიის“ შემადგენლობაში 11 გოლი გაიტანა. სასტარტო შემადგენლობაში 14-ჯერ ითამაშა და საშუალოდ ყოველ 137 წუთში თითო გოლი გაჰქონდა.

[[2017]] წლის მაისში შიკმა უარი განაცხადა კონტრაქტის გახანგრძლივებაზე, რადგან სხვა კლუბში გადასვლა სურდა.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Fotbalový útočník Schick odmítl v Sampdorii nabídku nové smlouvy|url=http://fotbal.idnes.cz/patrik-schick-sampdoria-janov-smlouva-dhd-/fot_zahranici.aspx?c=A170512_111038_fot_zahranici_rou|website=Mladá fronta Dnes|date=12 May 2017|access-date=19 July 2017|language=cs}}&lt;/ref&gt; 2017 წლის ივნისში [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|„იუვენტუსმა“]] შიკის კონტრაქტში არსებული გამოსასყიდი პუნქტი — დაახლოებით 30 მილიონი ევრო — აამოქმედა.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Schick absolvoval zdravotní prohlídku, už brzy přestoupí do Juventusu|url=http://fotbal.idnes.cz/fotbalista-patrik-schick-prestupuje-ze-sampdorie-janov-do-juventusu-123-/fot_zahranici.aspx?c=A170622_094646_fot_zahranici_pes|website=Mladá fronta Dnes|date=22 June 2017|access-date=19 July 2017|language=cs}}&lt;/ref&gt;  თუმცა, შიკმა სამედიცინო შემოწმება ორჯერ ვერ გაიარა, რის შემდეგაც „იუვენტუსმა“ [[2017]] წლის [[18 ივლისი|18 ივლისს]] ტრანსფერზე საბოლოოდ უარი განაცხადა.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Schickův přestup se nekoná. Sampdoria se s Juventusem nedohodla|url=http://fotbal.idnes.cz/patrick-schick-sampdoria-juventus-prestup-fkf-/fot_zahranici.aspx?c=A170718_194653_fot_zahranici_ald|website=Mladá fronta Dnes|date=18 July 2017|access-date=19 July 2017|language=cs}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.juventus.com/en/news/news/2017/official-club-statement-patrik-schick.php|title=Official club statement In relation to the player Patrik Schick|website=Juventus F.C.|date=18 July 2017|access-date=19 July 2017}}&lt;/ref&gt;

===„რომა“===
[[2017]] წლის [[29 აგვისტო|29 აგვისტოს]] შიკი [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომაში“]] იჯარის წესით გადავიდა 5 მილიონი ევროს საფასურად, შესყიდვის ვარიანტით დამატებით 9 მილიონ ევროდ,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Patrik Schick signs for Roma in record deal|url=https://beta.asroma.com/en/news/41049/patrik-schick-signs-for-roma-in-record-deal|website=Beta AS Roma|date=14 July 2017}}&lt;/ref&gt; გარკვეული სპორტული მიზნების შესრულების შემთხვევაში, რაც საბოლოოდ შესაძლოა 40 მილიონ ევრომდე გაზრდილიყო, თუმცა ეს პირობა არ განხორციელდა.&lt;ref name=&quot;GUARD&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Roma sign Patrik Schick from Sampdoria in club-record transfer|url=https://www.espn.co.uk/football/soccer-transfers/story/3191679/roma-sign-patrik-schick-from-sampdoria-in-club-record-transfer|website=ESPN|date=29 August 2017|access-date=14 June 2021}}&lt;/ref&gt;

ხელმოწერის შემდეგ, „რომას“ სპორტულმა დირექტორმა [[მონჩი]]მ შიკი დაახასიათა როგორც „საერთაშორისო ფეხბურთის ერთ-ერთი ყველაზე ნათელი ტალანტი“.&lt;ref name=&quot;ATHL&quot;&gt;{{cite web|title=Patrik Schick strikes from 50 yards as he hits two goals against Scotland|url=https://www.nytimes.com/athletic/4210433/2021/06/07/patrik-schick-strikes-from-50-yards-as-he-hits-two-goals-against-scotland/|website=The Athletic|date=14 June 2021}}&lt;/ref&gt;

„რომაში“ თამაშის პერიოდში შიკი ძირითადად მარჯვენა ფლანგზე ან ცენტრალური თავდამსხმელის უკან მოქმედ პოზიციაზე თამაშობდა და 58 მატჩში 8 გოლი გაიტანა.&lt;ref name=&quot;ATHL&quot; /&gt;

====2019–20: იჯარა „ლაიფციგში“====
2019 წლის 2 სექტემბერს [[ბუნდესლიგა]]ს კლუბმა [[ლაიფციგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაიფციგმა“]] ოფიციალურად გამოაცხადა შიკის ერთწლიანი იჯარით დამატება, მუდმივი გამოსყიდვის შესაძლებლობით.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Transfermeldung: Patrik Schick kommt Leihweise zu RB Leipzig|url=https://www.dierotenbullen.com/de/aktuelles/neuigkeiten/Saison_2019_20/Neuzugang-Patrik-Schick.html|website=RB Leipzig|date=2 September 2019|access-date=2 September 2019|language=de|archive-date=25 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210625131109/https://www.dierotenbullen.com/de/aktuelles/neuigkeiten/Saison_2019_20/Neuzugang-Patrik-Schick.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

მისი პირველი გოლი „ლაიფციგის“ რიგებში 2019 წლის 11 ნოემბერს გაიტანა, [[პადერბორნი (საფეხბურთო კლუბი)|„პადერბორნთან“]] 3–2 მოგებულ შეხვედრაში.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/paderborn-rb-leipzig-live-line-ups-stats-timo-werner-nagelsmann-sabitzer-adams-8392|title=Timo Werner strikes again as RB Leipzig hold on for win against spirited Paderborn|website=Bundesliga|date=11 November 2019|access-date=14 June 2021}}&lt;/ref&gt;

ამ გოლმა დაიწყო მისი შედეგიანი სერია — ოთხ მატჩში სამი გოლი, მათ შორის აღსანიშნავია მომენტი, როდესაც მან შეცვლაზე შემოსვლის შემდეგ გაათანაბრა ანგარიში და „ლაიფციგს“ [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|„დორტმუნდთან“]] 3–3 ფრე ანგარიში მოუტანა.&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Dortmund's Jadon Sancho scores again in 3-3 thriller with leaders RB Leipzig|url=https://www.theguardian.com/football/2019/dec/17/jadon-sancho-borussia-dortmund-rb-leipzig-bundesliga-roundup|website=The Guardian|date=17 December 2019|access-date=14 June 2021}}&lt;/ref&gt;

[[ტიმო ვერნერი]]ს გვერდით შიკმა ფორმა აღიდგინა და სეზონი დაასრულა 28 მატჩში 10 გატანილი გოლით. „ლაიფციგმა“ კი ბუნდესლიგაში მესამე ადგილი დაიკავა და 2019–20 წლების სეზონის უეფას [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა|ჩემპიონთა ლიგის]] ნახევარფინალამდე მიაღწია.&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Paris St-Germain are through to their first Champions League final courtesy of a deserved victory over RB Leipzig in an entertaining semi-final in Lisbon.|url=https://www.bbc.com/sport/football/53759778|website=BBC Sport|date=18 August 2020|access-date=14 June 2021}}&lt;/ref&gt;

===„ბაიერ ლევერკუზენი“===

====2020–21: სადებიუტო სეზონი====
2020 წლის 8 სექტემბერს შიკი [[ბაიერ ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|ლევერკუზენის „ბაიერში“]] ხუთწლიანი კონტრაქტით გადავიდა, რომლის ტრანსფერის ღირებულებამ, გავრცელებული ინფორმაციით, 26,5 მილიონ ევროს მიაღწია დამატებითი ბონუსებით. მან მაისურზე 14 ნომერი აიღო.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Patrik Schick seals move to Bayer 04|url=https://www.bayer04.de/en-us/news/bayer04/patrik-schick-seals-move-to-bayer-04|website=Bayer Leverkusen|date=8 September 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Schick joins Bayer Leverkusen|url=https://beta.asroma.com/en/news/58762/schick-joins-bayer-leverkusen|website=AS Roma|date=8 September 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bayer Leverkusen verstärkt sich mit Patrik Schick|url=https://www.bundesliga.com/de/bundesliga/news/patrik-schick-bayer-leverkusen-transfer-rb-leipzig-as-rom-sturmer-wechsel-2025-12757|website=Bundesliga|date=8 September 2020|language=de}}&lt;/ref&gt;

შიკმა თავისი პირველი გოლი ევროტურნირებზე [[2020]] წლის [[26 ნოემბერი|26 ნოემბერს]] გაიტანა, როდესაც „ლევერკუზენმა“ [[ჰაპოელ ბეერ შევა (საფეხბურთო კლუბი)|ისრაელის „ჰაპოელ ბეერ შევას“]] 4–1 მოუგო [[უეფას ევროპის ლიგა 2020–21|ევროპა ლიგის]] ჯგუფურ ეტაპზე.&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Leverkusen 4–1 H. Beer-Sheva|url=https://www.uefa.com/uefaeuropaleague/match/2029782--leverkusen-vs-h-beer-sheva/|website=UEFA|date=26 November 2020|access-date=14 June 2021}}&lt;/ref&gt;

[[2020]] წლის [[19 დეკემბერი|19 დეკემბერს]] მან ლამაზი გოლი გაუტანა [[ბაიერნ მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაიერნ მიუნხენს“]], ეს მატჩი „ლევერკუზენმა“ 1–2 წააგო. 2020–21 სეზონში შიკი გუნდის ძირითადი ცენტრალური თავდამსხმელი იყო და 29 ლიგის მატჩში 9 გოლი გაიტანა.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Schick's powerful volley puts Leverkusen in front|url=https://www.espn.com.sg/video/clip/_/id/30554292|work=ESPN|date=19 December 2020}}&lt;/ref&gt;

====2021–22: რეკორდული სეზონი====
[[2021]] წლის [[4 ოქტომბერი|4 ოქტომბერს]] შიკმა „ლევერკუზენში“ პირველი დუბლი შეასრულა და ერთი საგოლე გადაცემა გააკეთა [[არმინია ბილეფელდი (საფეხბურთო კლუბი)|„არმინია ბილეფელდის“]] წინააღმდეგ 4–0 მოგებულ მატჩში.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Patrik Schick double as Bayer Leverkusen ease past Arminia Bielefeld |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/arminia-bielefeld-bayer-leverkusen-live-line-ups-stats-schick-wirtz-frimpong-17475|website=Bundesliga}}&lt;/ref&gt; შემდეგ მატჩებში მან კიდევ გაიტანა გოლები [[კიოლნი (საფეხბურთო კლუბი)|„კიოლნის“]] და [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაიერნის“]] წინააღმდეგ, თუმცა მალევე მიიღო ტერფის მყესის ტრავმა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Bad news for Schick, he injured ligaments in his ankle.|url=https://ruiksport.com/bad-news-for-schick-he-injured-ligaments-in-his-ankle-he-probably-wont-go-to-the-national-team-how-long-will-he-be-out/|website=RuikSport}}&lt;/ref&gt; 2021 წლის 4 დეკემბერს მან ისტორიული მატჩი ჩაატარა — მეორე ტაიმში ოთხი გოლი გაიტანა და ერთი საგოლე გადაცემა გააკეთა [[ფიურტი (საფეხბურთო კლუბი)|„ფიურტის“]] წინააღმდეგ 7–1 გამარჯვებაში, რაც კლუბის ისტორიაში ერთ მატჩში ყველაზე მეტი გოლია ერთ ფეხბურთელზე.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Four-goal Schick leads Leverkusen to 7-1 demolition of Fuerth|url=https://www.espn.com/soccer/report/_/gameId/608664|website=ESPN|date=4 December 2021}}&lt;/ref&gt; შემდგომში მან დუბლები შეასრულა [[აინტრახტ ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|„აინტრახტ ფრანკფურტის“]] და [[ჰოფენჰაიმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰოფენჰაიმის“]] წინააღმდეგ, რის შედეგადაც მოიპოვა ბუნდესლიგის თვის საუკეთესო ფეხბურთელის ჯილდო.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=&quot;Patrik Schick is in the same category as Robert Lewandowski and Erling Haaland&quot;|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/patrik-schick-in-the-same-category-as-lewandowski-and-haaland-leverkusen-18673}}&lt;/ref&gt;

2021–22 სეზონში მან 27 მატჩში 24 გოლი გაიტანა და ლიგის მეორე საუკეთესო ბომბარდირი გახდა. სეზონის ბოლოს შიკმა „ლევერკუზენის“ წლის საუკეთესო ფეხბურთელის ჯილდო მოიგო და კონტრაქტი 2027 წლამდე გაახანგრძლივა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bayer04.de/en-us/news/bayer04/world-class-striker-patrik-schick-signs-new-deal |title=World class striker Patrik Schick signs new deal |website=Bayer Leverkusen |date=26 May 2022}}&lt;/ref&gt;

====2022–23: ტრავმების კრიზისი====

2022 წლის 3 სექტემბერს შიკმა სეზონში თავისი პირველი გოლი გაიტანა [[ფრაიბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ფრაიბურგის“]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.eurosport.com/football/bundesliga/2022-2023/sc-freiburg-2-3-bayer-leverkusen-xabi-alonsos-side-restore-10-point-advantage-over-bayern-munich-wit_sto10062699/story.shtml|title=SC Freiburg 2-3 Bayer Leverkusen|website=Eurosport|date=17 March 2024}}&lt;/ref&gt;

7 სექტემბერს ჩემპიონთა ლიგის მატჩში [[ბრიუგე (საფეხბურთო კლუბი)|„კლუბ ბრიუგეს“]] წინააღმდეგ მან ჯერ აკრობატული გოლი გაიტანა, რომელიც VAR-ით გაუქმდა, შემდეგ კი თავით გოლი, რომელიც ოფსაიდის გამო არ ჩაითვალა.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Club Brugge 1-0 Leverkusen Game Analysis |url=https://www.espn.com/soccer/report/_/gameId/652598|website=ESPN}}&lt;/ref&gt; შემდგომ მატჩში მან ისევ გაიტანა გოლი და ამჯერად თავი გამოიჩინა [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰერტა ბერლინის“]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Hertha Berlin vs Bayer Leverkusen Match Report |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/hertha-berlin-bayer-leverkusen-live-team-news-match-stats-hudson-odoi-azmoun-21200}}&lt;/ref&gt; მალევე შიკმა მიიღო ადდუქტორის (მკერდის კუნთის) ტრავმა.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Leverkusen striker Schick out for 'weeks' with calf injury|url=https://worldsoccertalk.com/news/leverkusen-striker-schick-out-for-weeks-with-calf-injury-20220220-CMS-371993.html}}&lt;/ref&gt;

2023 წლის 19 თებერვალს, დაბრუნების შემდეგ, მან მყისიერად გაიტანა გოლი შეცვლაზე შემოსვლისას [[მაინცი (საფეხბურთო კლუბი)|„მაინცის“]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Mainz 3-2 Leverkusen Final Score |url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/638618/mainz-bayer-leverkusen}}&lt;/ref&gt;

შემდგომ მატჩში მან გააკეთა საგოლე გადაცემა [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰერტა ბერლინის“]] წინააღმდეგ 4–1 გამარჯვების დროს.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Bayer 04 Leverkusen - Hertha BSC Match Report|url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/matchday/2022-2023/23/bayer-04-leverkusen-vs-hertha-bsc/liveticker}}&lt;/ref&gt; თუმცა მალევე კვლავ მიიღო მკერდის კუნთის ტრავმა, რის გამოც გამოტოვა სეზონის დარჩენილი ნაწილი და შემდეგი სეზონის პირველი ნახევარიც — ჯამში 34 მატჩი.&lt;ref&gt;{{Cite magazine|url=https://www.kicker.de/leverkusen-bestaetigt-operation-schick-faellt-noch-mehrere-monate-aus-958859/artikel|title=Leverkusen bestätigt Operation|magazine=Kicker}}&lt;/ref&gt;

====2023–24: დაბრუნება და ისტორიული წარმატება====

2023 წლის 30 ნოემბერს შიკი დაბრუნდა ტრავმის შემდეგ და გაიტანა გოლი [[ჰეკენი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰეკენის“]] წინააღმდეგ უეფას ევროპა ლიგაზე 2–0 მოგებულ მატჩში.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://sport.sky.de/fussball/hacken-vs-leverkusen/spielbericht/499041 |title=Bayer makes group win clear |website=Sky Sport Germany}}&lt;/ref&gt; შემდეგ 6 მატჩში მან 5 გოლი და 1 ასისტი დააგროვა.
3 დეკემბერს, [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|„დორტმუნდის“]] წინააღმდეგ მატჩში, მან შეცვლაზე შემოსვლისთანავე საგოლე გადაცემა გააკეთა [[ვიქტორ ბონიფეისი|ვიქტორ ბონიფეისზე]] და გააგრძელა „ლევერკუზენის“ დაუმარცხებელი სერია.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.sport1.de/news/fussball/bundesliga/2023/12/bundesliga-bayer-leverkusen-bvb-11-boniface-rettet-bayers-serie |title=Bundesliga: Bayer Leverkusen – BVB 1:1 – Boniface rettet Bayers Serie |website=Sport1 |language=de |date=3 December 2023 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

20 დეკემბერს მან ჰეთ-თრიკი შეასრულა [[ვფლ ბოხუმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოხუმის“]] წინააღმდეგ 4–0 გამარჯვებაში.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bayer04.de/de-de/news/bundesliga/4-0-gegen-bochum-gelungener-jahresabschluss-mit-schick-hattrick |title=4:0 gegen Bochum – gelungener Jahresabschluss mit Schick-Hattrick |website=Bayer 04 Leverkusen |language=de |date=20 December 2023 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

2024 წლის მარტში მან გადამწყვეტი გოლები გაიტანა [[ყარაბაღი (საფეხბურთო კლუბი)|„ყარაბაღის“]] წინააღმდეგ ევროპა ლიგის მერვედფინალში, მათ შორის ორი გოლი დამატებით დროში მეორე მატჩში.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.goal.com/en/lists/xabi-alonso-harry-kane-bundesliga-bayern-munich-bayer-leverkusen |title=Xabi Alonso, Harry Kane and the Bundesliga's defining moments |website=Goal.com |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

30 მარტს მან დამატებით დროში გამარჯვების გოლი გაიტანა [[ჰოფენჰაიმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰოფენჰაიმის“]] წინააღმდეგ, რამაც „ლევერკუზენს“ ჩემპიონთა ლიგის საგზური მოუტანა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bundesliga.com/de/bundesliga/news/bayer-04-leverkusen-tsg-1899-hoffenheim-27-spieltag-spielbericht-26796 |title=Bayer Leverkusen – Hoffenheim: Spielbericht |website=Bundesliga |language=de |date=30 March 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

5 მაისს მან გოლი გაიტანა [[აინტრახტ ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|„აინტრახტ ფრანკფურტის“]] წინააღმდეგ, რაც კლუბის 48-მატჩიანი დაუმარცხებელი სერიის გაგრძელება იყო.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/eintracht-frankfurt-bayer-leverkusen-free-highlights |title=Eintracht Frankfurt 1–5 Bayer Leverkusen |website=Bundesliga |date=5 May 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

12 მაისს მან გახსნა ანგარიში [[ბოხუმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბოხუმის“]] წინააღმდეგ, რაც კლუბის 50-ე დაუმარცხებელ მატჩს დაემთხვა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.espn.com/soccer/match/_/gameId/677879/bayer-leverkusen-vfl-bochum |title=Bayer Leverkusen vs. VfL Bochum – Match Report |website=ESPN |date=12 May 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

18 მაისს „ლევერკუზენმა“ სეზონი დაასრულა დაუმარცხებლად და გახდა ბუნდესლიგის ისტორიაში პირველი დაუმარცხებელი ჩემპიონი გუნდი.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.nytimes.com/athletic/5503124/2024/05/18/bayer-leverkusen-undefeated-bundesliga/ |title=Bayer Leverkusen complete unbeaten Bundesliga season |work=The Athletic |publisher=The New York Times |date=18 May 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

გერმანიის თასის ფინალში შიკი დაეხმარა გუნდს [[კაიზერსლაუტერნი (საფეხბურთო კლუბი)|„კაიზერსლაუტერნის“]] დამარცხებაში 1–0 და გუნდმა დუბლი შეასრულა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.nytimes.com/athletic/5519158/2024/05/26/leverkusen-win-dfb-pokal-unbeaten/ |title=Leverkusen complete domestic double with DFB-Pokal triumph |work=The Athletic |publisher=The New York Times |date=26 May 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

====2024–25: ტიტულის დაცვა====

2024 წლის 17 აგვისტოს [[გერმანიის სუპერთასი|გერმანიის სუპერთასზე]] შიკმა 88-ე წუთზე გაათანაბრა ანგარიში [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|„შტუტგარტის“]] წინააღმდეგ და პენალტების სერიაში „ლევერკუზენმა“ მოიგო.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cj627k1j4j3t |title=German Super Cup: Bayer Leverkusen vs Stuttgart |website=BBC Sport |date=17 August 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

30 ნოემბერს მან თავისი 100-ე ლიგის მატჩში გამარჯვების გოლი გაიტანა [[უნიონ ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|„უნიონ ბერლინის“]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.flashscore.com/news/union-berlin-bayer-leverkusen-report-2024-11-30/082Fn2io/ |title=Union Berlin vs Bayer Leverkusen – Match Report |website=Flashscore |date=30 November 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

21 დეკემბერს მან 4 გოლი გაიტანა [[ფრაიბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ფრაიბურგის“]] წინააღმდეგ და მოხსნა [[იან კოლერი|იან კოლერის]] რეკორდი ჩეხი ფეხბურთელების მიერ ბუნდესლიგაში გატანილი გოლების რაოდენობაში.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/schick-nets-four-leverkusen-thrash-freiburg-5-1-2024-12-21/ |title=Schick nets four as Leverkusen thrash Freiburg 5–1 |work=Reuters |date=21 December 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt; მოგვიანებით ჰეთ-თრიკი შეასრულა [[ჰაიდენჰაიმი (საფეხბურთო კლუბი)|„ჰაიდენჰაიმის“]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://sportstar.thehindu.com/football/bundesliga/bayer-leverkusen-vs-heidenheim-score-results |title=Bayer Leverkusen vs Heidenheim – Score and Result |website=Sportstar |publisher=The Hindu |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

27 ნოემბერს მან ჩემპიონთა ლიგის პირველი გოლი გაიტანა [[ზალცბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ზალცბურგის“]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/bayer-leverkusen-red-bull-salzburg-live-champions-league-blog-preview-report-29764 |title=Bayer Leverkusen vs Red Bull Salzburg – Champions League |website=Bundesliga |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

2025 წლის 5 თებერვალს დუბლი შეასრულა [[კიოლნი (საფეხბურთო კლუბი)|„კიოლნის“]] წინააღმდეგ [[გერმანიის საფეხბურთო თასი|გერმანიის თასზე]] და გუნდი ნახევარფინალში გაიყვანა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bayer04.de/de-de/news/dfb-pokal/3-2-gegen-koeln-werkself-nach-derbysieg-im-halbfinale |title=3:2 gegen Köln – Werkself nach Derbysieg im Halbfinale |website=Bayer 04 Leverkusen |language=de |date=5 February 2025 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

სეზონის ბოლოს შიკი 27 გოლით ყველა ტურნირზე კლუბის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.topscorersfootball.com/bundesliga |title=Bundesliga Top Scorers |website=TopScorersFootball |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

====2025–26====
2025 წლის აგვისტოში ჩეხმა ფეხბურთელმა კონტრაქტი გაახანგრძლივა 2030 წლამდე.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://onefootball.com/en/news/patrik-schick-signs-contract-extension-at-bayer-leverkusen-35164869 |title=Patrik Schick signs contract extension at Bayer Leverkusen |website=OneFootball |date=August 2025 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt; [[აგვისტო|აგვისტოს]] ამხანაგურ მატჩებში ახალი მწვრთნელის, [[ერიკ ტენ ჰაგი]]ს, ხელმძღვანელობით გოლები გაიტანა [[გროსასპახი (საფეხბურთო კლუბი)|„გროსასპახის“]] და [[ვერდერი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვერდერის“]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bundesliga.com/en/bundesliga/news/werder-bremen-bayer-leverkusen-match-report-highlights-matchday-2-33759 |title=Werder Bremen vs Bayer Leverkusen – Match Report |website=Bundesliga |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

შემდგომში გოლი გაიტანა [[აინტრახტ ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|„აინტრახტ ფრანკფურტის“]] წინააღმდეგ და ასევე თავისი 200-ე საიუბილეო „ლევერკუზენული“ მატჩი ჩაატარა [[ბაიერნ მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაიერნის“]] წინააღმდეგ 2026 წლის მარტში.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.beinsports.com/en-asia/football/bundesliga/articles/bayer-leverkusen-1-1-bayern-munich |title=Bayer Leverkusen 1–1 Bayern Munich |website=beIN SPORTS |date=March 2026 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

2026 წლის აპრილში შიკმა თავისი 100-ე გოლი გაიტანა კლუბის მაისურით [[კიოლნი (საფეხბურთო კლუბი)|„კიოლნის“]] წინააღმდეგ „რაინიშეს დერბიში“.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.espn.com.au/football/match/_/gameId/746989/bayer-leverkusen-fc-cologne |title=Bayer Leverkusen vs FC Cologne – Match Report |website=ESPN |date=April 2026 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

==საერთაშორისო კარიერა==
[[File:Patrik Schick 20180601 AUSCZE 3910 (cropped).jpg|thumb|შიკი [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთის ნაკრების]] შემადგენლობაში, 2018 წელი]]
[[ფაილი:Patrik Schick, CZE-NIR 2019-10-14 (4).jpg|მინი|მარჯვნივ|პატრიკ შიკი ჩრდილოეთ ირლანდიის წინააღმდეგ, 2019 წელი]]
შიკი პირველად [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთის ეროვნული ნაკრების]] მთავარ გუნდში გამოიძახეს [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2016|ევროპის 2016 წლის ჩემპიონატის]] მოსამზადებელ შეკრებაზე.&lt;ref name=&quot;bleacher&quot;&gt;{{cite web |url=https://bleacherreport.com/articles/2737686-patrik-schick-has-world-at-his-feet-but-the-time-has-come-to-deliver-on-promise |title=Patrik Schick Has World at His Feet, but the Time Has Come to Deliver on Promise |first=Adam |last=Digby |website=Bleacher Report |date=3 June 2018 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt; ნაკრებში დებიუტი 2016 წლის 27 მაისს, [[მალტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალტის]] წინააღმდეგ ამხანაგურ შეხვედრაში შედგა. იგი მეორე ტაიმში შევიდა შეცვლაზე და 6–0 გამარჯვებაში ერთი გოლი გაიტანა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.idnes.cz/fotbal/euro-2016/cesko-malta-priprava-na-euro.A160527_094419_euro-2016_elv |title=Česko 6–0 Malta: Pohodový test. Rosický hrál, Čech má rekord |first=Miloslav |last=Novák |work=Mladá fronta DNES |date=27 May 2016 |language=cs |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

===ევრო 2020===
2021 წლის 25 მაისს შიკი [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთის ნაკრების]] საბოლოო 26-კაციან განაცხადში მოხვდა გადადებული [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2020|ევროპის 2020 წლის ჩემპიონატისთვის]].&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://repre.fotbal.cz/ceska-reprezentace-oznamila-nominaci-na-uefa-euro-2020/a14226 |title=Česká reprezentace oznámila nominaci na UEFA Euro 2020 |publisher=Football Association of the Czech Republic |language=cs |date=25 May 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

14 ივნისს, ჯგუფური ეტაპის პირველ შეხვედრაში [[შოტლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შოტლანდიის]] წინააღმდეგ, რომელიც [[ჰემპდენ პარკი|ჰემპდენ პარკზე]] [[გლაზგო]]ში გაიმართა, შიკმა ორივე გოლი გაიტანა და ჩეხეთმა 2–0 მოიგო.&lt;ref name=&quot;CzeSco&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.skysports.com/football/scotland-vs-czech-republic/report/421491 |title=Scotland 0–2 Czech Republic: Patrik Schick double sees off Scots at Euro 2020 |first=Charles |last=Paterson |website=Sky Sports |date=14 June 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

მეორე გოლი, რომელიც დაახლოებით 45 მეტრი მანძილიდან გაიტანა, ევროპის ჩემპიონატების ისტორიაში 1980 წლის შემდეგ ყველაზე შორი მანძილიდან გატანილ გოლად დაფიქსირდა. მოგვიანებით იგი ტურნირის საუკეთესო გოლად დასახელდა,&lt;ref&gt;{{cite magazine |url=https://www.si.com/soccer/2021/06/14/patrik-schick-goal-video-czech-republic-scotland-euros |title=Czech Republic's Schick Scores From Halfway Line, Longest Goal at Euros Since 1980 |first=Andrew |last=Gastelum |magazine=Sports Illustrated |date=14 June 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt; ასევე ნომინირებული იყო [[ფიფა-ს ფერენც პუშკაშის ჯილდო]]ზე.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://footballexpress.co.uk/patrik-schick-scores-a-stunner-as-czechs-defeat-scots-2-0/ |title=Patrik Schick scores a stunner as Czechs defeat Scots 2–0 |first=Adithya |last=Namboothiri |work=Football Express |date=16 June 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.fifa.com/the-best-fifa-football-awards/media-releases/the-best-2021-fifa-puskas-award-11-announced |title=FIFA Puskás Award: 11 best goals announced |publisher=FIFA |date=30 November 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

იგი გახდა პირველი ჩეხი ფეხბურთელი [[ტომაშ როსიცკი]]ს შემდეგ, რომელმაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] დუბლი შეასრულა, ხოლო [[მილან ბაროში]]ს შემდეგ — რომელმაც ეს [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2004|2004 წლის ევროპის ჩემპიონატზე]] მოახერხა — ევროპის ჩემპიონატზე ორი გოლი ერთ მატჩში გაიტანა.&lt;ref name=&quot;CzeSco&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://thesefootballtimes.co/2020/06/27/czech-republic-3-0-denmark-at-euro-2004-the-dark-horses-who-blazed-a-path-to-the-final/ |title=Czech Republic 3–0 Denmark at Euro 2004: The Dark Horses Who Blazed a Path to the Final |first=Danny |last=Lewis |website=These Football Times |date=27 June 2020 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

18 ივნისს [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის]] წინააღმდეგ შიკმა პენალტიდან გაიტანა და ჩეხეთს 1–1 ფრის მოპოვებაში დაეხმარა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024462--croatia-vs-czech-republic/ |title=Croatia 1–1 Czech Republic |website=UEFA |date=18 June 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

27 ივნისს მან ტურნირზე თავისი მეოთხე გოლი გაიტანა, როდესაც ჩეხეთმა მერვედფინალში [[ნიდერლანდების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიდერლანდები]] დაამარცხა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.sportbible.com/football/news-netherlands-lost-2-0-to-czech-republic-in-euro-2020-last-16-game-20210627 |title=Czech Republic shock Netherlands to get into Euro 2020 Quarter Finals |first=Ryan |last=Sidle |website=SportBible |date=27 June 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

3 ივლისს მეოთხედფინალში [[დანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|დანიის]] წინააღმდეგ 2–1 მარცხისას მან კიდევ ერთი გოლი გაიტანა და [[მილან ბაროში]]ს რეკორდი — ევროპის ჩემპიონატის ერთ გათამაშებაში ხუთი გოლი — გაიმეორა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/news/026b-12a72f1f34e5-e39d32c5f271-1000--schick-in-sight-of-baros-record/ |title=Schick in sight of Baroš record |website=UEFA |date=3 July 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.cbssports.com/soccer/news/czech-republic-vs-denmark-score-two-early-goals-put-danes-through-to-uefa-euro-2020-semifinals/ |title=Czech Republic vs. Denmark score: Two early goals put Danes through to UEFA Euro 2020 semifinals |first=Jonathan |last=Johnson |work=CBS Sports |date=3 July 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

[[კრიშტიანუ რონალდუ]]სთან ერთად იგი [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2020|ევროპის 2020 წლის ჩემპიონატის]] საუკეთესო ბომბარდირი გახდა ხუთი გოლით, თუმცა ოქროს ბუცი რონალდუმ მეტი საგოლე გადაცემის წყალობით მოიპოვა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.goal.com/en/news/ronaldo-wins-euro-2020-golden-boot-on-tie-breaker-over/wzri2apw8gef1bnfwv1uauvhf |title=Ronaldo wins Euro 2020 Golden Boot on tie-breaker over Schick |first=Dan |last=Bernstein |website=Goal |date=11 July 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

===2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი===
2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე]], [[ბელარუსის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბელარუსის]] წინააღმდეგ გამართულ მატჩში, შიკმა ერთი გოლი გაიტანა და ასევე [[ადამ ჰლოჟეკი|ადამ ჰლოჟეკს]] ჩეხეთის ნაკრებში პირველი გოლის გატანაში დაეხმარა. ჩეხეთმა შეხვედრა 2–0 მოიგო.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.sportskeeda.com/football/belarus-vs-czech-republic-prediction-preview-team-news-2022-fifa-world-cup-qualifiers |title=Belarus vs Czech Republic prediction, preview, team news and more \| 2022 FIFA World Cup Qualifiers |first=Shubham |last=Dupare |website=Sportskeeda |date=10 October 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

დარჩენილ შეხვედრებში იგი ტრავმის გამო ვერ მონაწილეობდა და ჩეხეთმა მსოფლიო ჩემპიონატის საგზური ვერ მოიპოვა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://praguemorning.cz/world-cup-2022-czech-republic-gets-second-chance/ |title=World Cup 2022: Czech Republic Gets Second Chance in Playoffs |website=Prague Morning |date=17 November 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

2022 წლის 27 სექტემბერს, [[ერთა ლიგა (უეფა)|ერთა ლიგის]] მატჩში [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის]] წინააღმდეგ, შიკმა მრავალთვიანი ტრავმისა და თითქმის ერთწლიანი სანაკრებო პაუზის შემდეგ გოლი გაიტანა, თუმცა ჩეხეთი 2–1 დამარცხდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.eurosport.com/football/uefa-nations-league/2022-2023/switzerland-v-czech-republic-nations-league-live_sto9162296/story.shtml |title=Switzerland 2–1 Czech Republic: Strikes from Remo Freuler and Breel Embolo Keep Swiss in Nations League Elite |first=Alex |last=Smith |website=Eurosport |date=27 September 2022 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

===ევრო 2024===
2024 წლის 29 მაისს შიკი ჩეხეთის ნაკრების საბოლოო განაცხადში მოხვდა [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2024|ევროპის ჩემპიონატისთვის]].&lt;ref&gt;{{cite magazine |url=https://www.fourfourtwo.com/features/czech-republic-euro-2024-squad-team-players-line-up-germany |title=Czech Republic Euro 2024 squad: Ivan Hašek's full team |first1=Ryan |last1=Dabbs |first2=Tom |last2=Hancock |first3=Karel |last3=Haring |magazine=FourFourTwo |date=26 June 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

10 ივნისს, ტურნირის წინ ბოლო ამხანაგურ შეხვედრაში [[ჩრდილოეთ მაკედონიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ მაკედონიის]] წინააღმდეგ, შიკს ერთი გოლი თამაშგარის გამო არ ჩაუთვალეს,&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.straitstimes.com/sport/football/czechs-beat-north-macedonia-2-1-in-their-final-euro-2024-warm-up |title=Czechs beat North Macedonia 2–1 in their final Euro 2024 warm-up |work=The Straits Times |date=11 June 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt; თუმცა მოგვიანებით პენალტიდან გაიტანა და ჩეხეთმა 2–1 მოიგო.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cd11w404469t |title=Friendlies: Czech Republic 2–1 North Macedonia |website=BBC Sport |date=10 June 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

ტურნირზე მან ანგარიში გაათანაბრა [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველოს]] წინააღმდეგ ჯგუფური ეტაპის 1–1 დასრულებულ შეხვედრაში. ეს შიკის მე-20 გოლი იყო ჩეხეთის ეროვნული ნაკრების მაისურით,&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.msn.com/en-au/sport/football/georgia-1-1-czechia-patrik-schick-scores-equaliser-from-close-range-after-georges-mikautadze-opened-the-scoring-with-a-penalty-as-both-sides-are-left-waiting-for-their-first-win-at-euro-2024/ar-BB1oHrkO |title=Georgia 1–1 Czechia: Patrik Schick scores equaliser from close range |first=Henry |last=Clark |work=MSN |date=22 June 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt; თუმცა ათ წუთში ხბოს კუნთის ტრავმა მიიღო.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.msn.com/en-us/sports/other/schick-saves-czechs-in-euros-draw-against-gutsy-georgia/ar-BB1oHCA8 |title=Schick saves Czechs in Euros draw against gutsy Georgia |work=MSN |date=22 June 2024 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

===2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპი===

2025 წლის 22 მარტს შიკმა [[ფარერის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფარერის კუნძულების]] წინააღმდეგ ჩეხეთის ორივე გოლი გაიტანა და გუნდს 2–1 გამარჯვებაში დაეხმარა, რითაც მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ციკლი წარმატებით დაიწყო.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://sport.ceskatelevize.cz/clanek/fotbal/schick-to-zaridil-fotbaliste-na-uvod-kvalifikace-ms-udolali-faerske-ostrovy/67ded41d3128e7e935e0e324 |title=Sestřih: Schick to zařídil. Fotbalisté na úvod kvalifikace MS udolali Faerské ostrovy |website=ČT Sport |publisher=Czech Television |language=cs |date=22 March 2025 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

25 მარტს მან ერთი გოლი გაიტანა [[გიბრალტარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გიბრალტარის]] წინააღმდეგ 4–0 გამარჯვებაში. ამ გოლის გატანის შემდეგ იგი სამი გოლით 2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ევროპული საკვალიფიკაციო ეტაპის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა იმ მომენტისთვის.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.uefa.com/european-qualifiers/news/0297-1d5d6735f8d7-9bf819c5c8e9-1000--european-qualifiers-top-scorer-patrik-schick-on-top/ |title=European Qualifiers top scorer: Patrik Schick on top |website=UEFA |date=25 March 2025 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

ჩეხეთმა საბოლოოდ L ჯგუფში [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის]] შემდეგ მეორე ადგილი დაიკავა და 2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპის ფლეი-ოფში გავიდა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/czechs-ease-6-0-win-over-gibraltar-world-cup-qualifier-2025-11-17/ |title=Czechs ease to 6–0 win over Gibraltar in World Cup qualifier |work=Reuters |date=17 November 2025 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

===2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი===
2026 წლის 31 მაისს შიკი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|მსოფლიო ჩემპიონატისთვის]] ჩეხეთის 26-კაციან განაცხადში შეიყვანეს.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/czechia-world-cup-squad-announced |title=Fit-again Hlozek named in Czechia squad |publisher=FIFA |date=31 May 2026 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

მას შემდეგ, რაც ჩეხეთი ჯგუფურ ეტაპზე გამოეთიშა ტურნირს, შიკმა სანაკრებო კარიერის დასრულების შესახებ განაცხადა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.livesport.cz/zpravy/fotbal-mistrovstvi-sveta-schick-se-louci-s-narodnim-tymem-cesky-fotbal-ma-podle-nej-na-vic-spousta-veci-nefunguje/GWYA312l/ |title=Schick se loučí s národním týmem. Český fotbal má podle něj na víc, řada věcí nefunguje |first1=Vladislav |last1=Frk |first2=David |last2=Zlomek |work=Livesport.cz |language=cs |date=25 June 2026 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

==პირადი ცხოვრება==
შიკს ჰყავს უფროსი და, კრისტინა შიკოვა ({{lang-cs|Kristýna Schicková}}; დ. 31 ივლისი, 1994), რომელიც მოდელი და სოციალური მედიის ინფლუენსერია.&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.eastwestmodels.de/women/2226-kristyna-schickova/ |title=Kristýna Schicková |work=East West Models |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.lp-life.com/fast-confession-model-kristyna-schickova-she-charmed-jon-bon-jovi-or-leonardo-dicaprio |title=Fast confession – model Kristýna Schicková: She charmed Jon Bon Jovi or Leonardo DiCaprio |website=Luxury Prague Life |date=13 September 2020 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

მოზარდობის წლებში შიკი სამოდელო კარიერაზეც ფიქრობდა, თუმცა საბოლოოდ პროფესიონალური ფეხბურთი აირჩია. ბავშვობაში მისი კუმირი [[მანჩესტერ იუნაიტედი|„მანჩესტერ იუნაიტედის“]] თავდამსხმელი [[უეინ რუნი]] იყო.&lt;ref name=&quot;GUARD&quot;/&gt;

2020 წლის ივლისში შიკმა ცოლად შეირთო თავისი მრავალწლიანი მეგობარი ჰანა ბიეჰოუნკოვა ({{lang-cs|Hana Běhounková}}; დ. 1996). მათ ჰყავთ ორი შვილი — ვიქტორია და ნიკო, რომლებიც შესაბამისად 2020 წლის ოქტომბერში და 2021 წელს დაიბადნენ.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.nautiv.com/an-excellent-czech-footballer-became-a-father-for-the-second-time-look-at-that-beautiful-baby/ |title=An excellent Czech footballer became a father for the second time: Look at that beautiful baby! |website=Nautiv |date=11 October 2021 |access-date=26 June 2026}}&lt;/ref&gt;

==საკლუბო სტატისტიკა==
''განახლებულია: 16 მაისი, 2026 წელი''

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ მატჩები და გოლები კლუბების, სეზონებისა და ტურნირების მიხედვით
! rowspan=&quot;2&quot; | კლუბი
! rowspan=&quot;2&quot; | სეზონი
! colspan=&quot;3&quot; | ჩემპიონატი
! colspan=&quot;2&quot; | ეროვნული თასი
! colspan=&quot;2&quot; | ევროტურნირები
! colspan=&quot;2&quot; | სხვა
! colspan=&quot;2&quot; | სულ
|-
! ლიგა
! მატჩი
! გოლი
! მატჩი
! გოლი
! მატჩი
! გოლი
! მატჩი
! გოლი
! მატჩი
! გოლი
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | [[სპარტა პრაღა (საფეხბურთო კლუბი)|„სპარტა“ (პრაღა)]]
| 2013–14
| [[ჩეხეთის საფეხბურთო ჩემპიონატი]]
| 2 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0 || colspan=&quot;2&quot; | — || 3 || 0
|-
| 2014–15
| [[ჩეხეთის საფეხბურთო ჩემპიონატი]]
| 2 || 0 || 3 || 1 || 2 || 0 || colspan=&quot;2&quot; | — || 7 || 1
|-
! colspan=&quot;2&quot; | სულ
! 4 !! 0 !! 4 !! 1 !! 2 !! 0 !! colspan=&quot;2&quot; | — !! 10 !! 1
|-
| [[ბოჰემიანსი 1905]] (იჯარა)
| 2015–16
| [[ჩეხეთის საფეხბურთო ჩემპიონატი]]
| 27 || 8 || 1 || 0 || colspan=&quot;2&quot; | — || colspan=&quot;2&quot; | — || 28 || 8
|-
| [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|„სამპდორია“]]
| 2016–17
| [[სერია A]]
| 32 || 11 || 3 || 2 || colspan=&quot;2&quot; | — || colspan=&quot;2&quot; | — || 35 || 13
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | [[რომა (საფეხბურთო კლუბი)|„რომა“]]
| 2017–18
| [[იტალიის სერია A]]
| 22 || 2 || 1 || 1 || 3 || 0 || colspan=&quot;2&quot; | — || 26 || 3
|-
| 2018–19
| [[იტალიის სერია A]]
| 24 || 3 || 2 || 2 || 6 || 0 || colspan=&quot;2&quot; | — || 32 || 5
|-
! colspan=&quot;2&quot; | სულ
! 46 !! 5 !! 3 !! 3 !! 9 !! 0 !! colspan=&quot;2&quot; | — !! 58 !! 8
|-
| [[ლაიფციგი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლაიფციგი“]] (იჯარა)
| 2019–20
| [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]
| 22 || 10 || 1 || 0 || 5 || 0 || colspan=&quot;2&quot; | — || 28 || 10
|-
| rowspan=&quot;6&quot; | [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაიერ ლევერკუზენი“]]
| 2020–21
| [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]
| 29 || 9 || 2 || 1 || 5 || 3 || colspan=&quot;2&quot; | — || 36 || 13
|-
| 2021–22
| [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]
| 27 || 24 || 1 || 0 || 3 || 0 || colspan=&quot;2&quot; | — || 31 || 24
|-
| 2022–23
| [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]
| 14 || 3 || 1 || 1 || 8 || 0 || colspan=&quot;2&quot; | — || 23 || 4
|-
| 2023–24
| [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]
| 20 || 7 || 4 || 1 || 9 || 5 || colspan=&quot;2&quot; | — || 33 || 13
|-
| 2024–25
| [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]
| 31 || 21 || 5 || 4 || 8 || 1 || 1 || 1 || 45 || 27
|-
| 2025–26
| [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]
| 28 || 16 || 5 || 2 || 9 || 4 || colspan=&quot;2&quot; | — || 42 || 22
|-
! colspan=&quot;2&quot; | სულ
! 149 !! 80 !! 18 !! 9 !! 42 !! 13 !! 1 !! 1 !! 210 !! 103
|-
! colspan=&quot;3&quot; | კარიერის ჯამი
! 280 !! 114 !! 30 !! 16 !! 59 !! 13 !! 1 !! 1 !! 369 !! 143
|}

==საერთაშორისო კარიერა==
''განახლებულია: 24 ივნისი, 2026 წელი''

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;

|+ მატჩები და გოლები ეროვნულ ნაკრებში წლების მიხედვით

! ეროვნული ნაკრები !! წელი !! მატჩი !! გოლი

|-

| rowspan=&quot;11&quot; | [[ჩეხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]]

| 2016 || 3 || 1

|-

| 2017 || 2 || 0

|-

| 2018 || 9 || 4

|-

| 2019 || 8 || 4

|-

| 2020 || 0 || 0

|-

| 2021 || 11 || 8

|-

| 2022 || 2 || 1

|-

| 2023 || 0 || 0

|-

| 2024 || 7 || 2

|-

| 2025 || 8 || 4

|-

| 2026 || 6 || 2

|-

! colspan=&quot;2&quot; | სულ !! 56 !! 26

|}


{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ გოლები საერთაშორისო ასპარეზზე
! № !! თარიღი !! სტადიონი !! მატჩი !! მეტოქე !! ანგარიში !! შედეგი !! ტურნირი
|-
| 1 || 27 მაისი 2016 || [[კუფშტაინის არენა]], [[კუფშტაინი]] || 1 || [[მალტის ეროვნული ნაკრები]] || 6–0 || 6–0 || ამხანაგური
|-
| 2 || 26 მარტი 2018 || [[გუანსის სპორტული ცენტრი]], [[ნანინი]] || 7 || [[ჩინეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩინეთის ეროვნული ნაკრები]] || 2–1 || 4–1 || China Cup 2018
|-
| 3 || 6 სექტემბერი 2018 || [[მიროსლავ ვალენტას მუნიციპალური სტადიონი]], [[უჰერსკე-ჰრადიშტე]] || 10 || [[უკრაინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უკრაინის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 1–2 || rowspan=3 | UEFA Nations League B
|-
| 4 || 13 ოქტომბერი 2018 || [[ანტონ მალატინსკის სტადიონი]], [[ტრნავა]] || 11 || [[სლოვაკეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სლოვაკეთის ეროვნული ნაკრები]] || 2–1 || 2–1
|-
| 5 || 19 ნოემბერი 2018 || [[ფორტუნა არენა]], [[პრაღა]] || 14 || [[სლოვაკეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სლოვაკეთის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 1–0
|-
| 6 || 7 ივნისი 2019 || [[ლეტნას სტადიონი]], პრაღა || 17 || [[ბულგარეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბულგარეთის ეროვნული ნაკრები]] || 1–1 || 2–1 || rowspan=4 | Euro 2020 საკვალიფიკაციო
|-
| 7 || 7 ივნისი 2019 || [[ლეტნას სტადიონი]], პრაღა || 17 || [[ბულგარეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბულგარეთის ეროვნული ნაკრები]] || 2–1 || 2–1
|-
| 8 || 10 ივნისი 2019 || [[ანდერის სტადიონი]], [[ოლომოუცი]] || 18 || [[მონტენეგროს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მონტენეგროს ეროვნული ნაკრები]] || 3–0 || 3–0
|-
| 9 || 7 სექტემბერი 2019 || [[ფადილ ვოკრის სტადიონი]], [[პრიშტინა]] || 19 || [[კოსოვოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კოსოვოს ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 1–2
|-
| 10 || 24 მარტი 2021 || [[არენა ლუბლინი]], [[ლუბლინი]] || 23 || [[ესტონეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესტონეთის ეროვნული ნაკრები]] || 1–1 || 6–2 || World Cup 2022 qualification
|-
| 11 || 8 ივნისი 2021 || [[ლეტნას სტადიონი]], პრაღა || 26 || [[ალბანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალბანეთის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 3–1 || ამხანაგური
|-
| 12 || 14 ივნისი 2021 || [[ჰემპდენ პარკი]], [[გლაზგო]] || 27 || [[შოტლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შოტლანდიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 2–0 || rowspan=5 | UEFA Euro 2020
|-
| 13 || 14 ივნისი 2021 || [[ჰემპდენ პარკი]] || 27 || [[შოტლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შოტლანდიის ეროვნული ნაკრები]] || 2–0 || 2–0
|-
| 14 || 18 ივნისი 2021 || [[ჰემპდენ პარკი]] || 28 || [[ხორვატიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ხორვატიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 1–1
|-
| 15 || 27 ივნისი 2021 || [[პუშკაშ არენა]], [[ბუდაპეშტი]] || 30 || [[ნიდერლანდების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიდერლანდების ეროვნული ნაკრები]] || 2–0 || 2–0
|-
| 16 || 3 ივლისი 2021 || [[ბაქოს ოლიმპიური სტადიონი]], [[ბაქო]] || 31 || [[დანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|დანიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–2 || 1–2
|-
| 17 || 11 ოქტომბერი 2021 || [[ყაზანის ცენტრალური სტადიონი]], [[ყაზანი]] || 33 || [[ბელარუსის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბელარუსის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 2–0 || World Cup qualification
|-
| 18 || 27 სექტემბერი 2022 || [[კიბუნპარკი]], [[სენტ-გალენი]] || 35 || [[შვეიცარიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|შვეიცარიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–2 || 1–2 || UEFA Nations League A
|-
| 19 || 10 ივნისი 2024 || [[მალშოვიცეს არენა]], [[ჰრადეც-კრალოვე]] || 38 || [[ჩრდილოეთ მაკედონიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ მაკედონიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 2–1 || ამხანაგური
|-
| 20 || 22 ივნისი 2024 || [[ფოლკსპარკშტადიონი]], [[ჰამბურგი]] || 40 || [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველოს ეროვნული ნაკრები]] || 1–1 || 1–1 || UEFA Euro 2024
|-
| 21 || 22 მარტი 2025 || [[მალშოვიცეს არენა]] || 43 || [[ფარერის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფარერის კუნძულების ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 2–1 || rowspan=4 | World Cup 2026 qualification
|-
| 22 || 22 მარტი 2025 || [[მალშოვიცეს არენა]] || 43 || [[ფარერის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფარერის კუნძულების ეროვნული ნაკრები]] || 2–1 || 2–1
|-
| 23 || 25 მარტი 2025 || [[ალგარვეს სტადიონი]] || 44 || [[გიბრალტარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გიბრალტარის ეროვნული ნაკრები]] || 2–0 || 4–0
|-
| 24 || 6 ივნისი 2025 || [[დოოსან არენა]], [[პლზენი]] || 45 || [[მონტენეგროს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მონტენეგროს ეროვნული ნაკრები]] || 2–0 || 2–0
|-
| 25 || 26 მარტი 2026 || [[ფორტუნა არენა]], [[პრაღა]] || 51 || [[ირლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ირლანდიის ეროვნული ნაკრები]] || 1–2 || 2–2 (4–3 პენალტებით) || World Cup qualification
|-
| 26 || 4 ივნისი 2026 || [[სპორტს ილუსთრეითედ სთედიუმი]], [[ჰარისონი]] || 53 || [[გვატემალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გვატემალის ეროვნული ნაკრები]] || 1–0 || 3–1 || ამხანაგური
|}

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>lexcfak8c93zupzed5ig6cz78cpzpff</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პოლეტ ჯაილსი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893613</id>
    <revision>
      <id>5427055</id>
      <parentid>5423711</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427055</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8973" sha1="3hmf9kw8wut77qlstnrgrbdwbivblto" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მწერალი
|სახელი= პოლეტ ჯაილსი
|სურათი= Paulette Jiles 2017.jpg
|სათაური= ჯაილსი 2017-ში
|დაბადების სახელი =პოლეტ ქეი ჯაილსი
|დაბადების თარიღი = {{birth date|1943|4|4}}
|დაბადების ადგილი= [[სეილემი]],[[მისური]]
|death_date= {{death date and age|2025|7|8|1943|4|4}}
|death_place=[[San Antonio, Texas]], U.S.
|occupation= {{flatlist|
*Poet
*memoirist
*novelist
}}
|nationality=
|alma_mater= [[მისური-კანსას სიტის უნივერსიტეტი]]
|notable_works=''[[News of the World (novel)|News of the World]]'' (2016)
}}
'''პოლეტ ქეი ჯაილსი''' (ასევე ცნობილი როგორც პოლეტ ქ. ჯაილსი, პოლეტ ჯაილს-ჯონსონი; დ.[[4 აპრილი]], [[1943]] — გ. [[8 ივლისი]], [[2025]] ) — [[ამერიკელი]] [[პოეტი]], [[მემუარისტი]] და [[რომანისტი]].

==ბიოგრაფია==
პოლეტ ქეი ჯაილსი დაიბადა [[1943]] წელს [[სეილემი|სეილემ]]ში, [[მისურის შტატი|მისური]]. [[1968]] წელს დაამთავრა [[მისური-კანსას სიტის უნივერსიტეტი]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=October 2016 Archives|url=http://www.umkcalumni.com/s/1236/16/index.aspx?sid=1236&amp;gid=1&amp;pgid=2682|website=UMKC Alumni|publisher=UMKC Alumni Association|access-date=October 7, 2017}}&lt;/ref&gt; [[რომანული ენები]]ს სპეციალობით.&lt;ref name=&quot;amazonhome&quot;&gt;{{cite web|last1=Jiles|first1=Paulette|title=Author's Page|url=https://www.amazon.com/Paulette-Jiles/e/B000ARBJ3A/ref=ntt_dp_epwbk_0|publisher=amazon.com|access-date=October 7, 2017}}&lt;/ref&gt; [[1969]] წელს ჯაილსი გადავიდა [[ტორონტო]]ში, სადაც მუშაობდა [[კანადა|კანად]]ის მაუწყებლობის კორპორაციაში&lt;ref name=&quot;amazonhome&quot;/&gt; და შემდგომი 10 წლის განმავლობაში [[ონტარიო]]სა და [[კვებეკი]]ს შორეულ ჩრდილოეთში მკვიდრ ხალხებთან ერთად ეხმარებოდა მშობლიურ ენაზე მოლაპარაკე რადიოსადგურების შექმნაში.&lt;ref name=&quot;truewestern&quot;&gt;{{cite web|last1=Salaman|first1=Jeff|title=True Western|url=https://www.texasmonthly.com/the-culture/novelist-paulette-jiles-on-news-of-the-world/|website=texasmonthly.com|date=September 15, 2016 |publisher=Texas Monthly|access-date=October 7, 2017}}&lt;/ref&gt; ამ პროცესში შეისწავლა ონტარიოსა და სხვა რეგიონებში ანიშინაბეგი ხალხების მიერ ნახმარი ოჯიბვეს ენა.&lt;ref name=&quot;amazonhome&quot;/&gt;

[[ჯიმ ჯონსონი|ჯიმ ჯონსონ]]ზე დაქორწინების შემდეგ [[1991]] წელს საცხოვრებლად გადავიდა [[სან-ანტონიო]]ში.&lt;ref name=&quot;rivardreport&quot;&gt;{{cite web|last1=Cook-Monroe|first1=Nancy|title=Former San Antonian Paulette Jiles Nominated for National Book Award|url=http://therivardreport.com/texas-history-shapes-paulette-jiles-new-novel/|website=The Rivard Report|date=October 4, 2016 |publisher=(therivardreport.com)|access-date=October 7, 2017}}&lt;/ref&gt; რამდენიმე წლიანი მოგზაურობის შემდეგ, მათ შორის [[მექსიკა]]ში ცხოვრების პერიოდის ჩათვლით, წყვილი [[1995]] წელს კვლავ დასახლდა სან-ანტონიოში და შეიძინა სახლი ისტორიულ უბანში.&lt;ref name=&quot;amazonhome&quot; /&gt; [[2003]] წელს, განქორწინების შემდეგ ჯაილსი ცხოვრობდა 36 აკრიან (14,6 ჰა) რანჩოზე [[უტოპია]]სთან, [[ტეხასი]], [[სან-ანტონიო]]დან დაახლოებით 80 მილის (128 კმ) დასავლეთით.&lt;ref name=&quot;rivardreport&quot; /&gt;

[[2025]] წლის ივნისში ჯაილსმა გამოაცხადა, რომ მას დაუდგინდა ღვიძლის დაავადება.&lt;ref&gt;{{cite news|url = https://www.washingtonpost.com/obituaries/2025/07/11/paulette-jiles-dead/|title = Paulette Jiles, acclaimed author of 'News of the World,' dies at 82|last = Smith|first = Harrison|date = July 11, 2025|accessdate = July 14, 2025|newspaper = [[The Washington Post]]|url-access = limited}}&lt;/ref&gt; გარდაიცვალა სან-ანტონიოს საავადმყოფოში [[2025]] წლის 8 ივლისს, 82 წლის ასაკში.&lt;ref&gt;{{cite news|url = https://www.houstonchronicle.com/entertainment/article/news-world-author-paulette-jiles-dies-82-20762588.php|title = 'News of the World' author Paulette Jiles dies at 82|last = Martin|first = Deborah|date = July 9, 2025|accessdate = July 10, 2025|work = [[Houston Chronicle]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url = https://www.texasmonthly.com/arts-entertainment/remembering-my-friend-paulette-jiles/|title = Remembering My Friend Paulette Jiles|last = Nye|first = Naomi Shihab|authorlink = Naomi Shihab Nye|date = July 10, 2025|accessdate = July 10, 2025|work = [[Texas Monthly]]}}&lt;/ref&gt;

==სალიტერატურო კარიერა==
მისი [[2016]] წელს გამოცემული [[რომანი]] „News of the World“ ეროვნული წიგნის პრემიის მხატვრული ლიტერატურის კატეგორიის ფინალისტი იყო.&lt;ref&gt;{{cite magazine|url= https://www.newyorker.com/books/page-turner/the-2016-national-book-awards-finalists |title= The 2016 National Book Awards Finalists |author= The New Yorker |magazine= [[The New Yorker]] |date= October 6, 2016 |access-date= December 11, 2023 |archive-date= December 11, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231211133659/https://www.newyorker.com/books/page-turner/the-2016-national-book-awards-finalists |url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==ბიბლიოგრაფია==
* ''Waterloo Express'' (1973)
* ''Celestial Navigation'' (1984, winner of the [[1984 Governor General's Awards|1984 Governor General's Award for English Poetry]], the [[Pat Lowther Award]], and the [[Gerald Lampert Award]])
* ''The Golden Hawks (Where We Live)'' (1985)
* ''Sitting in the Club Car Drinking Rum and Karma Kola'' (1986, nominated for the [[Ethel Wilson Fiction Prize]])
* ''The Late Great Human Road Show'' (1986, nominated for the [[Books in Canada First Novel Award]])
* ''The Jesse James Poems'' (1988)
* ''Blackwater'' (1988)
* ''Song to the Rising Sun'' (1989)
* ''Cousins'' (1992)
* ''Flying Lesson: Selected Poems'' (1995)
* ''North Spirit: Sojourns Among the Cree and Ojibway Nations and Their Star Maps'' (1995)
* ''Enemy Women'' (2002, winner of the [[Rogers Writers' Trust Fiction Prize]])
* ''Stormy Weather'' (2007)
* ''The Color of Lightning'' (2009)
* ''Lighthouse Island'' (2013)
* ''[[News of the World (novel)|News of the World]]'' (2016)
* ''Simon the Fiddler'' (2020)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Philosophical Society of Texas - Powered by AMO |url=https://www.pstx.org/site_page.cfm?pk_association_webpage_menu=11288&amp;pk_association_webpage=23581 |access-date=2026-03-05 |website=www.pstx.org}}&lt;/ref&gt;
* ''Chenneville: A Novel of Murder, Loss, and Vengeance'' (2023)

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://paulettejiles.com Paulette Jiles's blog].
* {{IMDb name| 0422696}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{Authority control}}

{{DEFAULTSORT:ჯაილსი, პოლეტ}}

[[კატეგორია:დაბადებული 1943]]
[[კატეგორია:დაბადებული 4 აპრილი]]
[[კატეგორია:ამერიკელი მწერლები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ქალი პოეტები]]</text>
      <sha1>3hmf9kw8wut77qlstnrgrbdwbivblto</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პრაღის წმინდა როხის ეკლესია (ჟიჟკოვი)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893632</id>
    <revision>
      <id>5427054</id>
      <parentid>5423764</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427054</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12519" sha1="699dgz26hnmwpvdkozo0u214fbitkjw" xml:space="preserve">{{მმ*|პრაღის წმინდა როხის ეკლესია}}

{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = წმინდა როხის ეკლესია
| სურათი = პრაღის_წმინდა_როხის_ეკლესია_(ჟიჟკოვი).jpg
| infobox_width =
| წარწერა = &lt;center&gt;ეკლესიის ხედი ოლშანის მოედნიდან&lt;br /&gt;&lt;small&gt;გაგა მუმლაძის ფოტო&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;
| რაიონი = ჟიჟკოვი
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = {{coord|50|5|0|N|14|28|0|E}}
| ადგილმდებარეობა = ოლშანის მოედანი, პრაღა 3 — [[ჟიჟკოვი]]
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]]
| ტიპი = სამრევლო ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ბაროკოს ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[ბაროკო]]
| თარიღდება = 1680–1682
| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]]
| გრძედი = 14°28′0″ აღმ. გრძ.
| განედი = 50°5′0″ ჩრდ. განედ.
| დეტალები = სამრევლო ეკლესია
}}{{დივ}}

'''წმინდა როხის ეკლესია''' ({{lang-cs|Kostel svatého Rocha}}) — [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკური]] სამრევლო ეკლესია [[პრაღა]]ს 3-ე რაიონში, [[ჟიჟკოვი|ჟიჟკოვში]]. მდებარეობს ოლშანის მოედანზე და წარმოადგენს ამ ისტორიული რაიონის ერთ-ერთ უძველეს ეკლესიას.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Church of St. Roch (Kostel sv. Rocha) |url=https://prague.eu/en/object/places/church-of-st-roch/ |publisher=Prague City Tourism}}&lt;/ref&gt;

ეკლესია აშენდა [[XVII საუკუნე|XVII საუკუნის]] ბოლოს და დღემდე ინარჩუნებს მნიშვნელოვან არქიტექტურულ და ისტორიულ ღირებულებას, განსაკუთრებით მისი ბაროკოს სტილის გამო. იგი ითვლება ჟიჟკოვის ტერიტორიაზე არსებული ერთ-ერთი უძველესი საკულტო ნაგებობად.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Kostel sv. Rocha – Žižkov |url=https://www.praha3.cz/ |publisher=Praha 3 Official Website}}&lt;/ref&gt;

ეკლესიის მშენებლობა განხორციელდა 1680–1682 წლებში. მისი არქიტექტორი იყო იან ჰაინრიხი, ხოლო პროექტი, სავარაუდოდ, დაკავშირებულია ცნობილ ფრანგ არქიტექტორთან [[ჟან-ბატისტ მატეი|ჟან-ბატისტ მატეისთან]].

ტაძარი მიეკუთვნება [[ჟიჟკოვი|ჟიჟკოვის]] სამრევლოს და წარმოადგენს [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ]] საკულტო ნაგებობას, რომელიც დღემდე მოქმედია.

ტაძარი მიეკუთვნება [[ჟიჟკოვი|ჟიჟკოვის]] სამრევლოს და წარმოადგენს [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ]] საკულტო ნაგებობას, რომელიც დღემდე მოქმედია.&lt;ref&gt;{{cite book|title=Baroque Architecture in Bohemia|publisher=Academia|year=2005}}&lt;/ref&gt;

==ისტორია==
ეკლესიის აშენების სტიმული გახდა 1680 წლის დასაწყისში პრაღაში გავრცელებული [[შავი ჭირი|ჭირის ეპიდემია]]. იმდენად ბევრი მოქალაქე დაიღუპა, რომ ქალაქის კედლების გარეთ ახალი სასაფლაოების მოწყობა გახდა საჭირო.  ჭირით დაღუპულთათვის  მოეწყო [[ოლშანის სასაფლაო]], ის განკუთვნილი იყო [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]], [[ნოვე-მესტო (პრაღა)|ახალი ქალაქის]] და [[იეზეფოვი (პრაღა)|ებრაული კვარტალის]] მოსახლეობისთვის. 

ძველი ქალაქის საკრებულომ ასევე გადაწყვიტა ჭირით გარდაცვლილთათვის სამლოცველოს აშენება ახლად მოწყობილი სასაფლაოს ტერიტორიაზე. ის მიეძღვნა [[წმინდა როხი|წმინდა როხს]], რომელიც ჭირით დაავადებულთა მფარველ წმინდანად ითვლებოდა. წმინდა როხის ეკლესია განაგრძობდა სასაფლაო ეკლესიად ფუნქციონირებას მაშინაც კი, როდესაც [[ოლშანის სასაფლაო]]ზე უკვე ჩვეულებრივი დაკრძალვებიც დაიწყო.

[[1839]] წელს გუბერნატორის ბრძანებით გაუქმდა წმინდა ჯვრის ამაღლების სამრევლო ეკლესია მისი დაზიანებული მდგომარეობისა და არახელსაყრელი მდებარეობის გამო და სამრევლო ფუნქციები ეტაპობრივად გადავიდა წმინდა როხის ეკლესიაზე.

[[1842]] წლიდან ეკლესია უკვე სრულფასოვან სამრევლო ადმინისტრაციულ საქმიანობას ასრულებდა. დღევანდელი ოლშანის მოედნის ქუჩების მშენებლობის დროს დაინგრა თავდაპირველი სასაფლაოს კედლის ნაწილი, რომლის უკანაც მდებარეობდა წმინდა როხის ეკლესია.

ასევე მოიხსნა ძველი სამრევლო სახლი. შედეგად ეკლესია დღეს დგას მწვანე სივრცის შუაგულში, დამოუკიდებლად. ბოლო წლებში შენობას ჩაუტარდა რესტავრაცია, მათ შორის სახურავის შეცვლა და მიმდებარე პარკის განახლება.&lt;ref&gt;[http://www.abcprague.com/2006/10/03/a-new-park-in-prague-zizkov &quot;A new park in Prague Žižkov&quot;], ABC Prague, 2006.&lt;/ref&gt;

==ნაგებობა და ინტერიერი==
[[ფაილი:Kostel svatého Rocha (Žižkov) oltář.JPG|thumb|left|წმინდა როხის ეკლესიის მთავარი საკურთხეველი]]

ეკლესიის გეგმა წარმოადგენს [[ელიფსური გუმბათი|ელიფსურ გუმბათს]] (რის გამოც მას ხშირად შეცდომით „როტონდას“ უწოდებენ). სვეტებს შორის გადაჭიმულია არკადები, რომლებიც ეყრდნობა გალერეას.

მთავარი [[ნეორენესანსი|ნეორენესანსული]] საკურთხეველი შექმნილია ანტონინ ბაუმის მიერ და დათარიღებულია 1879 წლით, როდესაც ეკლესიის ინტერიერი განახლდა. მის ცენტრში მოთავსებულია უფრო ადრეული პერიოდის ნახატი, იგნაც რაბის ნამუშევარი (1760), რომელიც ორ ზონად არის დაყოფილი: ზედა ნაწილში გამოსახულია [[ღვთისმშობელი მარიამი]] როგორც ზეცის დედოფალი ანგელოზებთან ერთად, ხოლო ქვედა ნაწილში — ჭირის წინააღმდეგ მოწვეული მფარველი წმინდანები: წმინდა როხი, [[წმინდა სებასტიანი]] და [[წმინდა როზალია]]. ფონის კომპოზიცია ასახავს ჭირით გამოწვეულ განადგურებას.

ღვთისმშობლისადმი მიძღვნილი მარჯვენა გვერდითი საკურთხეველი შემკულია ი. ჰერშმანის  ნახატით. მოპირდაპირე მხარეს მდებარეობს [[იოსებ დამწინდველი]]ს საკურთხეველი, [[იოანე ნათლისმცემელი|წმინდა იოანე ნათლისმცემლის]] ქანდაკებასთან ერთად, რომელიც [[შვეიცარია|შვეიცარიიდან]] არის ჩამოტანილი.

[[ჯვრის გზა]]ს 14 სადგურის გამოსახულებები 1854 წელს დახატა გ. ვ. ვაისმა ფიურიხის ესკიზების მიხედვით, ხოლო საკრისტიის შესასვლელის ზემოთ მდებარე დიდი ფრესკა, რომელიც [[ლიტანიობა]]ს ასახავს, 1766 წელს შექმნა ი. შტეტერმა.&lt;ref&gt;{{cite web
|url=https://farnost-zizkov.cz/churches_detail.php?slug=kostel-svateho-rocha-sebestiana-a-rozalie
|title=Kostel sv. Rocha
|publisher=Římskokatolická farnost u kostela sv. Prokopa Praha–Žižkov
|language=cs
|access-date=26 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:პრაღის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>699dgz26hnmwpvdkozo0u214fbitkjw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1880 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893642</id>
    <revision>
      <id>5427053</id>
      <parentid>5424060</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427053</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19508" sha1="8qa20y3tnydcg1w956s4xwaa53u96vi" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1880}}

[[1880]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენების სია.

==მოქმედი პირები==

===გუბერნატორები===
ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები:

*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] [[გუბერნატორი]] – სერ [[ლორდ ავგუსტუს ლოფტუსი|ოგასტუს ლოფტუსი]]&lt;ref&gt;{{cite book|title=Loftus, Lord Augustus William Frederick Spencer (1817–1904)|chapter=Lord Augustus William Loftus (1817–1904) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/loftus-lord-augustus-william-4034|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[არტურ კენედი (კოლონიის ადმინისტრატორი)|არტურ კენედი]]&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Boyce|first1=Peter|title=Kennedy, Sir Arthur Edward (1810–1883)|chapter=Sir Arthur Edward Kennedy (1810–1883) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/kennedy-sir-arthur-edward-3943|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ჯერვუა]]&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Winks|first1=Robin W.|title=Jervois, Sir William Francis Drummond (1821–1897)|chapter=Sir William Francis Drummond Jervois (1821–1897) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/jervois-sir-william-francis-drummond-3856|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[ფრედერიკ უელდი]] ([[5 აპრილი|5 აპრილამდე]], რის შემდეგაც თანამდებობა ვაკანტური დარჩა)&lt;ref&gt;{{cite web|title=Governors of Tasmania|url=http://www.parliament.tas.gov.au/tpl/datasheets/Governors_Table.htm|website=www.parliament.tas.gov.au|access-date=20 March 2018|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402072656/http://www.parliament.tas.gov.au/tpl/datasheets/Governors_Table.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – [[ჯორჯ ფიპსი, ნორმანბის მე-2 მარკიზი]]&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Bolton|first1=G. C.|title=Normanby, second Marquess of (1819–1890)|chapter=Second Marquess of Normanby (1819–1890) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/normanby-second-marquess-of-4307|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;

===პრემიერები===
ავსტრალიის კოლონიების [[პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრები]]:

*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი პარკსი]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Sir Henry Parkes - Australian politician|url=https://www.britannica.com/biography/Henry-Parkes|website=Encyclopedia Britannica|access-date=20 March 2018|language=en}}&lt;/ref&gt;
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თომას მაკილრეითი]]&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Dignan|first1=Don|title=McIlwraith, Sir Thomas (1835–1900)|chapter=Sir Thomas McIlwraith (1835–1900) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/mcilwraith-sir-thomas-4099|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ მორგანი (სამხრეთ ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ მორგანი]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Premiers of South Australia|url=https://www.parliament.sa.gov.au/Members/Ministers/Pages/PremiersofSouthAustralia.aspx|website=www.parliament.sa.gov.au|access-date=20 March 2018|language=en|archive-date=20 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180320185821/http://www.parliament.sa.gov.au/Members/Ministers/Pages/PremiersofSouthAustralia.aspx|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ გიბლინი]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Premiers of Tasmania|url=http://www.parliament.tas.gov.au/tpl/datasheets/Premiers_Table.htm|website=www.parliament.tas.gov.au|access-date=20 March 2018|archive-date=27 February 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100227004414/http://www.parliament.tas.gov.au/tpl/DataSheets/Premiers_Table.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი:
**[[5 მარტი|5 მარტამდე]] – [[გრემ ბერი]]&lt;ref name=Vic&gt;{{cite web|title=Premier of Victoria|url=https://www.parliament.vic.gov.au/about/people-in-parliament/premier-of-victoria|archive-url=https://web.archive.org/web/20100828123355/http://www.parliament.vic.gov.au/about/people-in-parliament/premier-of-victoria|url-status=dead|archive-date=28 August 2010|website=www.parliament.vic.gov.au|access-date=20 March 2018|language=en-gb}}&lt;/ref&gt;
**5 მარტიდან [[3 აგვისტო|3 აგვისტომდე]] – [[ჯეიმზ სერვისი]]&lt;ref name=Vic/&gt;
**3 აგვისტოდან – გრემ ბერი&lt;ref name=Vic/&gt;

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]] დაარსდა ტუვონგის სახელმწიფო სკოლა.
*[[20 იანვარი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] ჩამოახრჩეს [[ბუშრეინჯერი]] / ყაჩაღი „კაპიტანი მუნლაიტი“ (ნამდვილი სახელი – ენდრიუ ჯორჯ სკოტი).&lt;ref name=moonlite&gt;{{cite book|title=Scott, Andrew George (1842–1880)|chapter=Andrew George Scott (1842–1880) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/scott-andrew-george-4546|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[31 იანვარი]] – პირველად გამოიცა ჟურნალი ''The Bulletin''.&lt;ref&gt;{{cite web|title=The bulletin|url=https://catalogue.nla.gov.au/Record/1085805|website=National Library of Australia|publisher=John Haynes and J.F. Archibald|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[მაისი]] – [[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალ სამხრეთ უელსში]] 6-დან 14 წლამდე ასაკის ბავშვებისთვის სასკოლო განათლება სავალდებულო გახდა.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Public Instruction Act 1880 - History of New South Wales government schools|url=https://education.nsw.gov.au/about-us/our-people-and-structure/history-of-government-schools/government-schools/public-instruction-act-1880|website=education.nsw.gov.au|access-date=20 March 2018|language=en}}&lt;/ref&gt;
*[[28 ივნისი]] – [[გლენროუანი|გლენროუანში]] ([[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]) შეიპყრეს ცნობილი ბუშრეინჯერი [[ნედ კელი]].&lt;ref&gt;{{cite web|last1=FitzSimons|first1=Peter|title=Iron man: the story of Ned Kelly's last stand|url=https://www.smh.com.au/national/iron-man-the-story-of-ned-kellys-last-stand-20131102-2wt5p.html|website=The Sydney Morning Herald|access-date=20 March 2018|language=en|date=2 November 2013}}&lt;/ref&gt;
*[[1 ოქტომბერი]] – [[კარლტონი|კარლტონში]], [[სამეფო საგამოფენო დარბაზი|სამეფო საგამოფენო დარბაზში]], მელბურნის საერთაშორისო გამოფენა გაიხსნა.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Photograph Album - Melbourne International Exhibition, 1880 -1881|url=https://collections.museumsvictoria.com.au/items/274765|website=Museums Victoria Collections|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[10 ოქტომბერი]] – [[გეოლოგია|გეოლოგი]] [[ლამონტ იანგი]] და კიდევ ოთხი ადამიანი უგზო-უკვლოდ დაიკარგნენ ნავით მგზავრობისას ბერმაგუიდან (ახალი სამხრეთ უელსი) ჩრდილოეთის მიმართულებით.&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Mary Celeste Syndrome|publisher=john pinkney|page=196|url=https://books.google.com/books?id=b3Li4iMCXysC&amp;pg=PT196|language=en}}&lt;/ref&gt;
*[[11 ნოემბერი]] – ჩამოახრჩეს ბუშრეინჯერი ნედ კელი.&lt;ref name=Kelly&gt;{{cite web|title=On this day: Ned Kelly is hanged|url=http://www.australiangeographic.com.au/blogs/on-this-day/2012/11/on-this-day-ned-kelly-is-hanged|website=Australian Geographic|access-date=20 March 2018|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180321063118/http://www.australiangeographic.com.au/blogs/on-this-day/2012/11/on-this-day-ned-kelly-is-hanged|archive-date=21 March 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
*[[23 ნოემბერი]] – [[რედმონდ ბერი]], [[მოსამართლე]], რომელმაც ნედ კელის ჩამოხრჩობის განაჩენი გამოუტანა, კელის სიკვდილით დასჯიდან სულ რაღაც თორმეტ დღეში გარდაიცვალა.&lt;ref name=Barry&gt;{{cite book|last1=Ryan|first1=Peter|title=Barry, Sir Redmond (1813–1880)|chapter=Sir Redmond Barry (1813–1880) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/barry-sir-redmond-2946|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;

==მეცნიერება და ტექნოლოგია==
*[[2 თებერვალი]] – გემით SS ''Strathleven'' [[ლონდონი|ლონდონში]] ჩააღწია [[ავსტრალია|ავსტრალიიდან]] გაყინული საქონლისა და ცხვრის ხორცის პირველმა წარმატებულმა პარტიამ.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Makin|first1=A. J.|title=International Macroeconomics|date=2002|publisher=Financial Times Prentice Hall|isbn=9780582369924|page=299|url=https://books.google.com/books?id=94tCI2oCBsUC&amp;pg=PA299|language=en}}&lt;/ref&gt;
*[[აგვისტო]] – [[მელბურნი|მელბურნში]] გაიხსნა პირველი სატელეფონო სადგური ავსტრალიაში.&lt;ref&gt;{{cite book |title=The Palace of Winged Words: The Development of Telephone Exchanges in Australia |date=1980 |publisher=Telecom Australia. Educational Development Unit |location=[Melbourne] |isbn=0642894574 |page=4 |edition=1 |url=https://books.google.com/books?id=YMIkywAACAAJ|ref=tel-aus-winged| via=books.google.com.au }}&lt;/ref&gt;

==სპორტი==
*''გრანდ ფლანერმა'' მელბურნის თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Rolfe|first1=Costa|title=Winners of the Melbourne Cup: Stories that Stopped a Nation|date=2009|publisher=Red Dog Books|isbn=9781742590868|page=41|url=https://books.google.com/books?id=LKIOLWhRRPMC&amp;pg=PA41|language=en}}&lt;/ref&gt;
*[[ინგლისი|ინგლისმა]] ოვალის სტადიონზე გამართულ სატესტო მატჩში კრიკეტში ავსტრალია 5 ვიკეტით დაამარცხა.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://nla.gov.au/nla.news-article8987890 |title=The Great Cricket Match |newspaper=The Mercury |volume=XXXVII |issue=6011 |location=Tasmania, Australia |date=15 September 1880 |accessdate=25 May 2022 |page=2 |via=National Library of Australia}}&lt;/ref&gt;

==დაბადება==
*[[2 იანვარი]] – [[ჩარლი ფრეიზერი]], [[პოლიტიკოსი]] (გ.[[1913]] წელს)
*[[15 აპრილი]] – [[დაგ მაკლინ უფროსი]], [[რაგბი|რაგბისტი]] (გ.[[1947]] წელს)&lt;ref&gt;{{cite web|title=Queensland Representative Players|url=http://www.qrl.com.au/default.aspx?s=history-players|archive-url=https://web.archive.org/web/20111201055656/http://www.qrl.com.au/default.aspx?s=history-players|url-status=dead|archive-date=1 December 2011|website=QRL|date=1 December 2011}}&lt;/ref&gt;
*[[8 აგვისტო]] – [[ერლ პეიჯი]], ავსტრალიის მეტეთერთმეტე [[პრემიერ-მინისტრი]] (გ.[[1961]] წელს)&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Bridge|first1=Carl|title=Page, Sir Earle Christmas (1880–1961)|chapter=Sir Earle Christmas Page (1880–1961) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/page-sir-earle-christmas-7941|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[10 დეკემბერი]] – [[ჯესი ასპინალი]], [[ექიმი]], პირველი ქალი უმცროსი რეზიდენტი „პრინც ალფრედის სამეფო ჰოსპიტალში“ (გ.[[1953]] წელს)&lt;ref&gt;[https://adb.anu.edu.au/biography/aspinall-jessie-strahorn-5077 Aspinall, Jessie Strahorn (1880–1953)]&lt;/ref&gt;
*[[11 დეკემბერი]] – [[ფრენკ ტარანტი]], კრიკეტისტი (გ.[[1951]] წელს)&lt;ref&gt;{{cite web|title=Frank Tarrant|url=http://www.espncricinfo.com/ci/content/player/8019.html|website=Cricinfo|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;

==გარდაცვალება==
*20 იანვარი – [[კაპიტანი მუნლაიტი]], ბუშრეინჯერი / ყაჩაღი (დ.[[1842]]) – ჩამოახრჩეს&lt;ref name=moonlite/&gt;
*[[2 მაისი]] – [[ტომ უილსი]], კრიკეტისტი და ავსტრალიური ფეხბურთის დამფუძნებელი (დ.[[1835]]) – სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულა&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Mandle|first1=W. F.|title=Wills, Thomas Wentworth (1835–1880)|chapter=Thomas Wentworth Wills (1835–1880) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/wills-thomas-wentworth-4863|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[26 ივნისი]] – [[არონ შერიტი]], ბუშრეინჯერი / ყაჩაღი (დ.1854) – მოკლა ჯო ბერნმა
*[[28 ივნისი]] – [[ჯო ბერნი]], ბუშრეინჯერი / ყაჩაღი (დ.[[1856]])
*28 ივნისი – [[სტივ ჰარტი]], ბუშრეინჯერი / ყაჩაღი (დ.[[1859]])
*28 ივნისი – [[დენ კელი (ბუშრეინჯერი)|დენ კელი]], ბუშრეინჯერი / ყაჩაღი და [[ნედ კელი|ნედ კელის]] უმცროსი ძმა (დ.[[1861]])
*[[29 ივლისი]] – [[ჩარლზ ჰერვი ბეგოტი]], სამხრეთ ავსტრალიის მეცხოველე, მაღაროს მფლობელი და პარლამენტარი (დ. [[1788]])&lt;ref&gt;{{cite book|title=Bagot, Charles Hervey (1788–1880)|chapter=Charles Hervey Bagot (1788–1880) |chapter-url=https://adb.anu.edu.au/biography/bagot-charles-hervey-1730|website=Australian Dictionary of Biography|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[27 სექტემბერი]] – [[ჩარლზ ჰარდვიკი]], ტასმანიის მკვლევარი (დ. 1788)&lt;ref&gt;{{cite web|title=DEATH OF C. B. HARDWICKE, ESQ.|url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/38262971|website=Launceston Examiner (Tas. : 1842 - 1899)|access-date=20 March 2018|pages=2|date=28 September 1880}}&lt;/ref&gt;
*[[27 ოქტომბერი]] – [[ს. თ. გილი|სემუელ გილი]], [[მხატვარი]] (დ. [[1818]])&lt;ref&gt;{{cite web|title=Overlanders, (circa 1865) by S T Gill :: The Collection :: Art Gallery NSW|url=https://www.artgallery.nsw.gov.au/collection/works/7721/|website=www.artgallery.nsw.gov.au|access-date=20 March 2018}}&lt;/ref&gt;
*[[11 ნოემბერი]] – ნედ კელი, ბუშრეინჯერი / ყაჩაღი (დ. დაახლ. 1855) – ჩამოახრჩეს&lt;ref name=Kelly/&gt;
*[[23 ნოემბერი]] – [[რედმონდ ბერი]], [[მოსამართლე]] (დ. [[1813]])&lt;ref name=Barry/&gt;

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}
[[კატეგორია:1880 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1880 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1880 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1880-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>8qa20y3tnydcg1w956s4xwaa53u96vi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პრაღის წმინდა როხის ეკლესია (ჰრადჩანი)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893645</id>
    <revision>
      <id>5427052</id>
      <parentid>5423916</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427052</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14429" sha1="svd155rxvkdzuh36w5zsgh2fe4tx8z6" xml:space="preserve">{{მმ*|პრაღის წმინდა როხის ეკლესია (ჰრადჩანი)}} 
{{ინფოდაფა ტაძარი 
| ტაძრის_სახელი = წმინდა როხის ეკლესია 
| მშობლიური_სახელი = {{lang-cs|Kostel svatého Rocha}} 
| სურათი = Strahov kostel sv. Rocha 4.jpg
| წარწერა = წმინდა როხის ეკლესია ჰრადჩანში 
| რაიონი = ჰრადჩანი 
| ფუნქციური_სტატუსი = ფილიური ეკლესია 
| გეო = {{coord|50|5|11.91|N|14|23|16.67|E|display=inline,title}} | ადგილმდებარეობა = სტრაჰოვის ეზო, [[პრაღა]] 1 — [[ჰრადჩანი]] 
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]] 
| ტიპი = ეკლესია 
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = დარბაზული ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[რენესანსი]] 
| თარიღდება = 1603–1612 
| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] | ეპარქია = პრაღის არქიეპარქია 
| ვიკარიატი = პრაღის პირველი ვიკარიატი 
| სამრევლო = პრაღა-სტრაჰოვი 
| მიძღვნა = [[წმინდა როხი]] 
| დეტალები = რეგულარული ღვთისმსახურება არ ტარდება }}{{დივ}} 
'''წმინდა როხის ეკლესია''' ({{lang-cs|Kostel svatého Rocha}}) — [[რენესანსი|რენესანსის]] პერიოდის [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკური]] ეკლესია, რომელიც მდებარეობს [[პრაღა 1]]-ის რაიონში, [[ჰრადჩანი|ჰრადჩანში]], [[სტრაჰოვის მონასტერი|სტრაჰოვის მონასტრის]] ტერიტორიაზე. ეკლესია [[XVII საუკუნე|XVII საუკუნის]] დასაწყისში [[რუდოლფ II|იმპერატორ რუდოლფ II-ის]] ბრძანებით აიგო, როგორც მადლიერების ნიშნად, ქვეყანაში შავი ჭირის ეპიდემიის დასრულების აღსანიშნავად.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.strahovskyklaster.cz/kostel-sv-rocha|title=Kostel sv. Rocha|publisher=Strahovský klášter|language=cs}}&lt;/ref&gt; 

== ისტორია ==

ამ ადგილას პირველი საკულტო ნაგებობა შუა საუკუნეების სამლოცველო იყო, რომელიც [[წმინდა ფელიქსი]]სა და [[წმინდა ადაუქტი]]ს სახელზე იყო ნაკურთხი.&lt;ref&gt;{{cite book|title=Umělecké památky Prahy: Hradčany|publisher=Academia|language=cs}}&lt;/ref&gt; [[1599]] წელს, როდესაც ბოჰემიაში შავი ჭირი მძვინვარებდა, იმპერატორმა [[რუდოლფ II|რუდოლფ II-მ]] აღთქმა დადო, რომ ეპიდემიის დასრულების შემთხვევაში ააგებდა ახალ ეკლესიას ჭირით გარდაცვლილთა მფარველი წმინდანების — [[წმინდა სებასტიანი]]სა და [[წმინდა როხი]]ს პატივსაცემად. 

სტრაჰოვის მონასტრის აბატის, ლოჰელიუსის, მხარდაჭერით [[1602]] წელს შეირჩა ადგილი დანგრეული სამლოცველოს ტერიტორიაზე, ხოლო [[1603]] წლის [[7 ივნისი|7 ივნისს]] ეკლესას საძირკველი ჩაეყარა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.strahovskyklaster.cz/kostel-sv-rocha|title=Kostel sv. Rocha|publisher=Strahovský klášter|language=cs}}&lt;/ref&gt;

ეკლესიის არქიტექტორის ვინაობა უცნობია, თუმცა მიიჩნევა, რომ იგი იმპერატორის კართან დაკავშირებული ოსტატი იყო. მიუხედავად იმისა, რომ ძირითადი სამშენებლო სამუშაოები რუდოლფ II-ის გარდაცვალებამდე, [[1611]] წელს დასრულდა, საბოლოო სამუშაოები მხოლოდ [[1617]] წელს დასრულდა, როდესაც ეკლესია აკურთხა პრაღის არქიეპისკოპოსმა [[იან ლოჰელიუსი]]მ. ინტერიერის მოწყობა კიდევ რამდენიმე ათწლეულის განმავლობაში გრძელდებოდა.

თავდაპირველად ეკლესია სტრაჰოვის სამრევლო ეკლესია იყო. [[იოზეფ II (სრი)|იმპერატორ იოზეფ II-ის]] საეკლესიო რეფორმების დროს, [[1784]] წელს, ეკლესია და მისი სასაფლაო გაუქმდა, ხოლო სამრევლო ფუნქცია გადაეცა ახლომდებარე ღვთისმშობლის მიძინების მონასტრის ეკლესიას.  გარკვეული დროის განმავლობაში წმინდა როხის ეკლესია მხოლოდ მიცვალებულთა დასასვენებელ სამლოცველოდ გამოიყენებოდა. მისი საკურთხევლები, ორღანი და ამბიონი დაშალეს, ხოლო შენობა მოგვიანებით სამჭედლოდ გადააკეთეს.

[[1881]]–[[1882]] წლებში სტრაჰოვის აბატმა ზიგმუნდ ანტონინ სტარიმ ეკლესიის ფართომასშტაბიანი რესტავრაცია განახორციელა, რომელიც ტახტის მემკვიდრე პრინც [[რუდოლფი (ავსტრიის კრონპრინცი)|რუდოლფისა]] და ბელგიის პრინცესა [[სტეფანია ბელგიელი|სტეფანიას]] ქორწინებას მიეძღვნა.

[[1882]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] ეკლესია ხელახლა აკურთხეს. მთავარ საკურთხეველზე დაიდგა წმინდა როხის ქანდაკება, ხოლო გვერდით საკურთხევლებზე — იესოსა და ღვთისმშობლის წმინდა გულების ქანდაკებები. ისინი მოქანდაკე ანტონინ პროხაზკის მოდელების მიხედვით კარლინის ოსტატმა ფრანტიშეკ ენდერსმა ტერაკოტისგან დაამზადა. სამღვდელო შესამოსელი კი თავად პრინცესა სტეფანიამ მოქარგა და ეკლესიას შესწირა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.strahovskyklaster.cz/kostel-sv-rocha|title=Kostel sv. Rocha}}&lt;/ref&gt;

[[1948]] წლის შემდეგ კომუნისტურმა რეჟიმმა ეკლესია, ისევე როგორც სტრაჰოვის მონასტერი, სახელმწიფოს საკუთრებაში გადაიყვანა. თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში შენობა საწყობის ფუნქციას ასრულებდა. [[1989]] წლის შემდეგ სტრაჰოვის პრემონსტრატელებმა ეკლესია საგამოფენო სივრცედ იჯარით გადასცეს აუქციონების გალერეა „Miro“-ს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.galeriemiro.cz|title=Galerie Miro|language=cs}}&lt;/ref&gt;

==აღწერა==
[[ფაილი:Strahov kostel sv. Rocha int 1.jpg|მინი|მარცხნივ|წმინდა როხის ეკლესიის ინტერიერი]]
ეკლესია გვიანი [[რენესანსი|რენესანსის]] არქიტექტურის ნიმუშია, რომელშიც [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ელემენტებიც შეინიშნება. ნაგებობას დამახასიათებელი აქვს მანერიზმისთვის ტიპური ვერტიკალურად აქცენტირებული პროპორციები. იგი ერთნავიან დარბაზულ ეკლესიას წარმოადგენს და გამოირჩევა უჩვეულო, კომპოზიტური ტიპის გეგმარებით.

ნავი მართკუთხა ფორმისაა. ერთ მხარეს მას ემიჯნება ჩამოჭრილი კუთხეების მქონე შესასვლელი, ხოლო მეორე მხარეს — იმავე ფორმის საკურთხეველი, რის შედეგადაც ინტერიერი ოვალური სივრცის შთაბეჭდილებას ქმნის. ამ ძირითად მოცულობას ორივე მხრიდან უერთდება ორი ხუთწახნაგა სამლოცველო, ხოლო აღმოსავლეთ ნაწილში — ხუთწახნაგა აფსიდა, რაც მთლიანობაში ჯვრის ფორმას მოგვაგონებს.

ეკლესიაში თავდაპირველად განთავსებული იყო სამი საკურთხეველი, რომლებიც გადამდები დაავადებებისგან მფარველ ყველაზე ცნობილ წმინდანებს ეძღვნებოდა: აფსიდაში — [[წმინდა როხი]]ს, ხოლო გვერდით სამლოცველოებში — [[წმინდა სებასტიანი]]სა და [[ანტონი დიდი|წმინდა ანტონი მეუდაბნოეს]]. [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის სამი საკურთხეველი [[ფერდინანდ II (სრი)|იმპერატორ ფერდინანდ II-ის]]ა და იმპერატრიცა [[ელეონორა გონძაგა]]ს დაკვეთით მოირთო.

[[1684]] წელს ეკლესიაში დაკრძალეს მშენებელი იან ირჟი გოტვიგი, ხოლო [[1713]] წელს — მხატვარი [[იან ზიკმუნდ კროდელი|კროდელი]]. პრუსიელთა შემოსევის დროს ეკლესია საარტილერიო ცეცხლით დაზიანდა. [[1747]]–[[1748]] წლებში იგი აღადგინეს, ხოლო მთავარ საკურთხეველზე დამონტაჟდა [[ფრანც ქსავერ პალკო]]ს მიერ შესრულებული წმინდა როხის ხატი.

მთავარი ნავი გადახურულია ცილინდრული კამარით, რომელსაც ორი წყვილი სამკუთხა თაღოვანი შვერილი ამშვენებს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pamatkovykatalog.cz/kostel-sv-rocha-15213252|title=Kostel sv. Rocha – Památkový katalog|publisher=Národní památkový ústav|language=cs}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:პრაღის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>svd155rxvkdzuh36w5zsgh2fe4tx8z6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მცხობელი და მზეთუნახავი (ამერიკული სერიალი)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893670</id>
    <revision>
      <id>5427051</id>
      <parentid>5423924</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:39:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427051</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27238" sha1="9can7kpg9lcxd1d1c97j3vljt4piuax" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტელევიზია|გადაცემის_სახელი=მცხობელი და მზეთუნახავი|მშობლიური_სახელწოდება=The Baker and the Beauty|ჟანრი=[[დრამა]]&lt;br&gt;[[კომედია]]&lt;br&gt;[[რომანტიზმი|რომანტიკა]]|ავტორი=[[დინ ჯორჯარისი]]|ეფუძნება=להיות איתה|მონაწილეობენ=[[ვიქტორ რასუკი]]&lt;br&gt;[[ნატალი კელი]]&lt;br&gt;[[დენ ბუკატინსკი]]&lt;br&gt;[[დევიდ დელ რიო]]&lt;br&gt;[[მიშელ ვეინტიმილა]]&lt;br&gt;[[ბელისა ესკობედო]]&lt;br&gt;[[ლისა ვიდალი]]&lt;br&gt;[[კარლოს გომესი]]|კომპოზიტორი=სიდჰართჰა ხოსლა&lt;br&gt;ჯოაკიმ ჰორსლი|ქვეყანა={{დროშა|აშშ}}|ენა=[[ინგლისური ენა]]&lt;br&gt;[[ესპანური ენა]]|სეზონი=1|სერია=9|აღმასრულებელი_პროდიუსერი=ჯეიმს ჩორი&lt;br&gt;დევიდ ფრანკელი&lt;br&gt;ბეკი ჰარტმან ედვარდსი&lt;br&gt;პიტერ ტრაუგოტი&lt;br&gt;რეიჩელ კაპლანი&lt;br&gt;ასი აზარი&lt;br&gt;ავი ნირი&lt;br&gt;ალონ შტრუზმანი&lt;br&gt;ელად კუპერმანი&lt;br&gt;დინ ჯორჯარისი&lt;br&gt;სტივ პერლმანი|პროდიუსერი=ნიკ პავონეტი|სცენარი=ელენა მაგანინი&lt;br&gt;ჯენიფერ ჰეტონი&lt;br&gt;ლეონ მარტინი&lt;br&gt;სკოტ ბოიდი|შეიმუშავა=ასი აზარი|ხანგრძლივობა=40–43 წუთი|არხი=[[American Broadcasting Company|ABC]]|კომპანია=Dean Georgaris Entertainment 2.0{{·}}Keshet Studios{{·}}ABC Studios{{·}}Universal Television|პირველად={{Start date|2020|04|13}}|უკანასკნელად={{End date|2020|06|01}}|სურათი=ფაილი:მცხობელი და მზეთუნახავი.jpg}}

'''''მცხობელი და მზეთუნახავი''''' ({{lang-en|The Baker and the Beauty}}) — ამერიკული რომანტიკული კომედია-დრამის სატელევიზიო სერიალი, რომლის შემქმნელია დინ ჯორჯარისი (Dean Georgaris). სერიალის პრემიერა შედგა ამერიკულ სატელევიზიო არხ [[:en:American Broadcasting Company|ABC]]-ზე 2020 წლის 13 აპრილს და გაგრძელდა 2020 წლის 1 ივნისამდე.&lt;ref name=&quot;premiere&quot;&gt;{{cite web |last=Petski |first=Denise |date=2020-01-08 |title=Midseason Moves For ABC's 'Shark Tank' &amp; 'American Housewife'; 'Baker And The Beauty' Gets Premiere Date – TCA |url=https://deadline.com/2020/01/midseason-moves-shark-tank-american-housewife-baker-and-the-beauty-premiere-date-tca-1202824384/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2020-01-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;premiere2&quot;&gt;{{cite news |title=ABC Invites You to the Ultimate Date Night on Monday, April 13 |url=http://www.thefutoncritic.com/news/2020/01/29/abc-invites-you-to-the-ultimate-date-night-on-monday-april-13-124412/20200129abc02/ |work=The Futon Critic |date=2020-01-29}}&lt;/ref&gt; სერიალი წარმოადგენს ისრაელური რომანტიკულ-კომედიური სერიალის ''[[:en:Beauty and the Baker|Beauty and the Baker]]'' ({{lang-he|להיות איתה}}) ადაპტაციას, რომელიც ისრაელში ერთ-ერთი ყველაზე მაღალრეიტინგული სასცენარო სერიალია და ნაჩვენებია ასევე [[:en:Amazon Prime Video|Amazon Prime Video]]-ზე.&lt;ref name=&quot;dea&quot;&gt;{{cite news |title='Baker And The Beauty' Romantic Comedy Based On Israeli Format Set At ABC From Dean Georgaris, David Frankel &amp; Keshet |url=https://deadline.com/2018/10/baker-and-the-beauty-romantic-comedy-based-on-israeli-format-from-dean-georgaris-david-frankel-set-at-abc-1202485265/ |work=Deadline Hollywood |date=2018-10-18}}&lt;/ref&gt;

ამერიკული ვერსიის შემქმნელ-პროდიუსერებად გვევლინებიან დინ ჯორჯარისი, ბეკი ჰარტმან ედვარდსი, დევიდ ფრანკელი, [[:en:Avi Nir|ავი ნირი]], [[:en:Alon Shtruzman|ალონ შტრუზმანი]], [[:en:Peter Traugott|პიტერ ტრაუგოტი]], [[:en:Assi Azar|ასი აზარი]] და რეიჩელ კაპლანი; სერიალს აწარმოებდა [[:en:Universal Television|Universal Television]]. 2020 წლის ივნისში ABC-მ სერიალი ერთი სეზონის შემდეგ გააუქმა.&lt;ref name=&quot;Cancellation&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2020-06-15 |title='The Baker And The Beauty' Canceled By ABC After One Season |url=https://deadline.com/2020/06/the-baker-and-the-beauty-canceled-abc-1202918981/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2020-06-16}}&lt;/ref&gt; გაუქმების შემდეგ, 2021 წლის აპრილში, სერიალმა პოპულარობა მოიხვეჭა [[:en:Netflix|Netflix]]-ზე, სადაც მოხვდა კვირეულ სარეიტინგო ცხრილში და მოახერხა პირველი ადგილის დაკავება.&lt;ref name=&quot;Netflix_peak&quot;&gt;{{cite news |last=Clark |first=Travis |title=The top 9 shows on Netflix this week, from 'The Circle' to 'The Baker and the Beauty' |url=https://www.businessinsider.com/top-shows-netflix-this-week-circle-baker-and-the-beauty-2021-4 |work=Business Insider |access-date=2023-11-24}}&lt;/ref&gt;

== სიუჟეტი ==
სერიალის მთავარი გმირია დანიელ გარსია — ღარიბი ოჯახიდან გამოსული პურის ხელოსანი, რომელიც მუშაობს მამის — რაფაელის — საკუთარ საცხობში, „რაფაელის საცხობში“ (Rafael's Bakery), მაიამიში. ერთ ღამეს მისი ცხოვრება მთლიანად იცვლება, როდესაც ის ხვდება ნოა ჰამილტონს — ცნობილ საერთაშორისო სუპერმოდელსა და მოდის მაგნატის ქალიშვილს, რომელსაც ცოტა ხნის წინ დაუსრულდა ხმაურიანი ურთიერთობა ჰოლივუდის ვარსკვლავთან. დანიელისა და ნოას შორის ბრძანდება სასიყვარულო ისტორია, რომელიც აყალიბებს ორი სრულიად განსხვავებული სამყაროს — ჩვეულებრივი მუშათა კლასისა და გასახმაურებული ცნობადობის — შეჯახებას, ხოლო ორივე მათგანი წინაშე დგება საკითხის წინაშე, შეცვალონ თუ არა საკუთარი ცხოვრება ერთობლივი მომავლისთვის.&lt;ref name=&quot;rt-synopsis&quot;&gt;{{cite web |title=The Baker and the Beauty |url=https://www.rottentomatoes.com/tv/the_baker_and_the_beauty |work=Rotten Tomatoes |access-date=2020-04-13}}&lt;/ref&gt;

== მსახიობები ==

=== მთავარი როლები ===
* '''ვიქტორ რასუკი''' — დანიელ გარსიას როლში, მცხობელი მუშაობს მამისეულ ბიზნესში, „რაფაელის საცხობში“, რომელსაც სუპერმოდელ ნოა ჰამილტონთან მოულოდნელი რომანი ჩამოუვარდება&lt;ref name=&quot;cast&quot;&gt;{{cite web |title=The Baker and the Beauty Meet the Cast |url=https://abc.com/show/e821d3c6-f999-46bf-8dc8-8fe990c705e5/cast |publisher=ABC Entertainment |access-date=2020-04-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200412070959/https://abc.com/shows/the-baker-and-the-beauty/cast |archive-date=2020-04-12}}&lt;/ref&gt;
* '''ნატალი კელი''' — ნოა ჰამილტონის როლში, ცნობილი ავსტრალიელი მოდელი და მეწარმე, რომელსაც იზიდავს დანიელი&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''დენ ბუკატინსკი''' — ლუისის როლში, ნოას მენეჯერი, რომელიც ყველანაირად ცდილობს მისი იმიჯის დაცვას&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''დევიდ დელ რიო''' — მატეო გარსიას როლში, დანიელის უმცროსი ძმა და დიჯეი, ცნობილი როგორც MC Cubano&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''მიშელ ვეინტიმილა''' — ვანესას როლში, უძრავი ქონების აგენტი და დანიელის ყოფილი შეყვარებული&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''ბელისა ესკობედო''' — ნატალის როლში, დანიელისა და მატეოს უმცროსი დაი, რომელზეც მშობლები დიდ მოლოდინებს ამყარებენ&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''ლისა ვიდალი''' — მარი გარსიას როლში, დანიელის, მატეოსა და ნატალის დედა&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''კარლოს გომესი''' — რაფაელ გარსიას როლში, დანიელის, მატეოსა და ნატალის მამა და „რაფაელის საცხობის“ მფლობელი&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;

=== მეორეხარისხოვანი როლები ===
* '''ჯორჯინა რეილი''' — პაიფერის როლში, ნოას საუკეთესო მეგობარი და მისი გარემოცვის წევრი, რომელიც მხარს უჭერს ნოასა და დანიელის ურთიერთობას&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''მედლინ შერი''' — ემის როლში, ნატალის სასიყვარულო ინტერესი

== წარმოება ==
2018 წლის ნოემბერში გახდა ცნობილი, რომ სერიალის ადაპტაციას ამზადებენ დინ ჯორჯარისი და [[:en:David Frankel|დევიდ ფრანკელი]] კომპანია Keshet Studios-ისა და Universal Television-ის მეშვეობით, არხ ABC-სთვის.&lt;ref name=&quot;dev1&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2019-01-28 |title=ABC Orders 'The Baker And The Beauty' Based On Israeli Format In Second Pilot Pickup For Dean Georgaris This Season |url=https://deadline.com/2019/01/abc-the-baker-and-the-beauty-pilot-israeli-format-dean-georgaris-1202544051/ |work=Deadline |access-date=2019-06-10}}&lt;/ref&gt; ეს პროექტი იყო ერთ-ერთი ორი თანამშრომლობიდან ჯორჯარისსა და Universal-ს შორის 2019–2020 წლების სეზონისთვის, მეორეც იყო სერიალი ''Bluff City Law'' NBC-სთვის.&lt;ref name=&quot;dev2&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2018-10-18 |title='Baker And The Beauty' Romantic Comedy Based On Israeli Format Set At ABC From Dean Georgaris, David Frankel &amp; Keshet |url=https://deadline.com/2018/10/baker-and-the-beauty-romantic-comedy-based-on-israeli-format-from-dean-georgaris-david-frankel-set-at-abc-1202485265/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2018-11-09}}&lt;/ref&gt; ჯორჯარისმა და ფრანკელმა, შესაბამისად, საავტორო და რეჟისორული ფუნქციები შესრულეს, ხოლო ორივე გახდა აღმასრულებელი პროდიუსერი ავი ნირთან, ალონ შტრუზმანთან, პიტერ ტრაუგოტთან და რეიჩელ კაპლანთან ერთად.&lt;ref name=&quot;dev2&quot; /&gt;

2019 წლის იანვარში ABC-მ მისცა ბრძანება პილოტური ეპიზოდის გადასაღებად,&lt;ref name=&quot;dev1&quot; /&gt; ხოლო 2019 წლის 11 მაისს არხმა სერიალს ’მწვანე შუქი’ მისცა.&lt;ref name=&quot;series-order&quot;&gt;{{cite news |last1=Andreeva |first1=Nellie |last2=Petski |first2=Denise |date=2019-05-11 |title='The Baker And The Beauty' Gets ABC Series Order As Dean Georgaris Scores Double |url=https://deadline.com/2019/05/the-baker-and-the-beauty-israeli-format-dean-georgaris-abc-series-order-1202612578/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-11}}&lt;/ref&gt; ცოტა ხნის შემდეგ გახდა ცნობილი, რომ სერიალი 2020 წლის გაზაფხულზე გავიდა ეთერში, როგორც სეზონის შუალედური ჩანაცვლება.&lt;ref name=&quot;midseason&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2019-05-14 |title=ABC Fall 2019-20 Schedule: Very Few Changes, 'The Rookie' Moves To Sunday, 'American Housewife' To Friday |url=https://web.archive.org/web/20190514145341/https://deadline.com/2019/05/abc-fall-2019-20-schedule-upfronts-new-shows-the-rookie-mixed-ish-emergence-cobie-smulders-1202614248/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-14}}&lt;/ref&gt;

2020 წლის 8 იანვარს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ სერიალის პრემიერა შედგებოდა 2020 წლის 6 აპრილს,&lt;ref name=&quot;premiere&quot; /&gt; თუმცა 2020 წლის 29 იანვარს პრემიერის თარიღი გადაიწია 13 აპრილზე.&lt;ref name=&quot;premiere2&quot; /&gt; 2020 წლის 15 ივნისს ABC-მ სერიალი ერთი სეზონის შემდეგ გააუქმა.&lt;ref name=&quot;Cancellation&quot; /&gt;

=== მსახიობების შერჩევა ===
2019 წლის თებერვალში ცნობილი გახდა, რომ კარლოს გომესი, ლისა ვიდალი და დენ ბუკატინსკი შეირჩნენ პილოტური ეპიზოდის მთავარ როლებში.&lt;ref name=&quot;casting1&quot;&gt;{{cite news |last1=Andreeva |first1=Nellie |last2=Petski |first2=Denise |date=2019-02-28 |title='The Baker And The Beauty': Carlos Gomez, Lisa Vidal &amp; Dan Bucatinsky Cast In ABC Comedy Pilot |url=https://deadline.com/2019/02/the-baker-and-the-beauty-carlos-gomez-lisa-vidal-dan-bucatinsky-cast-abc-comedy-pilot-1202567280/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-12}}&lt;/ref&gt; პილოტის შესახებ ბრძანების გავრცელებასთან ერთად, 2019 წლის მარტში გავრცელდა ცნობა, რომ შემადგენლობას შეუერთდნენ ნატალი კელი, ვიქტორ რასუკი, მიშელ ვეინტიმილა და დევიდ დელ რიო.&lt;ref name=&quot;casting2&quot;&gt;{{cite news |last1=Andreeva |first1=Nellie |last2=Petski |first2=Denise |date=2019-03-04 |title=Nathalie Kelley To Star In 'The Baker And The Beauty' ABC Romantic Comedy Pilot |url=https://deadline.com/2019/03/nathalie-kelley-star-the-baker-and-the-beauty-abc-comedy-pilot-1202569310/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;casting3&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2019-03-06 |title='The Baker And The Beauty': Victor Rasuk To Star In ABC Romantic Comedy Pilot |url=https://deadline.com/2019/03/the-baker-and-the-beauty-victor-rasuk-star-abc-romantic-comedy-pilot-1202570274/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-12}}&lt;/ref&gt; 2019 წლის სექტემბერში ჯორჯინა რეილი შეირჩა განმეორებითი როლისთვის.&lt;ref name=&quot;casting4&quot;&gt;{{cite news |last1=Patten |first1=Dominic |last2=Petski |first2=Denise |date=2019-09-30 |title=Maria Gabriela de Faria Joins Fox's 'A Moody Christmas'; 'The Baker &amp; The Beauty' Casts Georgina Reilly |url=https://deadline.com/2019/09/maria-gabriela-de-faria-fox-a-moody-christmas-the-baker-the-beauty-casts-georgina-reilly-1202747019/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-09-30}}&lt;/ref&gt;

=== გადაღება ===
პილოტური ეპიზოდი გადაღებულ იქნა [[:en:Atlanta|ატლანტაში]], ხოლო სერიალის დანარჩენი ნაწილი — [[:en:Puerto Rico|პუერტო-რიკოში]].&lt;ref name=&quot;filming&quot;&gt;{{cite news |last=Downs |first=Stephanie |date=2020-04-13 |title='The Baker and the Beauty': Lisa Vidal Recounts How Extreme Conditions While Filming Connected the Cast (Exclusive) |url=https://popculture.com/tv-shows/2020/04/13/baker-beauty-lisa-vidal-recounts-extreme-conditions-filming-connected-cast-exclusive/ |work=Pop Culture |access-date=2020-04-14}}&lt;/ref&gt; მოქმედება სერიალში ვითარდება მაიამიში, თუმცა ეს ადგილმდებარეობა ხშირად ანაცვლებდა პუერტო-რიკოს ტროპიკული ლანდშაფტებით.

== ეპიზოდები ==
სერიალს ჰქონდა ერთი, ცხრაეპიზოდიანი სეზონი.

{| class=&quot;wikitable&quot;
! № !! სათაური (ორიგინალი) !! რეჟისორი !! სცენარის ავტორი !! გასვლის თარიღი !! მაყურებელთა რაოდენობა (მლნ)
|-
| 1 || „Pilot“ || დევიდ ფრანკელი || დინ ჯორჯარისი || 2020 წლის 13 აპრილი || 2.66
|-
| 2 || „Ruin My Life“ || დევიდ ფრანკელი, სტივ პერლმანი || დინ ჯორჯარისი და ბეკი ჰარტმან ედვარდსი || 2020 წლის 20 აპრილი || 2.82
|-
| 3 || „Get Carried Away“ || ჯოანა კერნსი || ვალენტინა ლ. გარზა || 2020 წლის 27 აპრილი || 2.46
|-
| 4 || „I Think She's Coming Out“ || ერიკა დანტონი || ალბერტ ტორესი || 2020 წლის 4 მაისი || 2.28
|-
| 5 || „Honeymoon's Over“ || ჯეი კარასი || საშა სტრომანი || 2020 წლის 11 მაისი || 2.35
|-
| 6 || „Side Effects“ || სტივ პერლმანი || კრისტინა კუინტანა და მაიკლ ვ. როსი || 2020 წლის 18 მაისი || 2.28
|-
| 7 || „Blow Out“ || მარკ პოლიში || უილიამ ჰარპერი || 2020 წლის 25 მაისი || 2.24
|-
| 8 || „May I Have This Dance?“ || მელანი მაირონი || ტერენს კოლი || 2020 წლის 1 ივნისი || 2.71
|-
| 9 || „You Can't Always Get What You Want“ || სტივ პერლმანი || ვალენტინა ლ. გარზა || 2020 წლის 1 ივნისი || 2.71
|}
&lt;small&gt;წყარო: [[:en:The Baker and the Beauty (American TV series)|ინგლისურენოვანი ვიკიპედია]]&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;wiki-en&quot;&gt;{{cite web |title=The Baker and the Beauty (American TV series) |url=https://en.wikipedia.org/wiki/The_Baker_and_the_Beauty_(American_TV_series) |work=Wikipedia}}&lt;/ref&gt;

== გავრცელება და კრიტიკული შეფასება ==
სერიალის ეთერში გასვლის პერიოდში ABC-ზე მისი მაყურებელთა რაოდენობა მერყეობდა დაახლოებით 2.2-დან 2.8 მილიონ ყურებამდე ეპიზოდზე.&lt;ref name=&quot;wiki-en&quot; /&gt; საიტ [[:en:Rotten Tomatoes|Rotten Tomatoes]]-ზე სერიალს აქვს დადებითი შეფასების 89%-იანი მაჩვენებელი, ცხრა მიმოხილვის საფუძველზე, საშუალო შეფასებით 6.8/10.&lt;ref name=&quot;rt-rating&quot;&gt;{{cite web |title=The Baker and the Beauty: Season 1 |url=https://www.rottentomatoes.com/tv/the_baker_and_the_beauty/s01 |work=Rotten Tomatoes |publisher=Fandango Media |access-date=2022-06-08}}&lt;/ref&gt;

ჟურნალ ''[[:en:Variety (magazine)|Variety]]''-ის მიმომხილველმა აღწერა სერიალი როგორც არქეტიპებზე დაფუძნებული, თბილი და ესკეპისტური ისტორია, რომელიც განსაკუთრებით სათანადო აღმოჩნდა იმდროინდელი დაძაბული გარემოსთვის.&lt;ref name=&quot;variety-review&quot;&gt;{{cite news |title=Baker and the Beauty Review: ABC Show Stars Victor Rasuk, Nathalie Kelley |url=https://variety.com/2020/tv/reviews/baker-and-the-beauty-abc-1234572235/ |work=Variety |date=2020-04-29}}&lt;/ref&gt;

ABC-ის მიერ სერიალის გაუქმების შემდეგ, 2021 წლის აპრილში ''The Baker and the Beauty'' გადავიდა [[:en:Netflix|Netflix]]-ის სტრიმინგ პლატფორმაზე, სადაც მოახერხა კვირეული სარეიტინგო ცხრილის ლიდერობა.&lt;ref name=&quot;Netflix_peak&quot; /&gt; ამ წარმატებამ ფანებში გააძალიერა მოწოდებები სერიალის გასაგრძელებლად, რასაც თანდასწრება ჰქონდა ონლაინ-პეტიციების სახით.

== ჩვენება საქართველოში ==
საქართველოში ტელესერიალის პრემიერა პირველად 2025 წელს აჭარის საზოგადოებრივი მაუწყებლის ეთერში &quot;ხაბაზი და ლამაზმანის&quot; სახელწოდებით შედგა, ხოლო მოგვიანებით ერთი წლის შემდეგ 2026 წლის 23 ივნისს ტელეკომპანია Silk Universal-მა დაიწყოს სერიალის ჩვენება იმავე სახელწოდებით, სერიალი გადიოდა სამშაბათიდან პარასკევის ჩათვლით 18:00 საათზე, ხოლო განმეორებით იმავე კვირის დღეებში 12:00 საათზე.

== ლიტერატურა ==
* ''Beauty and the Baker'' — ისრაელური ორიგინალი სერიალი, რომელზეც დაფუძნებულია ამერიკული ვერსია.

== სქოლიო ==
{{reflist}}

== გარე ბმულები ==
* [https://abc.com/show/e821d3c6-f999-46bf-8dc8-8fe990c705e5 The Baker and the Beauty] ABC-ის ოფიციალურ გვერდზე
* {{IMDb title|id=9164986|title=The Baker and the Beauty}}
* [https://www.rottentomatoes.com/tv/the_baker_and_the_beauty The Baker and the Beauty] საიტ Rotten Tomatoes-ზე

[[კატეგორია:ABC-ის სატელევიზიო სერიალები]]
[[კატეგორია:2020 წელს დაწყებული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:2020 წელს დასრულებული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:ამერიკული რომანტიკული კომედია-დრამის ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:2020-იანი წლების ამერიკული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>9can7kpg9lcxd1d1c97j3vljt4piuax</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427385</id>
      <parentid>5427051</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T02:20:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427385</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27407" sha1="3ltu2kfiuyda2cqkwslrhwpj898k7lm" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტელევიზია|გადაცემის_სახელი=მცხობელი და მზეთუნახავი|მშობლიური_სახელწოდება=The Baker and the Beauty|ჟანრი=[[დრამა]]&lt;br&gt;[[კომედია]]&lt;br&gt;[[რომანტიზმი|რომანტიკა]]|ავტორი=[[დინ ჯორჯარისი]]|ეფუძნება=להיות איתה|მონაწილეობენ=[[ვიქტორ რასუკი]]&lt;br&gt;[[ნატალი კელი]]&lt;br&gt;[[დენ ბუკატინსკი]]&lt;br&gt;[[დევიდ დელ რიო]]&lt;br&gt;[[მიშელ ვეინტიმილა]]&lt;br&gt;[[ბელისა ესკობედო]]&lt;br&gt;[[ლისა ვიდალი]]&lt;br&gt;[[კარლოს გომესი]]|კომპოზიტორი=სიდჰართჰა ხოსლა&lt;br&gt;ჯოაკიმ ჰორსლი|ქვეყანა={{დროშა|აშშ}}|ენა=[[ინგლისური ენა]]&lt;br&gt;[[ესპანური ენა]]|სეზონი=1|სერია=9|აღმასრულებელი_პროდიუსერი=ჯეიმს ჩორი&lt;br&gt;დევიდ ფრანკელი&lt;br&gt;ბეკი ჰარტმან ედვარდსი&lt;br&gt;პიტერ ტრაუგოტი&lt;br&gt;რეიჩელ კაპლანი&lt;br&gt;ასი აზარი&lt;br&gt;ავი ნირი&lt;br&gt;ალონ შტრუზმანი&lt;br&gt;ელად კუპერმანი&lt;br&gt;დინ ჯორჯარისი&lt;br&gt;სტივ პერლმანი|პროდიუსერი=ნიკ პავონეტი|სცენარი=ელენა მაგანინი&lt;br&gt;ჯენიფერ ჰეტონი&lt;br&gt;ლეონ მარტინი&lt;br&gt;სკოტ ბოიდი|შეიმუშავა=ასი აზარი|ხანგრძლივობა=40–43 წუთი|არხი=[[American Broadcasting Company|ABC]]|კომპანია=Dean Georgaris Entertainment 2.0{{·}}Keshet Studios{{·}}ABC Studios{{·}}Universal Television|პირველად={{Start date|2020|04|13}}|უკანასკნელად={{End date|2020|06|01}}|სურათი=ფაილი:მცხობელი და მზეთუნახავი.jpg}}

'''''მცხობელი და მზეთუნახავი''''' ({{lang-en|The Baker and the Beauty}}) — ამერიკული რომანტიკული კომედია-დრამის სატელევიზიო სერიალი, რომლის შემქმნელია დინ ჯორჯარისი (Dean Georgaris). სერიალის პრემიერა შედგა ამერიკულ სატელევიზიო არხ [[:en:American Broadcasting Company|ABC]]-ზე 2020 წლის 13 აპრილს და გაგრძელდა 2020 წლის 1 ივნისამდე.&lt;ref name=&quot;premiere&quot;&gt;{{cite web |last=Petski |first=Denise |date=2020-01-08 |title=Midseason Moves For ABC's 'Shark Tank' &amp; 'American Housewife'; 'Baker And The Beauty' Gets Premiere Date – TCA |url=https://deadline.com/2020/01/midseason-moves-shark-tank-american-housewife-baker-and-the-beauty-premiere-date-tca-1202824384/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2020-01-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;premiere2&quot;&gt;{{cite news |title=ABC Invites You to the Ultimate Date Night on Monday, April 13 |url=http://www.thefutoncritic.com/news/2020/01/29/abc-invites-you-to-the-ultimate-date-night-on-monday-april-13-124412/20200129abc02/ |work=The Futon Critic |date=2020-01-29}}&lt;/ref&gt; სერიალი წარმოადგენს ისრაელური რომანტიკულ-კომედიური სერიალის ''[[:en:Beauty and the Baker|Beauty and the Baker]]'' ({{lang-he|להיות איתה}}) ადაპტაციას, რომელიც ისრაელში ერთ-ერთი ყველაზე მაღალრეიტინგული სასცენარო სერიალია და ნაჩვენებია ასევე [[:en:Amazon Prime Video|Amazon Prime Video]]-ზე.&lt;ref name=&quot;dea&quot;&gt;{{cite news |title='Baker And The Beauty' Romantic Comedy Based On Israeli Format Set At ABC From Dean Georgaris, David Frankel &amp; Keshet |url=https://deadline.com/2018/10/baker-and-the-beauty-romantic-comedy-based-on-israeli-format-from-dean-georgaris-david-frankel-set-at-abc-1202485265/ |work=Deadline Hollywood |date=2018-10-18}}&lt;/ref&gt;

ამერიკული ვერსიის შემქმნელ-პროდიუსერებად გვევლინებიან დინ ჯორჯარისი, ბეკი ჰარტმან ედვარდსი, დევიდ ფრანკელი, [[:en:Avi Nir|ავი ნირი]], [[:en:Alon Shtruzman|ალონ შტრუზმანი]], [[:en:Peter Traugott|პიტერ ტრაუგოტი]], [[:en:Assi Azar|ასი აზარი]] და რეიჩელ კაპლანი; სერიალს აწარმოებდა [[:en:Universal Television|Universal Television]]. 2020 წლის ივნისში ABC-მ სერიალი ერთი სეზონის შემდეგ გააუქმა.&lt;ref name=&quot;Cancellation&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2020-06-15 |title='The Baker And The Beauty' Canceled By ABC After One Season |url=https://deadline.com/2020/06/the-baker-and-the-beauty-canceled-abc-1202918981/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2020-06-16}}&lt;/ref&gt; გაუქმების შემდეგ, 2021 წლის აპრილში, სერიალმა პოპულარობა მოიხვეჭა [[:en:Netflix|Netflix]]-ზე, სადაც მოხვდა კვირეულ სარეიტინგო ცხრილში და მოახერხა პირველი ადგილის დაკავება.&lt;ref name=&quot;Netflix_peak&quot;&gt;{{cite news |last=Clark |first=Travis |title=The top 9 shows on Netflix this week, from 'The Circle' to 'The Baker and the Beauty' |url=https://www.businessinsider.com/top-shows-netflix-this-week-circle-baker-and-the-beauty-2021-4 |work=Business Insider |access-date=2023-11-24}}&lt;/ref&gt;

== სიუჟეტი ==
სერიალის მთავარი გმირია დანიელ გარსია — ღარიბი ოჯახიდან გამოსული პურის ხელოსანი, რომელიც მუშაობს მამის — რაფაელის — საკუთარ საცხობში, „რაფაელის საცხობში“ (Rafael's Bakery), მაიამიში. ერთ ღამეს მისი ცხოვრება მთლიანად იცვლება, როდესაც ის ხვდება ნოა ჰამილტონს — ცნობილ საერთაშორისო სუპერმოდელსა და მოდის მაგნატის ქალიშვილს, რომელსაც ცოტა ხნის წინ დაუსრულდა ხმაურიანი ურთიერთობა ჰოლივუდის ვარსკვლავთან. დანიელისა და ნოას შორის ბრძანდება სასიყვარულო ისტორია, რომელიც აყალიბებს ორი სრულიად განსხვავებული სამყაროს — ჩვეულებრივი მუშათა კლასისა და გასახმაურებული ცნობადობის — შეჯახებას, ხოლო ორივე მათგანი წინაშე დგება საკითხის წინაშე, შეცვალონ თუ არა საკუთარი ცხოვრება ერთობლივი მომავლისთვის.&lt;ref name=&quot;rt-synopsis&quot;&gt;{{cite web |title=The Baker and the Beauty |url=https://www.rottentomatoes.com/tv/the_baker_and_the_beauty |work=Rotten Tomatoes |access-date=2020-04-13}}&lt;/ref&gt;

== მსახიობები ==

=== მთავარი როლები ===
* '''ვიქტორ რასუკი''' — დანიელ გარსიას როლში, მცხობელი მუშაობს მამისეულ ბიზნესში, „რაფაელის საცხობში“, რომელსაც სუპერმოდელ ნოა ჰამილტონთან მოულოდნელი რომანი ჩამოუვარდება&lt;ref name=&quot;cast&quot;&gt;{{cite web |title=The Baker and the Beauty Meet the Cast |url=https://abc.com/show/e821d3c6-f999-46bf-8dc8-8fe990c705e5/cast |publisher=ABC Entertainment |access-date=2020-04-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200412070959/https://abc.com/shows/the-baker-and-the-beauty/cast |archive-date=2020-04-12}}&lt;/ref&gt;
* '''ნატალი კელი''' — ნოა ჰამილტონის როლში, ცნობილი ავსტრალიელი მოდელი და მეწარმე, რომელსაც იზიდავს დანიელი&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''დენ ბუკატინსკი''' — ლუისის როლში, ნოას მენეჯერი, რომელიც ყველანაირად ცდილობს მისი იმიჯის დაცვას&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''დევიდ დელ რიო''' — მატეო გარსიას როლში, დანიელის უმცროსი ძმა და დიჯეი, ცნობილი როგორც MC Cubano&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''მიშელ ვეინტიმილა''' — ვანესას როლში, უძრავი ქონების აგენტი და დანიელის ყოფილი შეყვარებული&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''ბელისა ესკობედო''' — ნატალის როლში, დანიელისა და მატეოს უმცროსი დაი, რომელზეც მშობლები დიდ მოლოდინებს ამყარებენ&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''ლისა ვიდალი''' — მარი გარსიას როლში, დანიელის, მატეოსა და ნატალის დედა&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''კარლოს გომესი''' — რაფაელ გარსიას როლში, დანიელის, მატეოსა და ნატალის მამა და „რაფაელის საცხობის“ მფლობელი&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;

=== მეორეხარისხოვანი როლები ===
* '''ჯორჯინა რეილი''' — პაიფერის როლში, ნოას საუკეთესო მეგობარი და მისი გარემოცვის წევრი, რომელიც მხარს უჭერს ნოასა და დანიელის ურთიერთობას&lt;ref name=&quot;cast&quot; /&gt;
* '''მედლინ შერი''' — ემის როლში, ნატალის სასიყვარულო ინტერესი

== წარმოება ==
2018 წლის ნოემბერში გახდა ცნობილი, რომ სერიალის ადაპტაციას ამზადებენ დინ ჯორჯარისი და [[:en:David Frankel|დევიდ ფრანკელი]] კომპანია Keshet Studios-ისა და Universal Television-ის მეშვეობით, არხ ABC-სთვის.&lt;ref name=&quot;dev1&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2019-01-28 |title=ABC Orders 'The Baker And The Beauty' Based On Israeli Format In Second Pilot Pickup For Dean Georgaris This Season |url=https://deadline.com/2019/01/abc-the-baker-and-the-beauty-pilot-israeli-format-dean-georgaris-1202544051/ |work=Deadline |access-date=2019-06-10}}&lt;/ref&gt; ეს პროექტი იყო ერთ-ერთი ორი თანამშრომლობიდან ჯორჯარისსა და Universal-ს შორის 2019–2020 წლების სეზონისთვის, მეორეც იყო სერიალი ''Bluff City Law'' NBC-სთვის.&lt;ref name=&quot;dev2&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2018-10-18 |title='Baker And The Beauty' Romantic Comedy Based On Israeli Format Set At ABC From Dean Georgaris, David Frankel &amp; Keshet |url=https://deadline.com/2018/10/baker-and-the-beauty-romantic-comedy-based-on-israeli-format-from-dean-georgaris-david-frankel-set-at-abc-1202485265/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2018-11-09}}&lt;/ref&gt; ჯორჯარისმა და ფრანკელმა, შესაბამისად, საავტორო და რეჟისორული ფუნქციები შესრულეს, ხოლო ორივე გახდა აღმასრულებელი პროდიუსერი ავი ნირთან, ალონ შტრუზმანთან, პიტერ ტრაუგოტთან და რეიჩელ კაპლანთან ერთად.&lt;ref name=&quot;dev2&quot; /&gt;

2019 წლის იანვარში ABC-მ მისცა ბრძანება პილოტური ეპიზოდის გადასაღებად,&lt;ref name=&quot;dev1&quot; /&gt; ხოლო 2019 წლის 11 მაისს არხმა სერიალს ’მწვანე შუქი’ მისცა.&lt;ref name=&quot;series-order&quot;&gt;{{cite news |last1=Andreeva |first1=Nellie |last2=Petski |first2=Denise |date=2019-05-11 |title='The Baker And The Beauty' Gets ABC Series Order As Dean Georgaris Scores Double |url=https://deadline.com/2019/05/the-baker-and-the-beauty-israeli-format-dean-georgaris-abc-series-order-1202612578/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-11}}&lt;/ref&gt; ცოტა ხნის შემდეგ გახდა ცნობილი, რომ სერიალი 2020 წლის გაზაფხულზე გავიდა ეთერში, როგორც სეზონის შუალედური ჩანაცვლება.&lt;ref name=&quot;midseason&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2019-05-14 |title=ABC Fall 2019-20 Schedule: Very Few Changes, 'The Rookie' Moves To Sunday, 'American Housewife' To Friday |url=https://deadline.com/2019/05/abc-fall-2019-20-schedule-upfronts-new-shows-the-rookie-mixed-ish-emergence-cobie-smulders-1202614248/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190514145341/https://deadline.com/2019/05/abc-fall-2019-20-schedule-upfronts-new-shows-the-rookie-mixed-ish-emergence-cobie-smulders-1202614248/ |archivedate=2019-05-14 }}&lt;/ref&gt;

2020 წლის 8 იანვარს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ სერიალის პრემიერა შედგებოდა 2020 წლის 6 აპრილს,&lt;ref name=&quot;premiere&quot; /&gt; თუმცა 2020 წლის 29 იანვარს პრემიერის თარიღი გადაიწია 13 აპრილზე.&lt;ref name=&quot;premiere2&quot; /&gt; 2020 წლის 15 ივნისს ABC-მ სერიალი ერთი სეზონის შემდეგ გააუქმა.&lt;ref name=&quot;Cancellation&quot; /&gt;

=== მსახიობების შერჩევა ===
2019 წლის თებერვალში ცნობილი გახდა, რომ კარლოს გომესი, ლისა ვიდალი და დენ ბუკატინსკი შეირჩნენ პილოტური ეპიზოდის მთავარ როლებში.&lt;ref name=&quot;casting1&quot;&gt;{{cite news |last1=Andreeva |first1=Nellie |last2=Petski |first2=Denise |date=2019-02-28 |title='The Baker And The Beauty': Carlos Gomez, Lisa Vidal &amp; Dan Bucatinsky Cast In ABC Comedy Pilot |url=https://deadline.com/2019/02/the-baker-and-the-beauty-carlos-gomez-lisa-vidal-dan-bucatinsky-cast-abc-comedy-pilot-1202567280/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-12}}&lt;/ref&gt; პილოტის შესახებ ბრძანების გავრცელებასთან ერთად, 2019 წლის მარტში გავრცელდა ცნობა, რომ შემადგენლობას შეუერთდნენ ნატალი კელი, ვიქტორ რასუკი, მიშელ ვეინტიმილა და დევიდ დელ რიო.&lt;ref name=&quot;casting2&quot;&gt;{{cite news |last1=Andreeva |first1=Nellie |last2=Petski |first2=Denise |date=2019-03-04 |title=Nathalie Kelley To Star In 'The Baker And The Beauty' ABC Romantic Comedy Pilot |url=https://deadline.com/2019/03/nathalie-kelley-star-the-baker-and-the-beauty-abc-comedy-pilot-1202569310/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;casting3&quot;&gt;{{cite news |last=Andreeva |first=Nellie |date=2019-03-06 |title='The Baker And The Beauty': Victor Rasuk To Star In ABC Romantic Comedy Pilot |url=https://deadline.com/2019/03/the-baker-and-the-beauty-victor-rasuk-star-abc-romantic-comedy-pilot-1202570274/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-05-12}}&lt;/ref&gt; 2019 წლის სექტემბერში ჯორჯინა რეილი შეირჩა განმეორებითი როლისთვის.&lt;ref name=&quot;casting4&quot;&gt;{{cite news |last1=Patten |first1=Dominic |last2=Petski |first2=Denise |date=2019-09-30 |title=Maria Gabriela de Faria Joins Fox's 'A Moody Christmas'; 'The Baker &amp; The Beauty' Casts Georgina Reilly |url=https://deadline.com/2019/09/maria-gabriela-de-faria-fox-a-moody-christmas-the-baker-the-beauty-casts-georgina-reilly-1202747019/ |work=Deadline Hollywood |access-date=2019-09-30}}&lt;/ref&gt;

=== გადაღება ===
პილოტური ეპიზოდი გადაღებულ იქნა [[:en:Atlanta|ატლანტაში]], ხოლო სერიალის დანარჩენი ნაწილი — [[:en:Puerto Rico|პუერტო-რიკოში]].&lt;ref name=&quot;filming&quot;&gt;{{cite news |last=Downs |first=Stephanie |date=2020-04-13 |title='The Baker and the Beauty': Lisa Vidal Recounts How Extreme Conditions While Filming Connected the Cast (Exclusive) |url=https://popculture.com/tv-shows/2020/04/13/baker-beauty-lisa-vidal-recounts-extreme-conditions-filming-connected-cast-exclusive/ |work=Pop Culture |access-date=2020-04-14}}&lt;/ref&gt; მოქმედება სერიალში ვითარდება მაიამიში, თუმცა ეს ადგილმდებარეობა ხშირად ანაცვლებდა პუერტო-რიკოს ტროპიკული ლანდშაფტებით.

== ეპიზოდები ==
სერიალს ჰქონდა ერთი, ცხრაეპიზოდიანი სეზონი.

{| class=&quot;wikitable&quot;
! № !! სათაური (ორიგინალი) !! რეჟისორი !! სცენარის ავტორი !! გასვლის თარიღი !! მაყურებელთა რაოდენობა (მლნ)
|-
| 1 || „Pilot“ || დევიდ ფრანკელი || დინ ჯორჯარისი || 2020 წლის 13 აპრილი || 2.66
|-
| 2 || „Ruin My Life“ || დევიდ ფრანკელი, სტივ პერლმანი || დინ ჯორჯარისი და ბეკი ჰარტმან ედვარდსი || 2020 წლის 20 აპრილი || 2.82
|-
| 3 || „Get Carried Away“ || ჯოანა კერნსი || ვალენტინა ლ. გარზა || 2020 წლის 27 აპრილი || 2.46
|-
| 4 || „I Think She's Coming Out“ || ერიკა დანტონი || ალბერტ ტორესი || 2020 წლის 4 მაისი || 2.28
|-
| 5 || „Honeymoon's Over“ || ჯეი კარასი || საშა სტრომანი || 2020 წლის 11 მაისი || 2.35
|-
| 6 || „Side Effects“ || სტივ პერლმანი || კრისტინა კუინტანა და მაიკლ ვ. როსი || 2020 წლის 18 მაისი || 2.28
|-
| 7 || „Blow Out“ || მარკ პოლიში || უილიამ ჰარპერი || 2020 წლის 25 მაისი || 2.24
|-
| 8 || „May I Have This Dance?“ || მელანი მაირონი || ტერენს კოლი || 2020 წლის 1 ივნისი || 2.71
|-
| 9 || „You Can't Always Get What You Want“ || სტივ პერლმანი || ვალენტინა ლ. გარზა || 2020 წლის 1 ივნისი || 2.71
|}
&lt;small&gt;წყარო: [[:en:The Baker and the Beauty (American TV series)|ინგლისურენოვანი ვიკიპედია]]&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;wiki-en&quot;&gt;{{cite web |title=The Baker and the Beauty (American TV series) |url=https://en.wikipedia.org/wiki/The_Baker_and_the_Beauty_(American_TV_series) |work=Wikipedia}}&lt;/ref&gt;

== გავრცელება და კრიტიკული შეფასება ==
სერიალის ეთერში გასვლის პერიოდში ABC-ზე მისი მაყურებელთა რაოდენობა მერყეობდა დაახლოებით 2.2-დან 2.8 მილიონ ყურებამდე ეპიზოდზე.&lt;ref name=&quot;wiki-en&quot; /&gt; საიტ [[:en:Rotten Tomatoes|Rotten Tomatoes]]-ზე სერიალს აქვს დადებითი შეფასების 89%-იანი მაჩვენებელი, ცხრა მიმოხილვის საფუძველზე, საშუალო შეფასებით 6.8/10.&lt;ref name=&quot;rt-rating&quot;&gt;{{cite web |title=The Baker and the Beauty: Season 1 |url=https://www.rottentomatoes.com/tv/the_baker_and_the_beauty/s01 |work=Rotten Tomatoes |publisher=Fandango Media |access-date=2022-06-08}}&lt;/ref&gt;

ჟურნალ ''[[:en:Variety (magazine)|Variety]]''-ის მიმომხილველმა აღწერა სერიალი როგორც არქეტიპებზე დაფუძნებული, თბილი და ესკეპისტური ისტორია, რომელიც განსაკუთრებით სათანადო აღმოჩნდა იმდროინდელი დაძაბული გარემოსთვის.&lt;ref name=&quot;variety-review&quot;&gt;{{cite news |title=Baker and the Beauty Review: ABC Show Stars Victor Rasuk, Nathalie Kelley |url=https://variety.com/2020/tv/reviews/baker-and-the-beauty-abc-1234572235/ |work=Variety |date=2020-04-29}}&lt;/ref&gt;

ABC-ის მიერ სერიალის გაუქმების შემდეგ, 2021 წლის აპრილში ''The Baker and the Beauty'' გადავიდა [[:en:Netflix|Netflix]]-ის სტრიმინგ პლატფორმაზე, სადაც მოახერხა კვირეული სარეიტინგო ცხრილის ლიდერობა.&lt;ref name=&quot;Netflix_peak&quot; /&gt; ამ წარმატებამ ფანებში გააძალიერა მოწოდებები სერიალის გასაგრძელებლად, რასაც თანდასწრება ჰქონდა ონლაინ-პეტიციების სახით.

== ჩვენება საქართველოში ==
საქართველოში ტელესერიალის პრემიერა პირველად 2025 წელს აჭარის საზოგადოებრივი მაუწყებლის ეთერში &quot;ხაბაზი და ლამაზმანის&quot; სახელწოდებით შედგა, ხოლო მოგვიანებით ერთი წლის შემდეგ 2026 წლის 23 ივნისს ტელეკომპანია Silk Universal-მა დაიწყოს სერიალის ჩვენება იმავე სახელწოდებით, სერიალი გადიოდა სამშაბათიდან პარასკევის ჩათვლით 18:00 საათზე, ხოლო განმეორებით იმავე კვირის დღეებში 12:00 საათზე.

== ლიტერატურა ==
* ''Beauty and the Baker'' — ისრაელური ორიგინალი სერიალი, რომელზეც დაფუძნებულია ამერიკული ვერსია.

== სქოლიო ==
{{reflist}}

== გარე ბმულები ==
* [https://abc.com/show/e821d3c6-f999-46bf-8dc8-8fe990c705e5 The Baker and the Beauty] ABC-ის ოფიციალურ გვერდზე
* {{IMDb title|id=9164986|title=The Baker and the Beauty}}
* [https://www.rottentomatoes.com/tv/the_baker_and_the_beauty The Baker and the Beauty] საიტ Rotten Tomatoes-ზე

[[კატეგორია:ABC-ის სატელევიზიო სერიალები]]
[[კატეგორია:2020 წელს დაწყებული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:2020 წელს დასრულებული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:ამერიკული რომანტიკული კომედია-დრამის ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:2020-იანი წლების ამერიკული ტელესერიალები]]
[[კატეგორია:ტელესერიალები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>3ltu2kfiuyda2cqkwslrhwpj898k7lm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>პრაღის ღვთისმშობლის მარადიული შემწეობის ეკლესია</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893672</id>
    <revision>
      <id>5427050</id>
      <parentid>5423940</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427050</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12274" sha1="c7qwfxbbocd0o7ixe53z5usrgos54dt" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ტაძარი
| ტაძრის_სახელი = ღვთისმშობლის მარადიული შემწეობისა და წმინდა კაიეტანის ეკლესია
| მშობლიური_სახელი = {{lang-cs|Kostel Panny Marie Matky Ustavičné pomoci a sv. Kajetána}}
| სურათი =Malá Strana kostel Panny Marie u theatinů 2.jpg
| infobox_width =
| წარწერა = &lt;center&gt;ღვთისმშობლის მარადიული შემწეობისა და წმინდა კაიეტანის ეკლესია მალა-სტრანაზე, პრაღაში&lt;/center&gt;
| რაიონი = მალა-სტრანა
| ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი
| რუკა_ტიპი =
| რუკა_ზომა =
| რუკა_წარწერა =
| გეო = 
| ადგილმდებარეობა = ნერუდოვას ქუჩა, [[პრაღა]] 1 — [[მალა-სტრანა]]
| ქვეყანა = [[ჩეხეთი]]
| ტიპი = მონასტრის ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[ბაროკო]]
| თარიღდება = 1691 — XVIII საუკუნის დასაწყისი
| რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]]
| გრძედი = 14°23′58.92″ აღმ. გრძ.
| განედი = 50°05′20.04″ ჩრდ. განედ.
| ეპარქია = პრაღის არქიეპარქია
| ვიკარიატი = პრაღის პირველი ვიკარიატი
| მიძღვნა = ღვთისმშობლის მარადიული შემწეობა
| კურთხევა = [[29 სექტემბერი]], [[1717]] წელი
| არქიტექტორი = [[გვარინო გვარინი]] (1679 წლის პროექტი; განხორციელებული ჯოვანი დომენიკო ორსის მიერ), ნაწილობრივ იან ბლაჟეი სანტინი-აიხლი
| სამშენებლო_მასალა = მარმარილო, ქვიშაქვა, აგური
| დეტალები = პრაღის არქიეპარქიის ქარიტასი
}}{{დივ}}

'''ღვთისმშობლის მარადიული შემწეობისა და წმინდა კაიეტანის ეკლესია''' ({{lang-cs|Kostel Panny Marie Matky Ustavičné pomoci a sv. Kajetána}}), ასევე ცნობილი როგორც '''კაიეტანების ეკლესია''' ({{lang-cs|U Kajetánů}}) — [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკური]] ეკლესია, რომელიც მდებარეობს ნერუდოვას ქუჩაზე, [[პრაღა]] 1-ის ნაწილ [[მალა-სტრანა]]ში. იგი აშენდა [[თეატინელები|თიატინელთა ორდენის]] (რომლებსაც მათი დამფუძნებლის პატივსაცემად ზოგჯერ კაიეტანებსაც უწოდებენ) მონასტერთან ერთად. ეკლესია და მონასტერი [[1964]] წლიდან [[ჩეხეთის ეროვნული კულტურული ძეგლი|ჩეხეთის ეროვნული კულტურული ძეგლის]] სტატუსით არის დაცული.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Church of Our Lady of Perpetual Help and St. Cajetan |url=https://en.wander-book.com/church-of-our-lady-of-perpetual-help-and-st-cajetan-m29987.htm |website=Wander Book |access-date=27 June 2026}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==
პირვანდელი, არარეალიზებული ეკლესიის პროექტი, რომელიც შესაძლოა ასევე განკუთვნილი ყოფილიყო ბრჟევნოვში მდებარე თიატინელთა ნაკვეთისთვის, [[1679]] წელს შექმნა ცნობილმა ორდენის არქიტექტორმა, თიატინელმა ბერმა და მათემატიკოსმა [[გვარინო გვარინი]]მ. პროექტი მნიშვნელოვნად უსწრებდა თავის ეპოქას პრაღის არქიტექტურულ გარემოში. მისი გეგმა მოიცავდა ნავში ერთმანეთში გადამკვეთ ოვალურ ტრავეებს, რომლებიც გარედან უხილავი უნდა ყოფილიყო; ინტერიერში გამოყენებული იყო მდიდრად პროფილირებული, მოხრილი კარნიზები, ხოლო კონვექსურ-კონკავური, დინამიკური ფასადი მოგვიანებით განვითარებული რადიკალური [[ბაროკო|ბაროკოს]] ფორმებს ჰგავდა, რომლებიც რამდენიმე ათწლეულით გვიან [[კილიან იგნაც დინცენჰოფერი|კილიან იგნაც დინცენჰოფერმა]] შექმნა. ეკლესიის მშენებლობის განხორციელება შეფერხდა და გაჭიანურდა შავი სტრაჰოვის კარიბჭის დემონტაჟის აუცილებლობისა და მუნიციპალიტეტთან შეთანხმების სირთულეების გამო, განსაკუთრებით ახალი საბაჟო შენობის საკითხზე.&lt;ref&gt;Národní památkový ústav – Památkový katalog (pamatkovykatalog.cz)&lt;/ref&gt;

ეკლესიის საძირკვლის ქვა [[1691]] წელს ჩადო პრაღის არქიეპისკოპოსმა, გრაფმა [[იან ბედრჟიხ ვალდშტეინი|იან ბედრჟიხ ვალდშტეინმა]]. მშენებლობა, სავარაუდოდ, [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] დასაწყისში დასრულდა, ხოლო საზეიმო კურთხევა მხოლოდ [[1717]] წლის [[29 სექტემბერი|29 სექტემბერს]] გაიმართა. კურთხევა შეასრულა იმდროინდელმა პრაღის დამხმარე ეპისკოპოსმა, მოგვიანებით კი არქიეპისკოპოსმა დანიელ იოზეფ მაიერმა ფონ მაიერნმა. მონასტერი და მისი სასწავლებელი ძირითადად ემსახურებოდა თავადაზნაურთა შვილების განათლებასა და მათ სულიერ აღზრდას.

[[იოზეფინიზმი|იოზეფინური რეფორმების]] პერიოდში, [[1789]] წელს მონასტრის გაუქმების შემდეგ, ეკლესიას დანგრევის საფრთხე დაემუქრა, თუმცა იგი საბოლოოდ გადარჩა და გადაეცა რელიგიური ფონდების (ნაბოჟენსკა მატიცე) მართვას. [[1869]] წელს ეკლესია და მონასტერი შეიძინეს იესო ქრისტეს უწმინდესი გამომსყიდველის კონგრეგაციისთვის — რედემპტორისტებისთვის — იმპერატორ [[ფერდინანდ I (სრი)|ფერდინანდ I]]-ისა და მისი მეუღლის მარია ანა სავოიელის მხარდაჭერით. რედემპტორისტებმა ეკლესია განაახლეს და მისი ადრინდელი მიძღვნა — ''ღვთისმშობელი ღვთიური წინაგანგების მფარველობითა და წმინდა კაიეტანი'' — შეცვალეს დღევანდელი სახელწოდებით.

[[რედემპტორისტები]] ეკლესიაში მსახურობდნენ 1950 წლის აპრილში ჩატარებულ ოპერაცია „Akce K“-მდე. 1950–2004 წლებში ეკლესიას მართავდა პრაღის არქიეპარქია [[თომა მოციქული|წმინდა თომას]] სამრევლოსთან თანამშრომლობით. 2004 წელს იგი კვლავ დაუბრუნდა რედემპტორისტებს. 2018–2021 წლებში ეკლესია დროებით გადაეცა იერუსალიმის წმინდა ლაზარეს სამხედრო და ჰოსპიტალური ორდენის ორლეანის ობედიანციის — ბოჰემიის ფილიალს. ამ პერიოდში ორდენმა აღადგინა ეკლესიის ისტორიული დეკორი და 50 წელზე მეტი ხნის შემდეგ კვლავ განახლდა რეგულარული წირვები ტრადიციული რომაული წესით. ეკლესია ასევე ყოველდღიურად ღიაა მორწმუნეებისთვის და დამთვალიერებელთათვის. 2021 წლის აგვისტოდან ეკლესია იმყოფება პრაღის არქიეპარქიის ქარიტასის მმართველობის ქვეშ, ხოლო მისი რექტორი გახდა პადრე სტანისლავ პრჟიბილი.&lt;ref&gt;Prague City Tourism – Klášterní kostel Panny Marie U Kajetánů https://prague.eu/en/objevujte/klasterni-kostel-panny-marie-u-kajetanu/&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:პრაღის ტაძრები]]
[[კატეგორია:ჩეხეთის ტაძრები]]</text>
      <sha1>c7qwfxbbocd0o7ixe53z5usrgos54dt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კაბო-ვერდეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893675</id>
    <revision>
      <id>5427049</id>
      <parentid>5425557</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427049</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62682" sha1="7n5u3wsrvnd5bwtd1ny1w2oap6i480j" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = კაბო-ვერდე
| მეტსახელი = ''ლურჯი ზვიგენები'' (''Tubarões Azuis'')&lt;br /&gt;''კრეოლები'' (''Crioulos'')
| ემბლემა = Flag of Cape Verde.svg
| ემბლემის ზომა = 200px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = CPV
| ასოციაცია = [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]]
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[ბუბიშტა]] (პედრუ ლეიტან ბრიტუ)
| კაპიტანი = [[რაიან მენდეში]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[რაიან მენდეში]] (101)
| ბომბარდირი = [[რაიან მენდეში]] (22)
| საშინაო სტადიონი = [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 
| ფიფა მაქს = 27
| ფიფა მაქს თარიღი = [[თებერვალი]], [[2014]]
| ფიფა მინ = 182
| ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]], [[2000]]
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 69
| ელო მაქს თარიღი = [[31 მარტი]], [[2015]]
| ელო მინ = 146
| ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]], [[1998]]
| pattern_la1 = _cpv26h
| pattern_b1 = _cpv26h
| pattern_ra1 = _cpv26h
| pattern_sh1 = _cpv26h
| pattern_so1 = _cpv26hl
| leftarm1 = 1A3CB0
| body1 = 1A3CB0
| rightarm1 = 1A3CB0
| shorts1 = 1A3CB0
| socks1 = 1A3CB0
| pattern_la2 = _cpv26a
| pattern_b2 = _cpv26a
| pattern_ra2 = _cpv26a
| pattern_sh2 = _cpv26a
| pattern_so2 = _cpv26al
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = FFFFFF
| pattern_la3 = _cpv26t
| pattern_b3 = _cpv26t
| pattern_ra3 = _cpv26t
| pattern_sh3 = _cpv26t
| pattern_so3 = _cpv26tl
| leftarm3 = FF0000
| body3 = FF0000
| rightarm3 = FF0000
| shorts3 = FF0000
| socks3 = FF0000
| პირველი თამაში = {{დროშა|კაბო-ვერდე}} 0–1 {{დროშა|გვინეა}}&lt;br /&gt;([[გვინეა-ბისაუ]]; [[19 აპრილი]], [[1978]])
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კაბო-ვერდე}}  7–1 {{დროშა|სან-ტომე და პრინსიპი}}&lt;br /&gt;([[პრაია]]; [[13 ივნისი]], 2015)&lt;br /&gt;{{დროშა|ლიხტენშტაინი}} 0–6 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[სან-პედრო-დელ-პინატარი]], [[ესპანეთი]]; 25 მარტი, 2022)
| იანვ = {{დროშა|სენეგალი}} 5–1 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[მალი]]; [[12 თებერვალი]], [[1981]])&lt;br /&gt;{{დროშა|კაბო-ვერდე}} 0–4 {{დროშა|განა}}&lt;br /&gt;([[პრაია]]; [[8 ოქტომბერი]], 2005)&lt;br /&gt;{{დროშა|გვინეა}} 4–0 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[კონაკრი]]; [[9 სექტემბერი]], 2007)&lt;br /&gt;{{დროშა|ბურკინა-ფასო}} 4–0 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[უაგადუგუ]]; 14 ნოემბერი, 2017)&lt;br /&gt;{{დროშა|ალჟირი}} 5–1  {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[კონსტანტინე]]; 12 ოქტომბერი, 2023)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 1
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 2026
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = მერვედფინალი (2026, მიმდინარე)
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = 
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 
}}

'''კაბო-ვერდეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-pt|Seleção nacional de futebol de Cabo Verde}} — წარმოადგენს [[კაბო-ვერდე]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]], რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] წევრია [[1982]] წლიდან. გუნდი ცნობილია მეტსახელებით ''ლურჯი ზვიგენები'' ({{lang-pt|''Tubarões Azuis''}}) და ''კრეოლები'' ({{lang-pt|''Crioulos''}}). საშინაო მატჩებს უმეტესად [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი|კაბო-ვერდეს ეროვნულ სტადიონზე]] ატარებს.

კაბო-ვერდემ პირველი საერთაშორისო მატჩი [[1978]] წლის [[19 აპრილი|19 აპრილს]] [[გვინეა]]ს წინააღმდეგ გამართა და 0–1 დამარცხდა. [[1992]] წელს პირველად ჩაერთო [[აფრიკის ერთა თასი]]ს საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ხოლო [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს შესარჩევ ციკლში პირველად [[2003]] წელს მიიღო მონაწილეობა.

ნაკრებმა პირველად მოიპოვა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება [[2013]] წელს. მას შემდეგ გუნდი ასევე მონაწილეობდა [[2015]], [[2021]] და [[2023]] წლების გათამაშებებში. საუკეთესო შედეგი მეოთხედფინალში გასვლაა, რომელიც [[2013]] და [[2023]] წლებში დაფიქსირდა.

[[2025]] წელს კაბო-ვერდემ ისტორიაში პირველად მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის]] საგზური. ქვეყანა გახდა მსოფლიო ჩემპიონატის ისტორიაში ყველაზე პატარა სახელმწიფო ფართობის მიხედვით, რომელმაც ტურნირზე კვალიფიკაცია გაიარა, ხოლო მოსახლეობის რაოდენობით — მეორე ყველაზე მცირე ქვეყანა [[ისლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ისლანდიის]] შემდეგ. [[2026]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე კაბო-ვერდემ ჯგუფური ეტაპი დაუმარცხებლად გაიარა — ფრედ 0–0 ითამაშა [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]], 2–2 [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] და 0–0 [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთთან]], რითაც ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა და ისტორიაში პირველად გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/cape-verde/MocyWdm7/
 |title=Cape Verde – Squad, statistics, results and fixtures
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==

===ადრეული ისტორია===
[[კაბო-ვერდე]]მ [[პორტუგალია|პორტუგალიისგან]] დამოუკიდებლობა [[1975]] წელს მოიპოვა. ეროვნული ნაკრების პირველი საერთაშორისო მატჩი [[1978]] წლის [[29 მაისი|29 მაისს]], [[გვინეა-ბისაუ]]ში გამართულ ტურნირზე ჩატარდა, სადაც კბო-ვერდე [[გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გვინეასთან]] 0–1 დამარცხდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.rsssf.org/tablesk/kaapv-intres.html |title=Cape Verde Islands – List of International matches |work=[[RSSSF]] |first=Barry |last=Courtney |date=5 June 2006 |access-date=27 June 2010 |archive-date=10 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220810235255/https://www.rsssf.org/tablesk/kaapv-intres.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;  [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]] [[1982]] წელს დაარსდა, ხოლო [[ფიფა]]ს წევრი [[1986]] წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.fifa.com/associations/association=cpv/index.html | archive-url=https://web.archive.org/web/20070603161104/http://www.fifa.com/associations/association=cpv/index.html | url-status=dead | archive-date=3 June 2007 |title=Cape Verde Islands |publisher=[[FIFA]].com |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2002]] წლის [[2 ნოემბერი|2 ნოემბერს]] კაბო-ვერდეს ნაკრები ისტორიაში პირველად დაუპირისპირდა არაეფრიკულ ეროვნულ ნაკრებს — ამხანაგური მატჩი [[ლუქსემბურგის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ლუქსემბურგთან]] უგოლოდ, 0–0 დასრულდა.

საზღვარგარეთ მცხოვრები [[კაბო-ვერდელი]] დიასპორა, რომლის რაოდენობაც თავად კუნძულების მოსახლეობას აღემატება, ეროვნული ნაკრების ფეხბურთელების უმთავრესი წყაროა. კაბო-ვერდეს ნაკრების მოქმედი ფეხბურთელების უმეტესობა ქვეყნის ფარგლებს გარეთ, ძირითადად [[ევროპა|ევროპაში]], თუმცა ასევე [[აზია|აზიაშიც]] თამაშობს, ხოლო ზოგიერთი მათგანი თავად ქვეყნის გარეთ არის დაბადებული.&lt;ref name=&quot;FIFA1&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/worldcup/news/newsid=772955/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20140508222918/http://www.fifa.com/worldcup/news/newsid=772955/ |url-status=dead |archive-date=8 May 2014 |title=Foreign contingent boost Cape Verde |date=21 May 2010|publisher=[[FIFA]] |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2009]] წლის [[4 სექტემბერი|4 სექტემბერს]] კაბო-ვერდე ამხანაგურ შეხვედრაში [[მალტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალტას]] დაუპირისპირდა და 2–0 გაიმარჯვა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.national-football-teams.com/country/37/2009/Cape_Verde.html

 |title=Cape Verde (2009)

 |website=National Football Teams

 |access-date=29 June 2026

}}&lt;/ref&gt;

===2010-იანი წლები===

[[2010]] წლის [[24 მაისი|24 მაისს]] კაბო-ვერდემ ამხანაგურ მატჩში სრული შემადგენლობით მოთამაშე [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ეროვნულ ნაკრებს]] 0–0 ეთამაშა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://soccernet.espn.go.com/report?id=289370&amp;cc=5901 |title=Report: Portugal v Cape Verde Islands – International Friendly – ESPN Soccernet |publisher=[[ESPN]] |date=24 May 2010 |access-date=19 April 2012 |archive-date=21 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121021142155/http://soccernet.espn.go.com/report?id=289370&amp;cc=5901 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; იმ პერიოდში [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალია]]  [[ფიფა]]ს რეიტინგში მესამე ადგილს იკავებდა, ხოლო კაბო-ვერდე — 117-ეს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/associations/association=cpv/men/index.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20150219140223/http://www.fifa.com/fifa-world-ranking/associations/association=cpv/men/index.html|url-status=dead|archive-date=19 February 2015|title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking - Associations - Cape Verde Islands - Men's|website=FIFA.com|publisher=Fédération Internationale de Football Association|access-date=20 May 2018}}&lt;/ref&gt;

მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე კაბო-ვერდემ პირველად [[2002]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე მიიღო მონაწილეობა. პირველივე ეტაპზე გუნდი [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირთან]] ერთი ფრისა და ერთი მარცხის შემდეგ გამოეთიშა ტურნირს.&lt;ref name=&quot;FIFA2&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/worldcup/preliminaries/africa/teams/team=43850/profile.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080411023424/http://www.fifa.com/worldcup/preliminaries/africa/teams/team=43850/profile.html |url-status=dead |archive-date=11 April 2008 |title=Cape Verde Islands: Profile |publisher=[[FIFA]] |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2006]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატისა და [[2006]] წლის აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში კაბო-ვერდემ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე ისტორიაში პირველი გამარჯვება მოიპოვა, როდესაც [[ესვატინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესვატინი]] დაამარცხა და საბოლოო საკვალიფიკაციო ეტაპზე გავიდა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.rsssf.org/tables/2006q.html

 |title=2006 World Cup Qualification and African Nations Cup Qualifiers (Africa)

 |website=RSSSF

 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation

 |access-date=29 June 2026

}}&lt;/ref&gt; გადამწყვეტ ეტაპზე გუნდმა პირველი გასვლითი გამარჯვება იზეიმა [[ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურკინა-ფასოსთან]], თუმცა თავის ჯგუფში მეხუთე ადგილი დაიკავა და ვერც მსოფლიო ჩემპიონატზე, ვერც აფრიკის ერთა თასზე ვერ მოხვდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2006q.html
 |title=2006 World Cup Qualification and African Nations Cup Qualifiers (Africa)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

პორტუგალიელმა მთავარმა მწვრთნელმა [[ჟუან დე დეუსი]]მ [[2010]] წლის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] შესარჩევი ეტაპისთვის [[ევროპა|ევროპის]] ჩემპიონატებიდან არაერთი ახალი ფეხბურთელი მიიწვია ნაკრებში. კაბო-ვერდემ მეორე საკვალიფიკაციო ეტაპზე ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკის]] გაუსწრო, თუმცა [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნს]] ჩამორჩა და მესამე ეტაპზე ვერ გავიდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2010q.html
 |title=2010 World Cup Qualification – Africa (CAF)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2013]] წელს კაბო-ვერდემ ისტორიაში პირველად მოიპოვა აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება. გადამწყვეტ საკვალიფიკაციო ეტაპზე მან საერთო ანგარიშით 3–2 დაამარცხა [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნი]] — გასვლაზე [[აჰმადუ აჰიჯოს სტადიონი|აჰმადუ აჰიჯოს სტადიონზე]] [[იაუნდე]]ში 1–2 დამარცხების შემდეგ, შინ [[პრაია]]ში 2–0 გაიმარჯვა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2013a.html
 |title=African Nations Cup 2013 – Qualifying Tournament
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

ფინალურ ეტაპზე კაბო-ვერდე A ჯგუფში მოხვდა [[ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანგოლასთან]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკოსთან]] და მასპინძელ [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკასთან]]. ტურნირის გახსნითი მატჩი [[2013]] წლის [[19 იანვარი|19 იანვარს]] [[სოკერ სიტი]]ზე, [[იოჰანესბურგი|იოჰანესბურგში]], მასპინძელ ნაკრებთან ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ კენჭისყრისას მეოთხე კალათაში იყო განთესილი, იმ დროისთვის კაბო-ვერდე ჯგუფის ყველაზე მაღალი რეიტინგის მქონე გუნდი იყო — [[ფიფა]]ს რეიტინგში 51-ე ადგილს იკავებდა, ხოლო მაროკო 71-ე, სამხრეთ აფრიკა 72-ე და ანგოლა 83-ე ადგილებზე იყვნენ.&lt;ref name=&quot;rsssf.org&quot;&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2013a.html
 |title=African Nations Cup 2013 – Final Tournament (South Africa)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

აფრიკის ერთა თასის პირველ მატჩში კაბო-ვერდემ სამხრეთ აფრიკასთან 0–0 ითამაშა, შემდეგ კი [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკოს]] 1–1 დაუზავდა. [[პლატინი (კაბო-ვერდელი ფეხბურთელი)|პლატინიმ]] კაბო-ვერდეს ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე. შემდეგ კაბო-ვერდემ 2–1 დაამარცხა [[ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანგოლა]] (მიუხედავად კაპიტან [[ნანდუ მარია ნევეში]]ს ავტოგოლისა) და პირველად გავიდა ტურნირის მეოთხედფინალში.&lt;ref name=&quot;rsssf.org&quot;/&gt;

[[2013]] წლის [[2 თებერვალი|2 თებერვალს]], [[პორტ-ელიზაბეთი|პორტ-ელიზაბეთში]], [[ნელსონ მანდელას ყურის სტადიონი|ნელსონ მანდელას ყურის სტადიონზე]], კაბო-ვერდე [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განას]] შეხვდა. კაბო-ვერდელებმა მეტოქის კარის მიმართულებით 16-ჯერ დაარტყეს (7-ჯერ კარის ჩარჩოში), მაშინ როცა განამ მხოლოდ 8 დარტყმა (2 ზუსტად) შეასრულა, თუმცა საბოლოოდ სწორედ განამ მოიპოვა გამარჯვება და კაბო-ვერდე ტურნირს გამოეთიშა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://int.soccerway.com/matches/2013/02/02/africa/africa-cup-of-nations/ghana/cape-verde-islands/1406538/ |title=Ghana vs. Cape Verde Islands 2–0 |publisher=Soccerway.com |access-date=2 February 2013 |archive-date=3 February 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130203212605/http://int.soccerway.com/matches/2013/02/02/africa/africa-cup-of-nations/ghana/cape-verde-islands/1406538/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[2014]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] კაბო-ვერდე, [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირთან]] ერთად, პირველი ნაკრები გახდა, რომელმაც [[2015]] წლის აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება მოიპოვა. მასპინძელ [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორულ გვინეას]] ისინი მას შემდეგ შეუერთდნენ, რაც შინ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]] 1–0 დაამარცხეს.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kawowo.com/index.php/football/item/19491-afcon-2015-round-up-algeria-qualify-zambia-nigeria-revive-fortunes-and-uganda-suffers-set-back.html |title=AFCON 2015 ROUND UP: Algeria, Cape Verde qualify, Zambia &amp; Nigeria revive fortunes and Uganda suffers set back |publisher=Kawowo Sports |access-date=16 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160322040406/http://www.kawowo.com/index.php/football/item/19491-afcon-2015-round-up-algeria-qualify-zambia-nigeria-revive-fortunes-and-uganda-suffers-set-back.html |archive-date=22 March 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ახალი მთავარი მწვრთნელის, [[რუი აგუაში]]ს ხელმძღვანელობით, გუნდმა [[ლუსიუ ანტუნეში]]ს დაწყებული წარმატებული სერია გააგრძელა და შესარჩევი ეტაპის დასრულებამდე ორი ტურით ადრე ჯგუფში პირველ ან მეორე ადგილზე გასვლა გაინაღდა. მისი მეტოქეები იყვნენ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]], [[ნიგერის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიგერი]] და [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბია]].&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://desporto.sapo.pt/futebol/seleccao/cabo-verde/tubaroes/artigo/2014/08/14/rui-guas-quer-levar-sele-o-can2015 |title=Rui Águas quer levar seleção à CAN2015 |work=SAPO Desporto |access-date=16 October 2014 |archive-date=23 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141023152959/http://desporto.sapo.pt/futebol/seleccao/cabo-verde/tubaroes/artigo/2014/08/14/rui-guas-quer-levar-sele-o-can2015 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; [[2014]] წლის [[15 ნოემბერი|15 ნოემბერს]] კაბო-ვერდემ ნიგერი 3–1 დაამარცხა და ჯგუფ F-ში პირველი ადგილი ოფიციალურად გაიფორმა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.supersport.com/football/africa-cup-of-nations/news/141115/Cape_Verde_leave_it_late_to_crush_Niger |title=Cape Verde leave it late to crush Niger |publisher=SuperSport |access-date=16 November 2014 |archive-date=29 November 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141129014333/http://www.supersport.com/football/africa-cup-of-nations/news/141115/Cape_Verde_leave_it_late_to_crush_Niger |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ფინალურ ეტაპზე კაბო-ვერდე B ჯგუფში [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბიასთან]], [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისთან]] და [[კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან]] მოხვდა. [[2015]] წლის [[18 იანვარი|18 იანვარს]] პირველი მატჩი [[ებიბეიინის სტადიონი|ებიბეიინის სტადიონზე]] ტუნისთან 1–1 დასრულდა. [[ელდონ რამოსი|ელდონ რამოსმა]] 78-ე წუთზე პენალტით ანგარიში გაათანაბრა. ოთხი დღის შემდეგ კაბო-ვერდემ კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთანაც 0–0 ითამაშა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.fifa.com/world-match-centre/africancup/news/newsid/250/855/0/ |title=Cape Verde hit back to deny Tunisia |publisher=FIFA.com |access-date=26 January 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150128131853/http://www.fifa.com/world-match-centre/africancup/news/newsid/250/855/0/ |archive-date=28 January 2015 |df=dmy }}&lt;/ref&gt;

[[26 იანვარი|26 იანვარს]] [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბიასთან]] მატჩიც 0–0 დასრულდა, რის შედეგადაც ორივე ნაკრები ტურნირს გამოეთიშა.&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.bbc.com/sport/0/football/30825699 |title=Cape Verde Islands 0–0 DR Congo |work=BBC Sport |access-date=26 January 2015 |archive-date=24 January 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150124235733/http://www.bbc.com/sport/0/football/30825699 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ძლიერი ტროპიკული შტორმის ფონზე ჩატარებული მატჩების შემდეგ, სადაც 26 მილიმეტრი ნალექი მოვიდა, კაბო-ვერდემ ტურნირი წაუგებლად დაასრულა, თუმცა კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან თანაბარი ქულების მიუხედავად, ბურთების უარესი სხვაობის გამო ჯგუფში ჩამორჩა და გავარდნა მოუწია.&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.bbc.com/sport/live/football/30659967 |title=Afcon 2015: Group B as it happened |work=BBC Sport |access-date=26 January 2015 |archive-date=28 January 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150128215116/http://www.bbc.com/sport/live/football/30659967 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წლის [[31 მარტი|31 მარტს]] კაბო-ვერდემ [[ეშტორილი]]ს [[ანტონიუ კოიმბრა და მოტას სტადიონი|ანტონიუ კოიმბრა და მოტას სტადიონზე]] ამხანაგურ მატჩში პორტუგალია 2–0 დაამარცხა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/0/football/32140214|title=Portugal 0 Cape Verde Islands 2|date=31 March 2015|work=BBC Sport|access-date=2 April 2015|archive-date=1 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150401062423/https://www.bbc.com/sport/0/football/32140214|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===2020-იანი წლები===
კაბო-ვერდემ [[აფრიკის ერთა თასი (2023)|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალური ეტაპის საგზური მოიპოვა და B ჯგუფში მოხვდა. ჯგუფური ეტაპის პირველ შეხვედრაში მან [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განა]] 2–1 დაამარცხა. გამარჯვების გოლი [[გარი როდრიგეში|გარი როდრიგეშმა]] დამატებული დროის მეორე წუთზე გაიტანა.&lt;ref&gt;{{cite news
 |title=Afcon 2023: Ghana 1–2 Cape Verde - Black Stars fall to late defeat
 |url=https://www.bbc.com/sport/football/67904849
 |work=BBC Sport
 |date=14 January 2024
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

მეორე მატჩში კაბო-ვერდემ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]] 3–0 დაამარცხა. ამ გამარჯვებისა და ჯგუფში დაფიქსირებული სხვა შედეგების წყალობით, გუნდმა პლეი-ოფის საგზური ვადამდე ადრე გაინაღდა და B ჯგუფის გამარჯვებული გახდა. ჯგუფური ეტაპის ბოლო შეხვედრაში კაბო-ვერდე [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტეს]] დაუპირისპირდა. მას შემდეგ, რაც ეგვიპტემ დამატებულ დროში დაწინაურება შეძლო, [[ბრაიან ტეიშეირა]]მ შეხვედრის მიწურულს ანგარიში გაათანაბრა და მატჩი 2–2 დასრულდა.&lt;ref name=&quot;cafonline.com&quot;&gt;{{cite web
 |title=TotalEnergies CAF Africa Cup of Nations Côte d'Ivoire 2023: Cape Verde
 |url=https://www.cafonline.com/total-africa-cup-of-nations/teams/188-cape-verde/
 |website=Confederation of African Football
 |publisher=CAF
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

მერვედფინალში კაბო-ვერდე [[მავრიტანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიტანიას]] შეხვდა. გუნდის კაპიტანმა [[რაიან მენდეში|რაიან მენდეშმა]] მეორე ტაიმის მიწურულს პენალტიდან გადამწყვეტი გოლი გაიტანა და თავისი გუნდი მეოთხედფინალში გაიყვანა, სადაც მეტოქე [[სამხრეთ აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკა]] იყო. ძირითადი და დამატებითი დრო უგოლოდ დასრულდა, რის შემდეგაც გამარჯვებული პენალტების სერიაში გამოვლინდა. კაბო-ვერდემ ხუთიდან ოთხი პენალტი ვერ გამოიყენა და სერია 1–2 დათმო.&lt;ref name=&quot;cafonline.com&quot;/&gt;

===2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი===
კაბო-ვერდემ [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური 2025 წლის ოქტომბერში, საკვალიფიკაციო ჯგუფში გამარჯვების შემდეგ მოიპოვა.

[[File:Carlos Lima Calu 2013 Catalonia.jpg|thumb|200px|კაბო-ვერდეს ეროვნული ნაკრების ორი ფეხბურთელი]]

ტურნირის პირველ შეხვედრაში გუნდმა ევროპის მოქმედ ჩემპიონ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთს]] მოულოდნელი 0–0 დაუზავდა. მიუხედავად იმისა, რომ ესპანეთი მთელი მატჩის განმავლობაში ბურთს აშკარად მეტხანს ფლობდა, კაბო-ვერდემ მსოფლიო ჩემპიონატზე პირველივე მატჩში პირველი ქულა მოიპოვა.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Del Gallo |first1=Alicia |last2=L. Hall |first2=Meghan |title=Cape Verde stuns Spain in World Cup draw; goalkeeper Volzinho a hero |url=https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/worldcup/2026/06/15/spain-cape-verde-live-updates-world-cup-score-results--live/90551343007/ |website=USA Today |publisher=USA Today |access-date=15 June 2026}}&lt;/ref&gt;

მეორე შეხვედრაში კაბო-ვერდემ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაის]]თან 2–2 ითამაშა. გუნდმა მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში პირველი გოლები გაიტანა და კიდევ ერთხელ გააოცა ფეხბურთის მოყვარულები.&lt;ref&gt;{{Cite web |author=Alanis Thames |title=Another World Cup stunner: Cape Verde gets 1st goal of tournament and holds Uruguay to 2-2 draw |url=https://apnews.com/article/world-cup-cape-verde-uruguay-vozinha-fd5ad696b6eb54626600a16d51c98741|work=Associated Press |date=21 June 2026}}&lt;/ref&gt;

ჯგუფური ეტაპის ბოლო ტურში კაბო-ვერდემ [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთს]] 0–0 დაუზავდა, H ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა და ისტორიაში პირველად მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში გავიდა.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Dure |first=Beau |date=2026-06-27 |title=Cape Verde draw 0-0 with Saudi Arabia and reach last 32: World Cup 2026 – live |url=https://www.theguardian.com/football/live/2026/jun/26/cape-verde-v-saudi-arabia-world-cup-2026-live |access-date=2026-06-27 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}&lt;/ref&gt;

მერვედფინალში კაბო-ვერდეს მეტოქე მოქმედი მსოფლიო ჩემპიონი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]] იქნება.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Cape Verde - Matches - AFCON 2023 (knockout stage results)
 |url=https://www.soccerway.com/match/argentina-f9OppQjp/cape-verde-MocyWdm7/?mid=O4oeJu9d
 |website=Soccerway
 |publisher=Perform Group
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

==ფორმების ისტორია==

===ფორმების მწარმოებლები===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;

|-

! ფორმების მწარმოებელი

! პერიოდი

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 1978–1992

|-

| {{flagicon|FRA}} [[Duarig]]

| 1992–1993

|-

| {{flagicon|POR}} [[Saillev]]

| 1994–2001

|-

| {{flagicon|POR}} [[Tepa]]

| 2002–2007

|-

| {{flagicon|ITA}} [[Erreà]]

| 2008–2009

|-

| {{flagicon|ESP}} [[KS Sport]]

| 2010–2011

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 2012

|-

| {{flagicon|POR}} [[Tepa]]

| 2013

|-

| {{flagicon|DEN}} [[Hummel International|Hummel]]

| 2014–2015

|-

| {{flagicon|POR}} [[Lacatoni]]

| 2016–2017

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 2018–2021

|-

| {{flagicon|AUT}} [[Tempo (კომპანია)|Tempo]]

| 2022–2026

|-

| {{flagicon|USA}} [[Capelli]]

| 2026–დღემდე

|}

==სტადიონები==
ეროვნული ნაკრები თავდაპირველად საშინაო შეხვედრებს [[ვარზეას სტადიონი|ვარზეას სტადიონზე]] ატარებდა, რომელიც [[პრაია]]ში, [[სანტიაგო (კაბო-ვერდე)|სანტიაგოს კუნძულზე]] მდებარეობს. სტადიონი 2006 წელს განაახლეს და 8 000 მაყურებელს იტევს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio da Várzea - General Information
 |url=https://www.national-football-teams.com/stadium/2430/Estadio_Da_Varzea.html
 |website=National Football Teams
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

ამჟამად გუნდი საშინაო მატჩების უმეტესობას [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი|კაბო-ვერდეს ეროვნულ სტადიონზე]] ატარებს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio Nacional de Cabo Verde
 |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Est%C3%A1dio_Nacional_de_Cabo_Verde
 |website=Wikipedia (stadium data sourced from official reports)
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt; „ლურჯი ზვიგენების“ (''Tubarões Azuis'') მატჩები ასევე იმართება 5 000-ადგილიან [[ადერიტუ სენას მუნიციპალური სტადიონი|ადერიტუ სენას მუნიციპალურ სტადიონზე]] [[მინდელუ]]ში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio Municipal Adérito Sena - Stadium profile
 |url=https://www.national-football-teams.com/stadium/3670/Estadio_Municipal_Aderito_Sena.html
 |website=National Football Teams
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

==სამწვრთნელო ისტორია ==

{{div col|colwidth=22em}}
* {{Flagicon|Portugal}} [[კარლუშ ალინიო]] (1985–1986)
* {{Flagicon|Portugal}} [[ოსკარ ვისენტე დუარტე]] (1998–2003)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://noticias.sapo.cv/info/artigo/1022421.html |title=Futebol: Óscar Duarte na equipa técnica dos Travadores |date=8 October 2009 |publisher=Sapo Noticias |access-date=17 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303213005/http://noticias.sapo.cv/info/artigo/1022421.html |archive-date=3 March 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[ალექსანდრე ალინიო]] (2003–2006)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=354242&amp;cc=5739 |title=Cape Verde island coach Alhinho resigns |date=5 January 2006 |agency=[[Reuters]] |publisher=ESPN Soccernet |access-date=28 June 2010 |archive-date=21 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121021185544/http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=354242&amp;cc=5739 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ჟოზე რუი|ზე რუი]] (2006)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/4968880.stm |title=Ze Rui appointed Cape Verde coach |date=3 May 2006 |publisher=BBC |access-date=28 June 2010 |archive-date=31 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140331101548/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/4968880.stm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;BBC1&quot;&gt;{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/6172900.stm |title=Cape Verde confirm identity of new coach |date=22 November 2006 |publisher=BBC |access-date=28 June 2010 |archive-date=31 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140331113138/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/6172900.stm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Brazil}} [[რიკარდო კორდეირო და როშა|რიკარდო და როშა]] (2007)&lt;ref name=&quot;BBC1&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.mtnfootball.com/live/content.php?Item_ID=14219 |title=De Deus New Cape Verde Coach |date=22 November 2006 |publisher=MTN Football |access-date=22 March 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303180600/http://mtnfootball.com/live/content.php?Item_ID=14219 |archive-date=3 March 2016 |url-status=dead |df=dmy-all }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[ჟოაო დე დეუსი]] (2008–2010)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article54057&amp;ak=1 |title=Soccer federation unaware of national selection coach's alleged exit |date=25 June 2010 |newspaper=Asemana |access-date=28 June 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427110607/http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article54057&amp;ak=1 |archive-date=27 April 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ლუციო ანტუნეში]] (2010–2013)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://asemana.publ.cv/spip.php?article54902&amp;ak=1 |title=Lúcio Antunes tapped as new national soccer team coach |date=25 July 2010 |newspaper=Asemana |access-date=29 July 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110718163455/http://asemana.publ.cv/spip.php?article54902&amp;ak=1 |archive-date=18 July 2011 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[რუი აგუში (ფეხბურთელი)|რუი აგუში]] (2014–2016)&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.dn.pt/desporto/futebol-internacional/interior/rui-aguas-e-o-novo-selecionador-de-cabo-verde-4066837.html |title=Rui Águas é o novo selecionador de Cabo Verde |date=6 August 2014 |newspaper=DN Desporto |access-date=16 October 2014 |archive-date=28 April 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160428090154/http://www.dn.pt/desporto/futebol-internacional/interior/rui-aguas-e-o-novo-selecionador-de-cabo-verde-4066837.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ფელისბერტო კარდოსო|ბეტო]] (2016)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ლუციო ანტუნეში]] (2016–2018)
* {{Flagicon|Portugal}} [[რუი აგუში (ფეხბურთელი)|რუი აგუში]] (2018–2019)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ჟანიტო კარვალიო]] (2019–2020)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ბუბიშტა]] (2020–დღემდე)&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Cape Verde - Squad
 |url=https://www.soccerway.com/team/cape-verde/MocyWdm7/squad/
 |website=Soccerway
 |publisher=Perform Group
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;
{{div col end}}

==შემადგენლობა==
შემდეგი 26 მოთამაშე გამოიძახეს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატისთვის]], ასევე ტურნირამდელი ამხანაგური მატჩებისთვის [[სერბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სერბეთთან]] [[31 მაისი|31 მაისს]] და ბერმუდის კუნძულებთან [[2026]] წლის [[6 ივნისი|6 ივნისს]].&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://fcf.cv/convocados-para-o-mundial-2026/ |title=Convocados para o Mundial 2026 |trans-title=Squad for the 2026 World Cup |publisher=[[Cape Verdean Football Federation]] |date=18 May 2026 |access-date=18 May 2026 |language=pt}}&lt;/ref&gt;
{{nat fs g start}}
{{nat fs g player|no=1|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[ვოზინია]]|age={{birth date and age|1986|6|3|df=y}}|caps=93|goals=0|club=[[ჩავიეში (საფეხბურთო კლუბი)|„ჩავიეში“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=12|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[მარსიო როზა]]|age={{birth date and age|1997|2|23|df=y}}|caps=11|goals=0|club=[[მონტანა (საფეხბურთო კლუბი)|„მონტანა“]]|clubnat=BUL}}
{{nat fs g player|no=23|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[სიჯეი დოს სანტოსი]]|age={{birth date and age|2000|8|24|df=y}}|caps=1|goals=0|club=[[სან დიეგო (საფეხბურთო კლუბი)|„სან დიეგო“]]|clubnat=USA}}

{{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[სტოპირა]]|age={{birth date and age|1988|5|20|df=y}}|caps=61|goals=4|club=[[სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო (საფეხბურთო კლუბი)|„სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[დინეი ბორჟესი]]|age={{birth date and age|1995|1|17|df=y}}|caps=35|goals=2|club=[[ალ ბატაე (საფეხბურთო კლუბი)|„ალ ბატაე“]]|clubnat=UAE}}
{{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[პიკო ლოპეში]]|age={{birth date and age|1992|6|17|df=y}}|caps=48|goals=0|club=[[შამროკ როვერსი (საფეხბურთო კლუბი)|„შამროკ როვერსი“]]|clubnat=IRL}}
{{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[ლოგან კოსტა]]|age={{birth date and age|2001|4|1|df=y}}|caps=28|goals=0|club=[[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვილიარეალი“]]|clubnat=ESP}}
{{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[სიდნი ლოპეში კაბრალი]]|age={{birth date and age|2003|9|18|df=y}}|caps=13|goals=3|club=[[ტრაბზონსპორი (საფეხბურთო კლუბი)|„ტრაბზონსპორი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[სტივენ მორეირა]]|age={{birth date and age|1994|8|13|df=y}}|caps=23|goals=0|club=[[კოლამბუს ქრიუ (საფეხბურთო კლუბი)|„კოლამბუს ქრიუ“]]|clubnat=USA}}
{{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[ვაგნერ პინა]]|age={{birth date and age|2002|11|3|df=y}}|caps=15|goals=0|club=[[ტრაბზონსპორი (საფეხბურთო კლუბი)|„ტრაბზონსპორი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[კელვინ პირესი]]|age={{birth date and age|2000|6|5|df=y}}|caps=6|goals=1|club=[[სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო (SJK) (საფეხბურთო კლუბი)|„სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო“]]|clubnat=FIN}}

{{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[კევინ პინა]]|age={{birth date and age|1997|1|27|df=y}}|caps=34|goals=4|club=[[კრასნოდარი (საფეხბურთო კლუბი)|„კრასნოდარი“]]|clubnat=RUS}}
{{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[ჟოვანი კაბრალი]]|age={{birth date and age|1998|6|14|df=y}}|caps=30|goals=3|club=[[ესტრელა ამადორა (საფეხბურთო კლუბი)|„ესტრელა ამადორა“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[ჟოაო პაულო ფერნანდეში]]|age={{birth date and age|1998|5|26|df=y}}|caps=43|goals=1|club=[[FCSB (საფეხბურთო კლუბი)|„FCSB“]]|clubnat=ROU}}
{{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[ჟამირო მონტეირო]]|age={{birth date and age|1993|11|23|df=y}}|caps=58|goals=5|club=[[PEC Zwolle (საფეხბურთო კლუბი)|„პეკ ზვოლე“]]|clubnat=NED}}
{{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[გარი როდრიგეში]]|age={{birth date and age|1990|11|27|df=y}}|caps=63|goals=10|club=[[აპოლონ ლიმასოლი (საფეხბურთო კლუბი)|„აპოლონ ლიმასოლი“]]|clubnat=CYP}}
{{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[დეროი დუარტე]]|age={{birth date and age|1999|7|4|df=y}}|caps=36|goals=0|club=[[ლუდოგორეცი (საფეხბურთო klubი)|„ლუდოგორეცი“]]|clubnat=BUL}}
{{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[ლაროს დუარტე]]|age={{birth date and age|1997|2|28|df=y}}|caps=23|goals=1|club=[[პუშკაშ აკადემია (საფეხბურთო კლუბი)|„პუშკაშ აკადემია“]]|clubnat=HUN}}
{{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[იანიკ სემედო]]|age={{birth date and age|1995|12|29|df=y}}|caps=12|goals=1|club=[[ფარენსე (საფეხბურთო კლუბი)|„ფარენსე“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[ტელმო არკანჟო]]|age={{birth date and age|2001|6|21|df=y}}|caps=18|goals=1|club=[[ვიტორია გიმარაეში (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიტორია გიმარაეში“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[ელიო ვარელა]]|age={{birth date and age|2002|5|3|df=y}}|caps=23|goals=1|club=[[მაკაბი თელ-ავივი (საფეხბურთო კლუბი)|„მაკაბი თელ-ავივი“]]|clubnat=ISR}}
{{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[ჟილსონ ბენშიმოლი]]|age={{birth date and age|2001|12|29|df=y}}|caps=22|goals=6|club=[[აკრონ ტოლიატი (საფეხბურთო კლუბი)|„აკრონ ტოლიატი“]]|clubnat=RUS}}
{{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[ვილი სემედო]]|age={{birth date and age|1994|4|27|df=y}}|caps=40|goals=3|club=[[ომონია (საფეხბურთო კლუბი)|„ომონია“]]|clubnat=CYP}}
{{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[დაილონ ლივრამენტო]]|age={{birth date and age|2001|5|4|df=y}}|caps=24|goals=7|club=[[კასა პია (საფეხბურთო კლუბი)|„კასა პია“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[რაიან მენდეში]]|age={{birth date and age|1990|1|8|df=y}}|caps=101|goals=22|club=[[იგდირი (საფეხბურთო კლუბი)|„იგდირი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[ნუნუ და კოშტა]]|age={{birth date and age|1991|2|10|df=y}}|caps=12|goals=2|club=[[ბაშაქშეჰირი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაშაქშეჰირი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs end}}

== რეკორდები ==
{{განახლდა|26 ივნისი 2026}}&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cape Verde |url=https://www.national-football-teams.com/country/37/Cape_Verde.html |website=National Football Teams}}&lt;/ref&gt;

:'''''მუქად''' აღნიშნული ფეხბურთელები კვლავ ასპარეზობენ კაბო-ვერდეს ეროვნულ ნაკრებში.''

=== ყველაზე მეტი ჩატარებული მატჩი ===

[[ფაილი:Ryan Mendes (LOSC Lille).JPG|200px|thumb|right|[[რაიან მენდეში]] — კაბო-ვერდეს ნაკრების ისტორიაში ყველაზე მეტი მატჩის ჩამტარებელი და საუკეთესო ბომბარდირი.]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! ადგილი
! ფეხბურთელი
! მატჩი
! გოლი
! კარიერა
|-
|1
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[რაიან მენდეში]]'''
|101
|22
|2010–დღემდე
|-
|2
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[ვოზინია]]'''
|93
|0
|2012–დღემდე
|-
|3
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გარი როდრიგეში]]'''
|63
|10
|2013–დღემდე
|-
|4
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ბაბანკო]]
|62
|5
|2007–2019
|-
|5
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[სტოპირა]]'''
|61
|4
|2007–დღემდე
|-
|6
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[ჟამირუ მონტეირუ]]'''
|58
|5
|2016–დღემდე
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|7
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჰელდონ რამუში|ჰელდონი]]
|52
|15
|2008–2019
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[მარკუ და სილვა სუარეში|მარკუ სუარეში]]
|52
|3
|2006–2021
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ფერნანდუ დოს სანტოს ვარელა|ფერნანდუ ვარელა]]
|52
|3
|2008–2019
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|10
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[პიკუ ლოპეში]]'''
|48
|0
|2019–დღემდე
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჟულიუ ტავარეში]]
|48
|8
|2012–2022
|}

=== საუკეთესო ბომბარდირები ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! ადგილი
! ფეხბურთელი
! გოლი
! მატჩი
! საშუალოდ
! კარიერა
|-
|1
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[რაიან მენდეში]]'''
|22
|101
|0.22
|[[2010]]–დღემდე
|-
|2
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჰელდონ რამუში|ჰელდონი]]
|15
|52
|0.29
|[[2008]]–[[2019]]
|-
|3
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[კალო (ფეხბურთელი)|კალო]]
|11
|27
|0.41
|[[1995]]–[[2007]]
|-
|4
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გარი როდრიგეში]]'''
|10
|63
|0.16
|[[2013]]–დღემდე
|-
|5
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჟულიუ ტავარეში]]
|8
|48
|0.17
|[[2012]]–[[2022]]
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|6
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ლიტო (კაბო-ვერდელი ფეხბურთელი)|ლიტო]]
|7
|47
|0.15
|[[2002]]–[[2012]]
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[დაილონ ლივრამენტუ]]'''
|7
|25
|0.28
|2024–დღემდე
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|8
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ანტონიუ დუარტე|ტონი]]
|6
|11
|0.55
|1992–2003
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გილსონ ბენშიმოლი]]'''
|6
|22
|0.27
|2020–დღემდე
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ბებე]]
|6
|27
|0.22
|2022–2025
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჯანინი]]
|6
|35
|0.17
|2012–დღემდე
|}

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:კაბო-ვერდეს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>7n5u3wsrvnd5bwtd1ny1w2oap6i480j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427452</id>
      <parentid>5427049</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:35:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>/* 2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი */</comment>
      <origin>5427452</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63773" sha1="9hva706vx4ztc2dy1uc49g7ses9n15d" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = კაბო-ვერდე
| მეტსახელი = ''ლურჯი ზვიგენები'' (''Tubarões Azuis'')&lt;br /&gt;''კრეოლები'' (''Crioulos'')
| ემბლემა = Flag of Cape Verde.svg
| ემბლემის ზომა = 200px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = CPV
| ასოციაცია = [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]]
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[ბუბიშტა]] (პედრუ ლეიტან ბრიტუ)
| კაპიტანი = [[რაიან მენდეში]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[რაიან მენდეში]] (101)
| ბომბარდირი = [[რაიან მენდეში]] (22)
| საშინაო სტადიონი = [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 
| ფიფა მაქს = 27
| ფიფა მაქს თარიღი = [[თებერვალი]], [[2014]]
| ფიფა მინ = 182
| ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]], [[2000]]
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 69
| ელო მაქს თარიღი = [[31 მარტი]], [[2015]]
| ელო მინ = 146
| ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]], [[1998]]
| pattern_la1 = _cpv26h
| pattern_b1 = _cpv26h
| pattern_ra1 = _cpv26h
| pattern_sh1 = _cpv26h
| pattern_so1 = _cpv26hl
| leftarm1 = 1A3CB0
| body1 = 1A3CB0
| rightarm1 = 1A3CB0
| shorts1 = 1A3CB0
| socks1 = 1A3CB0
| pattern_la2 = _cpv26a
| pattern_b2 = _cpv26a
| pattern_ra2 = _cpv26a
| pattern_sh2 = _cpv26a
| pattern_so2 = _cpv26al
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = FFFFFF
| pattern_la3 = _cpv26t
| pattern_b3 = _cpv26t
| pattern_ra3 = _cpv26t
| pattern_sh3 = _cpv26t
| pattern_so3 = _cpv26tl
| leftarm3 = FF0000
| body3 = FF0000
| rightarm3 = FF0000
| shorts3 = FF0000
| socks3 = FF0000
| პირველი თამაში = {{დროშა|კაბო-ვერდე}} 0–1 {{დროშა|გვინეა}}&lt;br /&gt;([[გვინეა-ბისაუ]]; [[19 აპრილი]], [[1978]])
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კაბო-ვერდე}}  7–1 {{დროშა|სან-ტომე და პრინსიპი}}&lt;br /&gt;([[პრაია]]; [[13 ივნისი]], 2015)&lt;br /&gt;{{დროშა|ლიხტენშტაინი}} 0–6 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[სან-პედრო-დელ-პინატარი]], [[ესპანეთი]]; 25 მარტი, 2022)
| იანვ = {{დროშა|სენეგალი}} 5–1 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[მალი]]; [[12 თებერვალი]], [[1981]])&lt;br /&gt;{{დროშა|კაბო-ვერდე}} 0–4 {{დროშა|განა}}&lt;br /&gt;([[პრაია]]; [[8 ოქტომბერი]], 2005)&lt;br /&gt;{{დროშა|გვინეა}} 4–0 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[კონაკრი]]; [[9 სექტემბერი]], 2007)&lt;br /&gt;{{დროშა|ბურკინა-ფასო}} 4–0 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[უაგადუგუ]]; 14 ნოემბერი, 2017)&lt;br /&gt;{{დროშა|ალჟირი}} 5–1  {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[კონსტანტინე]]; 12 ოქტომბერი, 2023)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 1
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 2026
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = მერვედფინალი (2026, მიმდინარე)
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = 
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 
}}

'''კაბო-ვერდეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-pt|Seleção nacional de futebol de Cabo Verde}} — წარმოადგენს [[კაბო-ვერდე]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]], რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] წევრია [[1982]] წლიდან. გუნდი ცნობილია მეტსახელებით ''ლურჯი ზვიგენები'' ({{lang-pt|''Tubarões Azuis''}}) და ''კრეოლები'' ({{lang-pt|''Crioulos''}}). საშინაო მატჩებს უმეტესად [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი|კაბო-ვერდეს ეროვნულ სტადიონზე]] ატარებს.

კაბო-ვერდემ პირველი საერთაშორისო მატჩი [[1978]] წლის [[19 აპრილი|19 აპრილს]] [[გვინეა]]ს წინააღმდეგ გამართა და 0–1 დამარცხდა. [[1992]] წელს პირველად ჩაერთო [[აფრიკის ერთა თასი]]ს საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ხოლო [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს შესარჩევ ციკლში პირველად [[2003]] წელს მიიღო მონაწილეობა.

ნაკრებმა პირველად მოიპოვა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება [[2013]] წელს. მას შემდეგ გუნდი ასევე მონაწილეობდა [[2015]], [[2021]] და [[2023]] წლების გათამაშებებში. საუკეთესო შედეგი მეოთხედფინალში გასვლაა, რომელიც [[2013]] და [[2023]] წლებში დაფიქსირდა.

[[2025]] წელს კაბო-ვერდემ ისტორიაში პირველად მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის]] საგზური. ქვეყანა გახდა მსოფლიო ჩემპიონატის ისტორიაში ყველაზე პატარა სახელმწიფო ფართობის მიხედვით, რომელმაც ტურნირზე კვალიფიკაცია გაიარა, ხოლო მოსახლეობის რაოდენობით — მეორე ყველაზე მცირე ქვეყანა [[ისლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ისლანდიის]] შემდეგ. [[2026]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე კაბო-ვერდემ ჯგუფური ეტაპი დაუმარცხებლად გაიარა — ფრედ 0–0 ითამაშა [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]], 2–2 [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] და 0–0 [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთთან]], რითაც ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა და ისტორიაში პირველად გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/cape-verde/MocyWdm7/
 |title=Cape Verde – Squad, statistics, results and fixtures
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==

===ადრეული ისტორია===
[[კაბო-ვერდე]]მ [[პორტუგალია|პორტუგალიისგან]] დამოუკიდებლობა [[1975]] წელს მოიპოვა. ეროვნული ნაკრების პირველი საერთაშორისო მატჩი [[1978]] წლის [[29 მაისი|29 მაისს]], [[გვინეა-ბისაუ]]ში გამართულ ტურნირზე ჩატარდა, სადაც კბო-ვერდე [[გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გვინეასთან]] 0–1 დამარცხდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.rsssf.org/tablesk/kaapv-intres.html |title=Cape Verde Islands – List of International matches |work=[[RSSSF]] |first=Barry |last=Courtney |date=5 June 2006 |access-date=27 June 2010 |archive-date=10 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220810235255/https://www.rsssf.org/tablesk/kaapv-intres.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;  [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]] [[1982]] წელს დაარსდა, ხოლო [[ფიფა]]ს წევრი [[1986]] წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.fifa.com/associations/association=cpv/index.html | archive-url=https://web.archive.org/web/20070603161104/http://www.fifa.com/associations/association=cpv/index.html | url-status=dead | archive-date=3 June 2007 |title=Cape Verde Islands |publisher=[[FIFA]].com |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2002]] წლის [[2 ნოემბერი|2 ნოემბერს]] კაბო-ვერდეს ნაკრები ისტორიაში პირველად დაუპირისპირდა არაეფრიკულ ეროვნულ ნაკრებს — ამხანაგური მატჩი [[ლუქსემბურგის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ლუქსემბურგთან]] უგოლოდ, 0–0 დასრულდა.

საზღვარგარეთ მცხოვრები [[კაბო-ვერდელი]] დიასპორა, რომლის რაოდენობაც თავად კუნძულების მოსახლეობას აღემატება, ეროვნული ნაკრების ფეხბურთელების უმთავრესი წყაროა. კაბო-ვერდეს ნაკრების მოქმედი ფეხბურთელების უმეტესობა ქვეყნის ფარგლებს გარეთ, ძირითადად [[ევროპა|ევროპაში]], თუმცა ასევე [[აზია|აზიაშიც]] თამაშობს, ხოლო ზოგიერთი მათგანი თავად ქვეყნის გარეთ არის დაბადებული.&lt;ref name=&quot;FIFA1&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/worldcup/news/newsid=772955/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20140508222918/http://www.fifa.com/worldcup/news/newsid=772955/ |url-status=dead |archive-date=8 May 2014 |title=Foreign contingent boost Cape Verde |date=21 May 2010|publisher=[[FIFA]] |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2009]] წლის [[4 სექტემბერი|4 სექტემბერს]] კაბო-ვერდე ამხანაგურ შეხვედრაში [[მალტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალტას]] დაუპირისპირდა და 2–0 გაიმარჯვა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.national-football-teams.com/country/37/2009/Cape_Verde.html

 |title=Cape Verde (2009)

 |website=National Football Teams

 |access-date=29 June 2026

}}&lt;/ref&gt;

===2010-იანი წლები===

[[2010]] წლის [[24 მაისი|24 მაისს]] კაბო-ვერდემ ამხანაგურ მატჩში სრული შემადგენლობით მოთამაშე [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ეროვნულ ნაკრებს]] 0–0 ეთამაშა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://soccernet.espn.go.com/report?id=289370&amp;cc=5901 |title=Report: Portugal v Cape Verde Islands – International Friendly – ESPN Soccernet |publisher=[[ESPN]] |date=24 May 2010 |access-date=19 April 2012 |archive-date=21 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121021142155/http://soccernet.espn.go.com/report?id=289370&amp;cc=5901 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; იმ პერიოდში [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალია]]  [[ფიფა]]ს რეიტინგში მესამე ადგილს იკავებდა, ხოლო კაბო-ვერდე — 117-ეს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/associations/association=cpv/men/index.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20150219140223/http://www.fifa.com/fifa-world-ranking/associations/association=cpv/men/index.html|url-status=dead|archive-date=19 February 2015|title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking - Associations - Cape Verde Islands - Men's|website=FIFA.com|publisher=Fédération Internationale de Football Association|access-date=20 May 2018}}&lt;/ref&gt;

მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე კაბო-ვერდემ პირველად [[2002]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე მიიღო მონაწილეობა. პირველივე ეტაპზე გუნდი [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირთან]] ერთი ფრისა და ერთი მარცხის შემდეგ გამოეთიშა ტურნირს.&lt;ref name=&quot;FIFA2&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/worldcup/preliminaries/africa/teams/team=43850/profile.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080411023424/http://www.fifa.com/worldcup/preliminaries/africa/teams/team=43850/profile.html |url-status=dead |archive-date=11 April 2008 |title=Cape Verde Islands: Profile |publisher=[[FIFA]] |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2006]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატისა და [[2006]] წლის აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში კაბო-ვერდემ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე ისტორიაში პირველი გამარჯვება მოიპოვა, როდესაც [[ესვატინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესვატინი]] დაამარცხა და საბოლოო საკვალიფიკაციო ეტაპზე გავიდა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.rsssf.org/tables/2006q.html

 |title=2006 World Cup Qualification and African Nations Cup Qualifiers (Africa)

 |website=RSSSF

 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation

 |access-date=29 June 2026

}}&lt;/ref&gt; გადამწყვეტ ეტაპზე გუნდმა პირველი გასვლითი გამარჯვება იზეიმა [[ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურკინა-ფასოსთან]], თუმცა თავის ჯგუფში მეხუთე ადგილი დაიკავა და ვერც მსოფლიო ჩემპიონატზე, ვერც აფრიკის ერთა თასზე ვერ მოხვდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2006q.html
 |title=2006 World Cup Qualification and African Nations Cup Qualifiers (Africa)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

პორტუგალიელმა მთავარმა მწვრთნელმა [[ჟუან დე დეუსი]]მ [[2010]] წლის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] შესარჩევი ეტაპისთვის [[ევროპა|ევროპის]] ჩემპიონატებიდან არაერთი ახალი ფეხბურთელი მიიწვია ნაკრებში. კაბო-ვერდემ მეორე საკვალიფიკაციო ეტაპზე ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკის]] გაუსწრო, თუმცა [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნს]] ჩამორჩა და მესამე ეტაპზე ვერ გავიდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2010q.html
 |title=2010 World Cup Qualification – Africa (CAF)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2013]] წელს კაბო-ვერდემ ისტორიაში პირველად მოიპოვა აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება. გადამწყვეტ საკვალიფიკაციო ეტაპზე მან საერთო ანგარიშით 3–2 დაამარცხა [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნი]] — გასვლაზე [[აჰმადუ აჰიჯოს სტადიონი|აჰმადუ აჰიჯოს სტადიონზე]] [[იაუნდე]]ში 1–2 დამარცხების შემდეგ, შინ [[პრაია]]ში 2–0 გაიმარჯვა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2013a.html
 |title=African Nations Cup 2013 – Qualifying Tournament
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

ფინალურ ეტაპზე კაბო-ვერდე A ჯგუფში მოხვდა [[ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანგოლასთან]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკოსთან]] და მასპინძელ [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკასთან]]. ტურნირის გახსნითი მატჩი [[2013]] წლის [[19 იანვარი|19 იანვარს]] [[სოკერ სიტი]]ზე, [[იოჰანესბურგი|იოჰანესბურგში]], მასპინძელ ნაკრებთან ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ კენჭისყრისას მეოთხე კალათაში იყო განთესილი, იმ დროისთვის კაბო-ვერდე ჯგუფის ყველაზე მაღალი რეიტინგის მქონე გუნდი იყო — [[ფიფა]]ს რეიტინგში 51-ე ადგილს იკავებდა, ხოლო მაროკო 71-ე, სამხრეთ აფრიკა 72-ე და ანგოლა 83-ე ადგილებზე იყვნენ.&lt;ref name=&quot;rsssf.org&quot;&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2013a.html
 |title=African Nations Cup 2013 – Final Tournament (South Africa)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

აფრიკის ერთა თასის პირველ მატჩში კაბო-ვერდემ სამხრეთ აფრიკასთან 0–0 ითამაშა, შემდეგ კი [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკოს]] 1–1 დაუზავდა. [[პლატინი (კაბო-ვერდელი ფეხბურთელი)|პლატინიმ]] კაბო-ვერდეს ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე. შემდეგ კაბო-ვერდემ 2–1 დაამარცხა [[ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანგოლა]] (მიუხედავად კაპიტან [[ნანდუ მარია ნევეში]]ს ავტოგოლისა) და პირველად გავიდა ტურნირის მეოთხედფინალში.&lt;ref name=&quot;rsssf.org&quot;/&gt;

[[2013]] წლის [[2 თებერვალი|2 თებერვალს]], [[პორტ-ელიზაბეთი|პორტ-ელიზაბეთში]], [[ნელსონ მანდელას ყურის სტადიონი|ნელსონ მანდელას ყურის სტადიონზე]], კაბო-ვერდე [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განას]] შეხვდა. კაბო-ვერდელებმა მეტოქის კარის მიმართულებით 16-ჯერ დაარტყეს (7-ჯერ კარის ჩარჩოში), მაშინ როცა განამ მხოლოდ 8 დარტყმა (2 ზუსტად) შეასრულა, თუმცა საბოლოოდ სწორედ განამ მოიპოვა გამარჯვება და კაბო-ვერდე ტურნირს გამოეთიშა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://int.soccerway.com/matches/2013/02/02/africa/africa-cup-of-nations/ghana/cape-verde-islands/1406538/ |title=Ghana vs. Cape Verde Islands 2–0 |publisher=Soccerway.com |access-date=2 February 2013 |archive-date=3 February 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130203212605/http://int.soccerway.com/matches/2013/02/02/africa/africa-cup-of-nations/ghana/cape-verde-islands/1406538/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[2014]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] კაბო-ვერდე, [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირთან]] ერთად, პირველი ნაკრები გახდა, რომელმაც [[2015]] წლის აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება მოიპოვა. მასპინძელ [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორულ გვინეას]] ისინი მას შემდეგ შეუერთდნენ, რაც შინ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]] 1–0 დაამარცხეს.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kawowo.com/index.php/football/item/19491-afcon-2015-round-up-algeria-qualify-zambia-nigeria-revive-fortunes-and-uganda-suffers-set-back.html |title=AFCON 2015 ROUND UP: Algeria, Cape Verde qualify, Zambia &amp; Nigeria revive fortunes and Uganda suffers set back |publisher=Kawowo Sports |access-date=16 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160322040406/http://www.kawowo.com/index.php/football/item/19491-afcon-2015-round-up-algeria-qualify-zambia-nigeria-revive-fortunes-and-uganda-suffers-set-back.html |archive-date=22 March 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ახალი მთავარი მწვრთნელის, [[რუი აგუაში]]ს ხელმძღვანელობით, გუნდმა [[ლუსიუ ანტუნეში]]ს დაწყებული წარმატებული სერია გააგრძელა და შესარჩევი ეტაპის დასრულებამდე ორი ტურით ადრე ჯგუფში პირველ ან მეორე ადგილზე გასვლა გაინაღდა. მისი მეტოქეები იყვნენ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]], [[ნიგერის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიგერი]] და [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბია]].&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://desporto.sapo.pt/futebol/seleccao/cabo-verde/tubaroes/artigo/2014/08/14/rui-guas-quer-levar-sele-o-can2015 |title=Rui Águas quer levar seleção à CAN2015 |work=SAPO Desporto |access-date=16 October 2014 |archive-date=23 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141023152959/http://desporto.sapo.pt/futebol/seleccao/cabo-verde/tubaroes/artigo/2014/08/14/rui-guas-quer-levar-sele-o-can2015 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; [[2014]] წლის [[15 ნოემბერი|15 ნოემბერს]] კაბო-ვერდემ ნიგერი 3–1 დაამარცხა და ჯგუფ F-ში პირველი ადგილი ოფიციალურად გაიფორმა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.supersport.com/football/africa-cup-of-nations/news/141115/Cape_Verde_leave_it_late_to_crush_Niger |title=Cape Verde leave it late to crush Niger |publisher=SuperSport |access-date=16 November 2014 |archive-date=29 November 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141129014333/http://www.supersport.com/football/africa-cup-of-nations/news/141115/Cape_Verde_leave_it_late_to_crush_Niger |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ფინალურ ეტაპზე კაბო-ვერდე B ჯგუფში [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბიასთან]], [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისთან]] და [[კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან]] მოხვდა. [[2015]] წლის [[18 იანვარი|18 იანვარს]] პირველი მატჩი [[ებიბეიინის სტადიონი|ებიბეიინის სტადიონზე]] ტუნისთან 1–1 დასრულდა. [[ელდონ რამოსი|ელდონ რამოსმა]] 78-ე წუთზე პენალტით ანგარიში გაათანაბრა. ოთხი დღის შემდეგ კაბო-ვერდემ კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთანაც 0–0 ითამაშა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.fifa.com/world-match-centre/africancup/news/newsid/250/855/0/ |title=Cape Verde hit back to deny Tunisia |publisher=FIFA.com |access-date=26 January 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150128131853/http://www.fifa.com/world-match-centre/africancup/news/newsid/250/855/0/ |archive-date=28 January 2015 |df=dmy }}&lt;/ref&gt;

[[26 იანვარი|26 იანვარს]] [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბიასთან]] მატჩიც 0–0 დასრულდა, რის შედეგადაც ორივე ნაკრები ტურნირს გამოეთიშა.&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.bbc.com/sport/0/football/30825699 |title=Cape Verde Islands 0–0 DR Congo |work=BBC Sport |access-date=26 January 2015 |archive-date=24 January 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150124235733/http://www.bbc.com/sport/0/football/30825699 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ძლიერი ტროპიკული შტორმის ფონზე ჩატარებული მატჩების შემდეგ, სადაც 26 მილიმეტრი ნალექი მოვიდა, კაბო-ვერდემ ტურნირი წაუგებლად დაასრულა, თუმცა კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან თანაბარი ქულების მიუხედავად, ბურთების უარესი სხვაობის გამო ჯგუფში ჩამორჩა და გავარდნა მოუწია.&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.bbc.com/sport/live/football/30659967 |title=Afcon 2015: Group B as it happened |work=BBC Sport |access-date=26 January 2015 |archive-date=28 January 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150128215116/http://www.bbc.com/sport/live/football/30659967 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წლის [[31 მარტი|31 მარტს]] კაბო-ვერდემ [[ეშტორილი]]ს [[ანტონიუ კოიმბრა და მოტას სტადიონი|ანტონიუ კოიმბრა და მოტას სტადიონზე]] ამხანაგურ მატჩში პორტუგალია 2–0 დაამარცხა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/0/football/32140214|title=Portugal 0 Cape Verde Islands 2|date=31 March 2015|work=BBC Sport|access-date=2 April 2015|archive-date=1 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150401062423/https://www.bbc.com/sport/0/football/32140214|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===2020-იანი წლები===
კაბო-ვერდემ [[აფრიკის ერთა თასი (2023)|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალური ეტაპის საგზური მოიპოვა და B ჯგუფში მოხვდა. ჯგუფური ეტაპის პირველ შეხვედრაში მან [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განა]] 2–1 დაამარცხა. გამარჯვების გოლი [[გარი როდრიგეში|გარი როდრიგეშმა]] დამატებული დროის მეორე წუთზე გაიტანა.&lt;ref&gt;{{cite news
 |title=Afcon 2023: Ghana 1–2 Cape Verde - Black Stars fall to late defeat
 |url=https://www.bbc.com/sport/football/67904849
 |work=BBC Sport
 |date=14 January 2024
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

მეორე მატჩში კაბო-ვერდემ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]] 3–0 დაამარცხა. ამ გამარჯვებისა და ჯგუფში დაფიქსირებული სხვა შედეგების წყალობით, გუნდმა პლეი-ოფის საგზური ვადამდე ადრე გაინაღდა და B ჯგუფის გამარჯვებული გახდა. ჯგუფური ეტაპის ბოლო შეხვედრაში კაბო-ვერდე [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტეს]] დაუპირისპირდა. მას შემდეგ, რაც ეგვიპტემ დამატებულ დროში დაწინაურება შეძლო, [[ბრაიან ტეიშეირა]]მ შეხვედრის მიწურულს ანგარიში გაათანაბრა და მატჩი 2–2 დასრულდა.&lt;ref name=&quot;cafonline.com&quot;&gt;{{cite web
 |title=TotalEnergies CAF Africa Cup of Nations Côte d'Ivoire 2023: Cape Verde
 |url=https://www.cafonline.com/total-africa-cup-of-nations/teams/188-cape-verde/
 |website=Confederation of African Football
 |publisher=CAF
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

მერვედფინალში კაბო-ვერდე [[მავრიტანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიტანიას]] შეხვდა. გუნდის კაპიტანმა [[რაიან მენდეში|რაიან მენდეშმა]] მეორე ტაიმის მიწურულს პენალტიდან გადამწყვეტი გოლი გაიტანა და თავისი გუნდი მეოთხედფინალში გაიყვანა, სადაც მეტოქე [[სამხრეთ აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკა]] იყო. ძირითადი და დამატებითი დრო უგოლოდ დასრულდა, რის შემდეგაც გამარჯვებული პენალტების სერიაში გამოვლინდა. კაბო-ვერდემ ხუთიდან ოთხი პენალტი ვერ გამოიყენა და სერია 1–2 დათმო.&lt;ref name=&quot;cafonline.com&quot;/&gt;

===2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი===
კაბო-ვერდემ [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური 2025 წლის ოქტომბერში, საკვალიფიკაციო ჯგუფში გამარჯვების შემდეგ მოიპოვა.

[[File:Carlos Lima Calu 2013 Catalonia.jpg|thumb|200px|კაბო-ვერდეს ეროვნული ნაკრების ორი ფეხბურთელი]]

ტურნირის პირველ შეხვედრაში გუნდმა ევროპის მოქმედ ჩემპიონ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთს]] მოულოდნელი 0–0 დაუზავდა. მიუხედავად იმისა, რომ ესპანეთი მთელი მატჩის განმავლობაში ბურთს აშკარად მეტხანს ფლობდა, კაბო-ვერდემ მსოფლიო ჩემპიონატზე პირველივე მატჩში პირველი ქულა მოიპოვა.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Del Gallo |first1=Alicia |last2=L. Hall |first2=Meghan |title=Cape Verde stuns Spain in World Cup draw; goalkeeper Volzinho a hero |url=https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/worldcup/2026/06/15/spain-cape-verde-live-updates-world-cup-score-results--live/90551343007/ |website=USA Today |publisher=USA Today |access-date=15 June 2026}}&lt;/ref&gt;

მეორე შეხვედრაში კაბო-ვერდემ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაის]]თან 2–2 ითამაშა. გუნდმა მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში პირველი გოლები გაიტანა და კიდევ ერთხელ გააოცა ფეხბურთის მოყვარულები.&lt;ref&gt;{{Cite web |author=Alanis Thames |title=Another World Cup stunner: Cape Verde gets 1st goal of tournament and holds Uruguay to 2-2 draw |url=https://apnews.com/article/world-cup-cape-verde-uruguay-vozinha-fd5ad696b6eb54626600a16d51c98741|work=Associated Press |date=21 June 2026}}&lt;/ref&gt;

ჯგუფური ეტაპის ბოლო ტურში კაბო-ვერდემ [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთს]] 0–0 დაუზავდა, H ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა და ისტორიაში პირველად მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში გავიდა.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Dure |first=Beau |date=2026-06-27 |title=Cape Verde draw 0-0 with Saudi Arabia and reach last 32: World Cup 2026 – live |url=https://www.theguardian.com/football/live/2026/jun/26/cape-verde-v-saudi-arabia-world-cup-2026-live |access-date=2026-06-27 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}&lt;/ref&gt;

მერვედფინალში კაბო-ვერდეს მეტოქე მოქმედი მსოფლიო ჩემპიონი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]] იყო. კაბო-ვერდეს ეროვნულმა ნაკრებმა ამ მატჩშიც შეძლეს მსოფლიოს გაოცება და ტურნირის ერთ-ერთ მთავარ ფავორით ნაკრებთან დაძაბულ ბრძოლაში მატჩის ძირითადი დრო 1-1 ანგარიშით დაასრულეს. კვლავ შესანიშნავი მატჩი ჩაატარა გუნდის გოლკიპერმა [[ვოზინია|ვოზინიამ]]. საბოლოოდ მატჩი არგენტინის სასარგებლოდ 3-2 ანგარიშით დასრულდა და მატჩის ბედი დამატებით დროში [[დინეი ბორჟესი|დინეი ბორჟესის]] მიერ საკუთარ კარში გატანილი გოლით გადაწყდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Cape Verde - Matches - AFCON 2023 (knockout stage results)
 |url=https://www.soccerway.com/match/argentina-f9OppQjp/cape-verde-MocyWdm7/?mid=O4oeJu9d
 |website=Soccerway
 |publisher=Perform Group
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

==ფორმების ისტორია==

===ფორმების მწარმოებლები===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;

|-

! ფორმების მწარმოებელი

! პერიოდი

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 1978–1992

|-

| {{flagicon|FRA}} [[Duarig]]

| 1992–1993

|-

| {{flagicon|POR}} [[Saillev]]

| 1994–2001

|-

| {{flagicon|POR}} [[Tepa]]

| 2002–2007

|-

| {{flagicon|ITA}} [[Erreà]]

| 2008–2009

|-

| {{flagicon|ESP}} [[KS Sport]]

| 2010–2011

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 2012

|-

| {{flagicon|POR}} [[Tepa]]

| 2013

|-

| {{flagicon|DEN}} [[Hummel International|Hummel]]

| 2014–2015

|-

| {{flagicon|POR}} [[Lacatoni]]

| 2016–2017

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 2018–2021

|-

| {{flagicon|AUT}} [[Tempo (კომპანია)|Tempo]]

| 2022–2026

|-

| {{flagicon|USA}} [[Capelli]]

| 2026–დღემდე

|}

==სტადიონები==
ეროვნული ნაკრები თავდაპირველად საშინაო შეხვედრებს [[ვარზეას სტადიონი|ვარზეას სტადიონზე]] ატარებდა, რომელიც [[პრაია]]ში, [[სანტიაგო (კაბო-ვერდე)|სანტიაგოს კუნძულზე]] მდებარეობს. სტადიონი 2006 წელს განაახლეს და 8 000 მაყურებელს იტევს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio da Várzea - General Information
 |url=https://www.national-football-teams.com/stadium/2430/Estadio_Da_Varzea.html
 |website=National Football Teams
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

ამჟამად გუნდი საშინაო მატჩების უმეტესობას [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი|კაბო-ვერდეს ეროვნულ სტადიონზე]] ატარებს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio Nacional de Cabo Verde
 |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Est%C3%A1dio_Nacional_de_Cabo_Verde
 |website=Wikipedia (stadium data sourced from official reports)
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt; „ლურჯი ზვიგენების“ (''Tubarões Azuis'') მატჩები ასევე იმართება 5 000-ადგილიან [[ადერიტუ სენას მუნიციპალური სტადიონი|ადერიტუ სენას მუნიციპალურ სტადიონზე]] [[მინდელუ]]ში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio Municipal Adérito Sena - Stadium profile
 |url=https://www.national-football-teams.com/stadium/3670/Estadio_Municipal_Aderito_Sena.html
 |website=National Football Teams
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

==სამწვრთნელო ისტორია ==

{{div col|colwidth=22em}}
* {{Flagicon|Portugal}} [[კარლუშ ალინიო]] (1985–1986)
* {{Flagicon|Portugal}} [[ოსკარ ვისენტე დუარტე]] (1998–2003)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://noticias.sapo.cv/info/artigo/1022421.html |title=Futebol: Óscar Duarte na equipa técnica dos Travadores |date=8 October 2009 |publisher=Sapo Noticias |access-date=17 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303213005/http://noticias.sapo.cv/info/artigo/1022421.html |archive-date=3 March 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[ალექსანდრე ალინიო]] (2003–2006)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=354242&amp;cc=5739 |title=Cape Verde island coach Alhinho resigns |date=5 January 2006 |agency=[[Reuters]] |publisher=ESPN Soccernet |access-date=28 June 2010 |archive-date=21 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121021185544/http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=354242&amp;cc=5739 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ჟოზე რუი|ზე რუი]] (2006)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/4968880.stm |title=Ze Rui appointed Cape Verde coach |date=3 May 2006 |publisher=BBC |access-date=28 June 2010 |archive-date=31 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140331101548/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/4968880.stm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;BBC1&quot;&gt;{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/6172900.stm |title=Cape Verde confirm identity of new coach |date=22 November 2006 |publisher=BBC |access-date=28 June 2010 |archive-date=31 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140331113138/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/6172900.stm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Brazil}} [[რიკარდო კორდეირო და როშა|რიკარდო და როშა]] (2007)&lt;ref name=&quot;BBC1&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.mtnfootball.com/live/content.php?Item_ID=14219 |title=De Deus New Cape Verde Coach |date=22 November 2006 |publisher=MTN Football |access-date=22 March 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303180600/http://mtnfootball.com/live/content.php?Item_ID=14219 |archive-date=3 March 2016 |url-status=dead |df=dmy-all }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[ჟოაო დე დეუსი]] (2008–2010)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article54057&amp;ak=1 |title=Soccer federation unaware of national selection coach's alleged exit |date=25 June 2010 |newspaper=Asemana |access-date=28 June 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427110607/http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article54057&amp;ak=1 |archive-date=27 April 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ლუციო ანტუნეში]] (2010–2013)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://asemana.publ.cv/spip.php?article54902&amp;ak=1 |title=Lúcio Antunes tapped as new national soccer team coach |date=25 July 2010 |newspaper=Asemana |access-date=29 July 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110718163455/http://asemana.publ.cv/spip.php?article54902&amp;ak=1 |archive-date=18 July 2011 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[რუი აგუში (ფეხბურთელი)|რუი აგუში]] (2014–2016)&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.dn.pt/desporto/futebol-internacional/interior/rui-aguas-e-o-novo-selecionador-de-cabo-verde-4066837.html |title=Rui Águas é o novo selecionador de Cabo Verde |date=6 August 2014 |newspaper=DN Desporto |access-date=16 October 2014 |archive-date=28 April 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160428090154/http://www.dn.pt/desporto/futebol-internacional/interior/rui-aguas-e-o-novo-selecionador-de-cabo-verde-4066837.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ფელისბერტო კარდოსო|ბეტო]] (2016)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ლუციო ანტუნეში]] (2016–2018)
* {{Flagicon|Portugal}} [[რუი აგუში (ფეხბურთელი)|რუი აგუში]] (2018–2019)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ჟანიტო კარვალიო]] (2019–2020)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ბუბიშტა]] (2020–დღემდე)&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Cape Verde - Squad
 |url=https://www.soccerway.com/team/cape-verde/MocyWdm7/squad/
 |website=Soccerway
 |publisher=Perform Group
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;
{{div col end}}

==შემადგენლობა==
შემდეგი 26 მოთამაშე გამოიძახეს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატისთვის]], ასევე ტურნირამდელი ამხანაგური მატჩებისთვის [[სერბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სერბეთთან]] [[31 მაისი|31 მაისს]] და ბერმუდის კუნძულებთან [[2026]] წლის [[6 ივნისი|6 ივნისს]].&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://fcf.cv/convocados-para-o-mundial-2026/ |title=Convocados para o Mundial 2026 |trans-title=Squad for the 2026 World Cup |publisher=[[Cape Verdean Football Federation]] |date=18 May 2026 |access-date=18 May 2026 |language=pt}}&lt;/ref&gt;
{{nat fs g start}}
{{nat fs g player|no=1|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[ვოზინია]]|age={{birth date and age|1986|6|3|df=y}}|caps=93|goals=0|club=[[ჩავიეში (საფეხბურთო კლუბი)|„ჩავიეში“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=12|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[მარსიო როზა]]|age={{birth date and age|1997|2|23|df=y}}|caps=11|goals=0|club=[[მონტანა (საფეხბურთო კლუბი)|„მონტანა“]]|clubnat=BUL}}
{{nat fs g player|no=23|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[სიჯეი დოს სანტოსი]]|age={{birth date and age|2000|8|24|df=y}}|caps=1|goals=0|club=[[სან დიეგო (საფეხბურთო კლუბი)|„სან დიეგო“]]|clubnat=USA}}

{{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[სტოპირა]]|age={{birth date and age|1988|5|20|df=y}}|caps=61|goals=4|club=[[სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო (საფეხბურთო კლუბი)|„სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[დინეი ბორჟესი]]|age={{birth date and age|1995|1|17|df=y}}|caps=35|goals=2|club=[[ალ ბატაე (საფეხბურთო კლუბი)|„ალ ბატაე“]]|clubnat=UAE}}
{{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[პიკო ლოპეში]]|age={{birth date and age|1992|6|17|df=y}}|caps=48|goals=0|club=[[შამროკ როვერსი (საფეხბურთო კლუბი)|„შამროკ როვერსი“]]|clubnat=IRL}}
{{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[ლოგან კოსტა]]|age={{birth date and age|2001|4|1|df=y}}|caps=28|goals=0|club=[[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვილიარეალი“]]|clubnat=ESP}}
{{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[სიდნი ლოპეში კაბრალი]]|age={{birth date and age|2003|9|18|df=y}}|caps=13|goals=3|club=[[ტრაბზონსპორი (საფეხბურთო კლუბი)|„ტრაბზონსპორი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[სტივენ მორეირა]]|age={{birth date and age|1994|8|13|df=y}}|caps=23|goals=0|club=[[კოლამბუს ქრიუ (საფეხბურთო კლუბი)|„კოლამბუს ქრიუ“]]|clubnat=USA}}
{{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[ვაგნერ პინა]]|age={{birth date and age|2002|11|3|df=y}}|caps=15|goals=0|club=[[ტრაბზონსპორი (საფეხბურთო კლუბი)|„ტრაბზონსპორი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[კელვინ პირესი]]|age={{birth date and age|2000|6|5|df=y}}|caps=6|goals=1|club=[[სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო (SJK) (საფეხბურთო კლუბი)|„სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო“]]|clubnat=FIN}}

{{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[კევინ პინა]]|age={{birth date and age|1997|1|27|df=y}}|caps=34|goals=4|club=[[კრასნოდარი (საფეხბურთო კლუბი)|„კრასნოდარი“]]|clubnat=RUS}}
{{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[ჟოვანი კაბრალი]]|age={{birth date and age|1998|6|14|df=y}}|caps=30|goals=3|club=[[ესტრელა ამადორა (საფეხბურთო კლუბი)|„ესტრელა ამადორა“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[ჟოაო პაულო ფერნანდეში]]|age={{birth date and age|1998|5|26|df=y}}|caps=43|goals=1|club=[[FCSB (საფეხბურთო კლუბი)|„FCSB“]]|clubnat=ROU}}
{{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[ჟამირო მონტეირო]]|age={{birth date and age|1993|11|23|df=y}}|caps=58|goals=5|club=[[PEC Zwolle (საფეხბურთო კლუბი)|„პეკ ზვოლე“]]|clubnat=NED}}
{{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[გარი როდრიგეში]]|age={{birth date and age|1990|11|27|df=y}}|caps=63|goals=10|club=[[აპოლონ ლიმასოლი (საფეხბურთო კლუბი)|„აპოლონ ლიმასოლი“]]|clubnat=CYP}}
{{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[დეროი დუარტე]]|age={{birth date and age|1999|7|4|df=y}}|caps=36|goals=0|club=[[ლუდოგორეცი (საფეხბურთო klubი)|„ლუდოგორეცი“]]|clubnat=BUL}}
{{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[ლაროს დუარტე]]|age={{birth date and age|1997|2|28|df=y}}|caps=23|goals=1|club=[[პუშკაშ აკადემია (საფეხბურთო კლუბი)|„პუშკაშ აკადემია“]]|clubnat=HUN}}
{{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[იანიკ სემედო]]|age={{birth date and age|1995|12|29|df=y}}|caps=12|goals=1|club=[[ფარენსე (საფეხბურთო კლუბი)|„ფარენსე“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[ტელმო არკანჟო]]|age={{birth date and age|2001|6|21|df=y}}|caps=18|goals=1|club=[[ვიტორია გიმარაეში (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიტორია გიმარაეში“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[ელიო ვარელა]]|age={{birth date and age|2002|5|3|df=y}}|caps=23|goals=1|club=[[მაკაბი თელ-ავივი (საფეხბურთო კლუბი)|„მაკაბი თელ-ავივი“]]|clubnat=ISR}}
{{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[ჟილსონ ბენშიმოლი]]|age={{birth date and age|2001|12|29|df=y}}|caps=22|goals=6|club=[[აკრონ ტოლიატი (საფეხბურთო კლუბი)|„აკრონ ტოლიატი“]]|clubnat=RUS}}
{{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[ვილი სემედო]]|age={{birth date and age|1994|4|27|df=y}}|caps=40|goals=3|club=[[ომონია (საფეხბურთო კლუბი)|„ომონია“]]|clubnat=CYP}}
{{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[დაილონ ლივრამენტო]]|age={{birth date and age|2001|5|4|df=y}}|caps=24|goals=7|club=[[კასა პია (საფეხბურთო კლუბი)|„კასა პია“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[რაიან მენდეში]]|age={{birth date and age|1990|1|8|df=y}}|caps=101|goals=22|club=[[იგდირი (საფეხბურთო კლუბი)|„იგდირი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[ნუნუ და კოშტა]]|age={{birth date and age|1991|2|10|df=y}}|caps=12|goals=2|club=[[ბაშაქშეჰირი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაშაქშეჰირი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs end}}

== რეკორდები ==
{{განახლდა|26 ივნისი 2026}}&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cape Verde |url=https://www.national-football-teams.com/country/37/Cape_Verde.html |website=National Football Teams}}&lt;/ref&gt;

:'''''მუქად''' აღნიშნული ფეხბურთელები კვლავ ასპარეზობენ კაბო-ვერდეს ეროვნულ ნაკრებში.''

=== ყველაზე მეტი ჩატარებული მატჩი ===

[[ფაილი:Ryan Mendes (LOSC Lille).JPG|200px|thumb|right|[[რაიან მენდეში]] — კაბო-ვერდეს ნაკრების ისტორიაში ყველაზე მეტი მატჩის ჩამტარებელი და საუკეთესო ბომბარდირი.]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! ადგილი
! ფეხბურთელი
! მატჩი
! გოლი
! კარიერა
|-
|1
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[რაიან მენდეში]]'''
|101
|22
|2010–დღემდე
|-
|2
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[ვოზინია]]'''
|93
|0
|2012–დღემდე
|-
|3
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გარი როდრიგეში]]'''
|63
|10
|2013–დღემდე
|-
|4
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ბაბანკო]]
|62
|5
|2007–2019
|-
|5
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[სტოპირა]]'''
|61
|4
|2007–დღემდე
|-
|6
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[ჟამირუ მონტეირუ]]'''
|58
|5
|2016–დღემდე
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|7
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჰელდონ რამუში|ჰელდონი]]
|52
|15
|2008–2019
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[მარკუ და სილვა სუარეში|მარკუ სუარეში]]
|52
|3
|2006–2021
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ფერნანდუ დოს სანტოს ვარელა|ფერნანდუ ვარელა]]
|52
|3
|2008–2019
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|10
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[პიკუ ლოპეში]]'''
|48
|0
|2019–დღემდე
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჟულიუ ტავარეში]]
|48
|8
|2012–2022
|}

=== საუკეთესო ბომბარდირები ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! ადგილი
! ფეხბურთელი
! გოლი
! მატჩი
! საშუალოდ
! კარიერა
|-
|1
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[რაიან მენდეში]]'''
|22
|101
|0.22
|[[2010]]–დღემდე
|-
|2
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჰელდონ რამუში|ჰელდონი]]
|15
|52
|0.29
|[[2008]]–[[2019]]
|-
|3
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[კალო (ფეხბურთელი)|კალო]]
|11
|27
|0.41
|[[1995]]–[[2007]]
|-
|4
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გარი როდრიგეში]]'''
|10
|63
|0.16
|[[2013]]–დღემდე
|-
|5
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჟულიუ ტავარეში]]
|8
|48
|0.17
|[[2012]]–[[2022]]
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|6
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ლიტო (კაბო-ვერდელი ფეხბურთელი)|ლიტო]]
|7
|47
|0.15
|[[2002]]–[[2012]]
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[დაილონ ლივრამენტუ]]'''
|7
|25
|0.28
|2024–დღემდე
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|8
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ანტონიუ დუარტე|ტონი]]
|6
|11
|0.55
|1992–2003
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გილსონ ბენშიმოლი]]'''
|6
|22
|0.27
|2020–დღემდე
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ბებე]]
|6
|27
|0.22
|2022–2025
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჯანინი]]
|6
|35
|0.17
|2012–დღემდე
|}

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:კაბო-ვერდეს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>9hva706vx4ztc2dy1uc49g7ses9n15d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427454</id>
      <parentid>5427452</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:36:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>/* 2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი */</comment>
      <origin>5427454</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63789" sha1="jtno07trkk55dza1b8rjp2hyzxyzw7c" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = კაბო-ვერდე
| მეტსახელი = ''ლურჯი ზვიგენები'' (''Tubarões Azuis'')&lt;br /&gt;''კრეოლები'' (''Crioulos'')
| ემბლემა = Flag of Cape Verde.svg
| ემბლემის ზომა = 200px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = CPV
| ასოციაცია = [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]]
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[ბუბიშტა]] (პედრუ ლეიტან ბრიტუ)
| კაპიტანი = [[რაიან მენდეში]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[რაიან მენდეში]] (101)
| ბომბარდირი = [[რაიან მენდეში]] (22)
| საშინაო სტადიონი = [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 
| ფიფა მაქს = 27
| ფიფა მაქს თარიღი = [[თებერვალი]], [[2014]]
| ფიფა მინ = 182
| ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]], [[2000]]
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 69
| ელო მაქს თარიღი = [[31 მარტი]], [[2015]]
| ელო მინ = 146
| ელო მინ თარიღი = [[აგვისტო]], [[1998]]
| pattern_la1 = _cpv26h
| pattern_b1 = _cpv26h
| pattern_ra1 = _cpv26h
| pattern_sh1 = _cpv26h
| pattern_so1 = _cpv26hl
| leftarm1 = 1A3CB0
| body1 = 1A3CB0
| rightarm1 = 1A3CB0
| shorts1 = 1A3CB0
| socks1 = 1A3CB0
| pattern_la2 = _cpv26a
| pattern_b2 = _cpv26a
| pattern_ra2 = _cpv26a
| pattern_sh2 = _cpv26a
| pattern_so2 = _cpv26al
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = FFFFFF
| pattern_la3 = _cpv26t
| pattern_b3 = _cpv26t
| pattern_ra3 = _cpv26t
| pattern_sh3 = _cpv26t
| pattern_so3 = _cpv26tl
| leftarm3 = FF0000
| body3 = FF0000
| rightarm3 = FF0000
| shorts3 = FF0000
| socks3 = FF0000
| პირველი თამაში = {{დროშა|კაბო-ვერდე}} 0–1 {{დროშა|გვინეა}}&lt;br /&gt;([[გვინეა-ბისაუ]]; [[19 აპრილი]], [[1978]])
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|კაბო-ვერდე}}  7–1 {{დროშა|სან-ტომე და პრინსიპი}}&lt;br /&gt;([[პრაია]]; [[13 ივნისი]], 2015)&lt;br /&gt;{{დროშა|ლიხტენშტაინი}} 0–6 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[სან-პედრო-დელ-პინატარი]], [[ესპანეთი]]; 25 მარტი, 2022)
| იანვ = {{დროშა|სენეგალი}} 5–1 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[მალი]]; [[12 თებერვალი]], [[1981]])&lt;br /&gt;{{დროშა|კაბო-ვერდე}} 0–4 {{დროშა|განა}}&lt;br /&gt;([[პრაია]]; [[8 ოქტომბერი]], 2005)&lt;br /&gt;{{დროშა|გვინეა}} 4–0 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[კონაკრი]]; [[9 სექტემბერი]], 2007)&lt;br /&gt;{{დროშა|ბურკინა-ფასო}} 4–0 {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[უაგადუგუ]]; 14 ნოემბერი, 2017)&lt;br /&gt;{{დროშა|ალჟირი}} 5–1  {{დროშა|კაბო-ვერდე}}&lt;br /&gt;([[კონსტანტინე]]; 12 ოქტომბერი, 2023)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 1
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 2026
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = მერვედფინალი (2026, მიმდინარე)
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = 
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 
}}

'''კაბო-ვერდეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-pt|Seleção nacional de futebol de Cabo Verde}} — წარმოადგენს [[კაბო-ვერდე]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]], რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] წევრია [[1982]] წლიდან. გუნდი ცნობილია მეტსახელებით ''ლურჯი ზვიგენები'' ({{lang-pt|''Tubarões Azuis''}}) და ''კრეოლები'' ({{lang-pt|''Crioulos''}}). საშინაო მატჩებს უმეტესად [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი|კაბო-ვერდეს ეროვნულ სტადიონზე]] ატარებს.

კაბო-ვერდემ პირველი საერთაშორისო მატჩი [[1978]] წლის [[19 აპრილი|19 აპრილს]] [[გვინეა]]ს წინააღმდეგ გამართა და 0–1 დამარცხდა. [[1992]] წელს პირველად ჩაერთო [[აფრიკის ერთა თასი]]ს საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ხოლო [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს შესარჩევ ციკლში პირველად [[2003]] წელს მიიღო მონაწილეობა.

ნაკრებმა პირველად მოიპოვა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება [[2013]] წელს. მას შემდეგ გუნდი ასევე მონაწილეობდა [[2015]], [[2021]] და [[2023]] წლების გათამაშებებში. საუკეთესო შედეგი მეოთხედფინალში გასვლაა, რომელიც [[2013]] და [[2023]] წლებში დაფიქსირდა.

[[2025]] წელს კაბო-ვერდემ ისტორიაში პირველად მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის]] საგზური. ქვეყანა გახდა მსოფლიო ჩემპიონატის ისტორიაში ყველაზე პატარა სახელმწიფო ფართობის მიხედვით, რომელმაც ტურნირზე კვალიფიკაცია გაიარა, ხოლო მოსახლეობის რაოდენობით — მეორე ყველაზე მცირე ქვეყანა [[ისლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ისლანდიის]] შემდეგ. [[2026]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე კაბო-ვერდემ ჯგუფური ეტაპი დაუმარცხებლად გაიარა — ფრედ 0–0 ითამაშა [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთთან]], 2–2 [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაისთან]] და 0–0 [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთთან]], რითაც ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა და ისტორიაში პირველად გავიდა მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/cape-verde/MocyWdm7/
 |title=Cape Verde – Squad, statistics, results and fixtures
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ისტორია ==

===ადრეული ისტორია===
[[კაბო-ვერდე]]მ [[პორტუგალია|პორტუგალიისგან]] დამოუკიდებლობა [[1975]] წელს მოიპოვა. ეროვნული ნაკრების პირველი საერთაშორისო მატჩი [[1978]] წლის [[29 მაისი|29 მაისს]], [[გვინეა-ბისაუ]]ში გამართულ ტურნირზე ჩატარდა, სადაც კბო-ვერდე [[გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გვინეასთან]] 0–1 დამარცხდა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.rsssf.org/tablesk/kaapv-intres.html |title=Cape Verde Islands – List of International matches |work=[[RSSSF]] |first=Barry |last=Courtney |date=5 June 2006 |access-date=27 June 2010 |archive-date=10 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220810235255/https://www.rsssf.org/tablesk/kaapv-intres.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;  [[კაბო-ვერდეს ფეხბურთის ფედერაცია]] [[1982]] წელს დაარსდა, ხოლო [[ფიფა]]ს წევრი [[1986]] წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.fifa.com/associations/association=cpv/index.html | archive-url=https://web.archive.org/web/20070603161104/http://www.fifa.com/associations/association=cpv/index.html | url-status=dead | archive-date=3 June 2007 |title=Cape Verde Islands |publisher=[[FIFA]].com |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2002]] წლის [[2 ნოემბერი|2 ნოემბერს]] კაბო-ვერდეს ნაკრები ისტორიაში პირველად დაუპირისპირდა არაეფრიკულ ეროვნულ ნაკრებს — ამხანაგური მატჩი [[ლუქსემბურგის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ლუქსემბურგთან]] უგოლოდ, 0–0 დასრულდა.

საზღვარგარეთ მცხოვრები [[კაბო-ვერდელი]] დიასპორა, რომლის რაოდენობაც თავად კუნძულების მოსახლეობას აღემატება, ეროვნული ნაკრების ფეხბურთელების უმთავრესი წყაროა. კაბო-ვერდეს ნაკრების მოქმედი ფეხბურთელების უმეტესობა ქვეყნის ფარგლებს გარეთ, ძირითადად [[ევროპა|ევროპაში]], თუმცა ასევე [[აზია|აზიაშიც]] თამაშობს, ხოლო ზოგიერთი მათგანი თავად ქვეყნის გარეთ არის დაბადებული.&lt;ref name=&quot;FIFA1&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/worldcup/news/newsid=772955/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20140508222918/http://www.fifa.com/worldcup/news/newsid=772955/ |url-status=dead |archive-date=8 May 2014 |title=Foreign contingent boost Cape Verde |date=21 May 2010|publisher=[[FIFA]] |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2009]] წლის [[4 სექტემბერი|4 სექტემბერს]] კაბო-ვერდე ამხანაგურ შეხვედრაში [[მალტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალტას]] დაუპირისპირდა და 2–0 გაიმარჯვა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.national-football-teams.com/country/37/2009/Cape_Verde.html

 |title=Cape Verde (2009)

 |website=National Football Teams

 |access-date=29 June 2026

}}&lt;/ref&gt;

===2010-იანი წლები===

[[2010]] წლის [[24 მაისი|24 მაისს]] კაბო-ვერდემ ამხანაგურ მატჩში სრული შემადგენლობით მოთამაშე [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალიის ეროვნულ ნაკრებს]] 0–0 ეთამაშა.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://soccernet.espn.go.com/report?id=289370&amp;cc=5901 |title=Report: Portugal v Cape Verde Islands – International Friendly – ESPN Soccernet |publisher=[[ESPN]] |date=24 May 2010 |access-date=19 April 2012 |archive-date=21 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121021142155/http://soccernet.espn.go.com/report?id=289370&amp;cc=5901 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; იმ პერიოდში [[პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|პორტუგალია]]  [[ფიფა]]ს რეიტინგში მესამე ადგილს იკავებდა, ხოლო კაბო-ვერდე — 117-ეს.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/associations/association=cpv/men/index.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20150219140223/http://www.fifa.com/fifa-world-ranking/associations/association=cpv/men/index.html|url-status=dead|archive-date=19 February 2015|title=The FIFA/Coca-Cola World Ranking - Associations - Cape Verde Islands - Men's|website=FIFA.com|publisher=Fédération Internationale de Football Association|access-date=20 May 2018}}&lt;/ref&gt;

მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე კაბო-ვერდემ პირველად [[2002]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე მიიღო მონაწილეობა. პირველივე ეტაპზე გუნდი [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირთან]] ერთი ფრისა და ერთი მარცხის შემდეგ გამოეთიშა ტურნირს.&lt;ref name=&quot;FIFA2&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/worldcup/preliminaries/africa/teams/team=43850/profile.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080411023424/http://www.fifa.com/worldcup/preliminaries/africa/teams/team=43850/profile.html |url-status=dead |archive-date=11 April 2008 |title=Cape Verde Islands: Profile |publisher=[[FIFA]] |access-date=27 June 2010}}&lt;/ref&gt;

[[2006]] წლის მსოფლიო ჩემპიონატისა და [[2006]] წლის აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში კაბო-ვერდემ მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე ისტორიაში პირველი გამარჯვება მოიპოვა, როდესაც [[ესვატინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესვატინი]] დაამარცხა და საბოლოო საკვალიფიკაციო ეტაპზე გავიდა.&lt;ref&gt;{{cite web

 |url=https://www.rsssf.org/tables/2006q.html

 |title=2006 World Cup Qualification and African Nations Cup Qualifiers (Africa)

 |website=RSSSF

 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation

 |access-date=29 June 2026

}}&lt;/ref&gt; გადამწყვეტ ეტაპზე გუნდმა პირველი გასვლითი გამარჯვება იზეიმა [[ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურკინა-ფასოსთან]], თუმცა თავის ჯგუფში მეხუთე ადგილი დაიკავა და ვერც მსოფლიო ჩემპიონატზე, ვერც აფრიკის ერთა თასზე ვერ მოხვდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2006q.html
 |title=2006 World Cup Qualification and African Nations Cup Qualifiers (Africa)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

პორტუგალიელმა მთავარმა მწვრთნელმა [[ჟუან დე დეუსი]]მ [[2010]] წლის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატისა]] და [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] შესარჩევი ეტაპისთვის [[ევროპა|ევროპის]] ჩემპიონატებიდან არაერთი ახალი ფეხბურთელი მიიწვია ნაკრებში. კაბო-ვერდემ მეორე საკვალიფიკაციო ეტაპზე ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკის]] გაუსწრო, თუმცა [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნს]] ჩამორჩა და მესამე ეტაპზე ვერ გავიდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2010q.html
 |title=2010 World Cup Qualification – Africa (CAF)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2013]] წელს კაბო-ვერდემ ისტორიაში პირველად მოიპოვა აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება. გადამწყვეტ საკვალიფიკაციო ეტაპზე მან საერთო ანგარიშით 3–2 დაამარცხა [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნი]] — გასვლაზე [[აჰმადუ აჰიჯოს სტადიონი|აჰმადუ აჰიჯოს სტადიონზე]] [[იაუნდე]]ში 1–2 დამარცხების შემდეგ, შინ [[პრაია]]ში 2–0 გაიმარჯვა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2013a.html
 |title=African Nations Cup 2013 – Qualifying Tournament
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

ფინალურ ეტაპზე კაბო-ვერდე A ჯგუფში მოხვდა [[ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანგოლასთან]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკოსთან]] და მასპინძელ [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკასთან]]. ტურნირის გახსნითი მატჩი [[2013]] წლის [[19 იანვარი|19 იანვარს]] [[სოკერ სიტი]]ზე, [[იოჰანესბურგი|იოჰანესბურგში]], მასპინძელ ნაკრებთან ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ კენჭისყრისას მეოთხე კალათაში იყო განთესილი, იმ დროისთვის კაბო-ვერდე ჯგუფის ყველაზე მაღალი რეიტინგის მქონე გუნდი იყო — [[ფიფა]]ს რეიტინგში 51-ე ადგილს იკავებდა, ხოლო მაროკო 71-ე, სამხრეთ აფრიკა 72-ე და ანგოლა 83-ე ადგილებზე იყვნენ.&lt;ref name=&quot;rsssf.org&quot;&gt;{{cite web
 |url=https://www.rsssf.org/tables/2013a.html
 |title=African Nations Cup 2013 – Final Tournament (South Africa)
 |website=RSSSF
 |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

აფრიკის ერთა თასის პირველ მატჩში კაბო-ვერდემ სამხრეთ აფრიკასთან 0–0 ითამაშა, შემდეგ კი [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკოს]] 1–1 დაუზავდა. [[პლატინი (კაბო-ვერდელი ფეხბურთელი)|პლატინიმ]] კაბო-ვერდეს ისტორიაში პირველი გოლი გაიტანა აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე. შემდეგ კაბო-ვერდემ 2–1 დაამარცხა [[ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანგოლა]] (მიუხედავად კაპიტან [[ნანდუ მარია ნევეში]]ს ავტოგოლისა) და პირველად გავიდა ტურნირის მეოთხედფინალში.&lt;ref name=&quot;rsssf.org&quot;/&gt;

[[2013]] წლის [[2 თებერვალი|2 თებერვალს]], [[პორტ-ელიზაბეთი|პორტ-ელიზაბეთში]], [[ნელსონ მანდელას ყურის სტადიონი|ნელსონ მანდელას ყურის სტადიონზე]], კაბო-ვერდე [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განას]] შეხვდა. კაბო-ვერდელებმა მეტოქის კარის მიმართულებით 16-ჯერ დაარტყეს (7-ჯერ კარის ჩარჩოში), მაშინ როცა განამ მხოლოდ 8 დარტყმა (2 ზუსტად) შეასრულა, თუმცა საბოლოოდ სწორედ განამ მოიპოვა გამარჯვება და კაბო-ვერდე ტურნირს გამოეთიშა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://int.soccerway.com/matches/2013/02/02/africa/africa-cup-of-nations/ghana/cape-verde-islands/1406538/ |title=Ghana vs. Cape Verde Islands 2–0 |publisher=Soccerway.com |access-date=2 February 2013 |archive-date=3 February 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130203212605/http://int.soccerway.com/matches/2013/02/02/africa/africa-cup-of-nations/ghana/cape-verde-islands/1406538/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[2014]] წლის [[15 ოქტომბერი|15 ოქტომბერს]] კაბო-ვერდე, [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირთან]] ერთად, პირველი ნაკრები გახდა, რომელმაც [[2015]] წლის აფრიკის ერთა თასის ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება მოიპოვა. მასპინძელ [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორულ გვინეას]] ისინი მას შემდეგ შეუერთდნენ, რაც შინ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]] 1–0 დაამარცხეს.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kawowo.com/index.php/football/item/19491-afcon-2015-round-up-algeria-qualify-zambia-nigeria-revive-fortunes-and-uganda-suffers-set-back.html |title=AFCON 2015 ROUND UP: Algeria, Cape Verde qualify, Zambia &amp; Nigeria revive fortunes and Uganda suffers set back |publisher=Kawowo Sports |access-date=16 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160322040406/http://www.kawowo.com/index.php/football/item/19491-afcon-2015-round-up-algeria-qualify-zambia-nigeria-revive-fortunes-and-uganda-suffers-set-back.html |archive-date=22 March 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ახალი მთავარი მწვრთნელის, [[რუი აგუაში]]ს ხელმძღვანელობით, გუნდმა [[ლუსიუ ანტუნეში]]ს დაწყებული წარმატებული სერია გააგრძელა და შესარჩევი ეტაპის დასრულებამდე ორი ტურით ადრე ჯგუფში პირველ ან მეორე ადგილზე გასვლა გაინაღდა. მისი მეტოქეები იყვნენ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]], [[ნიგერის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნიგერი]] და [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბია]].&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://desporto.sapo.pt/futebol/seleccao/cabo-verde/tubaroes/artigo/2014/08/14/rui-guas-quer-levar-sele-o-can2015 |title=Rui Águas quer levar seleção à CAN2015 |work=SAPO Desporto |access-date=16 October 2014 |archive-date=23 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141023152959/http://desporto.sapo.pt/futebol/seleccao/cabo-verde/tubaroes/artigo/2014/08/14/rui-guas-quer-levar-sele-o-can2015 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; [[2014]] წლის [[15 ნოემბერი|15 ნოემბერს]] კაბო-ვერდემ ნიგერი 3–1 დაამარცხა და ჯგუფ F-ში პირველი ადგილი ოფიციალურად გაიფორმა.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.supersport.com/football/africa-cup-of-nations/news/141115/Cape_Verde_leave_it_late_to_crush_Niger |title=Cape Verde leave it late to crush Niger |publisher=SuperSport |access-date=16 November 2014 |archive-date=29 November 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141129014333/http://www.supersport.com/football/africa-cup-of-nations/news/141115/Cape_Verde_leave_it_late_to_crush_Niger |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ფინალურ ეტაპზე კაბო-ვერდე B ჯგუფში [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბიასთან]], [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისთან]] და [[კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან]] მოხვდა. [[2015]] წლის [[18 იანვარი|18 იანვარს]] პირველი მატჩი [[ებიბეიინის სტადიონი|ებიბეიინის სტადიონზე]] ტუნისთან 1–1 დასრულდა. [[ელდონ რამოსი|ელდონ რამოსმა]] 78-ე წუთზე პენალტით ანგარიში გაათანაბრა. ოთხი დღის შემდეგ კაბო-ვერდემ კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთანაც 0–0 ითამაშა.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.fifa.com/world-match-centre/africancup/news/newsid/250/855/0/ |title=Cape Verde hit back to deny Tunisia |publisher=FIFA.com |access-date=26 January 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150128131853/http://www.fifa.com/world-match-centre/africancup/news/newsid/250/855/0/ |archive-date=28 January 2015 |df=dmy }}&lt;/ref&gt;

[[26 იანვარი|26 იანვარს]] [[ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ზამბიასთან]] მატჩიც 0–0 დასრულდა, რის შედეგადაც ორივე ნაკრები ტურნირს გამოეთიშა.&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.bbc.com/sport/0/football/30825699 |title=Cape Verde Islands 0–0 DR Congo |work=BBC Sport |access-date=26 January 2015 |archive-date=24 January 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150124235733/http://www.bbc.com/sport/0/football/30825699 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ძლიერი ტროპიკული შტორმის ფონზე ჩატარებული მატჩების შემდეგ, სადაც 26 მილიმეტრი ნალექი მოვიდა, კაბო-ვერდემ ტურნირი წაუგებლად დაასრულა, თუმცა კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან თანაბარი ქულების მიუხედავად, ბურთების უარესი სხვაობის გამო ჯგუფში ჩამორჩა და გავარდნა მოუწია.&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.bbc.com/sport/live/football/30659967 |title=Afcon 2015: Group B as it happened |work=BBC Sport |access-date=26 January 2015 |archive-date=28 January 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150128215116/http://www.bbc.com/sport/live/football/30659967 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წლის [[31 მარტი|31 მარტს]] კაბო-ვერდემ [[ეშტორილი]]ს [[ანტონიუ კოიმბრა და მოტას სტადიონი|ანტონიუ კოიმბრა და მოტას სტადიონზე]] ამხანაგურ მატჩში პორტუგალია 2–0 დაამარცხა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/0/football/32140214|title=Portugal 0 Cape Verde Islands 2|date=31 March 2015|work=BBC Sport|access-date=2 April 2015|archive-date=1 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150401062423/https://www.bbc.com/sport/0/football/32140214|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===2020-იანი წლები===
კაბო-ვერდემ [[აფრიკის ერთა თასი (2023)|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალური ეტაპის საგზური მოიპოვა და B ჯგუფში მოხვდა. ჯგუფური ეტაპის პირველ შეხვედრაში მან [[განის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|განა]] 2–1 დაამარცხა. გამარჯვების გოლი [[გარი როდრიგეში|გარი როდრიგეშმა]] დამატებული დროის მეორე წუთზე გაიტანა.&lt;ref&gt;{{cite news
 |title=Afcon 2023: Ghana 1–2 Cape Verde - Black Stars fall to late defeat
 |url=https://www.bbc.com/sport/football/67904849
 |work=BBC Sport
 |date=14 January 2024
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

მეორე მატჩში კაბო-ვერდემ [[მოზამბიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მოზამბიკი]] 3–0 დაამარცხა. ამ გამარჯვებისა და ჯგუფში დაფიქსირებული სხვა შედეგების წყალობით, გუნდმა პლეი-ოფის საგზური ვადამდე ადრე გაინაღდა და B ჯგუფის გამარჯვებული გახდა. ჯგუფური ეტაპის ბოლო შეხვედრაში კაბო-ვერდე [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტეს]] დაუპირისპირდა. მას შემდეგ, რაც ეგვიპტემ დამატებულ დროში დაწინაურება შეძლო, [[ბრაიან ტეიშეირა]]მ შეხვედრის მიწურულს ანგარიში გაათანაბრა და მატჩი 2–2 დასრულდა.&lt;ref name=&quot;cafonline.com&quot;&gt;{{cite web
 |title=TotalEnergies CAF Africa Cup of Nations Côte d'Ivoire 2023: Cape Verde
 |url=https://www.cafonline.com/total-africa-cup-of-nations/teams/188-cape-verde/
 |website=Confederation of African Football
 |publisher=CAF
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

მერვედფინალში კაბო-ვერდე [[მავრიტანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიტანიას]] შეხვდა. გუნდის კაპიტანმა [[რაიან მენდეში|რაიან მენდეშმა]] მეორე ტაიმის მიწურულს პენალტიდან გადამწყვეტი გოლი გაიტანა და თავისი გუნდი მეოთხედფინალში გაიყვანა, სადაც მეტოქე [[სამხრეთ აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკა]] იყო. ძირითადი და დამატებითი დრო უგოლოდ დასრულდა, რის შემდეგაც გამარჯვებული პენალტების სერიაში გამოვლინდა. კაბო-ვერდემ ხუთიდან ოთხი პენალტი ვერ გამოიყენა და სერია 1–2 დათმო.&lt;ref name=&quot;cafonline.com&quot;/&gt;

===2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი===
კაბო-ვერდემ [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] საგზური 2025 წლის ოქტომბერში, საკვალიფიკაციო ჯგუფში გამარჯვების შემდეგ მოიპოვა.

[[File:Carlos Lima Calu 2013 Catalonia.jpg|thumb|200px|კაბო-ვერდეს ეროვნული ნაკრების ორი ფეხბურთელი]]

ტურნირის პირველ შეხვედრაში გუნდმა ევროპის მოქმედ ჩემპიონ [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთს]] მოულოდნელი 0–0 დაუზავდა. მიუხედავად იმისა, რომ ესპანეთი მთელი მატჩის განმავლობაში ბურთს აშკარად მეტხანს ფლობდა, კაბო-ვერდემ მსოფლიო ჩემპიონატზე პირველივე მატჩში პირველი ქულა მოიპოვა.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Del Gallo |first1=Alicia |last2=L. Hall |first2=Meghan |title=Cape Verde stuns Spain in World Cup draw; goalkeeper Volzinho a hero |url=https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/worldcup/2026/06/15/spain-cape-verde-live-updates-world-cup-score-results--live/90551343007/ |website=USA Today |publisher=USA Today |access-date=15 June 2026}}&lt;/ref&gt;

მეორე შეხვედრაში კაბო-ვერდემ [[ურუგვაის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ურუგვაის]]თან 2–2 ითამაშა. გუნდმა მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში პირველი გოლები გაიტანა და კიდევ ერთხელ გააოცა ფეხბურთის მოყვარულები.&lt;ref&gt;{{Cite web |author=Alanis Thames |title=Another World Cup stunner: Cape Verde gets 1st goal of tournament and holds Uruguay to 2-2 draw |url=https://apnews.com/article/world-cup-cape-verde-uruguay-vozinha-fd5ad696b6eb54626600a16d51c98741|work=Associated Press |date=21 June 2026}}&lt;/ref&gt;

ჯგუფური ეტაპის ბოლო ტურში კაბო-ვერდემ [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთს]] 0–0 დაუზავდა, H ჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა და ისტორიაში პირველად მსოფლიო ჩემპიონატის პლეი-ოფში გავიდა.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Dure |first=Beau |date=2026-06-27 |title=Cape Verde draw 0-0 with Saudi Arabia and reach last 32: World Cup 2026 – live |url=https://www.theguardian.com/football/live/2026/jun/26/cape-verde-v-saudi-arabia-world-cup-2026-live |access-date=2026-06-27 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}&lt;/ref&gt;

მერვედფინალში კაბო-ვერდეს მეტოქე მოქმედი მსოფლიო ჩემპიონი [[არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არგენტინა]] იყო. კაბო-ვერდეს ეროვნული ნაკრების წევრებმა ამ მატჩშიც შეძლეს მსოფლიოს გაოცება და ტურნირის ერთ-ერთ მთავარ ფავორით ნაკრებთან დაძაბულ ბრძოლაში მატჩის ძირითადი დრო 1-1 ანგარიშით დაასრულეს. კვლავ შესანიშნავი მატჩი ჩაატარა გუნდის გოლკიპერმა [[ვოზინია|ვოზინიამ]]. საბოლოოდ მატჩი არგენტინის სასარგებლოდ 3-2 ანგარიშით დასრულდა და მისი ბედი დამატებით დროში [[დინეი ბორჟესი|დინეი ბორჟესის]] მიერ საკუთარ კარში გატანილი გოლით გადაწყდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Cape Verde - Matches - AFCON 2023 (knockout stage results)
 |url=https://www.soccerway.com/match/argentina-f9OppQjp/cape-verde-MocyWdm7/?mid=O4oeJu9d
 |website=Soccerway
 |publisher=Perform Group
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

==ფორმების ისტორია==

===ფორმების მწარმოებლები===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;

|-

! ფორმების მწარმოებელი

! პერიოდი

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 1978–1992

|-

| {{flagicon|FRA}} [[Duarig]]

| 1992–1993

|-

| {{flagicon|POR}} [[Saillev]]

| 1994–2001

|-

| {{flagicon|POR}} [[Tepa]]

| 2002–2007

|-

| {{flagicon|ITA}} [[Erreà]]

| 2008–2009

|-

| {{flagicon|ESP}} [[KS Sport]]

| 2010–2011

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 2012

|-

| {{flagicon|POR}} [[Tepa]]

| 2013

|-

| {{flagicon|DEN}} [[Hummel International|Hummel]]

| 2014–2015

|-

| {{flagicon|POR}} [[Lacatoni]]

| 2016–2017

|-

| {{flagicon|GER}} [[Adidas]]

| 2018–2021

|-

| {{flagicon|AUT}} [[Tempo (კომპანია)|Tempo]]

| 2022–2026

|-

| {{flagicon|USA}} [[Capelli]]

| 2026–დღემდე

|}

==სტადიონები==
ეროვნული ნაკრები თავდაპირველად საშინაო შეხვედრებს [[ვარზეას სტადიონი|ვარზეას სტადიონზე]] ატარებდა, რომელიც [[პრაია]]ში, [[სანტიაგო (კაბო-ვერდე)|სანტიაგოს კუნძულზე]] მდებარეობს. სტადიონი 2006 წელს განაახლეს და 8 000 მაყურებელს იტევს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio da Várzea - General Information
 |url=https://www.national-football-teams.com/stadium/2430/Estadio_Da_Varzea.html
 |website=National Football Teams
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

ამჟამად გუნდი საშინაო მატჩების უმეტესობას [[კაბო-ვერდეს ეროვნული სტადიონი|კაბო-ვერდეს ეროვნულ სტადიონზე]] ატარებს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio Nacional de Cabo Verde
 |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Est%C3%A1dio_Nacional_de_Cabo_Verde
 |website=Wikipedia (stadium data sourced from official reports)
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt; „ლურჯი ზვიგენების“ (''Tubarões Azuis'') მატჩები ასევე იმართება 5 000-ადგილიან [[ადერიტუ სენას მუნიციპალური სტადიონი|ადერიტუ სენას მუნიციპალურ სტადიონზე]] [[მინდელუ]]ში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Estádio Municipal Adérito Sena - Stadium profile
 |url=https://www.national-football-teams.com/stadium/3670/Estadio_Municipal_Aderito_Sena.html
 |website=National Football Teams
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

==სამწვრთნელო ისტორია ==

{{div col|colwidth=22em}}
* {{Flagicon|Portugal}} [[კარლუშ ალინიო]] (1985–1986)
* {{Flagicon|Portugal}} [[ოსკარ ვისენტე დუარტე]] (1998–2003)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://noticias.sapo.cv/info/artigo/1022421.html |title=Futebol: Óscar Duarte na equipa técnica dos Travadores |date=8 October 2009 |publisher=Sapo Noticias |access-date=17 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303213005/http://noticias.sapo.cv/info/artigo/1022421.html |archive-date=3 March 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[ალექსანდრე ალინიო]] (2003–2006)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=354242&amp;cc=5739 |title=Cape Verde island coach Alhinho resigns |date=5 January 2006 |agency=[[Reuters]] |publisher=ESPN Soccernet |access-date=28 June 2010 |archive-date=21 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121021185544/http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=354242&amp;cc=5739 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ჟოზე რუი|ზე რუი]] (2006)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/4968880.stm |title=Ze Rui appointed Cape Verde coach |date=3 May 2006 |publisher=BBC |access-date=28 June 2010 |archive-date=31 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140331101548/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/4968880.stm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;BBC1&quot;&gt;{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/6172900.stm |title=Cape Verde confirm identity of new coach |date=22 November 2006 |publisher=BBC |access-date=28 June 2010 |archive-date=31 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140331113138/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/6172900.stm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Brazil}} [[რიკარდო კორდეირო და როშა|რიკარდო და როშა]] (2007)&lt;ref name=&quot;BBC1&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.mtnfootball.com/live/content.php?Item_ID=14219 |title=De Deus New Cape Verde Coach |date=22 November 2006 |publisher=MTN Football |access-date=22 March 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303180600/http://mtnfootball.com/live/content.php?Item_ID=14219 |archive-date=3 March 2016 |url-status=dead |df=dmy-all }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[ჟოაო დე დეუსი]] (2008–2010)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article54057&amp;ak=1 |title=Soccer federation unaware of national selection coach's alleged exit |date=25 June 2010 |newspaper=Asemana |access-date=28 June 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427110607/http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article54057&amp;ak=1 |archive-date=27 April 2016 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ლუციო ანტუნეში]] (2010–2013)&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://asemana.publ.cv/spip.php?article54902&amp;ak=1 |title=Lúcio Antunes tapped as new national soccer team coach |date=25 July 2010 |newspaper=Asemana |access-date=29 July 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110718163455/http://asemana.publ.cv/spip.php?article54902&amp;ak=1 |archive-date=18 July 2011 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Portugal}} [[რუი აგუში (ფეხბურთელი)|რუი აგუში]] (2014–2016)&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.dn.pt/desporto/futebol-internacional/interior/rui-aguas-e-o-novo-selecionador-de-cabo-verde-4066837.html |title=Rui Águas é o novo selecionador de Cabo Verde |date=6 August 2014 |newspaper=DN Desporto |access-date=16 October 2014 |archive-date=28 April 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160428090154/http://www.dn.pt/desporto/futebol-internacional/interior/rui-aguas-e-o-novo-selecionador-de-cabo-verde-4066837.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ფელისბერტო კარდოსო|ბეტო]] (2016)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ლუციო ანტუნეში]] (2016–2018)
* {{Flagicon|Portugal}} [[რუი აგუში (ფეხბურთელი)|რუი აგუში]] (2018–2019)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ჟანიტო კარვალიო]] (2019–2020)
* {{Flagicon|Cape Verde}} [[ბუბიშტა]] (2020–დღემდე)&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Cape Verde - Squad
 |url=https://www.soccerway.com/team/cape-verde/MocyWdm7/squad/
 |website=Soccerway
 |publisher=Perform Group
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;
{{div col end}}

==შემადგენლობა==
შემდეგი 26 მოთამაშე გამოიძახეს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატისთვის]], ასევე ტურნირამდელი ამხანაგური მატჩებისთვის [[სერბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სერბეთთან]] [[31 მაისი|31 მაისს]] და ბერმუდის კუნძულებთან [[2026]] წლის [[6 ივნისი|6 ივნისს]].&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://fcf.cv/convocados-para-o-mundial-2026/ |title=Convocados para o Mundial 2026 |trans-title=Squad for the 2026 World Cup |publisher=[[Cape Verdean Football Federation]] |date=18 May 2026 |access-date=18 May 2026 |language=pt}}&lt;/ref&gt;
{{nat fs g start}}
{{nat fs g player|no=1|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[ვოზინია]]|age={{birth date and age|1986|6|3|df=y}}|caps=93|goals=0|club=[[ჩავიეში (საფეხბურთო კლუბი)|„ჩავიეში“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=12|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[მარსიო როზა]]|age={{birth date and age|1997|2|23|df=y}}|caps=11|goals=0|club=[[მონტანა (საფეხბურთო კლუბი)|„მონტანა“]]|clubnat=BUL}}
{{nat fs g player|no=23|pos=[[მეკარე (ფეხბურთი)|მეკარე]]|name=[[სიჯეი დოს სანტოსი]]|age={{birth date and age|2000|8|24|df=y}}|caps=1|goals=0|club=[[სან დიეგო (საფეხბურთო კლუბი)|„სან დიეგო“]]|clubnat=USA}}

{{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[სტოპირა]]|age={{birth date and age|1988|5|20|df=y}}|caps=61|goals=4|club=[[სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო (საფეხბურთო კლუბი)|„სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[დინეი ბორჟესი]]|age={{birth date and age|1995|1|17|df=y}}|caps=35|goals=2|club=[[ალ ბატაე (საფეხბურთო კლუბი)|„ალ ბატაე“]]|clubnat=UAE}}
{{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[პიკო ლოპეში]]|age={{birth date and age|1992|6|17|df=y}}|caps=48|goals=0|club=[[შამროკ როვერსი (საფეხბურთო კლუბი)|„შამროკ როვერსი“]]|clubnat=IRL}}
{{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[ლოგან კოსტა]]|age={{birth date and age|2001|4|1|df=y}}|caps=28|goals=0|club=[[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვილიარეალი“]]|clubnat=ESP}}
{{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[სიდნი ლოპეში კაბრალი]]|age={{birth date and age|2003|9|18|df=y}}|caps=13|goals=3|club=[[ტრაბზონსპორი (საფეხბურთო კლუბი)|„ტრაბზონსპორი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[სტივენ მორეირა]]|age={{birth date and age|1994|8|13|df=y}}|caps=23|goals=0|club=[[კოლამბუს ქრიუ (საფეხბურთო კლუბი)|„კოლამბუს ქრიუ“]]|clubnat=USA}}
{{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[ვაგნერ პინა]]|age={{birth date and age|2002|11|3|df=y}}|caps=15|goals=0|club=[[ტრაბზონსპორი (საფეხბურთო კლუბი)|„ტრაბზონსპორი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[კელვინ პირესი]]|age={{birth date and age|2000|6|5|df=y}}|caps=6|goals=1|club=[[სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო (SJK) (საფეხბურთო კლუბი)|„სეინაიოკენის იალკაპალოკერხო“]]|clubnat=FIN}}

{{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[კევინ პინა]]|age={{birth date and age|1997|1|27|df=y}}|caps=34|goals=4|club=[[კრასნოდარი (საფეხბურთო კლუბი)|„კრასნოდარი“]]|clubnat=RUS}}
{{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[ჟოვანი კაბრალი]]|age={{birth date and age|1998|6|14|df=y}}|caps=30|goals=3|club=[[ესტრელა ამადორა (საფეხბურთო კლუბი)|„ესტრელა ამადორა“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[ჟოაო პაულო ფერნანდეში]]|age={{birth date and age|1998|5|26|df=y}}|caps=43|goals=1|club=[[FCSB (საფეხბურთო კლუბი)|„FCSB“]]|clubnat=ROU}}
{{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[ჟამირო მონტეირო]]|age={{birth date and age|1993|11|23|df=y}}|caps=58|goals=5|club=[[PEC Zwolle (საფეხბურთო კლუბი)|„პეკ ზვოლე“]]|clubnat=NED}}
{{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[გარი როდრიგეში]]|age={{birth date and age|1990|11|27|df=y}}|caps=63|goals=10|club=[[აპოლონ ლიმასოლი (საფეხბურთო კლუბი)|„აპოლონ ლიმასოლი“]]|clubnat=CYP}}
{{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[დეროი დუარტე]]|age={{birth date and age|1999|7|4|df=y}}|caps=36|goals=0|club=[[ლუდოგორეცი (საფეხბურთო klubი)|„ლუდოგორეცი“]]|clubnat=BUL}}
{{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[ლაროს დუარტე]]|age={{birth date and age|1997|2|28|df=y}}|caps=23|goals=1|club=[[პუშკაშ აკადემია (საფეხბურთო კლუბი)|„პუშკაშ აკადემია“]]|clubnat=HUN}}
{{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[იანიკ სემედო]]|age={{birth date and age|1995|12|29|df=y}}|caps=12|goals=1|club=[[ფარენსე (საფეხბურთო კლუბი)|„ფარენსე“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[ტელმო არკანჟო]]|age={{birth date and age|2001|6|21|df=y}}|caps=18|goals=1|club=[[ვიტორია გიმარაეში (საფეხბურთო კლუბი)|„ვიტორია გიმარაეში“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[ელიო ვარელა]]|age={{birth date and age|2002|5|3|df=y}}|caps=23|goals=1|club=[[მაკაბი თელ-ავივი (საფეხბურთო კლუბი)|„მაკაბი თელ-ავივი“]]|clubnat=ISR}}
{{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[ჟილსონ ბენშიმოლი]]|age={{birth date and age|2001|12|29|df=y}}|caps=22|goals=6|club=[[აკრონ ტოლიატი (საფეხბურთო კლუბი)|„აკრონ ტოლიატი“]]|clubnat=RUS}}
{{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[ვილი სემედო]]|age={{birth date and age|1994|4|27|df=y}}|caps=40|goals=3|club=[[ომონია (საფეხბურთო კლუბი)|„ომონია“]]|clubnat=CYP}}
{{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[დაილონ ლივრამენტო]]|age={{birth date and age|2001|5|4|df=y}}|caps=24|goals=7|club=[[კასა პია (საფეხბურთო კლუბი)|„კასა პია“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[რაიან მენდეში]]|age={{birth date and age|1990|1|8|df=y}}|caps=101|goals=22|club=[[იგდირი (საფეხბურთო კლუბი)|„იგდირი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[ნუნუ და კოშტა]]|age={{birth date and age|1991|2|10|df=y}}|caps=12|goals=2|club=[[ბაშაქშეჰირი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბაშაქშეჰირი“]]|clubnat=TUR}}
{{nat fs end}}

== რეკორდები ==
{{განახლდა|26 ივნისი 2026}}&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cape Verde |url=https://www.national-football-teams.com/country/37/Cape_Verde.html |website=National Football Teams}}&lt;/ref&gt;

:'''''მუქად''' აღნიშნული ფეხბურთელები კვლავ ასპარეზობენ კაბო-ვერდეს ეროვნულ ნაკრებში.''

=== ყველაზე მეტი ჩატარებული მატჩი ===

[[ფაილი:Ryan Mendes (LOSC Lille).JPG|200px|thumb|right|[[რაიან მენდეში]] — კაბო-ვერდეს ნაკრების ისტორიაში ყველაზე მეტი მატჩის ჩამტარებელი და საუკეთესო ბომბარდირი.]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! ადგილი
! ფეხბურთელი
! მატჩი
! გოლი
! კარიერა
|-
|1
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[რაიან მენდეში]]'''
|101
|22
|2010–დღემდე
|-
|2
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[ვოზინია]]'''
|93
|0
|2012–დღემდე
|-
|3
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გარი როდრიგეში]]'''
|63
|10
|2013–დღემდე
|-
|4
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ბაბანკო]]
|62
|5
|2007–2019
|-
|5
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[სტოპირა]]'''
|61
|4
|2007–დღემდე
|-
|6
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[ჟამირუ მონტეირუ]]'''
|58
|5
|2016–დღემდე
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|7
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჰელდონ რამუში|ჰელდონი]]
|52
|15
|2008–2019
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[მარკუ და სილვა სუარეში|მარკუ სუარეში]]
|52
|3
|2006–2021
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ფერნანდუ დოს სანტოს ვარელა|ფერნანდუ ვარელა]]
|52
|3
|2008–2019
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|10
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[პიკუ ლოპეში]]'''
|48
|0
|2019–დღემდე
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჟულიუ ტავარეში]]
|48
|8
|2012–2022
|}

=== საუკეთესო ბომბარდირები ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! ადგილი
! ფეხბურთელი
! გოლი
! მატჩი
! საშუალოდ
! კარიერა
|-
|1
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[რაიან მენდეში]]'''
|22
|101
|0.22
|[[2010]]–დღემდე
|-
|2
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჰელდონ რამუში|ჰელდონი]]
|15
|52
|0.29
|[[2008]]–[[2019]]
|-
|3
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[კალო (ფეხბურთელი)|კალო]]
|11
|27
|0.41
|[[1995]]–[[2007]]
|-
|4
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გარი როდრიგეში]]'''
|10
|63
|0.16
|[[2013]]–დღემდე
|-
|5
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჟულიუ ტავარეში]]
|8
|48
|0.17
|[[2012]]–[[2022]]
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|6
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ლიტო (კაბო-ვერდელი ფეხბურთელი)|ლიტო]]
|7
|47
|0.15
|[[2002]]–[[2012]]
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[დაილონ ლივრამენტუ]]'''
|7
|25
|0.28
|2024–დღემდე
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|8
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ანტონიუ დუარტე|ტონი]]
|6
|11
|0.55
|1992–2003
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|'''[[გილსონ ბენშიმოლი]]'''
|6
|22
|0.27
|2020–დღემდე
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ბებე]]
|6
|27
|0.22
|2022–2025
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[ჯანინი]]
|6
|35
|0.17
|2012–დღემდე
|}

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:კაბო-ვერდეს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>jtno07trkk55dza1b8rjp2hyzxyzw7c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1881 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893677</id>
    <revision>
      <id>5427047</id>
      <parentid>5424048</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427047</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8209" sha1="qu4ewv2rg5wcnhb4msswu60mqy0cjq3" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1881}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1881]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==

===გუბერნატორები===
ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები:

*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] [[გუბერნატორი]] – [[ლორდ ავგუსტუს ლოფტუსი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[არტურ კენედი (კოლონიის ადმინისტრატორი)|არტურ კენედი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ჯერვოისი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – მაიორი სერ [[ჯორჯ სტრაჰანი (კოლონიური ადმინისტრატორი)|ჯორჯ სტრაჰანი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] გუბერნატორი – [[ჯორჯ ფიპსი, ნორმანბის მე-2 მარკიზი|ჯორჯ ფიპსი, ნორმანბის მარკიზი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ს. ფ. რობინსონი|უილიამ რობინსონი]]

===პრემიერ-მინისტრები===
ავსტრალიის კოლონიების [[პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრები]]:

*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი პარკსი]]
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[ტომას მაკილრეითი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ მორგანი (სამხრეთ ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ მორგანი]] ([[24 ივნისი|24 ივნისამდე]]), შემდეგ – სერ [[ჯონ კოქს ბრეი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ გიბლინი]]
*ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[გრემ ბერი]] ([[9 ივლისი|9 ივლისამდე]]), შემდეგ – [[ჯემს სერვისი]]

==მოვლენები==
*[[28 ივნისი]] – [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებული სამეფოს]] პრინცმა [[ალბერტ ვიქტორი (კლარენსის ჰერცოგი)|ალბერტ ვიქტორმა]] [[სამხრეთ ავსტრალიის სამხატვრო გალერეა]] გახსნა.

==მოსახლეობის აღწერა==
[[XIX საუკუნე|მე-19 საუკუნის]] შუა ხანებში კოლონიების სტატისტიკოსები ხელს უწყობდნენ კოლონიებს შორის თავსებადობას შესაბამისი აღწერების ჩატარებისას, ხოლო 1881 წელს თითოეულ კოლონიაში აღწერა ერთდროულად ჩატარდა.&lt;ref name=&quot;ABSCensusHist2005&quot;&gt;{{cite web | year = 2005 | url = http://www.abs.gov.au/Ausstats/abs@.nsf/Previousproducts/1301.0Feature%20Article92005?opendocument&amp;tabname=Summary&amp;prodno=1301.0&amp;issue=2005&amp;num=&amp;view= | title = The population census - a brief history | work = 1301.0 - Year Book Australia, 2005 | publisher = [[Australian Bureau of Statistics]] | access-date = 2006-06-25}}&lt;/ref&gt; ეს იყო [[ბრიტანეთის იმპერია|ბრიტანეთის იმპერიის]] საყოველთაო აღწერის ნაწილი. თუმცა, კოლონიებში დასმული შეკითხვები ერთგვაროვანი არ ყოფილა.

ავსტრალიის მოსახლეობა 2,250,194 ადამიანს შეადგენდა.&lt;ref name = &quot;1881Events&quot;&gt;{{cite book |editor1=Aplin, Graeme |editor2=S.G. Foster |editor3=Michael McKernan | title = Australians: Events and Places | year = 1987 | publisher = Fairfax, Syme &amp; Weldon Associates | location = Broadway, New South Wales, Australia  | isbn = 0-949288-13-6 | page = 97}}&lt;/ref&gt;

ჩრდილოეთ ტერიტორიის მოსახლეობა სამხრეთ ავსტრალიის მონაცემებში (286 211) იყო შესული და შეადგენდა 3 451 ადამიანს, რასაც ემატებოდა დასახლებულ რაიონებში მცხოვრები 6 346 აბორიგენი. დასავლეთ ავსტრალიის მოსახლეობის რაოდენობაში არ შედიოდნენ წმინდა სისხლის (მკვიდრი) აბორიგენები.&lt;ref name=&quot;1881Events&quot;/&gt;

[[მელბურნი|დიდი მელბურნის]] მოსახლეობა 282 947 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო [[სიდნეი|სიდნეის]] – 224 939-ს.&lt;ref name=&quot;1881Events&quot;/&gt;

==სპორტი==
*''ზულუმ'' [[მელბურნის თასი]] მოიგო

==დაბადება==
*[[10 იანვარი]] – [[ლესლი რეინი]], კრიკეტის მოთამაშე, [[ფეხბურთელი]] და ჩოგბურთელი (გ.[[1962]]).
*[[6 აპრილი]] – [[ფრენკ ვილმოტი|ფრენკ ლესლი ტომსონ უილმოტი]], [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელი]] [[პოეტი]] (გ.[[1942]]).
*[[11 სექტემბერი]] – [[უილიამ ჯოლი]], ბრისბენის პირველი ლორდ-მერი (გ.[[1955]]).
*[[28 ოქტომბერი]] – [[ვინ კუტი]], ფეხბურთელი (გ.[[1951]]).

==გარდაცვალება==
*[[2 აგვისტო]] – [[მარკუს კლარკი]], [[მწერალი]] (დ.[[1846]]).

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}
[[კატეგორია:1881 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1881 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1881 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1880-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>qu4ewv2rg5wcnhb4msswu60mqy0cjq3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893684</id>
    <revision>
      <id>5427046</id>
      <parentid>5424000</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427046</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11117" sha1="7eg4867e0chriw4btvbg4qwrxp6d75s" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = მაროკო
| მეტსახელი = '''ატლასის ლომები''' ({{lang-ar|أُسُودُ الأَطلَس}})
| ემბლემა = Flag of Morocco.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = MAR
| ასოციაცია = [[მაროკოს სამეფო ფეხბურთის ფედერაცია]]
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (UNAF)
| მწვრთვნელი = [[მოჰამედ უაჰბი]]
| კაპიტანი = [[აშრაფ ჰაკიმი]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ნურედინ ნაიბეტი]] (115)
| ბომბარდირი = [[აჰმედ ფარასი]] (36)
| საშინაო სტადიონი = [[პრინს მულაი აბდელას სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = {{FIFA World Rankings|MAR}}
| ფიფა მაქს = 7
| ფიფა მაქს თარიღი = ივნისი, 2026
| ფიფა მინ = 95
| ფიფა მინ თარიღი = სექტემბერი, 2010
| pattern_la1 = _mrc26h
| pattern_b1 = _mrc26h
| pattern_ra1 = _mrc26h
| pattern_sh1 = _mrc26h2
| pattern_so1 = _mrc26hl
| leftarm1 = FF0000
| body1 = FF0000
| rightarm1 = FF0000
| shorts1 = FFFFFF
| socks1 = FF0000
| pattern_la2 = _mrc26a
| pattern_b2 = _mrc26a
| pattern_ra2 = _mrc26a
| pattern_sh2 = _mrc26a
| pattern_so2 = _mrc26al
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = FFFFFF
| პირველი თამაში = {{დროშა|მაროკო}} მაროკო 3–3 {{დროშა|ერაყი}}&lt;br /&gt;([[ბეირუთი]], [[ლიბანი]]; 19 ოქტომბერი, 1957)
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|მაროკო}} მაროკო 13–1 {{დროშა|საუდის არაბეთი}}&lt;br /&gt;([[კასაბლანკა]]; 6 სექტემბერი, 1961)
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|უნგრეთი}} უნგრეთი 6–0 მაროკო {{დროშა|მაროკო}}&lt;br /&gt;([[ტოკიო]], [[იაპონია]]; 11 ოქტომბერი, 1964)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 7
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = [[1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|1970]]
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = მეოთხე ადგილი ([[2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|2022]])
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20
| რეგიონული თასი პირველად = [[1972 წლის აფრიკის ერთა თასი|1972]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = '''ჩემპიონი''' ([[1976 წლის აფრიკის ერთა თასი|1976]], [[2025 წლის აფრიკის ერთა თასი|2025]])
| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[1998 წლის არაბთა თასი|1998]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[2012 წლის არაბთა თასი|2012]], [[2025 წლის არაბთა თასი|2025]])
| მესამე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2014]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[2018 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2018]], [[2020 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2020]], [[2024 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2024]])
}}

'''მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[მაროკო]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[მაროკოს სამეფო ფეხბურთის ფედერაცია]], რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს წევრია 1959 წლიდან, ხოლო [[ფიფა]]ს წევრი — 1960 წლიდან. 2005 წლიდან ფედერაცია ასევე [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]]ს (UNAF) წევრია. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''ატლასის ლომები'''. საშინაო მატჩებს [[რაბატი|რაბატში]], [[პრინს მულაი აბდელას სტადიონი|პრინს მულაი აბდელას სტადიონზე]] მართავს, ხოლო საწვრთნელი ბაზაა [[მოჰამედ VI-ის საფეხბურთო კომპლექსი]] [[სალე]]ში.

მაროკო აფრიკის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ეროვნული ნაკრებია. მისი ანგარიშზეა ხუთი კონტინენტური ტიტული, მათ შორის [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონობა [[1976 წლის აფრიკის ერთა თასი|1976]] და [[2025 წლის აფრიკის ერთა თასი|2025]] წლებში. ასევე სამჯერ მოიგო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] (2018, 2020 და 2024) და ორჯერ გახდა [[არაბთა თასი]]ს გამარჯვებული (2012 და 2025).

მაროკო [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე შვიდჯერ გავიდა. [[1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|1986 წელს]] გახდა პირველი აფრიკული ნაკრები, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ჯგუფი მოიგო და პლეი-ოფში გავიდა. [[2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] მაროკო ისტორიაში პირველი აფრიკული და პირველი არაბული ნაკრები გახდა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ნახევარფინალში ითამაშა. ამავე დროს, იგი გახდა მხოლოდ მესამე არაევროპული და არასამხრეთამერიკული ნაკრები, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ნახევარფინალს მიაღწია.

2025 და 2026 წლებში მაროკომ დაამყარა საერთაშორისო ფეხბურთის ახალი რეკორდი — ზედიზედ 19 გამარჯვება ეროვნულ ნაკრებებს შორის.

2026 წლის ივნისის მდგომარეობით მაროკო [[ფიფა]]ს რეიტინგში მსოფლიოს მე-7 ადგილს იკავებს, რაც ქვეყნის ისტორიაში საუკეთესო შედეგია. 1997–1999 წლებში და კვლავ 2022 წლის დეკემბრიდან მაროკო აფრიკის ყველაზე მაღალრეიტინგული ეროვნული ნაკრებია.

მაროკო [[2030 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს თანამასპინძელი იქნება [[ესპანეთი|ესპანეთსა]] და [[პორტუგალია]]სთან ერთად. ეს იქნება პირველი მსოფლიო ჩემპიონატი, რომელსაც ჩრდილოეთ აფრიკის ქვეყანა უმასპინძლებს.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/morocco/IDKYO3R8/
 |title=Morocco – Squad, statistics, results and fixtures
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>7eg4867e0chriw4btvbg4qwrxp6d75s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სამხრეთ აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893686</id>
    <revision>
      <id>5427045</id>
      <parentid>5424011</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427045</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10818" sha1="moyu6n7wxbp0vjm0nyhvoadorixc9iu" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = სამხრეთ აფრიკა
| მეტსახელი = '''ბაფანა ბაფანა''' (''Bafana Bafana'')
| ემბლემა = Flag of South Africa.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = RSA
| ასოციაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SAFA)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[COSAFA]] (სამხრეთი აფრიკა)
| მწვრთვნელი = [[უგო ბროსი]]
| კაპიტანი = [[რონვენ უილიამსი]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[აარონ მოკოენა]] (107)
| ბომბარდირი = [[ბენი მაკარტი]] (31)
| საშინაო სტადიონი = სხვადასხვა სტადიონი
| ფიფა-ს რეიტინგი = 
| ფიფა მაქს = 16
| ფიფა მაქს თარიღი = აგვისტო, 1996
| ფიფა მინ = 124
| ფიფა მინ თარიღი = დეკემბერი, 1992
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 21
| ელო მაქს თარიღი = სექტემბერი, 1996
| ელო მინ = 94
| ელო მინ თარიღი = მაისი, 2006
| pattern_la1 = _rsa26h
| pattern_b1 = _rsa26h
| pattern_ra1 = _rsa26h
| pattern_sh1 = _rsa26h
| leftarm1 = FCE53D
| body1 = FCE53D
| rightarm1 = FCE53D
| shorts1 = 21835D
| socks1 = FFF000
| pattern_la2 = _rsa26a
| pattern_b2 = _rsa26a
| pattern_ra2 = _rsa26a
| pattern_sh2 = _rsa26a
| pattern_so2 = _adidasonwhitel
| leftarm2 = 400000
| body2 = 400000
| rightarm2 = 400000
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = DCB687
| პირველი თამაში = {{დროშა|არგენტინა}} არგენტინა 0–1 სამხრეთ აფრიკა {{დროშა|სამხრეთ აფრიკა}}&lt;br /&gt;([[ბუენოს-აირესი]], [[არგენტინა]]; 9 ივლისი, 1906)
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ავსტრალია}} ავსტრალია 0–8 სამხრეთ აფრიკა {{დროშა|სამხრეთ აფრიკა}}&lt;br /&gt;([[ადელაიდა]], [[ავსტრალია]]; 17 სექტემბერი, 1955)
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ინგლისი}} ინგლისი 9–1 სამხრეთ აფრიკა {{დროშა|სამხრეთ აფრიკა}}&lt;br /&gt;([[კეიპტაუნი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; 17 ივლისი, 1920)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 4
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 1998
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = 1/16-ფინალი ([[2026 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|2026]])
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12
| რეგიონული თასი პირველად = [[1996 წლის აფრიკის ერთა თასი|1996]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 
| მეორე რეგიონული სახელი = 
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = 
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = 
| მესამე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[2011 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2011]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[2011 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2011]])
| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[ფიფას კონფედერაციათა თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[1997 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასი|1997]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[2009 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასი|2009]])
}}

'''სამხრეთ აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთ აფრიკა]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SAFA), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს წევრია. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''ბაფანა ბაფანა''' (ზულუს ენაზე — „ბიჭები“). ეროვნული ნაკრები საშინაო შეხვედრებს ქვეყნის სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს და ტრადიციულად მწვანე-ოქროსფერი ფორმით ასპარეზობს.

სამხრეთ აფრიკამ პირველი საერთაშორისო მატჩი 1906 წელს გამართა. [[აპარტეიდი]]ს პოლიტიკის გამო ქვეყანა ათწლეულების განმავლობაში საერთაშორისო ფეხბურთიდან იყო გარიყული. ეროვნული ნაკრები [[ფიფა]]ში 16-წლიანი აკრძალვის შემდეგ, 1992 წელს დაბრუნდა საერთაშორისო ასპარეზზე.

სამხრეთ აფრიკა მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე ოთხჯერ გავიდა — [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998|1998]], [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002|2002]], [[2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|2010]] (როგორც მასპინძელი) და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2026|2026]] წლებში. 2010 წელს სამხრეთ აფრიკა გახდა პირველი აფრიკული ქვეყანა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატს უმასპინძლა. მიუხედავად იმისა, რომ ჯგუფური ეტაპის ბოლო შეხვედრაში [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთი]] 2–1 დაამარცხა, პლეი-ოფში ვერ გავიდა და მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში პირველი მასპინძელი გახდა, რომელიც ჯგუფურ ეტაპზე გამოეთიშა ტურნირს.

ნაკრების უდიდესი წარმატება [[1996 წლის აფრიკის ერთა თასი|1996 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] დაფიქსირდა, როდესაც მასპინძლის სტატუსით კონტინენტის ჩემპიონი გახდა. 1998 წელს კვლავ ფინალში ითამაშა, თუმცა [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესთან]] დამარცხდა. ასევე მესამე ადგილი დაიკავა 2000 და 2023 წლების აფრიკის ერთა თასებზე.

სამხრეთ აფრიკას ასევე მოგებული აქვს [[აფრო-აზიის ერთა თასი]] (1997) და ხუთჯერ გახდა [[COSAFA-ის თასი]]ს გამარჯვებული (2002, 2007, 2008, 2016 და 2021).&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/south-africa/W2ijYvlr/
 |title=South Africa – Squad, statistics, results and fixtures
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>moyu6n7wxbp0vjm0nyhvoadorixc9iu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893688</id>
    <revision>
      <id>5427044</id>
      <parentid>5424024</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427044</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8622" sha1="d7d2jhlwyd40fxxv3z67xsax0cdaz15" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ეგვიპტე
| მეტსახელი = '''ფარაონები'''
| ემბლემა = Flag of Egypt.svg
| ემბლემის ზომა = 195px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = EGY
| ასოციაცია = [[ეგვიპტის ფეხბურთის ასოციაცია]] (EFA)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (UNAF)
| მწვრთვნელი = [[ჰოსამ ჰასანი]]
| კაპიტანი = [[მოჰამედ სალაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[აჰმედ ჰასანი]] (184)
| ბომბარდირი = [[ჰოსამ ჰასანი]] (69)
| საშინაო სტადიონი = [[ეგვიპტის სტადიონი]] ([[ახალი ადმინისტრაციული დედაქალაქი]])
| ფიფა-ს ტრიგრამა = EGY
| ფიფა-ს რეიტინგი =
| ფიფა მაქს = 9
| ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]], [[2010]]; [[დეკემბერი]], 2010
| ფიფა მინ = 75
| ფიფა მინ თარიღი = მარტი, 2013
| pattern_la1 = _egy26h
| pattern_b1 = _egy26h
| pattern_ra1 = _egy26h
| pattern_sh1 = _gha26h
| leftarm1 = FF0000
| body1 = FF0000
| rightarm1 = FF0000
| shorts1 = FFFFFF
| socks1 = 000000
| pattern_la2 = _mrc26a
| pattern_b2 = _egy26a
| pattern_ra2 = _mrc26a
| pattern_sh2 = _nze26a
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = 000000
| socks2 = FFFFFF
| პირველი თამაში = {{დროშა|იტალია}} იტალია 2–1 ეგვიპტე {{დროშა|ეგვიპტე}}&lt;br /&gt;([[გენტი]], [[ბელგია]]; [[28 აგვისტო]], 1920)
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|არაბთა გაერთიანებული რესპუბლიკა}} ეგვიპტე 15–0 {{დროშა|ლაოსი}}&lt;br /&gt;([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; 15 ნოემბერი, 1963)
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|იტალია}} იტალია 11–3 ეგვიპტე {{დროშა|ეგვიპტე}}&lt;br /&gt;([[ამსტერდამი]], [[ნიდერლანდები]]; 9 ივნისი, 1928)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 4
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 1934
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = მერვედფინალი ([[1934 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|1934]])
| რეგიონული სახელი = 
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 27
| რეგიონული თასი პირველად =
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 
| კონფედერაციათა თასზე გამოჩენა = 2
| კონფედერაციათა თასი პირველად = [[1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასი|1999]]
| საუკეთესო კონფედერაციათა თასი = ჯგუფური ეტაპი ([[1999 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასი|1999]], [[2009 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასი|2009]])
}}

'''ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ეგვიპტე]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[ეგვიპტის ფეხბურთის ასოციაცია]] (EFA), რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს წევრია 1957 წლიდან. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''ფარაონები'''.

ეგვიპტე აფრიკის უძველესი ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებია და კონტინენტის ყველაზე წარმატებული გუნდია. ეროვნულმა ნაკრებმა [[აფრიკის ერთა თასი]] რეკორდულად შვიდჯერ მოიგო (1957, 1959, 1986, 1998, 2006, 2008 და 2010 წლებში), ხოლო ტურნირის ფინალში სულ ათჯერ ითამაშა, რაც ასევე რეკორდული მაჩვენებელია. ეგვიპტე დღემდე ერთადერთი ნაკრებია, რომელმაც აფრიკის ერთა თასი ზედიზედ სამჯერ (2006, 2008 და 2010 წლებში) მოიპოვა.

ეგვიპტემ [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე ოთხჯერ ითამაშა. 1934 წელს იგი გახდა პირველი აფრიკული და პირველი ახლო აღმოსავლეთის ქვეყანა, რომელმაც მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე მონაწილეობა მიიღო.

2001 წელს ეგვიპტის 20-წლამდელთა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[2001 წლის 20-წლამდელთა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] ბრინჯაოს მედლის მფლობელი გახდა.

2010 წელი ეგვიპტური ფეხბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე წარმატებულ პერიოდად ითვლება. ეროვნულმა ნაკრებმა მოიგო [[2010 წლის აფრიკის ერთა თასი]], [[2009 წლის ფიფას კონფედერაციათა თასი]]ზე კი მოქმედი მსოფლიო ჩემპიონი [[იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალია]] დაამარცხა. ამავე წელს ეგვიპტემ [[ფიფა]]ს რეიტინგში ისტორიაში საუკეთესო — მე-9 ადგილი დაიკავა.&lt;ref name=&quot;9th&quot;&gt;{{citation|title= Pharaohs finish 2010 with a 'historic' ninth place in FIFA ranking|url=https://english.ahram.org.eg/UI/Front/Inner.aspx?NewsContentID=1972|access-date=21 June 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation|title=Egypt stun world champions Italy|url=https://m.rediff.com/sports/report/confederations-cup-football-egypt-stun-world-champions-italy/20090619.htm|access-date=21 June 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>d7d2jhlwyd40fxxv3z67xsax0cdaz15</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893690</id>
    <revision>
      <id>5427043</id>
      <parentid>5426147</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427043</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10193" sha1="0p44vcifbcirminiq7q30ma2w9hotf1" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = კატარი
| მეტსახელი = '''მარუნები''' ({{lang-ar|العنابي}})
| ემბლემა = Flag of Qatar.svg
| ემბლემის ზომა = 200px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = QAT
| ასოციაცია = [[კატარის ფეხბურთის ასოციაცია]] (QFA)
| კონფედერაცია = [[აზიის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (AFC)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აზიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (WAFF)
| მწვრთვნელი = [[ხულენ ლოპეტეგი]]
| კაპიტანი = [[ჰასან ალ-ჰაიდოსი]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ჰასან ალ-ჰაიდოსი]] (188)
| ბომბარდირი = [[ალმოეზ ალი]] (60)
| საშინაო სტადიონი = სხვადასხვა სტადიონი
| ფიფა-ს რეიტინგი = 59 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 34
| ფიფა მაქს თარიღი = [[აპრილი]] და [[ივლისი]], [[2024]]
| ფიფა მინ = 113
| ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]], [[2010]]
| ელო-ს რეიტინგი =
| ელო მაქს = 24
| ელო მაქს თარიღი = [[თებერვალი]], [[2019]]
| ელო მინ = 135
| ელო მინ თარიღი = [[აპრილი]], [[1975]]
| pattern_la1 = _qat26h
| pattern_b1 = _qat26hA
| pattern_ra1 = _qat26h
| pattern_sh1 = _qat26h
| pattern_so1 = _qat26hl
| leftarm1 = 7C202B
| body1 = 7C202B
| rightarm1 = 7C202B
| shorts1 = 7C202B
| socks1 = 7C202B
| pattern_la2 = _qat26a
| pattern_b2 = _qat26aA
| pattern_ra2 = _qat26a
| pattern_sh2 = _qat26a
| pattern_so2 = _adidasonwhitel
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = 7C202B
| პირველი თამაში = {{დროშა|ბაჰრეინი}} 2–1 {{დროშა|კატარი}}&lt;br /&gt;([[ისა-თაუნი]], [[ბაჰრეინი]]; [[27 მარტი]], 1970)
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბუტანი}} 0–15 {{დროშა|კატარი}}&lt;br /&gt;([[დოჰა]]; [[3 სექტემბერი]], [[2015]])
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ქუვეითი}} 9–0 {{დროშა|კატარი}}&lt;br /&gt;([[ქუვეითი]]; [[8 იანვარი]], [[1973]])
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 2
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 2022
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = ჯგუფური ეტაპი ([[2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|2022]], [[2026 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|2026]])
| რეგიონული სახელი = 
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12
| რეგიონული თასი პირველად = 
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 
| მეორე რეგიონული სახელი =
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = 
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = 
}}

'''კატარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[კატარი]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[კატარის ფეხბურთის ასოციაცია]] (QFA), რომელიც [[აზიის ფეხბურთის კონფედერაცია]]სა (AFC) და [[ფიფა]]ს წევრია. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''მარუნები''' (არაბ. ''العنابي''). საშინაო მატჩებს ქვეყნის სხვადასხვა სტადიონზე ატარებს, მათ შორის [[ჯასიმ ბინ ჰამადის სტადიონი|ჯასიმ ბინ ჰამადის სტადიონზე]].

კატარმა [[სპარსეთის ყურის თასი]] სამჯერ მოიგო — 1992, 2004 და 2014 წლებში. ეროვნული ნაკრები [[აზიის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე 12-ჯერ მონაწილეობდა და ორჯერ გახდა კონტინენტის ჩემპიონი. [[2019 წლის აზიის ერთა თასი|2019 წლის გათამაშებაში]] კატარმა ფინალში [[იაპონიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იაპონია]] დაამარცხა, ხოლო ტურნირის განმავლობაში ასევე სძლია [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთს]] და [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეას]], მთელი ჩემპიონატის განმავლობაში კი მხოლოდ ერთი გოლი გაუშვა. 2023 წელს კატარმა ტიტული წარმატებით დაიცვა.

2022 წელს კატარი გახდა პირველი არაბული ქვეყანა, რომელმაც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპს უმასპინძლა. როგორც მასპინძელი, იგი ავტომატურად მოხვდა ტურნირზე, რაც მისი პირველი მსოფლიო ჩემპიონატი იყო. თუმცა, სამივე მატჩის წაგების შემდეგ, კატარი გახდა მსოფლიო ჩემპიონატის ისტორიაში ყველაზე წარუმატებელი მასპინძელი ნაკრები. 2025 წლის 14 ოქტომბერს კატარმა [[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არაბთა გაერთიანებული საამიროების]] 2–1 დამარცხებით ისტორიაში პირველად სპორტული პრინციპით მოიპოვა [[2026 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს საგზური.

კატარის ეროვნულ ნაკრებს განსაკუთრებული დაპირისპირება აქვს [[ბაჰრეინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბაჰრეინის]], [[არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|არაბთა გაერთიანებული საამიროების]] და [[საუდის არაბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საუდის არაბეთის]] ეროვნულ ნაკრებებთან.&lt;ref name=&quot;9th&quot;&gt;{{citation|title= Pharaohs finish 2010 with a 'historic' ninth place in FIFA ranking|url=https://english.ahram.org.eg/UI/Front/Inner.aspx?NewsContentID=1972|access-date=21 June 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation|title=Egypt stun world champions Italy|url=https://m.rediff.com/sports/report/confederations-cup-football-egypt-stun-world-champions-italy/20090619.htm|access-date=21 June 2026}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში კატარის ეროვნული ნაკრები 59-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აზიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>0p44vcifbcirminiq7q30ma2w9hotf1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893695</id>
    <revision>
      <id>5427042</id>
      <parentid>5426144</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427042</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17218" sha1="6anaue8b0ur4et0cd81lqrhb6y9whwk" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ანგოლა
| მეტსახელი = '''შავი სეიბლის ანტილოპები''' (პორტ. ''Palancas Negras'')&lt;br /&gt;'''წითელი ეშმაკები''' (პორტ. ''Diabos Vermelhos'')
| ემბლემა = Flag of Angola.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = ANG
| ასოციაცია = [[ანგოლის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FAF)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)
| მწვრთვნელი = [[ალიუ სისე]]
| კაპიტანი = —
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ფლავიუ ამადუ|ფლავიუ]] (91)
| ბომბარდირი = [[აკვა (ფეხბურთელი)|აკვა]] (38)
| საშინაო სტადიონი = [[11 ნოემბრის სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 87 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 45
| ფიფა მაქს თარიღი = ივლისი, 2000
| ფიფა მინ = 147
| ფიფა მინ თარიღი = მარტი, 2017
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 50
| ელო მაქს თარიღი = სექტემბერი–ოქტომბერი, 2006
| ელო მინ = 160
| ელო მინ თარიღი = 3 სექტემბერი, 2016
| pattern_la1 = _ang24h
| pattern_b1 = _ang24h
| pattern_ra1 = _ang24h
| leftarm1 = FF0000
| body1 = FF0000
| rightarm1 = FF0000
| shorts1 = 000000
| socks1 = FF0000
| pattern_la2 = _ang24a
| pattern_b2 = _ang24a
| pattern_ra2 = _ang24a
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = FFFFFF
| pattern_la3 = _ang24t
| pattern_b3 = _ang24t
| pattern_ra3 = _ang24t
| shorts3 = FFFF00
| pattern_so3 = FFFF00
| socks3 = FFFF00
| პირველი თამაში = {{დროშა|კონგოს რესპუბლიკა}} კონგოს რესპუბლიკა 3–2 ანგოლა {{დროშა|ანგოლა}}&lt;br /&gt;([[ბრაზავილი]], [[კონგოს რესპუბლიკა]]; 8 თებერვალი, 1976)
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ანგოლა}} ანგოლა 7–1 {{დროშა|ესვატინი}}&lt;br /&gt;([[ლუანდა]]; 23 აპრილი, 2000)
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|პორტუგალია}} პორტუგალია 6–0 ანგოლა {{დროშა|ანგოლა}}&lt;br /&gt;([[ლისაბონი]]; 23 მარტი, 1989)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 1
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 2006
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006]])
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = 
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 
| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[2011 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ვიცე-ჩემპიონი ([[2011 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2011]])
| მესამე რეგიონული სახელი = 
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 18
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = 
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = 
}}

'''ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ანგოლა]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[ანგოლის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FAF), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. გუნდი ცნობილია მეტსახელებით '''შავი სეიბლის ანტილოპები''' (პორტ. ''Palancas Negras'') და '''წითელი ეშმაკები''' (პორტ. ''Diabos Vermelhos''). საშინაო მატჩებს [[11 ნოემბრის სტადიონი|11 ნოემბრის სტადიონზე]] ატარებს.

ანგოლის ეროვნულმა ნაკრებმა [[ფიფა]]ს მსოფლიო რეიტინგში საუკეთესო შედეგს 2000 წლის ივლისში მიაღწია, როდესაც 45-ე ადგილი ეკავა. მისი უდიდესი წარმატებაა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე]] გასვლა, რომელიც დღემდე ქვეყნის ერთადერთი მონაწილეობაა მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე.

ანგოლამ [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ათჯერ ითამაშა. საუკეთესო შედეგს მიაღწია 2008, 2010 და 2023 წლებში, როდესაც მეოთხედფინალში გავიდა. ასევე, 2011 წელს [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]ს ვიცე-ჩემპიონი გახდა, ხოლო [[COSAFA-ის თასი]] ხუთჯერ მოიგო — 1999, 2001, 2004, 2024 და 2025 წლებში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Angola – Results, fixtures, squad, statistics
 |url=https://www.soccerway.com/team/angola/rTRqsooo/
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ანგოლის ეროვნული ნაკრები 87-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

==ისტორია==

ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებმა პირველი მატჩი ჩაატარა [[კონგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კონგოს]] წინააღმდეგ [[1976]] წლის [[8 თებერვალი|8 თებერვალს]], სადაც 3–2 დამარცხდა. გუნდის გოლები გაიტანეს ჟიოვეტიმ და ნელსონმა. [[1977]] წლის [[26 ივნისი|26 ივნისს]] [[კუბის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კუბა]] გახდა ანგოლას პირველი არაფრიკული მეტოქე, როდესაც გუნდები ერთმანეთს ანგოლაში შეხვდნენ და მასპინძლებმა 1–0 მოიგეს.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Angola - List of International Matches|website=[[RSSSF]]|url=https://www.rsssf.org/tablesa/ango-intres.html|access-date=7 June 2018|archive-date=1 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221001043627/https://www.rsssf.org/tablesa/ango-intres.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

ანგოლა პირველად ჩაერთო მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ციკლში 1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპზე. პირველ ეტაპზე მათ დაამარცხეს [[სენეგალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენეგალი]] პენალტების სერიაში, ხოლო მეორე ეტაპზე მცირე სხვაობით 3–2 დამარცხდნენ [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირთან]]. ამ თაობას მიეკუთვნებოდნენ ქვეყნის საფეხბურთო ისტორიაში მნიშვნელოვანი მოთამაშეები: [[ჟეზუსი (ფეხბურთელი)|ჟეზუსი]], ნდუნგუიდი, ჯოზეფ მალუკა, ალვესი, [[ვატა ვანუტო გარსია|ვატა]] და სხვები.
ანგოლამ პირველად მოიპოვა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება 1996 წლის აფრიკის ერთა თასზე. ისინი მოხვდნენ A ჯგუფში [[სამხრეთ აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკასთან]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესთან]] და [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნთან]] ერთად. გუნდმა პირველი ორი მატჩი წააგო ეგვიპტესთან და სამხრეთ აფრიკასთან, ხოლო კამერუნთან 3–3 ითამაშა და ჯგუფში ბოლო ადგილზე გავიდა.

ამ პერიოდის თაობას მიეკუთვნებოდნენ [[პაულუ ანტონიუ ალვეში|პაულაუ]], [[კვინზინიო]] (რომელმაც 1996 წლის AFCON-ზე პირველი გოლი გაიტანა და ასევე თამაშობდა „[[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|პორტუში]]“. და [[ჟონი (ფეხბურთელი)|ჟონი]]. გუნდის მწვრთნელი იყო [[კარლოს ალინიო]], რომელმაც ახალგაზრდა მოთამაშეებს შანსი მისცა და საფუძველი ჩაუყარა ანგოლის „ოქროს თაობას“.
შემდგომში ანგოლამ ზედიზედ მეორე აფრიკის ერთა თასზე იასპარეზა 1998 წელს, თუმცა კვლავ ვერ გადალახა ჯგუფური ეტაპი. მათ ითამაშეს 0–0 [[სამხრეთ აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკასთან]], 3–3 [[ნამიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ნამიბიასთან]] და 5–2 დამარცხდნენ [[კოტ-დ’ივუარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კოტ-დ’ივუართან]].

2000, 2002 და 2004 წლების აფრიკის ერთა თასებზე არყოფნის შემდეგ, ანგოლა დაბრუნდა 2006 წლის ტურნირზე. მათ პირველი გამარჯვება მოიპოვეს [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 3–2, სადაც ორი გოლი გაიტანა [[ფლავიო ამადო|ფლავიომ]] და ერთი [[ნორბერტო მულენესა მაურიტო|მაურიტომ]]. ასევე ითამაშეს 0–0 [[კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან]] და 3–1 დამარცხდნენ კამერუნთან.

ანგოლას საუკეთესო შედეგი დაფიქსირდა 2008 წლის აფრიკის ერთა თასზე. ჯგუფში ისინი შეხვდნენ [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისს]], [[სამხრეთ აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ აფრიკას]]  და [[სენეგალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენეგალს]]. ანგოლამ სამხრეთ აფრიკასთან 1–1 და ტუნისთან 0–0 ითამაშა, ხოლო სენეგალი 3–1 დაამარცხა, სადაც ორი გოლი [[მანუჩო]]მ გაიტანა. მეოთხედფინალში ისინი მომავალ ჩემპიონ [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესთან]] 2–1 დამარცხდნენ, თუმცა მანუჩომ კიდევ ერთხელ გაიტანა და ტურნირი 4 გოლით დაასრულა.ანგოლამ ასევე მოიგო [[COSAFA-ის თასი]] 1999, 2001 და 2004 წლებში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=ANGOLA FEDERACAO ANGOLANA DE FUTEBOL |url=https://cosafa.com/members/angola/ |website=cosafa.com |publisher=COSAFA HOUSE |access-date=20 July 2023 |archive-date=20 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230720145818/https://cosafa.com/members/angola/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ანგოლის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>6anaue8b0ur4et0cd81lqrhb6y9whwk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნამიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893700</id>
    <revision>
      <id>5427041</id>
      <parentid>5426139</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427041</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8586" sha1="4gqh9wg8kuo3q2cffmxtyjslqv39uji" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ნამიბია
| მეტსახელი = '''მამაცი მებრძოლები''' (''Brave Warriors'')
| ემბლემა = Flag of Namibia.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = NAM
| ასოციაცია = [[ნამიბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (NFA)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)
| მწვრთვნელი = [[კოლინ ბენჯამინი]]
| კაპიტანი = [[პიტერ შალულილე]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[დეონ ჰოტო]] (86)
| ბომბარდირი = [[პიტერ შალულილე]] (20)
| საშინაო სტადიონი = [[ინდეფენდენსის სტადიონი (ნამიბია)|ინდეფენდენსის სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 
| ფიფა მაქს = 68
| ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]], [[1998]]
| ფიფა მინ = 167
| ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[2006]]
| ელო-ს რეიტინგი = 121 ''([[2026]])''
| ელო მაქს = 100
| ელო მაქს თარიღი = [[12 სექტემბერი]], [[1998]]
| ელო მინ = 165
| ელო მინ თარიღი = [[22 ივლისი]], [[2006]]
| pattern_b1 = _nam24h
| pattern_ra1 = _nam24h
| leftarm1 = FF0000
| body1 = FF0000
| rightarm1 = FF0000
| shorts1 = FF0000
| socks1 = FF0000
| pattern_b2 = _nam24a
| pattern_ra2 = _nam24a
| leftarm2 = 1651FE
| body2 = 1651FE
| rightarm2 = 1651FE
| shorts2 = 1651FE
| socks2 = 1651FE
| pattern_b3 = _nam24t
| pattern_ra3 = _nam24t
| leftarm3 = FFFFFF
| body3 = FFFFFF
| rightarm3 = FFFFFF
| shorts3 = FFFFFF
| socks3 = FFFFFF
| პირველი თამაში = სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკა 0–1 {{დროშა|ანგოლა}}&lt;br /&gt;([[ნამიბია]]; [[16 მაისი]], [[1989]])
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ნამიბია}} ნამიბია 6–0 {{დროშა|ბოტსვანა}}&lt;br /&gt;([[ვინდჰუკი]]; [[25 აგვისტო]], 1996)&lt;br /&gt;{{დროშა|ნამიბია}} 8–2 {{დროშა|ბენინი}}&lt;br /&gt;([[ვინდჰუკი]]; [[15 ივლისი]], [[2000]])
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ეგვიპტე}} 7–1 {{დროშა|ნამიბია}}&lt;br /&gt;([[კაირო]]; [[8 ნოემბერი]], [[1996]])&lt;br /&gt;{{დროშა|ეგვიპტე}} 8–2 {{დროშა|ნამიბია}}&lt;br /&gt;([[ალექსანდრია]]; [[13 ივლისი]], [[2001]])
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი =
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1998)|1998]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2023)|2023]])
| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[2018 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2018]])
| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ის თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ის თასი (1997)|1997]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[COSAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''ნამიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-en|Namibia national football team}}) —  წარმოადგენს [[ნამიბია]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ნამიბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (NFA), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''მამაცი მებრძოლები''' და საშინაო მატჩებს [[ინდეფენდენსის სტადიონი (ნამიბია)|ინდეფენდენსის სტადიონზე]] ატარებს.

ნამიბიის ეროვნულ ნაკრებს დღემდე არასოდეს უთამაშია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე. თუმცა, მან ოთხჯერ მოიპოვა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს საგზური. საუკეთესო შედეგს [[2023]] წელს მიაღწია, როდესაც ტურნირის მერვედფინალში გავიდა.

ნამიბია ორჯერ მონაწილეობდა [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]], სადაც [[2018]] წელს მეოთხედფინალს მიაღწია. რეგიონულ დონეზე მისი ყველაზე დიდი წარმატებაა [[COSAFA-ის თასი]]ს 2015 წლის გათამაშების მოგება.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/namibia/QLENxLuR/
 |title=Namibia
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ნამიბიის ეროვნული ნაკრები 121-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ნამიბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>4gqh9wg8kuo3q2cffmxtyjslqv39uji</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ბენინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893702</id>
    <revision>
      <id>5426980</id>
      <parentid>5426110</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:57:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426980</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7395" sha1="1w4u18f5az6cee5m6v9dfzt12pi1xfs" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ბენინი
| მეტსახელი = '''ჩიტები''' (ფრანგ. ''Les Guépards'')&lt;br /&gt;ყოფილი: '''ციყვები''' (ფრანგ. ''Les Écureuils'')
| ემბლემა =Flag of Benin.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = BEN
| ასოციაცია = [[ბენინის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF, FEBEFOOT)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[გერნოტ რორი]]
| კაპიტანი = [[სტივ მუნიე]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[სტეფან სესენიონი]] (89)
| ბომბარდირი = [[სტეფან სესენიონი]] (24)
| საშინაო სტადიონი = [[სტად დე ლ'ამიტიე]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 93 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 59
| ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]]–[[დეკემბერი]], 2009; [[აპრილი]], [[2010]]
| ფიფა მინ = 165
| ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[1996]]
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 56
| ელო მაქს თარიღი = დეკემბერი, [[1964]]
| ელო მინ = 165
| ელო მინ თარიღი = [[13 მაისი]], [[1995]]
| pattern_la1 = _zimbabwe1920h
| pattern_b1 = _benin19h
| pattern_ra1 = _zimbabwe1920h
| pattern_sh1 = _benin19h
| pattern_so1 = _benin19h
| leftarm1 = FFF200
| body1 = FFF200
| rightarm1 = FFF200
| shorts1 = FFF200
| socks1 = FFF200
| pattern_la2 = _benin19a
| pattern_b2 = _benin19a
| pattern_ra2 = _benin19a
| pattern_sh2 = _benin19a
| pattern_so2 = _benin19a
| leftarm2 = FEFEFE
| body2 = FEFEFE
| rightarm2 = FEFEFE
| shorts2 = FEFEFE
| socks2 = FEFEFE
| პირველი თამაში = {{დროშა|ბენინი}} 0–1 {{დროშა|ნიგერია}}&lt;br /&gt;([[ბენინი|დაჰომეას რესპუბლიკა]]; [[8 ნოემბერი]], [[1959]])
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბენინი}}  7–0 {{დროშა|მავრიტანია}}&lt;br /&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]], [[1961]])
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ნიგერია}} 10–1  {{დროშა|ბენინი}}&lt;br /&gt;([[ნიგერია]]; [[28 ნოემბერი]], [[1959]])
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი =
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2004)|2004]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019]])
}}

'''ბენინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ბენინი|ბენინს]] საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[ბენინის ფეხბურთის ფედერაცია]], რომელიც [[ფიფა]]ს წევრია [[1962]] წლიდან, ხოლო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს შეუერთდა (CAF) — [[1969]] წლიდან. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''ჩიტები''' (ფრანგ. ''Les Guépards''). [[1975]] წლამდე, სანამ [[დაჰომეს რესპუბლიკა]]ს სახელწოდება ბენინით შეიცვლებოდა, ეროვნული ნაკრები '''დაჰომეს''' სახელით ასპარეზობდა.

ბენინის ეროვნულ ნაკრებს დღემდე არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება. [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ხუთჯერ იასპარეზა — [[2004]], [[2008]], [[2010]], [[2019]] და [[2025]] წლებში. საუკეთესო შედეგს [[2019]] წელს მიაღწია, როდესაც ისტორიაში პირველად მეოთხედფინალში გავიდა.

ბენინი [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ისტორიაში პირველი ნაკრებია, რომელმაც ტურნირის მეოთხედფინალს ისე მიაღწია, რომ ფინალური ეტაპის ძირითად დროში არცერთი მატჩი არ ჰქონდა მოგებული.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/benin/tKuIoRxU/
 |title=Benin
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 93-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ბენინის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>1w4u18f5az6cee5m6v9dfzt12pi1xfs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426983</id>
      <parentid>5426980</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:01:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426983</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7445" sha1="n709j9og6m0eyp8gp4nvhrij931e3fr" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ბენინი
| მეტსახელი = '''ჩიტები''' (ფრანგ. ''Les Guépards'')&lt;br /&gt;ყოფილი: '''ციყვები''' (ფრანგ. ''Les Écureuils'')
| ემბლემა =Flag of Benin.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = BEN
| ასოციაცია = [[ბენინის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF, FEBEFOOT)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[გერნოტ რორი]]
| კაპიტანი = [[სტივ მუნიე]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[სტეფან სესენიონი]] (89)
| ბომბარდირი = [[სტეფან სესენიონი]] (24)
| საშინაო სტადიონი = [[სტად დე ლ'ამიტიე]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 93 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 59
| ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]]–[[დეკემბერი]], 2009; [[აპრილი]], [[2010]]
| ფიფა მინ = 165
| ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[1996]]
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 56
| ელო მაქს თარიღი = დეკემბერი, [[1964]]
| ელო მინ = 165
| ელო მინ თარიღი = [[13 მაისი]], [[1995]]
| pattern_la1 = _zimbabwe1920h
| pattern_b1 = _benin19h
| pattern_ra1 = _zimbabwe1920h
| pattern_sh1 = _benin19h
| pattern_so1 = _benin19h
| leftarm1 = FFF200
| body1 = FFF200
| rightarm1 = FFF200
| shorts1 = FFF200
| socks1 = FFF200
| pattern_la2 = _benin19a
| pattern_b2 = _benin19a
| pattern_ra2 = _benin19a
| pattern_sh2 = _benin19a
| pattern_so2 = _benin19a
| leftarm2 = FEFEFE
| body2 = FEFEFE
| rightarm2 = FEFEFE
| shorts2 = FEFEFE
| socks2 = FEFEFE
| პირველი თამაში = {{დროშა|ბენინი}} 0–1 {{დროშა|ნიგერია}}&lt;br /&gt;([[ბენინი|დაჰომეას რესპუბლიკა]]; [[8 ნოემბერი]], [[1959]])
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბენინი}}  7–0 {{დროშა|მავრიტანია}}&lt;br /&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]], [[1961]])
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ნიგერია}} 10–1  {{დროშა|ბენინი}}&lt;br /&gt;([[ნიგერია]]; [[28 ნოემბერი]], [[1959]])
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი =
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2004)|2004]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019]])
}}

'''ბენინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Équipe du Bénin de football}}) — წარმოადგენს [[ბენინი|ბენინს]] საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[ბენინის ფეხბურთის ფედერაცია]], რომელიც [[ფიფა]]ს წევრია [[1962]] წლიდან, ხოლო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს შეუერთდა (CAF) — [[1969]] წლიდან. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''ჩიტები''' (ფრანგ. ''Les Guépards''). [[1975]] წლამდე, სანამ [[დაჰომეას რესპუბლიკა]]ს სახელწოდება ბენინით შეიცვლებოდა, ეროვნული ნაკრები '''დაჰომეას''' სახელით ასპარეზობდა.

ბენინის ეროვნულ ნაკრებს დღემდე არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება. [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ხუთჯერ იასპარეზა — [[2004]], [[2008]], [[2010]], [[2019]] და [[2025]] წლებში. საუკეთესო შედეგს [[2019]] წელს მიაღწია, როდესაც ისტორიაში პირველად მეოთხედფინალში გავიდა.

ბენინი [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ისტორიაში პირველი ნაკრებია, რომელმაც ტურნირის მეოთხედფინალს ისე მიაღწია, რომ ფინალური ეტაპის ძირითად დროში არცერთი მატჩი არ ჰქონდა მოგებული.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/benin/tKuIoRxU/
 |title=Benin
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 93-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ბენინის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>n709j9og6m0eyp8gp4nvhrij931e3fr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427040</id>
      <parentid>5426983</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427040</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7468" sha1="axf9duqeq3uj5hygafoz6cvhrqdv7bd" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ბენინი
| მეტსახელი = '''ჩიტები''' (ფრანგ. ''Les Guépards'')&lt;br /&gt;ყოფილი: '''ციყვები''' (ფრანგ. ''Les Écureuils'')
| ემბლემა =Flag of Benin.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = BEN
| ასოციაცია = [[ბენინის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF, FEBEFOOT)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[გერნოტ რორი]]
| კაპიტანი = [[სტივ მუნიე]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[სტეფან სესენიონი]] (89)
| ბომბარდირი = [[სტეფან სესენიონი]] (24)
| საშინაო სტადიონი = [[სტად დე ლ'ამიტიე]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 93 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 59
| ფიფა მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]]–[[დეკემბერი]], 2009; [[აპრილი]], [[2010]]
| ფიფა მინ = 165
| ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[1996]]
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 56
| ელო მაქს თარიღი = დეკემბერი, [[1964]]
| ელო მინ = 165
| ელო მინ თარიღი = [[13 მაისი]], [[1995]]
| pattern_la1 = _zimbabwe1920h
| pattern_b1 = _benin19h
| pattern_ra1 = _zimbabwe1920h
| pattern_sh1 = _benin19h
| pattern_so1 = _benin19h
| leftarm1 = FFF200
| body1 = FFF200
| rightarm1 = FFF200
| shorts1 = FFF200
| socks1 = FFF200
| pattern_la2 = _benin19a
| pattern_b2 = _benin19a
| pattern_ra2 = _benin19a
| pattern_sh2 = _benin19a
| pattern_so2 = _benin19a
| leftarm2 = FEFEFE
| body2 = FEFEFE
| rightarm2 = FEFEFE
| shorts2 = FEFEFE
| socks2 = FEFEFE
| პირველი თამაში = {{დროშა|ბენინი}} 0–1 {{დროშა|ნიგერია}}&lt;br /&gt;([[ბენინი|დაჰომეას რესპუბლიკა]]; [[8 ნოემბერი]], [[1959]])
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბენინი}}  7–0 {{დროშა|მავრიტანია}}&lt;br /&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]], [[1961]])
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ნიგერია}} 10–1  {{დროშა|ბენინი}}&lt;br /&gt;([[ნიგერია]]; [[28 ნოემბერი]], [[1959]])
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი =
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2004)|2004]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019]])
}}

'''ბენინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Équipe du Bénin de football}}) — წარმოადგენს [[ბენინი|ბენინს]] საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[ბენინის ფეხბურთის ფედერაცია]], რომელიც [[ფიფა]]ს წევრია [[1962]] წლიდან, ხოლო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს შეუერთდა (CAF) — [[1969]] წლიდან. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''ჩიტები''' (ფრანგ. ''Les Guépards''). [[1975]] წლამდე, სანამ [[დაჰომეას რესპუბლიკა]]ს სახელწოდება ბენინით შეიცვლებოდა, ეროვნული ნაკრები '''დაჰომეას''' სახელით ასპარეზობდა.

ბენინის ეროვნულ ნაკრებს დღემდე არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება. [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ხუთჯერ იასპარეზა — [[2004]], [[2008]], [[2010]], [[2019]] და [[2025]] წლებში. საუკეთესო შედეგს [[2019]] წელს მიაღწია, როდესაც ისტორიაში პირველად მეოთხედფინალში გავიდა.

ბენინი [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ისტორიაში პირველი ნაკრებია, რომელმაც ტურნირის მეოთხედფინალს ისე მიაღწია, რომ ფინალური ეტაპის ძირითად დროში არცერთი მატჩი არ ჰქონდა მოგებული.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/benin/tKuIoRxU/
 |title=Benin
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 93-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ბენინის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>axf9duqeq3uj5hygafoz6cvhrqdv7bd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893706</id>
    <revision>
      <id>5427039</id>
      <parentid>5426093</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427039</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7755" sha1="5pj5il5e1ipmhgrycgdb1aepm65yowp" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ტოგო
| მეტსახელი = '''ქორები''' (ფრანგ. ''Les Éperviers'')
| ემბლემა = Flag of Togo.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = TOG
| ასოციაცია = [[ტოგოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FTF)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[პატრის ნევე]]
| კაპიტანი = [[ჯენე დაკონამი]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ალექსის რომაო]] (97)
| ბომბარდირი = [[ემანუელ ადებაიორი]] (32)
| საშინაო სტადიონი = [[კეგეს სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 119 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 46
| ფიფა მაქს თარიღი = აგვისტო, 2006
| ფიფა მინ = 136
| ფიფა მინ თარიღი = აპრილი, 2021
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 56
| ელო მაქს თარიღი = ნოემბერი, 2005 – იანვარი, 2006
| ელო მინ = 128
| ელო მინ თარიღი = 4 სექტემბერი, 1994
| pattern_la1 = _togo2021h
| pattern_b1 = _togo2021h
| pattern_ra1 = _togo2021h
| pattern_so1 =
| leftarm1 = FFEE00
| body1 = FFEE00
| rightarm1 = FFEE00
| shorts1 = FFEE00
| socks1 = FFEE00
| pattern_la2 = _pumacup2122g
| pattern_b2 = _pumacup2122g
| pattern_ra2 = _pumacup2122g
| pattern_sh2 =
| pattern_so2 =
| leftarm2 = 009150
| body2 = 009150
| rightarm2 = 009150
| shorts2 = 009150
| socks2 = 009150
| პირველი თამაში = {{დროშა|საფრანგეთი}} '''საფრანგეთის ტოგოლენდი''' 1–1 {{დროშა|ოქროს ნაპირი}} '''ოქროს ნაპირი და ტრანს-ვოლტის ტოგოლენდი'''&lt;br /&gt;(საფრანგეთის ტოგოლენდი; 13 ოქტომბერი, 1956)
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ტოგო}} ტოგო 6–0 {{დროშა|ესვატინი}}&lt;br /&gt;([[აკრა]], [[განა]]; 11 ნოემბერი, 2008)&lt;br /&gt;{{დროშა|ტოგო}} ტოგო 6–0 {{დროშა|მავრიკი}}&lt;br /&gt;([[ლომე]], ტოგო; 12 ნოემბერი, 2017)
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|მაროკო}} მაროკო 7–0 ტოგო {{დროშა|ტოგო}}&lt;br /&gt;(მაროკო; 28 ოქტომბერი, 1979)&lt;br /&gt;{{დროშა|ტუნისი}} ტუნისი 7–0 ტოგო {{დროშა|ტოგო}}&lt;br /&gt;([[ტუნისი (ქალაქი)|ტუნისი]]; 7 იანვარი, 2000)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 1
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 2006
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = ჯგუფური ეტაპი ([[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006|2006]])
| რეგიონული სახელი = 
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 
| რეგიონული თასი პირველად = 
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 
}}

'''ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|''Équipe nationale de football du Togo''}}) — გუნდი, რომელიც წარმოადგენს [[ტოგო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ტოგოს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს (FTF) მიერ. გუნდის მეტსახელია '''„ქორები“''' (''Les Éperviers'').

ტოგოს ეროვნულმა ნაკრებმა [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე პირველად და ჯერჯერობით ერთადერთხელ [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი 2006|2006 წელს]] ითამაშა.

2010 წლის აფრიკის ერთა თასის დაწყებამდე, [[ანგოლა]]ში, ტოგოს ეროვნული ნაკრების ავტობუსზე განხოციელდა [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების ავტობუსზე თავდასხმა|შეიარაღებული თავდასხმა]], რომელსაც მსხვერპლი მოჰყვა. ამის შემდეგ გუნდმა ტურნირიდან მონაწილეობა მოხსნა, ხოლო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]მ (CAF) თავდაპირველად მომდევნო ორ გათამაშებაში მონაწილეობის უფლება შეუჩერა.

[[2013]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] ტოგომ პირველად ისტორიაში შეძლო ტურნირის მეოთხედფინალში გასვლა, რაც დღემდე მისი საუკეთესო შედეგია ამ ტურნირზე.

ტოგოს ეროვნული ნაკრები [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/togo/noW84S74/
 |title=Togo
 |website=Soccerway
 |access-date=27 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ტოგოს ეროვნული ნაკრები 119-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ტოგოს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>5pj5il5e1ipmhgrycgdb1aepm65yowp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სტანისლავ ლიუბშინი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893873</id>
    <revision>
      <id>5427038</id>
      <parentid>5424668</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427038</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19192" sha1="bu36q8v8ckkls23cq75toh67jttlkvz" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მსახიობი}}
'''სტანისლავ ლიუბშინი''' ({{lang-ru|Станислав Андреевич Любшин}}; დ. [[6 აპრილი]], [[1933]], [[ვლადიკინო]], [[რსფსრ]]) — საბჭოთა და [[რუსები|რუსი]] [[მსახიობი]] და [[კინორეჟისორი]]; რსფსრ სახალხო არტისტი (1981). მისი ფილმოგრაფია მოიცავს სამოცდაათამდე ფილმს, მათ შორის „ზასტავა ილიჩა“ (1965), „ფარი და ხმალი“ (1968), „ხუთი საღამო“ (1978) და „[[ქინ-ძა-ძა!]]“ (1986). 1980 წლიდან ის ჩეხოვის სახელობის მოსკოვის სამხატვრო თეატრის დასის წევრია, სადაც ასრულებს მრავალფეროვან როლებს, მათ შორის გაევის როლს „[[ალუბლის ბაღი|ალუბლის ბაღში]]“, ვერშინინის როლს „სამი და“-ში და გრაფი დე გიშის როლს „სირანო დე ბერჟერაკში“.

==ბიოგრაფია==
სტანისლავ ლიუბშინი დაიბადა 1933 წლის 6 აპრილს, მოსკოვის მახლობლად, სოფელ ვლადიკინოში (ახლანდელი მოსკოვის ნაწილი).&lt;ref name=&quot;Культура&quot;&gt;{{cite web|title=Выразительные глаза Станислава Любшина|url=https://www.culture.ru/materials/98370/vyrazitelnye-glaza-stanislava-lyubshina|website=Культура.РФ}}&lt;/ref&gt; მამამისი აგრონომი იყო, დედა — მწველელი.&lt;ref name=&quot;РБК&quot;&gt;{{cite web|title=Любшин Станислав Андреевич|url=https://www.rbc.ru/person/6793875f9a7947485e336ce3|website=РБК}}&lt;/ref&gt; მის ბავშვობას დიდი სამამულო ომი მოუწია; მამამისი ფრონტზე წავიდა, დედა და შვილები კი მშობლიურ სოფელში დარჩნენ.

მიუხედავად ახალგაზრდული მისწრაფებებისა, გამხდარიყო პილოტი ან დაზვერვის ოფიცერი, საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ, ლიუბშინი ჩაირიცხა ტექნიკურ სასწავლებელში (ახლანდელი მოსკოვის ტექნოლოგიური კოლეჯი), სადაც შემდუღებლის ხელოვნებას ეუფლებოდა.&lt;ref name=&quot;Культура&quot; /&gt; სტუდენტობის წლებში, სამოყვარულო წარმოდგენებითა და მოსკოვის თეატრებში ხშირი სიარულით გატაცებული, სერიოზულად დაინტერესდა მსახიობობით და გადაწყვიტა თეატრალურ ინსტიტუტში ჩაბარება. სამხედრო სამსახურის შემდეგ, იგი მ.ს. შჩეპკინის სახელობის თეატრალურ სასწავლებელში ჩააბარა, რომელიც [[1959]] წელს დაამთავრა.&lt;ref name=&quot;РБК&quot; /&gt;

===კარიერა თეატრში===
დრამატული სკოლის დამთავრების შემდეგ, ლიუბშინმა 27 თეატრის ყურადღება მიიპყრო, რომლებმაც მას სამუშაო შესთავაზეს.&lt;ref name=&quot;РБК&quot; /&gt; მან თეატრალური კარიერა 1959 წელს დაიწყო „სოვრემენნიკის“ თეატრში, სადაც ოთხი წლის განმავლობაში მუშაობდა.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Сегодня отмечает юбилей Станислав Любшин!|url=https://sovremennik.ru/news/segodnya-otmechaet-jubilej-stanislav-ljubshin|website=Театр «Современник»|date=2023-04-06}}&lt;/ref&gt; მისი დებიუტი შედგა ოლეგ ეფრემოვის მიერ დადგმულ ალექსანდრე ვოლოდინის პიესაში „ხუთი საღამო“, სადაც მან მთავარი გმირის ძმისშვილის, სლავკას როლი ითამაშა. „სოვრემენნიკში“ მის სხვა როლებს შორის იყო როლები „შიშველ მეფესა“ და „ორი ფერი“-ში.&lt;ref name=&quot;РБК&quot; /&gt;

[[1964]] წელს, როდესაც იური ლიუბიმოვი ტაგანკას თეატრის დირექტორი გახდა, ლიუბშინი მის დასს შეუერთდა. მსახიობმა ოთხი წელი გაატარა თეატრში, სადაც განასახიერა დურგალი „სიცუანელი კეთილი ადამიანი“-ში და ავტორი „ჩვენი დროის გმირი“-ში.&lt;ref name=&quot;РБК&quot; /&gt; [[1974]]-[[1977]] წლებში ლიუბშინი იერმოლოვას თეატრის მსახიობი იყო, სადაც ითამაშა „გასული ზაფხული ჩულიმსკში“ და „სახლი ფანჯრებით მინდორზე“. შემდეგ, [[1977]]-[[1979]] წლებში მუშაობდა მალაია ბრონნაიას თეატრში რეჟისორ ანატოლი ეფროსის ხელმძღვანელობით, სადაც მონაწილეობდა მის დადგმებში „ვერანდა ტყეში“ და „დონ ჟუანის დასასრული“.&lt;ref name=&quot;РБК&quot; /&gt;

[[1980]] წელს ლიუბშინი შეუერთდა მოსკოვის სამხატვრო თეატრის დასს. შვიდი წლის შემდეგ, [[1987]] წელს, თეატრი გაიყო ორ დამოუკიდებელ დასად: გორკის სახელობის მოსკოვის სამხატვრო თეატრი [[ტატიანა დორონინა]]ს ხელმძღვანელობით და ჩეხოვის სახელობის მოსკოვის სამხატვრო თეატრი ოლეგ ეფრემოვის ხელმძღვანელობით. ლიუბშინი განაგრძობდა მუშაობას მეორე დასში, სადაც დღემდე რჩება. მოსკოვის სამხატვრო თეატრის სცენაზე მსახიობმა შეასრულა მრავალფეროვანი როლები, მათ შორის ტარტიუფი „[[ტარტიუფი, ანუ ფარისეველი|ტარტიუფში]]“, გაევი „[[ალუბლის ბაღი|ალუბლის ბაღში]]“, ვერშინინი „სამ დაში“, გრაფი დე გიში „სირანო დე ბერჟერაკში“, სორინი „[[თოლია (პიესა)|თოლიაში]]“, ივანოვი „[[ივანოვი (პიესა)|ივანოვში]]“, წმინდა სულელი „ბორის გოდუნოვის“ და მრავალი სხვა. 2025 წლის მონაცემებით, მსახიობი მონაწილეობს „გოროდკის თამაშის“, „მესამე ზარი, ბატონებო!“ და „მე-9 რიგის ადგილები 10, 11“ წარმოდგენებში.. ლიუბშინმა ასევე ითამაშა ფირსის როლი სპექტაკლში „ალუბლის ბაღი“ «La’театр»-ში&lt;ref name=&quot;Культура&quot; /&gt; და პასკუალ ანდერსენის როლი „ირანის კონფერენციაში“ ერთა თეატრში.&lt;ref&gt;[https://mxat.ru/o-teatre/imena/persona/lubshin/ Станислав Андреевич Любшин (МХТ имени А. П. Чехова).]&lt;/ref&gt;

===კარიერა კინოში===
სტანისლავ ლიუბშინმა სამსახიობო კარიერა 1950-იანი წლების ბოლოს დაიწყო ფილმებში „ლენინგრადის სიმფონია“ (1957) და „დღეს სამსახურიდან გათავისუფლება არ იქნება“ (1958) ეპიზოდური როლებით. მისი პირველი მნიშვნელოვანი როლი, რომელმაც მას კინოში წარმატება მოუტანა, იყო სლავა კოსტიკოვის როლი [[მარლენ ხუციევი]]ს „ილიჩას ავანპოსტში“, რომელიც თავდაპირველად 1965 წელს გამოვიდა სახელწოდებით „მე ოცი წლის ვარ“. ფილმი, რომელიც სამ თანამებრძოლს ეხება, „[[ხრუშჩოვის დათბობა|დათბობის]]“ ეპოქის ერთ-ერთ ემბლემურ ნამუშევრად იქცა. ლიუბშინთან ერთად მთავარ როლებს ვალენტინ პოპოვი და ნიკოლაი გუბენკო ასრულებდნენ.

[[1968]] წელს პრემიერა შედგა ვლადიმერ ბასოვის ოთხსერიანი ფილმის „ფარი და ხმალი“, რომელშიც ლიუბშინმა მთავარი გმირი, დაზვერვის ოფიცერი ალექსანდრე ბელოვი შეასრულა. ამ ფილმში შესრულებული როლისთვის ჟურნალ „[[საბჭოთა ეკრანი]]ს“ მკითხველებმა ის წლის საუკეთესო მსახიობად დაასახელეს და ასევე მოიგო მოსკოვის კომსომოლის პრემია. ფილმის წარმატებამ განაპირობა მსახიობს მსგავსი როლების შეთავაზება — ჯაშუშებისა და სამხედროების. [[1978]] წელს ნიკიტა მიხალკოვმა ეკრანიზაციისთვის ალექსანდრე ვოლოდინის პიესა „ხუთი საღამო“ გადაიღო. ცენტრალური პერსონაჟების — კაცისა და ქალის, რომელთა გზები ომის გამო გაიყო და მრავალი წლის შემდეგ კვლავ გადაიკვეთა — როლებს სტანისლავ ლიუბშინი და [[ლუდმილა გურჩენკო]] ასრულებდნენ. ამ შესრულებისთვის ლიუბშინი კვლავ დასახელდა წლის საუკეთესო მსახიობად ჟურნალ „სოვეტსკი ეკრანის“ მიერ ჩატარებული გამოკითხვის მიხედვით და ასევე მიიღო ჰიერის საერთაშორისო კინოფესტივალის ჯილდო საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის.

ლიუბშინმა ასევე გადაიღო ორი ფილმი: „დამიძახე ნათელ მანძილზე“, ვასილი შუკშინის მოთხრობის მიხედვით (1977, გერმან ლავროვთან ერთად) და „სამი წელი“ (1980, დიმიტრი დოლინინთან ერთად).&lt;ref name=&quot;Культура&quot; /&gt; [[1977]] წელს ფილმმა „დამიძახე ნათელ მანძილზე“ გრან პრი და [[ფიპრესი]]ს პრიზი მოიპოვა მანჰაიმ-ჰაიდელბერგის საერთაშორისო კინოფესტივალზე, გერმანია.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.imdb.com/event/ev0000358/1977 |title=«Mannheim-Heidelberg International Filmfestival» (1977) |access-date=2013-09-02 |archive-date=2012-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121114002702/http://www.imdb.com/event/ev0000358/1977 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[1986]] წელს სტანისლავ ლიუბშინმა მონაწილეობა მიიღო [[გიორგი დანელია]]ს სამეცნიერო ფანტასტიკის ტრაგიკომედიის „[[ქინ-ძა-ძა!]]“ გადაღებებში. მან შეასრულა ოსტატი ვლადიმერ ნიკოლაევიჩის როლი, რომლის მაღაზიაში რუტინული სიარული გალაქტიკათშორისი მოგზაურობის დასაწყისი გახდა. 1980-იან და 1990-იან წლებში ლიუბშინი მონაწილეობდა ფილმებში „გართობა ახალგაზრდებისთვის“ (1987), „შავი ბერი“ (1988), „მარადიული ქმარი“ (1990), „ცარ ივანე საშინელება“ (1991), „ცარევიჩ ალექსეი“ (1997) და სხვა უამრავ ფილმში. 2007 წელს მან სერგეი ვოლკონსკის როლი შეასრულა მელოდრამაში „ჩემი სულის ერთი სიყვარული“, რომელიც დეკემბრისტის ცოლის, მარია ვოლკონსკაიას მემუარების მიხედვით არის გადაღებული. სტანისლავ ლიუბშინის ბოლოდროინდელ კინოშემოქმედებაში შედის ფილმები „ის დრაკონია“ (2015), „ალექსანდრე ხრისტოფოროვის მარადიული სიცოცხლე“ (2018) და ტელესერიალები „დიდი“ (2015) და „გოდუნოვი“ (2018).&lt;ref name=&quot;РБК&quot; /&gt;

==ოჯახი==
[[1955]] წელს იგი დაქორწინდა სვეტლანა დეზიდეროვნა ფრიდზე (1932–2022), დეჟე ფრიდის ქალიშვილზე. მათი პირველი შვილი, იური, იმავე წელს დაიბადა, ხოლო მეორე ვაჟი, ვადიმი, [[1964]] წელს. ეს ქორწინება ორმოც წელზე მეტხანს გაგრძელდა. 

1990-იან წლებში მსახიობი დაქორწინდა ჟურნალისტ ირინა კორნეევაზე, რომელსაც პოლონეთში კინოფესტივალზე შეხვდა. 

==ლიტერატურა==
*Е. С. Сабашникова. Станислав Любшин. — Москва: Киноцентр, 1990. — 64 с.

==რესურსები ინტერნეტში==
* {{cite web |url=https://mxat.ru/o-teatre/imena/persona/lubshin/ |title=Станислав Андреевич Любшин |lang=ru |website=[[Московский Художественный театр имени А. П. Чехова|МХТ имени А. П. Чехова]] |ref=Станислав Андреевич Любшин (МХТ имени А. П. Чехова) |access-date=2026-02-15 |archive-date=2025-12-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251209112408/https://mxat.ru/o-teatre/imena/persona/lubshin/ |url-status=live }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{ავტორიტეტული წყაროები}}

{{DEFAULTSORT:ლიუბშინი, სტანისლავ}}
[[კატეგორია:რუსი მსახიობები]]
[[კატეგორია:რუსი კინორეჟისორები]]</text>
      <sha1>bu36q8v8ckkls23cq75toh67jttlkvz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მონდრაგონის უნივერსიტეტი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893929</id>
    <revision>
      <id>5427111</id>
      <parentid>5425140</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:24:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>124291</id>
      </contributor>
      <comment>დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5427111</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7374" sha1="94ujokj16kva31tlw2n8h8s2b4ljz29" xml:space="preserve">
{{ინფოდაფა უნივერსიტეტი
 | სახელი    = მონდრაგონის უნივერსიტეტი
 | მშობლიური სახელი  = Mondragon Unibertsitatea
 | established  = 1997
 | type         = [[Private university|Private]], [[cooperative]]
 | რექტორი    = [[ვისენტე ატსა]]
 | სტუდენტი   = 6,713 (2022–2023)&lt;ref&gt;[https://www.mondragon.edu/en/meet-mu/transparency-portal/students-enrolled-by-year-and-title Students Enrolled by Year and Title]&lt;/ref&gt;
 | ბაკალავრიატი   = 2500
 | მაგისტრატურა    = 300
 | დოქტორანტურა  = 50
 | ფაკულტეტი   = 400
 | ქალაქი      = [[მონდრაგონი]]
 | country      = Spain
 | campus       = Nine locations:&lt;br&gt;[[Mondragón]], [[Ordizia]], [[Hernani, Gipuzkoa|Hernani]], [[Oñati]], [[Irun]],  [[Eskoriatza]], [[Aretxabaleta]], [[San Sebastián]] and [[Bilbao]].
 | affiliations = [[Mondragon Corporation]]
 | website      = [http://www.mondragon.edu www.mondragon.edu]
}}

'''მონდრაგონის უნივერსიტეტი''' ([[ბასკური ენა|ბასკ]]. Mondragon Unibertsitatea, MU) 
—  არაკომერციული კოოპერატიული კერძო უნივერსიტეტი [[ბასკეთი|ბასკეთის ავტონომიურ რეგიონ]]ში, რომელიც ოფიციალურად დაარსდა და აღიარებული იქნა [[1997]] წელს. მთავარი კამპუსი მდებარეობს [[მონდრაგონი|მონდრაგონ]]ში, [[გიპუსკოა]]ში.

==ისტორია==
დაწესებულება თავდაპირველად წარმოიშვა როგორც პოლიტექნიკური სკოლა, რომელიც [[ხოსე მარია არიზმენდიარიეტა]]მ რეგიონის ახალგაზრდებისთვის [[1943]] წელს დააარსა.&lt;ref&gt;[http://www.mondragon-corporation.com/ENG/Co-operativism/Co-operative-Experience/Jose-M%C2%AA-Arizmendiarrieta.aspx Jose Mª Arizmendiarrieta.] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091208041115/http://www.mondragon-corporation.com/ENG/Co-operativism/Co-operative-Experience/Jose-M%C2%AA-Arizmendiarrieta.aspx |date=2009-12-08 }} ''Mondragon Corporation.''&lt;/ref&gt;

თანამედროვე უნივერსიტეტი 1997 წელს დაარსდა მონდრაგონის კორპორაციასთან დაკავშირებული სამი საგანმანათლებლო კოოპერატივის — Mondragon Goi Eskola Politeknikoa „Jose Mª Arizmendiarrieta“ S. Coop., ETEO S. Coop. და Irakasle Eskola S. Coop. გაერთიანების საფუძველზე. აღნიშნული სამი საგანმანათლებლო კოოპერატივი 1997 წლამდე [[ბასკეთის უნივერსიტეტი|ბასკეთის უნივერსიტეტ]]თან იყო აფილირებული. მათი გაერთიანების შედეგად შეიქმნა დამოუკიდებელი უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება, რომელმაც საფუძველი ჩაუყარა თანამედროვე უნივერსიტეტის განვითარებას.&lt;ref name=&quot;El País&quot;&gt;{{cite news|url=http://elpais.com/diario/1997/04/01/sociedad/859845613_850215.html|title=Las cooperativas de Mondragón crean una universidad privada orientada a las empresas|newspaper=El País|date=1 April 1997|language=Spanish}}&lt;/ref&gt; ახალი ინსტიტუცია ჩამოყალიბდა როგორც არაკომერციული კოოპერატიული უნივერსიტეტი, რომელსაც იმ დროისთვის ესპანეთის კერძო უნივერსიტეტების სისტემაში ანალოგი არ გააჩნდა. მისი შექმნის მთავარი მიზანი იყო ისეთი უნივერსიტეტის დაფუძნება, რომელიც დაკავშირებული იქნებოდა ბიზნესსექტორის საჭიროებებთან და სწრაფად უპასუხებდა შრომის ბაზრის მოთხოვნებს.&lt;ref name=&quot;El País&quot;/&gt; ახალი უნივერსიტეტი ბასკეთის [[პარლამენტი|პარლამენტ]]მა ოფიციალურად აღიარა 1997 წლის 30 მაისს.&lt;ref&gt;[https://www.boe.es/boe/dias/2012/01/11/pdfs/BOE-A-2012-411.pdf] ''[[Boletín Oficial del Estado]]''&lt;/ref&gt;[[Image:Mondrag%C3%B3n_-_Goi_Eskola_Politeknikoa-Sede_Garaia,_Campus_de_Mondrag%C3%B3n,_Mondragon_Unibertsitatea_1.JPG|thumb|right|200px|გარაიას შენობა, საინჟინრო ფაკულტეტი, მონდრაგონში.]]

==ფაკულტეტები==
მონდრაგონის უნივერსიტეტს აქვს ოთხი ფაკულტეტი:&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mondragon.edu/en/faculties|title=Faculties|website=mondragon.edu|access-date=11 April 2023}}&lt;/ref&gt;

[[ჰუმანიტარული განათლება|ჰუმანიტარულ მეცნიერება]]თა და განათლების ფაკულტეტი;

[[ბიზნესი|ბიზნეს]] სტუდიების ფაკულტეტი;

[[საინჟინრო მეცნიერება|საინჟინრო]] ფაკულტეტი;

[[გასტრონომია|გასტრონომიული მეცნიერებე]]ბის ფაკულტეტი.
[[Image:Jose_Maria_Arizmendiarrieta.jpg|thumb|right|200px|ხოსე მარია არიზმენდიარიეტას მემორიალი მონდრაგონის კამპუსში]]
== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.mondragon.edu/en Mondragon University] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140913152550/http://www.mondragon.edu/en |date=2014-09-13 }}
== სქოლიო ==
{{Reflist|2}}

{{authority control}}

[[კატეგორია:ესპანეთის უნივერსიტეტები]]
[[კატეგორია:უმაღლესი განათლება]]</text>
      <sha1>94ujokj16kva31tlw2n8h8s2b4ljz29</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893930</id>
    <revision>
      <id>5427037</id>
      <parentid>5426088</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427037</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8746" sha1="1xivv9ursoiw7k3jtjnfqkonszvnfqc" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ბურუნდი
| მეტსახელი = '''ინტამბა''' (კირუნდი: ''Intamba'')&lt;br /&gt;'''მერცხლები''' (ფრანგ. ''Les Hirondelles'')
| ემბლემა = Flag of Burundi.svg
| ემბლემის ზომა =
| ფიფა-ს ტრიგრამა = BDI
| ასოციაცია = [[ბურუნდის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)
| მწვრთვნელი = [[საიდო ბერაჰინო]]
| კაპიტანი = [[ფრედერიკ ნსაბიუმვა]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[კარიმ ნიზიგიიმანა]] (66)
| ბომბარდირი = [[ფისტონ აბდულ რაზაკი]] (19)
| საშინაო სტადიონი = [[ინტვარის სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 142 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 96
| ფიფა მაქს თარიღი = აგვისტო, 1993
| ფიფა მინ = 160
| ფიფა მინ თარიღი = ივლისი, 1998
| ელო-ს რეიტინგი =
| ელო მაქს = 89
| ელო მაქს თარიღი = 13 დეკემბერი, 1998
| ელო მინ = 168
| ელო მინ თარიღი = 13 დეკემბერი, 2019
| pattern_la1 = _bdi25h
| pattern_b1 = _bdi25h
| pattern_ra1 = _bdi25h
| pattern_sh1 = _bdi25h
| pattern_so1 = _socks
| leftarm1 = 1EC019
| body1 = 1EC019
| rightarm1 = 1EC019
| shorts1 = 1EC019
| socks1 = 1EC019
| pattern_la2 = _bdi25a
| pattern_b2 = _bdi25a
| pattern_ra2 = _bdi25a
| pattern_sh2 = _bdi25a
| leftarm2 = FF0000
| body2 = FF0000
| rightarm2 = FF0000
| shorts2 = FF0000
| socks2 = FF0000
| pattern_la3 = _bdi25t
| pattern_b3 = _bdi25t
| pattern_ra3 = _bdi25t
| pattern_sh3 = _bdi25t
| shorts3 = FFFFFF
| socks3 = FFFFFF
| პირველი თამაში = {{დროშა|უგანდა}} 7–0 {{დროშა|ბურუნდი}}&lt;br /&gt;([[კამპალა]], [[უგანდა]]; 9 ოქტომბერი, 1964)
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბურუნდი}} 7–0 {{დროშა|ჯიბუტი}}&lt;br /&gt;([[ბუჟუმბურა]]; 11 მარტი, 2017)&lt;br /&gt;{{დროშა|ბურუნდი}} 8–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}}&lt;br /&gt;([[მორონი]], [[კომორის კუნძულები]]; 4 სექტემბერი, 2021)
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|კონგოს რესპუბლიკა}} 8–0 {{დროშა|ბურუნდი}}&lt;br /&gt;([[კამერუნი]]; 24 დეკემბერი, 1977)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = 
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[2019 წლის აფრიკის ერთა თასი|2019]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ჯგუფური ეტაპი ([[2019 წლის აფრიკის ერთა თასი|2019]])
| მეორე რეგიონული სახელი = 
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = 
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2014]])
| მესამე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[1999 წლის CECAFA-ის თასი|1999]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ვიცე-ჩემპიონი ([[2004 წლის CECAFA-ის თასი|2004]])
}}

'''ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ბურუნდი]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[ბურუნდის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია. გუნდი ცნობილია მეტსახელებით '''ინტამბა''' (კირუნდი: ''Intamba'') და '''მერცხლები''' (ფრანგ. ''Les Hirondelles''). ნაკრები საშინაო მატჩებს [[ინტვარის სტადიონი|ინტვარის სტადიონზე]] ატარებს.

ბურუნდის ეროვნულ ნაკრებს არასოდეს უთამაშია [[ფიფა]]ს მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე. 1994 წლის [[აფრიკის ერთა თასი]]ს საკვალიფიკაციო ეტაპზე გუნდი ძალიან ახლოს იყო პირველ კონტინენტურ ფინალურ ტურნირზე გასვლასთან, თუმცა პლეი-ოფში [[გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გვინეასთან]] პენალტების სერიაში დამარცხდა. 2019 წელს ბურუნდიმ პირველად მოიპოვა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ასპარეზობის უფლება, თუმცა ჯგუფურ ეტაპზე სამივე შეხვედრა წააგო და ტურნირი გატანილი გოლის გარეშე დაასრულა.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Burundi – Results, fixtures, squad, statistics
 |url=https://www.soccerway.com/team/burundi/IeBFvsBE/
 |website=Soccerway
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბურუნდის ეროვნული ნაკრები 142-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ბურუნდის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>1xivv9ursoiw7k3jtjnfqkonszvnfqc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893932</id>
    <revision>
      <id>5427036</id>
      <parentid>5426085</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427036</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8612" sha1="2j7ahwm1qjenn5iylt7lhp4dhqspxxa" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = გვინეა
| მეტსახელი = '''სილი ნაციონალი''' (ფრანგ. ''Syli National'')&lt;br /&gt;'''ეროვნული სპილოები'''
| ემბლემა = Flag of Guinea.svg
| ემბლემის ზომა = 165px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = GUI
| ასოციაცია = [[გვინეის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FGF)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[პაულუ დუარტე]]
| კაპიტანი = [[ისიაგა სილა]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ისიაგა სილა]] (90)
| ბომბარდირი = [[იბრაჰიმა კანდია დიალო]] (33)
| საშინაო სტადიონი = [[28 სექტემბრის სტადიონი]]&lt;br /&gt;[[გენერალ ლანსანა კონტეს სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 81 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 22
| ფიფა მაქს თარიღი = აგვისტო, 2006; იანვარი, 2007
| ფიფა მინ = 123
| ფიფა მინ თარიღი = მაისი, 2003
| ელო-ს რეიტინგი =
| ელო მაქს = 23
| ელო მაქს თარიღი = 1977
| ელო მინ = 125
| ელო მინ თარიღი = ივნისი, 1996
| pattern_la1 = _guinea24h
| pattern_b1 = _guinea24h
| pattern_ra1 = _guinea24h
| leftarm1 = FF0000
| body1 = FF0000
| rightarm1 = FF0000
| shorts1 = EEEE00
| socks1 = 489866
| pattern_la2 = _pumaglory22w
| pattern_b2 = _guinea24a
| pattern_ra2 = _pumaglory22w
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = FFFFFF
| პირველი თამაში = {{დროშა|განა}} 6–1 {{დროშა|გვინეა}}&lt;br /&gt;([[განა]]; 6 დეკემბერი, 1958)
| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|გვინეა}} 14–0 {{დროშა|მავრიტანია}}&lt;br /&gt;(გვინეა; 20 მაისი, 1972)
| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|ზაირი}} 6–0 {{დროშა|გვინეა}}&lt;br /&gt;([[ზაირი]]; 2 ივლისი, 1972)
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = —
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = —
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14
| რეგიონული თასი პირველად = აფრიკის ერთა თასზე [[1970 წლის აფრიკის ერთა თასი|1970]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ვიცე-ჩემპიონი ([[1976 წლის აფრიკის ერთა თასი|1976]])
| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2016]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[2020 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2020]])
| მესამე რეგიონული სახელი = [[ამილკარ კაბრალის თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 18
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[1979 წლის ამილკარ კაბრალის თასი|1979]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჩემპიონი ([[1981 წლის ამილკარ კაბრალის თასი|1981]], [[1982 წლის ამილკარ კაბრალის თასი|1982]], [[1987 წლის ამილკარ კაბრალის თასი|1987]], [[1988 წლის ამილკარ კაბრალის თასი|1988]], [[2005 წლის ამილკარ კაბრალის თასი|2005]])
}}

'''გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|''Équipe de football de Guinée''}}) — წარმოადგენს [[გვინეა]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[გვინეის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FGF), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''სილი ნაციონალი''' (ფრანგ. ''Syli National''), რაც „ეროვნულ სპილოებს“ ნიშნავს.

გვინეის ეროვნულ ნაკრებს არასოდეს უთამაშია [[ფიფა]]ს მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე. მისი საუკეთესო შედეგი [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] 1976 წელს დაფიქსირდა, როდესაც გუნდი ვიცე-ჩემპიონი გახდა. მოგვიანებით, ნაკრები რამდენჯერმე გავიდა ტურნირის მეოთხედფინალში, მათ შორის 2004, 2006, 2008 და 2015 წლებში. გვინეა დასავლეთ აფრიკის ერთ-ერთ ტრადიციულ საფეხბურთო ნაკრებად ითვლება და მნიშვნელოვანი წარმატებები აქვს მიღწეული [[ამილკარ კაბრალის თასი|ამილკარ კაბრალის თასზე]], რომელიც ხუთჯერ მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Guinea – Results, fixtures, squad, statistics
 |url=https://www.soccerway.com/team/guinea/lGDZlkOb/
 |website=Soccerway
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, გვინეის ეროვნული ნაკრები 81-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]

[[კატეგორია:გვინეის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>2j7ahwm1qjenn5iylt7lhp4dhqspxxa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893941</id>
    <revision>
      <id>5427035</id>
      <parentid>5426082</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427035</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8418" sha1="ftnhg6vs3bf7vhy9jw7t8sfl0g28x6f" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ტანზანია
| მეტსახელი = '''ტაიფა სტარსი'''
| ემბლემა = Flag of Tanzania.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = TAN
| ასოციაცია = [[ტანზანიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (TFF)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = Council for East and Central Africa Football Associations (CECAFA)
| მწვრთვნელი = [[მიგელ ანხელ გამონდი]]
| კაპიტანი = [[მბვანა სამატა]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ერასტო ნიონი]] (107)
| ბომბარდირი = [[სიმონ მვსუა]] და [[მრიშო ნგასა]] (25)
| საშინაო სტადიონი = [[ბენჯამინ მაკპას სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 112 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 65
| ფიფა მაქს თარიღი = 1995 წლის თებერვალი
| ფიფა მინ = 175
| ფიფა მინ თარიღი = 2005 წლის ოქტომბერი–ნოემბერი
| ელო მაქს = 75
| ელო მაქს თარიღი = 1979 წლის 11 ნოემბერი
| ელო მინ = 168
| ელო მინ თარიღი = 2004 წლის 19 დეკემბერი

| პირველი თამაში = {{დროშა|უგანდა}} უგანდა 7–0 ტანგანიკა {{დროშა|ტანზანია}}&lt;br /&gt;(უგანდა; 1945, თარიღი უცნობია)&lt;br /&gt;''როგორც ტანზანია''&lt;br /&gt;{{დროშა|ტანზანია}} ტანზანია 1–1 {{დროშა|კენია}}&lt;br /&gt;(ტანზანია; 1 მარტი, 1969)

| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ტანზანია}} ტანზანია 7–0 {{დროშა|სომალი}}&lt;br /&gt;([[ჯინჯა]], უგანდა; 1 დეკემბერი, 1995)&lt;br /&gt;{{დროშა|სომალი}} სომალი 0–7 ტანზანია {{დროშა|ტანზანია}}&lt;br /&gt;([[კამპალა]], უგანდა; 1 დეკემბერი, 2012)

| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|კენია}} კენია 9–0 ტანგანიკა {{დროშა|ტანზანია}}&lt;br /&gt;(ტანგანიკა; 1956, თარიღი უცნობია)&lt;br /&gt;''როგორც ტანზანია''&lt;br /&gt;{{დროშა|საუდის არაბეთი}} საუდის არაბეთი 8–0 ტანზანია {{დროშა|ტანზანია}}&lt;br /&gt;([[დამამი]]; 11 სექტემბერი, 1998)

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| რეგიონული თასი პირველად = [[1980 წლის აფრიკის ერთა თასი|1980]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მერვედფინალი ([[2025 წლის აფრიკის ერთა თასი|2025]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[2009 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2009]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი (2009, 2020)

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ის თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[2017 წლის COSAFA-ის თასი|2017]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 36
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = 
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1974, 1994, 2010)
}}

'''ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-sw|Timu ya Taifa ya Mpira wa Miguu ya Tanzania}}) —  წარმოადგენს ტანზანიას საერთაშორისო საფეხბურთო შეჯიბრებებზე. მას მართავს [[ტანზანიის ფეხბურთის ფედერაცია]], რომელიც Confederation of African Football-ისა და FIFA-ს წევრია.

გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''ტაიფა სტარსი''' და საშინაო მატჩებს ატარებს [[ბენჯამინ მკაპას ეროვნული სტადიონი|ბენჯამინ მკაპას ეროვნული სტადიონზე]]. ტანზანიას დღემდე არასდროს მიუღწევია მსოფლიო თასის ფინალურ ეტაპამდე.

ისტორიულად, ტანზანიის გაერთიანებამდე, გუნდი თამაშობდა როგორც '''ტანგანიკის ეროვნული ნაკრები'''. გუნდი როგორც ფიფა-ს, ასევე  [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] წევრია. [[ზანზიბარი|ზანზიბარის]] ნაკრები კი ცალკე ასოცირებული წევრია და საერთაშორისო ტურნირებზე შეზღუდულად მონაწილეობს.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Tanzania – Results, fixtures, squad, statistics
 |url=https://www.soccerway.com/team/tanzania/KzAbFwJ7/
 |website=Soccerway
 |access-date=29 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ტანზანიის ეროვნული ნაკრები 112-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;


== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ტანზანიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>ftnhg6vs3bf7vhy9jw7t8sfl0g28x6f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ჯეიკ სალი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893960</id>
    <revision>
      <id>5427238</id>
      <parentid>5425569</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:37:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <origin>5427238</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14062" sha1="gdutaeqpizkihh10bohrdphkndgkr5m" xml:space="preserve">Jake Sully{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|29|06|2026}}
File:Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg

File:Portrait of Neytiri.jpg


{{ინფოდაფა პერსონაჟი
| სახელი = ჯეიკ სალი
| ფერი = 
| სერია = 
| სურათი =Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg
| წარწერა = მთავარი პერსონაჟი „ჩანასახის“ პოზიციაში
| პირველი = [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარი 2009 წლის ფილმი]]
| ბოლო = [[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]
| მიზეზი = 
| შემქმნელი = ჯეიმს კამერტონი
| მსახიობი = [[სემ უორთინგტონი]]
| ახმოვანებს = 
| ეპიზოდი = 
| ნამდვილი სახელი = ჯეიკ სალი
| ზედმეტსახელი = ტორუკ მაკტო
| სხვა სახელები = 
| სახეობა = ნა'ვი
| სქესი = მამრობითი
| ასაკი = 
| დაბადებული = 
| გარდაცვლილი = 
| საქმიანობა = 
| პროფესია = 
| თანამდებობა = სამხედრო ქვეითი
| წევრობა = 
| კოდური სახელი = 
| ოჯახი = 
| მეუღლე = ნეიტირი
| მეორე ნახევარი = 
| შვილები = {{Plainlist|
* Neteyam (legal son/biological nephew){{efn|name=biological|Jake fathered Neteyam, Lo'ak and Tuktirey in the avatar body made of his brother's DNA.}}
* Lo'ak (legal son/biological nephew){{efn|name=biological}}
* Tuktirey (legal daughter/biological niece){{efn|name=biological}}
* კირი (აყვანილი ქალიშვილი)
* Miles &quot;Spider&quot; Socorro (adopted son)&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Travis |first=Ben |date=2021-12-20 |title=Avatar 2: Meet Spider, Jake And Neytiri’s Adopted Human Son |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-2-spider-jake-neytiris-adopted-human-son-exclusive-image/ |access-date=2026-04-03 |website=Empire |language=en}}&lt;/ref&gt;
}}
| ნათესავები = 
| საცხოვრებელი = პანდორა
| აღმსარებლობა = 
| ეროვნება = 
| სახელი21 = 
| მონაცემი21 = 
| სახელი22 = 
| მონაცემი22 = 
| სახელი23 = 
| მონაცემი23 = 
| სახელი24 = 
| მონაცემი24 = 
| სახელი25 = 
| მონაცემი25 = 
| სახელი26 = 
| მონაცემი26 = 
| სახელი27 = 
| მონაცემი27 = 
| სახელი28 = 
| მონაცემი28 = 
| სახელი29 = 
| მონაცემი29 = 
| სახელი30 = 
| მონაცემი30 = 
| სახელი31 = 
| მონაცემი31 = 
| სახელი32 = 
| მონაცემი32 = 
| სახელი33 = 
| მონაცემი33 = 
| სახელი34 = 
| მონაცემი34 = 
| სახელი35 = 
| მონაცემი35 = 
}}


'''ჯეიკ სალი''' — ამერიკული ეპიკური [[სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფენტეზისა და საშინელებათა ფილმების აკადემია|სამეცნიერო-ფანტასტიკური]] ფილმების სერიის „ავატარის“ მთავარი გმირია, რომელიც შექმნილია [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] მიერ. მის როლს [[სემ უორთინგტონი]] ასრულებს ფილმებში [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|„ავატარი“ (2009)]], „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ([[2022]]) და „[[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]“ ([[2025]]).

ჯეიკი დედამიწაზე დაბადებული ადამიანია. მძიმე ტრავმის შედეგად, რომელმაც წელქვემოთ [[დამბლა]] გამოიწვია, იგი შეერთებული შტატების საზღვაო ქვეითთა კორპუსიდან დაითხოვეს. მას შემდეგ, რაც მისი იდენტური ტყუპისცალი ძმა გარდაიცვალა, ჯეიკი დათანხმდა მის ნაცვლად მონაწილეობა მიეღო ავატარის პროგრამაში პანდორაზე, თანამგზავრზე, სადაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) ძვირფას მინერალს მოიპოვებდა. მას შემდეგ, რაც ჯეიკმა [[ნა'ვი|ნა'ვების]] ავატარის სხეულის დისტანციურად მართვა ისწავლა, თანდათან ნა'ვების მიმართ თანაგრძნობა გაუჩნდა და რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის წინააღმდეგ გადავიდა. ადამიანების პანდორიდან განდევნის შემდეგ, ჯეიკმა [[ნეიტირი|ნეიტირთან]], ოჯახი შექმნა. თუმცა, მოგვიანებით ადამიანები კვლავ დაბრუნდნენ პანდორაზე და ჯეიკს მათ წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ ერთხელ მოუწია.


== Production history ==
=== Casting ===
[[Chris Evans (actor)|Chris Evans]], [[Chris Pine]], [[Chris Pratt]] and [[Channing Tatum]] were considered for the role of Jake Sully.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |date=February 18, 2019 |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |access-date=February 26, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite episode |series=[[The Tonight Show with Conan O'Brien]] |network=[[NBC]] |season=1 |number=128 |quote= |credits=[[Conan O'Brien]] |air-date=December 18, 2009}}&lt;/ref&gt; [[Matt Damon]] was a candidate, but the production schedule of ''Avatar'' conflicted with his work on ''[[The Bourne Ultimatum (film)|The Bourne Ultimatum]]'' (2007).&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Grater |first1=Tom |date=July 9, 2021 |title=Matt Damon Talks Turning Down {{'}}''Avatar''{{'}}, Almost Directing {{'}}''Manchester By The Sea''{{'}} &amp; Diversity In His Films At Engaging Cannes Masterclass |url=https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709145913/https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508/ |archive-date=July 9, 2021 |access-date=February 26, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hibberd |first=James |date=2025-12-18 |title=James Cameron Disputes Matt Damon's Viral Claim of Turning Down 10 Percent of 'Avatar' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/james-cameron-disputes-matt-damon-avatar-lead-1236448578/ |access-date=2026-02-06 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20th Century Fox pushed for [[Jake Gyllenhaal]] to play the part, but Gyllenhaal was focused on ''[[Prince of Persia: The Sands of Time (film)|Prince of Persia: The Sands of Time]]'' (2010).{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref&gt;{{cite news |last=Eisenberg |first=Eric |title=Chris Pratt Auditioned For {{'}}''Star Trek''{{'}} And {{'}}''Avatar''{{'}} Before {{'}}''Guardians Of The Galaxy''{{'}} |url=https://www.businessinsider.com/chris-pratt-auditioned-for-star-trek-avatar-2014-7 |access-date=February 26, 2022 |website=[[CinemaBlend]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Oldenburg |first1=Ann |title=Chris Pine says he cries 'all the time' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/05/13/chris-pine-says-he-cries-all-the-time/2156083 |access-date=February 26, 2022 |website=[[USA Today]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Wigler |first1=Josh |title=Jake Gyllenhaal Talks about Almost Being in {{'}}''Avatar''{{'}} |url=http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108082225/http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar/ |archive-date=January 8, 2015 |access-date=February 26, 2022 |website=[[MTV|MTV News]]}}&lt;/ref&gt;}} [[Sam Worthington]], at the time a relatively unknown actor, became frustrated after several secretive auditions—he was not told what the film was about or who was directing. He had an angry outburst, which caught the attention of Cameron, who was seeking an actor with a certain amount of &quot;grit&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Scott |first1=Lyvie |date=15 December 2022 |title=Sam Worthington's 'Angry' Avatar Audition Should Have Cost Him The Role |url=https://www.slashfilm.com/1139803/sam-worthingtons-angry-avatar-audition-should-have-cost-him-the-role/ |access-date=1 February 2025 |website=SlashFilm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;QA2&quot;&gt;{{cite magazine|last=Jensen|first=Jeff|date=January 10, 2007|title=Great Expectations (page 2)|magazine=[[Entertainment Weekly]]|url=https://ew.com/article/2007/01/15/james-cameron-talks-avatar/|access-date=January 17, 2010|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111112654/http://www.ew.com/ew/article/0,,20007998_2,00.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Once Cameron had narrowed down the list of candidates to Evans, Tatum and Worthington, he compared how each actor read Jake's rallying speech to the Na'vi near the end of the film, and he felt Worthington's performance was the best.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=February 18, 2019 |access-date=February 26, 2022}}&lt;/ref&gt; Cameron said that Worthington had two contradictory but necessary qualities for the role—toughness and vulnerability.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Williamson |first=Kevin |title=Paraplegic role helps Worthington find his feet |url=https://lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100130075614/http://www.lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-date=January 30, 2010 |access-date=January 1, 2010 |publisher=[[The London Free Press]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Horn |first=John |title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web – Sam Worthington |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg-photogallery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11 |archive-date=December 31, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt; In addition to playing Jake, Worthington briefly appears as Jake's deceased identical twin, Dr. Tom &quot;Tommy&quot; Sully. When he was cast in ''Avatar'', Worthington also signed on for potential sequels.{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref name=&quot;starts&quot;&gt;{{Cite news |date=January 9, 2007 |title=Cameron's ''Avatar'' Starts Filming in April |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/18318-camerons-avatar-starts-filming-in-april |archive-url=https://web.archive.org/web/20080822104854/http://www.comingsoon.net/news/avatarnews.php?id=18318 |archive-date=August 22, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[ComingSoon.net]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite magazine|date=January 14, 2010|title=This week's cover: James Cameron reveals plans for an {{'}}''Avatar''{{'}} sequel|url=http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20100123170827/http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|archive-date=January 23, 2010|access-date=January 24, 2010|magazine=[[Entertainment Weekly]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=John Horn|title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web|work=[[Los Angeles Times]]|url=https://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg,0,2140976.photogallery?index=11|url-status=live|access-date=December 28, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11|archive-date=December 31, 2008}}&lt;/ref&gt;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>gdutaeqpizkihh10bohrdphkndgkr5m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427239</id>
      <parentid>5427238</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:39:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Production history */</comment>
      <origin>5427239</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14087" sha1="kur4ibr8x16uvhuchclfmg9ngqeq56p" xml:space="preserve">Jake Sully{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|29|06|2026}}
File:Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg

File:Portrait of Neytiri.jpg


{{ინფოდაფა პერსონაჟი
| სახელი = ჯეიკ სალი
| ფერი = 
| სერია = 
| სურათი =Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg
| წარწერა = მთავარი პერსონაჟი „ჩანასახის“ პოზიციაში
| პირველი = [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარი 2009 წლის ფილმი]]
| ბოლო = [[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]
| მიზეზი = 
| შემქმნელი = ჯეიმს კამერტონი
| მსახიობი = [[სემ უორთინგტონი]]
| ახმოვანებს = 
| ეპიზოდი = 
| ნამდვილი სახელი = ჯეიკ სალი
| ზედმეტსახელი = ტორუკ მაკტო
| სხვა სახელები = 
| სახეობა = ნა'ვი
| სქესი = მამრობითი
| ასაკი = 
| დაბადებული = 
| გარდაცვლილი = 
| საქმიანობა = 
| პროფესია = 
| თანამდებობა = სამხედრო ქვეითი
| წევრობა = 
| კოდური სახელი = 
| ოჯახი = 
| მეუღლე = ნეიტირი
| მეორე ნახევარი = 
| შვილები = {{Plainlist|
* Neteyam (legal son/biological nephew){{efn|name=biological|Jake fathered Neteyam, Lo'ak and Tuktirey in the avatar body made of his brother's DNA.}}
* Lo'ak (legal son/biological nephew){{efn|name=biological}}
* Tuktirey (legal daughter/biological niece){{efn|name=biological}}
* კირი (აყვანილი ქალიშვილი)
* Miles &quot;Spider&quot; Socorro (adopted son)&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Travis |first=Ben |date=2021-12-20 |title=Avatar 2: Meet Spider, Jake And Neytiri’s Adopted Human Son |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-2-spider-jake-neytiris-adopted-human-son-exclusive-image/ |access-date=2026-04-03 |website=Empire |language=en}}&lt;/ref&gt;
}}
| ნათესავები = 
| საცხოვრებელი = პანდორა
| აღმსარებლობა = 
| ეროვნება = 
| სახელი21 = 
| მონაცემი21 = 
| სახელი22 = 
| მონაცემი22 = 
| სახელი23 = 
| მონაცემი23 = 
| სახელი24 = 
| მონაცემი24 = 
| სახელი25 = 
| მონაცემი25 = 
| სახელი26 = 
| მონაცემი26 = 
| სახელი27 = 
| მონაცემი27 = 
| სახელი28 = 
| მონაცემი28 = 
| სახელი29 = 
| მონაცემი29 = 
| სახელი30 = 
| მონაცემი30 = 
| სახელი31 = 
| მონაცემი31 = 
| სახელი32 = 
| მონაცემი32 = 
| სახელი33 = 
| მონაცემი33 = 
| სახელი34 = 
| მონაცემი34 = 
| სახელი35 = 
| მონაცემი35 = 
}}


'''ჯეიკ სალი''' — ამერიკული ეპიკური [[სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფენტეზისა და საშინელებათა ფილმების აკადემია|სამეცნიერო-ფანტასტიკური]] ფილმების სერიის „ავატარის“ მთავარი გმირია, რომელიც შექმნილია [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] მიერ. მის როლს [[სემ უორთინგტონი]] ასრულებს ფილმებში [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|„ავატარი“ (2009)]], „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ([[2022]]) და „[[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]“ ([[2025]]).

ჯეიკი დედამიწაზე დაბადებული ადამიანია. მძიმე ტრავმის შედეგად, რომელმაც წელქვემოთ [[დამბლა]] გამოიწვია, იგი შეერთებული შტატების საზღვაო ქვეითთა კორპუსიდან დაითხოვეს. მას შემდეგ, რაც მისი იდენტური ტყუპისცალი ძმა გარდაიცვალა, ჯეიკი დათანხმდა მის ნაცვლად მონაწილეობა მიეღო ავატარის პროგრამაში პანდორაზე, თანამგზავრზე, სადაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) ძვირფას მინერალს მოიპოვებდა. მას შემდეგ, რაც ჯეიკმა [[ნა'ვი|ნა'ვების]] ავატარის სხეულის დისტანციურად მართვა ისწავლა, თანდათან ნა'ვების მიმართ თანაგრძნობა გაუჩნდა და რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის წინააღმდეგ გადავიდა. ადამიანების პანდორიდან განდევნის შემდეგ, ჯეიკმა [[ნეიტირი|ნეიტირთან]], ოჯახი შექმნა. თუმცა, მოგვიანებით ადამიანები კვლავ დაბრუნდნენ პანდორაზე და ჯეიკს მათ წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ ერთხელ მოუწია.


== შექმნის ისტორია ==
=== Casting ===
[[Chris Evans (actor)|Chris Evans]], [[Chris Pine]], [[Chris Pratt]] and [[Channing Tatum]] were considered for the role of Jake Sully.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |date=February 18, 2019 |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |access-date=February 26, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite episode |series=[[The Tonight Show with Conan O'Brien]] |network=[[NBC]] |season=1 |number=128 |quote= |credits=[[Conan O'Brien]] |air-date=December 18, 2009}}&lt;/ref&gt; [[Matt Damon]] was a candidate, but the production schedule of ''Avatar'' conflicted with his work on ''[[The Bourne Ultimatum (film)|The Bourne Ultimatum]]'' (2007).&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Grater |first1=Tom |date=July 9, 2021 |title=Matt Damon Talks Turning Down {{'}}''Avatar''{{'}}, Almost Directing {{'}}''Manchester By The Sea''{{'}} &amp; Diversity In His Films At Engaging Cannes Masterclass |url=https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709145913/https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508/ |archive-date=July 9, 2021 |access-date=February 26, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hibberd |first=James |date=2025-12-18 |title=James Cameron Disputes Matt Damon's Viral Claim of Turning Down 10 Percent of 'Avatar' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/james-cameron-disputes-matt-damon-avatar-lead-1236448578/ |access-date=2026-02-06 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20th Century Fox pushed for [[Jake Gyllenhaal]] to play the part, but Gyllenhaal was focused on ''[[Prince of Persia: The Sands of Time (film)|Prince of Persia: The Sands of Time]]'' (2010).{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref&gt;{{cite news |last=Eisenberg |first=Eric |title=Chris Pratt Auditioned For {{'}}''Star Trek''{{'}} And {{'}}''Avatar''{{'}} Before {{'}}''Guardians Of The Galaxy''{{'}} |url=https://www.businessinsider.com/chris-pratt-auditioned-for-star-trek-avatar-2014-7 |access-date=February 26, 2022 |website=[[CinemaBlend]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Oldenburg |first1=Ann |title=Chris Pine says he cries 'all the time' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/05/13/chris-pine-says-he-cries-all-the-time/2156083 |access-date=February 26, 2022 |website=[[USA Today]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Wigler |first1=Josh |title=Jake Gyllenhaal Talks about Almost Being in {{'}}''Avatar''{{'}} |url=http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108082225/http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar/ |archive-date=January 8, 2015 |access-date=February 26, 2022 |website=[[MTV|MTV News]]}}&lt;/ref&gt;}} [[Sam Worthington]], at the time a relatively unknown actor, became frustrated after several secretive auditions—he was not told what the film was about or who was directing. He had an angry outburst, which caught the attention of Cameron, who was seeking an actor with a certain amount of &quot;grit&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Scott |first1=Lyvie |date=15 December 2022 |title=Sam Worthington's 'Angry' Avatar Audition Should Have Cost Him The Role |url=https://www.slashfilm.com/1139803/sam-worthingtons-angry-avatar-audition-should-have-cost-him-the-role/ |access-date=1 February 2025 |website=SlashFilm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;QA2&quot;&gt;{{cite magazine|last=Jensen|first=Jeff|date=January 10, 2007|title=Great Expectations (page 2)|magazine=[[Entertainment Weekly]]|url=https://ew.com/article/2007/01/15/james-cameron-talks-avatar/|access-date=January 17, 2010|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111112654/http://www.ew.com/ew/article/0,,20007998_2,00.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Once Cameron had narrowed down the list of candidates to Evans, Tatum and Worthington, he compared how each actor read Jake's rallying speech to the Na'vi near the end of the film, and he felt Worthington's performance was the best.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=February 18, 2019 |access-date=February 26, 2022}}&lt;/ref&gt; Cameron said that Worthington had two contradictory but necessary qualities for the role—toughness and vulnerability.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Williamson |first=Kevin |title=Paraplegic role helps Worthington find his feet |url=https://lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100130075614/http://www.lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-date=January 30, 2010 |access-date=January 1, 2010 |publisher=[[The London Free Press]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Horn |first=John |title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web – Sam Worthington |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg-photogallery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11 |archive-date=December 31, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt; In addition to playing Jake, Worthington briefly appears as Jake's deceased identical twin, Dr. Tom &quot;Tommy&quot; Sully. When he was cast in ''Avatar'', Worthington also signed on for potential sequels.{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref name=&quot;starts&quot;&gt;{{Cite news |date=January 9, 2007 |title=Cameron's ''Avatar'' Starts Filming in April |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/18318-camerons-avatar-starts-filming-in-april |archive-url=https://web.archive.org/web/20080822104854/http://www.comingsoon.net/news/avatarnews.php?id=18318 |archive-date=August 22, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[ComingSoon.net]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite magazine|date=January 14, 2010|title=This week's cover: James Cameron reveals plans for an {{'}}''Avatar''{{'}} sequel|url=http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20100123170827/http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|archive-date=January 23, 2010|access-date=January 24, 2010|magazine=[[Entertainment Weekly]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=John Horn|title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web|work=[[Los Angeles Times]]|url=https://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg,0,2140976.photogallery?index=11|url-status=live|access-date=December 28, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11|archive-date=December 31, 2008}}&lt;/ref&gt;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>kur4ibr8x16uvhuchclfmg9ngqeq56p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427241</id>
      <parentid>5427239</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:39:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Casting */</comment>
      <origin>5427241</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14104" sha1="2vlh7jml9rjzldoz0m2sw3ibihzmlm6" xml:space="preserve">Jake Sully{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|29|06|2026}}
File:Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg

File:Portrait of Neytiri.jpg


{{ინფოდაფა პერსონაჟი
| სახელი = ჯეიკ სალი
| ფერი = 
| სერია = 
| სურათი =Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg
| წარწერა = მთავარი პერსონაჟი „ჩანასახის“ პოზიციაში
| პირველი = [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარი 2009 წლის ფილმი]]
| ბოლო = [[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]
| მიზეზი = 
| შემქმნელი = ჯეიმს კამერტონი
| მსახიობი = [[სემ უორთინგტონი]]
| ახმოვანებს = 
| ეპიზოდი = 
| ნამდვილი სახელი = ჯეიკ სალი
| ზედმეტსახელი = ტორუკ მაკტო
| სხვა სახელები = 
| სახეობა = ნა'ვი
| სქესი = მამრობითი
| ასაკი = 
| დაბადებული = 
| გარდაცვლილი = 
| საქმიანობა = 
| პროფესია = 
| თანამდებობა = სამხედრო ქვეითი
| წევრობა = 
| კოდური სახელი = 
| ოჯახი = 
| მეუღლე = ნეიტირი
| მეორე ნახევარი = 
| შვილები = {{Plainlist|
* Neteyam (legal son/biological nephew){{efn|name=biological|Jake fathered Neteyam, Lo'ak and Tuktirey in the avatar body made of his brother's DNA.}}
* Lo'ak (legal son/biological nephew){{efn|name=biological}}
* Tuktirey (legal daughter/biological niece){{efn|name=biological}}
* კირი (აყვანილი ქალიშვილი)
* Miles &quot;Spider&quot; Socorro (adopted son)&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Travis |first=Ben |date=2021-12-20 |title=Avatar 2: Meet Spider, Jake And Neytiri’s Adopted Human Son |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-2-spider-jake-neytiris-adopted-human-son-exclusive-image/ |access-date=2026-04-03 |website=Empire |language=en}}&lt;/ref&gt;
}}
| ნათესავები = 
| საცხოვრებელი = პანდორა
| აღმსარებლობა = 
| ეროვნება = 
| სახელი21 = 
| მონაცემი21 = 
| სახელი22 = 
| მონაცემი22 = 
| სახელი23 = 
| მონაცემი23 = 
| სახელი24 = 
| მონაცემი24 = 
| სახელი25 = 
| მონაცემი25 = 
| სახელი26 = 
| მონაცემი26 = 
| სახელი27 = 
| მონაცემი27 = 
| სახელი28 = 
| მონაცემი28 = 
| სახელი29 = 
| მონაცემი29 = 
| სახელი30 = 
| მონაცემი30 = 
| სახელი31 = 
| მონაცემი31 = 
| სახელი32 = 
| მონაცემი32 = 
| სახელი33 = 
| მონაცემი33 = 
| სახელი34 = 
| მონაცემი34 = 
| სახელი35 = 
| მონაცემი35 = 
}}


'''ჯეიკ სალი''' — ამერიკული ეპიკური [[სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფენტეზისა და საშინელებათა ფილმების აკადემია|სამეცნიერო-ფანტასტიკური]] ფილმების სერიის „ავატარის“ მთავარი გმირია, რომელიც შექმნილია [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] მიერ. მის როლს [[სემ უორთინგტონი]] ასრულებს ფილმებში [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|„ავატარი“ (2009)]], „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ([[2022]]) და „[[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]“ ([[2025]]).

ჯეიკი დედამიწაზე დაბადებული ადამიანია. მძიმე ტრავმის შედეგად, რომელმაც წელქვემოთ [[დამბლა]] გამოიწვია, იგი შეერთებული შტატების საზღვაო ქვეითთა კორპუსიდან დაითხოვეს. მას შემდეგ, რაც მისი იდენტური ტყუპისცალი ძმა გარდაიცვალა, ჯეიკი დათანხმდა მის ნაცვლად მონაწილეობა მიეღო ავატარის პროგრამაში პანდორაზე, თანამგზავრზე, სადაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) ძვირფას მინერალს მოიპოვებდა. მას შემდეგ, რაც ჯეიკმა [[ნა'ვი|ნა'ვების]] ავატარის სხეულის დისტანციურად მართვა ისწავლა, თანდათან ნა'ვების მიმართ თანაგრძნობა გაუჩნდა და რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის წინააღმდეგ გადავიდა. ადამიანების პანდორიდან განდევნის შემდეგ, ჯეიკმა [[ნეიტირი|ნეიტირთან]], ოჯახი შექმნა. თუმცა, მოგვიანებით ადამიანები კვლავ დაბრუნდნენ პანდორაზე და ჯეიკს მათ წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ ერთხელ მოუწია.


== შექმნის ისტორია ==
=== კასტინგი ===
[[Chris Evans (actor)|Chris Evans]], [[Chris Pine]], [[Chris Pratt]] and [[Channing Tatum]] were considered for the role of Jake Sully.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |date=February 18, 2019 |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |access-date=February 26, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite episode |series=[[The Tonight Show with Conan O'Brien]] |network=[[NBC]] |season=1 |number=128 |quote= |credits=[[Conan O'Brien]] |air-date=December 18, 2009}}&lt;/ref&gt; [[Matt Damon]] was a candidate, but the production schedule of ''Avatar'' conflicted with his work on ''[[The Bourne Ultimatum (film)|The Bourne Ultimatum]]'' (2007).&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Grater |first1=Tom |date=July 9, 2021 |title=Matt Damon Talks Turning Down {{'}}''Avatar''{{'}}, Almost Directing {{'}}''Manchester By The Sea''{{'}} &amp; Diversity In His Films At Engaging Cannes Masterclass |url=https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709145913/https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508/ |archive-date=July 9, 2021 |access-date=February 26, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hibberd |first=James |date=2025-12-18 |title=James Cameron Disputes Matt Damon's Viral Claim of Turning Down 10 Percent of 'Avatar' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/james-cameron-disputes-matt-damon-avatar-lead-1236448578/ |access-date=2026-02-06 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20th Century Fox pushed for [[Jake Gyllenhaal]] to play the part, but Gyllenhaal was focused on ''[[Prince of Persia: The Sands of Time (film)|Prince of Persia: The Sands of Time]]'' (2010).{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref&gt;{{cite news |last=Eisenberg |first=Eric |title=Chris Pratt Auditioned For {{'}}''Star Trek''{{'}} And {{'}}''Avatar''{{'}} Before {{'}}''Guardians Of The Galaxy''{{'}} |url=https://www.businessinsider.com/chris-pratt-auditioned-for-star-trek-avatar-2014-7 |access-date=February 26, 2022 |website=[[CinemaBlend]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Oldenburg |first1=Ann |title=Chris Pine says he cries 'all the time' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/05/13/chris-pine-says-he-cries-all-the-time/2156083 |access-date=February 26, 2022 |website=[[USA Today]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Wigler |first1=Josh |title=Jake Gyllenhaal Talks about Almost Being in {{'}}''Avatar''{{'}} |url=http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108082225/http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar/ |archive-date=January 8, 2015 |access-date=February 26, 2022 |website=[[MTV|MTV News]]}}&lt;/ref&gt;}} [[Sam Worthington]], at the time a relatively unknown actor, became frustrated after several secretive auditions—he was not told what the film was about or who was directing. He had an angry outburst, which caught the attention of Cameron, who was seeking an actor with a certain amount of &quot;grit&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Scott |first1=Lyvie |date=15 December 2022 |title=Sam Worthington's 'Angry' Avatar Audition Should Have Cost Him The Role |url=https://www.slashfilm.com/1139803/sam-worthingtons-angry-avatar-audition-should-have-cost-him-the-role/ |access-date=1 February 2025 |website=SlashFilm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;QA2&quot;&gt;{{cite magazine|last=Jensen|first=Jeff|date=January 10, 2007|title=Great Expectations (page 2)|magazine=[[Entertainment Weekly]]|url=https://ew.com/article/2007/01/15/james-cameron-talks-avatar/|access-date=January 17, 2010|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111112654/http://www.ew.com/ew/article/0,,20007998_2,00.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Once Cameron had narrowed down the list of candidates to Evans, Tatum and Worthington, he compared how each actor read Jake's rallying speech to the Na'vi near the end of the film, and he felt Worthington's performance was the best.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=February 18, 2019 |access-date=February 26, 2022}}&lt;/ref&gt; Cameron said that Worthington had two contradictory but necessary qualities for the role—toughness and vulnerability.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Williamson |first=Kevin |title=Paraplegic role helps Worthington find his feet |url=https://lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100130075614/http://www.lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-date=January 30, 2010 |access-date=January 1, 2010 |publisher=[[The London Free Press]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Horn |first=John |title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web – Sam Worthington |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg-photogallery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11 |archive-date=December 31, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt; In addition to playing Jake, Worthington briefly appears as Jake's deceased identical twin, Dr. Tom &quot;Tommy&quot; Sully. When he was cast in ''Avatar'', Worthington also signed on for potential sequels.{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref name=&quot;starts&quot;&gt;{{Cite news |date=January 9, 2007 |title=Cameron's ''Avatar'' Starts Filming in April |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/18318-camerons-avatar-starts-filming-in-april |archive-url=https://web.archive.org/web/20080822104854/http://www.comingsoon.net/news/avatarnews.php?id=18318 |archive-date=August 22, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[ComingSoon.net]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite magazine|date=January 14, 2010|title=This week's cover: James Cameron reveals plans for an {{'}}''Avatar''{{'}} sequel|url=http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20100123170827/http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|archive-date=January 23, 2010|access-date=January 24, 2010|magazine=[[Entertainment Weekly]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=John Horn|title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web|work=[[Los Angeles Times]]|url=https://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg,0,2140976.photogallery?index=11|url-status=live|access-date=December 28, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11|archive-date=December 31, 2008}}&lt;/ref&gt;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>2vlh7jml9rjzldoz0m2sw3ibihzmlm6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427242</id>
      <parentid>5427241</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:40:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <origin>5427242</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14151" sha1="9z0x2vnagwsebk90nji9a9l4ujrk3dj" xml:space="preserve">Jake Sully{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|29|06|2026}}
File:Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg

File:Portrait of Neytiri.jpg


{{ინფოდაფა პერსონაჟი
| სახელი = ჯეიკ სალი
| ფერი = 
| სერია = 
| სურათი =Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg
| წარწერა = მთავარი პერსონაჟი „ჩანასახის“ პოზიციაში
| პირველი = [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარი 2009 წლის ფილმი]]
| ბოლო = [[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]
| მიზეზი = 
| შემქმნელი = ჯეიმს კამერტონი
| მსახიობი = [[სემ უორთინგტონი]]
| ახმოვანებს = 
| ეპიზოდი = 
| ნამდვილი სახელი = ჯეიკ სალი
| ზედმეტსახელი = ტორუკ მაკტო; კაპრალი (კაპრალო)
| სხვა სახელები = 
| სახეობა = ნა'ვი
| სქესი = მამრობითი
| ასაკი = 
| დაბადებული = 
| გარდაცვლილი = 
| საქმიანობა = 
| პროფესია = 
| თანამდებობა = სამხედრო ქვეითი
| წევრობა = 
| კოდური სახელი = 
| ოჯახი = 
| მეუღლე = ნეიტირი
| მეორე ნახევარი = 
| შვილები = {{Plainlist|
* Neteyam (legal son/biological nephew){{efn|name=biological|Jake fathered Neteyam, Lo'ak and Tuktirey in the avatar body made of his brother's DNA.}}
* Lo'ak (legal son/biological nephew){{efn|name=biological}}
* Tuktirey (legal daughter/biological niece){{efn|name=biological}}
* კირი (აყვანილი ქალიშვილი)
* Miles &quot;Spider&quot; Socorro (adopted son)&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Travis |first=Ben |date=2021-12-20 |title=Avatar 2: Meet Spider, Jake And Neytiri’s Adopted Human Son |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-2-spider-jake-neytiris-adopted-human-son-exclusive-image/ |access-date=2026-04-03 |website=Empire |language=en}}&lt;/ref&gt;
}}
| ნათესავები = 
| საცხოვრებელი = პანდორა
| აღმსარებლობა = 
| ეროვნება = 
| სახელი21 = 
| მონაცემი21 = 
| სახელი22 = 
| მონაცემი22 = 
| სახელი23 = 
| მონაცემი23 = 
| სახელი24 = 
| მონაცემი24 = 
| სახელი25 = 
| მონაცემი25 = 
| სახელი26 = 
| მონაცემი26 = 
| სახელი27 = 
| მონაცემი27 = 
| სახელი28 = 
| მონაცემი28 = 
| სახელი29 = 
| მონაცემი29 = 
| სახელი30 = 
| მონაცემი30 = 
| სახელი31 = 
| მონაცემი31 = 
| სახელი32 = 
| მონაცემი32 = 
| სახელი33 = 
| მონაცემი33 = 
| სახელი34 = 
| მონაცემი34 = 
| სახელი35 = 
| მონაცემი35 = 
}}


'''ჯეიკ სალი''' — ამერიკული ეპიკური [[სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფენტეზისა და საშინელებათა ფილმების აკადემია|სამეცნიერო-ფანტასტიკური]] ფილმების სერიის „ავატარის“ მთავარი გმირია, რომელიც შექმნილია [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] მიერ. მის როლს [[სემ უორთინგტონი]] ასრულებს ფილმებში [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|„ავატარი“ (2009)]], „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ([[2022]]) და „[[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]“ ([[2025]]).

ჯეიკი დედამიწაზე დაბადებული ადამიანია. მძიმე ტრავმის შედეგად, რომელმაც წელქვემოთ [[დამბლა]] გამოიწვია, იგი შეერთებული შტატების საზღვაო ქვეითთა კორპუსიდან დაითხოვეს. მას შემდეგ, რაც მისი იდენტური ტყუპისცალი ძმა გარდაიცვალა, ჯეიკი დათანხმდა მის ნაცვლად მონაწილეობა მიეღო ავატარის პროგრამაში პანდორაზე, თანამგზავრზე, სადაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) ძვირფას მინერალს მოიპოვებდა. მას შემდეგ, რაც ჯეიკმა [[ნა'ვი|ნა'ვების]] ავატარის სხეულის დისტანციურად მართვა ისწავლა, თანდათან ნა'ვების მიმართ თანაგრძნობა გაუჩნდა და რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის წინააღმდეგ გადავიდა. ადამიანების პანდორიდან განდევნის შემდეგ, ჯეიკმა [[ნეიტირი|ნეიტირთან]], ოჯახი შექმნა. თუმცა, მოგვიანებით ადამიანები კვლავ დაბრუნდნენ პანდორაზე და ჯეიკს მათ წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ ერთხელ მოუწია.


== შექმნის ისტორია ==
=== კასტინგი ===
[[Chris Evans (actor)|Chris Evans]], [[Chris Pine]], [[Chris Pratt]] and [[Channing Tatum]] were considered for the role of Jake Sully.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |date=February 18, 2019 |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |access-date=February 26, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite episode |series=[[The Tonight Show with Conan O'Brien]] |network=[[NBC]] |season=1 |number=128 |quote= |credits=[[Conan O'Brien]] |air-date=December 18, 2009}}&lt;/ref&gt; [[Matt Damon]] was a candidate, but the production schedule of ''Avatar'' conflicted with his work on ''[[The Bourne Ultimatum (film)|The Bourne Ultimatum]]'' (2007).&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Grater |first1=Tom |date=July 9, 2021 |title=Matt Damon Talks Turning Down {{'}}''Avatar''{{'}}, Almost Directing {{'}}''Manchester By The Sea''{{'}} &amp; Diversity In His Films At Engaging Cannes Masterclass |url=https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709145913/https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508/ |archive-date=July 9, 2021 |access-date=February 26, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hibberd |first=James |date=2025-12-18 |title=James Cameron Disputes Matt Damon's Viral Claim of Turning Down 10 Percent of 'Avatar' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/james-cameron-disputes-matt-damon-avatar-lead-1236448578/ |access-date=2026-02-06 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20th Century Fox pushed for [[Jake Gyllenhaal]] to play the part, but Gyllenhaal was focused on ''[[Prince of Persia: The Sands of Time (film)|Prince of Persia: The Sands of Time]]'' (2010).{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref&gt;{{cite news |last=Eisenberg |first=Eric |title=Chris Pratt Auditioned For {{'}}''Star Trek''{{'}} And {{'}}''Avatar''{{'}} Before {{'}}''Guardians Of The Galaxy''{{'}} |url=https://www.businessinsider.com/chris-pratt-auditioned-for-star-trek-avatar-2014-7 |access-date=February 26, 2022 |website=[[CinemaBlend]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Oldenburg |first1=Ann |title=Chris Pine says he cries 'all the time' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/05/13/chris-pine-says-he-cries-all-the-time/2156083 |access-date=February 26, 2022 |website=[[USA Today]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Wigler |first1=Josh |title=Jake Gyllenhaal Talks about Almost Being in {{'}}''Avatar''{{'}} |url=http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108082225/http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar/ |archive-date=January 8, 2015 |access-date=February 26, 2022 |website=[[MTV|MTV News]]}}&lt;/ref&gt;}} [[Sam Worthington]], at the time a relatively unknown actor, became frustrated after several secretive auditions—he was not told what the film was about or who was directing. He had an angry outburst, which caught the attention of Cameron, who was seeking an actor with a certain amount of &quot;grit&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Scott |first1=Lyvie |date=15 December 2022 |title=Sam Worthington's 'Angry' Avatar Audition Should Have Cost Him The Role |url=https://www.slashfilm.com/1139803/sam-worthingtons-angry-avatar-audition-should-have-cost-him-the-role/ |access-date=1 February 2025 |website=SlashFilm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;QA2&quot;&gt;{{cite magazine|last=Jensen|first=Jeff|date=January 10, 2007|title=Great Expectations (page 2)|magazine=[[Entertainment Weekly]]|url=https://ew.com/article/2007/01/15/james-cameron-talks-avatar/|access-date=January 17, 2010|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111112654/http://www.ew.com/ew/article/0,,20007998_2,00.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Once Cameron had narrowed down the list of candidates to Evans, Tatum and Worthington, he compared how each actor read Jake's rallying speech to the Na'vi near the end of the film, and he felt Worthington's performance was the best.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=February 18, 2019 |access-date=February 26, 2022}}&lt;/ref&gt; Cameron said that Worthington had two contradictory but necessary qualities for the role—toughness and vulnerability.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Williamson |first=Kevin |title=Paraplegic role helps Worthington find his feet |url=https://lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100130075614/http://www.lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-date=January 30, 2010 |access-date=January 1, 2010 |publisher=[[The London Free Press]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Horn |first=John |title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web – Sam Worthington |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg-photogallery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11 |archive-date=December 31, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt; In addition to playing Jake, Worthington briefly appears as Jake's deceased identical twin, Dr. Tom &quot;Tommy&quot; Sully. When he was cast in ''Avatar'', Worthington also signed on for potential sequels.{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref name=&quot;starts&quot;&gt;{{Cite news |date=January 9, 2007 |title=Cameron's ''Avatar'' Starts Filming in April |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/18318-camerons-avatar-starts-filming-in-april |archive-url=https://web.archive.org/web/20080822104854/http://www.comingsoon.net/news/avatarnews.php?id=18318 |archive-date=August 22, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[ComingSoon.net]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite magazine|date=January 14, 2010|title=This week's cover: James Cameron reveals plans for an {{'}}''Avatar''{{'}} sequel|url=http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20100123170827/http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|archive-date=January 23, 2010|access-date=January 24, 2010|magazine=[[Entertainment Weekly]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=John Horn|title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web|work=[[Los Angeles Times]]|url=https://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg,0,2140976.photogallery?index=11|url-status=live|access-date=December 28, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11|archive-date=December 31, 2008}}&lt;/ref&gt;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>9z0x2vnagwsebk90nji9a9l4ujrk3dj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427245</id>
      <parentid>5427242</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:41:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <origin>5427245</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14196" sha1="j1zqgblgkcmc4sut3okkordgazh0osm" xml:space="preserve">Jake Sully{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|29|06|2026}}
File:Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg

File:Portrait of Neytiri.jpg


{{ინფოდაფა პერსონაჟი
| სახელი = ჯეიკ სალი
| ფერი = 
| სერია = 
| სურათი =Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg
| წარწერა = მთავარი პერსონაჟი „ჩანასახის“ პოზიციაში
| პირველი = [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარი 2009 წლის ფილმი]]
| ბოლო = [[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]
| მიზეზი = 
| შემქმნელი = [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმს კამერტონი]]
| მსახიობი = [[სემ უორთინგტონი]]
| ახმოვანებს = 
| ეპიზოდი = 
| ნამდვილი სახელი = ჯეიკ სალი
| ზედმეტსახელი = ტორუკ მაკტო; კაპრალი (კაპრალო)
| სხვა სახელები = 
| სახეობა = ნა'ვი
| სქესი = მამრობითი
| ასაკი = 
| დაბადებული = 
| გარდაცვლილი = 
| საქმიანობა = 
| პროფესია = 
| თანამდებობა = სამხედრო ქვეითი
| წევრობა = 
| კოდური სახელი = 
| ოჯახი = 
| მეუღლე = ნეიტირი
| მეორე ნახევარი = 
| შვილები = {{Plainlist|
* Neteyam (legal son/biological nephew){{efn|name=biological|Jake fathered Neteyam, Lo'ak and Tuktirey in the avatar body made of his brother's DNA.}}
* Lo'ak (legal son/biological nephew){{efn|name=biological}}
* Tuktirey (legal daughter/biological niece){{efn|name=biological}}
* კირი (აყვანილი ქალიშვილი)
* Miles &quot;Spider&quot; Socorro (adopted son)&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Travis |first=Ben |date=2021-12-20 |title=Avatar 2: Meet Spider, Jake And Neytiri’s Adopted Human Son |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-2-spider-jake-neytiris-adopted-human-son-exclusive-image/ |access-date=2026-04-03 |website=Empire |language=en}}&lt;/ref&gt;
}}
| ნათესავები = 
| საცხოვრებელი = პანდორა
| აღმსარებლობა = 
| ეროვნება = 
| სახელი21 = 
| მონაცემი21 = 
| სახელი22 = 
| მონაცემი22 = 
| სახელი23 = 
| მონაცემი23 = 
| სახელი24 = 
| მონაცემი24 = 
| სახელი25 = 
| მონაცემი25 = 
| სახელი26 = 
| მონაცემი26 = 
| სახელი27 = 
| მონაცემი27 = 
| სახელი28 = 
| მონაცემი28 = 
| სახელი29 = 
| მონაცემი29 = 
| სახელი30 = 
| მონაცემი30 = 
| სახელი31 = 
| მონაცემი31 = 
| სახელი32 = 
| მონაცემი32 = 
| სახელი33 = 
| მონაცემი33 = 
| სახელი34 = 
| მონაცემი34 = 
| სახელი35 = 
| მონაცემი35 = 
}}


'''ჯეიკ სალი''' — ამერიკული ეპიკური [[სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფენტეზისა და საშინელებათა ფილმების აკადემია|სამეცნიერო-ფანტასტიკური]] ფილმების სერიის „ავატარის“ მთავარი გმირია, რომელიც შექმნილია [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] მიერ. მის როლს [[სემ უორთინგტონი]] ასრულებს ფილმებში [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|„ავატარი“ (2009)]], „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ([[2022]]) და „[[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]“ ([[2025]]).

ჯეიკი დედამიწაზე დაბადებული ადამიანია. მძიმე ტრავმის შედეგად, რომელმაც წელქვემოთ [[დამბლა]] გამოიწვია, იგი შეერთებული შტატების საზღვაო ქვეითთა კორპუსიდან დაითხოვეს. მას შემდეგ, რაც მისი იდენტური ტყუპისცალი ძმა გარდაიცვალა, ჯეიკი დათანხმდა მის ნაცვლად მონაწილეობა მიეღო ავატარის პროგრამაში პანდორაზე, თანამგზავრზე, სადაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) ძვირფას მინერალს მოიპოვებდა. მას შემდეგ, რაც ჯეიკმა [[ნა'ვი|ნა'ვების]] ავატარის სხეულის დისტანციურად მართვა ისწავლა, თანდათან ნა'ვების მიმართ თანაგრძნობა გაუჩნდა და რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის წინააღმდეგ გადავიდა. ადამიანების პანდორიდან განდევნის შემდეგ, ჯეიკმა [[ნეიტირი|ნეიტირთან]], ოჯახი შექმნა. თუმცა, მოგვიანებით ადამიანები კვლავ დაბრუნდნენ პანდორაზე და ჯეიკს მათ წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ ერთხელ მოუწია.


== შექმნის ისტორია ==
=== კასტინგი ===
[[Chris Evans (actor)|Chris Evans]], [[Chris Pine]], [[Chris Pratt]] and [[Channing Tatum]] were considered for the role of Jake Sully.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |date=February 18, 2019 |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |access-date=February 26, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite episode |series=[[The Tonight Show with Conan O'Brien]] |network=[[NBC]] |season=1 |number=128 |quote= |credits=[[Conan O'Brien]] |air-date=December 18, 2009}}&lt;/ref&gt; [[Matt Damon]] was a candidate, but the production schedule of ''Avatar'' conflicted with his work on ''[[The Bourne Ultimatum (film)|The Bourne Ultimatum]]'' (2007).&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Grater |first1=Tom |date=July 9, 2021 |title=Matt Damon Talks Turning Down {{'}}''Avatar''{{'}}, Almost Directing {{'}}''Manchester By The Sea''{{'}} &amp; Diversity In His Films At Engaging Cannes Masterclass |url=https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709145913/https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508/ |archive-date=July 9, 2021 |access-date=February 26, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hibberd |first=James |date=2025-12-18 |title=James Cameron Disputes Matt Damon's Viral Claim of Turning Down 10 Percent of 'Avatar' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/james-cameron-disputes-matt-damon-avatar-lead-1236448578/ |access-date=2026-02-06 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20th Century Fox pushed for [[Jake Gyllenhaal]] to play the part, but Gyllenhaal was focused on ''[[Prince of Persia: The Sands of Time (film)|Prince of Persia: The Sands of Time]]'' (2010).{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref&gt;{{cite news |last=Eisenberg |first=Eric |title=Chris Pratt Auditioned For {{'}}''Star Trek''{{'}} And {{'}}''Avatar''{{'}} Before {{'}}''Guardians Of The Galaxy''{{'}} |url=https://www.businessinsider.com/chris-pratt-auditioned-for-star-trek-avatar-2014-7 |access-date=February 26, 2022 |website=[[CinemaBlend]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Oldenburg |first1=Ann |title=Chris Pine says he cries 'all the time' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/05/13/chris-pine-says-he-cries-all-the-time/2156083 |access-date=February 26, 2022 |website=[[USA Today]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Wigler |first1=Josh |title=Jake Gyllenhaal Talks about Almost Being in {{'}}''Avatar''{{'}} |url=http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108082225/http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar/ |archive-date=January 8, 2015 |access-date=February 26, 2022 |website=[[MTV|MTV News]]}}&lt;/ref&gt;}} [[Sam Worthington]], at the time a relatively unknown actor, became frustrated after several secretive auditions—he was not told what the film was about or who was directing. He had an angry outburst, which caught the attention of Cameron, who was seeking an actor with a certain amount of &quot;grit&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Scott |first1=Lyvie |date=15 December 2022 |title=Sam Worthington's 'Angry' Avatar Audition Should Have Cost Him The Role |url=https://www.slashfilm.com/1139803/sam-worthingtons-angry-avatar-audition-should-have-cost-him-the-role/ |access-date=1 February 2025 |website=SlashFilm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;QA2&quot;&gt;{{cite magazine|last=Jensen|first=Jeff|date=January 10, 2007|title=Great Expectations (page 2)|magazine=[[Entertainment Weekly]]|url=https://ew.com/article/2007/01/15/james-cameron-talks-avatar/|access-date=January 17, 2010|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111112654/http://www.ew.com/ew/article/0,,20007998_2,00.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Once Cameron had narrowed down the list of candidates to Evans, Tatum and Worthington, he compared how each actor read Jake's rallying speech to the Na'vi near the end of the film, and he felt Worthington's performance was the best.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=February 18, 2019 |access-date=February 26, 2022}}&lt;/ref&gt; Cameron said that Worthington had two contradictory but necessary qualities for the role—toughness and vulnerability.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Williamson |first=Kevin |title=Paraplegic role helps Worthington find his feet |url=https://lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100130075614/http://www.lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-date=January 30, 2010 |access-date=January 1, 2010 |publisher=[[The London Free Press]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Horn |first=John |title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web – Sam Worthington |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg-photogallery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11 |archive-date=December 31, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt; In addition to playing Jake, Worthington briefly appears as Jake's deceased identical twin, Dr. Tom &quot;Tommy&quot; Sully. When he was cast in ''Avatar'', Worthington also signed on for potential sequels.{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref name=&quot;starts&quot;&gt;{{Cite news |date=January 9, 2007 |title=Cameron's ''Avatar'' Starts Filming in April |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/18318-camerons-avatar-starts-filming-in-april |archive-url=https://web.archive.org/web/20080822104854/http://www.comingsoon.net/news/avatarnews.php?id=18318 |archive-date=August 22, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[ComingSoon.net]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite magazine|date=January 14, 2010|title=This week's cover: James Cameron reveals plans for an {{'}}''Avatar''{{'}} sequel|url=http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20100123170827/http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|archive-date=January 23, 2010|access-date=January 24, 2010|magazine=[[Entertainment Weekly]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=John Horn|title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web|work=[[Los Angeles Times]]|url=https://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg,0,2140976.photogallery?index=11|url-status=live|access-date=December 28, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11|archive-date=December 31, 2008}}&lt;/ref&gt;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>j1zqgblgkcmc4sut3okkordgazh0osm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427249</id>
      <parentid>5427245</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:43:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <origin>5427249</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14259" sha1="j2pgmpnhat2g9zmhhe8pc4xhett69p3" xml:space="preserve">Jake Sully{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|29|06|2026}}
File:Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg

File:Portrait of Neytiri.jpg


{{ინფოდაფა პერსონაჟი
| სახელი = ჯეიკ სალი
| ფერი = 
| სერია = 
| სურათი =Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg
| წარწერა = მთავარი პერსონაჟი „ჩანასახის“ პოზიციაში
| პირველი = [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარი 2009 წლის ფილმი]]
| ბოლო = [[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]
| მიზეზი = 
| შემქმნელი = [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმს კამერტონი]]
| მსახიობი = [[სემ უორთინგტონი]]
| ახმოვანებს = 
| ეპიზოდი = 
| ნამდვილი სახელი = ჯეიკ სალი
| ზედმეტსახელი = ტორუკ მაკტო; კაპრალი (კაპრალო)
| სხვა სახელები = 
| სახეობა = ნა'ვი
| სქესი = მამრობითი
| ასაკი = 
| დაბადებული = 
| გარდაცვლილი = 
| საქმიანობა = 
| პროფესია = კლანის ლიდერი; სამხედრო
| თანამდებობა = სამხედრო ქვეითი
| წევრობა = 
| კოდური სახელი = 
| ოჯახი = 
| მეუღლე = ნეიტირი
| მეორე ნახევარი = 
| შვილები = {{Plainlist|
* Neteyam (legal son/biological nephew){{efn|name=biological|Jake fathered Neteyam, Lo'ak and Tuktirey in the avatar body made of his brother's DNA.}}
* Lo'ak (legal son/biological nephew){{efn|name=biological}}
* Tuktirey (legal daughter/biological niece){{efn|name=biological}}
* კირი (აყვანილი ქალიშვილი)
* Miles &quot;Spider&quot; Socorro (adopted son)&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Travis |first=Ben |date=2021-12-20 |title=Avatar 2: Meet Spider, Jake And Neytiri’s Adopted Human Son |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-2-spider-jake-neytiris-adopted-human-son-exclusive-image/ |access-date=2026-04-03 |website=Empire |language=en}}&lt;/ref&gt;
}}
| ნათესავები = 
| საცხოვრებელი = პანდორა
| აღმსარებლობა = 
| ეროვნება = 
| სახელი21 = 
| მონაცემი21 = 
| სახელი22 = 
| მონაცემი22 = 
| სახელი23 = 
| მონაცემი23 = 
| სახელი24 = 
| მონაცემი24 = 
| სახელი25 = 
| მონაცემი25 = 
| სახელი26 = 
| მონაცემი26 = 
| სახელი27 = 
| მონაცემი27 = 
| სახელი28 = 
| მონაცემი28 = 
| სახელი29 = 
| მონაცემი29 = 
| სახელი30 = 
| მონაცემი30 = 
| სახელი31 = 
| მონაცემი31 = 
| სახელი32 = 
| მონაცემი32 = 
| სახელი33 = 
| მონაცემი33 = 
| სახელი34 = 
| მონაცემი34 = 
| სახელი35 = 
| მონაცემი35 = 
}}


'''ჯეიკ სალი''' — ამერიკული ეპიკური [[სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფენტეზისა და საშინელებათა ფილმების აკადემია|სამეცნიერო-ფანტასტიკური]] ფილმების სერიის „ავატარის“ მთავარი გმირია, რომელიც შექმნილია [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] მიერ. მის როლს [[სემ უორთინგტონი]] ასრულებს ფილმებში [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|„ავატარი“ (2009)]], „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ([[2022]]) და „[[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]“ ([[2025]]).

ჯეიკი დედამიწაზე დაბადებული ადამიანია. მძიმე ტრავმის შედეგად, რომელმაც წელქვემოთ [[დამბლა]] გამოიწვია, იგი შეერთებული შტატების საზღვაო ქვეითთა კორპუსიდან დაითხოვეს. მას შემდეგ, რაც მისი იდენტური ტყუპისცალი ძმა გარდაიცვალა, ჯეიკი დათანხმდა მის ნაცვლად მონაწილეობა მიეღო ავატარის პროგრამაში პანდორაზე, თანამგზავრზე, სადაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) ძვირფას მინერალს მოიპოვებდა. მას შემდეგ, რაც ჯეიკმა [[ნა'ვი|ნა'ვების]] ავატარის სხეულის დისტანციურად მართვა ისწავლა, თანდათან ნა'ვების მიმართ თანაგრძნობა გაუჩნდა და რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის წინააღმდეგ გადავიდა. ადამიანების პანდორიდან განდევნის შემდეგ, ჯეიკმა [[ნეიტირი|ნეიტირთან]], ოჯახი შექმნა. თუმცა, მოგვიანებით ადამიანები კვლავ დაბრუნდნენ პანდორაზე და ჯეიკს მათ წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ ერთხელ მოუწია.


== შექმნის ისტორია ==
=== კასტინგი ===
[[Chris Evans (actor)|Chris Evans]], [[Chris Pine]], [[Chris Pratt]] and [[Channing Tatum]] were considered for the role of Jake Sully.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |date=February 18, 2019 |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |access-date=February 26, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite episode |series=[[The Tonight Show with Conan O'Brien]] |network=[[NBC]] |season=1 |number=128 |quote= |credits=[[Conan O'Brien]] |air-date=December 18, 2009}}&lt;/ref&gt; [[Matt Damon]] was a candidate, but the production schedule of ''Avatar'' conflicted with his work on ''[[The Bourne Ultimatum (film)|The Bourne Ultimatum]]'' (2007).&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Grater |first1=Tom |date=July 9, 2021 |title=Matt Damon Talks Turning Down {{'}}''Avatar''{{'}}, Almost Directing {{'}}''Manchester By The Sea''{{'}} &amp; Diversity In His Films At Engaging Cannes Masterclass |url=https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709145913/https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508/ |archive-date=July 9, 2021 |access-date=February 26, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hibberd |first=James |date=2025-12-18 |title=James Cameron Disputes Matt Damon's Viral Claim of Turning Down 10 Percent of 'Avatar' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/james-cameron-disputes-matt-damon-avatar-lead-1236448578/ |access-date=2026-02-06 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20th Century Fox pushed for [[Jake Gyllenhaal]] to play the part, but Gyllenhaal was focused on ''[[Prince of Persia: The Sands of Time (film)|Prince of Persia: The Sands of Time]]'' (2010).{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref&gt;{{cite news |last=Eisenberg |first=Eric |title=Chris Pratt Auditioned For {{'}}''Star Trek''{{'}} And {{'}}''Avatar''{{'}} Before {{'}}''Guardians Of The Galaxy''{{'}} |url=https://www.businessinsider.com/chris-pratt-auditioned-for-star-trek-avatar-2014-7 |access-date=February 26, 2022 |website=[[CinemaBlend]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Oldenburg |first1=Ann |title=Chris Pine says he cries 'all the time' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/05/13/chris-pine-says-he-cries-all-the-time/2156083 |access-date=February 26, 2022 |website=[[USA Today]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Wigler |first1=Josh |title=Jake Gyllenhaal Talks about Almost Being in {{'}}''Avatar''{{'}} |url=http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108082225/http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar/ |archive-date=January 8, 2015 |access-date=February 26, 2022 |website=[[MTV|MTV News]]}}&lt;/ref&gt;}} [[Sam Worthington]], at the time a relatively unknown actor, became frustrated after several secretive auditions—he was not told what the film was about or who was directing. He had an angry outburst, which caught the attention of Cameron, who was seeking an actor with a certain amount of &quot;grit&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Scott |first1=Lyvie |date=15 December 2022 |title=Sam Worthington's 'Angry' Avatar Audition Should Have Cost Him The Role |url=https://www.slashfilm.com/1139803/sam-worthingtons-angry-avatar-audition-should-have-cost-him-the-role/ |access-date=1 February 2025 |website=SlashFilm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;QA2&quot;&gt;{{cite magazine|last=Jensen|first=Jeff|date=January 10, 2007|title=Great Expectations (page 2)|magazine=[[Entertainment Weekly]]|url=https://ew.com/article/2007/01/15/james-cameron-talks-avatar/|access-date=January 17, 2010|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111112654/http://www.ew.com/ew/article/0,,20007998_2,00.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Once Cameron had narrowed down the list of candidates to Evans, Tatum and Worthington, he compared how each actor read Jake's rallying speech to the Na'vi near the end of the film, and he felt Worthington's performance was the best.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=February 18, 2019 |access-date=February 26, 2022}}&lt;/ref&gt; Cameron said that Worthington had two contradictory but necessary qualities for the role—toughness and vulnerability.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Williamson |first=Kevin |title=Paraplegic role helps Worthington find his feet |url=https://lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100130075614/http://www.lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-date=January 30, 2010 |access-date=January 1, 2010 |publisher=[[The London Free Press]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Horn |first=John |title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web – Sam Worthington |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg-photogallery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11 |archive-date=December 31, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt; In addition to playing Jake, Worthington briefly appears as Jake's deceased identical twin, Dr. Tom &quot;Tommy&quot; Sully. When he was cast in ''Avatar'', Worthington also signed on for potential sequels.{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref name=&quot;starts&quot;&gt;{{Cite news |date=January 9, 2007 |title=Cameron's ''Avatar'' Starts Filming in April |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/18318-camerons-avatar-starts-filming-in-april |archive-url=https://web.archive.org/web/20080822104854/http://www.comingsoon.net/news/avatarnews.php?id=18318 |archive-date=August 22, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[ComingSoon.net]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite magazine|date=January 14, 2010|title=This week's cover: James Cameron reveals plans for an {{'}}''Avatar''{{'}} sequel|url=http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20100123170827/http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|archive-date=January 23, 2010|access-date=January 24, 2010|magazine=[[Entertainment Weekly]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=John Horn|title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web|work=[[Los Angeles Times]]|url=https://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg,0,2140976.photogallery?index=11|url-status=live|access-date=December 28, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11|archive-date=December 31, 2008}}&lt;/ref&gt;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>j2pgmpnhat2g9zmhhe8pc4xhett69p3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427298</id>
      <parentid>5427249</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:48:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <origin>5427298</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13560" sha1="dxyvfvz33cf8q0h93wo744l4541k9ig" xml:space="preserve">Jake Sully{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|29|06|2026}}
File:Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg

File:Portrait of Neytiri.jpg


{{ინფოდაფა პერსონაჟი
| სახელი = ჯეიკ სალი
| ფერი = 
| სერია = 
| სურათი =Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg
| წარწერა = მთავარი პერსონაჟი „ჩანასახის“ პოზიციაში
| პირველი = [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარი 2009 წლის ფილმი]]
| ბოლო = [[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]
| მიზეზი = 
| შემქმნელი = [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმს კამერტონი]]
| მსახიობი = [[სემ უორთინგტონი]]
| ახმოვანებს = 
| ეპიზოდი = 
| ნამდვილი სახელი = ჯეიკ სალი
| ზედმეტსახელი = ტორუკ მაკტო; კაპრალი (კაპრალო)
| სხვა სახელები = 
| სახეობა = ნა'ვი
| სქესი = მამრობითი
| ასაკი = 
| დაბადებული = 
| გარდაცვლილი = 
| საქმიანობა = 
| პროფესია = კლანის ლიდერი; სამხედრო
| თანამდებობა = სამხედრო ქვეითი
| წევრობა = 
| კოდური სახელი = 
| ოჯახი = 
| მეუღლე = ნეიტირი
| მეორე ნახევარი = 
| შვილები =
}}
| ნათესავები = 
| საცხოვრებელი = პანდორა
| აღმსარებლობა = 
| ეროვნება = 
| სახელი21 = 
| მონაცემი21 = 
| სახელი22 = 
| მონაცემი22 = 
| სახელი23 = 
| მონაცემი23 = 
| სახელი24 = 
| მონაცემი24 = 
| სახელი25 = 
| მონაცემი25 = 
| სახელი26 = 
| მონაცემი26 = 
| სახელი27 = 
| მონაცემი27 = 
| სახელი28 = 
| მონაცემი28 = 
| სახელი29 = 
| მონაცემი29 = 
| სახელი30 = 
| მონაცემი30 = 
| სახელი31 = 
| მონაცემი31 = 
| სახელი32 = 
| მონაცემი32 = 
| სახელი33 = 
| მონაცემი33 = 
| სახელი34 = 
| მონაცემი34 = 
| სახელი35 = 
| მონაცემი35 = 
}}


'''ჯეიკ სალი''' — ამერიკული ეპიკური [[სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფენტეზისა და საშინელებათა ფილმების აკადემია|სამეცნიერო-ფანტასტიკური]] ფილმების სერიის „ავატარის“ მთავარი გმირია, რომელიც შექმნილია [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] მიერ. მის როლს [[სემ უორთინგტონი]] ასრულებს ფილმებში [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|„ავატარი“ (2009)]], „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ([[2022]]) და „[[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]“ ([[2025]]).

ჯეიკი დედამიწაზე დაბადებული ადამიანია. მძიმე ტრავმის შედეგად, რომელმაც წელქვემოთ [[დამბლა]] გამოიწვია, იგი შეერთებული შტატების საზღვაო ქვეითთა კორპუსიდან დაითხოვეს. მას შემდეგ, რაც მისი იდენტური ტყუპისცალი ძმა გარდაიცვალა, ჯეიკი დათანხმდა მის ნაცვლად მონაწილეობა მიეღო ავატარის პროგრამაში პანდორაზე, თანამგზავრზე, სადაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) ძვირფას მინერალს მოიპოვებდა. მას შემდეგ, რაც ჯეიკმა [[ნა'ვი|ნა'ვების]] ავატარის სხეულის დისტანციურად მართვა ისწავლა, თანდათან ნა'ვების მიმართ თანაგრძნობა გაუჩნდა და რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის წინააღმდეგ გადავიდა. ადამიანების პანდორიდან განდევნის შემდეგ, ჯეიკმა [[ნეიტირი|ნეიტირთან]], ოჯახი შექმნა. თუმცა, მოგვიანებით ადამიანები კვლავ დაბრუნდნენ პანდორაზე და ჯეიკს მათ წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ ერთხელ მოუწია.


== შექმნის ისტორია ==
=== კასტინგი ===
[[Chris Evans (actor)|Chris Evans]], [[Chris Pine]], [[Chris Pratt]] and [[Channing Tatum]] were considered for the role of Jake Sully.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |date=February 18, 2019 |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |access-date=February 26, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite episode |series=[[The Tonight Show with Conan O'Brien]] |network=[[NBC]] |season=1 |number=128 |quote= |credits=[[Conan O'Brien]] |air-date=December 18, 2009}}&lt;/ref&gt; [[Matt Damon]] was a candidate, but the production schedule of ''Avatar'' conflicted with his work on ''[[The Bourne Ultimatum (film)|The Bourne Ultimatum]]'' (2007).&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Grater |first1=Tom |date=July 9, 2021 |title=Matt Damon Talks Turning Down {{'}}''Avatar''{{'}}, Almost Directing {{'}}''Manchester By The Sea''{{'}} &amp; Diversity In His Films At Engaging Cannes Masterclass |url=https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709145913/https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508/ |archive-date=July 9, 2021 |access-date=February 26, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hibberd |first=James |date=2025-12-18 |title=James Cameron Disputes Matt Damon's Viral Claim of Turning Down 10 Percent of 'Avatar' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/james-cameron-disputes-matt-damon-avatar-lead-1236448578/ |access-date=2026-02-06 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20th Century Fox pushed for [[Jake Gyllenhaal]] to play the part, but Gyllenhaal was focused on ''[[Prince of Persia: The Sands of Time (film)|Prince of Persia: The Sands of Time]]'' (2010).{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref&gt;{{cite news |last=Eisenberg |first=Eric |title=Chris Pratt Auditioned For {{'}}''Star Trek''{{'}} And {{'}}''Avatar''{{'}} Before {{'}}''Guardians Of The Galaxy''{{'}} |url=https://www.businessinsider.com/chris-pratt-auditioned-for-star-trek-avatar-2014-7 |access-date=February 26, 2022 |website=[[CinemaBlend]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Oldenburg |first1=Ann |title=Chris Pine says he cries 'all the time' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/05/13/chris-pine-says-he-cries-all-the-time/2156083 |access-date=February 26, 2022 |website=[[USA Today]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Wigler |first1=Josh |title=Jake Gyllenhaal Talks about Almost Being in {{'}}''Avatar''{{'}} |url=http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108082225/http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar/ |archive-date=January 8, 2015 |access-date=February 26, 2022 |website=[[MTV|MTV News]]}}&lt;/ref&gt;}} [[Sam Worthington]], at the time a relatively unknown actor, became frustrated after several secretive auditions—he was not told what the film was about or who was directing. He had an angry outburst, which caught the attention of Cameron, who was seeking an actor with a certain amount of &quot;grit&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Scott |first1=Lyvie |date=15 December 2022 |title=Sam Worthington's 'Angry' Avatar Audition Should Have Cost Him The Role |url=https://www.slashfilm.com/1139803/sam-worthingtons-angry-avatar-audition-should-have-cost-him-the-role/ |access-date=1 February 2025 |website=SlashFilm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;QA2&quot;&gt;{{cite magazine|last=Jensen|first=Jeff|date=January 10, 2007|title=Great Expectations (page 2)|magazine=[[Entertainment Weekly]]|url=https://ew.com/article/2007/01/15/james-cameron-talks-avatar/|access-date=January 17, 2010|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111112654/http://www.ew.com/ew/article/0,,20007998_2,00.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Once Cameron had narrowed down the list of candidates to Evans, Tatum and Worthington, he compared how each actor read Jake's rallying speech to the Na'vi near the end of the film, and he felt Worthington's performance was the best.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=February 18, 2019 |access-date=February 26, 2022}}&lt;/ref&gt; Cameron said that Worthington had two contradictory but necessary qualities for the role—toughness and vulnerability.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Williamson |first=Kevin |title=Paraplegic role helps Worthington find his feet |url=https://lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100130075614/http://www.lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-date=January 30, 2010 |access-date=January 1, 2010 |publisher=[[The London Free Press]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Horn |first=John |title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web – Sam Worthington |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg-photogallery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11 |archive-date=December 31, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt; In addition to playing Jake, Worthington briefly appears as Jake's deceased identical twin, Dr. Tom &quot;Tommy&quot; Sully. When he was cast in ''Avatar'', Worthington also signed on for potential sequels.{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref name=&quot;starts&quot;&gt;{{Cite news |date=January 9, 2007 |title=Cameron's ''Avatar'' Starts Filming in April |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/18318-camerons-avatar-starts-filming-in-april |archive-url=https://web.archive.org/web/20080822104854/http://www.comingsoon.net/news/avatarnews.php?id=18318 |archive-date=August 22, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[ComingSoon.net]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite magazine|date=January 14, 2010|title=This week's cover: James Cameron reveals plans for an {{'}}''Avatar''{{'}} sequel|url=http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20100123170827/http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|archive-date=January 23, 2010|access-date=January 24, 2010|magazine=[[Entertainment Weekly]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=John Horn|title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web|work=[[Los Angeles Times]]|url=https://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg,0,2140976.photogallery?index=11|url-status=live|access-date=December 28, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11|archive-date=December 31, 2008}}&lt;/ref&gt;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>dxyvfvz33cf8q0h93wo744l4541k9ig</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427300</id>
      <parentid>5427298</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:49:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლაზარე ზანგური</username>
        <id>170233</id>
      </contributor>
      <origin>5427300</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14259" sha1="j2pgmpnhat2g9zmhhe8pc4xhett69p3" xml:space="preserve">Jake Sully{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|29|06|2026}}
File:Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg

File:Portrait of Neytiri.jpg


{{ინფოდაფა პერსონაჟი
| სახელი = ჯეიკ სალი
| ფერი = 
| სერია = 
| სურათი =Avatar Flight of Passage (33825582954).jpg
| წარწერა = მთავარი პერსონაჟი „ჩანასახის“ პოზიციაში
| პირველი = [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარი 2009 წლის ფილმი]]
| ბოლო = [[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]
| მიზეზი = 
| შემქმნელი = [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმს კამერტონი]]
| მსახიობი = [[სემ უორთინგტონი]]
| ახმოვანებს = 
| ეპიზოდი = 
| ნამდვილი სახელი = ჯეიკ სალი
| ზედმეტსახელი = ტორუკ მაკტო; კაპრალი (კაპრალო)
| სხვა სახელები = 
| სახეობა = ნა'ვი
| სქესი = მამრობითი
| ასაკი = 
| დაბადებული = 
| გარდაცვლილი = 
| საქმიანობა = 
| პროფესია = კლანის ლიდერი; სამხედრო
| თანამდებობა = სამხედრო ქვეითი
| წევრობა = 
| კოდური სახელი = 
| ოჯახი = 
| მეუღლე = ნეიტირი
| მეორე ნახევარი = 
| შვილები = {{Plainlist|
* Neteyam (legal son/biological nephew){{efn|name=biological|Jake fathered Neteyam, Lo'ak and Tuktirey in the avatar body made of his brother's DNA.}}
* Lo'ak (legal son/biological nephew){{efn|name=biological}}
* Tuktirey (legal daughter/biological niece){{efn|name=biological}}
* კირი (აყვანილი ქალიშვილი)
* Miles &quot;Spider&quot; Socorro (adopted son)&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Travis |first=Ben |date=2021-12-20 |title=Avatar 2: Meet Spider, Jake And Neytiri’s Adopted Human Son |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-2-spider-jake-neytiris-adopted-human-son-exclusive-image/ |access-date=2026-04-03 |website=Empire |language=en}}&lt;/ref&gt;
}}
| ნათესავები = 
| საცხოვრებელი = პანდორა
| აღმსარებლობა = 
| ეროვნება = 
| სახელი21 = 
| მონაცემი21 = 
| სახელი22 = 
| მონაცემი22 = 
| სახელი23 = 
| მონაცემი23 = 
| სახელი24 = 
| მონაცემი24 = 
| სახელი25 = 
| მონაცემი25 = 
| სახელი26 = 
| მონაცემი26 = 
| სახელი27 = 
| მონაცემი27 = 
| სახელი28 = 
| მონაცემი28 = 
| სახელი29 = 
| მონაცემი29 = 
| სახელი30 = 
| მონაცემი30 = 
| სახელი31 = 
| მონაცემი31 = 
| სახელი32 = 
| მონაცემი32 = 
| სახელი33 = 
| მონაცემი33 = 
| სახელი34 = 
| მონაცემი34 = 
| სახელი35 = 
| მონაცემი35 = 
}}


'''ჯეიკ სალი''' — ამერიკული ეპიკური [[სამეცნიერო ფანტასტიკის, ფენტეზისა და საშინელებათა ფილმების აკადემია|სამეცნიერო-ფანტასტიკური]] ფილმების სერიის „ავატარის“ მთავარი გმირია, რომელიც შექმნილია [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] მიერ. მის როლს [[სემ უორთინგტონი]] ასრულებს ფილმებში [[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|„ავატარი“ (2009)]], „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ([[2022]]) და „[[ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)]]“ ([[2025]]).

ჯეიკი დედამიწაზე დაბადებული ადამიანია. მძიმე ტრავმის შედეგად, რომელმაც წელქვემოთ [[დამბლა]] გამოიწვია, იგი შეერთებული შტატების საზღვაო ქვეითთა კორპუსიდან დაითხოვეს. მას შემდეგ, რაც მისი იდენტური ტყუპისცალი ძმა გარდაიცვალა, ჯეიკი დათანხმდა მის ნაცვლად მონაწილეობა მიეღო ავატარის პროგრამაში პანდორაზე, თანამგზავრზე, სადაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) ძვირფას მინერალს მოიპოვებდა. მას შემდეგ, რაც ჯეიკმა [[ნა'ვი|ნა'ვების]] ავატარის სხეულის დისტანციურად მართვა ისწავლა, თანდათან ნა'ვების მიმართ თანაგრძნობა გაუჩნდა და რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის წინააღმდეგ გადავიდა. ადამიანების პანდორიდან განდევნის შემდეგ, ჯეიკმა [[ნეიტირი|ნეიტირთან]], ოჯახი შექმნა. თუმცა, მოგვიანებით ადამიანები კვლავ დაბრუნდნენ პანდორაზე და ჯეიკს მათ წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ ერთხელ მოუწია.


== შექმნის ისტორია ==
=== კასტინგი ===
[[Chris Evans (actor)|Chris Evans]], [[Chris Pine]], [[Chris Pratt]] and [[Channing Tatum]] were considered for the role of Jake Sully.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |date=February 18, 2019 |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |access-date=February 26, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite episode |series=[[The Tonight Show with Conan O'Brien]] |network=[[NBC]] |season=1 |number=128 |quote= |credits=[[Conan O'Brien]] |air-date=December 18, 2009}}&lt;/ref&gt; [[Matt Damon]] was a candidate, but the production schedule of ''Avatar'' conflicted with his work on ''[[The Bourne Ultimatum (film)|The Bourne Ultimatum]]'' (2007).&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Grater |first1=Tom |date=July 9, 2021 |title=Matt Damon Talks Turning Down {{'}}''Avatar''{{'}}, Almost Directing {{'}}''Manchester By The Sea''{{'}} &amp; Diversity In His Films At Engaging Cannes Masterclass |url=https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709145913/https://deadline.com/2021/07/matt-damon-talks-turning-down-avatar-almost-directing-manchester-by-the-sea-diversity-in-his-films-at-engaging-cannes-masterclass-1234789508/ |archive-date=July 9, 2021 |access-date=February 26, 2022 |website=[[Deadline Hollywood]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hibberd |first=James |date=2025-12-18 |title=James Cameron Disputes Matt Damon's Viral Claim of Turning Down 10 Percent of 'Avatar' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/james-cameron-disputes-matt-damon-avatar-lead-1236448578/ |access-date=2026-02-06 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20th Century Fox pushed for [[Jake Gyllenhaal]] to play the part, but Gyllenhaal was focused on ''[[Prince of Persia: The Sands of Time (film)|Prince of Persia: The Sands of Time]]'' (2010).{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref&gt;{{cite news |last=Eisenberg |first=Eric |title=Chris Pratt Auditioned For {{'}}''Star Trek''{{'}} And {{'}}''Avatar''{{'}} Before {{'}}''Guardians Of The Galaxy''{{'}} |url=https://www.businessinsider.com/chris-pratt-auditioned-for-star-trek-avatar-2014-7 |access-date=February 26, 2022 |website=[[CinemaBlend]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Oldenburg |first1=Ann |title=Chris Pine says he cries 'all the time' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/05/13/chris-pine-says-he-cries-all-the-time/2156083 |access-date=February 26, 2022 |website=[[USA Today]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Wigler |first1=Josh |title=Jake Gyllenhaal Talks about Almost Being in {{'}}''Avatar''{{'}} |url=http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150108082225/http://www.mtv.com/news/1633376/jake-gyllenhaal-talks-about-almost-being-in-avatar/ |archive-date=January 8, 2015 |access-date=February 26, 2022 |website=[[MTV|MTV News]]}}&lt;/ref&gt;}} [[Sam Worthington]], at the time a relatively unknown actor, became frustrated after several secretive auditions—he was not told what the film was about or who was directing. He had an angry outburst, which caught the attention of Cameron, who was seeking an actor with a certain amount of &quot;grit&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Scott |first1=Lyvie |date=15 December 2022 |title=Sam Worthington's 'Angry' Avatar Audition Should Have Cost Him The Role |url=https://www.slashfilm.com/1139803/sam-worthingtons-angry-avatar-audition-should-have-cost-him-the-role/ |access-date=1 February 2025 |website=SlashFilm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;QA2&quot;&gt;{{cite magazine|last=Jensen|first=Jeff|date=January 10, 2007|title=Great Expectations (page 2)|magazine=[[Entertainment Weekly]]|url=https://ew.com/article/2007/01/15/james-cameron-talks-avatar/|access-date=January 17, 2010|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111112654/http://www.ew.com/ew/article/0,,20007998_2,00.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Once Cameron had narrowed down the list of candidates to Evans, Tatum and Worthington, he compared how each actor read Jake's rallying speech to the Na'vi near the end of the film, and he felt Worthington's performance was the best.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Travis |first1=Ben |title=Chris Evans And Channing Tatum Were Nearly Cast As ''Avatar''{{'}}s Jake Sully |url=https://www.empireonline.com/movies/news/chris-evans-channing-tatum-nearly-cast-avatar-jake-sully/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=February 18, 2019 |access-date=February 26, 2022}}&lt;/ref&gt; Cameron said that Worthington had two contradictory but necessary qualities for the role—toughness and vulnerability.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Williamson |first=Kevin |title=Paraplegic role helps Worthington find his feet |url=https://lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20100130075614/http://www.lfpress.com/entertainment/movies/2009/12/15/12167326.html |archive-date=January 30, 2010 |access-date=January 1, 2010 |publisher=[[The London Free Press]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Horn |first=John |title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web – Sam Worthington |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg-photogallery.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11 |archive-date=December 31, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[Los Angeles Times]]}}&lt;/ref&gt; In addition to playing Jake, Worthington briefly appears as Jake's deceased identical twin, Dr. Tom &quot;Tommy&quot; Sully. When he was cast in ''Avatar'', Worthington also signed on for potential sequels.{{efn|Attributed to multiple references:&lt;ref name=&quot;starts&quot;&gt;{{Cite news |date=January 9, 2007 |title=Cameron's ''Avatar'' Starts Filming in April |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/18318-camerons-avatar-starts-filming-in-april |archive-url=https://web.archive.org/web/20080822104854/http://www.comingsoon.net/news/avatarnews.php?id=18318 |archive-date=August 22, 2008 |access-date=April 27, 2022 |work=[[ComingSoon.net]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite magazine|date=January 14, 2010|title=This week's cover: James Cameron reveals plans for an {{'}}''Avatar''{{'}} sequel|url=http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20100123170827/http://popwatch.ew.com/2010/01/14/avatar-sequel-james-cameron/|archive-date=January 23, 2010|access-date=January 24, 2010|magazine=[[Entertainment Weekly]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=John Horn|title=Faces to watch 2009: film, TV, music and Web|work=[[Los Angeles Times]]|url=https://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg,0,2140976.photogallery?index=11|url-status=live|access-date=December 28, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081231040636/http://www.latimes.com/entertainment/news/la-et-faces-watch-2009-film-music-tv-web-pg%2C0%2C2140976.photogallery?index=11|archive-date=December 31, 2008}}&lt;/ref&gt;}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>j2pgmpnhat2g9zmhhe8pc4xhett69p3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>893987</id>
    <revision>
      <id>5427034</id>
      <parentid>5426074</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427034</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9194" sha1="2wh2lga27sms5cy6fxmng6vs3dwe2et" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ეკვატორული გვინეა
| მეტსახელი = ''ნასალანგ ნასიონალი'' (''Nzalang Nacional'', „ეროვნული ჭექა-ქუხილი“)&lt;br /&gt;''წითელი ეშმაკები'' (''Diablos Rojos'')
| ემბლემა = Flag of Equatorial Guinea.svg
| ემბლემის ზომა = 180px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = EQG
| ასოციაცია = [[ეკვატორული გვინეის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FEGUIFUT)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC)
| მწვრთვნელი = [[ხუან მიჩა]]
| კაპიტანი = [[ემილიო ნსუე]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ფედერიკო ბიკორო]] (63)
| ბომბარდირი = [[ემილიო ნსუე]] (23)
| საშინაო სტადიონი = [[მალაბოს სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 105 ''(2026)''
| ფიფა მაქს = 49
| ფიფა მაქს თარიღი = [[თებერვალი]], [[2015]]
| ფიფა მინ = 195
| ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]], [[1998]]
| ელო-ს რეიტინგი =
| ელო მაქს = 107
| ელო მაქს თარიღი = 31 იანვარი, 2015
| ელო მინ = 187
| ელო მინ თარიღი = [[მარტი]], [[2003]]

| pattern_la1 = _eqg24h
| pattern_b1 = _eqg24h
| pattern_ra1 = _eqg24h
| pattern_sh1 = _macrontempel1rw
| pattern_so1 =
| leftarm1 = FF0000
| body1 = FF0000
| rightarm1 = FF0000
| shorts1 = FF0000
| socks1 = FF0000

| pattern_la2 = _eqg24a
| pattern_b2 = _eqg24a
| pattern_ra2 = _eqg24a
| pattern_sh2 = _macrontempel1rbw
| pattern_so2 =
| leftarm2 = 0000FF
| body2 = 0000FF
| rightarm2 = 0000FF
| shorts2 = 0000FF
| socks2 = 0000FF

| pattern_la3 = _eqg24t
| pattern_b3 = _eqg24t
| pattern_ra3 = _eqg24t
| pattern_sh3 = _macrontempel1wrb
| pattern_so3 =
| leftarm3 = FFFFFF
| body3 = FFFFFF
| rightarm3 = FFFFFF
| shorts3 = FFFFFF
| socks3 = FFFFFF

| პირველი თამაში = {{დროშა|ჩინეთი}} 6–2 {{დროშა|ეკვატორული გვინეა}}&lt;br /&gt;([[პეკინი]], [[ჩინეთი]]; 23 მაისი, 1975)

| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ეკვატორული გვინეა}} 4–0 {{დროშა|ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა}}&lt;br /&gt;([[ბატა (ქალაქი)|ბატა]], [[ეკვატორული გვინეა]]; [[1 დეკემბერი]], 2014)&lt;br /&gt;{{დროშა|ეკვატორული გვინეა}} 4–0 {{დროშა|სამხრეთი სუდანი}}&lt;br /&gt;([[მალაბო]], ეკვატორული გვინეა; 4 სექტემბერი, 2016)&lt;br /&gt;{{დროშა|ეკვატორული გვინეა}} 4–0 {{დროშა|კოტ-დ’ივუარი}}&lt;br /&gt;([[აბიჯანი]], კოტ-დ’ივუარი; 22 იანვარი, 2024)

| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|კონგოს რესპუბლიკა}} 6–0 {{დროშა|ეკვატორული გვინეა}}&lt;br /&gt;(კონგოს რესპუბლიკა; 13 დეკემბერი, 1990)

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი =

| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| რეგიონული თასი პირველად = [[2012 წლის აფრიკის ერთა თასი|2012]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეოთხე ადგილი ([[2015 წლის აფრიკის ერთა თასი|2015]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[2018 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2018]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2018 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ის თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 0
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მოეხსნა მონაწილეობას ([[2015 წლის COSAFA-ის თასი|2015]])
}}

'''ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-es|Selección de fútbol de Guinea Ecuatorial}}) — წარმოადგენს [[ეკვატორული გვინეა]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[ეკვატორული გვინეის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FEGUIFUT), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

ეკვატორულ გვინეას დღემდე არასოდეს მოუპოვებია [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება, თუმცა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ხუთჯერ იასპარეზა. პირველი ორი მონაწილეობა მასპინძლის სტატუსით მიიღო — [[2012 წლის აფრიკის ერთა თასი|2012]] და [[2015 წლის აფრიკის ერთა თასი|2015]] წლებში. საუკეთესო შედეგს 2015 წელს მიაღწია, როდესაც მეოთხე ადგილი დაიკავა, ხოლო [[2012 წლის აფრიკის ერთა თასი|2012]] და [[2021 წლის აფრიკის ერთა თასი|2021]] წლებში მეოთხედფინალში გავიდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Equatorial Guinea – Results, fixtures, squad, statistics
 |url=https://www.soccerway.com/team/equatorial-guinea/vN7WWxY0/
 |website=Soccerway
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ეკვატორული გვინეის ეროვნული ნაკრები 129-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ეკვატორული გვინეის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>2wh2lga27sms5cy6fxmng6vs3dwe2et</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მალავის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894034</id>
    <revision>
      <id>5427033</id>
      <parentid>5426076</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427033</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7810" sha1="iapxqohya5ygupidu795f2fp1eulbh9" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = მალავი
| მეტსახელი = ''ცეცხლის ალები'' (''The Flames'')
| ემბლემა =Flag of Malawi.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = MWI
| ასოციაცია = [[მალავის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAM)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)
| მწვრთვნელი = [[კალისტო პასუვა]]
| კაპიტანი = [[ჯონ ბანდა]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[იანგ ჩიმოძი]] (159)
| ბომბარდირი = [[კინა ფირი]] (71)
| საშინაო სტადიონი = [[ბინგუს ეროვნული სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 129 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს = 53
| ფიფა მაქს თარიღი = [[დეკემბერი]], [[1992]]
| ფიფა მინ = 138
| ფიფა მინ თარიღი = [[დეკემბერი]], [[2007]], [[მარტი]], [[2008]]
| ელო-ს რეიტინგი =
| ელო მაქს = 53
| ელო მაქს თარიღი = [[6 ივლისი]], [[1988]]
| ელო მინ = 148
| ელო მინ თარიღი = [[ნოემბერი]], [[2018]]

| pattern_la1 = _mwi25h
| pattern_b1 = _mwi25h
| pattern_ra1 = _mwi25h
| pattern_sh1 = _mwi22h
| pattern_so1 = _mwi2122h
| leftarm1 = FF0000
| rightarm1 = FF0000
| shorts1 = FF0000
| socks1 = FF0000

| pattern_la2 = _mwi25a
| pattern_b2 = _mwi25a
| pattern_ra2 = _mwi25a
| pattern_sh2 = _mwi22a
| pattern_so2 = _mwi2122h
| leftarm2 = 000000
| rightarm2 = 000000
| socks2 = FF0000

| pattern_la3 = _mwi25t
| pattern_b3 = _mwi25t
| pattern_ra3 = _mwi25t
| pattern_sh3 = _blacksides
| pattern_so3 = _redtop
| leftarm3 =
| body3 =
| rightarm3 =
| shorts3 = FF0000
| socks3 = 000000

| პირველი თამაში = '''ნიასალენდი''' 0–5 {{დროშა|ჩრდილოეთ როდეზია}}&lt;br /&gt;([[მალავი]]; [[1957]])

| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|მალავი}} 8–1 {{დროშა|ბოტსვანა}}&lt;br /&gt;([[მალავი]]; [[13 ივლისი]], [[1968]])&lt;br /&gt;{{დროშა|მალავი}} 8–1 {{დროშა|ჯიბუტი}}&lt;br /&gt;([[ბლანტირი]], [[მალავი]]; [[31 მაისი]], [[2008]])

| უდიდესი დამარცხება = '''ნიასალენდი''' 0–12 {{დროშა|ოქროს ნაპირი}}&lt;br /&gt;([[ნიასალენდი]]; [[15 ოქტომბერი]], [[1962]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი =

| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| რეგიონული თასი პირველად = [[1984 წლის აფრიკის ერთა თასი|1984]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მერვედფინალი ([[2021 წლის აფრიკის ერთა თასი|2021]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ის თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[1997 წლის COSAFA-ის თასი|1997]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ვიცე-ჩემპიონი ([[2002 წლის COSAFA-ის თასი|2002]], [[2003 წლის COSAFA-ის თასი|2003]])
}}

'''მალავის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ([[ჩიჩევა|ჩიჩევა:]] Timu ya dziko la Malawi) — წარმოადგენს [[მალავი]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[მალავის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAM), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია. [[1966]] წლამდე გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''ნიასალენდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''.

გუნდი ცნობილია მეტსახელით ''ცეცხლის ალები'' ({{lang-en|''The Flames''}}). მალავის ეროვნულმა ნაკრებმა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე სამჯერ იასპარეზა — [[1984 წლის აფრიკის ერთა თასი|1984]], [[2010 წლის აფრიკის ერთა თასი|2010]] და [[2021 წლის აფრიკის ერთა თასი|2021]] წლებში. ასევე სამჯერ გახდა [[CECAFA-ის თასი]]ს გამარჯვებული — [[1978 წლის CECAFA-ის თასი|1978]], [[1979 წლის CECAFA-ის თასი|1979]] და [[1988 წლის CECAFA-ის თასი|1988]] წლებში, ხოლო [[2024]] წლის ოთხი ერის საფეხბურთო ტურნირზე მეოთხე ადგილი დაიკავა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/malawi/vT8sNsdL/
 |title=Malawi
 |website=Soccerway
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, მალავის ეროვნული ნაკრები 129-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:მალავის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>iapxqohya5ygupidu795f2fp1eulbh9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894040</id>
    <revision>
      <id>5427032</id>
      <parentid>5426065</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427032</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6582" sha1="ejsz7jakxzea65wd1b4vuatpgafrvzo" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = გაბონი
| მეტსახელი = ''პანტერები'' (''Les Panthères'')
| ემბლემა = Flag of Gabon.svg
| ემბლემის ზომა = 180px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = GAB
| ასოციაცია = [[გაბონის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FEGAFOOT)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC)
| მწვრთვნელი = ვაკანტურია
| კაპიტანი = ვაკანტურია
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ბრუნო ეკუელე მანგა]] (118)
| ბომბარდირი = [[პიერ-ემერიკ ობამეიანგი]] (40)
| საშინაო სტადიონი = [[დ'ანგონჯეს სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 84 ''(2026)''
| ფიფა მაქს = 30
| ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]], [[2009]]
| ფიფა მინ = 125
| ფიფა მინ თარიღი = [[აპრილი]]–[[მაისი]], [[2003]]
| ელო-ს რეიტინგი =
| ელო მაქს = 63
| ელო მაქს თარიღი = [[ნოემბერი]], [[1996]]
| ელო მინ = 123
| ელო მინ თარიღი = [[ივნისი]], [[2004]]

| pattern_la1 = _pumafinal24y
| pattern_b1 = _pumafinal24y
| pattern_ra1 = _pumafinal24y
| pattern_sh1 =
| pattern_so1 =
| leftarm1 = FFFF00
| body1 = FFFF00
| rightarm1 = FFFF00
| shorts1 = 0042FF
| socks1 = 0042FF

| პირველი თამაში = {{დროშა|ზემო ვოლტა}} 5–4 {{დროშა|გაბონი}}&lt;br /&gt;([[მადაგასკარი]]; [[13 აპრილი]], [[1960]])

| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|გაბონი}} 7–0 {{დროშა|ბენინი}}&lt;br /&gt;([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 აპრილი]], [[1995]])

| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|კამერუნი}} 6–0 {{დროშა|გაბონი}}&lt;br /&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[26 დეკემბერი]], [[1961]])&lt;br /&gt;{{დროშა|მაროკო}} 6–0 {{დროშა|გაბონი}}&lt;br /&gt;([[რაბატი]], [[მაროკო]]; [[15 ნოემბერი]], [[2006]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი =

| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 9
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996]], [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]])
}}

'''გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Équipe de football du Gabon}}) — წარმოადგენს [[გაბონი]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[გაბონის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FEGAFOOT), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

გუნდი ცნობილია მეტსახელით ''პანტერები'' ({{lang-fr|''Les Panthères''}}). გაბონის ეროვნულ ნაკრებს დღემდე არასოდეს მოუპოვებია [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე თამაშის უფლება, თუმცა [[2025]] წლის აფრიკის ერთა თასის ჩათვლით [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ცხრაჯერ იასპარეზა. ნაკრების საუკეთესო შედეგია მეოთხედფინალში გასვლა, რომელსაც [[1996]] და [[2012]] წლებში მიაღწია.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/gabon/YJL8W78U/
 |title=Gabon
 |website=Soccerway
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, გაბონის ეროვნული ნაკრები 84-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:გაბონის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>ejsz7jakxzea65wd1b4vuatpgafrvzo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894044</id>
    <revision>
      <id>5427031</id>
      <parentid>5426062</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427031</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8217" sha1="mke5t3wuivl38ny4wvscpmoou5pu53d" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = რუანდა
| მეტსახელი = ''ამავუბი'' (''Amavubi'', „ფუტკრები“)
| ემბლემა = Flag of Rwanda.svg
| ემბლემის ზომა = 190px
| ფიფა-ს ტრიგრამა = RWA
| ასოციაცია = [[რუანდის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FERWAFA)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციათა საბჭო]] (CECAFA)
| მწვრთვნელი = [[სტივენ კონსტანტინი]]
| კაპიტანი = [[ჯიჰად ბიზიმანა]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[ჰარუნა ნიიონზიმა]] (112)
| ბომბარდირი = [[ოლივიე კარეკეზი]] (24)
| საშინაო სტადიონი = [[ამაჰოროს სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 128 ''(2026)''
| ფიფა მაქს = 64
| ფიფა მაქს თარიღი = [[მარტი]], [[2015]]
| ფიფა მინ = 178
| ფიფა მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[1999]]
| ელო-ს რეიტინგი =
| ელო მაქს = 95
| ელო მაქს თარიღი = [[ოქტომბერი]], [[2008]]
| ელო მინ = 150
| ელო მინ თარიღი = [[ივლისი]], [[1996]]

| pattern_la1 =
| pattern_b1 = _RRNA25h
| pattern_ra1 =
| pattern_sh1 = _RRNA25h
| pattern_so1 = _RRNA25h
| leftarm1 = FCBE0A
| body1 = FCBE0A
| rightarm1 = FCBE0A
| shorts1 = 2E8A26
| socks1 = 0E260E

| pattern_la2 =
| pattern_b2 = _RRNA25a
| pattern_ra2 =
| pattern_sh2 = _RRNA25a
| pattern_so2 = _RRNA25a
| leftarm2 = 0A5AAE
| body2 = 0A5AAE
| rightarm2 = 0A5AAE
| shorts2 = FEFEFE
| socks2 = 0A5AAE

| პირველი თამაში = {{დროშა|ბურუნდი}} 6–2 {{დროშა|რუანდა}}&lt;br /&gt;([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; 29 ივნისი, 1976)

| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|რუანდა}} 9–0 {{დროშა|ჯიბუტი}}&lt;br /&gt;([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; 13 დეკემბერი, 2007)

| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|კამერუნი}} 5–0 {{დროშა|რუანდა}}&lt;br /&gt;([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; 7 ივლისი, 1976)&lt;br /&gt;
{{დროშა|ზაირი}} 6–1 {{დროშა|რუანდა}}&lt;br /&gt;([[გაბონი]]; 12 ივლისი, 1976)&lt;br /&gt;
{{დროშა|ტუნისი}} 5–0 {{დროშა|რუანდა}}&lt;br /&gt;([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; 10 აპრილი, 1983)&lt;br /&gt;
{{დროშა|უგანდა}} 5–0 {{დროშა|რუანდა}}&lt;br /&gt;([[კამპალა]], [[უგანდა]]; 1 აგვისტო, 1998)

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი =

| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[2004 წლის აფრიკის ერთა თასი|2004]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ჯგუფური ეტაპი ([[2004 წლის აფრიკის ერთა თასი|2004]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[2011 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2016]], [[2020 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2020]])
}}

'''რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''  — საფეხბურთო გუნდი, რომელიც წარმოადგენს [[რუანდა]]ს საერთაშორისო ფეხბურთში და მას აკონტროლებს [[რუანდის საფეხბურთო ფედერაცია]] — ფეხბურთის მმართველი ორგანო ქვეყანაში. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ასევე [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციათა საბჭო]]ს (CECAFA) წევრი, რომელიც წარმოადგენს CAF-ის ქვეკონფედერაციას და არეგულირებს ფეხბურთს აღმოსავლეთ და ცენტრალურ აფრიკაში.

ნაკრები ცნობილია მეტსახელით ''ამავუბი'' (''ფუტკრები'') და საშინაო მატჩებს ძირითადად ატარებს [[ამაჰოროს სტადიონი|ამაჰოროს სტადიონზე]], [[კიგალი]]ში — ქვეყნის დედაქალაქში. რუანდას ეროვნულ ნაკრებს არასოდეს მოუპოვებია [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, ხოლო [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ერთადერთხელ, 2004 წელს იასპარეზა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/rwanda/4dPTyCvg/
 |title=Rwanda
 |website=Soccerway
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, რუანდის ეროვნული ნაკრები 128-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;


== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:რუანდის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>mke5t3wuivl38ny4wvscpmoou5pu53d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნიგერის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894048</id>
    <revision>
      <id>5427030</id>
      <parentid>5426059</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427030</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6706" sha1="6licr054trwuajr2o82714hh98ioq0i" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ნიგერი
| მეტსახელი = '''მენასი''' (''Ménas'')
| ემბლემა =Flag of Niger.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = NIG
| ასოციაცია = [[ნიგერის საფეხბურთო ფედერაცია]] (FENIFOOT)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი = [[ეზზაკი ბადო]]
| კაპიტანი = [[აბდულაე ბურეიმა კატკორე|აბდულაე კატკორე]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[კასალი დაუდა]] (89)
| ბომბარდირი = [[ვიქტორიან ადებაიორი]] (22)
| საშინაო სტადიონი = [[გენერალ სეინი კონჩეს სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 114 ''(2026)''
| ფიფა მაქს = 68
| ფიფა მაქს თარიღი = [[1994]] წლის [[ნოემბერი]]
| ფიფა მინ = 196
| ფიფა მინ თარიღი = [[2002]] წლის [[აგვისტო]]
| ელო მაქს = 103
| ელო მაქს თარიღი = [[1991]] წლის [[ივლისი]]
| ელო მინ = 146
| ელო მინ თარიღი = 1980 წლის დეკემბერი

| პირველი თამაში = {{დროშა|ჩადი}} ჩადი 2–2 ნიგერი {{დროშა|ნიგერი}}&lt;br /&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; 25 დეკემბერი, 1961)

| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ნიგერი}} 7–1 {{დროშა|მავრიტანია}}&lt;br /&gt;([[ნიამეი]], [[ნიგერი]]; 12 ოქტომბერი, 1990)&lt;br /&gt;
{{დროშა|ნიგერი}} 6–0 {{დროშა|ბოტსვანა}}&lt;br /&gt;([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; 25 მარტი, 2025)

| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|კონგოს რესპუბლიკა}} 10–0 {{დროშა|ნიგერი}}&lt;br /&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; 27 დეკემბერი, 1961)

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0

| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ჯგუფური ეტაპი (2012, 2013)

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[2011 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[2022 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|2022]])
}}

'''ნიგერის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Équipe de football du Niger}}) — საფეხბურთო გუნდი, რომელიც წარმოადგენს [[ნიგერი|ნიგერს]] საერთაშორისო საფეხბურთო შეჯიბრებებზე. ნაკრებს მართავს [[ნიგერის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FENIFOOT), რომელიც არის [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF), ასევე [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]]ს (WAFU) წევრი.

ნიგერის ნაკრები ცნობილია მეტსახელით '''მენასი''', რომელიც დაკავშირებულია ადგილობრივ მენასის ([[გაზელი დამა|ქურციკი დამა]]) სახელწოდებასთან. გუნდს არასოდეს მიუღწევია [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე, ხოლო [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე ორჯერ (2012 და 2013 წლებში) იასპარეზა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/niger/Eevd7UNo/
 |title=Niger
 |website=Soccerway
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ნიგერის ეროვნული ნაკრები 114-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ნიგერის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>6licr054trwuajr2o82714hh98ioq0i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894070</id>
    <revision>
      <id>5427029</id>
      <parentid>5426057</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427029</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6954" sha1="ejkwybl7sxsv6yzbvonupws5fsdhz9e" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = ბოტსვანა
| მეტსახელი = {{lang|tn|დიპიცე}} (''ზებრები'')
| ემბლემა =Flag of Botswana.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = BOT
| ასოციაცია = [[ბოტსვანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (BFA)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)
| მწვრთვნელი = [[მორენა რამორებოლი]]
| კაპიტანი = [[თათაიონე დითლჰოკვე]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[მოშა გაოალოლვე]] (97)
| ბომბარდირი = [[ჯერომ რამატლჰაკვანე]] (24)
| საშინაო სტადიონი = [[ბოტსვანის ეროვნული სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი =147 ''(2026)''
| ფიფა მაქს = 53
| ფიფა მაქს თარიღი = [[2010]] წლის [[დეკემბერი]]
| ფიფა მინ = 165
| ფიფა მინ თარიღი = [[1999]] წლის [[ნოემბერი]] – [[2000]] წლის თებერვალი
| ელო მაქს = 98
| ელო მაქს თარიღი = [[2011]] წლის [[აგვისტო]]
| ელო მინ = 187
| ელო მინ თარიღი = [[1997]] წლის [[მარტი]]

| პირველი თამაში = {{დროშა|მალავი}} მალავი 8–1 ბოტსვანა {{დროშა|ბოტსვანა}}&lt;br /&gt;([[მალავი]]; [[13 ივლისი]], 1968)

| უდიდესი გამარჯვება = {{დროშა|ბოტსვანა}} 6–0 {{დროშა|მავრიკი}}&lt;br /&gt;([[პოლოკვანე]], [[სამხრეთი აფრიკა]]; [[1 ივნისი]], [[2018]])

| უდიდესი დამარცხება = {{დროშა|მალავი}} მალავი 8–1 ბოტსვანა {{დროშა|ბოტსვანა}}&lt;br /&gt;([[მალავი]]; 13 ივლისი, 1968)&lt;br /&gt;
{{დროშა|ზიმბაბვე}} ბოტსვანა 0–7 ზიმბაბვე {{დროშა|ბოტსვანა}}&lt;br /&gt;([[გაბორონე]], [[ბოტსვანა]]; 26 აგვისტო, 1990)

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0

| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| რეგიონული თასი პირველად = [[2012 წლის აფრიკის ერთა თასი|2012]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ჯგუფური ეტაპი ([[2012 წლის აფრიკის ერთა თასი|2012]], [[2025 წლის აფრიკის ერთა თასი|2025]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ის თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[1997 წლის COSAFA-ის თასი|1997]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[2016 წლის COSAFA-ის თასი|2016]], [[2019 წლის COSAFA-ის თასი|2019]])
}}

'''ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-tn|Setlhopha sa bosetšhaba sa kgwele ya dinao sa Botswana}}) — საფეხბურთო გუნდი, რომელიც წარმოადგენს [[ბოტსვანა]]ს საერთაშორისო საფეხბურთო შეჯიბრებებში. მას მართავს [[ბოტსვანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (BFA), რომელიც 1970 წელს დაარსდა და არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] წევრი.

ბოტსვანის ეროვნულმა ნაკრებმა დღემდე ორჯერ იასპარეზა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე — [[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]] და [[აფრიკის ერთა თასი 2025|2025]] წლებში — თუმცა [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე არასოდეს გასულა. გუნდი ასევე მონაწილეობს რეგიონულ [[COSAFA-ის თასი|COSAFA-ის თასზე]], სადაც მისი საუკეთესო შედეგია მეორე ადგილი 2016 და 2019 წლებში.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=https://www.soccerway.com/team/botswana/naNvXTwI/
 |title=Botswana National Team
 |website=Soccerway
 |access-date=30 June 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ბოტსვანის ეროვნული ნაკრები 147-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ბოტსვანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>ejkwybl7sxsv6yzbvonupws5fsdhz9e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1902 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894086</id>
    <revision>
      <id>5427028</id>
      <parentid>5425559</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427028</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12862" sha1="qgfgcu3w6bojdky0h8ec1hzp4gm3yuv" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1902}}
'''1902 წლის მოვლენები ავსტრალიაში.'''

&lt;br&gt;
1902 წელს ქალებს საბოლოოდ მიეცათ ხმის მიცემის და ფედერალურ არჩევნებში მონაწილეობის უფლება. 

==მმართველები==
*მონარქი – [[ვიქტორია (გაერთიანებული სამეფო)|დედოფალი ვიქტორია]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ლორდ ჰოპტუნი]] ([[1 იანვარი|1 იანვრიდან]])
*პრემიერ-მინისტრი – [[ედმუნდ ბარტონი]] ([[1 იანვარი|1 იანვრიდან]])
[[ფაილი:Edmund Barton crop.PNG|მინი|მარჯვნივ|150პქ|ედმუნდ ბარტონი]]

===პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჯენკინსი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ფილიპი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ლიკი]] (1 ივლისამდე), შემდეგ [[უოლტერ ჯეიმსი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ალექსანდრ პიკოკი]] (10 ივნისამდე), შემდეგ [[უილიამ ირვინი]]

===გუბერნატორები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – ადმირალი [[ჰარი როუსონი]] (27 მაისიდან)
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – [[ჰალამ ტენისონი]], მე-2 ბარონი ტენისონი (17 ივლისამდე)
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – გენერალ-მაიორი [[სერ ჰერბერტ ჩერმსაიდი]] (24 მარტიდან)
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – კაპიტანი [[სერ არტურ ჰეველოკი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ არტურ ლოული (14 აგვისტომდე)
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] გუბერნატორი – [[სერ ჯორჯ კლარკი]]

==მოვლენები==
*7 თებერვალი – შეიქმნა სანაპირო მუშაკთა ფედერაცია.
*აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] საშუალოდ ყველაზე მშრალი თვე დაფიქსირდა მხოლოდ 3.74 მილიმეტრით (0.15 ინჩი).&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/web01/ncc/www/cli_chg/timeseries/rain/allmonths/aus/latestsort.txt Sorted rainfall over Australia for all months]&lt;/ref&gt; კონტინენტის ნახევარზე მეტს აბსოლუტურად უნალექო წვიმა ჰქონდა და [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გარეთ 3 პროცენტზე ნაკლებს 10 მილიმეტრზე (0.39 ინჩი) მეტი ჰქონდა.&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/web03/ncc/www/awap/rainfall/totals/month/colour/history/nat/1902040119020430.gif April 1902 rainfall totals]&lt;/ref&gt;
*5 მაისი – თანამეგობრობის საჯარო სამსახურის შესახებ კანონით შეიქმნა ავსტრალიის საჯარო სამსახური.
*31 მაისი – დასრულდა მეორე ბურების ომი, რომელშიც ავსტრალია მონაწილეობდა.
*12 ივნისი – თანამეგობრობის ფრენჩაიზის შესახებ კანონით ავსტრალიელი ქალების უმეტესობას მიენიჭა ხმის მიცემის და ფედერალურ არჩევნებში მონაწილეობის უფლება.
*31 ივლისი – ქვანახშირის გაზის აფეთქების შედეგად 96 ადამიანი დაიღუპა მთა კემბლას მაღაროში მომხდარი კატასტროფის დროს.
*1 აგვისტო – პირველად გამოიცა ჟურნალი „New Idea“.
*3 ნოემბერი – გენერალური ფოსტის უფროსი ჯეიმს დრეიკი ხსნის წყალქვეშა ტელეგრაფის კაბელს საუთპორტიდან ([[ქვინზლენდი]]) ვანკუვერამდე ([[ბრიტანეთის კოლუმბია]], [[კანადა]]), რითაც დაასრულა ბრიტანეთის იმპერიის საკომუნიკაციო ხაზი.
*18 დეკემბერი – [[სიდნეი|სიდნეისა]] და [[მელბურნი|მელბურნის]] მერებს ლორდ-მერის წოდება მიენიჭათ.
*26 დეკემბერი – [[ბრიზბენი|ბრისბენი]] ქალაქად გამოცხადდა.
*26 დეკემბერი – ადა ევანსი ავსტრალიაში პირველი ქალი იურიდიული ფაკულტეტის კურსდამთავრებული გახდა.
*ფედერაციული გვალვის კულმინაციად, ეს იყო საშუალოდ ყველაზე მშრალი კალენდარული წელი ავსტრალიაში 1890 წლიდან,&lt;ref&gt;[[Bureau of Meteorology|Australian Bureau of Meteorology]] National Climate Centre; ''Annual Climate Summary 2000'', p. 1&lt;/ref&gt; მხოლოდ 314.46 მილიმეტრით (12.38 ინჩი) &lt;ref&gt;Australian Bureau of Meteorology; [http://www.bom.gov.au/web01/ncc/www/cli_chg/timeseries/rain/0112/aus/latestsort.txt Sorted annual rainfall over Australia]&lt;/ref&gt; (თუმცა ფართობის საშუალო დეცილის მიხედვით ის მხოლოდ მეთერთმეტე ყველაზე მშრალი იყო).&lt;ref name=&quot;assessment&quot;&gt;Smith, Ian; &quot;An assessment of recent trends in Australian rainfall&quot;; in ''Australian Meteorological Magazine''; issue 53 (2004); pp. 163-173&lt;/ref&gt;

===უცნობი თარიღები===
*მსოფლიოში პირველი წარმატებული პირიტული დნობა მოხდა მთა ლაიელზე, [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიაში]].

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*17 სექტემბერი - ოპერის მომღერალი ნელი მელბა ევროპაში 16 წლიანი გატარების შემდეგ [[ბრიზბენი|ბრისბენში]] ჩადის ავსტრალიურ ტურნეზე.
*ჯეიმს უაითმა ვინის პრემია მოიპოვა თავისი ბრინჯაოს ქანდაკებით „ბრტყელი ტერიტორიის დასაცავად“.

==სპორტი==
*27 სექტემბერი – კოლინგვუდმა [[1902]] წელს VFL-ის გრანდ ფინალში გაიმარჯვა და პირველ ფინალში, რომელიც მელბურნის კრიკეტის სტადიონზე, რეკორდული 35 000 მაყურებლის წინაშე გაიმართა, ესენდონი 9.6 (60)-3.9 (27) ანგარიშით დაამარცხა.
*11 ნოემბერი – [[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიმ]] მელბურნის თასი მოიგო.
*ახალი სამხრეთ უელსი შეფილდის შილდს იგებს.

==დაბადებები==
*15 იანვარი – დენ დემპსი, რაგბის ლიგის ფეხბურთელი (გ. [[1960]])
*25 თებერვალი – ვინს გეირი, პოლიტიკოსი (გ. [[1980]])
*2 მაისი – ალან მარშალი, მწერალი (გ. [[1984]])
*22 მაისი – ლესლი ჰერონი, ახალი სამხრეთ უელსის მთავარი მოსამართლე (გ. [[1973]])
*12 ივლისი – ვიკ არმბრუსტერი, რაგბის ლიგის ფეხბურთელი (გ. [[1984]])
*17 ივლისი – კრისტინა სტედი, მწერალი (გ. [[1983]])
*28 ივლისი – ალბერტ ნამატჯირა, მხატვარი (გ. [[1959]])

==გარდაცვალებები==
*27 თებერვალი – ბრეიკერ მორანტი, მსჯავრდებული სამხედრო ოფიცერი, ბუშის პოეტი და მწყემსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]] და გარდაიცვალა [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა|სამხრეთ აფრიკაში]]) (დ. [[1864]])
*6 მარტი – ფრედერიკ უილიამ პისე, ტასმანიელი პოლიტიკოსი (დ. [[1848]])
*24 ივნისი – ჯორჯ ლიკი, [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] მესამე პრემიერ-მინისტრი (დ. [[1856]])

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}
[[კატეგორია:1902 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1902 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1902 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1900-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>qgfgcu3w6bojdky0h8ec1hzp4gm3yuv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894102</id>
    <revision>
      <id>5427244</id>
      <parentid>5425840</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:41:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427244</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21040" sha1="jdgq8r5f9gef9wfirq2kp4vsvcj9tmt" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა [[2015]] წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად 2013 წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახლა აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] მუზეუმი ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
2025 წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე მოიპოვა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
*თავმჯდომარეობის ჯილდო
*დევისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
*ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
*ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
*ოქროს მიღწევის ჯილდო
*ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
*სემუელ ჰარდის ჯილდო
*ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში დიდების დარბაზის ღია პირველობას. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა ATP მსოფლიო ტურის ნაწილია და ტურნირი ჩრდილოეთ ამერიკაში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები უიმბლდონიდან პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები ჯონ ისნერი (დიდების დარბაზის 4-გზის ღია პირველობის ჩემპიონი) და მარდი ფიში, ორგზის ჩემპიონი ფრანგი ფაბრის სანტორო და ავსტრალიელი ლეიტონ ჰიუიტი. ტურნირის დროს ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეიყვანენ ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და ჩოგბურთის დიდების დარბაზის სხვა წევრების წინაშე.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდეს პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ ვარგისიანობას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი ვარგისები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილავენ თუ არა ნომინანტი ამომრჩევლებს. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. ნომინანტმა უნდა მიიღოს ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან მინიმუმ 75% ან საერთო ჯამში 75% ან მეტი ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან და ნებისმიერი დამატებითი პროცენტული ქულა, რომელსაც ის გულშემატკივრების კენჭისყრით მიიღებს. ხმებს ითვლის დამოუკიდებელი სააღრიცხვო ფირმა. კლასის შეყვანა იანვარში ცხადდება, ხოლო ახალი კლასი ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ივლისში შეჰყავთ საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ბოლო მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია მოთამაშეების კატეგორიაში.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Name!!Nationality!!Year appointed!!class=&quot;unsortable&quot;|Ref.
|-
|[[Martina Hingis|Hingis, Martina]] || {{flagu|Switzerland}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Gustavo Kuerten|Kuerten, Gustavo]] || {{flagu|Brazil}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Michael Chang|Chang, Michael]] ||{{flagu|USA}} || 2017 ||
|-
|}</text>
      <sha1>jdgq8r5f9gef9wfirq2kp4vsvcj9tmt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427250</id>
      <parentid>5427244</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:44:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427250</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21028" sha1="3mosf15zcz2ayagh2b8n9bmgu0fxxhl" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
2025 წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე მოიპოვა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
*თავმჯდომარეობის ჯილდო
*დევისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
*ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
*ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
*ოქროს მიღწევის ჯილდო
*ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
*სემუელ ჰარდის ჯილდო
*ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში დიდების დარბაზის ღია პირველობას. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა ATP მსოფლიო ტურის ნაწილია და ტურნირი ჩრდილოეთ ამერიკაში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები უიმბლდონიდან პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები ჯონ ისნერი (დიდების დარბაზის 4-გზის ღია პირველობის ჩემპიონი) და მარდი ფიში, ორგზის ჩემპიონი ფრანგი ფაბრის სანტორო და ავსტრალიელი ლეიტონ ჰიუიტი. ტურნირის დროს ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეიყვანენ ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და ჩოგბურთის დიდების დარბაზის სხვა წევრების წინაშე.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდეს პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ ვარგისიანობას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი ვარგისები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილავენ თუ არა ნომინანტი ამომრჩევლებს. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. ნომინანტმა უნდა მიიღოს ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან მინიმუმ 75% ან საერთო ჯამში 75% ან მეტი ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან და ნებისმიერი დამატებითი პროცენტული ქულა, რომელსაც ის გულშემატკივრების კენჭისყრით მიიღებს. ხმებს ითვლის დამოუკიდებელი სააღრიცხვო ფირმა. კლასის შეყვანა იანვარში ცხადდება, ხოლო ახალი კლასი ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ივლისში შეჰყავთ საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ბოლო მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია მოთამაშეების კატეგორიაში.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Name!!Nationality!!Year appointed!!class=&quot;unsortable&quot;|Ref.
|-
|[[Martina Hingis|Hingis, Martina]] || {{flagu|Switzerland}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Gustavo Kuerten|Kuerten, Gustavo]] || {{flagu|Brazil}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Michael Chang|Chang, Michael]] ||{{flagu|USA}} || 2017 ||
|-
|}</text>
      <sha1>3mosf15zcz2ayagh2b8n9bmgu0fxxhl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427281</id>
      <parentid>5427250</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:26:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427281</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21032" sha1="1z6kt4daz93ko0111nmpsdt8qeelio5" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
*თავმჯდომარეობის ჯილდო
*დევისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
*ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
*ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
*ოქროს მიღწევის ჯილდო
*ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
*სემუელ ჰარდის ჯილდო
*ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში დიდების დარბაზის ღია პირველობას. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა ATP მსოფლიო ტურის ნაწილია და ტურნირი ჩრდილოეთ ამერიკაში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები უიმბლდონიდან პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები ჯონ ისნერი (დიდების დარბაზის 4-გზის ღია პირველობის ჩემპიონი) და მარდი ფიში, ორგზის ჩემპიონი ფრანგი ფაბრის სანტორო და ავსტრალიელი ლეიტონ ჰიუიტი. ტურნირის დროს ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეიყვანენ ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და ჩოგბურთის დიდების დარბაზის სხვა წევრების წინაშე.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდეს პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ ვარგისიანობას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი ვარგისები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილავენ თუ არა ნომინანტი ამომრჩევლებს. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. ნომინანტმა უნდა მიიღოს ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან მინიმუმ 75% ან საერთო ჯამში 75% ან მეტი ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან და ნებისმიერი დამატებითი პროცენტული ქულა, რომელსაც ის გულშემატკივრების კენჭისყრით მიიღებს. ხმებს ითვლის დამოუკიდებელი სააღრიცხვო ფირმა. კლასის შეყვანა იანვარში ცხადდება, ხოლო ახალი კლასი ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ივლისში შეჰყავთ საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ბოლო მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია მოთამაშეების კატეგორიაში.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Name!!Nationality!!Year appointed!!class=&quot;unsortable&quot;|Ref.
|-
|[[Martina Hingis|Hingis, Martina]] || {{flagu|Switzerland}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Gustavo Kuerten|Kuerten, Gustavo]] || {{flagu|Brazil}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Michael Chang|Chang, Michael]] ||{{flagu|USA}} || 2017 ||
|-
|}</text>
      <sha1>1z6kt4daz93ko0111nmpsdt8qeelio5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427283</id>
      <parentid>5427281</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:28:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427283</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21043" sha1="2n6h1rfjoi2onx19acdjj2c2qmzfxm3" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში დიდების დარბაზის ღია პირველობას. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა ATP მსოფლიო ტურის ნაწილია და ტურნირი ჩრდილოეთ ამერიკაში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები უიმბლდონიდან პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები ჯონ ისნერი (დიდების დარბაზის 4-გზის ღია პირველობის ჩემპიონი) და მარდი ფიში, ორგზის ჩემპიონი ფრანგი ფაბრის სანტორო და ავსტრალიელი ლეიტონ ჰიუიტი. ტურნირის დროს ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეიყვანენ ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და ჩოგბურთის დიდების დარბაზის სხვა წევრების წინაშე.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდეს პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ ვარგისიანობას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი ვარგისები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილავენ თუ არა ნომინანტი ამომრჩევლებს. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. ნომინანტმა უნდა მიიღოს ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან მინიმუმ 75% ან საერთო ჯამში 75% ან მეტი ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან და ნებისმიერი დამატებითი პროცენტული ქულა, რომელსაც ის გულშემატკივრების კენჭისყრით მიიღებს. ხმებს ითვლის დამოუკიდებელი სააღრიცხვო ფირმა. კლასის შეყვანა იანვარში ცხადდება, ხოლო ახალი კლასი ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ივლისში შეჰყავთ საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ბოლო მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია მოთამაშეების კატეგორიაში.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Name!!Nationality!!Year appointed!!class=&quot;unsortable&quot;|Ref.
|-
|[[Martina Hingis|Hingis, Martina]] || {{flagu|Switzerland}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Gustavo Kuerten|Kuerten, Gustavo]] || {{flagu|Brazil}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Michael Chang|Chang, Michael]] ||{{flagu|USA}} || 2017 ||
|-
|}</text>
      <sha1>2n6h1rfjoi2onx19acdjj2c2qmzfxm3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427289</id>
      <parentid>5427283</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:35:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427289</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21185" sha1="knd2cv6xok8izoc2b3829odwh3714md" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდეს პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ ვარგისიანობას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი ვარგისები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილავენ თუ არა ნომინანტი ამომრჩევლებს. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. ნომინანტმა უნდა მიიღოს ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან მინიმუმ 75% ან საერთო ჯამში 75% ან მეტი ოფიციალური ხმის მიცემის ჯგუფის შედეგიდან და ნებისმიერი დამატებითი პროცენტული ქულა, რომელსაც ის გულშემატკივრების კენჭისყრით მიიღებს. ხმებს ითვლის დამოუკიდებელი სააღრიცხვო ფირმა. კლასის შეყვანა იანვარში ცხადდება, ხოლო ახალი კლასი ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ივლისში შეჰყავთ საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ბოლო მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია მოთამაშეების კატეგორიაში.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Name!!Nationality!!Year appointed!!class=&quot;unsortable&quot;|Ref.
|-
|[[Martina Hingis|Hingis, Martina]] || {{flagu|Switzerland}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Gustavo Kuerten|Kuerten, Gustavo]] || {{flagu|Brazil}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Michael Chang|Chang, Michael]] ||{{flagu|USA}} || 2017 ||
|-
|}</text>
      <sha1>knd2cv6xok8izoc2b3829odwh3714md</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427293</id>
      <parentid>5427289</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:39:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427293</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21192" sha1="2ijbv14l88k35dwzv88bx5122ytx4m4" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ბოლო მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია მოთამაშეების კატეგორიაში.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Name!!Nationality!!Year appointed!!class=&quot;unsortable&quot;|Ref.
|-
|[[Martina Hingis|Hingis, Martina]] || {{flagu|Switzerland}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Gustavo Kuerten|Kuerten, Gustavo]] || {{flagu|Brazil}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Michael Chang|Chang, Michael]] ||{{flagu|USA}} || 2017 ||
|-
|}</text>
      <sha1>2ijbv14l88k35dwzv88bx5122ytx4m4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427294</id>
      <parentid>5427293</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:41:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427294</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21124" sha1="f1tqugemufro6lzx871kgfr4wdqsr1o" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Name!!Nationality!!Year appointed!!class=&quot;unsortable&quot;|Ref.
|-
|[[Martina Hingis|Hingis, Martina]] || {{flagu|Switzerland}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Gustavo Kuerten|Kuerten, Gustavo]] || {{flagu|Brazil}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Michael Chang|Chang, Michael]] ||{{flagu|USA}} || 2017 ||
|-
|}</text>
      <sha1>f1tqugemufro6lzx871kgfr4wdqsr1o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427297</id>
      <parentid>5427294</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:46:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427297</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21385" sha1="m3jz3qubm5oqf996jgob6i8dud173at" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}</text>
      <sha1>m3jz3qubm5oqf996jgob6i8dud173at</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427299</id>
      <parentid>5427297</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:48:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427299</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21461" sha1="jkmhmdn1h7x4j02kfd0bai61bjzzcnt" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]</text>
      <sha1>jkmhmdn1h7x4j02kfd0bai61bjzzcnt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427301</id>
      <parentid>5427299</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:49:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427301</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22151" sha1="ei5dmi9xncqhvehoz8zsimt0mu6og9p" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.[1] [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.[2][3] ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.[3] საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.[4]

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.[5] [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],[6] ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.[7]

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].[8]

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.[9] მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.[10]

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.[11] მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.[12] ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.[13]

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.[14] ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.[14] დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.[14]

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო[15]
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}</text>
      <sha1>ei5dmi9xncqhvehoz8zsimt0mu6og9p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427304</id>
      <parentid>5427301</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:56:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427304</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26043" sha1="hb9ycz7lt9a1734ld1eki82u0v7zvqu" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}</text>
      <sha1>hb9ycz7lt9a1734ld1eki82u0v7zvqu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427305</id>
      <parentid>5427304</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:57:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427305</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26090" sha1="6hsxf03ffq17dlc3r1y0b8lyxsdwb4g" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>6hsxf03ffq17dlc3r1y0b8lyxsdwb4g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427308</id>
      <parentid>5427305</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:58:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27060" sha1="f96t25le80d4ce14h9excmwgr8bg1ew" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>f96t25le80d4ce14h9excmwgr8bg1ew</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427311</id>
      <parentid>5427308</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:40:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[კატეგორია:მუზეუმები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით</comment>
      <origin>5427311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27121" sha1="57flj7ecdcbji0u2irw33ci6jus3jvt" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]</text>
      <sha1>57flj7ecdcbji0u2irw33ci6jus3jvt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427313</id>
      <parentid>5427311</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:41:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[კატეგორია:ჩოგბურთი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით</comment>
      <origin>5427313</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27178" sha1="obf00q5fdms2h46fzl5c4skrv3xqpes" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთი]]</text>
      <sha1>obf00q5fdms2h46fzl5c4skrv3xqpes</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427314</id>
      <parentid>5427313</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:42:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[კატეგორია:სპორტული მუზეუმები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით</comment>
      <origin>5427314</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27263" sha1="rch8utrtt63pv8sdo17gu84qpa2d91g" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთი]]
[[კატეგორია:სპორტული მუზეუმები]]</text>
      <sha1>rch8utrtt63pv8sdo17gu84qpa2d91g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427315</id>
      <parentid>5427314</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:43:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[კატეგორია:აშშ-ის მუზეუმები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით</comment>
      <origin>5427315</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27340" sha1="imm32hkie7hsup6ifaj64gc7eb56cj1" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|30|06|2026}}
{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთი]]
[[კატეგორია:სპორტული მუზეუმები]]
[[კატეგორია:აშშ-ის მუზეუმები]]</text>
      <sha1>imm32hkie7hsup6ifaj64gc7eb56cj1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427316</id>
      <parentid>5427315</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:44:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427316</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27216" sha1="6f7fo6pkydsuzosqkz55wxod6amn0sy" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთი]]
[[კატეგორია:სპორტული მუზეუმები]]
[[კატეგორია:აშშ-ის მუზეუმები]]</text>
      <sha1>6f7fo6pkydsuzosqkz55wxod6amn0sy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427318</id>
      <parentid>5427316</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:47:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427318</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27605" sha1="ru8so3huq0ugetmmo7epltw21wbnnd4" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
[[File:ITHF courtyard - straight on.png|left|thumb|267x267px|შიდა ეზო, ნალის ფორმის კორტი და ნიუპორტის კაზინოს საათის კოშკი, სადაც მდებარეობს ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზი.
]]
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთი]]
[[კატეგორია:სპორტული მუზეუმები]]
[[კატეგორია:აშშ-ის მუზეუმები]]</text>
      <sha1>ru8so3huq0ugetmmo7epltw21wbnnd4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427319</id>
      <parentid>5427318</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:47:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427319</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27784" sha1="s54c10ms826wq2ktihz7rvhyaxsk8ua" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
[[File:ITHF courtyard - straight on.png|left|thumb|267x267px|შიდა ეზო, ნალის ფორმის კორტი და ნიუპორტის კაზინოს საათის კოშკი, სადაც მდებარეობს ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზი.
]]
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
[[File:ITHF Bellevue Entrance.jpg|thumb|upright=.7|დიდების დარბაზის შესასვლელი ბელვიუს გამზირზე.]]
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთი]]
[[კატეგორია:სპორტული მუზეუმები]]
[[კატეგორია:აშშ-ის მუზეუმები]]</text>
      <sha1>s54c10ms826wq2ktihz7rvhyaxsk8ua</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427320</id>
      <parentid>5427319</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:50:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <origin>5427320</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28609" sha1="b7sxkcvog2i3tgi3kxe13p5a720gld8" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
[[File:ITHF courtyard - straight on.png|left|thumb|267x267px|შიდა ეზო, ნალის ფორმის კორტი და ნიუპორტის კაზინოს საათის კოშკი, სადაც მდებარეობს ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზი.
]]
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
[[File:ITHF Bellevue Entrance.jpg|thumb|upright=.7|დიდების დარბაზის შესასვლელი ბელვიუს გამზირზე.]]
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

&lt;gallery&gt;
File:ITHF Arcade 1.jpg|საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი
File:ITHF courtyard.jpg|საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი
File:ITHF front lawn courts.jpg|წინა გაზონის (Front Lawn) კორტები; უკანა ფონზე ჩანს დახურული ჩოგბურთის კლუბი და ღია მყარსაფარიანი კორტები.
File:ITHF clocktower &amp; Fred.png|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზი (წინა პლანზე — [[ფრედ პერი]]ს ქანდაკება).
&lt;/gallery&gt;

==წევრები==
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთი]]
[[კატეგორია:სპორტული მუზეუმები]]
[[კატეგორია:აშშ-ის მუზეუმები]]</text>
      <sha1>b7sxkcvog2i3tgi3kxe13p5a720gld8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427321</id>
      <parentid>5427320</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T21:51:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <comment>/* წევრები */</comment>
      <origin>5427321</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28786" sha1="5ushs76u5shmhb85tk8uxb3nhul94bt" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა მუზეუმი
| სახელი        = 
| სურათი        = 
| სურათის ზომა   = 
| წარწერა        = 
| დაარსდა       = 
| დამაარსებლები  = 
| დაიხურა       = 
| მდებარეობა    = 
|lat_dir =   |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
|lon_dir =   |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
| პოზრუკა = 
| პოზრუკის ზომა =
| ალტერნატიული რუკა =
| პოზრუკა2 =
| პოზრუკის ზომა2 =
| ალტერნატიული რუკა2 =
| სტატუსი       =
| ექსპონატი      = 
| კლასიფიკაცია   = 
| ვიზიტორები   =
| დირექტორი    = 
| პრეზიდენტი   =
| კურატორი     =
| საიტი      = 
}}
'''საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი''' — მდებარეობს ნიუპორტში, [[როდ-აილენდი]], [[აშშ]]. იგი პატივს მიაგებს როგორც მოთამაშეებს, ასევე [[ჩოგბურთი]]ს სპორტის სხვა მონაწილეებს. კომპლექსი, ყოფილი ნიუპორტის კაზინო, მოიცავს მუზეუმს, 13 ბალახის ჩოგბურთის კორტს, დახურულ ჩოგბურთის დარბაზს სამი კორტით, სამ ღია მყარ კორტს, ერთ მწვანე თიხის კორტს, კორტის ჩოგბურთის დარბაზს და თეატრს. საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი არის არაკომერციული ორგანიზაცია, რომლის მიზანია ჩოგბურთის სპორტის შენარჩუნება, აღნიშვნა და შთაგონება მთელ მსოფლიოში.

ეს ადგილი თავდაპირველად [[1881]] წელს დაარსებული აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონატის (ამჟამად [[აშშ-ის ღია პირველობა ჩოგბურთში|აშშ-ის ღია პირველობის]]) მასპინძელი იყო. [[1976]] წლიდან კომპლექსი ყოველწლიურად, ივლისში, მასპინძლობს [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს, მამაკაცთა და ქალთა გაერთიანებულ ღონისძიებას.

==ისტორია==
[[File:ITHF courtyard - straight on.png|left|thumb|267x267px|შიდა ეზო, ნალის ფორმის კორტი და ნიუპორტის კაზინოს საათის კოშკი, სადაც მდებარეობს ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზი.
]]
დიდების დარბაზი და მუზეუმი ნიუპორტის კაზინოში მდებარეობს, რომელიც [[1879]] წელს [[ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსი|ჯეიმს გორდონ ბენეტ უმცროსმა]] ააშენა, როგორც ნიუპორტის მდიდარი ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის განკუთვნილი ექსკლუზიური კურორტის ნაწილი. ის დააპროექტა [[ჩარლზ მაკკიმი|ჩარლზ მაკკიმმა]] [[სტენფორდ უაითი|სტენფორდ უაითთან]] ერთად, რომელმაც [[ინტერიერი (არქიტექტურა)|ინტერიერიც]] შექმნა. ის ვიქტორიანული შინგლის სტილის არქიტექტურის ნიმუშია.&lt;ref&gt;Cheryl Hackett, ''Newport Shingle Style'' (Frances Lincoln, ltd., 2010) pg. 11&lt;/ref&gt; [[1881]] წელს კამპუსის აღმოსავლეთ ბოლოში აშენდა ნამდვილი ჩოგბურთის კორტი (სადაც [[ეროვნული ჩოგბურთის კლუბი]] იდგა) და კაზინოს თეატრი. კლუბი ექვსთვიანი მშენებლობის შემდეგ, [[1880]] წლის 1 ივლისს გაიხსნა და სწრაფად გახდა ნიუპორტის ზაფხულის მაცხოვრებლებისთვის მოდური ადგილი.

[[შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაცია]]მ პირველი ჩემპიონატი ნიუპორტ კაზინოში 1881 წელს ჩაატარა. ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდებოდა [[1914]] წლამდე, როდესაც ჩოგბურთი კურორტის მთავარ ღირსშესანიშნაობად იქცა. ჩემპიონატი [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს შეჩერდა.

თუმცა, [[1950]]-იანი წლებისთვის, ტურისტული პრეფერენციების ცვლილების გამო, თავშესაფარი ფინანსურად გაჭირვებული იყო. თანამედროვე საცალო სივრცის რეკონსტრუქციის მიზნით მას დანგრევის საფრთხე ემუქრებოდა, თუმცა შენობა ნიუპორტის მდიდარმა ზაფხულის მაცხოვრებლებმა, ჯიმი და კენდი ვან ალენებმა შეიძინეს და გადაარჩინეს. თავად სპორტსმენმა ჯიმი ვან ალენმა, [[1954]] წელს, კაზინოში ეროვნული ჩოგბურთის დიდების დარბაზი და მუზეუმი დააარსა.&lt;ref name=GeneralInfo&gt;{{cite web|title=General Information|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/about-us|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=NYT&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1991/07/05/obituaries/james-van-alen-88-innovator-who-changed-scoring-in-tennis.html|title=Obituaries: James Van Alen, 88, Innovator Who Changed Scoring in Tennis|agency=[[Associated Press]]|date=July 5, 1991|work=[[The New York Times]]|access-date=March 29, 2009}}&lt;/ref&gt; ჩოგბურთის მატჩებისა და მუზეუმის კომბინაციამ შენობას გადარჩენის საშუალება მისცა.

ვან ალენს განზრახული ჰქონდა, რომ ეს ობიექტი „თამაშის იდეალების სალოცავი“ ყოფილიყო და [[1957]] წელს დარბაზის პრეზიდენტად აირჩიეს.&lt;ref name=NYT/&gt; საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი ოფიციალურად დაამტკიცა შეერთებული შტატების ჩოგბურთის ასოციაციამ 1954 წელს მისი დაარსებისთანავე. [[1975]] წელს, [[ინგლისელი]] [[ფრედ პერი]]ს შეყვანით, ორგანიზაცია ოფიციალურად გახდა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი. ის [[საერთაშორისო ჩოგბურთის ფედერაცია]]მ [[1986]] წელს აღიარა. დიდების დარბაზის პირველი წევრები [[1955]] წელს შეიყვანეს; [[2023]] წლის მონაცემებით, სულ 27 ქვეყნიდან 262 წევრია აღიარებული.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame |url=https://www.tennisfame.com/hall-of-famers/eligibility-voting-process/ |website=Eligibility Process for the International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

[[2015]] წელს [[მარტინა ჰინგისი]] დაინიშნა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზის პირველ გლობალურ ელჩად.&lt;ref name=&quot;ambassador&quot;&gt;[https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame.] Retrieved on September 11, 2015.&lt;/ref&gt; [[2016]] წელს- [[გუსტავო კუერტენი]],&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-06-01 |title=&quot;Guga Kuerten Named Global Ambassador for International Tennis Hall of Fame&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2016/6/guga-kuerten-named-global-ambassador-for-international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ხოლო 2017 წელს კი- მაიკლ ჩანგი.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-10-05 |title=&quot;Michael Chang Named Hall of Fame Global Ambassador&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/10/michael-chang-named-hall-of-fame-global-ambassador |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt;

ამჟამინდელი მმართველთა საბჭოს შემადგენლობაში შედიან ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელები [[კიმ კლეისტერსი]] (საპატიო პრეზიდენტი), [[პატრიკ მაკინროი]] (პრეზიდენტი), [[ჯიჯი ფერნანდესი]], [[კატრინა ადამსი]] და [[ვიჯაი ამრიტრაჯი]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Leadership |url=https://www.tennisfame.com/about/leadership |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com |publisher=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

==მუზეუმი==
[[File:ITHF Bellevue Entrance.jpg|thumb|upright=.7|დიდების დარბაზის შესასვლელი ბელვიუს გამზირზე.]]
მუზეუმი ასახავს სპორტის ისტორიას [[XII საუკუნე|მე-12 საუკუნიდან]] თანამედროვე დღემდე. მუზეუმის მუდმივი კოლექცია შეიცავს დაახლოებით 30 000 ექსპონატს, მათ შორის თანამედროვე და ისტორიულ ჩოგბურთის აღჭურვილობას, ხელოვნების ნიმუშებს, დეკორატიულ ხელოვნებას, დიდების დარბაზის წევრებისა და სპორტის სხვა მნიშვნელოვანი ფიგურების არტეფაქტებს, თასებს, ტექსტილსა და ტანსაცმელს, ეფემერულ ნივთებს და ავეჯს. მუზეუმის საინფორმაციო-კვლევით ცენტრში (IRC) განთავსებულია 5000 წიგნი, 3000-ზე მეტი აუდიოვიზუალური მასალა, 1 მილიონზე მეტი ფოტოსურათი და ჟურნალების, პროგრამების, პერიოდული გამოცემების, ნახაზებისა და საარქივო მასალების ყოვლისმომცველი კოლექცია. კოლექცია მთელი წლის განმავლობაში გამოფენილია მუზეუმის 13 000 კვადრატული [[ფუტი]]ს (1200 [[მეტრი|მ]]2) საგამოფენო სივრცეში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Permanent Collections |url=http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-url=https://web.archive.org/web/20111108181157/http://www.tennisfame.com/museum-and-grounds/collections |archive-date=November 8, 2011 |access-date=October 23, 2011 |publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი ასევე გთავაზობთ რამდენიმე ციფრულ ექსპონატს.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-05-01 |title=Digital Exhibits |url=https://www.tennisfame.com/digitalexhibits |access-date=August 16, 2022 |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;

===2015 წლის რემონტი===
მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა 2015 წლის მაისში, მისი საგამოფენო სივრცეების თითქმის სრული რემონტის შემდეგ. გადაკეთებული და ხელახლა ინტერპრეტირებული გალერეები მოიცავს 12 000 კვადრატულ ფუტზე მეტ ინტერაქტიულ ექსპონატებს, ვიდეოებს და დაახლოებით 2000 არტეფაქტს, რომლებიც დაკავშირებულია ჩოგბურთის ისტორიასთან, წარსულ და აწმყო ჩემპიონებთან.

მუზეუმს თავდაპირველად [[2013]] წელს ამერიკის მუზეუმების ალიანსის მიერ მიენიჭა აკრედიტაცია, ხოლო შემდგომში ხელახალი აკრედიტაცია 2022 წელს მიენიჭა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-12-07 |title=&quot;ITHF Reaccreditated by the American Alliance of Museum&quot; |url=https://www.tennisfame.com/AAM-accreditation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; მუზეუმი სმითსონის ფილიალი 2017 წელს გახდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-05-18 |title=&quot;International Tennis Hall of Fame Earns Prestigious Smithsonian Institution Affiliation&quot; |url=https://www.tennisfame.com/blog/2017/5/international-tennis-hall-of-fame-earns-prestigious-smithsonian-institution-affiliation |access-date=2023-06-02 |website=www.tennisfame.com}}&lt;/ref&gt; ის ასევე Google Arts &amp; Culture ინიციატივის პარტნიორია.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=International Tennis Hall of Fame, Newport, United States |url=https://artsandculture.google.com/partner/international-tennis-hall-of-fame |access-date=2023-06-02 |website=Google Arts &amp; Culture }}&lt;/ref&gt;

===2025 წლის რემონტი===
[[2025]] წლის მაისში, 3 მილიონი დოლარის ღირებულების ფართომასშტაბიანი რემონტის შემდეგ, მუზეუმმა ახალი იერსახე შეიძინა.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot;&gt;{{cite news |last1=Dunning |first1=Savana |title=Ahead of big-name inductions, Newport's International Tennis Hall of Fame shows off huge makeover |url=https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |access-date=10 June 2025 |publisher=Newport Daily News |date=16 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250517162741/https://www.providencejournal.com/story/news/local/2025/05/16/newport-international-tennis-hall-of-fame-see-the-big-makeover/83630670007/ |archive-date=17 May 2025 |location=Newport, Rhode Island}}&lt;/ref&gt; ძველი ექსპონატები განახლდა, ​​დაემატა ინტერაქტიული ექსპონატები და წარმოდგენილი იქნა ახალი „დიდების დარბაზის წევრების გალერეა“.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt; დიდების დარბაზის წევრთა გალერეაში წარმოდგენილია თუჯის ლითონის ჩოგანი, რომელიც 270 დიდების დარბაზის წევრს წარმოადგენს.&lt;ref name=&quot;Dunning&quot; /&gt;

==ჯილდოები==
თითოეული ჯილდოს აღწერილობისა და მისი მიმღებთა სიისთვის იხილეთ სქოლიო&lt;ref&gt;{{cite web|title=Awards|publisher=International Tennis Hall of Fame &amp; Museum|url=http://www.tennisfame.com/news-events/awards|access-date=October 23, 2011}}&lt;/ref&gt;
* თავმჯდომარეობის ჯილდო
* დეივისის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ევგენი ლ. სკოტის ჯილდო
* ფედერაციის თასის ჯილდო (წარჩინებისთვის)
* ოქროს მიღწევის ჯილდო
* ჯოზეფ ფ. კალმანის მესამე ჯილდო
* სემუელ ჰარდის ჯილდო
* ჩოგბურთის საგანმანათლებლო დამსახურების ჯილდო

==დიდების დარბაზის ღია პირველობა==
დიდების დარბაზი რამდენიმე ტურნირს მასპინძლობს, მათ შორის ივლისში [[დიდების დარბაზის ღია პირველობა]]ს. დიდების დარბაზის ღია პირველობა აშშ-ის ღია პირველობის სერიის ნაწილია, ასევე მამაკაცთა [[ATP-ის მსოფლიო ტური]]ს ნაწილია და ტურნირი [[ჩრდილოეთ ამერიკა]]ში ერთადერთი ბალახის კორტზე გამართული ღონისძიებაა. საუკეთესო მამაკაცი მოთამაშეები [[უიმბლდონის ტურნირი|უიმბლდონიდან]] პირდაპირ ნიუპორტში ჩადიან, რათა საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზში ვან ალენის თასისთვის იბრძოლონ. წარსულში ჩემპიონებს შორის არიან ამერიკელები [[ჯონ ისნერი]] (დიდების დარბაზის ღია პირველობის 4-გზის ჩემპიონი) და [[მარდი ფიში]], ორგზის ჩემპიონი ფრანგი [[ფაბრის სანტორო]] და ავსტრალიელი [[ლეიტონ ჰიუიტი]]. ტურნირის მიმდინარეობისას, ჩოგბურთის დიდების დარბაზის წევრები ოფიციალურად შეჰყავთ ამ დარბაზში ოჯახის წევრების, მეგობრების, გულშემატკივრებისა და დიდების დარბაზის სხვა წევრების თანდასწრებით.

&lt;gallery&gt;
File:ITHF Arcade 1.jpg|საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი
File:ITHF courtyard.jpg|საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი
File:ITHF front lawn courts.jpg|წინა გაზონის (Front Lawn) კორტები; უკანა ფონზე ჩანს დახურული ჩოგბურთის კლუბი და ღია მყარსაფარიანი კორტები.
File:ITHF clocktower &amp; Fred.png|ჩოგბურთის საერთაშორისო დიდების დარბაზი (წინა პლანზე — [[ფრედ პერი]]ს ქანდაკება).
&lt;/gallery&gt;

==წევრები==
[[File:Hall_of_Famers_Gallery_at_the_International_Tennis_Hall_of_Fame.jpg|thumb|დიდების დარბაზის წევრების გალერეა]]
ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა ჩოგბურთის ისტორიაში უდიდესი პატივია. ეს წარმოადგენს ადამიანის მიღწევებისა და წვლილის ერთობლიობას, როგორც ჩოგბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან და გარდამქმნელ მოვლენას.

ჩოგბურთის დიდების დარბაზში შეყვანა შვიდსაფეხურიანი პროცესით სრულდება. მოთამაშე ან წვლილის შემტანი პირი უნდა იყოს ნომინირებული შესარჩევ დარბაზში შესარჩევად, რის შემდეგაც ეროვნული კომიტეტი განიხილავს მათ უფლებამოსილებას. მას შემდეგ, რაც გადაწყდება, არიან თუ არა ისინი უფლებამოსილები, კომიტეტი განიხილავს, განიხილება თუ არა კანდიდატი ამომრჩევლების მიერ. განხილვის შემდეგ იწყება კენჭისყრა; ტარდება როგორც ჯგუფური, ასევე გულშემატკივრების კენჭისყრა. კანდიდატმა უნდა მიიღოს ხმების სულ მცირე 75% ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებიდან, ან ჯამურად 75% (ან მეტი) — ოფიციალური საარჩევნო ჯგუფის შედეგებისა და გულშემატკივართა გამოკითხვის გზით მოპოვებული დამატებითი პროცენტული ქულების გათვალისწინებით. ხმებს დამოუკიდებელი საბუღალტრო ფირმა ითვლის. ახალი წევრების ვინაობა იანვარში ცხადდება, ხოლო მათი ოფიციალური მიღება ჩოგბურთის დიდების დარბაზში  ივლისში იმართება.

მონაწილეების გარდა, მოთამაშეები იყოფიან სამ კატეგორიად: ოსტატი მოთამაშეები, მოთამაშეები და ახალი მოთამაშეები. გარდა ამისა, ეტლით მოსიარულე ჩოგბურთს აქვს საკუთარი ქვეკატეგორია.

==გლობალური ელჩი==
სამი მოთამაშე „დიდების დარბაზის“ „გლობალურ ელჩებად“ დასახელდა:
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!სახელი!!ეროვნება!!დანიშვნის წელი !!class=&quot;unsortable&quot;|სქოლიო
|-
|[[მარტინა ჰინგისი|ჰინგისი, მარტინა]] || {{flag|შვეიცარია}} || 2015 || &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tennisfame.com/blog/2015/6/martina-hingis-named-global-ambassador-for-the-international-tennis-hall-of-fame/ |title=Martina Hingis named Global Ambassador for the International Tennis Hall of Fame |website=International Tennis Hall of Fame}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[გუსტავო კუერტენი|კუერტენი, გუსტავო]] || {{flag|ბრაზილია}} || 2016 || &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |title=Kuerten named Global Ambassador for Hall of Fame |website=International Tennis Federation |access-date=2016-09-10 |archive-date=2017-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171113174141/http://www.itftennis.com/news/230779.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|[[მაიკლ ჩანგი|ჩანგი, მაიკლ]] ||{{flag|აშშ}} || 2017 ||
|-
|}

==იხილეთ აგრეთვე==
*[[ჩოგბურთი]]

==რესურსები ინტერნეტში==
{{commons category|International Tennis Hall of Fame}}
* {{Official website|http://www.tennisfame.com/}} 
* [http://www.cnicholson.com/Clips/HOF.htm 11 Intriguing Items at the International Tennis Hall of Fame] article
* [https://web.archive.org/web/20071024043919/http://madeinatlantis.com/tennis/tennis_hall_fame.htm International Tennis Hall of Fame] article
* [https://www.tennisfame.com/digitalexhibits International Tennis Hall of Fame digital exhibits] 
* [https://www.halloffameopen.com/ Hall of Fame Open] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180402073730/http://www.halloffameopen.com/ |date=2018-04-02 }}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:მუზეუმები]]
[[კატეგორია:ჩოგბურთი]]
[[კატეგორია:სპორტული მუზეუმები]]
[[კატეგორია:აშშ-ის მუზეუმები]]</text>
      <sha1>5ushs76u5shmhb85tk8uxb3nhul94bt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მავრიტანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894146</id>
    <revision>
      <id>5427027</id>
      <parentid>5426054</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:37:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427027</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7667" sha1="6alojs905gxuiyyrav4rf3946ixgkt3" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი = მავრიტანია
| მეტსახელი = '''ალ-მურაბიტუნი''' (არაბ. ''الْمُرَابِطُون'')&lt;br /&gt;'''შინგეტის ლომები'''
| ემბლემა = Flag of Mauritania.svg
| ემბლემის ზომა = 
| ფიფა-ს ტრიგრამა = MTN
| ასოციაცია = [[მავრიტანიის ისლამური რესპუბლიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFRIM)
| კონფედერაცია = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (UNAF)
| მწვრთვნელი = [[არიც ლოპეს გარაი]]
| კაპიტანი = [[ალი აბეიდი]]
| ყველაზე მეტი კეპი = [[სულეიმან დიალო]] (76)
| ბომბარდირი = [[ბესამი]] (13)
| საშინაო სტადიონი = [[ნუაკშოტის ოლიმპიური სტადიონი]]
| ფიფა-ს რეიტინგი = 113 ''(2026)''
| ფიფა მაქს = 81
| ფიფა მაქს თარიღი = [[ივლისი]], [[2017]]
| ფიფა მინ = 206
| ფიფა მინ თარიღი = [[ნოემბერი]], [[2012]] – [[იანვარი]], [[2013]]
| ელო-ს რეიტინგი = 
| ელო მაქს = 116
| ელო მაქს თარიღი = [[29 იანვარი]], [[2019]]
| ელო მინ = 182
| ელო მინ თარიღი = [[22 ნოემბერი|22 ნოემბრამდე]], [[1993]]
| pattern_la1 = _mtn24h
| pattern_b1 = _mtn24h
| pattern_ra1 = _mtn24h
| pattern_sh1 = _mtn24h
| leftarm1 = 01924d
| body1 = 01924d
| rightarm1 = 01924d
| shorts1 = 01924d
| socks1 = 01924d
| pattern_la2 = _mtn24a
| pattern_b2 = _mtn24a
| pattern_ra2 = _mtn24a
| pattern_sh2 = _mtn24a
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = FFFFFF
| socks2 = FFFFFF
| პირველი თამაში = {{fb|MAD}} 5–1 {{fb|MTN}}&lt;br /&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[25 დეკემბერი]], [[1961]])
| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|SOM}} 2–8 {{fb|MTN}}&lt;br /&gt;([[ბეირუთი]], [[ლიბანი]]; [[27 დეკემბერი]], [[2006]])
| უდიდესი დამარცხება = {{fb|GUI}} 14–0 {{fb|MTN}}&lt;br /&gt;([[გვინეა]]; [[20 მაისი]], [[1972]])
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა = 0
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = 
| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2023)|2023]])
| მეორე რეგიონული სახელი = [[ფიფას არაბთა თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა საფეხბურთო თასი (1985)|1985]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა საფეხბურთო თასი (1985)|1985]], [[არაბთა საფეხბურთო თასი (2021)|2021]])
}}

'''მავრიტანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب مُورِيتَانْيَا لِكُرَةِ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[მავრიტანია]]ს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებზე [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრების მართვას ახორციელებს [[მავრიტანიის ისლამური რესპუბლიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFRIM), რომელიც [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია. გუნდი ცნობილია მეტსახელებით '''ალ-მურაბიტუნი''' (არაბ. ''الْمُرَابِطُون'') და '''შინგეტის ლომები'''. საშინაო მატჩებს [[ნუაკშოტის ოლიმპიური სტადიონი|ნუაკშოტის ოლიმპიურ სტადიონზე]] ატარებს.

მავრიტანიის ეროვნულ ნაკრებს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატი]] ფინალურ ეტაპზე არასოდეს უთამაშია. გუნდი პირველად [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] [[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019 წელს]] გავიდა, ხოლო საუკეთესო შედეგს [[აფრიკის ერთა თასი (2023)|2023 წლის გათამაშებაში]] მიაღწია, როდესაც მერვედფინალში ითამაშა.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Mauritania – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritania/Q5QPxhPn/ |website=Soccerway |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, მავრიტანიის ეროვნული ნაკრები 113-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:მავრიტანიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>6alojs905gxuiyyrav4rf3946ixgkt3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894154</id>
    <revision>
      <id>5427026</id>
      <parentid>5426402</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427026</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32864" sha1="s6b3z847zflfpfrddkh1bb4il52n1i9" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = მალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Mali.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი           = '''„არწივები“''' (ფრ. ''Les Aigles'')
| ასოციაცია           = [[მალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FMF)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი          = [[ანტონი და სილვა]]
| კაპიტანი            = [[ივეს ბისუმა]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[სეიდუ კეიტა]] (102)
| ბომბარდირი          = [[სეიდუ კეიტა]] (25)
| საშინაო სტადიონი    = [[26 მარტის სტადიონი]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა     = MLI
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 53 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 23
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[ივნისი]], [[2013]]
| ფიფა მინ            = 117
| ფიფა მინ თარიღი     = [[ოქტომბერი]], [[2001]]
| ელო-ს რეიტინგი      = 55 ''([[11 ივნისი]], [[2026]])'' 
| ელო მაქს            = 40
| ელო მაქს თარიღი     = [[19 დეკემბერი]], [[1971]]
| ელო მინ             = 127
| ელო მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]], [[1996]]
| pattern_la1         = _mli24ho
| pattern_b1          = _mli24ho
| pattern_ra1         = _mli24ho
| leftarm1            = FFFFFF
| body1               = FFFFFF
| rightarm1           = FFFFFF
| shorts1             = FFFFFF
| socks1              = FFFFFF
| pattern_la2         = _mli24ao
| pattern_b2          = _mli24ao
| pattern_ra2         = _mli24ao
| shorts2             = FFF200
| socks2              = FFF200
| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{fb|MLI}} 4–3 {{fb|MAD}}&lt;br /&gt;([[მადაგასკარი]]; [[13 აპრილი]], [[1960]])}}
| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MLI}} 11–0 {{fb|MTN}}&lt;br /&gt;([[სენეგალი]]; [[1 ოქტომბერი]], [[1972]])}
| უდიდესი დამარცხება = {{fb|ALG}} 7–0 {{fb|MLI}}&lt;br /&gt;([[ალჟირი]]; [[13 ნოემბერი]], [[1988]])&lt;br /&gt;{{fb|KUW}} 8–1 {{fb|MLI}}&lt;br /&gt;([[ქუვეითი]]; [[5 სექტემბერი]], [[1997]])
| რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1972)|1972]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ვიცე-ჩემპიონი ([[აფრიკის ერთა თასი (1972)|1972]])
| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ვიცე-ჩემპიონი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2020)|2020]])
}}

'''მალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ([[ბამბარას ენა|ბამბარა]]: '' Mali jamana ntolatantɔn'', {{lang-fr|Équipe du Mali de football}}) — წარმოადგენს [[მალი]]ს საერთაშორისო მამაკაცთა საფეხბურთო ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში. მას მართავს [[მალის ფეხბურთის ფედერაცია]] და არის [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი.

მალის ნაკრები ერთ-ერთ ძლიერ ახალგაზრდულ საფეხბურთო სისტემად ითვლება აფრიკასა და მსოფლიოში, თუმცა მას არასდროს აქვს მონაწილეობა მიღებული [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე. სამაგიეროდ გუნდს 14-ჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Mali – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/mali/jVn5lThB/ |website=Soccerway |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;

[[2017]] წლის [[17 მარტი|17 მარტს]] მალის ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მიერ დროებით იყო დისკვალიფიცირებული „სახელმწიფო ჩარევის“ გამო, თუმცა მოგვიანებით, იმავე წლის [[29 აპრილი|29 აპრილს]] აღადგინეს და კვლავ დაუბრუნდა საერთაშორისო ასპარეზს.&lt;ref&gt;{{cite web |title=FIFA suspends Malian Football Association (FEMAFOOT) |url=https://inside.fifa.com/organisation/media-releases/fifa-suspends-malian-football-association-femafoot-2876348 |website=FIFA |date=17 March 2017 |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Suspension of the Malian FA lifted |url=https://inside.fifa.com/organisation/media-releases/suspension-of-the-malian-fa-lifted-2881964 |website=FIFA |date=28 April 2017 |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, მალის ეროვნული ნაკრები 53-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

==ისტორია==
მალი 1972 წლის [[აფრიკის ერთა თასი (1972)|1972]]-ის აფრიკის ერთა თასის ფინალამდე მივიდა, თუმცა 3–2 დამარცხდა [[კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] (მაშინდელი ზაირი) წინააღმდეგ. შემდეგ ეტაპზე გასვლა ვერ შეძლო [[1994]] წლამდე, როდესაც ნახევარფინალში გავიდა — ეს შედეგი განმეორდა [[აფრიკის ერთა თასი (2002)|2002]], [[აფრიკის ერთა თასი (2004)|2004]], [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]] წლებში.

მალიმ პირველი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] საკვალიფიკაციო მატჩი ჩაატარა 2000 წელს, [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002|2002 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე]] მოსახვედრად. მალიმ წინასწარ ეტაპზე დამარცხდა [[ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ლიბიასთან]]. ორი წლის შემდეგ ქვეყანამ უმასპინძლა [[აფრიკის ერთა თასი (2002)|2002 წლის აფრიკის ერთა თასს]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.the-shot.com/africa/african-nations-cup-2002/qualification.html|title=Mali 2002 - The African Cup Of Nations XXIII - The Qualification|website=the-shot.com|publisher=The Shot|access-date=[[2 ივლისი]], [[2014]]|archive-date=[[11 ნოემბერი]], [[2021]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20211111212648/http://www.the-shot.com/africa/african-nations-cup-2002/qualification.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

მალის 23-წლამდელთა ნაკრებმა შეძლო კვალიფიკაცია [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2004|2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე]] [[საბერძნეთი|საბერძნეთში]]. მწვრთნელ [[ჩეიკ კონე]]ს ხელმძღვანელობით გუნდმა მიაღწია მეოთხედფინალს 2004 წლის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც დამარცხდა [[იტალიის 21-წლამდელთა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|იტალიასთან]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/tournaments/archive/mensolympic/athens2004/news/newsid=93862/index.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20140714115900/http://www.fifa.com/tournaments/archive/mensolympic/athens2004/news/newsid=93862/index.html|url-status=dead|archive-date=[[14 ივლისი]], [[2014]]|title=Italy down brave Mali in extra time (1:0)|website=FIFA.com|date=[[21 აგვისტო]], [[2004]]|publisher=Fédération Internationale de Football Association|access-date=[[2 ივლისი]], [[2014]]}}&lt;/ref&gt;

2006 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის პირველ შესარჩევ ეტაპზე მალიმ დაამარცხა [[გვინეა-ბისაუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გვინეა-ბისაუ]] წინასწარ ეტაპზე. შემდგომ მეორე ჯგუფურ ეტაპზე მალიმ ჯგუფში მეხუთე ადგილი დაიკავა. [[2005]] წლის [[27 მარტი|27 მარტს]] [[ბამაკო]]ში დაიწყო არეულობები, მას შემდეგ რაც მალიმ მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო მატჩში 2–1 ანგარიშით წააგო [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] ბოლო წუთზე გაშვებული გოლის შემდეგ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://usatoday30.usatoday.com/sports/soccer/world/2005-03-28-world-cup-roundup_x.htm|title=Mali soccer fans burn cars, riot after World Cup qualifier|website=usatoday.com|publisher=The Associated Press|date=[[28 მარტი]], [[2005]]|access-date=[[2 ივლისი]], [[2014]]|archive-date=[[11 ნოემბერი]], [[2021]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20211111212320/http://usatoday30.usatoday.com/sports/soccer/world/2005-03-28-world-cup-roundup_x.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 

[[აფრიკის ერთა თასი (2010)|2010 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მალიმ ჩაატარა სენსაციური მატჩი, როდესაც ბოლო 11 წუთში 4–0 ჩამორჩენიდან მოახერხა გათანაბრება 4–4 [[ანგოლის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანგოლასთან]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/8450491.stm|title=Angola 4–4 Mali|work=BBC Sport|date=[[10 იანვარი]], [[2010]]|access-date=[[3 თებერვალი]], [[2013]]|archive-date=[[10 იანვარი]], [[2022]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20220110130422/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/8450491.stm|url-status=live}}&lt;/ref&gt; 

[[აფრიკის ერთა თასი (2025)|2025 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მალიმ პენალტების სერიაში დაამარცხა [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]] და გავიდა მეოთხედფინალში [[სენეგალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენეგალთან]] სათამაშოდ ისე რომ, მალელებს მთელი ტურნირის განმავლობაში არც ერთი მატჩი არ წაუგიათ.&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.theguardian.com/football/live/2026/jan/03/mali-v-tunisia-africa-cup-of-nations-last-16-live|title=NThe 10 men of Mali stunned Tunisia in the Casablanca rain with a dramatic victory via penalty kicks|publisher=[[The Guardian]]|language=en|date=[[3 იანვარი]], [[2026]]}}&lt;/ref&gt; 

===გუნდის აღჭურვილობა=== 
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; 
|- 
! მწარმოებელი 
! პერიოდი 
|- 
|align=&quot;Left&quot;|{{flagicon|ITA}} [[Kappa (კომპანია)|Kappa]] ||1998–2003 
|- 
|align=&quot;Left&quot;|{{flagicon|FRA|1974}} [[Baliston (კომპანია)|Baliston]] ||2003–2007 
|- 
|align=&quot;Left&quot;|{{flagicon|FRA}} [[Airness]] ||2007– 
|}

==სამწვრთნელო შტაბი==

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! პოზიცია !! სახელი, გვარი
|-
| მთავარი მწვრთნელი
| {{Flagicon|პორტუგალია}} [[ანტონი და სილვა]]
|-
| მწვრთნელის ასისტენტი
| {{Flagicon|მალი}} ალოუ ბადრა დიალო
|-
| მეკარეების მწვრთნელი
| {{Flagicon|მალი}} ბუნაფუ დუმბია
|-
| ფიზმომზადების მწვრთნელები
| {{flagicon|სამხრეთ აფრიკა}} რიდო ბერდიენი&lt;br&gt;{{flagicon|საფრანგეთი}} ალექსანდრ კოპოლანი&lt;br&gt;{{flagicon|მალი}} ბუგადარი სანგარე
|-
| გუნდის ექიმი
| {{flagicon|Mali}} ხალიდუ მაიგა
|-
| ვიდეოანალიტიკოსი
| {{flagicon|ბელგია}} გრეგორი ვერჰეიდენი&lt;br&gt;{{flagicon|Ireland}} სტივენ უნანი
|-
| საერთაშორისო სკაუტები
| {{flagicon|იტალია}} ალესანდრო სოლი&lt;br&gt;{{flagicon|გერმანია}} რობი ეხელმაიერი

|-
|}

== სამწვრთნელო ისტორია ==
:''მოვალეობის შემსრულებელი მწვრთნელები აღნიშნულია ''კურსივით''.''
{{div col|colwidth=25em}}
*{{flagicon|MLI}} [[ბენ უმარ სი]] (1960–66)
*{{flagicon|HUN}} [[დიორდ ტოთი]] (1966–70)
*{{flagicon|FRG}} [[კარლ-ჰაინც ვაიგანგი]] (1970–73)
*{{flagicon|USSR}} [[მიკოლა ჰოლოვკო]] (1979–82)
*{{flagicon|MLI}} [[კიდიანი დიალო]] (1982–89)
*{{flagicon|MLI}} [[მოლობალი სისოკო]] (1989–93)
*{{flagicon|MLI}} [[მამადუ კეიტა]] (1993–97)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[კრისტიან სარამანია]] (1998–2000)
*{{flagicon|ITA}} [[რომანო მატე]] (2000–01)
*{{flagicon|POL}} [[ჰენრიკ კაშპერჩაკი]] (2001–02)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[კრისტიან დალჟე]] (2002–03)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[ანრი სტამბული]] (2003–04)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[ალენ მოიზანი]] (2004)
*{{flagicon|MLI}} [[მამადუ კეიტა]] (2004–05)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[პიერ ლეშანტრი]] (2005–06)
*{{flagicon|MLI}} ''[[ამადუ პატე დიალო]]'' (2006)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[ჟან-ფრანსუა ჟოდარი]] (2006–08)
*{{flagicon|NGA}} [[სტივენ კეში]] (2008–10)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[ალენ ჟირესი]] (2010–12)
*{{flagicon|MLI}} ''[[ამადუ პატე დიალო]]'' (2012)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[პატრის კარტერონი]] (2012–13)
*{{flagicon|MLI}} ''[[ამადუ პატე დიალო]]'' (2013)
*{{flagicon|POL}} [[ჰენრიკ კაშპერჩაკი]] (2013–15)
*{{flagicon|FRA|1974}} [[ალენ ჟირესი]] (2015–17)
*{{flagicon|MLI}} [[მოჰამედ მაგასუბა]] (2017–2022)
*{{flagicon|MLI}} [[ერიკ შელი]] (2022–2024)
*{{flagicon|BEL}} [[ტომ სენტფიტი]] (2024–2026)
*{{Flagicon|POR}} [[ანტონი და სილვა]] (2026–)
{{div col end}}

== ფეხბურთელები ==

=== მიმდინარე შემადგენლობა ===
შემდეგი ფეხბურთელები გამოძახებულნი იყვნენ [[ამხანაგური მატჩი|ამხანაგური]] მატჩისთვის [[ირანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ირანის]] წინააღმდეგ, რომელიც 2026 წლის 4 ივნისს გაიმართა.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.facebook.com/FemafootOfficial/posts/pfbid02kgFUiP9BeBpBa8B7Py29Wrnb2CAKjffn2RCYp7iVKAwPWtYf5CpXeHpmvg9kCrCSl|title=Le sélectionneur des Aigles par intérim, Badra Alou Diallo a dévoilé ce samedi, la liste des joueurs convoqués pour affronter l’Iran 🇮🇷 en match amical le jeudi 4 juin 2026 à Antalya en Turquie|publisher=[[მალის ფეხბურთის ფედერაცია]]|date=23 მაისი 2026|access-date=2 ივნისი 2026|language=ფრანგული|via=Facebook}}&lt;/ref&gt;
&lt;br&gt;''ნათამაშები მატჩებისა და გატანილი გოლების რაოდენობა სწორია 2026 წლის 31 მარტის მდგომარეობით, [[რუსეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუსეთთან]] მატჩის შემდეგ.''

{{nat fs g start}}
{{nat fs g player|no=|pos=მეკარე|name=[[ჯიგი დიარა]]|other=[[კაპიტანი (ფეხბურთი)|მესამე კაპიტანი]]|age=[[27 თებერვალი]], [[1995|1995 წელი]]|caps=76|goals=0|club=[[იანგ აფრიკანსი (საფეხბურთო კლუბი)|დარ-ეს-სალამის „იანგ აფრიკანსი“]]|clubnat=TAN}}
{{nat fs g player|no=|pos=მეკარე|name=[[მამადუ სამასა]]|age=[[16 თებერვალი]], [[1990|1990 წელი]]|caps=19|goals=0|club=[[სტად ლავალი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლავალი“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=მეკარე|name=[[ნ'გოლო ტრაორე]]|age=[[31 დეკემბერი]], [[1999|1999 წელი]]|caps=0|goals=0|club=[[სტად მალიენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბამაკოს „სტად მალიენი“]]|clubnat=MLI}}
{{nat fs g player|no=|pos=მცველი|name=[[ჰამარი ტრაორე]]|age=[[27 იანვარი]], [[1992|1992 წელი]]|caps=61|goals=3|club=[[პარი (საფეხბურთო კლუბი)|„პარიზი“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=მცველი|name=[[ამადუ დანტე]]|age=[[7 ოქტომბერი]], [[2000|2000 წელი]]|caps=19|goals=0|club=[[არუკა (საფეხბურთო კლუბი)|„არუკა“]]|clubnat=POR}}
{{nat fs g player|no=|pos=მცველი|name=[[ფოდე დუკურე]]|age=[[3 თებერვალი]], [[2001|2001 წელი]]|caps=9|goals=0|club=[[ლე-ჰავრი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლე-ჰავრი“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=მცველი|name=[[უსმან კამარა]]|age=[[6 მარტი]], [[2003|2003 წელი]]|caps=7|goals=0|club=[[ანჟე (საფეხბურთო კლუბი)|„ანჟე“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=მცველი|name=[[ვოიო კულიბალი]]|age=[[26 მაისი]], [[1999|1999 წელი]]|caps=5|goals=0|club=[[სასუოლო (საფეხბურთო კლუბი)|„სასუოლო“]]|clubnat=ITA}}
{{nat fs g player|no=|pos=მცველი|name=[[ნატან გასამა]]|age=[[5 იანვარი]], [[2001|2001 წელი]]|caps=5|goals=0|club=[[ბალტიკა კალინინგრადი|კალინინგრადის „ბალტიკა“]]|clubnat=RUS}}
{{nat fs g player|no=|pos=მცველი|name=[[დაუდა გინდო]]|age=[[14 ოქტომბერი]], [[2002|2002 წელი]]|caps=4|goals=0|club=[[ბრესტი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბრესტი“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=მცველი|name=[[კალიდუ სიდიბე]]|age=[[28 იანვარი]], [[1999|1999 წელი]]|caps=1|goals=0|club=[[განგამი (საფეხბურთო კლუბი)|„განგამი“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[ლასანა კულიბალი]]|age=[[10 აპრილი]], [[1996|1996 წელი]]|caps=54|goals=1|club=[[ლეჩე (საფეხბურთო კლუბი)|„ლეჩე“]]|clubnat=ITA}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[ალიუ დიენგი]]|age=[[15 ოქტომბერი]], [[1997|1997 წელი]]|caps=47|goals=2|club=[[თავისუფალი აგენტი|''კლუბის გარეშე'']]|clubnat=}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[მოჰამედ კამარა]]|age=[[6 იანვარი]], [[2000|2000 წელი]]|caps=35|goals=3|club=[[ალ-სადი (საფეხბურთო კლუბი)|დოჰის „ალ-სადი“]]|clubnat=QAT}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[კამორი დუმბია]]|age=[[18 თებერვალი]], [[2003|2003 წელი]]|caps=30|goals=14|club=[[ბრესტი (საფეხბურთო კლუბი)|„ბრესტი“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[მამადუ სანგარე]]|age=[[26 ივნისი]], [[2002|2002 წელი]]|caps=14|goals=0|club=[[ლანსი (საფეხბურთო კლუბი)|„ლანსი“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[მუსა დიაკიტე]]|age=[[4 ნოემბერი]], [[2003|2003 წელი]]|caps=1|goals=0|club=[[კადისი (საფეხბურთო კლუბი)|„კადისი“]]|clubnat=ESP}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[უსმან დიაკიტე]]|age=[[25 ივლისი]], [[2000|2000 წელი]]|caps=1|goals=0|club=[[ვესტ ბრომვიჩ ალბიონი (საფეხბურთო კლუბი)|„ვესტ ბრომვიჩ ალბიონი“]]|clubnat=ENG}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[სუმაილა დიაბატე]]|age=[[22 ნოემბერი]], [[1997|1997 წელი]]|caps=1|goals=0|club=[[რედ ბულ ზალცბურგი|„რედ ბულ ზალცბურგი“]]|clubnat=AUT}}
{{nat fs g player|no=|pos=ნახევარმცველი|name=[[ისა ჯიგიბა]]|age=[[4 იანვარი]], [[2004|2004 წელი]]|caps=0|goals=0|club=[[რეალი ბამაკო|ბამაკოს „რეალი“]]|clubnat=MLI}}
{{nat fs g player|no=|pos=თავდამსხმელი|name=[[ლასინე სინაიოკო]]|age=[[8 დეკემბერი]], [[1999|1999 წელი]]|caps=25|goals=9|club=[[ოსერი (საფეხბურთო კლუბი)|„ოსერი“]]|clubnat=FRA}}
{{nat fs g player|no=|pos=თავდამსხმელი|name=[[გაუსუ დიარა]]|age=[[21 ნოემბერი]], [[2002|2002 წელი]]|caps=10|goals=1|club=[[ფეიენორდი|როტერდამის „ფეიენორდი“]]|clubnat=NED}}
{{nat fs g player|no=|pos=თავდამსხმელი|name=[[მამადუ დუმბია]]|age=[[18 თებერვალი]], [[2006|2006 წელი]]|caps=6|goals=1|club=[[უოტფორდი (საფეხბურთო კლუბი)|„უოტფორდი“]]|clubnat=ENG}}
{{nat fs g player|no=|pos=თავდამსხმელი|name=[[გაუსუ დიაკიტე]]|age=[[26 სექტემბერი]], [[2005|2005 წელი]]|caps=4|goals=0|club=[[ლოზანა-სპორტი|„ლოზანა“]]|clubnat=SUI}}
{{nat fs g player|no=|pos=თავდამსხმელი|name=[[სეკუ მაიგა]]|age=|caps=0|goals=0|club=[[ბინგა (საფეხბურთო კლუბი)|„ბინგა“]]|clubnat=MLI}}
{{nat fs g player|no=|pos=თავდამსხმელი|name=[[მაჰამადუ სისოკო]]|age=[[26 ნოემბერი]], [[2004|2004 წელი]]|caps=0|goals=0|club=[[ჯოლიბა (საფეხბურთო კლუბი)|ბამაკოს „ჯოლიბა“]]|clubnat=MLI}}
{{nat fs end}}

==რეკორდები==
{{Updated|22 დეკემბერი, 2025}}&lt;ref&gt;{{cite web |last1=Mamrud |first1=Roberto |title=Mali - Record International Players |url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/mali-recintlp.html |website=RSSSF |access-date=2 February 2023 |archive-date=9 December 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221209225121/https://www.rsssf.org/miscellaneous/mali-recintlp.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
:'''მოთამაშეები, რომელთა სახელები დაწერილია '''მუქი შრიფტით''' კვლავ თამაშობენ მალის ეროვნულ ნაკრებში.'''

[[File:Keita August 2008 Joan Gamper Trophy.jpg|thumb|200px|right|სეიდუ კეიტა არის მალის საუკეთესო ბომბარდირი და ყველაზე მეტი მატჩის მქონე მოთამაშე.]]

=== ყველაზე მეტი მატჩი ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! რანგი !! მოთამაშე !! მატჩები !! გოლები !! კარიერა
|-
| 1 ||align=left| [[სეიდუ კეიტა]] || 102 || 25 || 1998–2015
|-
| 2 ||align=left| [[მაჰამადუ სიდიბე]] || 97 || 0 || 1996–2010
|-
| 3 ||align=left| [[ბასალა ტურე]] || 95 || 17 || 1992–2008
|-
| 4 ||align=left| [[ადამა ტამბურა]] || 89 || 0 || 2004–2015
|-
| 5 ||align=left| [[ადამა კულიბალი]] || 85 || 1 || 1998–2014
|-
| 6 ||align=left| [[სუმაილა კულიბალი]] || 83 || 14 || 1995–2009
|-
| 7 ||align=left| '''[[ჯიგი დიარა]]''' || 74 || 0 || 2015–დღემდე
|-
| 8 ||align=left| [[მაჰამადუ დიარა]] || 73 || 7 || 1998–2012
|-
| 9 ||align=left| '''[[ადამა ტრაორე]]''' || 61 || 9 || 2013–დღემდე
|-
| 10 ||align=left| '''[[ჰამარი ტრაორე]]''' || 60 || 3 || 2015–დღემდე
|}

===ბომბარდირები===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! რანგი !! მოთამაშე !! გოლები !! მატჩები !! შეფარდება !! კარიერა
|-
| 1 ||align=left| [[სეიდუ კეიტა]] || 25 || 102 || {{#expr:25/102 round 2}} || 1998–2015
|-
| 2 ||align=left| [[ფრედერიკ კანუტე]] || 23 || 39 || {{#expr:23/30 round 2}} || 2004–2010
|-
| 3 ||align=left| [[ბასალა ტურე]] || 17 || 95 || {{#expr:17/95 round 2}} || 1994–2008
|-
| 4 ||align=left| [[კამორი დუმბია]] || 15 || 29 || {{#expr:15/29 round 2}} || 2022–დღემდე
|-
| 5 ||align=left| [[ჩეიკ დიაბატე]] || 15 || 38 || {{#expr:15/38 round 2}} || 2005–2016
|-
| 6 ||align=left| [[იაია დისა]] || 14 || 42 || {{#expr:14/42 round 2}} || 1995–2001
|-
| 7 ||align=left| [[სუმაილა კულიბალი]] || 14 || 83 || {{#expr:14/83 round 2}} || 1995–2009
|-
| 8 ||align=left| [[იბრაჰიმა კონე]] || 13 || 22 || {{#expr:13/22 round 2}} || 2017–დღემდე
|-
| 9 ||align=left| [[მოდიბო მაიგა]] || 12 || 58 || {{#expr:12/58 round 2}} || 2007–2016
|-
| 10 ||align=left| [[სალიფ კეიტა]] || 11 || 26 || {{#expr:11/26 round 2}} || 1964–1972
|}

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:მალის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>s6b3z847zflfpfrddkh1bb4il52n1i9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894158</id>
    <revision>
      <id>5427025</id>
      <parentid>5426049</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427025</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7096" sha1="8x4nf7m68fpqw1sjzxnav29e8015wdw" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = მადაგასკარის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Madagascar.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი           = '''„ბარეა 67“'''
| ასოციაცია           = [[მადაგასკარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FMF)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)
| მწვრთვნელი          = [[კორენტენ მარტენსი]]
| კაპიტანი            = [[რაიან რაველოსონი]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[პაულინ ვოვი]] (67)
| ბომბარდირი          = [[პაულინ ვოვი]] (15)
| საშინაო სტადიონი    = [[მაჰამასინას სტადიონი]]&lt;br /&gt;[[რაბემანანჯარას სტადიონი]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა     = MAD
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 104 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 74
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[დეკემბერი]], [[1992]]
| ფიფა მინ            = 190
| ფიფა მინ თარიღი     = [[მარტი]], [[2014]]
| ელო-ს რეიტინგი      = 
| ელო მაქს            = 64
| ელო მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]], [[1964]]
| ელო მინ             = 167
| ელო მინ თარიღი      = [[აპრილი]], [[2007]]
| pattern_la1         = 
| pattern_b1          = _mad24h
| pattern_ra1         = 
| leftarm1            = 0C970C
| body1               = 0C970C
| rightarm1           = 0C970C
| shorts1             = FFFFFF
| socks1              = FF0000
| pattern_la2         = 
| pattern_b2          = _mad24a
| pattern_ra2         = 
| leftarm2            = FF0000
| body2               = FF0000
| rightarm2           = FF0000
| shorts2             = FF0000
| socks2              = FFFFFF
| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{fb|MAD}} 1–2 {{fb|MRI}}&lt;br /&gt;([[მადაგასკარი]]; [[1947]])}}
| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|MAD}} 8–1 {{fb|CGO}}&lt;br /&gt;([[ანტანანარივუ]]; [[19 აპრილი]], [[1960]])}
| უდიდესი დამარცხება = {{nowrap|{{fb|MRI}} 7–0 {{fb|MAD}}&lt;br /&gt;([[რეუნიონი]]; [[31 ივლისი]], [[1952]])&lt;br /&gt;{{fb|COD}} 7–0 {{fb|MAD}}&lt;br /&gt;([[კონგო]]; [[18 ივლისი]], [[1965]])}}

| რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ვიცე-ჩემპიონი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[CCOSAFA-ს თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2015)|2015]])
}}

'''მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''  — წარმოადგენს [[მადაგასკარი|მადაგასკარს]] საერთაშორისო მამაკაცთა საფეხბურთო ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში. მას მართავს [[მადაგასკარის ფეხბურთის ფედერაცია]] და არის [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი.

მადაგასკარს არასდროს მიუღია მონაწილეობა  [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე, თუმცა [[2019]] წელს პირველად იასპარეზა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]], სადაც მიაღწია მეოთხედფინალს. გუნდი ცნობილია მეტსახელით '''„ბარეა“''', რომელიც კუნძულ ზებუს სახელიდან მოდის.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Madagascar – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/madagascar/88OzY9OB/ |website=Soccerway |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, მადაგასკარის ეროვნული ნაკრები 104-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:მადაგასკარის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>8x4nf7m68fpqw1sjzxnav29e8015wdw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ზიმბაბვეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894177</id>
    <revision>
      <id>5427024</id>
      <parentid>5426047</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427024</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7954" sha1="0ik1ltytpu363x72o7skwvg5fos7vxu" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = ზიმბაბვეს ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zimbabwe.svg
| ემბლემის ზომა        = 165px
| მეტსახელი           = '''„მეომრები“'''
| ასოციაცია           = [[ზიმბაბვეს ფეხბურთის ასოციაცია]] (ZIFA)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)
| მწვრთვნელი          = [[კაიტანო თემბო]]
| კაპიტანი            = [[მარველუს ნაკამბა]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[პიტერ ნდლოვუ]] (81)
| ბომბარდირი          = [[პიტერ ნდლოვუ]] (37)
| საშინაო სტადიონი    = [[ზიმბაბვეს ეროვნული სპორტის სტადიონი]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა     = ZIM
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 130 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 39
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[აპრილი]], [[1994]]
| ფიფა მინ            = 131
| ფიფა მინ თარიღი     = [[ოქტომბერი]], [[2009]]; [[თებერვალი]]–[[მარტი]], [[2016]]
| ელო-ს რეიტინგი      = 
| ელო მაქს            = 56
| ელო მაქს თარიღი     = [[აპრილი]], [[1995]]
| ელო მინ             = 128
| ელო მინ თარიღი      = [[მარტი]], [[2011]]
| pattern_b1          = _zimbabwe2122h
| pattern_sh1         = _zimbabwe2122h
| leftarm1            = fff200
| body1               = FFFF00
| rightarm1           = fff200
| shorts1             = FFF200
| socks1              = fff200
| pattern_b2          = _zimbabwe2122a
| pattern_sh2         = _zimbabwe2122a
| leftarm2            = 02ab67
| body2               = 008000
| rightarm2           = 02ab67
| shorts2             = 008000
| socks2              = 02ab67
| pattern_b3          = _zimbabwe2122t
| pattern_sh3         = _zimbabwe2122t
| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{fb|Southern Rhodesia}} 0–4 {{fb|Northern Rhodesia}}&lt;br&gt;([[სამხრეთ როდეზია]]; 1946)&lt;br&gt;''დამოუკიდებლობის შემდგომ''&lt;br&gt;{{fb|Rhodesia|1964}} 1–0 {{fb|Malawi}}&lt;br&gt;([[როდეზია]]; 12 ნოემბერი 1967)}}
| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|BOT}} 0–7 {{fb|ZIM}}&lt;br&gt;([[გაბორონე]], [[ბოტსვანა]]; 26 აგვისტო 1990)
| უდიდესი დამარცხება = {{fb|RSA|1928}} 7–0 {{fb|Rhodesia}}&lt;br&gt;([[სამხრეთ აფრიკა]]; 9 აპრილი 1977)
| რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 2004|2004]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ჯგუფური ეტაპი ([[აფრიკის ერთა თასი (2004)|2004]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]], [[აფრიკის ერთა თასი (2017)|2017]], [[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019]], [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]], [[აფრიკის ერთა თასი (2025)|2025]])
| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014]])
| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 20
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1997)|1997]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[COSAFA-ს თასი (2000)|2000]], [[COSAFA-ს თასი (2003)|2003]], [[COSAFA-ს თასი (2005)|2005]], [[COSAFA-ს თასი (2009)|2009]], [[COSAFA-ს თასი (2017)|2017]], [[COSAFA-ს თასი (2018)|2018]])
}}

'''ზიმბაბვეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზიმბაბვე]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო საფეხბურთო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებში. ნაკრებს მართავს [[ზიმბაბვეს ფეხბურთის ასოციაცია]] (ZIFA), რომელიც ადრე ცნობილი იყო როგორც როდეზიის ფეხბურთის ასოციაცია. გუნდი არასდროს გასულა [[ფიფა-ს მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე, თუმცა ექვსჯერ მონაწილეობდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. ზიმბაბვემ ასევე ექვსჯერ მოიგო [[COSAFA-ს თასი]]. გუნდი ქვეყანას წარმოადგენს როგორც [[ფიფა]]ში, ასევე [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zimbabwe – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/zimbabwe/APEVkV8h/ |website=Soccerway |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ზიმბაბვეს ეროვნული ნაკრები 130-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ზიმბაბვეს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>0ik1ltytpu363x72o7skwvg5fos7vxu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ლესოთოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894179</id>
    <revision>
      <id>5427023</id>
      <parentid>5426045</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427023</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6966" sha1="qg39zhdjgkbr06r7ztpggciyupr9qis" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = ლესოთოს ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of Lesotho.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი           = '''„ლიკუენა“ (ნიანგები)'''
| ასოციაცია           = [[ლესოთოს ფეხბურთის ასოციაცია]] (LeFA)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)
| მწვრთვნელი          = [[ბობ ატანგ მაფოსო]]
| კაპიტანი            = [[სეხოანე მოერანე]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[ჯეინ ტჰაბანტსო]] (101)
| ბომბარდირი          = [[ჯეინ ტჰაბანტსო]] (15)
| საშინაო სტადიონი    = [[სეტსოტოს სტადიონი]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა     = LES
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 146 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 105
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[აგვისტო]], [[2014]]
| ფიფა მინ            = 185
| ფიფა მინ თარიღი     = [[აგვისტო]], [[2011]]
| ელო-ს რეიტინგი      = 
| ელო მაქს            = 122
| ელო მაქს თარიღი     = [[ივნისი]], [[1979]]
| ელო მინ             = 179
| ელო მინ თარიღი      = [[ივნისი]], [[2016]]
| pattern_la1         = _lesotho1920h
| pattern_b1          = _lesotho1920h
| pattern_ra1         = _lesotho1920h
| pattern_sh1         = _lesotho1920h
| pattern_so1         = _lesotho1920h
| leftarm1            = 177d36
| body1               = 177d36
| rightarm1           = 177d36
| shorts1             = 177d36
| socks1              = FFFFFF
| pattern_la2         = _lesotho1920a
| pattern_b2          = _lesotho1920a
| pattern_ra2         = _lesotho1920a
| pattern_sh2         = _lesotho1920a
| pattern_so2         = _lesotho1920a
| leftarm2            = 008c54
| body2               = 008c54
| rightarm2           = 008c54
| shorts2             = 008c54
| socks2              = 008c54
| pattern_la3         = _lesotho1920a
| pattern_b3          = _lesotho1920t
| pattern_ra3         = _lesotho1920a
| pattern_sh3         = _lesotho1920t
| socks3              = 0000FF
| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{fb|LES|1966}} 2–1 {{fb|MAW}}&lt;br&gt;([[ლესოთო]]; 8 აგვისტო 1970)}}
| უდიდესი გამარჯვება = {{nowrap|{{fb|LES|1987}} 5–0 {{fb|SWZ|name=ესვატინი}}&lt;br&gt;([[მასერუ]], [[ლესოთო]]; 14 აპრილი 2006)}}
| უდიდესი დამარცხება = {{nowrap|{{fb|ZAM|1964}} 9–0 {{fb|LES|1987}}&lt;br&gt;([[ბოტსვანა]]; [[8 აგვისტო]], [[1988]])}}
| რეგიონული სახელი      =
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა =
| რეგიონული თასი პირველად =
| საუკეთესო რეგიონული თასი =

| მეორე რეგიონული სახელი =
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა =
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო =

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1997)|1997]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2000)|2000]], [[COSAFA-ს თასი (2023)|2023]])

| medaltemplates        =
{{MedalCompetition|[[COSAFA-ს თასი]]}}
{{MedalSilver|[[COSAFA-ს თასი (2000)|2000 სამხრეთ აფრიკა]]|Team}}
{{MedalSilver|[[COSAFA-ს თასი (2023)|2023 სამხრეთ აფრიკა]]|Team}}
{{MedalBronze|[[COSAFA-ს თასი (2018)|2018 სამხრეთ აფრიკა]]|Team}}
}}

'''ლესოთოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ლესოთო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო საფეხბურთო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებში.&lt;ref name=&quot;SoccerwaySLE&quot;&gt;{{cite web |title=Sierra Leone stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/sierra-leone/0W8SXIIf/ |website=Soccerway |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt; ნაკრებს მართავს [[ლესოთოს ფეხბურთის ასოციაცია]] (LeFA). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „ლიკუენა“ (ნიანგები) და მონაწილეობს ძირითადად [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|CAF]]-ისა და [[COSAFA-ს თასი|COSAFA]]-ს ტურნირებში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Lesotho – Team profile |url=https://www.soccerway.com/team/lesotho/fTM4XmgO/ |website=Soccerway |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ლესოთოს ეროვნული ნაკრები 146-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ლესოთოს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>qg39zhdjgkbr06r7ztpggciyupr9qis</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ესვატინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894192</id>
    <revision>
      <id>5427022</id>
      <parentid>5426043</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427022</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8508" sha1="lzpxajpcitnzz51cavx55t4ts2wk705" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = ესვატინის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of Eswatini.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი           = '''„სიჰლანგუ სემნიკატი“ (მეფის ფარი)'''
| ასოციაცია           = [[ესვატინის ფეხბურთის ასოციაცია]] (EFA)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)
| მწვრთვნელი          =
| კაპიტანი            = [[მთუნზი მხონტფო]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[საბელო ნძინისა]] (78)
| ბომბარდირი          = [[საბელო ნძინისა]] (17)
| საშინაო სტადიონი    = [[სომჰლოლოს ეროვნული სტადიონი]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა     = SWZ
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 165 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 88
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[აპრილი]]–[[მაისი]], [[2017]]
| ფიფა მინ            = 190
| ფიფა მინ თარიღი     = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]], [[2012]]
| ელო-ს რეიტინგი      =
| ელო მაქს            = 117
| ელო მაქს თარიღი     = 25 [[ივნისი]], [[2016]]
| ელო მინ             = 181
| ელო მინ თარიღი      = [[2013]]

| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{flagicon|United Kingdom}} '''სვაზილენდი''' 2–0 {{fb|MWI}}&lt;br&gt;([[სვაზილენდი]]; 1 მაისი 1968)}}
| უდიდესი გამარჯვება = {{nowrap|{{fb|DJI}} 0–6 {{fb|SWZ|name=სვაზილენდი}}&lt;br&gt;([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2015]])}}
| უდიდესი დამარცხება = {{nowrap|{{fb|EGY}} 10–0 {{fb|SWZ|name=სვაზილენდი}}&lt;br&gt;([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[22 მარტი]], [[2013]])}}

| რეგიონული სახელი      =
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა =
| რეგიონული თასი პირველად =
| საუკეთესო რეგიონული თასი =

| მეორე რეგიონული სახელი =
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა =
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო =

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1997)|1997]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2016)|2016]], [[COSAFA-ს თასი (2021)|2021]])&lt;br /&gt;ნახევარფინალი ([[1999 COSAFA Cup|1999]], [[2002 COSAFA Cup|2002]], [[2003 COSAFA Cup|2003]])

| medaltemplates        =
{{MedalCompetition|[[COSAFA-ს თასი]]}}
{{MedalBronze|[[COSAFA-ს თასი (2016)|2016 ნამიბია]]|Team}}
{{MedalBronze|[[COSAFA-ს თასი (2021)|2021 სამხრეთ აფრიკა]]|Team}}
}}

'''ესვატინის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ესვატინი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო საფეხბურთო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებში. გუნდი, რომელიც ცნობილია მეტსახელით „სიჰლანგუ სემნიკატი“ (მეფის ფარი), 2018 წლამდე ქვეყანას [[სვაზილენდი]]ს სახელით წარმოადგენდა. ნაკრებს მართავს [[ესვატინის ფეხბურთის ასოციაცია]] (EFA). ესვატინის ეროვნულ ნაკრებს არასდროს უთამაშია [[ფიფა-ს მსოფლიო ჩემპიონატი]]ს ან [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Eswatini |url=https://inside.fifa.com/about-fifa/associations/SWZ |website=FIFA |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Eswatini |url=https://cosafa.com/members/swaziland/ |website=COSAFA |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt; მისი საუკეთესო შედეგია [[COSAFA-ს თასი]]ს მესამე ადგილი 2016 და 2021 წლების გათამაშებებში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Eswatini |url=https://cosafa.com/members/swaziland/ |website=COSAFA |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=South Africa triumph in 2021 COSAFA Cup final to claim fifth title |url=https://cosafa.com/south-africa-triumph-in-2021-cosafa-cup-final-to-claim-fifth-title/ |website=COSAFA |date=18 July 2021 |access-date=1 July 2026}}&lt;/ref&gt;

[[2008]] წლის [[8 ივნისი|8 ივნისს]] ესვატინიმ მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე [[1992]] წლის შემდეგ პირველი გამარჯვება მოიპოვა, როდესაც საკუთარ მოედანზე [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოს]] 2–1 სძლია. გუნდის ერთ-ერთი საუკეთესო გამოსვლა ასევე იყო აფრიკის ერთა თასის [[2017]] წლის საკვალიფიკაციო ეტაპი, სადაც ესვატინი L ჯგუფში მეორე ადგილზე გავიდა და [[გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გვინეას]]ა და [[მალავის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალავის]] ნაკრებებს გაუსწრო.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Eswatini stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/eswatini/xW0C2Y47/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-01}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, ესვატინის ეროვნული ნაკრები 165-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ესვატინის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>lzpxajpcitnzz51cavx55t4ts2wk705</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894217</id>
    <revision>
      <id>5427021</id>
      <parentid>5426040</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427021</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10336" sha1="clhce4iy3ydylxykekexq3jvz4r3wmy" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of the Democratic Republic of the Congo.svg
| ემბლემის ზომა        = 200px
| მეტსახელი           = '''„ლეოპარდები“'''&lt;br&gt;'''„ეკვატორის მეომრები“'''&lt;br&gt;'''„ცისფერი“'''
| ასოციაცია           = [[კონგოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FECOFA)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC)
| მწვრთვნელი          = [[სებასტიენ დეზაბრი]]
| კაპიტანი            = [[შანსელ მბემბა]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[შანსელ მბემბა]] (113)
| ბომბარდირი          = [[დიეუმერკი მბოკანი]] (22)
| საშინაო სტადიონი    = [[მოწამეთა სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა     = DRC
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 41 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 28
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[ივლისი]]–[[აგვისტო]], [[2017]]
| ფიფა მინ            = 133
| ფიფა მინ თარიღი     = [[ოქტომბერი]], [[2011]]

| ელო-ს რეიტინგი      = 
| ელო მაქს            = 20
| ელო მაქს თარიღი     = [[მარტი]], [[1974]]
| ელო მინ             = 111
| ელო მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]], [[2010]]

| პირველი თამაში     = {{nowrap|'''ბელგიური კონგო''' 3–2 {{fb-rt|Northern Rhodesia}}&lt;br&gt;([[ბელგიური კონგო]]; [[22 მაისი]], [[1948]])}}

| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|COD|1966|name=კონგო-კინშასა}} 10–1 {{fb-rt|ZAM|1964}}&lt;br&gt;([[კინშასა]], [[კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა]]; [[22 ნოემბერი]], [[1969]])}

| უდიდესი დამარცხება = {{fb|YUG}} 9–0 {{fb-rt|Zaire}}&lt;br&gt;([[გელსენკირხენი]], [[დასავლეთ გერმანია]]; [[18 ივნისი]], [[1974]])

| მსოფლიო ჩემპიონატი სახელი = [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი]]
| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოსვლა = 2
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად = 1974
| საუკეთესო მსოფლიო ჩემპიონატი = ჯგუფური ეტაპი ([[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი (1974)|1974]], [[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი (1978)|1978]])

| რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 21
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1965)|1965]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1968)|1968]], [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2016)|2016]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2016)|2016]])
}}

'''კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|équipe nationale de football de la République démocratique du Congo}}; [[ლინგალა|ლინგ]]. lisanga ya ndémbô ya Republíki ya Kongó Demokratíki) —  წარმოადგენს [[კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში. მას აკონტროლებს [[კონგოს ფეხბურთის ფედერაცია]]. გუნდს მეტსახელად ეწოდება ''Les Léopards'', რაც ნიშნავს '''ლეოპარდებს'''.&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/history/newsid_1993000/1993333.stm |title=BBC SPORT &amp;#124; WORLD CUP &amp;#124; History &amp;#124; 1974: Zaire's show of shame |work=BBC News |date=22 May 2002 |access-date=15 November 2013 |archive-date=20 September 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170920160541/http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/history/newsid_1993000/1993333.stm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ნაკრები არის [[ფიფა]]-ს და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|CAF]]-ის წევრი. ქვეყანას სხვადასხვა პერიოდში ერქვა '''ბელგიური კონგო''', '''კონგო-კინშასა''' და '''ზაირი'''.

კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ისტორიაში საუკეთესო რეიტინგი [[ფიფას რეიტინგი]]ში არის 28-ე ადგილი. მათ მოიგეს [[აფრიკის ერთა თასი]] ორჯერ ([[აფრიკის ერთა თასი (1968)|1968]] როგორც კონგო-კინშასამ და [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]] როგორც ზაირმა) და იყვნენ პირველი სუბ-საჰარის აფრიკული გუნდი, რომელმაც მოიპოვა მონაწილეობის უფლება [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1974|1974]] მსოფლიო ჩემპიონატზე. ასევე ისინი არიან [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]ს ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული გუნდი ორი ტიტულით ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016]]), მეორე ადგილს იკავებენ მხოლოდ [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკოს]] შემდეგ. მათ მოიპოვეს 2026 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის საგზური ([[ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატი (2026)|2026]]) და ამჟამად არიან 46-ე ადგილზე ფიფას ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=FIFA |url=https://fifa.com/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210908231837/https://www.fifa.com/ |archive-date=8 September 2021 |access-date=18 January 2024 |website=FIFA.com}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები 41-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>clhce4iy3ydylxykekexq3jvz4r3wmy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სიერა-ლეონეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894228</id>
    <revision>
      <id>5427020</id>
      <parentid>5426036</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427020</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7044" sha1="les13j7znnb3pqz751zmpua2orz2p0o" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = სიერა-ლეონეს ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = LOGO SLFA.png
| ემბლემის ზომა        = 180px
| მეტსახელი           = '''„ლეონეს ვარსკვლავები“'''
| ასოციაცია           = [[სიერა-ლეონეს ფეხბურთის ასოციაცია]] (SLFA)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი          = [[მოჰამედ კალონი]]
| კაპიტანი            = [[ოსმან კაკაი]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[უმარუ ბანგურა]] (55)
| ბომბარდირი          = [[მოჰამედ კალონი]] (8)&lt;br&gt;[[კეი კამარა]] (8)
| საშინაო სტადიონი    = [[ფრიტაუნის ეროვნული სტადიონი]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა     = SLE
| ფიფა-ს რეიტინგი     =122 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 50
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[აგვისტო]], [[2014]]
| ფიფა მინ            = 172
| ფიფა მინ თარიღი     = [[სექტემბერი]], [[2007]]
| ელო-ს რეიტინგი      =
| ელო მაქს            = 59
| ელო მაქს თარიღი     = 15 [[იანვარი]], [[1996]]
| ელო მინ             = 156
| ელო მინ თარიღი      = 7 [[ივნისი]], [[2008]]

| pattern_b1          = _sle2122h
| pattern_sh1         = _sle2122h
| leftarm1            = 0000EA
| body1               = 0000EA
| rightarm1           = 0000EA
| shorts1             = 0000EA
| socks1              = 0000EA

| pattern_b2          = _sle2122a
| pattern_sh2         = _sle2122a
| shorts2             = FFFFFF
| socks2              = FFFFFF

| pattern_b3          = _sle2122t
| pattern_sh3         = _sle2122t
| leftarm3            = 22C66B
| body3               = 22C66B
| rightarm3           = 22C66B
| shorts3             = 22C66B
| socks3              = 22C66B

| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{flagicon image|Flag of Sierra Leone 1916-1961.gif}} '''სიერა-ლეონე''' 0–2 {{fb|NGA|colonial}}&lt;br&gt;([[ფრიტაუნი]], [[სიერა-ლეონეს კოლონია და პროტექტორატი]]; 10 აგვისტო 1949)}}&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.rsssf.org/tabless/sier-intres.html |title=Sierra Leone – List of International Matches |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation |first=Barrie |last=Courtney |date=15 August 2006 |access-date=4 November 2010 |archive-date=8 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221108044013/https://www.rsssf.org/tabless/sier-intres.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|SLE}} 5–1 {{fb|NIG}}&lt;br&gt;([[ფრიტაუნი]], [[სიერა-ლეონე]]; 7 მარტი 1976)&lt;br&gt;{{fb|SLE}} 5–1 {{fb|NIG}}&lt;br&gt;([[ფრიტაუნი]], [[სიერა-ლეონე]]; 3 ივნისი 1995)&lt;br&gt;{{fb|SLE}} 4–0 {{fb|STP}}&lt;br&gt;([[ფრიტაუნი]], [[სიერა-ლეონე]]; 22 აპრილი 2000)

| უდიდესი დამარცხება = {{fb|MLI}} 6–0 {{fb|SLE}}&lt;br&gt;([[ბამაკო]], [[მალი]]; 17 ივნისი 2007)&lt;br&gt;{{fb|SYR|1980}} 6–0 {{fb|SLE}}&lt;br&gt;([[სირია]]; 5 ივნისი 2009)

| რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ჯგუფური ეტაპი ([[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994]], [[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996]], [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]])
}}

'''სიერა-ლეონეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Sierra Leone national football team}}) — წარმოადგენს [[სიერა-ლეონე]]ს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[სიერა-ლეონეს ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ. ნაკრებმა [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე მონაწილეობის უფლება სამჯერ მოიპოვა. 2014 წელს გუნდს ჰქონდა ყველაზე მაღალი საერთაშორისო რეიტინგი ისტორიაში და მსოფლიოს 50 საუკეთესო ნარკებში შედიოდა [[ფიფა|ფიფას]] ეროვნულ ნაკრებთა რეიტინგში.&lt;ref name=&quot;SoccerwaySLE&quot;&gt;{{cite web |title=Sierra Leone stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/sierra-leone/0W8SXIIf/ |website=Soccerway |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt; 

სიერა-ლეონეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 122-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt; 

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:სიერა-ლეონეს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:სიერა-ლეონეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>les13j7znnb3pqz751zmpua2orz2p0o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>აზერბაიჯანის საერთაშორისო განვითარების სააგენტო</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894232</id>
    <revision>
      <id>5427019</id>
      <parentid>5426472</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427019</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9603" sha1="fwdr3ja50tg14kaydmx08an8vbqpe5g" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა სახელმწიფო უწყება  
|უწყების_სახელი   = აზერბაიჯანის საერთაშორისო განვითარების სააგენტო 
|მშობლიური_სახელი    = {{Lang-az|Azərbaycan Respublikasının Beynəlxalq İnkişafa Yardım Agentliyi}}
|მშობლიური_სახელი_a  = 
|მშობლიური_სახელი_r  = 
|ლოგო          = LogoAIDA.jpg
|ლოგოს_სიგრძე    = 
|ლოგოს_წარწერა  = 
|ბეჭედი        = 
|ბეჭედის_სიგრძე    = 
|ბეჭედის_წარწერა  = 
|სურათი       = 
|სურათის_სიგრძე = 
|სურათის_წარწერა = 
|შეიქმნა        = 2011
|წინამორბედი1   = 
|წინამორბედი2   = 
 (და ა. შ.)
|გაუქმდა     = 
|მომდევნო   = 
|იურისდიქცია   = 
|მთავარი_სამმართველო = 
|latd=  |latm=  |lats=  |latNS= 
|longd= |longm= |longs= |longEW= 
|რეგიონის_კოდი   = 
|თანამშრომლები     = 
|ბიუჯეტი        = 
|მინისტრი1_სახელი  = 
|მინისტრი1_pfo   = 
|მინისტრი2_სახელი  = 
|მინისტრი2_pfo   = 
 (და ა. შ.)
|უფროსი1_სახელი     = 
|უფროსი1_თანამდებობა = 
|უფროსი2_სახელი     = 
|უფროსი2_თანამდებობა = 
 (და ა. შ.)
|უწყების_ტიპი   =
|ზემდგომი_უწყება = [[აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა სამინისტრო]]
|ქვეუწყება1 = 
|ქვეუწყება2 = 
 (და ა. შ.)
|მთავარი_დოკუმენტი1=
 (და ა. შ.)
|ვებ_საიტი       = [http://www.aida.az/ www.aida.az]
|შენიშვნა     = 
}}

'''აზერბაიჯანის საერთაშორისო განვითარების სააგენტო''' ({{Lang-az|Azərbaycan Respublikasının Beynəlxalq İnkişafa Yardım Agentliyi}}; {{Lang-en|Azerbaijan International Development Agency}}– '''AIDA''') — [[აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა სამინისტრო|აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა სამინისტროს]] დაქვემდებარებული სახელმწიფო სააგენტო. 2011 წლის 14 სექტემბერს შეიქმნა და მისი მთავარი მიზანია საერთაშორისო ჰუმანიტარული დახმარებისა და განვითარების პროექტების განხორციელება.

AIDA-ს შტაბ-ბინა [[ბაქო|ბაქოში]], საგარეო საქმეთა სამინისტროს შენობაში მდებარეობს. სააგენტოს ხელმძღვანელს ნიშნავს საგარეო საქმეთა მინისტრი, ხოლო მისი საქმიანობა სახელმწიფო ბიუჯეტიდან ფინანსდება. სააგენტო დახმარებას უწევს განვითარებად ქვეყნებს და მუშაობს ისეთ სფეროებში, როგორიცაა სიღარიბის შემცირება, განათლების, მეცნიერების, ჯანდაცვისა და კულტურის განვითარება, საინფორმაციო ტექნოლოგიების დანერგვა, პროფესიული გადამზადება და სტიპენდიების პროგრამები. AIDA-ს პროექტები აფრიკის, აზიისა და ლათინური ამერიკის ქვეყნებში ხორციელდება და მისი დახმარებით უკვე 90-ზე მეტმა ქვეყანამ ისარგებლა.&lt;ref&gt;{{Cite news|title=AZERBAIJAN’S GOVERNMENT PROVIDED HUMANITARIAN AID TO THE FLOOD HIT PERSONS OF SARGODHA|language=en-US|work=Diplomatic Star|url=http://www.diplomaticstar.net/azerbaijans-government-provided-humanitarian-aid-to-the-flood-hit-persons-of-sargodha.html|access-date=2026-07-02}}&lt;/ref&gt;

AIDA აქტიურად მონაწილეობს ჰუმანიტარული დახმარების პროგრამებში. 2012 წელს სააგენტომ ღაზის სექტორის მოსახლეობას 100 000 აშშ დოლარის დახმარება გაუწია, ხოლო 2014 წელს გაეროს პალესტინელი ლტოლვილების დახმარების სააგენტოსთან (UNRWA) ერთად მონაწილეობდა [[ღაზა|ღაზის]] მოსახლეობის დახმარებაში.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Security Council Press Statement on Ceasefire in Gaza Strip |url=http://www.un.org/News/Press/docs//2012/sc10829.doc.htm |archive-url=http://web.archive.org/web/20140701090049/http://www.un.org/News/Press/docs//2012/sc10829.doc.htm |archive-date=2014-07-01 |access-date=2026-07-02 |website=www.un.org}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Xarici İşlər Nazirliyi {{!}} XİN |url=https://mfa.gov.az/?language=az&amp;options=content&amp;id=725 |archive-url=http://web.archive.org/web/20241229071820/https://mfa.gov.az/?language=az&amp;options=content&amp;id=725 |archive-date=2024-12-29 |access-date=2026-07-02 |website=mfa.gov.az |language=az}}&lt;/ref&gt; ამავე წელს AIDA-მ ჰუმანიტარული დახმარება გაუწია პაკისტანში წყალდიდობის შედეგად დაზარალებულ მოსახლეობას. დახმარება სამხრეთ პენჯაბისა და ქაშმირის რეგიონებში დაახლოებით 25 000 ადამიანს მიეწოდა. სააგენტო ასევე ახორციელებს განვითარების პროექტებს. გაეროს განვითარების პროგრამასთან (UNDP) თანამშრომლობით, იგი მონაწილეობს ავღანეთში ელექტრონული მმართველობის სისტემის შექმნაში, რაც სახელმწიფო მომსახურების გაუმჯობესებას ემსახურება.

AIDA დიდ ყურადღებას უთმობს განათლებასაც. აზერბაიჯანის უნივერსიტეტებთან და სამეცნიერო დაწესებულებებთან ერთად სააგენტო ატარებს ტრენინგებს, სემინარებსა და პროფესიული გადამზადების კურსებს განვითარებადი ქვეყნების სპეციალისტებისთვის, მათ შორის ნავთობის გეოლოგიისა და ნავთობგადამუშავების მიმართულებით. ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაციის (OECD) მონაცემებით, აზერბაიჯანის ოფიციალური განვითარების დახმარებამ 2020 წელს 26 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა. AIDA-ს საქმიანობის მეშვეობით აზერბაიჯანი მონაწილეობს საერთაშორისო ჰუმანიტარულ პროექტებში და ხელს უწყობს განვითარებად ქვეყნებთან თანამშრომლობის გაღრმავებას.

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ორგანიზაციები აზერბაიჯანში]]
[[კატეგორია:საერთაშორისო განვითარების სააგენტოები]]</text>
      <sha1>fwdr3ja50tg14kaydmx08an8vbqpe5g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ლიბერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894233</id>
    <revision>
      <id>5427018</id>
      <parentid>5426034</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427018</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5994" sha1="aodh1wec6l2sh76025gbbtkgjs3e8u6" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = ლიბერიის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Liberia Football Association logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 200px
| მეტსახელი           = '''„მარტოხელა ვარსკვლავები“'''
| ასოციაცია           = [[ლიბერიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (LFA)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი          = [[ტომას კოჯო]]
| კაპიტანი            = [[ოსკარ დორლი]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[ჯო ნაგბე]] (77)
| ბომბარდირი          = [[ჯორჯ ვეა]] (18)
| საშინაო სტადიონი    = [[სემუელ კენიონ დო სპორტს კომპლექსი]] (SKD Stadium)
| ფიფა-ს ტრიგრამა     = LBR
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 140 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 66
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[ივლისი]], [[2001]]
| ფიფა მინ            = 164
| ფიფა მინ თარიღი     = [[ოქტომბერი]]–[[ნოემბერი]], [[2010]]
| ელო-ს რეიტინგი      =
| ელო მაქს            = 67
| ელო მაქს თარიღი     = [[მარტი]], [[2001]]
| ელო მინ             = 151
| ელო მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], [[2009]]

| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{flagicon|FRA|1830}} [[კოტ-დ’ივუარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კოტ-დ’ივუარი]] 0–2 {{fb|LBR}}&lt;br&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[1954]])}}

| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|LBR}} 5–0 {{fb|DJI}}&lt;br&gt;([[მონროვია]], [[ლიბერია]]; 29 [[მარტი]], [[2016]])}

| უდიდესი დამარცხება = {{fb|GHA}} 6–0 {{fb|LBR}}&lt;br&gt;([[აკრა]], [[განა]]; 6 [[აპრილი]], [[1975]])}

| რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ჯგუფური ეტაპი ([[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996]], [[აფრიკის ერთა თასი (2002)|2002]])
}}

'''ლიბერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Liberia national football team}}), მეტსახელად ''მარტოხელა ვარსკვლავები'' — წარმოადგენს [[ლიბერია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ლიბერიის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ. მიუხედავად იმისა, რომ ქვეყანაში [[1995]] წლის საუკეთესო ფეხბურთელი — [[ჯორჯ ვეა]] დაიბადა, ეროვნულ ნაკრებს არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიოს საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპამდე და მხოლოდ ორჯერ მონაწილეობდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] — [[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2002)|2002]]. იგი არის როგორც [[ფიფა]]ს, ასევე [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] წევრი.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Liberia - Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/liberia/UZzaxY9t/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-02}}&lt;/ref&gt;

ლიბერიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 140-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt; 

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ლიბერიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>aodh1wec6l2sh76025gbbtkgjs3e8u6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გვინეა-ბისაუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894237</id>
    <revision>
      <id>5427017</id>
      <parentid>5426032</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427017</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5928" sha1="cpbfbtei1avhnokybhyrevo0xw582ic" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = გვინეა-ბისაუს ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Guinea-Bissau.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი           = ''[[აფრიკული ველური ძაღლი|დიურტუში]]''&lt;br&gt;'''„ოს დრომედარიოს“''' (დრომედარები)
| ასოციაცია           = [[გვინეა-ბისაუს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFGB)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)
| მწვრთვნელი          = [[ემილიანო ტე]]
| კაპიტანი            = [[სორი მანე]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[ჯონას მენდეში]] (60)
| ბომბარდირი          = [[ნანდო კო]] (9)
| საშინაო სტადიონი    = [[ესტადიო 24 დე სეტემბრო]]&lt;br&gt;[[ესტადიო ლინო კორეია]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა     = GNB
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 132 ''(2026)''
| ფიფა მაქს           = 68
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[ნოემბერი]], [[2016]] – [[იანვარი]], [[2017]]
| ფიფა მინ            = 195
| ფიფა მინ თარიღი     = [[თებერვალი]]–[[მარტი]], [[2010]]
| ელო-ს რეიტინგი      = 
| ელო მაქს            = 99
| ელო მაქს თარიღი     = 11 [[თებერვალი]], [[1984]]
| ელო მინ             = 159
| ელო მინ თარიღი      = 23 [[აპრილი]], [[2000]]; 10 [[ივნისი]], [[2001]]

| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{fb|GAM|colonial|name=British Gambia}} 1–3 '''პორტუგალიური გვინეა''' {{flagdeco|POR}}&lt;br&gt;([[ბრიტანეთის გამბია]]; [[2 ივნისი]], [[1952]])}}

| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|GNB}} 7–2 {{fb-rt|BEN}}&lt;br&gt;([[ბამაკო]], [[მალი]]; 3 [[ნოემბერი]], [[2001]])}

| უდიდესი დამარცხება = {{fb|GUI}} 7–0 {{fb-rt|GNB}}&lt;br&gt;([[კონაკრი]], [[გვინეა]]; 22 [[ივლისი]], [[2017]])}

| რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2017)|2017]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = ჯგუფური ეტაპი ([[აფრიკის ერთა თასი (2017)|2017]], [[აფრიკის ერთა თასი (2019)|2019]], [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]], [[აფრიკის ერთა თასი (2023)|2023]])
}}

'''გვინეის-ბისაუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-pt|Seleção nacional de futebol da Guiné-Bissau}}) — წარმოადგენს [[გვინეა-ბისაუ]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო ფეხბურთში და მას აკონტროლებს [[გვინეის-ბისაუს ფეხბურთის ფედერაცია]]. ნაკრები არასდროს გასულა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატზე]], თუმცა ოთხჯერ მიიღო მონაწილეობა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]], პირველად 2017 წელს. გუნდი არის როგორც [[ფიფა]]ს, ისე [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Guinea-Bissau national team – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/guinea-bissau/0rJs9H8F/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-02}}&lt;/ref&gt;

გვინეა-ბისაუს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 132-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt; 

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:გვინეა-ბისაუს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>cpbfbtei1avhnokybhyrevo0xw582ic</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894243</id>
    <revision>
      <id>5427016</id>
      <parentid>5426025</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427016</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7870" sha1="p4vier36aey0v6re2ppzpabmaoi0y9f" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სეიშელის კუნძულების ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Seychelles.svg
| ემბლემის ზომა        = 180px
| მეტსახელი           = '''„მეკობრეები“'''

| ასოციაცია           = [[სეიშელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)
| კონფედერაცია        = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია     = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი          = [[რალფ ჟან-ლუი]]
| კაპიტანი            = [[შარმაინ ჰეესლი]]
| ყველაზე მეტი კეპი   = [[ბენუა მარი]] (64)
| ბომბარდირი          = [[ფილიპ ზიალორი]] (14)

| საშინაო სტადიონი    = [[სტად ლინიტე]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა     = SEY
| ფიფა-ს რეიტინგი     = 
| ფიფა მაქს           = 129
| ფიფა მაქს თარიღი    = [[ოქტომბერი]], [[2006]]
| ფიფა მინ            = 204
| ფიფა მინ თარიღი     = [[აპრილი]], [[2026]] – [[ივნისი]], [[2026]]

| ელო-ს რეიტინგი      = 
| ელო მაქს            = 168
| ელო მაქს თარიღი     = [[ივლისი]], [[2008]]
| ელო მინ             = 199
| ელო მინ თარიღი      = [[იანვარი]], [[2020]]

| pattern_la1         = _sey25h
| pattern_b1          = _sey25h
| pattern_ra1         = _sey25h
| pattern_sh1         = _adidaswhite
| leftarm1            = FF0000
| body1               = FF0000
| rightarm1           = FF0000
| shorts1             = FF0000
| socks1              = FF0000

| pattern_la2         = _sey25a
| pattern_b2          = _sey25a
| pattern_ra2         = _sey25a
| pattern_sh2         = _adidaswhite
| pattern_so2         = _cruzeiro22a
| leftarm2            = 0000ff
| body2               = 0000ff
| rightarm2           = 0000ff
| shorts2             = 0000ff
| socks2              = 0000ff

| pattern_la3         = _sey25t
| pattern_b3          = _sey25t
| pattern_ra3         = _sey25t
| leftarm3            = ffffff
| body3               = ffffff
| rightarm3           = ffffff
| shorts3             = ffffff
| socks3              = ffffff

| პირველი თამაში     = {{nowrap|{{fb|REU}} 2–0 {{fb|SEY|1977}}&lt;br&gt;([[სენტ-დენისი, რეუნიონი]]; [[13 თებერვალი]] [[1974]])}}

| უდიდესი გამარჯვება = {{fb|SEY|1977}} 9–0 {{fb-rt|MDV}}&lt;br&gt;([[სენტ-პიერი, რეუნიონი]]; [[27 აგვისტო]] [[1979]])}
| უდიდესი დამარცხება = {{fb|CIV}} 9–0 {{fb-rt|SEY}}&lt;br&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[17 ნოემბერი]] [[2023]])}

| რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 
| რეგიონული თასი პირველად = 
| საუკეთესო რეგიონული თასი = 

| მეორე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2005)|2005]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[COSAFA-ს თასი (2005)|2005]], [[COSAFA-ს თასი (2006)|2006]], [[COSAFA-ს თასი (2007)|2007]], [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]], [[COSAFA-ს თასი (2009)|2009]], [[COSAFA-ს თასი (2013)|2013]], [[COSAFA-ს თასი (2015)|2015]], [[COSAFA-ს თასი (2016)|2016]], [[COSAFA-ს თასი (2017)|2017]], [[COSAFA-ს თასი (2018)|2018]], [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]], [[COSAFA-ს თასი (2022)|2022]], [[COSAFA-ს თასი (2023)|2023]], [[COSAFA-ს თასი (2024)|2024]])
}}
[[ფაილი:Joueur ivoirien et guinéen 10 (Mauro Rodrigues).jpg|thumb|100px|[[მაურო როდრიგესი]] სეიშელის ნაკრებში]]

'''სეიშელის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Seychelles national football team}}) — წარმოადგენს [[სეიშელის კუნძულები|სეიშელის კუნძულებს]] მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მონაწილეობს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებში. გუნდს მართავს [[სეიშელის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი [[1986]] წლიდან. ნაკრების საშინაო სტადიონია 10 000 მაყურებელზე გათვლილი [[სტად ლინიტე]], რომელიც მდებარეობს [[როშ-კაიმანი|როშ კაიმანში]], დედაქალაქ [[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორიას]] გარეუბანში.&lt;ref name=&quot;soccerway-seychelles&quot;&gt;{{cite web |title=Seychelles national team – Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/seychelles/v5CBuNe8/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-02}}&lt;/ref&gt;

[[სეიშელის კუნძულები|სეიშელის კუნძულებს]] ერთ-ერთი ყველაზე სუსტი ეროვნული ნაკრები ჰყავს მსოფლიოში, [[2026]] წლის ფიფას რეიტინგში ჯამში არსებული 211 ეროვნული ნაკრებიდან სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები 204-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:სეიშელის კუნძულების ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>p4vier36aey0v6re2ppzpabmaoi0y9f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2548</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894247</id>
    <revision>
      <id>5427015</id>
      <parentid>5426105</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427015</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3193" sha1="2qnn77cyr3k6ehf0m63bf4dyfkiinun" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2548
|ორგანო = უს
|თარიღი = 30 ოქტომბერი
|წელი = 2020
|სხდომა =
|კოდი = S/RES/2548
|დოკუმენტი = https://undocs.org/S/RES/2548(2020)
|მომხრე = 13
|თავი შეიკავა = 2
|წინააღმდეგი = 0
|თემა = სიტუაცია [[დასავლეთი საჰარა|დასავლეთ საჰარასთან]] დაკავშირებით
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = Posten der Frente Polisario.jpg
|წარწერა = გაეროს პატრული დასავლეთ საჰარაში
}}
'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2548-ე რეზოლუცია''' ერთხმად იქნა მიღებული [[2020]] წლის [[30 ოქტომბერი|30 ოქტომბერს]]. რეზოლუციის თანახმად, უშიშროების საბჭომ მხარი დაუჭირა [[დასავლეთი საჰარა|დასავლეთ საჰარაში]] რეფერენდუმის ჩატარების მიზნით გაეროს მისიის (MINURSO) მანდატის გაგრძელებას [[2021]]&lt;ref&gt;{{cite news|last1=|first1=|last2=|first2=|title=Security Council renews UN mission mandate in Western Sahara for a year|url=http://www.news.cn/english/2020-10/31/c_139479867.htm|accessdate=28 November 2023|website=News.cn|date=31 October 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://press.un.org/en/2021/sc14342.doc.htm|title=Security Council Extends Mandate of United Nations Mission for Referendum in Western Sahara by 13 Votes in Favour, 2 Abstentions|website=www.un.org|access-date=28 November 2023}}&lt;/ref&gt; წლის [[31 ოქტომბერი|31 ოქტომბრამდე]]. საბჭოს ცამეტმა წევრმა მისცა ხმა მომხრედ, ხოლო [[რუსეთი|რუსეთმა]] და [[სამხრეთ აფრიკა|სამხრეთ აფრიკამ]] თავი შეიკავეს.

==რესურსები ინტერნეტში==
*[https://undocs.org/S/RES/2548(2020) Text of the Resolution at undocs.org]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2020}}
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2020 წლის რეზოლუციები]]
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები დასავლეთ საჰარის შესახებ]]
[[კატეგორია:2020 წელი დასავლეთ საჰარაში]]</text>
      <sha1>2qnn77cyr3k6ehf0m63bf4dyfkiinun</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2561</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894251</id>
    <revision>
      <id>5427014</id>
      <parentid>5425987</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427014</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2458" sha1="d6xcy0mphhmet3br4vswqpu3ksor60y" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2561
|ორგანო = უს
|თარიღი = 29 იანვარი
|წელი = 2021
|სხდომა =
|კოდი = S/RES/2561
|დოკუმენტი = http://unscr.com/en/resolutions/doc/2561
|მომხრე = 15
|თავი შეიკავა = 0
|წინააღმდეგი = 0
|თემა = კვიპროსში სამშვიდობო ძალების მანდატის გაგრძელება 2021 წლის 31 ივლისამდე
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = Flickr is not welcome beyond this point.jpg
|წარწერა = საზღვარი ნიქოზიაში
}}
'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2561-ე რეზოლუცია''' ერთხმად იქნა მიღებული [[2021]] წლის [[29 იანვარი|29 იანვარს]]. რეზოლუციის თანახმად, უშიშროების საბჭომ გააგრძელა [[კვიპროსი|კვიპროსში]] გაეროს სამშვიდობო ძალების (UNFICYP) მანდატი [[2021]]&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2021-01-29 |title=Security Council resolution 2561 (2021) [on extension of the mandate of the UN Peacekeeping Force in Cyprus (UNFICYP) until 31 July 2021] |url=https://digitallibrary.un.org/record/3899249 |publisher=United Nations Digital Library |language=en}}&lt;/ref&gt; წლის [[31 ივლისი|31 ივლისამდე]].

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://unscr.com/en/resolutions/doc/2561 Text of the Resolution at undocs.org]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2021}}
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2021 წლის რეზოლუციები]]
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები კვიპროსის შესახებ]]
[[კატეგორია:2021 წელი კვიპროსში]]</text>
      <sha1>d6xcy0mphhmet3br4vswqpu3ksor60y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2580</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894254</id>
    <revision>
      <id>5427013</id>
      <parentid>5426116</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427013</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2928" sha1="pjdx73jhyryzuogtagu8wkpu4vs7j60" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2580
|ორგანო = უს
|თარიღი = 8 ივნისი
|წელი = 2021
|სხდომა = 8,789
|კოდი = S/RES/2580
|დოკუმენტი = https://undocs.org/S/RES/2580(2021
|მომხრე =
|თავი შეიკავა =
|წინააღმდეგი =
|თემა = რეკომენდაცია გენერალური მდივნის დანიშვნის თაობაზე
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = António Guterres crop.jpg
|წარწერა = ანტონიუ გუტიერეში
}}

'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2580-ე რეზოლუცია''' მიღებული იქნა აკლამაციით დახურულ სხდომაზე [[2021]] წლის [[8 ივნისი|8 ივნისს]], რომელმაც განიხილა გაეროს გენერალური მდივნის თანამდებობაზე დანიშვნის რეკომენდაციის საკითხი. საბჭომ რეკომენდაცია გაუწია გენერალურ ასამბლეას, რომ ბატონი [[ანტონიუ გუტერეში]] დანიშნულიყო მეორე ვადით [[2022]] წლის 1 [[იანვარი|იანვარიდან]] [[2026]]&lt;ref&gt;{{cite news|title=Security Council recommends re-appointment of UN Secretary-General|url=http://www.xinhuanet.com/english/2021-06/09/c_139996986.htm|agency=Xinhua|date=June 8, 2021}}&lt;/ref&gt; წლის 31 [[დეკემბერი|დეკემბრამდე]]. გუტერეშის არჩევნები იყო უალტერნატივო და ქვეყნებმა მხარი დაუჭირეს მის გადაწყვეტილებას დაუყოვნებლივ.

==რესურსები ინტერნეტში==
*[https://undocs.org/S/RES/2580(2021) Text of the Resolution at undocs.org] 

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2021}}
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2021 წლის რეზოლუციები]]
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები გენერალური მდივნის დანიშვნასთან დაკავშირებით]]</text>
      <sha1>pjdx73jhyryzuogtagu8wkpu4vs7j60</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2617</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894256</id>
    <revision>
      <id>5427012</id>
      <parentid>5426009</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427012</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3310" sha1="t1rdjl4in2dnjd4r7b7kb7wwr0teffw" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა გაეროს რეზოლუცია
|ნომერი = 2617
|ორგანო = უს
|თარიღი = 30 დეკემბერი
|წელი = 2021
|სხდომა =
|კოდი = S/RES/2617
|დოკუმენტი = http://unscr.com/en/resolutions/doc/2617
|მომხრე = 15
|თავი შეიკავა = 0
|წინააღმდეგი = 0
|თემა = ანტიტერორისტული კომიტეტის აღმასრულებელი დირექტორატის (CTED), გაეროს ანტიტერორისტული არქიტექტურის დამხმარე ექსპერტთა ორგანოს, მანდატის განახლება 2025 წლის 31 დეკემბრამდე, შუალედური განხილვით, რომელიც დაგეგმილია 2023 წლის დეკემბერში
|შედეგი = მიღებულია
|სურათი = Destroyed Gaza area.PNG
|წარწერა = ნგრევა ღაზაში
}}
'''გაეროს უშიშროების საბჭოს 2617-ე რეზოლუცია''' ერთხმად იქნა მიღებული [[2021]] წლის [[30 დეკემბერი|30 დეკემბერს]]. იგი მოუწოდებს ანტიტერორისტული კომიტეტის აღმასრულებელი დირექტორატის (CTED) მანდატის გაგრძელებას [[2025]] წლის [[30 დეკემბერი|31 დეკემბრამდე]] — ექსპერტთა ორგანოსი, რომელიც მხარს უჭერს გაეროს ანტიტერორისტულ არქიტექტურას. რეზოლუციის თანახმად, [[2023]]&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Unanimously Adopting Resolution 2617 (2021), Security Council Renews Mandate of Counter-Terrorism Committee Executive Directorate for Four Years {{!}} UN Press |url=https://press.un.org/en/2021/sc14756.doc.htm |access-date=2022-07-14 |website=press.un.org}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Library |first=Dag Hammarskjöld |title=Research Guides: UN Security Council Meetings &amp; Outcomes Tables: 2021 (S/RES/2561 - 2617) |url=https://research.un.org/en/docs/sc/quick/meetings/2021 |access-date=2022-07-19 |website=research.un.org |language=English}}&lt;/ref&gt; წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] უნდა ჩატარებულიყო შუალედური განხილვა.

==რესურსები ინტერნეტში==
* [http://unscr.com/en/resolutions/doc/2617 Text of the Resolution at undocs.org]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები 2018}}
[[კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს 2021 წლის რეზოლუციები]]</text>
      <sha1>t1rdjl4in2dnjd4r7b7kb7wwr0teffw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კონგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894293</id>
    <revision>
      <id>5427011</id>
      <parentid>5426716</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427011</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7938" sha1="cs8ynqk30th33gg6k2qa6gcet9h58q0" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = კონგოს ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of the Republic of the Congo.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = {{lang-fr|Diables Rouges}} (წითელი ეშმაკები)&lt;br&gt;{{lang-fr|Guerriers de l'Équateur}} (ეკვატორის მეომრები)
| ასოციაცია            = [[კონგოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FECOFOOT)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[ცენტრალური აფრიკის საფეხბურთო ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC)
| მწვრთვნელი           = [[კლოდ ლე რუა]]
| კაპიტანი             = [[ბერანჟე იტუა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟონას ბაჰამბულა]]&lt;br&gt;[[დელვენ ნდინგა]] (56)
| ბომბარდირი           = [[ტიევი ბიფუმა]] (16)
| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ია მბანზა კინტელე]]&lt;br&gt;[[სტად ალფონს მასემბა-დება]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა      = CGO
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 134 ''([[2026]])'' 
| ფიფა მაქს            = 42
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[სექტემბერი]], [[2015]]
| ფიფა მინ             = 144
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]], [[2011]]
| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 37
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]], [[1972]]
| ელო მინ              = 133
| ელო მინ თარიღი       = [[4 სექტემბერი]] [[2011]]
| pattern_la1          = _cgo2021h
| pattern_b1           = _cgo22h
| pattern_ra1          = _cgo2021h
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          = _cgo22h
| leftarm1             = ed0000
| body1                = ed0000
| rightarm1            = ed0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000
| pattern_la2          = _cgo2021t
| pattern_b2           = _cgo22a
| pattern_ra2          = _cgo2021t
| pattern_sh2          = _cgo22a
| pattern_so2          = _cgo22a
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF
| pattern_la3          = _cgo22t
| pattern_b3           = _cgo22t
| pattern_ra3          = _cgo22t
| pattern_sh3          =
| pattern_so3          = _cgo22t
| leftarm3             = FFF200
| body3                = FFF200
| rightarm3            = FFF200
| shorts3              = FFF200
| socks3               = FFF200
| პირველი თამაში      = {{flagicon|FRA|1830}} '''ფრანგული კონგო''' 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კამერუნი]] {{flagicon|FRA|1830}}&lt;br&gt;([[შუა კონგო]]; [[1954]])&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.eloratings.net/Congo|title=World Football Elo Ratings|website=www.eloratings.net|accessdate=6 April 2023|archive-date=9 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220809162945/http://www.eloratings.net/Congo|url-status=live}}&lt;/ref&gt;


| უდიდესი გამარჯვება  = {{nowrap|{{fb|Congo}} 11–0 {{fb-rt|CHA}}&lt;br&gt;([[კონგოს რესპუბლიკა]]; [[28 მარტი]] [[1964]])&lt;br&gt;{{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}&lt;br&gt;([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]] [[1976]])}}


| უდიდესი დამარცხება = {{nowrap|{{fb|MAD|name=მადაგასკარის რესპუბლიკა}} 8–1 {{fb-rt|CGO}}}}&lt;br&gt;([[ანტანანარივო]], [[მადაგასკარი]]; [[18 აპრილი]] [[1960]])


| რეგიონული სახელი        = [[აფრიკის ერთა თასი]]

| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 7

| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1968|1968]]

| საუკეთესო რეგიონული თასი = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1972)|1972]])


| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა =

| მეორე რეგიონული სახელი =

| მეორე რეგიონული თასი პირველად =

| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო =

}}

'''კონგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe du Congo de football}}) — წარმოადგენს [[კონგოს რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[კონგოს ფეხბურთის ფედერაცია|კონგოს ფეხბურთის ფედერაციის]] (FECOFOOT) მიერ. ნაკრები [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია. კონგოს ეროვნულ ნაკრებს არასოდეს უთამაშია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] ფინალურ ეტაპზე, თუმცა [[აფრიკის ერთა თასი (1972)|1972 წელს]] [[აფრიკის ერთა თასი]] მოიგო. ასევე, გუნდი [[აფრიკის თამაშები (1965)|1965 წლის აფრიკის თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის გამარჯვებულია.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Congo – Stats, Results, Fixtures &amp; Transfers
 |url=https://www.soccerway.com/team/congo/8MPhk9w5/
 |website=Soccerway
 |access-date=2 July 2026
}}&lt;/ref&gt;

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში კონგოს ეროვნული ნაკრები 134-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:კონგოს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>cs8ynqk30th33gg6k2qa6gcet9h58q0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ჩადის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894299</id>
    <revision>
      <id>5427010</id>
      <parentid>5426718</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427010</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6716" sha1="qw39ebwq14i46g54jepee0nd5zh4o8i" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
| სახელი               = ჩადის ეროვნული ნაკრები
| მეტსახელი            = '''„ლეს საო“'''
| ემბლემა              =Flag of Chad.svg
| ასოციაცია            = [[ჩადის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FTFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[ცენტრალური აფრიკის საფეხბურთო ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC)
| მწვრთვნელი           = [[დანიელ ტერპუგოფი]]
| კაპიტანი             = [[კაზიმირ ნინგა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ეზეკიელ ნდუასელი]] (51)
| ბომბარდირი           = [[ეზეკიელ ნდუასელი]] (14)
| საშინაო სტადიონი     = [[მარეშალ იდრის დები იტნოს ოლიმპიური სტადიონი]]
| ფიფა-ს ტრიგრამა      = CHA
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 97
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]], [[2016]]
| ფიფა მინ             = 190
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივნისი]]–[[სექტემბერი]], [[1997]]
| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 111
| ელო მაქს თარიღი      = [[დეკემბერი]], [[1977]]
| ელო მინ              = 159
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]], [[2011]]
| pattern_la1          = _TCAD25h
| pattern_b1           = _TCAD25h1
| pattern_ra1          = _TCAD25h
| pattern_sh1          = _TCAD25h
| pattern_so1          = _TCAD25h
| leftarm1             = 0A64BE
| body1                = 021421
| rightarm1            = 0A64BE
| shorts1              = D2C803
| socks1               = 0A64BE

| pattern_la2          = _TCAD25a
| pattern_b2           = _TCAD25a
| pattern_ra2          = _TCAD25a
| pattern_sh2          = _TCAD25a
| pattern_so2          = _TCAD25a
| leftarm2             = F8F8F8
| body2                = E6BE14
| rightarm2            = F8F8F8
| shorts2              = D4160C
| socks2               = E6BE14

| პირველი თამაში      = {{fb|CHA}} 2–2 {{fb-rt|NIG}}&lt;br&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[25 დეკემბერი]] [[1961]])
| უდიდესი გამარჯვება  = {{nowrap|{{fb|CHA}} 5–0 {{fb-rt|STP}}&lt;br&gt;([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[29 ივნისი]] [[1976]])&lt;br&gt;{{fb|CHA}} 5–0 {{fb-rt|STP}}&lt;br&gt;([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[10 ნოემბერი]] [[1999]])}}
| უდიდესი დამარცხება = {{fb|CGO}} 11–0 {{fb-rt|CHA}}&lt;br&gt;([[კონგოს რესპუბლიკა]]; [[28 მარტი]] [[1964]])
}}

'''ჩადის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب تشاد لكرة القدم}}, {{Lang-fr|Équipe du Tchad de football}}), მეტსახელად '''„ლეს საო“''' ({{lang-ar|ساو}}) — წარმოადგენს [[ჩადი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება ჩადის [[ფეხბურთის ფედერაცია|ფეხბურთის ფედერაციის]] (FTFA) მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრები არასოდეს გასულა არც [[ფიფა|ფიფას]] [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ფინალურ ეტაპზე. საშინაო მატჩებს ატარებს [[მარეშალ იდრის დები იტნოს ოლიმპიური სტადიონი|მარეშალ იდრის დები იტნოს ოლიმპიურ სტადიონზე]].&lt;ref name=&quot;auto&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.alwihdainfo.com/Tchad-La-liste-des-22-joueurs-retenus-pour-le-match-contre-le-Nigeria_a17064.html|title=Tchad : La liste des 22 joueurs retenus pour le match contre le Nigeria|first=Mahamat|last=Ramadane|website=Alwihdainfo|access-date=2015-06-09|archive-date=2015-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20150609150503/http://www.alwihdainfo.com/Tchad-La-liste-des-22-joueurs-retenus-pour-le-match-contre-le-Nigeria_a17064.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

[[2021]] წლის აპრილში [[ფიფა]]მ ჩადის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ფეხბურთში მონაწილეობას ჩამოაშორა, რადგან ჩადის მთავრობის მხრიდან [[ჩადის ფეხბურთის ფედერაცია|ჩადის ფეხბურთის ფედერაციის]] საქმიანობაში ჩარევა დაფიქსირდა.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news|title=Fifa bans Chad from global football|language=en-GB|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.co.uk/sport/africa/56661109|access-date=2021-04-07|archive-date=2021-04-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20210407092131/https://www.bbc.co.uk/sport/africa/56661109|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ჩადის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>qw39ebwq14i46g54jepee0nd5zh4o8i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>გამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894301</id>
    <revision>
      <id>5427009</id>
      <parentid>5426203</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427009</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6370" sha1="cvuvjj8zrgmfy11a8gbi6775t2yvatw" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = გამბიის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of The Gambia.svg
| მეტსახელი            = '''„მორიელები“'''

| ასოციაცია            = [[გამბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (GFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)

| მწვრთვნელი           = [[ჯონი მაკინსტრი]]
| კაპიტანი             = [[ომარ კოლი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ კოლი]] (62)
| ბომბარდირი           = [[მუსა ბაროუ]] (14)

| საშინაო სტადიონი     = [[ინდეფენდენსის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = GAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 116 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ივნისი]], [[2009]]
| ფიფა მინ             = 179
| ფიფა მინ თარიღი      = [[მარტი]], [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 93
| ელო მაქს თარიღი      = [[იანვარი]], [[1984]]
| ელო მინ              = 145
| ელო მინ თარიღი       = [[22 ნოემბერი]] [[1993]]

| pattern_la1          = _gam23h
| pattern_b1           = _gam23h
| pattern_ra1          = _gam23h
| pattern_sh1          = _gam23h
| pattern_so1          =
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = 0000ff
| socks1               = 22B14C

| pattern_la2          = _gam23a
| pattern_b2           = _gam23a
| pattern_ra2          = _gam23a
| pattern_sh2          = _gam23a
| pattern_so2          = _redtop
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|GAM|colonial|name=ბრიტანული გამბია}} 2–1 [[სიერა-ლეონეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სიერა-ლეონე]] {{flagicon image|Flag of Sierra Leone 1916-1961.gif}}&lt;br&gt;([[გამბია]]; [[9 თებერვალი]] [[1953]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SEY}} 0–7 {{fb-rt|GAM}}&lt;br&gt;([[სენ-პიერი (მავრიკი)|სენ-პიერი]], [[მავრიკი]]; [[14 ოქტომბერი]] [[2025]])

| უდიდესი დამარცხება = {{fb|GUI}} 8–0 {{fb-rt|GAM}}&lt;br&gt;([[გვინეა]]; [[14 მაისი]] [[1972]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი =

| რეგიონული სახელი        = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 2021|2021]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი 2021|2021]])
}}

'''გამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-en|Gambia national football team}})&lt;ref&gt;{{Cite web |title=The Gambia |url=https://www.fifa.com/fifa-world-ranking/GAM |access-date=4 August 2023 |website=[[FIFA]]}}&lt;/ref&gt; — წარმოადგენს [[გამბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[გამბიის ფეხბურთის ფედერაცია|გამბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] (GFF) მიერ.

[[ფიფა|ფიფას]] ოფიციალურ ტურნირებზე მოიხსენიება როგორც '''გამბია'''. [[1965]] წლამდე როგორც ქვეყანა, ისე ეროვნული ნაკრები ცნობილი იყო სახელწოდებით '''ბრიტანული გამბია'''. ნაკრები წარმოადგენს ქვეყანას [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) ეგიდით გამართულ საერთაშორისო ტურნირებზე.

[[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში გამბიის ეროვნული ნაკრები 116-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:გამბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>cvuvjj8zrgmfy11a8gbi6775t2yvatw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894320</id>
    <revision>
      <id>5427007</id>
      <parentid>5426441</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427007</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9062" sha1="mif8wd8lv8th14ytroxt1dovioyj7sk" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ეთიოპიის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Ethiopia.svg
| ემბლემის ზომა        = 180px
| მეტსახელი            = '''„ვალიები“''' ('''Walia'''; [[ვალიის ჯიხვი|ვალიის ჯიხვის]] პატივსაცემად)

| ასოციაცია            = [[ეთიოპიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (EFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იოჰანეს საჰლე]]
| კაპიტანი             = [[გატოჩ პანომი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[შიმელის ბეკელე]] (81)
| ბომბარდირი           = [[გეტანეჰ კებედე]] (33)

| საშინაო სტადიონი     = [[ადის-აბებას სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ETH
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 143 ''(2026)''
| ფიფა მაქს            = 86
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[სექტემბერი]], [[2006]]
| ფიფა მინ             = 155
| ფიფა მინ თარიღი      = [[დეკემბერი]], [[2001]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 40
| ელო მაქს თარიღი      = [[16 იანვარი]] [[1968]]
| ელო მინ              = 146
| ელო მინ თარიღი       = [[სექტემბერი]], [[2019]]

| pattern_la1          = _eth24h
| pattern_b1           = _eth24h
| pattern_ra1          = _eth24h
| leftarm1             = 006000
| body1                = 006000
| rightarm1            = 006000
| shorts1              = FFD700
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _eth24a
| pattern_b2           = _eth24a
| pattern_ra2          = _eth24a
| leftarm2             = FFD700
| body2                = FFD700
| rightarm2            = FFD700
| shorts2              = 006000
| socks2               = FFD700

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|DJI}} 0–5 {{fb|ETH|1897}}&lt;br&gt;([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]] [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|ETH|1897}} 10–2 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[1 მაისი]] [[1954]])
| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|IRQ|1991}} 13–0 {{fb-rt|ETH|1991}}&lt;br&gt;([[ირბიდი]], [[იორდანია]]; [[18 აგვისტო]] [[1992]])

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 11
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1957|1957]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი 2014|2014]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი 2014|2014]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი 2016|2016]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი 2022|2022]])
}}

'''ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-am|የአትዮጵያ ብሔራዊ እግር ኳስ ቡድን}}; {{Lang-en|Ethiopia national football team}}) — წარმოადგენს [[ეთიოპია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მონაწილეობს საერთაშორისო ტურნირებსა და ამხანაგურ შეხვედრებში. ნაკრებს მართავს [[ეთიოპიის ფეხბურთის ფედერაცია|ეთიოპიის ფეხბურთის ფედერაციის]] (EFF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF), [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (CECAFA) და [[ფიფა]]ს წევრი. გუნდი საერთაშორისო ასპარეზზე [[1943]] წლიდან გამოდის. ნაკრების საშინაო მატჩები ძირითადად [[ადის-აბებას სტადიონი|ადის-აბებას სტადიონზე]], ქვეყნის დედაქალაქ [[ადის-აბება]]ში იმართება.

ეთიოპია იყო ერთ-ერთი იმ სამი ქვეყნის ნაკრებიდან ([[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სუდანთან]] ერთად), რომელმაც მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|აფრიკის ერთა თასის პირველ გათამაშებაში]] [[1957]] წელს. ნაკრებმა უდიდეს წარმატებას [[1962]] წელს მიაღწია, როდესაც საკუთარ ქვეყანაში გამართულ [[აფრიკის ერთა თასი (1962)|აფრიკის ერთა თასზე]] ჩემპიონობა მოიპოვა. თუმცა, 1960-იანი წლების შემდეგ გუნდის წარმატებები მნიშვნელოვნად შემცირდა. მწვრთნელ [[სევნეტ ბიშაუ]]ს ხელმძღვანელობით ეთიოპია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] გავიდა, რითაც ტურნირს 31-წლიანი პაუზის შემდეგ დაუბრუნდა.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ethiopia - Soccerway |url=https://www.soccerway.com/team/ethiopia/4AGUPqC2/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}&lt;/ref&gt;

ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 143-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt; 

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ეთიოპიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>mif8wd8lv8th14ytroxt1dovioyj7sk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894325</id>
    <revision>
      <id>5427006</id>
      <parentid>5426555</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427006</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7915" sha1="ncdbhohhasrrlhfbxi1dvlo8vcb3jdl" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of the Central African Republic.svg
| ემბლემის ზომა        = 180px
| მეტსახელი            = '''„ლე ფავები“''' (''Les Fauves''; „ველური მხეცები“)

| ასოციაცია            = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC)

| მწვრთვნელი           = [[ელოჟ ენზა იამისი]]
| კაპიტანი             = [[ჟოფრი კონდოგბია]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ფოქსი კეთევოამა]] (49)
| ბომბარდირი           = [[ლუის მაფუტა]] (16)

| საშინაო სტადიონი     = [[ბართელემი ბოგანდას სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = CTA
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 139 ''(2026)''
| ფიფა მაქს            = 49
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ოქტომბერი]], [[2012]]
| ფიფა მინ             = 202
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]]–[[სექტემბერი]] [[2009]], [[მარტი]]–[[აგვისტო]] [[2010]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 79
| ელო მაქს თარიღი      = [[1956]]
| ელო მინ              = 164
| ელო მინ თარიღი       = [[2007]]–[[2009]]

| pattern_la1          = _macrontureis21rbw
| pattern_b1           = _macrontureis21rbw
| pattern_ra1          = _macrontureis21rbw
| pattern_sh1          = _macrontempel1rbw
| leftarm1             = 9B0F00
| body1                = 9B0F00
| rightarm1            = 9B0F00
| shorts1              = 9B0F00
| socks1               = 0000FF

| pattern_la2          = _macrontureis21wrb
| pattern_b2           = _macrontureis21wrb
| pattern_ra2          = _macrontureis21wrb
| pattern_sh2          = _macrontempel1wrb
| leftarm2             = 0FA0B4
| body2                = 0FA0B4
| rightarm2            = 0FA0B4
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF
| პირველი თამაში      = {{nowrap|„უბანგი-შარი“ 5–1 [[კამერუნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ფრანგული კამერუნი]]&lt;br&gt;([[უბანგი-შარი]]; [[1956]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|CTA}} 6–0 {{fb-rt|BHU}}&lt;br&gt;([[კოლომბო]], [[შრი-ლანკა]]; [[22 მარტი]] [[2024]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|CIV}} 11–0 {{fb-rt|CTA}}&lt;br&gt;([[აბიჯანი]], [[კოტ-დ’ივუარი]]; [[27 დეკემბერი]] [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[2024]])

}}

'''ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de République centrafricaine de football}}) —  წარმოადგენს [[ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FCF), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი.

ნაკრები ისტორიულად აფრიკის ერთ-ერთ ყველაზე სუსტ გუნდად ითვლებოდა, თუმცა მას გარკვეული წარმატებებიც ჰქონდა. მათ მოიგეს [[კემაკის თასი 2009|2009 წლის კემაკის თასი]], სადაც ნახევარფინალში დაამარცხეს [[გაბონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გაბონი]], ხოლო ფინალში [[ეკვატორული გვინეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეკვატორული გვინეა]] 3–0 ანგარიშით. გუნდმა ასევე მნიშვნელოვანი პროგრესი აჩვენა [[2010]]–[[2012]] წლებში, როდესაც დაამარცხა [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]] აფრიკის ერთა თასის შესარჩევში და მოიპოვა პირველი გამარჯვება [[ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატის]] შესარჩევ ეტაპზე [[ბოტსვანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბოტსვანის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Soccerway – Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/central-africa/MiKwAcg9/
 |website=Soccerway
 |access-date=3 July 2026
}}&lt;/ref&gt;

ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 139-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt; 

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>ncdbhohhasrrlhfbxi1dvlo8vcb3jdl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894350</id>
    <revision>
      <id>5427005</id>
      <parentid>5426575</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427005</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8393" sha1="izyfxddyq7710q32ry2kwp8la0es01e" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = უგანდის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Uganda.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„წეროები“''' (''The Cranes'')&lt;br&gt;'''„წითელი ეშმაკები“''' (''The Red Devils'')

| ასოციაცია            = [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| ვებგვერდი            = https://fufa.co.ug/

| მწვრთვნელი           = [[პოლ პუტი]]
| კაპიტანი             = [[ხალიდ აუჩო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[გოდფრი ვალუსიმბი]] (105)
| ბომბარდირი           = [[ემანუელ ოკვი]] (28)

| საშინაო სტადიონი     = [[მანდელას ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = UGA
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 89 ''(2026)''
| ფიფა მაქს            = 62
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[იანვარი]], [[2016]]
| ფიფა მინ             = 152
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]], [[2002]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 40
| ელო მაქს თარიღი      = [[მარტი]], [[1978]]
| ელო მინ              = 129
| ელო მინ თარიღი       = [[ივნისი]], [[2005]]

| pattern_la1          = _uga24h
| pattern_b1           = _uga24h
| pattern_ra1          = _uga24h
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la3          = _uga24f
| pattern_b3           = _uga24f
| pattern_ra3          = _uga24h
| pattern_sh3          = _uga24h
| pattern_so3          = _uga19t
| leftarm3             = FFFF00
| body3                = FFFF00
| rightarm3            = FFFF00
| shorts3              = FFFF00
| socks3               = FFFF00

| პირველი თამაში      = {{fb|KEN|colonial}} 1–1 {{fb-rt|UGA|colonial}}&lt;br&gt;([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[1 მაისი]] [[1926]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|UGA|colonial}} 13–1 {{fb-rt|KEN|colonial}}&lt;br&gt;([[უგანდა]]; [[14 დეკემბერი]] [[1932]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|EGY}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[30 ივლისი]] [[1995]])&lt;br&gt;{{fb|TUN}} 6–0 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;([[ტუნისი]], [[ტუნისი]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი 1962|1962]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 6
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2024)|2024]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი 2019|2019]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ს თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 38
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ს თასი (1973)|1973]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[1973]], [[1976]], [[1977]], [[1989]], [[1990]], [[1992]], [[1996]], [[2000]], [[2003]], [[2008]], [[2009]], [[2011]], [[2012]], [[2015]], [[2019]])
}}

'''უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-en|Uganda national football team}}) —  წარმოადგენს [[უგანდა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] 1926 წლიდან. მას მართავს [[უგანდის ფეხბურთის ასოციაციების ფედერაცია]] (FUFA), რომელიც არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი და ექვემდებარება [[ფიფა]]ს.

უგანდა მონაწილეობს აფრიკული ქვეყნების სამ მთავარ საერთაშორისო ტურნირზე: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატზე]], [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასსა]] და [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი|აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]]. ისტორიულად მისი ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მიღწევაა 1978 წლის აფრიკის ერთა თასზე მეორე ადგილი.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Uganda – Soccerway
 |url=https://www.soccerway.com/team/uganda/hnw06lwh/
 |website=Soccerway
 |access-date=3 July 2026
}}&lt;/ref&gt;

უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 143-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:უგანდის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>izyfxddyq7710q32ry2kwp8la0es01e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1912 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894355</id>
    <revision>
      <id>5427004</id>
      <parentid>5426666</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427004</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19237" sha1="45cfjip8nirfnsk8s1lqxhciyajq5rn" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1912}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1912]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – უაღრესად პატივცემული [[თომას დენმანი, დენმანის მე-3 ბარონი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ენდრიუ ფიშერი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[სამუელ გრიფიტი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[დიგბი დენჰემი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ვერანი ([[17 თებერვალი|17 თებერვლამდე]]), შემდეგ [[არჩიბალდ პიკი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ელიოტ ლუისი (პოლიტიკოსი)|ელიოტ ლუისი]] ([[14 ივნისი|14 ივნისამდე]]), შემდეგ [[ალბერტ სოლომონი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ მარეი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|ჯონ მარეი]] ([[18 მაისი|18 მაისამდე]]), შემდეგ [[უილიამ უოტი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უილიამ ვატი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სკედანი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თესაიგერი, ჩელმსფორდის პირველი ვიკონტი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ მაკგრეგორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – ადმირალი სერ [[დეი ბოზანკეტი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – მაიორ-გენერალი სერ [[ჰარი ბერონი]]
*ვიქტორიას გუბერნატორი – [[სერ ჯონ ფულერი, პირველი ბარონეტი|სერ ჯონ ფულერი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი, სტრიკლენდის პირველი ბარონი|ჯერალდ სტრიკლენდი]]

==მოვლენები==
*[[6 იანვარი]] – ავსტრალიაში პირველი ავიაკატასტროფა მოხდა [[მაუნტ-დრუიტი|მაუნტ-დრუიტსა]] და [[რუტი-ჰილი, ახალი სამხრეთი უელსი|რუტი-ჰილს]] შორის.&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article15300592 |title=AEROPLANE MISHAP. |newspaper=[[The Sydney Morning Herald]] |date=8 January 1912 |access-date=23 January 2012 |page=9 |publisher=National Library of Australia}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.blacktown.nsw.gov.au/our-city/history/the-region/important-dates_home.cfm Important Dates: Blacktown – The Region] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080506104005/http://www.blacktown.nsw.gov.au/our-city/history/the-region/important-dates_home.cfm |date=6 May 2008 }}, [[City of Blacktown|Blacktown City Council]].&lt;/ref&gt;
*[[18 იანვარი]] – ტრამვაის თანამშრომელთა ასოციაციის წევრები სამსახურიდან დაითხოვეს სამუშაოზე პროფკავშირის სამკერდე ნიშნების ტარების გამო — ამას მოჰყვა საპროტესტო აქციები, რამაც სათავე დაუდო [[1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვა|1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვას]].&lt;ref name=bristimes&gt;{{cite news|last=Moore|first=Tony|title=Brisbane's great strike remembered|url=http://www.brisbanetimes.com.au/queensland/brisbanes-great-strike-remembered-20120118-1q64v.html|access-date=23 January 2012|newspaper=Brisbane Times|date=18 January 2012}}&lt;/ref&gt; 
*[[4 თებერვალი]] – 1912 წლის ბრისბენის საყოველთაო გაფიცვის დროს, პოლიციელები და სპეციალური კონსტებლები ბრისბენის ბაზრის მოედანზე (მარკეტ-სკვერზე) თავს დაესხნენ მომიტინგეებსა და გაფიცულებს. ეს დღე ისტორიაში შევიდა „ხელკეტების პარასკევის“, მოგვიანებით კი „შავი პარასკევის“ სახელით.&lt;ref name=bristimes/&gt; 
*[[20 მარტი|20]] ან [[21 მარტი]] – დასავლეთ ავსტრალიის სანაპიროსთან ციკლონის დროს ჩაიძირა გემი „კუმბანა“, რამაც 150-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა.&lt;ref&gt;[http://www.museum.wa.gov.au/maritime-archaeology-db/wrecks/koombana Shipwreck Database: ''Koombana''], Western Australian Museum.&lt;/ref&gt;
*[[13 აპრილი]] – [[ფრენსის ბირტლსი]] გახდა პირველი ადამიანი, ვინც [[ნულარბორის ვაკე]] ავტომობილით გადაკვეთა.&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article72910906 |title=FROM FREMANTLE TO SYDNEY. |newspaper=[[The Horsham Times]] |location=Vic. |date=16 April 1912 |access-date=23 January 2012 |page=5 |publisher=National Library of Australia}}&lt;/ref&gt;
*[[24 აპრილი]] – ახალი სამხრეთ უელსის მთავრობამ გამოყო 17 ჰექტარი მიწის ნაკვეთი ზოოლოგიური ბაღის ასაშენებლად, რომელიც მოგვიანებით „ტარონგას პარკის“ სახელით გახდა ცნობილი.&lt;ref&gt;[http://www.taronga.org.au/about-us/history/taronga-zoo/taronga-zoo Taronga Zoo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120504130608/http://www.taronga.org.au/about-us/history/taronga-zoo/taronga-zoo |date=4 May 2012 }}, Taronga Conservation Society.&lt;/ref&gt;
*[[30 მაისი]] – ინგლისში წყალში ჩაუშვეს მსუბუქი კრეისერი „მელბურნი“.&lt;ref&gt;[http://www.awm.gov.au/units/unit_12588.asp HMAS Melbourne (1913-1928)], Australian War Memorial.&lt;/ref&gt;
*[[15 ივლისი]] – [[მელბურნი|მელბურნსა]] და ვიქტორიის შტატის სხვა რეგიონებში „თანამეგობრობის ბანკის“ პირველი ფილიალები გაიხსნა. ბანკის პირველი ანგარიშის მფლობელი და მეანაბრე ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ენდრიუ ფიშერი გახდა.&lt;ref name=commbank&gt;{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article39915517 |title=THE COMMONWEALTH BANK. |newspaper=[[The Cairns Post]] |location=Qld. |date=16 July 1912 |access-date=23 January 2012 |page=5 |publisher=National Library of Australia}}&lt;/ref&gt;
*[[19 სექტემბერი]] – ჯორჯ V-მ სამეფო თანხმობა მისცა [[ავსტრალიის გერბი|ავსტრალიის გერბის]] შესწორებულ ვერსიას. ოქროსფერი აკაცია ავსტრალიის ეროვნულ ყვავილოვან ემბლემად გამოცხადდა.
*[[10 ოქტომბერი]] – მიიღეს „1912 წლის სამშობიარო შემწეობის აქტი“, რომლის მიხედვითაც ავსტრალიაში დაბადებული ყოველი ბავშვის დედას 5 ფუნტის ოდენობის „საბავშვო ბონუსი“ ეძლეოდა (ეს უფლება არ ვრცელდებოდა მკვიდრ მოსახლეობაზე/აბორიგენ დედებზე და სხვა პირებზე, რომლებსაც არ ჰქონდათ მოქალაქეობა).&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://nla.gov.au/nla.news-article65274110 |title=MATERNITY ALLOWANCE. |newspaper=[[Gippsland Times]] |location=Vic. |date=23 September 1912 |access-date=23 January 2012 |page=3 Edition: MORNINGS. |publisher=National Library of Australia}}&lt;/ref&gt;
*[[12 ოქტომბერი]] – ტასმანიის დასავლეთ სანაპიროზე, ჩრდილოეთ მაუნტ-ლაიელის მაღაროში მომხდარ კატასტროფას 42 ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა.

==სპორტი==
*[[29 იანვარი]] – ახალმა სამხრეთ უელსმა შეფილდ შილდის ტურნირი მოიგო.
*[[5 მაისი]] – [[27 ივლისი]] – ავსტრალიამ ისტორიაში პირველად გაგზავნა ქალი სპორტსმენები ოლიმპიურ თამაშებზე. ავსტრალაზიის ნაკრებმა 2 ოქროს, 2 ვერცხლისა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. ფენი დიურეკმა 100 მეტრზე თავისუფალი სტილით ცურვაში გაიმარჯვა, ხოლო მამაკაცთა გუნდმა 4 × 200 მეტრზე თავისუფალი სტილით ესტაფეტაში ოქროს მედალი აიღო.
*[[17 აგვისტო]] – 1912 წლის რაგბის ლიგის ჩემპიონატში გაიმარჯვა გუნდმა „ისტერნ სუბურბსმა“, რომელმაც „გლიბი“ ანგარიშით 6–4 დაამარცხა.
*[[28 სექტემბერი]] – „ესენდონ ბომბერსმა“ ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის გრანდ-ფინალში „საუთ მელბურნ სუონსი“ ანგარიშით 5.17 (47) : 4.9 (33) დაამარცხა და ზედიზედ მეორედ გახდა ჩემპიონი.

==დაბადება==
*[[5 იანვარი]] – [[დორის კარტერი]], სპორტსმენი (გ.[[1999]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ჯეკ მეტკალფი]], სპორტსმენი (გ.[[1994]])
*[[7 თებერვალი]] – [[რასელ დრაისდეილი]], [[მხატვარი]] (გ.[[1981]])
*[[12 მარტი]] – [[კაილი ტენანტი]], [[მწერალი]] (გ.[[1988]])
*[[28 მაისი]] – [[პატრიკ უაიტი]], მწერალი (გ.[[1990]])
*[[4 ივნისი]] – [[უილიამ დარგი]], [[ფერმწერი]] (გ.[[2003]])
*[[1 აგვისტო]] – [[დევიდ ბრენდი]], დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი (გ.[[1979]])
*1 აგვისტო – [[დემიენ პარერი]], სამხედრო ფოტოგრაფი (გ.[[1944]])
*[[2 აგვისტო]] – [[გვენ პლამბი]], მსახიობი და ტელეწამყვანი (გ.[[2002]])
*[[18 ნოემბერი]] – [[ვიკ ჰეი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე და მწვრთნელი (გ.[[1995]])
*[[11 დეკემბერი]] – [[ერიკ ჯოზეფ რაიტი]], ოჯახის ექიმი, სამედიცინო ადმინისტრატორი და სახელმწიფო მოხელე (გ.1979)

==გარდაცვალება==
*[[23 იანვარი]] – [[მარტინ ჰაუი ირვინგი]], ნიჩბოსანი და განმანათლებელი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; დ.[[1831]])
*[[10 თებერვალი]] – [[თომას რეიბი]], ტასმანიის მე-11 პრემიერი (დ.[[1821]])
*[[20 თებერვალი]] – [[ალბერტ ბაითსი უეიგალი]], სკოლის დირექტორი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]])
*[[11 მარტი]] – სერ [[უილიამ ზილი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი და რკინიგზის ინჟინერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1830]])
*[[3 აპრილი]] – [[ფილიპ არგალი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1855]])
*[[20 აპრილი]] – [[ჩარლზ ჰარპერი (პოლიტიკოსი)|ჩარლზ ჰარპერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, მეცხოველე და გაზეთის მფლობელი (დ.[[1842]])
*[[21 მაისი]] – [[მიკ გრეისი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (დ. [[1874]])
*[[5 ივნისი]] – [[ფრენსის ჯეიმს გილენი]], ანთროპოლოგი და ეთნოლოგი (დ.[[1855]])
*[[25 ივნისი]] – [[უილიამ გილფოილი]], ლანდშაფტის დიზაინერი და ბოტანიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1840]])
*[[27 ივნისი]] – [[ჯორჯ ბონორი]], კრიკეტის მოთამაშე (დ.1855)
*[[29 ივნისი]] – [[ფრედერიკ ჰენრი პისი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი, ბიზნესმენი და ფერმერი (დ.[[1853]])
*[[13 სექტემბერი]] – [[ჯოზეფ ფერფი]], მწერალი და პოეტი (დ.[[1843]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[ჯეიმს ჩარლზ კოქსი]], ექიმი და კონქოლოგი (დ.[[1834]])
*[[18 ნოემბერი]] – [[რიჩარდ ედუარდ ო'კონორი|რიჩარდ ო’კონორი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ავსტრალიის უზენაესი სასამართლოს პირველი შემადგენლობის მოსამართლე (დ.[[1851]])
*[[16 დეკემბერი]] – [[ჯორჯ რიგნოლდი]], [[მსახიობი]] (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1839]])

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1912 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1912 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1912 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>45cfjip8nirfnsk8s1lqxhciyajq5rn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894359</id>
    <revision>
      <id>5427003</id>
      <parentid>5426658</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427003</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9537" sha1="ha8ds4ir73d0nsidzi77eoodf7luw8y" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ერიტრეის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Eritrea.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„წითელი ზღვის აქლემები“''' ('''Red Sea Camels''')

| ასოციაცია            = [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჰეშამ იაკანი]]
| კაპიტანი             = [[აბელლომ ტეკლეზღი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] (23)
| ბომბარდირი           = [[იიდნეკაჩეუ შიმანგუსი]] / [[ალი სულეიმანი]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[სისერო სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ERI
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 184 ''(2026)''
| ფიფა მაქს            = 121
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აგვისტო]], [[2007]]
| ფიფა მინ             = 207
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2018]], [[სექტემბერი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 140
| ელო მაქს თარიღი      = [[1992]]
| ელო მინ              = 185
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _eritrea1618a
| pattern_b1           = _eritrea1618a
| pattern_ra1          = _eritrea1618a
| pattern_sh1          = _eritrea1618a
| pattern_so1          = _eritrea1618a
| leftarm1             = FFFFFF
| body1                = FFFFFF
| rightarm1            = FFFFFF
| shorts1              = FFFFFF
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _eritrea1618h
| pattern_b2           = _eritrea1618h
| pattern_ra2          = _eritrea1618h
| pattern_sh2          = _eritrea1618h
| pattern_so2          = _eritrea1618h
| leftarm2             = 3C96FF
| body2                = 3C96FF
| rightarm2            = 3C96FF
| shorts2              = 3C96FF
| socks2               = 3C96FF

| პირველი თამაში      = ''დამოუკიდებლობამდე''&lt;br&gt;{{fb|SUD}} 1–1 '''ერიტრეა''' {{flagicon|ETH|1991}}&lt;br&gt;([[ხარტუმი]], [[სუდანი]]; [[26 ივნისი]] [[1992]])&lt;br&gt;''დამოუკიდებლობის შემდეგ''&lt;br&gt;{{fb|SEY|1977}} 0–1 {{fb-rt|ERI|1993}}&lt;br&gt;([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]] [[1994]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|DJI}} 0–3 {{fb-rt|ERI}}&lt;br&gt;([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[13 დეკემბერი]] [[2019]])&lt;br&gt;{{fb|KEN}} 1–4 {{fb-rt|ERI}}&lt;br&gt;([[კამპალა]], [[უგანდა]]; [[17 დეკემბერი]] [[2019]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|GHA}} 5–0 {{fb-rt|ERI}}&lt;br&gt;([[აკრა]], [[განა]]; [[28 თებერვალი]] [[1999]])&lt;br&gt;{{fb|ANG}} 6–1 {{fb-rt|ERI}}&lt;br&gt;([[ლუანდა]], [[ანგოლა]]; [[25 მარტი]] [[2007]])

| რეგიონული სახელი       = [[COSAFA-ს თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12
| რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (1994)|1994]]
| საუკეთესო რეგიონული თასი = მეორე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2019)|2019]])
}}

'''ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-ti|ሃገራዊት ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ}}; {{Lang-en|Eritrea national football team}}) —  წარმოადგენს [[ერიტრეა]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[ერიტრეის ეროვნული ფეხბურთის ფედერაცია]] (ENFF). გუნდი ცნობილია მეტსახელით „წითელი ზღვის აქლემები“.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Eritrea – Soccerway
 |url=https://www.soccerway.com/team/eritrea/ns8a5zLl/
 |website=Soccerway
 |access-date=3 July 2026
}}&lt;/ref&gt;

ერიტრეას არასდროს მიუღწევია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|ფიფა მსოფლიო ჩემპიონატის]] ან [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] ფინალურ ეტაპზე. მისი საერთაშორისო ასპარეზზე პირველი ოფიციალური მატჩი დამოუკიდებლობის შემდეგ შედგა [[1994]] წლის [[COSAFA-ს თასი|COSAFA-ს თასზე]], სადაც ერიტრეამ [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის კუნძულებს]] 1–0 მოუგო. შემდეგ ეტაპებზე გუნდი ნახევარფინალამდე მივიდა, თუმცა დამარცხდა [[ტანზანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტანზანიასა]] და [[კენიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|კენიასთან]] და საბოლოოდ მეოთხე ადგილი დაიკავა.

ბოლო წლებში ერიტრეის ნაკრებს საერთაშორისო ყურადღება მიიპყრო ფეხბურთელების გაუჩინარების შემთხვევების გამო, რაც დაკავშირებული იყო პოლიტიკური თავშესაფრის ძიებასთან. ამის გამო გუნდი რამდენჯერმე გამოეთიშა მსოფლიო ჩემპიონატისა და აფრიკის ერთა თასის შესარჩევ ეტაპებს. 2023 წლის სექტემბრიდან 2026 წლის მარტამდე ერიტრეას არ ჰქონდა ფიფას რეიტინგი აქტივობის არარსებობის გამო.

2026 წლის მდგომარეობით, გუნდის საუკეთესო წარმატება არის [[COSAFA-ს თასი (2019)|2019 წლის COSAFA-ს თასი]], სადაც ერიტრეამ მეორე ადგილი დაიკავა და ფინალში მასპინძელ [[უგანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|უგანდასთან]] 3–0 დამარცხდა.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Uganda Cranes majestically win the 2019 CECAFA Senior Challenge Cup in Kampala
 |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-majestically-win-2019-cecafa-senior-challenge-cup-kampala/
 |website=Federation of Uganda Football Associations (FUFA)
 |date=19 December 2019
 |access-date=3 July 2026
}}&lt;/ref&gt;

ერიტრეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 184-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt; 

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ერიტრეის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>ha8ds4ir73d0nsidzi77eoodf7luw8y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894366</id>
    <revision>
      <id>5427002</id>
      <parentid>5426686</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427002</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7286" sha1="17i6cdqz6ikv1oz80l8igrkrlq6shsm" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ბურკინა ფასოს ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Burkina Faso.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„ლეს ეტალონ“''' (''Les Étalons'')&lt;br&gt;'''„ლეს ფოკონ პელერენ“''' (''Les faucons pèlerins'')

| ასოციაცია            = [[ბურკინა ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FBF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[დასავლეთ აფრიკის ფეხბურთის კავშირი]] (WAFU)

| მწვრთვნელი           = [[ამირ აბდუ]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ტრაორე]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[შარლ კაბორე]] (102)
| ბომბარდირი           = [[მუმუნი დაგანო]] (34)

| საშინაო სტადიონი     = [[4 აგვისტოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = BFA
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 62 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 35
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2017]]
| ფიფა მინ             = 127
| ფიფა მინ თარიღი      = [[დეკემბერი]] [[1993]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 52
| ელო მაქს თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2017]]
| ელო მინ              = 133
| ელო მინ თარიღი       = [[თებერვალი]] [[1987]]

| pattern_la1          = _bfa24h
| pattern_b1           = _bfa24h
| pattern_ra1          = _bfa24h
| pattern_sh1          = _bfa24h
| pattern_so1          = _bfa24h
| leftarm1             = 1c9340
| body1                = 006000
| rightarm1            = 1c9340
| shorts1              = 1c9340
| socks1               = 1c9340

| pattern_la2          = _bfa24a
| pattern_b2           = _bfa24a
| pattern_ra2          = _bfa24a
| pattern_sh2          = _bfa24a
| pattern_so2          = _bfa24a
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _bfa24t
| pattern_b3           = _bfa24t
| pattern_ra3          = _bfa24t
| pattern_sh3          = _bfa24t
| pattern_so3          = _bfa24t
| leftarm3             = fff200
| body3                = fff200
| rightarm3            = fff200
| shorts3              = fff200
| socks3               = fff200

| პირველი თამაში      = ზემო ვოლტა 5–4 {{დროშა|გაბონი}} &lt;br&gt;
([[ანტანანარივუ]], [[მადაგასკარი]]; [[14 აპრილი]], [[1960]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{დროშა|ჯიბუტი}}  0–6 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} &lt;br&gt;
([[ბისაუ]], [[გვინეა-ბისაუ]]; [[5 სექტემბერი]], [[2025]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{დროშა|ალჟირი}}  7–0 {{დროშა|ბურკინა ფასო}} &lt;br&gt;
([[ორანი]], [[ალჟირი]]; [[30 აგვისტო]], [[1981]])

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 14
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1978)|1978]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = 
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = 
}}

'''ბურკინა ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football du Burkina Faso}}) — წარმოადგენს [[ბურკინა ფასო]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და იმართება [[ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაცია|ბურკინა-ფასოს ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ.

ნაკრები ადრე ცნობილი იყო როგორც '''ზემო ვოლტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''. ამ სახელით ნაკრები [[1984]] წლამდე ასპარეზბოდა, სანამ ქვეყანას სახელი შეეცვალა. მისი საუკეთესო შედეგია [[აფრიკის ერთა თასი (2013)|2013 წლის აფრიკის ერთა თასი]], სადაც ბურკინა-ფასომ ფინალამდე მიაღწია და ტურნირზე მეორე ადგილი დაიკავა.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Burkina Faso - Squad, Results, Fixtures &amp; Stats |url=https://www.soccerway.com/team/burkina-faso/bJOXzWga/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}&lt;/ref&gt;

ბურკინა-ფასოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 62-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ბურკინა-ფასოს ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>17i6cdqz6ikv1oz80l8igrkrlq6shsm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კომორის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894374</id>
    <revision>
      <id>5427001</id>
      <parentid>5426709</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427001</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9303" sha1="4znbyzxmodtg4so32ftv7sradcn7uyz" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = კომორის კუნძულების ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of the Comoros.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„ლეს კოელაკანტები“''' ({{lang-fr|Les Coelacantes}}; „კოელაკანტები“)

| ასოციაცია            = [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუბერ ველიუ]]
| კაპიტანი             = [[იუსუფ მ'შანგამა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[იუსუფ მ'შანგამა]] (77)
| ბომბარდირი           = [[ელ-ფარდუ ბენ ნაბუჰანი]] (20)

| საშინაო სტადიონი     = [[მალუზინის მრავალფუნქციური სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = COM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 108 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 103
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2024]]
| ფიფა მინ             = 207
| ფიფა მინ თარიღი      = [[დეკემბერი]] [[2006]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 172
| ელო მაქს თარიღი      = [[აგვისტო]] [[1979]]
| ელო მინ              = 208
| ელო მინ თარიღი       = [[სექტემბერი]] [[2003]]

| pattern_la1          = _com2122h
| pattern_b1           = _com2122h
| pattern_ra1          = _com2122h
| pattern_sh1          = _com2122h
| pattern_so1          = _com2122h
| leftarm1             = 116F37
| body1                = 116F37
| rightarm1            = 116F37
| shorts1              = 1faa48
| socks1               = 1faa48

| pattern_la2          = _com2122a
| pattern_b2           = _com2122a
| pattern_ra2          = _com2122a
| pattern_sh2          = _com2122a
| pattern_so2          = _com2122a
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _com2122t
| pattern_b3           = _com2122t
| pattern_ra3          = _com2122t
| shorts3              = 10102e
| socks3               = 10102e

| პირველი თამაში      = {{დროშა|მავრიკი}}  3–0 {{fb-rt|Comoros|1978}} &lt;br&gt;([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 26 აგვისტო 1979)

| უდიდესი გამარჯვება  = {{დროშა|კომორის კუნძულები}} 7–1 {{დროშა|სეიშელის კუნძულები}} &lt;br&gt;([[მიცამიულე]], [[კომორი]]; [[1 სექტემბერი]], [[2021]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{დროშა|რეუნიონი}}  6–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} &lt;br&gt;([[სენ-დენი (რეუნიონი)|სენ-დენი]], [[რეუნიონი]]; 31 აგვისტო 1979)&lt;br&gt;{{დროშა|მადაგასკარი}}  4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}}&lt;br&gt;([[ვიქტორია (სეიშელი)|ვიქტორია]], [[სეიშელის კუნძულები]]; 20 აგვისტო 1993)&lt;br&gt;{{დროშა|მავრიკი}}  4–1 {{დროშა|კომორის კუნძულები}} &lt;br&gt;([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; 4 სექტემბერი 2003)

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო შედეგი =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მერვედფინალი ([[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (2025)|2025]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[COSAFA-ს თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 8
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[COSAFA-ს თასი (2008)|2008]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[COSAFA-ს თასი (2025)|2025]])
}}

'''კომორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{Lang-fr|Équipe de football des Comores}}) —  წარმოადგენს [[კომორი]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]] და მას მართავს [[კომორის კუნძულების ფეხბურთის ფედერაცია]] (FFC).

ნაკრები ჩამოყალიბდა [[1979]] წელს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრი [[2003]] წელს გახდა, ხოლო [[ფიფა]]ში [[2005]] წელს გაწევრიანდა. კომორის კუნძულებმა ისტორიაში პირველად დიდ საერთაშორისო ტურნირზე მონაწილეობის უფლება [[აფრიკის ერთა თასი (2021)|2021 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] მოიპოვა. საკვალიფიკაციო ეტაპის ბოლო ტურში [[ტოგოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტოგოსთან]] 0–0 ფრემ კომორებს ფინალური ეტაპის საგზური მოუტანა. ტურნირზე გუნდმა მერვედფინალამდე მიაღწია, რაც ქვეყნის ფეხბურთის ისტორიაში უდიდესი მიღწევაა.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Comoros - Squad, Results, Fixtures &amp; Stats |url=https://www.soccerway.com/team/comoros/QLUC9wv3/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}&lt;/ref&gt;

კომორის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 108-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:კომორის კუნძულების ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>4znbyzxmodtg4so32ftv7sradcn7uyz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1913 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894378</id>
    <revision>
      <id>5426956</id>
      <parentid>5426955</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T11:59:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>თეკლა ბიჭიკაშვილი</username>
        <id>166292</id>
      </contributor>
      <origin>5426956</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8876" sha1="qsst3s5w53hax2qqfnixu5lyps8qfyv" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/თეკლა ბიჭიკაშვილი|თეკლა ბიჭიკაშვილი]].|3|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] 
*გენერალ-გუბერნატორი – [[თომას დენმანი]], მე-3 ბარონი დენმანი
*პრემიერ-მინისტრი – [[ენდრიუ ფიშერი]] (24 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ კუკი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] (29 ივნისამდე), შემდეგ [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერი – [[დიგბი დენჰემი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერი – [[ალბერტ სოლომონი]]
*ვიქტორიის პრემიერი – [[უილიამ ვატი]] (9 დეკემბერამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ელმსლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[ჯონ სკედანი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თეზიგერი]], ჩელმსფორდის მე-3 ბარონი (11 მარტამდე), შემდეგ [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (14 მარტიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[უილიამ მაკგრეგორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჰარი ბერონი]] (10 მარტამდე), შემდეგ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] (4 ივნისიდან)
*ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ფულერი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (4 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ბერონი]] (17 მარტიდან)

==მოვლენები==
*2 იანვარი — [[1913]] წლის დასაწყისში საფუძველი ჩაეყარა საკუთრივ ავსტრალიურ ფილატელიას „კენგურუსა და რუკის“ სერიის საფოსტო მარკების გამოშვებით. მარკებზე გამოსახული იყო ავსტრალიის რუკაზე მდგარი კენგურუ, მასზე დატანილი იყო წარწერა: „AUSTRALIA POSTAGE“ (ავსტრალიის საფოსტო გადასახადი).
*12 მარტი — [[გერტრუდა დენმანი|გერტრუდა დენმანმა]] [[კანბერა|კანბერას]] ოფიციალურად უწოდა სახელი.
*1 მაისი — მიმოქცევაში შემოვიდა პირველი ეროვნული ბანკნოტები, შემდეგი ნომინალებით: 10 შილინგი, 1, 5 და 10 ფუნტი.
*31 მაისი — 1913 წლის ავსტრალიის რეფერენდუმი ექვს საკითხს მოიცავდა: ვაჭრობა და კომერცია, კორპორაციები, შრომითი ურთიერთობები, ტრესტები, მონოპოლიები და სარკინიგზო დავები. არცერთი მათგანი არ გახლავთ მიღებული.
*21 ივნისი — [[პორტსმუთი|პორტსმუთში]] ექსპლუატაციაში შევიდა ხომალდი HMAS Australia, რომელიც ავსტრალიისკენ გაემართა და იგი ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ფლაგმანი გახდა.
*24 ივნისი — [[ჯოზეფ კუკი]] ხდება ქვეყნის მე-6 პრემიერ-მინისტრი.
*1-დან 31 აგვისტომდე — საშუალო ნალექიანობამ 0.24 მილიმეტრი შეადგინა. [[1900]] წლის შემდეგ, ეს იყო ყველაზე მშრალი თვე [[ქვინზლენდი|კვინსლენდის]] ტერიტორიაზე (რეგიონული საშუალო მაჩვენებლით).
*ჰენრი ჩინის წინააღმდეგ წაყენებული გარკვეული ბრალდებების გამოსაძიებლად სამეფო კომისია შეიქმნა; ჩინი დასავლეთ ავსტრალიაში ტრანსკონტინენტური რკინიგზის ზედამხედველი ინჟინერი იყო.
*შეიქმნა სამეფო კომისია ჩრდილოეთ ტერიტორიის რკინიგზისა და პორტების საკითხებზე.
*შეიქმნა სამეფო კომისია პაუელიზებული (ანტისეპტიკით დამუშავებული) ხის მასალის საკითხებზე.
*კომპანია Golden Fleece [[1981]] წელს Caltex-მა შეისყიდა.
*დაარსდა „მუშათა საგანმანათლებლო ასოციაცია“ (WEA); ის ავსტრალიის უდიდესი არასამთავრობო ორგანიზაციაა ზრდასრულთა თემში განათლების სფეროში.
*[[1859]] წლიდან 1913 წლამდე ავსტრალიის წყლებში მუდმივად იმყოფებოდა სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ესკადრა.
*1913 წლის [[ნორფოლკის კუნძული|ნორფოლკის კუნძულის]] აქტის საფუძველზე, ნორფოლკის კუნძული ავსტრალიის ტერიტორია გახდა და ავსტრალიის თანამეგობრობის იურისდიქციაში გადავიდა.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1913 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>qsst3s5w53hax2qqfnixu5lyps8qfyv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426959</id>
      <parentid>5426956</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:04:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>თეკლა ბიჭიკაშვილი</username>
        <id>166292</id>
      </contributor>
      <origin>5426959</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11025" sha1="ls2ubbsgwogvspand5nacvcrry9ww21" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] 
*გენერალ-გუბერნატორი – [[თომას დენმანი]], მე-3 ბარონი დენმანი
*პრემიერ-მინისტრი – [[ენდრიუ ფიშერი]] (24 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ კუკი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] (29 ივნისამდე), შემდეგ [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერი – [[დიგბი დენჰემი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერი – [[ალბერტ სოლომონი]]
*ვიქტორიის პრემიერი – [[უილიამ ვატი]] (9 დეკემბერამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ელმსლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[ჯონ სკედანი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თეზიგერი]], ჩელმსფორდის მე-3 ბარონი (11 მარტამდე), შემდეგ [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (14 მარტიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[უილიამ მაკგრეგორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჰარი ბერონი]] (10 მარტამდე), შემდეგ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] (4 ივნისიდან)
*ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ფულერი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (4 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ბერონი]] (17 მარტიდან)

==მოვლენები==
*2 იანვარი — [[1913]] წლის დასაწყისში საფუძველი ჩაეყარა საკუთრივ ავსტრალიურ ფილატელიას „კენგურუსა და რუკის“ სერიის საფოსტო მარკების გამოშვებით. მარკებზე გამოსახული იყო ავსტრალიის რუკაზე მდგარი კენგურუ, მასზე დატანილი იყო წარწერა: „AUSTRALIA POSTAGE“ (ავსტრალიის საფოსტო გადასახადი).
*12 მარტი — [[გერტრუდა დენმანი|გერტრუდა დენმანმა]] [[კანბერა|კანბერას]] ოფიციალურად უწოდა სახელი.
*1 მაისი — მიმოქცევაში შემოვიდა პირველი ეროვნული ბანკნოტები, შემდეგი ნომინალებით: 10 შილინგი, 1, 5 და 10 ფუნტი.
*31 მაისი — 1913 წლის ავსტრალიის რეფერენდუმი ექვს საკითხს მოიცავდა: ვაჭრობა და კომერცია, კორპორაციები, შრომითი ურთიერთობები, ტრესტები, მონოპოლიები და სარკინიგზო დავები. არცერთი მათგანი არ გახლავთ მიღებული.
*21 ივნისი — [[პორტსმუთი|პორტსმუთში]] ექსპლუატაციაში შევიდა ხომალდი HMAS Australia, რომელიც ავსტრალიისკენ გაემართა და იგი ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ფლაგმანი გახდა.
*24 ივნისი — [[ჯოზეფ კუკი]] ხდება ქვეყნის მე-6 პრემიერ-მინისტრი.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=corporateName=National Museum of Australia; address=Lawson Crescent |first=Acton Peninsula |title=National Museum of Australia - Joseph Cook |url=https://www.nma.gov.au/explore/features/prime-ministers/joseph-cook |access-date=2025-09-15 |website=www.nma.gov.au |language=en}}&lt;/ref&gt;
*1-დან 31 აგვისტომდე — საშუალო ნალექიანობამ 0.24 მილიმეტრი შეადგინა. [[1900]] წლის შემდეგ, ეს იყო ყველაზე მშრალი თვე [[ქვინზლენდი|კვინსლენდის]] ტერიტორიაზე (რეგიონული საშუალო მაჩვენებლით).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bom.gov.au/web01/ncc/www/cli_chg/timeseries/rain/allmonths/qld/latestsort.txt|title=Sorted rainfall over Queensland for all months|publisher=[[Bureau of Meteorology]]}}&lt;/ref&gt;
*ჰენრი ჩინის წინააღმდეგ წაყენებული გარკვეული ბრალდებების გამოსაძიებლად სამეფო კომისია შეიქმნა; ჩინი დასავლეთ ავსტრალიაში ტრანსკონტინენტური რკინიგზის ზედამხედველი ინჟინერი იყო.
*შეიქმნა სამეფო კომისია ჩრდილოეთ ტერიტორიის რკინიგზისა და პორტების საკითხებზე.
*შეიქმნა სამეფო კომისია პაუელიზებული (ანტისეპტიკით დამუშავებული) ხის მასალის საკითხებზე.
*კომპანია Golden Fleece [[1981]] წელს Caltex-მა შეისყიდა.
*დაარსდა „მუშათა საგანმანათლებლო ასოციაცია“ (WEA); ის ავსტრალიის უდიდესი არასამთავრობო ორგანიზაციაა ზრდასრულთა თემში განათლების სფეროში.
*[[1859]] წლიდან 1913 წლამდე ავსტრალიის წყლებში მუდმივად იმყოფებოდა სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ესკადრა.
*1913 წლის [[ნორფოლკის კუნძული|ნორფოლკის კუნძულის]] აქტის საფუძველზე, ნორფოლკის კუნძული ავსტრალიის ტერიტორია გახდა და ავსტრალიის თანამეგობრობის იურისდიქციაში გადავიდა.

==მეცნიერება და ტექნოლოგია==
*კომპანიების – Marconi's Wireless Telegraph Company-სა და Australian Wireless Company-ს შერწყმის შედეგად ჩამოყალიბდა ახალი კომპანია AWA.*
*[[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ელერსლის იპოდრომზე დამონტაჟდა პირველი ტოტალიზატორი — სრულიად მექანიკური სისტემა, რომელიც ავსტრალიელმა [[ჯორჯ ჯულიუსი|ჯორჯ ჯულიუსმა]] (კომპანიიდან Julius Poole &amp; Gibson) გამოიგონა.

==კინო==
*ეკრანებზე გამოვიდა ფილმი „მუნდაინი“ (Moondyne).
*შედგა რეჟისორ [[რეიმონდ ლონგფორდი|რეიმონდ ლონგფორდის]] ბოლო ფილმის, „ავსტრალია უხმობს“ (Australia Calls), პრემიერა, რომელიც მან პროდიუსერ კოზენს სპენსერისთვის გადაიღო.
*გამოვიდა [[ფრენკ ჰერლი|ფრენკ ჰერლის]] დოკუმენტური ფილმი „ქარბუქის სახლი“ (The Home of the Blizzard), რომელიც [[დაგლას მოუსონი|დუგლას მოუსონის]] ანტარქტიდის ექსპედიციას ეძღვნებოდა.


==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1913 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ls2ubbsgwogvspand5nacvcrry9ww21</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426962</id>
      <parentid>5426959</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:15:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>თეკლა ბიჭიკაშვილი</username>
        <id>166292</id>
      </contributor>
      <origin>5426962</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15491" sha1="35wdlhvbc3cxo87fr0vzxyod168qkw3" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] 
*გენერალ-გუბერნატორი – [[თომას დენმანი]], მე-3 ბარონი დენმანი
*პრემიერ-მინისტრი – [[ენდრიუ ფიშერი]] (24 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ კუკი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] (29 ივნისამდე), შემდეგ [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერი – [[დიგბი დენჰემი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერი – [[ალბერტ სოლომონი]]
*ვიქტორიის პრემიერი – [[უილიამ ვატი]] (9 დეკემბერამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ელმსლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[ჯონ სკედანი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თეზიგერი]], ჩელმსფორდის მე-3 ბარონი (11 მარტამდე), შემდეგ [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (14 მარტიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[უილიამ მაკგრეგორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჰარი ბერონი]] (10 მარტამდე), შემდეგ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] (4 ივნისიდან)
*ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ფულერი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (4 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ბერონი]] (17 მარტიდან)

==მოვლენები==
*2 იანვარი — [[1913]] წლის დასაწყისში საფუძველი ჩაეყარა საკუთრივ ავსტრალიურ ფილატელიას „კენგურუსა და რუკის“ სერიის საფოსტო მარკების გამოშვებით. მარკებზე გამოსახული იყო ავსტრალიის რუკაზე მდგარი კენგურუ, მასზე დატანილი იყო წარწერა: „AUSTRALIA POSTAGE“ (ავსტრალიის საფოსტო გადასახადი).
*12 მარტი — [[გერტრუდა დენმანი|გერტრუდა დენმანმა]] [[კანბერა|კანბერას]] ოფიციალურად უწოდა სახელი.
*1 მაისი — მიმოქცევაში შემოვიდა პირველი ეროვნული ბანკნოტები, შემდეგი ნომინალებით: 10 შილინგი, 1, 5 და 10 ფუნტი.
*31 მაისი — 1913 წლის ავსტრალიის რეფერენდუმი ექვს საკითხს მოიცავდა: ვაჭრობა და კომერცია, კორპორაციები, შრომითი ურთიერთობები, ტრესტები, მონოპოლიები და სარკინიგზო დავები. არცერთი მათგანი არ გახლავთ მიღებული.
*21 ივნისი — [[პორტსმუთი|პორტსმუთში]] ექსპლუატაციაში შევიდა ხომალდი HMAS Australia, რომელიც ავსტრალიისკენ გაემართა და იგი ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ფლაგმანი გახდა.
*24 ივნისი — [[ჯოზეფ კუკი]] ხდება ქვეყნის მე-6 პრემიერ-მინისტრი.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=corporateName=National Museum of Australia; address=Lawson Crescent |first=Acton Peninsula |title=National Museum of Australia - Joseph Cook |url=https://www.nma.gov.au/explore/features/prime-ministers/joseph-cook |access-date=2025-09-15 |website=www.nma.gov.au |language=en}}&lt;/ref&gt;
*1-დან 31 აგვისტომდე — საშუალო ნალექიანობამ 0.24 მილიმეტრი შეადგინა. [[1900]] წლის შემდეგ, ეს იყო ყველაზე მშრალი თვე [[ქვინზლენდი|კვინსლენდის]] ტერიტორიაზე (რეგიონული საშუალო მაჩვენებლით).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bom.gov.au/web01/ncc/www/cli_chg/timeseries/rain/allmonths/qld/latestsort.txt|title=Sorted rainfall over Queensland for all months|publisher=[[Bureau of Meteorology]]}}&lt;/ref&gt;
*ჰენრი ჩინის წინააღმდეგ წაყენებული გარკვეული ბრალდებების გამოსაძიებლად სამეფო კომისია შეიქმნა; ჩინი დასავლეთ ავსტრალიაში ტრანსკონტინენტური რკინიგზის ზედამხედველი ინჟინერი იყო.
*შეიქმნა სამეფო კომისია ჩრდილოეთ ტერიტორიის რკინიგზისა და პორტების საკითხებზე.
*შეიქმნა სამეფო კომისია პაუელიზებული (ანტისეპტიკით დამუშავებული) ხის მასალის საკითხებზე.
*კომპანია Golden Fleece [[1981]] წელს Caltex-მა შეისყიდა.
*დაარსდა „მუშათა საგანმანათლებლო ასოციაცია“ (WEA); ის ავსტრალიის უდიდესი არასამთავრობო ორგანიზაციაა ზრდასრულთა თემში განათლების სფეროში.
*[[1859]] წლიდან 1913 წლამდე ავსტრალიის წყლებში მუდმივად იმყოფებოდა სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ესკადრა.
*1913 წლის [[ნორფოლკის კუნძული|ნორფოლკის კუნძულის]] აქტის საფუძველზე, ნორფოლკის კუნძული ავსტრალიის ტერიტორია გახდა და ავსტრალიის თანამეგობრობის იურისდიქციაში გადავიდა.

==მეცნიერება და ტექნოლოგია==
*კომპანიების – Marconi's Wireless Telegraph Company-სა და Australian Wireless Company-ს შერწყმის შედეგად ჩამოყალიბდა ახალი კომპანია AWA.*
*[[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ელერსლის იპოდრომზე დამონტაჟდა პირველი ტოტალიზატორი — სრულიად მექანიკური სისტემა, რომელიც ავსტრალიელმა [[ჯორჯ ჯულიუსი|ჯორჯ ჯულიუსმა]] (კომპანიიდან Julius Poole &amp; Gibson) გამოიგონა.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
[[ფაილი:Inamorata.mid|მინი|ჯორჯ დე კაიროს რეგოს (1858–1946) მიერ 1913 წელს შექმნილი ნაწარმოები ფორტეპიანოსთვის: „Inamorata melodie nuptiale“]]

==კინო==
*ეკრანებზე გამოვიდა ფილმი „მუნდაინი“ (Moondyne).
*შედგა რეჟისორ [[რეიმონდ ლონგფორდი|რეიმონდ ლონგფორდის]] ბოლო ფილმის, „ავსტრალია უხმობს“ (Australia Calls), პრემიერა, რომელიც მან პროდიუსერ კოზენს სპენსერისთვის გადაიღო.
*გამოვიდა [[ფრენკ ჰერლი|ფრენკ ჰერლის]] დოკუმენტური ფილმი „ქარბუქის სახლი“ (The Home of the Blizzard), რომელიც [[დაგლას მოუსონი|დუგლას მოუსონის]] ანტარქტიდის ექსპედიციას ეძღვნებოდა.

==სპორტი==
*1913 წლის ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის (VFL, ახლანდელი AFL) ჩემპიონი გუნდი „ფიცროი“ (Fitzroy) გახდა.
*ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ლიგის (NSWRFL) 1913 წლის ჩემპიონატი, ზედიზედ მესამედ, გუნდმა „ისტერნ საბერბსმა“ (Eastern Suburbs) მოიგო.
*მელბურნის თასი (Melbourne Cup) ცხენმა, სახელად პოზინატუსმა (Posinatus), მოიგო.
*1912–1913 წლების შეფილდ შილდის (Sheffield Shield) ტურნირში გამარჯვება სამხრეთ ავსტრალიამ მოიპოვა.
*ავსტრალიის კრიკეტის ნაკრები ივნისიდან აგვისტომდე ტურნეთი ეწვია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-სა და [[კანადა|კანადას]], სადაც სულ ხუთი მატჩი გამართა — ოთხი [[ფილადელფია|ფილადელფიაში]], ხოლო ერთი [[ტორონტო|ტორონტოში]].

==დაბადება==
*24 იანვარი – [[რეი სტერი]], რაგბის ლიგის (rugby league) მოთამაშე (გ. 1983)
*10 თებერვალი – [[ბილ უაიტი]], მორაგბე (rugby union) (გ. 1969)
*11 თებერვალი – [[კლაიდ კამერონი]], უიტლემის მთავრობის მინისტრი (გ. 2008)
*20 თებერვალი – [[დეიმ მერი დიურეკი]], მწერალი და ისტორიკოსი (გ. 1994)
*5 მარტი – [[დარბი მანრო]], ჟოკეი (გ. 1966)
*19 მარტი – [[სმოკი დოუსონი]], ქანთრი მუსიკის შემსრულებელი (გ. 2008)
*3 აპრილი – [[უილიამ რეფშოუგი]], სამხედრო პირი და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ადმინისტრატორი (გ. 2009)
*4 აპრილი – [[დეივ ბრაუნი]], რაგბი ლიგის (rugby league) მოთამაშე (გ. 1974)
*20 ივნისი – [[დევიდ მაკნიკოლი]], სახელმწიფო მოხელე და დიპლომატი (გ. 2001)
*1 ივლისი – [[ნოელ მილერი]], კრიკეტისტი (გ. 2007)
*2 აგვისტო – [[ნენსი ფელანი]], მწერალი (გ. 2008)
*14 აგვისტო – [[ჰექტორ კროუფორდი]], ავსტრალიელი ტელეპროდიუსერი (გ. 1991)
*6 სექტემბერი – [[კენ კენედი]], ციგურებით სწრაფმსრბელი და ჰოკეისტი (გ. 1985)
*2 ოქტომბერი – [[დეიმ რომა მიტჩელი]], სამხრეთ ავსტრალიის 31-ე გუბერნატორი (გ. 2000)
*24 ოქტომბერი – [[რონ ბარასი უფროსი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ. 1941)
*30 ოქტომბერი – [[ედგარ ბრიტი]], ჟოკეი (გ. 2017)
*30 დეკემბერი – [[ელაინ მიტჩელი]], მწერალი (გ. 2002)


==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1913 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>35wdlhvbc3cxo87fr0vzxyod168qkw3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426965</id>
      <parentid>5426962</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:23:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>თეკლა ბიჭიკაშვილი</username>
        <id>166292</id>
      </contributor>
      <origin>5426965</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18066" sha1="n375ghkmpjmk8h0o176psm372jnfgwy" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] 
*გენერალ-გუბერნატორი – [[თომას დენმანი]], მე-3 ბარონი დენმანი
*პრემიერ-მინისტრი – [[ენდრიუ ფიშერი]] (24 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ კუკი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] (29 ივნისამდე), შემდეგ [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერი – [[დიგბი დენჰემი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერი – [[ალბერტ სოლომონი]]
*ვიქტორიის პრემიერი – [[უილიამ ვატი]] (9 დეკემბერამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ელმსლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[ჯონ სკედანი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თეზიგერი]], ჩელმსფორდის მე-3 ბარონი (11 მარტამდე), შემდეგ [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (14 მარტიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[უილიამ მაკგრეგორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჰარი ბერონი]] (10 მარტამდე), შემდეგ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] (4 ივნისიდან)
*ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ფულერი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (4 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ბერონი]] (17 მარტიდან)

==მოვლენები==
*2 იანვარი — [[1913]] წლის დასაწყისში საფუძველი ჩაეყარა საკუთრივ ავსტრალიურ ფილატელიას „კენგურუსა და რუკის“ სერიის საფოსტო მარკების გამოშვებით. მარკებზე გამოსახული იყო ავსტრალიის რუკაზე მდგარი კენგურუ, მასზე დატანილი იყო წარწერა: „AUSTRALIA POSTAGE“ (ავსტრალიის საფოსტო გადასახადი).
*12 მარტი — [[გერტრუდა დენმანი|გერტრუდა დენმანმა]] [[კანბერა|კანბერას]] ოფიციალურად უწოდა სახელი.
*1 მაისი — მიმოქცევაში შემოვიდა პირველი ეროვნული ბანკნოტები, შემდეგი ნომინალებით: 10 შილინგი, 1, 5 და 10 ფუნტი.
*31 მაისი — 1913 წლის ავსტრალიის რეფერენდუმი ექვს საკითხს მოიცავდა: ვაჭრობა და კომერცია, კორპორაციები, შრომითი ურთიერთობები, ტრესტები, მონოპოლიები და სარკინიგზო დავები. არცერთი მათგანი არ გახლავთ მიღებული.
*21 ივნისი — [[პორტსმუთი|პორტსმუთში]] ექსპლუატაციაში შევიდა ხომალდი HMAS Australia, რომელიც ავსტრალიისკენ გაემართა და იგი ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ფლაგმანი გახდა.
*24 ივნისი — [[ჯოზეფ კუკი]] ხდება ქვეყნის მე-6 პრემიერ-მინისტრი.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=corporateName=National Museum of Australia; address=Lawson Crescent |first=Acton Peninsula |title=National Museum of Australia - Joseph Cook |url=https://www.nma.gov.au/explore/features/prime-ministers/joseph-cook |access-date=2025-09-15 |website=www.nma.gov.au |language=en}}&lt;/ref&gt;
*1-დან 31 აგვისტომდე — საშუალო ნალექიანობამ 0.24 მილიმეტრი შეადგინა. [[1900]] წლის შემდეგ, ეს იყო ყველაზე მშრალი თვე [[ქვინზლენდი|კვინსლენდის]] ტერიტორიაზე (რეგიონული საშუალო მაჩვენებლით).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bom.gov.au/web01/ncc/www/cli_chg/timeseries/rain/allmonths/qld/latestsort.txt|title=Sorted rainfall over Queensland for all months|publisher=[[Bureau of Meteorology]]}}&lt;/ref&gt;
*ჰენრი ჩინის წინააღმდეგ წაყენებული გარკვეული ბრალდებების გამოსაძიებლად სამეფო კომისია შეიქმნა; ჩინი დასავლეთ ავსტრალიაში ტრანსკონტინენტური რკინიგზის ზედამხედველი ინჟინერი იყო.
*შეიქმნა სამეფო კომისია ჩრდილოეთ ტერიტორიის რკინიგზისა და პორტების საკითხებზე.
*შეიქმნა სამეფო კომისია პაუელიზებული (ანტისეპტიკით დამუშავებული) ხის მასალის საკითხებზე.
*კომპანია Golden Fleece [[1981]] წელს Caltex-მა შეისყიდა.
*დაარსდა „მუშათა საგანმანათლებლო ასოციაცია“ (WEA); ის ავსტრალიის უდიდესი არასამთავრობო ორგანიზაციაა ზრდასრულთა თემში განათლების სფეროში.
*[[1859]] წლიდან 1913 წლამდე ავსტრალიის წყლებში მუდმივად იმყოფებოდა სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ესკადრა.
*1913 წლის [[ნორფოლკის კუნძული|ნორფოლკის კუნძულის]] აქტის საფუძველზე, ნორფოლკის კუნძული ავსტრალიის ტერიტორია გახდა და ავსტრალიის თანამეგობრობის იურისდიქციაში გადავიდა.

==მეცნიერება და ტექნოლოგია==
*კომპანიების – Marconi's Wireless Telegraph Company-სა და Australian Wireless Company-ს შერწყმის შედეგად ჩამოყალიბდა ახალი კომპანია AWA.*
*[[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ელერსლის იპოდრომზე დამონტაჟდა პირველი ტოტალიზატორი — სრულიად მექანიკური სისტემა, რომელიც ავსტრალიელმა [[ჯორჯ ჯულიუსი|ჯორჯ ჯულიუსმა]] (კომპანიიდან Julius Poole &amp; Gibson) გამოიგონა.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
[[ფაილი:Inamorata.mid|მინი|ჯორჯ დე კაიროს რეგოს (1858–1946) მიერ 1913 წელს შექმნილი ნაწარმოები ფორტეპიანოსთვის: „Inamorata melodie nuptiale“]]

==კინო==
*ეკრანებზე გამოვიდა ფილმი „მუნდაინი“ (Moondyne).
*შედგა რეჟისორ [[რეიმონდ ლონგფორდი|რეიმონდ ლონგფორდის]] ბოლო ფილმის, „ავსტრალია უხმობს“ (Australia Calls), პრემიერა, რომელიც მან პროდიუსერ კოზენს სპენსერისთვის გადაიღო.
*გამოვიდა [[ფრენკ ჰერლი|ფრენკ ჰერლის]] დოკუმენტური ფილმი „ქარბუქის სახლი“ (The Home of the Blizzard), რომელიც [[დაგლას მოუსონი|დუგლას მოუსონის]] ანტარქტიდის ექსპედიციას ეძღვნებოდა.

==სპორტი==
*1913 წლის ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის (VFL, ახლანდელი AFL) ჩემპიონი გუნდი „ფიცროი“ (Fitzroy) გახდა.
*ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ლიგის (NSWRFL) 1913 წლის ჩემპიონატი, ზედიზედ მესამედ, გუნდმა „ისტერნ საბერბსმა“ (Eastern Suburbs) მოიგო.
*მელბურნის თასი (Melbourne Cup) ცხენმა, სახელად პოზინატუსმა (Posinatus), მოიგო.
*1912–1913 წლების შეფილდ შილდის (Sheffield Shield) ტურნირში გამარჯვება სამხრეთ ავსტრალიამ მოიპოვა.
*ავსტრალიის კრიკეტის ნაკრები ივნისიდან აგვისტომდე ტურნეთი ეწვია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-სა და [[კანადა|კანადას]], სადაც სულ ხუთი მატჩი გამართა — ოთხი [[ფილადელფია|ფილადელფიაში]], ხოლო ერთი [[ტორონტო|ტორონტოში]].

==დაბადება==
*24 იანვარი – [[რეი სტერი]], რაგბის ლიგის (rugby league) მოთამაშე (გ. 1983)
*10 თებერვალი – [[ბილ უაიტი]], მორაგბე (rugby union) (გ. 1969)
*11 თებერვალი – [[კლაიდ კამერონი]], უიტლემის მთავრობის მინისტრი (გ. 2008)
*20 თებერვალი – [[დეიმ მერი დიურეკი]], მწერალი და ისტორიკოსი (გ. 1994)
*5 მარტი – [[დარბი მანრო]], ჟოკეი (გ. 1966)
*19 მარტი – [[სმოკი დოუსონი]], ქანთრი მუსიკის შემსრულებელი (გ. 2008)
*3 აპრილი – [[უილიამ რეფშოუგი]], სამხედრო პირი და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ადმინისტრატორი (გ. 2009)
*4 აპრილი – [[დეივ ბრაუნი]], რაგბი ლიგის (rugby league) მოთამაშე (გ. 1974)
*20 ივნისი – [[დევიდ მაკნიკოლი]], სახელმწიფო მოხელე და დიპლომატი (გ. 2001)
*1 ივლისი – [[ნოელ მილერი]], კრიკეტისტი (გ. 2007)
*2 აგვისტო – [[ნენსი ფელანი]], მწერალი (გ. 2008)
*14 აგვისტო – [[ჰექტორ კროუფორდი]], ავსტრალიელი ტელეპროდიუსერი (გ. 1991)
*6 სექტემბერი – [[კენ კენედი]], ციგურებით სწრაფმსრბელი და ჰოკეისტი (გ. 1985)
*2 ოქტომბერი – [[დეიმ რომა მიტჩელი]], სამხრეთ ავსტრალიის 31-ე გუბერნატორი (გ. 2000)
*24 ოქტომბერი – [[რონ ბარასი უფროსი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ. 1941)
*30 ოქტომბერი – [[ედგარ ბრიტი]], ჟოკეი (გ. 2017)
*30 დეკემბერი – [[ელაინ მიტჩელი]], მწერალი (გ. 2002)

==გარდაცვალება==
[[ფაილი:William Lyne (cropped).jpg|100px|მინი|უილიამ ლაინი]]
*3 იანვარი – [[გარნეტ უოლჩი]], მწერალი, ჟურნალისტი და გამომცემელი (დ. 1843)
*4 თებერვალი – [[ჯეიმს სტაილზი]], [[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას შტატის]] პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1841)
*18 თებერვალი – [[ჯორჯ ლუის ბეკე]], კომერსანტი და მწერალი (დ. 1855)
*4 ივნისი – [[ამბროს დაისონი]], ილუსტრატორი და პოლიტიკური კარიკატურისტი (დ. 1876)
*6 ივლისი – [[ჯ. ს. უილიამსონი]], მსახიობი (დაიბადა აშშ-ში, გარდაიცვალა საფრანგეთში) (დ. 1844)
*20 ივლისი – [[ჯოზეფ ვარდონი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი და გამომცემელი/მესტამბე (დ. 1843)
*3 აგვისტო – [[უილიამ ლაინი]], ახალი სამხრეთ უელსის მე-13 პრემიერ-მინისტრი (დ. 1844)
*25 აგვისტო – [[უილიამ ნოქსი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი და ბიზნესმენი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1850)
*12 ნოემბერი – სერ [[ჯონ ჯორჯ დევისი]], [[ტასმანია|ტასმანიის]] პოლიტიკოსი, გაზეთის მფლობელი და კრიკეტისტი (დ. 1846)
*25 ნოემბერი – [[ჩარლი ფრეიზერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დ. 1880) 25 ნოემბერი – ჩარლი ფრეიზერი, დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დ. 1880) / უილიამ ლაინი*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1913 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>n375ghkmpjmk8h0o176psm372jnfgwy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426966</id>
      <parentid>5426965</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:24:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>თეკლა ბიჭიკაშვილი</username>
        <id>166292</id>
      </contributor>
      <origin>5426966</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18370" sha1="nnk6n1s2vucoft0uqpdp4enxakiyaw3" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1913}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1913]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] 
*გენერალ-გუბერნატორი – [[თომას დენმანი]], მე-3 ბარონი დენმანი
*პრემიერ-მინისტრი – [[ენდრიუ ფიშერი]] (24 ივნისამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ კუკი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერი – [[ჯეიმს მაკგოუენი]] (29 ივნისამდე), შემდეგ [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერი – [[დიგბი დენჰემი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერი – [[ალბერტ სოლომონი]]
*ვიქტორიის პრემიერი – [[უილიამ ვატი]] (9 დეკემბერამდე), შემდეგ [[ჯორჯ ელმსლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერი – [[ჯონ სკედანი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[ფრედერიკ თეზიგერი]], ჩელმსფორდის მე-3 ბარონი (11 მარტამდე), შემდეგ [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (14 მარტიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[უილიამ მაკგრეგორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[დეი ბოზანკეტი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ჰარი ბერონი]] (10 მარტამდე), შემდეგ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] (4 ივნისიდან)
*ვიქტორიის გუბერნატორი – [[ჯონ ფულერი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[ჯერალდ სტრიკლენდი]] (4 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ბერონი]] (17 მარტიდან)

==მოვლენები==
*2 იანვარი — [[1913]] წლის დასაწყისში საფუძველი ჩაეყარა საკუთრივ ავსტრალიურ ფილატელიას „კენგურუსა და რუკის“ სერიის საფოსტო მარკების გამოშვებით. მარკებზე გამოსახული იყო ავსტრალიის რუკაზე მდგარი კენგურუ, მასზე დატანილი იყო წარწერა: „AUSTRALIA POSTAGE“ (ავსტრალიის საფოსტო გადასახადი).
*12 მარტი — [[გერტრუდა დენმანი|გერტრუდა დენმანმა]] [[კანბერა|კანბერას]] ოფიციალურად უწოდა სახელი.
*1 მაისი — მიმოქცევაში შემოვიდა პირველი ეროვნული ბანკნოტები, შემდეგი ნომინალებით: 10 შილინგი, 1, 5 და 10 ფუნტი.
*31 მაისი — 1913 წლის ავსტრალიის რეფერენდუმი ექვს საკითხს მოიცავდა: ვაჭრობა და კომერცია, კორპორაციები, შრომითი ურთიერთობები, ტრესტები, მონოპოლიები და სარკინიგზო დავები. არცერთი მათგანი არ გახლავთ მიღებული.
*21 ივნისი — [[პორტსმუთი|პორტსმუთში]] ექსპლუატაციაში შევიდა ხომალდი HMAS Australia, რომელიც ავსტრალიისკენ გაემართა და იგი ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ფლაგმანი გახდა.
*24 ივნისი — [[ჯოზეფ კუკი]] ხდება ქვეყნის მე-6 პრემიერ-მინისტრი.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=corporateName=National Museum of Australia; address=Lawson Crescent |first=Acton Peninsula |title=National Museum of Australia - Joseph Cook |url=https://www.nma.gov.au/explore/features/prime-ministers/joseph-cook |access-date=2025-09-15 |website=www.nma.gov.au |language=en}}&lt;/ref&gt;
*1-დან 31 აგვისტომდე — საშუალო ნალექიანობამ 0.24 მილიმეტრი შეადგინა. [[1900]] წლის შემდეგ, ეს იყო ყველაზე მშრალი თვე [[ქვინზლენდი|კვინსლენდის]] ტერიტორიაზე (რეგიონული საშუალო მაჩვენებლით).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bom.gov.au/web01/ncc/www/cli_chg/timeseries/rain/allmonths/qld/latestsort.txt|title=Sorted rainfall over Queensland for all months|publisher=[[Bureau of Meteorology]]}}&lt;/ref&gt;
*ჰენრი ჩინის წინააღმდეგ წაყენებული გარკვეული ბრალდებების გამოსაძიებლად სამეფო კომისია შეიქმნა; ჩინი დასავლეთ ავსტრალიაში ტრანსკონტინენტური რკინიგზის ზედამხედველი ინჟინერი იყო.
*შეიქმნა სამეფო კომისია ჩრდილოეთ ტერიტორიის რკინიგზისა და პორტების საკითხებზე.
*შეიქმნა სამეფო კომისია პაუელიზებული (ანტისეპტიკით დამუშავებული) ხის მასალის საკითხებზე.
*კომპანია Golden Fleece [[1981]] წელს Caltex-მა შეისყიდა.
*დაარსდა „მუშათა საგანმანათლებლო ასოციაცია“ (WEA); ის ავსტრალიის უდიდესი არასამთავრობო ორგანიზაციაა ზრდასრულთა თემში განათლების სფეროში.
*[[1859]] წლიდან 1913 წლამდე ავსტრალიის წყლებში მუდმივად იმყოფებოდა სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ესკადრა.
*1913 წლის [[ნორფოლკის კუნძული|ნორფოლკის კუნძულის]] აქტის საფუძველზე, ნორფოლკის კუნძული ავსტრალიის ტერიტორია გახდა და ავსტრალიის თანამეგობრობის იურისდიქციაში გადავიდა.

==მეცნიერება და ტექნოლოგია==
*კომპანიების – Marconi's Wireless Telegraph Company-სა და Australian Wireless Company-ს შერწყმის შედეგად ჩამოყალიბდა ახალი კომპანია AWA.*
*[[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]], ელერსლის იპოდრომზე დამონტაჟდა პირველი ტოტალიზატორი — სრულიად მექანიკური სისტემა, რომელიც ავსტრალიელმა [[ჯორჯ ჯულიუსი|ჯორჯ ჯულიუსმა]] (კომპანიიდან Julius Poole &amp; Gibson) გამოიგონა.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
[[ფაილი:Inamorata.mid|მინი|ჯორჯ დე კაიროს რეგოს (1858–1946) მიერ 1913 წელს შექმნილი ნაწარმოები ფორტეპიანოსთვის: „Inamorata melodie nuptiale“]]

==კინო==
*ეკრანებზე გამოვიდა ფილმი „მუნდაინი“ (Moondyne).
*შედგა რეჟისორ [[რეიმონდ ლონგფორდი|რეიმონდ ლონგფორდის]] ბოლო ფილმის, „ავსტრალია უხმობს“ (Australia Calls), პრემიერა, რომელიც მან პროდიუსერ კოზენს სპენსერისთვის გადაიღო.
*გამოვიდა [[ფრენკ ჰერლი|ფრენკ ჰერლის]] დოკუმენტური ფილმი „ქარბუქის სახლი“ (The Home of the Blizzard), რომელიც [[დაგლას მოუსონი|დუგლას მოუსონის]] ანტარქტიდის ექსპედიციას ეძღვნებოდა.

==სპორტი==
*1913 წლის ავსტრალიური ფეხბურთის ლიგის (VFL, ახლანდელი AFL) ჩემპიონი გუნდი „ფიცროი“ (Fitzroy) გახდა.
*ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ლიგის (NSWRFL) 1913 წლის ჩემპიონატი, ზედიზედ მესამედ, გუნდმა „ისტერნ საბერბსმა“ (Eastern Suburbs) მოიგო.
*მელბურნის თასი (Melbourne Cup) ცხენმა, სახელად პოზინატუსმა (Posinatus), მოიგო.
*1912–1913 წლების შეფილდ შილდის (Sheffield Shield) ტურნირში გამარჯვება სამხრეთ ავსტრალიამ მოიპოვა.
*ავსტრალიის კრიკეტის ნაკრები ივნისიდან აგვისტომდე ტურნეთი ეწვია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-სა და [[კანადა|კანადას]], სადაც სულ ხუთი მატჩი გამართა — ოთხი [[ფილადელფია|ფილადელფიაში]], ხოლო ერთი [[ტორონტო|ტორონტოში]].

==დაბადება==
*24 იანვარი – [[რეი სტერი]], რაგბის ლიგის (rugby league) მოთამაშე (გ. 1983)
*10 თებერვალი – [[ბილ უაიტი]], მორაგბე (rugby union) (გ. 1969)
*11 თებერვალი – [[კლაიდ კამერონი]], უიტლემის მთავრობის მინისტრი (გ. 2008)
*20 თებერვალი – [[დეიმ მერი დიურეკი]], მწერალი და ისტორიკოსი (გ. 1994)
*5 მარტი – [[დარბი მანრო]], ჟოკეი (გ. 1966)
*19 მარტი – [[სმოკი დოუსონი]], ქანთრი მუსიკის შემსრულებელი (გ. 2008)
*3 აპრილი – [[უილიამ რეფშოუგი]], სამხედრო პირი და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ადმინისტრატორი (გ. 2009)
*4 აპრილი – [[დეივ ბრაუნი]], რაგბი ლიგის (rugby league) მოთამაშე (გ. 1974)
*20 ივნისი – [[დევიდ მაკნიკოლი]], სახელმწიფო მოხელე და დიპლომატი (გ. 2001)
*1 ივლისი – [[ნოელ მილერი]], კრიკეტისტი (გ. 2007)
*2 აგვისტო – [[ნენსი ფელანი]], მწერალი (გ. 2008)
*14 აგვისტო – [[ჰექტორ კროუფორდი]], ავსტრალიელი ტელეპროდიუსერი (გ. 1991)
*6 სექტემბერი – [[კენ კენედი]], ციგურებით სწრაფმსრბელი და ჰოკეისტი (გ. 1985)
*2 ოქტომბერი – [[დეიმ რომა მიტჩელი]], სამხრეთ ავსტრალიის 31-ე გუბერნატორი (გ. 2000)
*24 ოქტომბერი – [[რონ ბარასი უფროსი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ. 1941)
*30 ოქტომბერი – [[ედგარ ბრიტი]], ჟოკეი (გ. 2017)
*30 დეკემბერი – [[ელაინ მიტჩელი]], მწერალი (გ. 2002)

==გარდაცვალება==
[[ფაილი:William Lyne (cropped).jpg|100px|მინი|უილიამ ლაინი]]
*3 იანვარი – [[გარნეტ უოლჩი]], მწერალი, ჟურნალისტი და გამომცემელი (დ. 1843)
*4 თებერვალი – [[ჯეიმს სტაილზი]], [[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას შტატის]] პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1841)
*18 თებერვალი – [[ჯორჯ ლუის ბეკე]], კომერსანტი და მწერალი (დ. 1855)
*4 ივნისი – [[ამბროს დაისონი]], ილუსტრატორი და პოლიტიკური კარიკატურისტი (დ. 1876)
*6 ივლისი – [[ჯ. ს. უილიამსონი]], მსახიობი (დაიბადა აშშ-ში, გარდაიცვალა საფრანგეთში) (დ. 1844)
*20 ივლისი – [[ჯოზეფ ვარდონი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი და გამომცემელი/მესტამბე (დ. 1843)
*3 აგვისტო – [[უილიამ ლაინი]], ახალი სამხრეთ უელსის მე-13 პრემიერ-მინისტრი (დ. 1844)&lt;ref&gt;{{cite book |url=https://adb.anu.edu.au/biography/lyne-sir-william-john-7274 |series=Australian Dictionary of Biography |title=Lyne, Sir William John (1844–1913) |author=Chris Cunneen |year=1986 |editor=Geoff Serle |volume=10|publisher=Melbourne University Press |accessdate=3 January 2022}}&lt;/ref&gt;
*25 აგვისტო – [[უილიამ ნოქსი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი და ბიზნესმენი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1850)
*12 ნოემბერი – სერ [[ჯონ ჯორჯ დევისი]], [[ტასმანია|ტასმანიის]] პოლიტიკოსი, გაზეთის მფლობელი და კრიკეტისტი (დ. 1846)
*25 ნოემბერი – [[ჩარლი ფრეიზერი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დ. 1880) 25 ნოემბერი – ჩარლი ფრეიზერი, დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დ. 1880) / უილიამ ლაინი*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1913 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1913 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1913 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>nnk6n1s2vucoft0uqpdp4enxakiyaw3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894379</id>
    <revision>
      <id>5427000</id>
      <parentid>5426732</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427000</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8037" sha1="ek9sd21vdnfusy3d0v4a5b52c2be2do" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ჯიბუტის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Djibouti.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“'''&lt;br&gt;({{lang-ar|أسماك قرش البحر الأحمر}})&lt;br&gt;({{lang-fr|Requins de la Mer Rouge}})

| ასოციაცია            = [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]] (FDF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოჰამედ მერანე ჰასანი]] (მოვალეობის შემსრულებელი)
| კაპიტანი             = [[მაჰდი ჰუსეინ მაჰაბე]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ალი იუსუფ ფარადა]] (39)
| ბომბარდირი           = [[სამუელ აკინბინუ]] (10)

| საშინაო სტადიონი     = [[ელ-ჰაჯ ჰასან გულედ აპტიდონის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = DJI
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 196 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 169
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1994]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[ივლისი]] [[2015]], [[ნოემბერი]] [[2015]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 94
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 214
| ელო მინ თარიღი       = [[2016]]

| pattern_la1          = _dji24h
| pattern_b1           = _dji24h
| pattern_ra1          = _dji24h
| pattern_sh1          = _dji24h
| pattern_so1          = _dji24h
| leftarm1             = 
| body1                = 
| rightarm1            = 
| shorts1              = 
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _dji24a
| pattern_b2           = _dji24a
| pattern_ra2          = _dji24a
| pattern_sh2          = _dji24a
| pattern_so2          = _dji24a
| leftarm2             = 
| body2                = 
| rightarm2            = 
| shorts2              = 
| socks2               = 45d23e

| პირველი თამაში      = საფრანგეთის სომალილენდი 0–5 {{fb-rt|ETH|1897}} &lt;br&gt;
([[ფრანგული სომალილენდი]]; [[5 დეკემბერი]], [[1947]])&lt;br&gt;
''დამოუკიდებლობის შემდეგ''&lt;br&gt;
{{fb|ETH|1975}} 8–1 {{fb-rt|DJI}} &lt;br&gt;
([[ადის-აბება]], [[ეთიოპია]]; [[27 მარტი]], [[1983]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|DJI}} 4–1 სამხრეთ იემენი &lt;br&gt;
([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[26 თებერვალი]], [[1988]])&lt;br&gt;
{{fb|DJI}} 3–0 {{fb-rt|Mauritius}} &lt;br&gt;
([[ჯიბუტი (ქალაქი)|ჯიბუტი]], [[ჯიბუტი]]; [[23 ნოემბერი]], [[2019]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|UGA}} 10–1 {{fb-rt|DJI}} &lt;br&gt;
([[კიგალი]], [[რუანდა]]; [[9 დეკემბერი]], [[2001]])&lt;br&gt;
{{fb|RWA}} 9–0 {{fb-rt|DJI}} &lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანზანია]]; [[13 დეკემბერი]], [[2007]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 12
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (1999)|1999]], [[CECAFA-ის თასი (2000)|2000]], [[CECAFA-ის თასი (2001)|2001]], [[CECAFA-ის თასი (2005)|2005]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]], [[CECAFA-ის თასი (2008)|2008]], [[CECAFA-ის თასი (2009)|2009]], [[CECAFA-ის თასი (2011)|2011]], [[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]])
}}

'''ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب جيبوتي لكرة القدم}}, {{lang-fr|Équipe de football de Djibouti}}), მეტსახელად '''„წითელი ზღვის ზვიგენები“''' —  წარმოადგენს [[ჯიბუტი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ ნაკრებს [[ფეხბურთი|ფეხბურთში]]. ნაკრებს მართავს [[ჯიბუტის ფეხბურთის ფედერაცია]]. იგი არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[არაბული ფეხბურთის ასოციაციების კავშირი]]ს (UAFA) წევრი.

ჯიბუტის ეროვნულმა ნაკრებმა პირველი გამარჯვება [[ფიფა|ფიფას]] მიერ აღიარებულ ოფიციალურ საერთაშორისო მატჩში მოიპოვა [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010|2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] აფრიკული საკვალიფიკაციო ეტაპის პირველ რაუნდში, როდესაც [[სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომალი]] 1–0 დაამარცხა.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Djibouti - Squad, Results, Fixtures &amp; Stats |url=https://www.soccerway.com/team/djibouti/0xAwONtF/ |website=Soccerway |access-date=3 July 2026}}&lt;/ref&gt;

ჯიბუტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 196-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ჯიბუტის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>ek9sd21vdnfusy3d0v4a5b52c2be2do</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894383</id>
    <revision>
      <id>5426999</id>
      <parentid>5426747</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5426999</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10768" sha1="3eq7yhcqou9nx646ftax0eflaeed3na" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ლიბიის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Libya.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„ხმელთაშუა ზღვის რაინდები“'''&lt;br&gt;({{lang-ar|فُرْسَانُ الْمُتَوَّسِط}})

| ასოციაცია            = [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია]] (LFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[ჩრდილოეთ აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNAF)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             = [[მოათასემ ალ-მუსრატი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[აჰმედ საად ოსმანი]] (80)
| ბომბარდირი           = [[აჰმედ ბენ სუეიდი]] (50)

| საშინაო სტადიონი     = [[ტრიპოლის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = LBY
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 36
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[სექტემბერი]] [[2012]]
| ფიფა მინ             = 187
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[1997]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 46
| ელო მაქს თარიღი      = [[აგვისტო]] [[1985]]
| ელო მინ              = 124
| ელო მინ თარიღი       = [[ივნისი]] [[2003]]

| pattern_la1          = _adidasicon25r
| pattern_b1           = _adidasicon25r
| pattern_ra1          = _adidasicon25r
| pattern_sh1          = _adidaswhite
| pattern_so1          = _3_stripes_white
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = 000000
| socks1               = 000000

| pattern_la2          = _adidastiro24wb
| pattern_b2           = _adidastiro24wb
| pattern_ra2          = _adidastiro24wb
| pattern_sh2          = _adidastiro24wb
| pattern_so2          = _3_stripes_black
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Libya}} 5–2 {{fb-rt|Palestine}} &lt;br&gt;
([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[3 აგვისტო]], [[1953]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|Libya}} 21–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}} &lt;br&gt;
([[ბაღდადი]], [[ერაყი]]; [[6 აპრილი]], [[1966]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|EGY|1922}} 10–2 {{fb-rt|Libya}} &lt;br&gt;
([[ალექსანდრია]], [[ეგვიპტე]]; [[6 აგვისტო]], [[1953]])

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 3
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეორე ადგილი ([[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]])

}}

'''ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|منتخب لِيْبيَا لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[ლიბია]]ს მამაკაცთა საერთაშორისო [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია|ლიბიის ფეხბურთის ფედერაციის]] მიერ.

ლიბიას არასოდეს მოუპოვებია [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს ფინალურ ეტაპზე გასვლის უფლება, თუმცა მონაწილეობა მიიღო [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] სამ გათამაშებაში — [[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982]], [[აფრიკის ერთა თასი (2006)|2006]] და [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012]] წლებში. 1982 წელს ლიბია ტურნირის მასპინძელი იყო და ვერცხლის მედლები მოიპოვა. [[არაბთა თასი|არაბთა თასზე]] ნაკრები მეორე ადგილზე გავიდა [[არაბთა თასი (1964)|1964]] და [[არაბთა თასი (2012)|2012]] წლებში, ხოლო მესამე ადგილი [[არაბთა თასი (1966)|1966]] წელს დაიკავა. ლიბიის ფეხბურთის ფედერაცია [[ფიფა]]სა და [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ს (CAF) წევრია.

ქვეყანაში არსებული პოლიტიკური ვითარების გამო, ლიბიის ეროვნული ნაკრები საერთაშორისო ასპარეზზე, როგორც წესი, ნაკლებ წარმატებას აღწევდა, ვიდრე ჩრდილოეთ აფრიკის სხვა ნაკრებები — [[ალჟირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ალჟირი]], [[მაროკოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მაროკო]], [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტე]] და [[ტუნისის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ტუნისი]]. ლიბიას არასოდეს უთამაშია მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე და აფრიკის ერთა თასზე მხოლოდ სამჯერ შეძლო კვალიფიკაციის გავლა.

2010-იან წლებში ლიბიის პოზიციები მსოფლიო რეიტინგში გაუმჯობესდა, რაც ნაწილობრივ უცხოურ კლუბებში მოთამაშე ლიბიელი ფეხბურთელების რაოდენობის ზრდას უკავშირდებოდა. [[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 წლის აფრიკის ერთა თასზე]] ნაკრებმა პირველად ისტორიაში მოიგო მატჩი ლიბიის ფარგლებს გარეთ გამართულ ფინალურ ეტაპზე. [[2012]] წლის [[სექტემბერი|სექტემბერში]] ფიფას რეიტინგში ლიბიამ რეკორდულ, 36-ე ადგილს მიაღწია, ხოლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2014)|2014 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]] მოიგო. თუმცა, [[ლიბიის სამოქალაქო ომი (2014–2020)|ლიბიის სამოქალაქო ომის]] გამო შეჩერდა [[ლიბიის პრემიერ ლიგა|ლიბიის პრემიერ ლიგის]] გათამაშება და ქვეყნის საფეხბურთო სისტემა სერიოზულად დაზარალდა. ლიბია 2015 წლის აფრიკის ერთა თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველივე რაუნდში [[რუანდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რუანდასთან]] დამარცხდა, ხოლო მოქმედი ჩემპიონის სტატუსით ვერ შეძლო [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2016)|2016 წლის აფრიკის ერთა ჩემპიონატზე]] შესარჩევი ეტაპის გავლა.

ლიბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 110-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ლიბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>3eq7yhcqou9nx646ftax0eflaeed3na</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894390</id>
    <revision>
      <id>5426998</id>
      <parentid>5426764</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5426998</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7624" sha1="r0fyq78kpjj55hwctm2pfs4wdq0ggos" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = მავრიკის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Mauritius.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი M“'''&lt;br&gt;'''„დოდოები“''' ({{lang-fr|Les Dodos}})

| ასოციაცია            = [[მავრიკიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (MFA)&lt;br&gt;(Lasosiasion foutborl Moris)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[გიიომ მულეკი]]
| კაპიტანი             = [[კევინ ჟან-ლუი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ანრი სპევილი]] (72)
| ბომბარდირი           = [[დანიელ იმბერი]] (17)

| საშინაო სტადიონი     = Complexe Sportif de Côte d'Or

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = MRI
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 178 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 112
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1992]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ნოემბერი]] [[2012]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 1
| ელო მაქს თარიღი      = [[ნოემბერი]] [[2025]]
| ელო მინ              = 2
| ელო მინ თარიღი       = [[6 აგვისტო]], [[1980]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _mri23h
| pattern_ra1          = 
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _mri23a
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = 
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|MRI|1923}} 16–1 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|MRI|1923}} 15–2 [[რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რეიუნიონი]] {{flagicon|Réunion}}&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|EGY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}&lt;br&gt;
([[პორტ-საიდი]], [[ეგვიპტე]]; [[8 ივნისი]], [[2003]])&lt;br&gt;
{{Fb|SEY}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}&lt;br&gt;
([[ვიტბანკი]], [[სამხრეთ აფრიკა]]; [[19 ივლისი]], [[2008]])&lt;br&gt;
{{Fb|SEN}} 7–0 {{Fb-rt|MRI}}&lt;br&gt;
([[დაკარი]], [[სენეგალი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2010]])

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[1974 აფრიკის ერთა თასი|1974]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[კოსაფას თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 16
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[კოსაფას თასი 2000|2000]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[კოსაფას თასი 2001|2001]], [[კოსაფას თასი 2004|2004]])
}}

'''მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-mfe|Lekip nasional foutborl Moris}}), მეტსახელად '''„კლუბი M“''' და '''„დოდოები“''' — წარმოადგენს [[მავრიკი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს და იმართება [[მავრიკის ფეხბურთის ასოციაცია|მავრიკის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ. ნაკრები არის [[ფიფა]]ს, [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]]ს (COSAFA) წევრი.

მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიღწევებია [[1974]] წლის [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]] გასვლა და [[ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშები|ინდოეთის ოკეანის კუნძულების თამაშების]] საფეხბურთო ტურნირის მოგება [[1985]] და [[2003]] წლებში. ამ ტურნირზე მავრიკი ასევე ფინალში გავიდა [[1990]], [[2011]] და [[2019]] წლებში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Mauritius – Team Profile |url=https://www.soccerway.com/team/mauritius/tpBfGJ31/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-03}}&lt;/ref&gt;

მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 178-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:მავრიკის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>r0fyq78kpjj55hwctm2pfs4wdq0ggos</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ანა ვან პატენი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894396</id>
    <revision>
      <id>5427378</id>
      <parentid>5426796</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:42:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები</comment>
      <origin>5427378</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12654" sha1="n1gh1r5e2fny2m0zwqfmvgucpo0tlah" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/წადი|წადი]].|4|07|2026}}

'''ანა ვან პატენი''' ({{lang-en|Anna Van Patten}}; დ. [[30 ნოემბერი]], [[1998]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი|მსახიობია]], რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია კიტის როლით, რომელიც მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია ამერიკულ სატელევიზიო შოუში [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორია“]]. იგი ასევე გამოჩნდა დიანა ნოქსის როლში ფილმში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, ამანდას როლში და გრეის ბაირონის როლში სერიალში „Gossip Girl“.

== ადრეული წლები და კარიერა ==
ანა ვან პატენი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] უბან [[ტრაიბეკა|ტრაიბეკაში]] დაიბადა და გაიზარდა; სწავლობდა ფიორელო ჰ. ლაგუარდიას სახელობის საშუალო სკოლაში.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Dass |first=Aastha |date=2026-05-04 |title=Who are Grace and Anna Van Patten’s parents? All about famous family following daughter's Euphoria debut |url=https://www.soapcentral.com/entertainment/who-grace-anna-van-patten-s-parents-all-famous-family-following-daughter-s-euphoria-debut |access-date=2026-07-01 |website=soapcentral.com |language=en-us}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=In the Spotlight: Anna van Patten talks Euphoria, Family, and NYC roots |url=https://pix11.com/new-york-living/in-the-spotlight-anna-van-patten-talks-euphoria-family-and-nyc-roots/ |access-date=June 24, 2026 |website=Pix11}}&lt;/ref&gt; მამამისი, ტიმ ვან პატენი, პატარა ასაკიდანვე დაჰყავდა გადასაღებ მოედანზე და მალევე დაინტერესდა მსახიობობით: მისი თქმით, 10 წლის ასაკში მან სცადა მამამისის დარწმუნება, რომ ის [[სატახტოთა თამაში (სერიალი)|„სამეფო კარის თამაშების“]] [[ზამთარი ახლოვდება|პილოტურ]] ეპიზოდში გარდაცვლილი გოგონას როლისთვის აერჩია, მაგრამ ბოლო წუთს მამამ გადაწყვიტა, რომ ეს შეიძლება ძალიან შემაშფოთებელი ყოფილიყო.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web |last=Svetkey |first=Benjamin |date=2026-05-04 |title=Meet the Newest Star of 'Euphoria.' She Comes From One of Hollywood’s Oldest Families |url=https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-features/anna-van-patten-euphoria-season-3-career-family-interview-1236584254/ |access-date=2026-06-24 |website=The Hollywood Reporter |language=en-US}}&lt;/ref&gt; მან კინორეჟისურა [[ახალი სკოლა (ნიუ-იორკი)|„ახალ სკოლაში“]] შეისწავლა, მას შემდეგ, რაც არქიტექტურა კარიერულ არჩევანად განიხილა.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-06-24 |website=RUSSH}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-10-15 |title=Anna Van Patten on Becoming the Actress She Was Always Meant to Be |url=https://www.whowhatwear.com/fashion/celebrity/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Who What Wear |language=en}}&lt;/ref&gt;

ვან პატენმა პირველად ყურადღება მიიპყრო, როგორც მსახიობმა, რომელმაც განასახიერა სენატორის ქალიშვილი გრეის ბაირონი სერიალ „Gossip Girl“, სამუშაო, რომელიც მისთვის საინტერესო იყო [[ჭორიკანა (ტელესერიალი)|ორიგინალური სერიალის]] თაყვანისმცემლის გამო.&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite web |last=Bein |first=Kat |title=Gossip Girl Star Anna Van Patten on Style &amp; Family Bonds |url=https://www.modernluxury.com/anna-wendy-van-patten-gossip-girl-interview-lafayette-148/ |access-date=2026-06-24 |website=Modern Luxury |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=IN CONVERSATION WITH ANNA VAN PATTEN |url=https://www.numeronetherlands.com/in-conversation-with/in-conversation-with-anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=Numéro Netherlands |language=en-US}}&lt;/ref&gt; შემდეგ მან განასახიერა დიანა ნოქსი სერიალში „The Twisted Tale of Amanda Knox“, თავის რეალურ დასთან, [[გრეის ვან პატენი|გრეის ვან პატენთან]] ერთად, რომელიც დიანას უფროს დას და მთავარ პერსონაჟს, ამანდა ნოქსს თამაშობდა.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Interview |date=2026-02-12 |title=Grace and Anna Van Patten Are Hollywood's Hottest Sister Act |url=https://www.interviewmagazine.com/film/grace-and-anna-van-patten-are-hollywoods-hottest-sister-act |access-date=2026-06-24 |website=Interview Magazine |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Nordstrom |first=Leigh |date=2025-10-06 |title=Getting Ready for Balenciaga Spring 2026 With Anna Van Patten |url=https://wwd.com/eye/people/balenciaga-spring-2026-anna-van-patten-1238284823/ |access-date=2026-06-24 |website=WWD |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ის ასევე გამოჩნდა სერიალში „Master“&lt;ref name=&quot;:02&quot;/&gt; და სტუმრად გამოჩნდა ფილმებში „FBI: Most Wanted“ და „Law &amp; Order: Special Victims Unit“.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Thatcher |first=Kirsty |date=2026-05-06 |title=Get to know Anna Van Patten, the newest 'Euphoria' star |url=https://www.russh.com/who-is-anna-van-patten/ |access-date=2026-07-02 |website=RUSSH}}&lt;/ref&gt; ის გამოჩნდა „Lafayette 148-ის“ მოდის კამპანიაში დედასთან, ვენდისთან ერთად.&lt;ref name=&quot;:12&quot; /&gt;

მისი გამორჩეული როლი იყო კიტის როლი,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Zimmermann |first=Michael |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Breakout Anna Van Patten Felt Pressure To Make Kitty's Dark Story 'Hit Hard' |url=https://collider.com/euphoria-anna-van-patten-interview/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}&lt;/ref&gt; სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომელი და ტელესერიალ ''[[ეიფორია (სერიალი)|„]]''[[ეიფორია (სერიალი)|ეიფორიის“]] მესამე სეზონში განმეორებადი პერსონაჟი.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Anna Van Patten Wants to Do It All |url=https://airmail.news/issues/2026-4-4/anna-van-patten |access-date=2026-06-24 |website=airmail.news |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-05-31 |title='Euphoria' Star Anna Van Patten Teases 'Really Huge' Season 3 Finale: 'You Can Expect a Lot of Action' |url=https://decider.com/2026/05/31/euphoria-star-anna-van-patten-kitty-interview/ |access-date=2026-06-24 |work=Decider |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ვან პატენი პირველად გამოჩნდა ეპიზოდში სახელწოდებით „Kitty Likes to Dance“, რომელსაც სახელი მისი პერსონაჟის სცენის მიხედვით დაერქვა.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Comiter |first=Jordana |date=May 4, 2026 |title=Who Plays Kitty on Euphoria? All About Anna Van Patten and Her Famous Family |url=https://people.com/who-plays-kitty-on-euphoria-11965303 |access-date=June 24, 2026 |website=People}}&lt;/ref&gt; ის გახდა ყველაზე ხშირად მოძიებული ახალი პერსონაჟი სერიალ [[ეიფორია (სერიალი)|„ეიფორიაში“]].&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Toomer |first=Jessica |date=2026-05-06 |title='Euphoria's Most-Searched New Character Completely Changes the HBO Show's Direction in Just 3 Minutes |url=https://collider.com/euphoria-season-3-kitty-anna-von-patten-character-explained/ |access-date=2026-06-24 |website=Collider |language=en}}&lt;/ref&gt; მან როლისთვის პოლ დენსი ისწავლა და ასევე, ენობრივი ბარიერის მიუხედავად, [[ბუდაპეშტი|ბუდაპეშტში]] სტრიპტიზ კლუბის თანამშრომლებსაც გაესაუბრა.&lt;ref name=&quot;:02&quot;/&gt; მან განაცხადა, რომ ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც მას ამ როლში ჩართვა სურდა, ის იყო, რომ პირველ სეზონში კასტინგზე იყო, მაგრამ პერსონაჟისთვის არ მიუღიათ მონაწილეობა.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-05-27 |title=Exclusive: Anna Van Patten Auditioned For This 'Euphoria' Role First |url=https://www.bustle.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-season-3-interview |access-date=2026-06-24 |website=Bustle |language=en}}&lt;/ref&gt; მან ასევე ისაუბრა როლის ფიზიკურ სირთულეებზე, მათ შორის ფინალში, სადაც მას ათი დღის განმავლობაში პროთეზის ტარება მოუწია, რათა თავისი პერსონაჟის ბრაზილიური დუნდულების აწევის იმიტაცია გაეკეთებინა.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Grebenyuk |first=Yana |date=2026-06-04 |title=Euphoria's Anna Van Patten Breaks Down 'Challenging' Process of Wearing a Prosthetic Butt After BBL |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/euphorias-anna-van-patten-breaks-down-prosthetic-butt-for-bbl/ |access-date=2026-06-24 |website=Us Weekly |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-04 |title=Anna Van Patten Confirms 'Euphoria' Cut Scenes Of Kitty &amp; Cassie [Exclusive] |url=https://www.elitedaily.com/entertainment/anna-van-patten-kitty-euphoria-finale-butt-deleted-scenes-interview |access-date=2026-06-24 |website=Elite Daily |language=en}}&lt;/ref&gt;

== რესურსები ინტერნეტში ==
*{{commonscat-inline|AnnaVan Patten}}
*{{instagram|anna.vanpatten}}
*{{imdb სახელი|9586900}}

== სქოლიო ==
{{სქოლიოს სია}}

{{DEFAULTSORT:ვან პატენი, ანა}}

[[კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი]]
[[კატეგორია:დაბადებული 1998]]
[[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]]
[[კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები]]</text>
      <sha1>n1gh1r5e2fny2m0zwqfmvgucpo0tlah</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894418</id>
    <revision>
      <id>5427377</id>
      <parentid>5426925</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:42:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427377</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6269" sha1="pg1patiuk44hqpcf05i0f98oqqb5qr7" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of São Tomé and Príncipe.svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„ქორებისა და თუთიყუშების ნაკრები“''' ({{lang-pt|Seleção dos Falcões e Papagaios}})&lt;br&gt;'''„ეკვატორის მეომრები“''' ({{lang-pt|Guerreiros do Equador}})&lt;br&gt;'''„სპილოები“''' ({{lang-pt|Os Elefantes}})

| ასოციაცია            = [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]] (FSF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ფედერაციების კავშირი]] (UNIFFAC)

| მწვრთვნელი           = [[რიკარდუ მონსანტუ]]
| კაპიტანი             = [[ლუიშ ლიალი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟუაჟიფელ სუარეში]] (36)
| ბომბარდირი           = [[ლუიშ ლიალი]] (11)

| საშინაო სტადიონი     = [[ესტადიუ ნასიონალ 12 დე ჟულიუ]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = STP
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 195 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 115
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[მარტი]] [[2012]]
| ფიფა მინ             = 200
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]]–[[ოქტომბერი]] [[2007]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 166
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივნისი]] [[1976]]
| ელო მინ              = 194
| ელო მინ თარიღი       = [[აგვისტო]] [[1998]]

| pattern_la1          = _stp24a
| pattern_b1           = _stp24a
| pattern_ra1          = _stp24a
| pattern_sh1          = _redbottom
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FFFF00
| body1                = FFFF00
| rightarm1            = FFFF00
| shorts1              = 008000
| socks1               = FFFF00

| pattern_la2          = _stp24h
| pattern_b2           = _stp24h
| pattern_ra2          = _stp24h
| pattern_sh2          = _redbottom
| leftarm2             = 008000
| body2                = 008000
| rightarm2            = 008000
| shorts2              = FFFF00
| socks2               = 008000

| პირველი თამაში      = {{fb|GAB}} 6–1 {{fb-rt|STP}}&lt;br&gt;
([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[2 მაისი]], [[1976]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|EQG}}&lt;br&gt;
([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[14 ნოემბერი]], [[1999]])&lt;br&gt;
{{fb|STP}} 2–0 {{fb-rt|SLE}}&lt;br&gt;
([[სან-ტომე]], [[სან-ტომე და პრინსიპი]]; [[8 აპრილი]], [[2000]])&lt;br&gt;
{{fb|MRI}} 1–3 {{fb-rt|STP}}&lt;br&gt;
([[ბელ-ვიუ-არელი]], [[მავრიკი]]; [[9 ოქტომბერი]], [[2019]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|CGO|1970}} 11–0 {{fb-rt|STP}}&lt;br&gt;
([[ლიბრევილი]], [[გაბონი]]; [[7 ივლისი]], [[1976]])

}}

'''სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სან-ტომე და პრინსიპი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სან-ტომეს ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ. ნაკრები არის [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) და [[ფიფა]]ს წევრი.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/17293721 |title=BBC Sport − São Tomé e Príncipe rocket up Fifa rankings |website=bbc.co.uk |publisher=BBC |date=7 March 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=17 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017091930/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/17293721 |url-status=live }}&lt;/ref&gt; 

აღსანიშნავია, რომ სან-ტომე და პრინსიპის ეროვნულ ნაკრებს ისტორიაში 2 ბურთის სხვაობაზე მეტით არასოდეს მოუგია. ქვეყნის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში [[2026]] წლის მონაცემებით 195-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>pg1patiuk44hqpcf05i0f98oqqb5qr7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894431</id>
    <revision>
      <id>5426969</id>
      <parentid>5426953</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:26:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426969</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6712" sha1="06ttoklcqf231rpb0yx5v9345iuokmj" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სომალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Somali Football Federation logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 185px
| მეტსახელი            = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“'''

| ასოციაცია            = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)&lt;br&gt;({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}})
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუსუფ ალი ნური]]
| კაპიტანი             = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ აბდულკადირი]] (31)
| ბომბარდირი           = [[რაშედ საიდი]] (8)&lt;br&gt;[[ხალიდ საიდი]] (13)

| საშინაო სტადიონი     = [[მოგადიშოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SOM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 199 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 126
| ელო მაქს თარიღი      = [[1973]]
| ელო მინ              = 205
| ელო მინ თარიღი       = [[2015]]

| pattern_la1          = _som25h
| pattern_b1           = _som25h
| pattern_ra1          = _som25h
| pattern_sh1          = _som25h
| pattern_so1          =
| leftarm1             = 73C2FB
| body1                = 73C2FB
| rightarm1            = 73C2FB
| shorts1              = 73C2FB
| socks1               = 73C2FB

| pattern_la2          = _som25a
| pattern_b2           = _som25a
| pattern_ra2          = _som25a
| pattern_sh2          = _som25a
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _som25t
| pattern_b3           = _som25t
| pattern_ra3          = _som25t
| pattern_sh3          = _som25t
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}&lt;br&gt;
([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])&lt;ref name=&quot;Mshassan&quot;&gt;{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN}}&lt;br&gt;
([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}&lt;br&gt;
([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (1973)|1973]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი 1974|1974]], [[CECAFA-ის თასი 1977|1977]], [[CECAFA-ის თასი 1978|1978]], [[CECAFA-ის თასი 1984|1984]], [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]], [[CECAFA-ის თასი 2019|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[ფეხბურთი 1985 წლის არაბულ თამაშებზე|1985]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
}}

'''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია|სომალის ფეხბურთის ფედერაციის]] (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. სომალის ეროვნული ნაკრები ისტორიაში ყველაზე დიდი ანგარიშით ჩრდილოეთ კორეის ეროვნულ ნაკრებთან 

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>06ttoklcqf231rpb0yx5v9345iuokmj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426970</id>
      <parentid>5426969</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:28:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426970</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7082" sha1="1vrjvtd59ksbgin6awnflrysekybvkj" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სომალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Somali Football Federation logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 185px
| მეტსახელი            = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“'''

| ასოციაცია            = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)&lt;br&gt;({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}})
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუსუფ ალი ნური]]
| კაპიტანი             = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ აბდულკადირი]] (31)
| ბომბარდირი           = [[რაშედ საიდი]] (8)&lt;br&gt;[[ხალიდ საიდი]] (13)

| საშინაო სტადიონი     = [[მოგადიშოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SOM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 199 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 126
| ელო მაქს თარიღი      = [[1973]]
| ელო მინ              = 205
| ელო მინ თარიღი       = [[2015]]

| pattern_la1          = _som25h
| pattern_b1           = _som25h
| pattern_ra1          = _som25h
| pattern_sh1          = _som25h
| pattern_so1          =
| leftarm1             = 73C2FB
| body1                = 73C2FB
| rightarm1            = 73C2FB
| shorts1              = 73C2FB
| socks1               = 73C2FB

| pattern_la2          = _som25a
| pattern_b2           = _som25a
| pattern_ra2          = _som25a
| pattern_sh2          = _som25a
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _som25t
| pattern_b3           = _som25t
| pattern_ra3          = _som25t
| pattern_sh3          = _som25t
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}&lt;br&gt;
([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])&lt;ref name=&quot;Mshassan&quot;&gt;{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN}}&lt;br&gt;
([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}&lt;br&gt;
([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (1973)|1973]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი 1974|1974]], [[CECAFA-ის თასი 1977|1977]], [[CECAFA-ის თასი 1978|1978]], [[CECAFA-ის თასი 1984|1984]], [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]], [[CECAFA-ის თასი 2019|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[ფეხბურთი 1985 წლის არაბულ თამაშებზე|1985]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
}}

'''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია|სომალის ფეხბურთის ფედერაციის]] (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. სომალის ეროვნული ნაკრები ისტორიაში ყველაზე დიდი 0-14 ანგარიშით [[ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ კორეის ეროვნულ ნაკრებთან]] 1963 წლის 14 ნოემბერს დამარცხდა, თუმცა თავად ისტორიაში 3 ბურთზე მეტი სხვაობით არასდროს მოუგია. 

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>1vrjvtd59ksbgin6awnflrysekybvkj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426974</id>
      <parentid>5426970</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:45:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426974</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7350" sha1="eb928tw3xjwo6tqkqz0zxhz9vgvphzg" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სომალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Somali Football Federation logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 185px
| მეტსახელი            = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“'''

| ასოციაცია            = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)&lt;br&gt;({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}})
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუსუფ ალი ნური]]
| კაპიტანი             = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ აბდულკადირი]] (31)
| ბომბარდირი           = [[რაშედ საიდი]] (8)&lt;br&gt;[[ხალიდ საიდი]] (13)

| საშინაო სტადიონი     = [[მოგადიშოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SOM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 199 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 126
| ელო მაქს თარიღი      = [[1973]]
| ელო მინ              = 205
| ელო მინ თარიღი       = [[2015]]

| pattern_la1          = _som25h
| pattern_b1           = _som25h
| pattern_ra1          = _som25h
| pattern_sh1          = _som25h
| pattern_so1          =
| leftarm1             = 73C2FB
| body1                = 73C2FB
| rightarm1            = 73C2FB
| shorts1              = 73C2FB
| socks1               = 73C2FB

| pattern_la2          = _som25a
| pattern_b2           = _som25a
| pattern_ra2          = _som25a
| pattern_sh2          = _som25a
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _som25t
| pattern_b3           = _som25t
| pattern_ra3          = _som25t
| pattern_sh3          = _som25t
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}&lt;br&gt;
([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])&lt;ref name=&quot;Mshassan&quot;&gt;{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN}}&lt;br&gt;
([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}&lt;br&gt;
([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (1973)|1973]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი 1974|1974]], [[CECAFA-ის თასი 1977|1977]], [[CECAFA-ის თასი 1978|1978]], [[CECAFA-ის თასი 1984|1984]], [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]], [[CECAFA-ის თასი 2019|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[ფეხბურთი 1985 წლის არაბულ თამაშებზე|1985]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
}}

'''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია|სომალის ფეხბურთის ფედერაციის]] (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. სომალის ეროვნული ნაკრები ისტორიაში ყველაზე დიდი 0-14 ანგარიშით [[ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ კორეის ეროვნულ ნაკრებთან]] 1963 წლის 14 ნოემბერს დამარცხდა, თუმცა თავად  3 ბურთზე მეტი სხვაობით არასდროს მოუგია. [[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 199-ე ადგილს იკავებს.

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>eb928tw3xjwo6tqkqz0zxhz9vgvphzg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426975</id>
      <parentid>5426974</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:45:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426975</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7507" sha1="hy67hz9xgg3a7dstqdoz46wzct3opah" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სომალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Somali Football Federation logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 185px
| მეტსახელი            = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“'''

| ასოციაცია            = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)&lt;br&gt;({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}})
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუსუფ ალი ნური]]
| კაპიტანი             = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ აბდულკადირი]] (31)
| ბომბარდირი           = [[რაშედ საიდი]] (8)&lt;br&gt;[[ხალიდ საიდი]] (13)

| საშინაო სტადიონი     = [[მოგადიშოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SOM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 199 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 126
| ელო მაქს თარიღი      = [[1973]]
| ელო მინ              = 205
| ელო მინ თარიღი       = [[2015]]

| pattern_la1          = _som25h
| pattern_b1           = _som25h
| pattern_ra1          = _som25h
| pattern_sh1          = _som25h
| pattern_so1          =
| leftarm1             = 73C2FB
| body1                = 73C2FB
| rightarm1            = 73C2FB
| shorts1              = 73C2FB
| socks1               = 73C2FB

| pattern_la2          = _som25a
| pattern_b2           = _som25a
| pattern_ra2          = _som25a
| pattern_sh2          = _som25a
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _som25t
| pattern_b3           = _som25t
| pattern_ra3          = _som25t
| pattern_sh3          = _som25t
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}&lt;br&gt;
([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])&lt;ref name=&quot;Mshassan&quot;&gt;{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN}}&lt;br&gt;
([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}&lt;br&gt;
([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (1973)|1973]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი 1974|1974]], [[CECAFA-ის თასი 1977|1977]], [[CECAFA-ის თასი 1978|1978]], [[CECAFA-ის თასი 1984|1984]], [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]], [[CECAFA-ის თასი 2019|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[ფეხბურთი 1985 წლის არაბულ თამაშებზე|1985]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
}}

'''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია|სომალის ფეხბურთის ფედერაციის]] (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. სომალის ეროვნული ნაკრები ისტორიაში ყველაზე დიდი 0-14 ანგარიშით [[ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ კორეის ეროვნულ ნაკრებთან]] 1963 წლის 14 ნოემბერს დამარცხდა, თუმცა თავად  3 ბურთზე მეტი სხვაობით არასდროს მოუგია. [[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 199-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>hy67hz9xgg3a7dstqdoz46wzct3opah</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426976</id>
      <parentid>5426975</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:45:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426976</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7624" sha1="9tl338u6z63n2n8d021cn98qv2rw65j" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სომალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Somali Football Federation logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 185px
| მეტსახელი            = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“'''

| ასოციაცია            = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)&lt;br&gt;({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}})
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუსუფ ალი ნური]]
| კაპიტანი             = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ აბდულკადირი]] (31)
| ბომბარდირი           = [[რაშედ საიდი]] (8)&lt;br&gt;[[ხალიდ საიდი]] (13)

| საშინაო სტადიონი     = [[მოგადიშოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SOM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 199 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 126
| ელო მაქს თარიღი      = [[1973]]
| ელო მინ              = 205
| ელო მინ თარიღი       = [[2015]]

| pattern_la1          = _som25h
| pattern_b1           = _som25h
| pattern_ra1          = _som25h
| pattern_sh1          = _som25h
| pattern_so1          =
| leftarm1             = 73C2FB
| body1                = 73C2FB
| rightarm1            = 73C2FB
| shorts1              = 73C2FB
| socks1               = 73C2FB

| pattern_la2          = _som25a
| pattern_b2           = _som25a
| pattern_ra2          = _som25a
| pattern_sh2          = _som25a
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _som25t
| pattern_b3           = _som25t
| pattern_ra3          = _som25t
| pattern_sh3          = _som25t
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}&lt;br&gt;
([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])&lt;ref name=&quot;Mshassan&quot;&gt;{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN}}&lt;br&gt;
([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}&lt;br&gt;
([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (1973)|1973]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი 1974|1974]], [[CECAFA-ის თასი 1977|1977]], [[CECAFA-ის თასი 1978|1978]], [[CECAFA-ის თასი 1984|1984]], [[CECAFA-ის თასი 1994|1994]], [[CECAFA-ის თასი 2019|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[ფეხბურთი 1985 წლის არაბულ თამაშებზე|1985]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
}}

'''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია|სომალის ფეხბურთის ფედერაციის]] (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. სომალის ეროვნული ნაკრები ისტორიაში ყველაზე დიდი 0-14 ანგარიშით [[ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ კორეის ეროვნულ ნაკრებთან]] 1963 წლის 14 ნოემბერს დამარცხდა, თუმცა თავად  3 ბურთზე მეტი სხვაობით არასდროს მოუგია. [[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 199-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>9tl338u6z63n2n8d021cn98qv2rw65j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426977</id>
      <parentid>5426976</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:47:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426977</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7776" sha1="bnnpfdo1dmk0z4xnn2s26o3ijy6eba3" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სომალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Somali Football Federation logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 185px
| მეტსახელი            = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“'''

| ასოციაცია            = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)&lt;br&gt;({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}})
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუსუფ ალი ნური]]
| კაპიტანი             = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ აბდულკადირი]] (31)
| ბომბარდირი           = [[რაშედ საიდი]] (8)&lt;br&gt;[[ხალიდ საიდი]] (13)

| საშინაო სტადიონი     = [[მოგადიშოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SOM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 199 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 126
| ელო მაქს თარიღი      = [[1973]]
| ელო მინ              = 205
| ელო მინ თარიღი       = [[2015]]

| pattern_la1          = _som25h
| pattern_b1           = _som25h
| pattern_ra1          = _som25h
| pattern_sh1          = _som25h
| pattern_so1          =
| leftarm1             = 73C2FB
| body1                = 73C2FB
| rightarm1            = 73C2FB
| shorts1              = 73C2FB
| socks1               = 73C2FB

| pattern_la2          = _som25a
| pattern_b2           = _som25a
| pattern_ra2          = _som25a
| pattern_sh2          = _som25a
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _som25t
| pattern_b3           = _som25t
| pattern_ra3          = _som25t
| pattern_sh3          = _som25t
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}&lt;br&gt;
([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])&lt;ref name=&quot;Mshassan&quot;&gt;{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN}}&lt;br&gt;
([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}&lt;br&gt;
([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (1973)|1973]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი (1974)|1974]], [[CECAFA-ის თასი (1977)|1977]], [[CECAFA-ის თასი (1978)|1978]], [[CECAFA-ის თასი (1984)|1984]], [[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
}}

'''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია|სომალის ფეხბურთის ფედერაციის]] (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. სომალის ეროვნული ნაკრები ისტორიაში ყველაზე დიდი 0-14 ანგარიშით [[ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ კორეის ეროვნულ ნაკრებთან]] [[1963]] წლის [[14 ნოემბერი|14 ნოემბერს]] დამარცხდა, თუმცა თავად  3 ბურთზე მეტი სხვაობით არასდროს მოუგია. [[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 199-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>bnnpfdo1dmk0z4xnn2s26o3ijy6eba3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426981</id>
      <parentid>5426977</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:59:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426981</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7855" sha1="j4pyf59fpfn2ifw0u2npnmz1ex46j7a" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სომალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Somali Football Federation logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 185px
| მეტსახელი            = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“'''

| ასოციაცია            = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)&lt;br&gt;({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}})
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუსუფ ალი ნური]]
| კაპიტანი             = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ აბდულკადირი]] (31)
| ბომბარდირი           = [[რაშედ საიდი]] (8)&lt;br&gt;[[ხალიდ საიდი]] (13)

| საშინაო სტადიონი     = [[მოგადიშოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SOM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 199 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 126
| ელო მაქს თარიღი      = [[1973]]
| ელო მინ              = 205
| ელო მინ თარიღი       = [[2015]]

| pattern_la1          = _som25h
| pattern_b1           = _som25h
| pattern_ra1          = _som25h
| pattern_sh1          = _som25h
| pattern_so1          =
| leftarm1             = 73C2FB
| body1                = 73C2FB
| rightarm1            = 73C2FB
| shorts1              = 73C2FB
| socks1               = 73C2FB

| pattern_la2          = _som25a
| pattern_b2           = _som25a
| pattern_ra2          = _som25a
| pattern_sh2          = _som25a
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _som25t
| pattern_b3           = _som25t
| pattern_ra3          = _som25t
| pattern_sh3          = _som25t
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}&lt;br&gt;
([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])&lt;ref name=&quot;Mshassan&quot;&gt;{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN}}&lt;br&gt;
([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}&lt;br&gt;
([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (1973)|1973]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი (1974)|1974]], [[CECAFA-ის თასი (1977)|1977]], [[CECAFA-ის თასი (1978)|1978]], [[CECAFA-ის თასი (1984)|1984]], [[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
}}

'''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია|სომალის ფეხბურთის ფედერაციის]] (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. სომალის ეროვნული ნაკრები ისტორიაში ყველაზე დიდი 0-14 ანგარიშით [[ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ კორეის ეროვნულ ნაკრებთან]] [[1963]] წლის [[14 ნოემბერი|14 ნოემბერს]] დამარცხდა, თუმცა თავად  3 ბურთზე მეტი სხვაობით არასდროს მოუგია. [[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 199-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სომალის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>j4pyf59fpfn2ifw0u2npnmz1ex46j7a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427376</id>
      <parentid>5426981</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:42:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427376</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7878" sha1="0ahva6k43fkidwvo877hdd6x4pal24b" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სომალის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Somali Football Federation logo.svg
| ემბლემის ზომა        = 185px
| მეტსახელი            = '''„ოკეანის ვარსკვლავები“'''

| ასოციაცია            = [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია]] (SFF)&lt;br&gt;({{lang-so|Xiriirka Soomaaliyeed ee Kubbadda Cagta}})
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[იუსუფ ალი ნური]]
| კაპიტანი             = [[აბდულსამედ აბდულაჰი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ომარ აბდულკადირი]] (31)
| ბომბარდირი           = [[რაშედ საიდი]] (8)&lt;br&gt;[[ხალიდ საიდი]] (13)

| საშინაო სტადიონი     = [[მოგადიშოს სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SOM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 199 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 65
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[აპრილი]]–[[ივნისი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 203
| ფიფა მინ თარიღი      = [[აპრილი]]–[[მაისი]] [[2019]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 126
| ელო მაქს თარიღი      = [[1973]]
| ელო მინ              = 205
| ელო მინ თარიღი       = [[2015]]

| pattern_la1          = _som25h
| pattern_b1           = _som25h
| pattern_ra1          = _som25h
| pattern_sh1          = _som25h
| pattern_so1          =
| leftarm1             = 73C2FB
| body1                = 73C2FB
| rightarm1            = 73C2FB
| shorts1              = 73C2FB
| socks1               = 73C2FB

| pattern_la2          = _som25a
| pattern_b2           = _som25a
| pattern_ra2          = _som25a
| pattern_sh2          = _som25a
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| pattern_la3          = _som25t
| pattern_b3           = _som25t
| pattern_ra3          = _som25t
| pattern_sh3          = _som25t
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|Kenya|colonial}} 0–4 '''სომალი''' {{flagicon image|Flag of Italy and the United Kingdom.png}}&lt;br&gt;
([[მომბასა]], [[კენია]]; [[1958]])&lt;ref name=&quot;Mshassan&quot;&gt;{{cite book|last1=Hassan|first1=Mohammed Sheik|title=History of Somali football (1938–2007)|date=2008|publisher=Scansom|page=20|isbn=9789185945986|url=https://books.google.com/books?id=m5MaAQAAMAAJ|access-date=10 July 2014}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SOM}} 5–2 {{fb-rt|MTN}}&lt;br&gt;
([[კასაბლანკა]], [[მაროკო]]; [[7 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|PRK|1948}} 14–0 {{fb-rt|SOM}}&lt;br&gt;
([[ჯაკარტა]], [[ინდონეზია]]; [[14 ნოემბერი]], [[1963]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 26
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (1973)|1973]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეხუთე ადგილი ([[CECAFA-ის თასი (1974)|1974]], [[CECAFA-ის თასი (1977)|1977]], [[CECAFA-ის თასი (1978)|1978]], [[CECAFA-ის თასი (1984)|1984]], [[CECAFA-ის თასი (1994)|1994]], [[CECAFA-ის თასი (2019)|2019]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[არაბული თამაშები]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბული თამაშები (1985)|1985]])
}}

'''სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-so|Kooxda Qaranka Soomaaliya}}) — წარმოადგენს [[სომალი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სომალის ფეხბურთის ფედერაცია|სომალის ფეხბურთის ფედერაციის]] (SFF) მიერ, რომელიც [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) წევრია.

სომალის ეროვნული ნაკრების პირველი კაპიტანი იყო [[მოჰამედ შანგოლე]], ხოლო ყველაზე ხანგრძლივად კაპიტნის სტატუსს [[ჰასან ბაბაი]] ატარებდა. სომალის ეროვნული ნაკრები ისტორიაში ყველაზე დიდი 0-14 ანგარიშით [[ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩრდილოეთ კორეის ეროვნულ ნაკრებთან]] [[1963]] წლის [[14 ნოემბერი|14 ნოემბერს]] დამარცხდა, თუმცა თავად  3 ბურთზე მეტი სხვაობით არასდროს მოუგია. [[2026]] წლის მონაცემებით, [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში ბენინის ეროვნული ნაკრები 199-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:სომალის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>0ahva6k43fkidwvo877hdd6x4pal24b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1916 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894432</id>
    <revision>
      <id>5426958</id>
      <timestamp>2026-07-04T12:03:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninikelaaa 55</username>
        <id>178880</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} '''1916 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''. ==მმართველები== *მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]] *გენერალ-გუბერნატორი — ღირსეული სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]] *პრემიერ-მ...</comment>
      <origin>5426958</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2580" sha1="dxk0cpy2326gtzwpeypbn2c0riur6oh" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninikelaaa 55|Ninikelaaa 55]].|4|07|2026}}
'''1916 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''.
==მმართველები==
*მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი — ღირსეული სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*პრემიერ-მინისტრი — [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე — [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი — [[უილიამ ჰოლმანი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ტ. ჯ. რაიანი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[კროუფორდ ვონი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯონ ერლი]] (15 აპრილამდე), შემდეგ [[უოლტერ ლი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯონ სკედანი]] (27 ივლისამდე), შემდეგ [[ფრენკ უილსონი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი — სერ [[ალექსანდრ პიკოკი]]


[[კატეგორია:1916 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1916 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1916 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>dxk0cpy2326gtzwpeypbn2c0riur6oh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426972</id>
      <parentid>5426958</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T12:31:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninikelaaa 55</username>
        <id>178880</id>
      </contributor>
      <origin>5426972</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16964" sha1="k98vh6uamn74fifatsyqw5v3ui4xbcu" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1916}}
'''1916 წლის მოვლენები ავსტრალიაში'''.
==მმართველები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1916.jpg|130px|მინი|მარჯვნივ|ბილი ჰიუზი]]
*მონარქი — [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი — ღირსეული სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*პრემიერ-მინისტრი — [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე — [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი — [[უილიამ ჰოლმანი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ტ. ჯ. რაიანი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[კროუფორდ ვონი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯონ ერლი]] (15 აპრილამდე), შემდეგ [[უოლტერ ლი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი — [[ჯონ სკედანი]] (27 ივლისამდე), შემდეგ [[ფრენკ უილსონი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიის]] პრემიერ-მინისტრი — სერ [[ალექსანდრ პიკოკი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი — სერ [[ჯერალდ სტრიკლენდი]]
*ქვიზსლენდის გუბერნატორი — მაიორი სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — ვიცე-პოლკოვნიკი სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი — სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი — გენერალ-მაიორი სერ [[ჰარი ბერონი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი — სერ [[არტურ სტენლი]]

==მოვლენები==
*სასტუმროები/ბარები იძულებულნი გახდნენ 18:00 საათზე დაკეტილიყვნენ, რამაც დასაბამი მისცა ე.წ. „ექვსი საათის ყლუპვას“  27 მარტს სამხრეთ ავსტრალიაში; 21 ივლისს [[სიდნეი|სიდნეიში]] (10 ივნისის რეფერენდუმის შემდეგ); 11 ოქტომბერს ვიქტორიაში; მარტის განმავლობაში ტასმანიაში.
*14 თებერვალი – 1916 წლის ლივერპულის ამბოხი – ჯარისკაცები კაზულას ბანაკში არსებული პირობების გამო აჯანყდნენ. მათ დაარბიეს სასტუმროები ლივერპულში, რის შემდეგაც მატარებლით სიდნეიში გაემგზავრნენ, სადაც ცენტრალურ რკინიგზის სადგურზე მომხდარი არეულობის დროს ერთი ჯარისკაცი სასიკვდილოდ დაჭრეს.
*6 ივნისი – დაარსდა ავსტრალიის დაბრუნებულ მეზღვაურთა და ჯარისკაცთა იმპერიული ლიგა (Returned Sailors' and Soldiers' Imperial League of Australia), რომელიც დღევანდელი ომის ვეტერანთა ასოციაციის (RSL) წინამორბედია.
*26 ივნისი – [[უილიამ ჯექსონს]] მიენიჭა ვიქტორიას ჯვარი საფრანგეთში, არმანტიერთან განხორციელებული რეიდის დროს გამოჩენილი მამაცობისთვის.
*1-დან 30 ივნისამდე – ადელაიდში 217.9 მილიმეტრი (8.58 ინჩი) ნალექი მოვიდა, რაც ყველაზე მაღალი თვიური მაჩვენებელია 1839 წელს დაკვირვებების დაწყების შემდეგ.&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/jsp/ncc/cdio/weatherData/av?p_nccObsCode=139&amp;p_display_type=dataFile&amp;p_stn_num=023000 Adelaide West Terrace (023000) monthly rainfall]&lt;/ref&gt;
*19 ივლისი – დაიწყო ფრომელის ბრძოლა  მომდევნო შვიდი კვირის განმავლობაში ავსტრალიის მხარეს 22 826 ადამიანი დაიღუპა ან დაიჭრა.
*23 ივლისი – [[ართურ სიფორთ ბლექბერნსა]] და [[ჯონ ლიკს]] მიენიჭათ ვიქტორიას ჯვრები პოზიერის ბრძოლაში  სხვადასხვა ეპიზოდში გამოჩენილი გმირობისთვის.
*25 ივლისი – თომას კუკი დაიღუპა პოზიერის ბრძოლაში და მტრის წინაშე გამოჩენილი მამაცობისთვის სიკვდილის შემდეგ ვიქტორიას ჯვარი მიენიჭა.
*29 ივლისი – [[კლოდ ჩარლზ კასლტონი]] დაიღუპა პოზიერის ბრძოლაში; დაღუპვამდე და უშუალოდ დაღუპვის მომენტში დაჭრილი ჯარისკაცების გამოყვანისას გამოჩენილი თავგანწირვისთვის მას ვიქტორიას ჯვარი მიენიჭა.
*9 აგვისტოდან 12 აგვისტომდე – მარტინ ო’მირა პოზიერის ბრძოლის დროს, არტილერიისა და ტყვიამფრქვევის ინტენსიური ცეცხლის ქვეშ, არაერთხელ გავიდა „ნეიტრალურ ზონაში“  და გამოიყვანა დაჭრილი ოფიცრები და ჯარისკაცები, რისთვისაც მას ვიქტორიას ჯვარი გადაეცა.
*30 აგვისტო – სპილოს კუნძულზე  დარჩენილი საიმპერატორო ტრანსანტარქტიკული ექსპედიციის 22 წევრის გადარჩენა.
*28 ოქტომბერი – გაიმართა პირველი პლებისციტი სავალდებულო სამხედრო სამსახურის (კონსკრიფციის) შემოღების შესახებ; ინიციატივა უარყოფილ იქნა.
*1 ნოემბერი – აღმოსავლეთ ავსტრალიაში მეშახტეთა საყოველთაო გაფიცვა დაიწყო.
*ლეიბორისტული მთავრობა ბილი ჰიუზის ხელმძღვანელობით სავალდებულო სამხედრო სამსახურის საკითხზე ორად გაიყო.
*13 ნოემბერი – ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი ბილი ჰიუზი ლეიბორისტული პარტიიდან გარიცხეს კონსკრიფციის მხარდაჭერის გამო.
*2 დეკემბერი – „სიდნეის თორმეტი“: მსოფლიოს ინდუსტრიულ მუშათა (IWW) ორგანიზაციის 12 წევრი სიდნეიში ცეცხლის განზრახ წაკიდებისა და ამბოხების მოწყობის შეთქმულებაში იქნა დამნაშავედ ცნობილი.
*23 დეკემბერი – პირველი მსოფლიო ომი: მაგდაბას ბრძოლა – სინაის უდაბნოში ავსტრალიისა და ახალი ზელანდიის ცხენოსანმა შენაერთებმა თურქული გარნიზონი დაატყვევეს.
*28 დეკემბერი – ქვინზლენდის ქალაქ კლერმონში მომხდარმა წყალდიდობამ 60-ზე მეტი ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა.
*თარიღის გარეშე – დასავლეთ ავსტრალიის კიმბერლის რეგიონში, მოვლა ბლაფის მახლობლად, გიგალის ნაკადულთან მოკლეს ავსტრალიის მკვიდრი მოსახლეობის (აბორიგენების) დაუზუსტებელი რაოდენობა, სავარაუდოდ 300-დან 400-მდე ადამიანი, რაც ცნობილია როგორც „მოვლა ბლაფის ხოცვა-ჟლეტა“. მას შემდეგ, რაც მკვიდრმა მოსახლეებმა რანჩოს თეთრკანიან მენეჯერს სცემეს, შეიარაღებულმა ბრბომ, რომელშიც ოფიციალური პირები და ადგილობრივი მაცხოვრებლები შედიოდნენ, შეკრიბა აბორიგენი მამაკაცების, ქალებისა და ბავშვების დიდი ჯგუფი, დახოცა ისინი და ცხედრები დაწვა.
*ძლიერი ფენომენის, ლა-ნინიას გამო, მელბურნში (967.5 მილიმეტრი / 38.09 ინჩი)&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/jsp/ncc/cdio/weatherData/av?p_nccObsCode=139&amp;p_display_type=dataFile&amp;p_stn_num=086071 Melbourne Regional Office (086071) Monthly Rainfall]&lt;/ref&gt; და ჰობარტში (1,104.2 მილიმეტრი / 43.47 ინჩი)&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/jsp/ncc/cdio/weatherData/av?p_nccObsCode=139&amp;p_display_type=dataFile&amp;p_stn_num=094029 Hobart Ellerslie Road (094029) Monthly Rainfall]&lt;/ref&gt;  რეკორდული წლიური ნალექი დაფიქსირდა.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*6 მარტი – სიდნეის მუსიკალურმა კონსერვატორიამ პირველი სტუდენტები მიიღო.

==სპორტი==
*„სასანოფმა“  მოიგო მელბურნის თასი.
*ომის გამო შეფილდ შილდის  ტურნირი არ გამართულა.
*26 ივლისი – ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ლიგის (NSWRFL) 1916 წლის სეზონი ფინალით დასრულდა, სადაც „ბალმეინმა“ „საუთ სიდნეი“  ანგარიშით 5–3 დაამარცხა.

==დაიბადნენ==
[[ფაილი:Gough Whitlam at the Lodge 1974 (cropped).jpg|130px|მინი|მარჯვნივ|გოფ ვიტლემი]]
*28 თებერვალი – [[ფრენკ კრინი]], ავსტრალიის მე-5 ვიცე-პრემიერ-მინისტრი (გ. [[2008]])
*14 აპრილი – [[დონ ვილისი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ. [[2003]])
*26 აპრილი – [[მორის ვესტი]], რომანისტი და დრამატურგი (გ. [[1999]])
*11 ივლისი – [[გოფ ვიტლემი]], ავსტრალიის 21-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[2014]])
*29 ივლისი – სერ [[რუპერტ ჰამერი]], ვიქტორიის 39-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[2004]])
*27 აგვისტო – სერ [[ჯეიმს რამზი]], ქვინზლენდის მე-20 გუბერნატორი (გ. [[1986]])
*11 სექტემბერი – [[უორენ ბონაითონი]], ბუნებისდამცველი და ქიმიკოსი-ინჟინერი (გ. [[2012]])
*14 სექტემბერი – [[ჯონ ჰაიერი]], დოკუმენტური კინოს რეჟისორი (გ. [[2001]])
*25 სექტემბერი – [[ჯესიკა ანდერსონი]], რომანისტი (გ. [[2010]])
*27 სექტემბერი – [[ბეატრის ბლაი]], მებაღე და ლანდშაფტის დიზაინერი (გ. [[1973]])

==გარდაიცვალნენ==
*19 მაისი – [[უილიამ სოუერსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1844]])
*13 აგვისტო – სერ [[ჯორჯ თერნერი]], ვიქტორიის მე-18 პრემიერ-მინისტრი (დ. [[1851]])
*7 ნოემბერი – [[ჰენრი ბროკმანი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დ. [[1845]])
==სქოლიო==

{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1916 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1916 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1916 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>k98vh6uamn74fifatsyqw5v3ui4xbcu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:სომალის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894433</id>
    <revision>
      <id>5426964</id>
      <timestamp>2026-07-04T12:19:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5426964</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:1913 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894434</id>
    <revision>
      <id>5426967</id>
      <timestamp>2026-07-04T12:24:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>თეკლა ბიჭიკაშვილი</username>
        <id>166292</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5426967</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მომხმარებლის განხილვა:Kupravishvili</title>
    <ns>3</ns>
    <id>894435</id>
    <revision>
      <id>5426971</id>
      <timestamp>2026-07-04T12:29:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ქართული ვიკიპედია</username>
        <id>174425</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე</comment>
      <origin>5426971</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="477" sha1="t0erg2isn2092h1ve2s3g15ucbx57h3" xml:space="preserve">{{გამარჯობა}}

-- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 12:29, 4 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>t0erg2isn2092h1ve2s3g15ucbx57h3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:1916 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894436</id>
    <revision>
      <id>5426973</id>
      <timestamp>2026-07-04T12:31:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ninikelaaa 55</username>
        <id>178880</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5426973</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორია:სომალის ფეხბურთი</title>
    <ns>14</ns>
    <id>894437</id>
    <revision>
      <id>5426978</id>
      <timestamp>2026-07-04T12:56:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: [[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</comment>
      <origin>5426978</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110" sha1="ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip" xml:space="preserve">[[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორიის განხილვა:სომალის ფეხბურთი</title>
    <ns>15</ns>
    <id>894438</id>
    <revision>
      <id>5426979</id>
      <timestamp>2026-07-04T12:57:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5426979</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ამბერ გლენი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894439</id>
    <revision>
      <id>5426982</id>
      <timestamp>2026-07-04T13:00:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>მარიამ ტყეშელაშვილი</username>
        <id>170161</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}}  '''ამბერ ილეინ გლენი''' (დაბადებული 1999 წლის 28 ოქტომბერს) —ამერიკელი ფიგურული მოციგურავე. იგი არის 2026 წლის ოლიმპიური თამაშების გუნდური შეჯიბრის ოქროს მედალოსანი, 2024...</comment>
      <origin>5426982</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3275" sha1="4hp786l34je5dirp1u2rnlzbliol4mz" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/მარიამ ტყეშელაშვილი|მარიამ ტყეშელაშვილი]].|4|07|2026}}

'''ამბერ ილეინ გლენი''' (დაბადებული 1999 წლის 28 ოქტომბერს) —ამერიკელი ფიგურული მოციგურავე. იგი არის 2026 წლის ოლიმპიური თამაშების გუნდური შეჯიბრის ოქროს მედალოსანი, 2024–25 წლების გრან-პრის ფინალის ჩემპიონი, სამგზის აშშ-ის ეროვნული ჩემპიონი (2024–26), ექვსგზის ISU გრან-პრის მედალოსანი და ხუთგზის ISU ჩელენჯერების სერიის მედალოსანი. ასევე ხუთჯერ დაასრულა ტოპ ათეულში ISU ჩემპიონატებზე.
კარიერის დასაწყისში მან მოიპოვა ბრინჯაოს მედლები ორ ISU საიუნიორო გრან-პრის ეტაპზე (2013 წლის JGP ჩეხეთის რესპუბლიკა, 2014 წლის JGP საფრანგეთი) და გახდა 2014 წლის აშშ-ის საიუნიორო ჩემპიონი. იგი მეოთხე ამერიკელი ქალია, რომელმაც საერთაშორისო შეჯიბრზე სუფთად შეასრულა სამმაგი აქსელი.[1]
გლენი პირველი ამერიკელი ქალია, ვინც მიჰიელ კვანის (2003–05) შემდეგ (მიშელ კვანი) მოიპოვა სამი ზედიზედ აშშ-ის ეროვნული ტიტული.[2] 2026 წლის ზამთრის ოლიმპიური თამაშებისთვის შერჩევის შემდეგ იგი გახდა პირველი ღიად ქუთარ (queer) ქალი, რომელმაც წარმოადგინა შეერთებული შტატები ოლიმპიურ ფიგურულ სრიალში.[3] გარდა ამისა, 26 წლის ასაკში იგი გახდა ყველაზე ასაკოვანი ამერიკელი ქალი, რომელმაც 1928 წლის შემდეგ მოახერხა ოლიმპიურ ინდივიდუალურ გუნდში კვალიფიკაცია.[4]
იგი ასევე მეხუთე ქალია, რომელმაც შეასრულა სამმაგი აქსელი ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებზე.</text>
      <sha1>4hp786l34je5dirp1u2rnlzbliol4mz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი</title>
    <ns>14</ns>
    <id>894440</id>
    <revision>
      <id>5426984</id>
      <timestamp>2026-07-04T13:04:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: [[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</comment>
      <origin>5426984</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110" sha1="ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip" xml:space="preserve">[[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორიის განხილვა:სუდანის ფეხბურთი</title>
    <ns>15</ns>
    <id>894441</id>
    <revision>
      <id>5426985</id>
      <timestamp>2026-07-04T13:04:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5426985</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894442</id>
    <revision>
      <id>5426988</id>
      <timestamp>2026-07-04T13:15:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები  | სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა              = Flag of Sudan.svg | ემბლემის ზომა        = | მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجدي...</comment>
      <origin>5426988</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8690" sha1="mv9go2ptsainwr1j95yrxcd8dta0s89" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>mv9go2ptsainwr1j95yrxcd8dta0s89</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426990</id>
      <parentid>5426988</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:17:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426990</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8769" sha1="eh22rs4249oph67hzypu4lcz2h8s4e4" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>eh22rs4249oph67hzypu4lcz2h8s4e4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426991</id>
      <parentid>5426990</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:19:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426991</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8886" sha1="02ferbllm1vhotuuniqny2930wnylso" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>02ferbllm1vhotuuniqny2930wnylso</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426992</id>
      <parentid>5426991</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:19:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426992</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9024" sha1="kfl818262hcfrok9os3ow880e9q3edo" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>kfl818262hcfrok9os3ow880e9q3edo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426993</id>
      <parentid>5426992</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:21:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426993</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9042" sha1="2jtlrpznawajayjgnh55d9u8suc4kl7" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 117 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>2jtlrpznawajayjgnh55d9u8suc4kl7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426994</id>
      <parentid>5426993</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:25:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426994</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9220" sha1="33rg2c1acycuvbn3otssa8gv0xot4qv" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 117 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>33rg2c1acycuvbn3otssa8gv0xot4qv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426995</id>
      <parentid>5426994</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:27:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426995</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9368" sha1="g601tmo3eeqooxc4ph6ut52kjkfkyqv" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 117 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, სუდანის ეროვნული ნაკრები 117-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>g601tmo3eeqooxc4ph6ut52kjkfkyqv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5426996</id>
      <parentid>5426995</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T13:28:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5426996</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9525" sha1="8vw3g7y1xunc3nqc3w1syd948lc3j4g" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 117 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, სუდანის ეროვნული ნაკრები 117-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>8vw3g7y1xunc3nqc3w1syd948lc3j4g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427375</id>
      <parentid>5426996</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:42:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427375</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9548" sha1="fxaaujbkekgjf3e9pno3c98fw0x5xqt" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„ჯედიანეს შევარდნები“''' ({{lang-ar|صقور الجديان}})

| ასოციაცია            = [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჯეიმზ კვესი აპია]]
| კაპიტანი             = [[ბახით ხამისი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჰაისამ მუსტაფა]] (98)
| ბომბარდირი           = [[ნასრ ედინ აბასი]] (27)

| საშინაო სტადიონი     = [[ხართუმის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SDN
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 117 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 74
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[დეკემბერი]] [[1996]]
| ფიფა მინ             = 164
| ფიფა მინ თარიღი      = [[ივლისი]] [[2017]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 31
| ელო მაქს თარიღი      = [[ივლისი]] [[1971]]
| ელო მინ              = 155
| ელო მინ თარიღი       = [[2018]]

| pattern_la1          = _blackborder
| pattern_b1           = _sud25h
| pattern_ra1          = _blackborder
| pattern_sh1          =
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF0000
| body1                = FF0000
| rightarm1            = FF0000
| shorts1              = FF0000
| socks1               = FF0000

| pattern_la2          = _greenborder
| pattern_b2           = _sud25a
| pattern_ra2          = _redborder
| pattern_sh2          =
| pattern_so2          =
| leftarm2             = FFFFFF
| body2                = FFFFFF
| rightarm2            = FFFFFF
| shorts2              = FFFFFF
| socks2               = FFFFFF

| პირველი თამაში      = {{fb|SUD|1956}} 5–1 {{fb-rt|ETH|1897}}&lt;br&gt;
([[ომდურმანი]], [[სუდანი]]; [[13 მაისი]], [[1956]])&lt;ref name=rating&gt;{{cite web|title=World Football Elo Ratings: Sudan|url=http://www.eloratings.net/Sudan.htm|work=World Football Elo Ratings|access-date=22 February 2017|archive-date=31 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150131190951/http://www.eloratings.net/Sudan.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb|SUD|1956}} 15–0 [[ომანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მასკატი და ომანი]] {{flagicon image|Flag of Muscat.svg}}&lt;br&gt;
([[კაირო]], [[ეგვიპტე]]; [[2 სექტემბერი]], [[1965]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|KOR|1949}} 8–0 {{fb-rt|SUD}}&lt;br&gt;
([[სეული]], [[სამხრეთ კორეა]]; [[8 სექტემბერი]], [[1979]])

| მსოფლიო ჩემპიონატზე გამოჩენა =
| მსოფლიო ჩემპიონატი პირველად =
| მსოფლიო ჩემპიონატზე საუკეთესო =

| რეგიონული სახელი       = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 10
| რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2011)|2011]], [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2018)|2018]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[არაბთა თასი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი პირველად = [[არაბთა თასი (1998)|1998]]
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = ჯგუფური ეტაპი ([[არაბთა თასი (1998)|1998]], [[არაბთა თასი (2002)|2002]], [[არაბთა თასი (2012)|2012]], [[ფიფას არაბთა თასი (2021)|2021]], [[ფიფას არაბთა თასი (2025)|2025]])

| მეოთხე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეოთხე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 22
| მეოთხე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1979|1979]]
| მეოთხე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი (1980_|1980]], [[CECAFA-ის თასი (2006)|2006]], [[CECAFA-ის თასი (2007)|2007]])
}}

'''სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-ar|مُنْتَخَب السُّودَان لِكُرَّةُ الْقَدَم}}) — წარმოადგენს [[სუდანი|სუდანს]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია|სუდანის ფეხბურთის ასოციაციის]] მიერ, რომელიც ქვეყანაში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ნაკრების საშინაო სტადიონია [[ხარტუმის სტადიონი]], რომელიც დედაქალაქ [[ხარტუმი|ხარტუმში]] მდებარეობს.

[[აფრიკის ერთა თასი (1957)|1957 წელს]] სუდანი გახდა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასის]] პირველი გათამაშების სამი მონაწილიდან ერთ-ერთი, [[ეგვიპტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეგვიპტესა]] და [[ეთიოპიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ეთიოპიასთან]] ერთად. [[აფრიკის ერთა თასი (1970)|1970 წელს]] სუდანმა, როგორც ტურნირის მასპინძელმა, აფრიკის ერთა თასი მოიგო.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=African Nations Cup 1970 - Final Tournament Details |url=https://www.rsssf.org/tables/70a-det.html |access-date=2024-10-12 |website=www.rsssf.org}}&lt;/ref&gt;

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, სუდანის ეროვნული ნაკრები 117-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>fxaaujbkekgjf3e9pno3c98fw0x5xqt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894443</id>
    <revision>
      <id>5426989</id>
      <timestamp>2026-07-04T13:16:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5426989</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894444</id>
    <revision>
      <id>5427008</id>
      <timestamp>2026-07-04T13:36:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები  | სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები | ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg | ემბლემის ზომა        = | მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;...</comment>
      <origin>5427008</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4928" sha1="ras0v5j1tofamgkddtm55wtnrpymogx" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთ სუდანი]]ს მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა.</text>
      <sha1>ras0v5j1tofamgkddtm55wtnrpymogx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427104</id>
      <parentid>5427008</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:15:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427104</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5304" sha1="1b0xmo7prv7gf45r4a4mjqxxbl6p4mm" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო. 

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>1b0xmo7prv7gf45r4a4mjqxxbl6p4mm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427105</id>
      <parentid>5427104</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:18:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427105</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5442" sha1="nic0yxoy0w78t7pxfwjguswb0afo3xa" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო. 

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>nic0yxoy0w78t7pxfwjguswb0afo3xa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427106</id>
      <parentid>5427105</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:19:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427106</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5559" sha1="j8jopyrp35fi1gjvz3nscqk8ffsipk1" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო. 

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>j8jopyrp35fi1gjvz3nscqk8ffsipk1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427110</id>
      <parentid>5427106</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:23:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427110</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5632" sha1="6egsldff91qcu2zky44yo9ilsjtxgi1" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო. 

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>6egsldff91qcu2zky44yo9ilsjtxgi1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427114</id>
      <parentid>5427110</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:25:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427114</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5733" sha1="gqkpoyhguc19qgv9ktgpbnmfdh7j406" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო. 

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>gqkpoyhguc19qgv9ktgpbnmfdh7j406</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427116</id>
      <parentid>5427114</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:30:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427116</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5913" sha1="hfb7fns6ec4wsgqt5hzozybgrrv0lvi" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო.&lt;ref&gt;{{cite web |title=South Sudan stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/south-sudan/bBswuetq/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt; 

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>hfb7fns6ec4wsgqt5hzozybgrrv0lvi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427198</id>
      <parentid>5427116</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:29:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427198</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6094" sha1="h3mvfevgj4g9q0z7722j3x2xob9552x" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო.&lt;ref&gt;{{cite web |title=South Sudan stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/south-sudan/bBswuetq/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt; 

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, 


== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>h3mvfevgj4g9q0z7722j3x2xob9552x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427200</id>
      <parentid>5427198</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:31:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427200</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6287" sha1="0r77c982gso9ns8y0lt0hbmxfesauje" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 169 ''[[2026|(2026)]]''
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო.&lt;ref&gt;{{cite web |title=South Sudan stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/south-sudan/bBswuetq/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt; 

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, სამხრეთი სუდანის ეროვნული ნაკრები 169-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>0r77c982gso9ns8y0lt0hbmxfesauje</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427201</id>
      <parentid>5427200</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:32:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427201</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6445" sha1="s7nd7flclk1kc22pig5kpfo8krc33lr" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 169 ''[[2026|(2026)]]''
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო.&lt;ref&gt;{{cite web |title=South Sudan stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/south-sudan/bBswuetq/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt; 

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, სამხრეთი სუდანის ეროვნული ნაკრები 169-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;


== სქოლიო ==
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>s7nd7flclk1kc22pig5kpfo8krc33lr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427374</id>
      <parentid>5427201</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:42:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427374</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6463" sha1="5iu1s581x6cz6qjxexsfxmhfc8r2f5q" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = სამხრეთ სუდანის ეროვნული ნაკრები
| ემბლემა              =Flag of South Sudan.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = '''„კაშკაშა ვარსკვლავები“'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|title=BBC Storyville 2014 Soccer Coach Zoran and his African Tigers|website=[[YouTube]]|access-date=5 September 2015|date=18 December 2014|archive-date=2 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202045134/https://www.youtube.com/watch?v=rnHYBBnyNGU|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

| ასოციაცია            = [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]] (SSFA)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ნიკოლა დიუპუი]]
| კაპიტანი             = [[ჯუმა გენარო]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[პიტერ ჩოლი]] (46)
| ბომბარდირი           = [[ჯეიმზ მოგა]]&lt;br&gt;[[ტიტო ოკელო]] (6)

| საშინაო სტადიონი     = [[ჯუბის ეროვნული სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = SSD
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 169 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 134
| ფიფა მაქს თარიღი     = [[ნოემბერი]] [[2015]]
| ფიფა მინ             = 205
| ფიფა მინ თარიღი      = [[სექტემბერი]] [[2013]]

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 171
| ელო მაქს თარიღი      = [[2016]]
| ელო მინ              = 188
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[2018]]

| pattern_la1          = _SSD2023H
| pattern_b1           = _SSD2023H
| pattern_ra1          = _SSD2023H
| pattern_sh1          = _SSD2023H
| pattern_so1          =
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               = FFFFFF

| pattern_la2          = _ssd2122a
| pattern_b2           = _ssd2122a
| pattern_ra2          = _ssd2122a
| pattern_sh2          = _ssd2122a
| pattern_so2          =
| leftarm2             =
| body2                =
| rightarm2            =
| shorts2              =
| socks2               = 167934

| პირველი თამაში      = {{fb-rt|SSD}} 2–2 {{fb-rt|UGA}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ივლისი]], [[2012]])

| უდიდესი გამარჯვება  = {{fb-rt|SSD}} 6–0 {{fb-rt|DJI}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[28 მარტი]], [[2017]])

| უდიდესი დამარცხება  = {{fb|MOZ}} 5–0 {{fb-rt|SSD}}&lt;br&gt;
([[მაპუტუ]], [[მოზამბიკი]]; [[18 მაისი]], [[2014]])&lt;br&gt;
{{fb-rt|SSD}} 0–5 {{fb-rt|SEN}}&lt;br&gt;
([[ჯუბა]], [[სამხრეთ სუდანი]]; [[10 ოქტომბერი]], [[2025]])

| რეგიონული სახელი       = [[CECAFA-ის თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 4
| რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი (2012)|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მეოთხედფინალი ([[CECAFA-ის თასი (2015)|2015]])
}}

'''სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მამაკაცთა ეროვნულ [[ფეხბურთი|საფეხბურთო]] ნაკრებს და იმართება [[სამხრეთ სუდანის ფეხბურთის ასოციაცია]]ს მიერ, რომელიც [[სამხრეთ სუდანი]]ში ფეხბურთის მმართველი ორგანოა. ქვეყნის ნაკრების ისტორია 2011 წელს [[სამხრეთი სუდანი|სამხრეთ სუდანის]] მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დაიწყო.&lt;ref&gt;{{cite web |title=South Sudan stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/south-sudan/bBswuetq/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt; 

[[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით, სამხრეთი სუდანის ეროვნული ნაკრები 169-ე ადგილს იკავებს მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;{{cite web |title=Men's World Ranking |website=FIFA |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men |access-date=2 July 2026}}&lt;/ref&gt;


== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>5iu1s581x6cz6qjxexsfxmhfc8r2f5q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1917 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894445</id>
    <revision>
      <id>5427048</id>
      <timestamp>2026-07-04T13:38:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>თეკლა ბიჭიკაშვილი</username>
        <id>166292</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}}</comment>
      <origin>5427048</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="204" sha1="puogljc6skhdb86wdb4sczbrq6ybue5" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/თეკლა ბიჭიკაშვილი|თეკლა ბიჭიკაშვილი]].|4|07|2026}}</text>
      <sha1>puogljc6skhdb86wdb4sczbrq6ybue5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:სამხრეთ სუდანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894446</id>
    <revision>
      <id>5427102</id>
      <timestamp>2026-07-04T14:12:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427102</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორია:სამხრეთ სუდანი</title>
    <ns>14</ns>
    <id>894447</id>
    <revision>
      <id>5427107</id>
      <timestamp>2026-07-04T14:20:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: [[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</comment>
      <origin>5427107</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110" sha1="ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip" xml:space="preserve">[[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427109</id>
      <parentid>5427107</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T14:22:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427109</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="103" sha1="61io02q5lkdli00k49x7rjl6dqe7gs0" xml:space="preserve">[[კატეგორია:ქვეყნები ანბანის მიხედვით]]</text>
      <sha1>61io02q5lkdli00k49x7rjl6dqe7gs0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორიის განხილვა:სამხრეთ სუდანი</title>
    <ns>15</ns>
    <id>894448</id>
    <revision>
      <id>5427108</id>
      <timestamp>2026-07-04T14:22:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427108</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორია:სამხრეთ სუდანის ფეხბურთი</title>
    <ns>14</ns>
    <id>894449</id>
    <revision>
      <id>5427112</id>
      <timestamp>2026-07-04T14:24:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: [[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</comment>
      <origin>5427112</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110" sha1="ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip" xml:space="preserve">[[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორიის განხილვა:სამხრეთ სუდანის ფეხბურთი</title>
    <ns>15</ns>
    <id>894450</id>
    <revision>
      <id>5427113</id>
      <timestamp>2026-07-04T14:25:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427113</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მომხმარებლის განხილვა:Nika Iriciani</title>
    <ns>3</ns>
    <id>894451</id>
    <revision>
      <id>5427140</id>
      <timestamp>2026-07-04T15:17:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ქართული ვიკიპედია</username>
        <id>174425</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე</comment>
      <origin>5427140</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="477" sha1="5ckdzpf06wv8qnxx318t3w08279leio" xml:space="preserve">{{გამარჯობა}}

-- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 15:17, 4 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>5ckdzpf06wv8qnxx318t3w08279leio</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1918 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894452</id>
    <revision>
      <id>5427145</id>
      <timestamp>2026-07-04T15:59:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}} '''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყ...</comment>
      <origin>5427145</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="843" sha1="ea4b22ejyjcv78dhqv6ka5gfrdi299c" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.</text>
      <sha1>ea4b22ejyjcv78dhqv6ka5gfrdi299c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427146</id>
      <parentid>5427145</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T15:59:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <origin>5427146</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="982" sha1="n8j473wifelw19u30e2dlr3z87p18tr" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.</text>
      <sha1>n8j473wifelw19u30e2dlr3z87p18tr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427148</id>
      <parentid>5427146</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:08:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <origin>5427148</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1030" sha1="99hc2z6sr6srk4fuhbtai974ccljxdt" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
*</text>
      <sha1>99hc2z6sr6srk4fuhbtai974ccljxdt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427149</id>
      <parentid>5427148</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:08:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <origin>5427149</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1077" sha1="i7l0qkaepi01jkp143kuf3ovdtvflxt" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>i7l0qkaepi01jkp143kuf3ovdtvflxt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427150</id>
      <parentid>5427149</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:08:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* სქოლიო */</comment>
      <origin>5427150</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1132" sha1="3655h4krwjgunda3c5dk65wf2gksmnq" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}</text>
      <sha1>3655h4krwjgunda3c5dk65wf2gksmnq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427151</id>
      <parentid>5427150</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:09:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* სქოლიო */</comment>
      <origin>5427151</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1608" sha1="7diywblqiyfpr3yhssf692jsbog4dcd" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>7diywblqiyfpr3yhssf692jsbog4dcd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427152</id>
      <parentid>5427151</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:11:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427152</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1669" sha1="fmayk9ftez0l76glsl2liq21xswyl9r" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|250px|მინი]]
*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>fmayk9ftez0l76glsl2liq21xswyl9r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427153</id>
      <parentid>5427152</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:13:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427153</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2049" sha1="59r6hrg3cg7uw0ceq213v104doemojg" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>59r6hrg3cg7uw0ceq213v104doemojg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427154</id>
      <parentid>5427153</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:14:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427154</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2134" sha1="o7dirjzfx1ezj2ilduwkstqozdl92vp" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>o7dirjzfx1ezj2ilduwkstqozdl92vp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427155</id>
      <parentid>5427154</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:15:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატების პრემიერ-მინისტრები */</comment>
      <origin>5427155</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3026" sha1="adrogwasoig6t3g27gjhezppl8pj4pg" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>adrogwasoig6t3g27gjhezppl8pj4pg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427156</id>
      <parentid>5427155</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:16:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატების პრემიერ-მინისტრები */</comment>
      <origin>5427156</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3100" sha1="f0pj42t24mmycflqug461c1cdj0h4mr" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>f0pj42t24mmycflqug461c1cdj0h4mr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427157</id>
      <parentid>5427156</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:17:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატების გუბერნატორები */</comment>
      <origin>5427157</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3980" sha1="8tp2k50o6zcvvmj7swgyokr15ohiiof" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>8tp2k50o6zcvvmj7swgyokr15ohiiof</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427158</id>
      <parentid>5427157</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:18:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატების გუბერნატორები */</comment>
      <origin>5427158</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4013" sha1="h278sk5pzrndn5mg2bqwuzi63ruicie" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>h278sk5pzrndn5mg2bqwuzi63ruicie</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427159</id>
      <parentid>5427158</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:23:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427159</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8590" sha1="ojl9dgkfizm1rji55t6jkgc0kw8kj7x" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია [[გაერთიანებულ სამეფო]]ში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ojl9dgkfizm1rji55t6jkgc0kw8kj7x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427160</id>
      <parentid>5427159</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:24:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427160</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8680" sha1="rs7or6esc0lami2xxc72iu3qe90fybu" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>rs7or6esc0lami2xxc72iu3qe90fybu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427161</id>
      <parentid>5427160</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:30:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები */</comment>
      <origin>5427161</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13051" sha1="nyueba8s7viqwxrgxcj6qbb9q858t4u" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>nyueba8s7viqwxrgxcj6qbb9q858t4u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427162</id>
      <parentid>5427161</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:30:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები */</comment>
      <origin>5427162</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13122" sha1="si2i1esbdr28pq3uuv8bibffd5b60jb" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>si2i1esbdr28pq3uuv8bibffd5b60jb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427163</id>
      <parentid>5427162</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:31:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* ხელოვნება და ლიტერატურა */</comment>
      <origin>5427163</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13483" sha1="ixn1j5neie24j5vyv0wlmk8wz8fsy3r" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).

*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ixn1j5neie24j5vyv0wlmk8wz8fsy3r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427164</id>
      <parentid>5427163</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:31:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* ხელოვნება და ლიტერატურა */</comment>
      <origin>5427164</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13508" sha1="kwgvb5ma30jmq8rawc7dg1a4jqbemp4" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).
*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სპორტი==
*

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>kwgvb5ma30jmq8rawc7dg1a4jqbemp4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427165</id>
      <parentid>5427164</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:34:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* სპორტი */</comment>
      <origin>5427165</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14572" sha1="4a90c8ga3w7o3w3mbgk2qffahkp3ovo" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).
*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სპორტი==
*3 აგვისტო – „[[საუთ სიდნეი რებიტოჰსი|საუთ სიდნეი რებიტოჰსმა]]“ (South Sydney Rabbitohs) მოიგო ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის [[1918]] წლის სეზონი.
*7 სექტემბერი – „[[საუთ მელბურნ სუონსი|საუთ მელბურნ სუონსმა]]“ (South Melbourne Swans) დაამარცხა „[[კოლინგვუდ მაგპაისი]]“ (Collingwood Magpies) ანგარიშით 9.8 (62) - 7.15 (57) და გახდა 1918 წლის ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის (VFL) სეზონის ჩემპიონი.
*12 ნოემბერი – ცხენმა სახელად „[[ნაით უოჩმა]]“ (Night Watch) მოიგო [[მელბურნის თასი]].

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>4a90c8ga3w7o3w3mbgk2qffahkp3ovo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427166</id>
      <parentid>5427165</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:35:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* სპორტი */</comment>
      <origin>5427166</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14614" sha1="a8h18pp62czy9jgxcnyyr2fuxx9z2dx" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).
*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სპორტი==
*3 აგვისტო – „[[საუთ სიდნეი რებიტოჰსი|საუთ სიდნეი რებიტოჰსმა]]“ (South Sydney Rabbitohs) მოიგო ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის [[1918]] წლის სეზონი.
*7 სექტემბერი – „[[საუთ მელბურნ სუონსი|საუთ მელბურნ სუონსმა]]“ (South Melbourne Swans) დაამარცხა „[[კოლინგვუდ მაგპაისი]]“ (Collingwood Magpies) ანგარიშით 9.8 (62) - 7.15 (57) და გახდა 1918 წლის ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის (VFL) სეზონის ჩემპიონი.
*12 ნოემბერი – ცხენმა სახელად „[[ნაით უოჩმა]]“ (Night Watch) მოიგო [[მელბურნის თასი]].

==დაბადებულები==

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>a8h18pp62czy9jgxcnyyr2fuxx9z2dx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427170</id>
      <parentid>5427166</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:41:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* დაბადებულები */</comment>
      <origin>5427170</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18656" sha1="ndz5xcs5jodj3sdy3fltjda1xia3x0k" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).
*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სპორტი==
*3 აგვისტო – „[[საუთ სიდნეი რებიტოჰსი|საუთ სიდნეი რებიტოჰსმა]]“ (South Sydney Rabbitohs) მოიგო ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის [[1918]] წლის სეზონი.
*7 სექტემბერი – „[[საუთ მელბურნ სუონსი|საუთ მელბურნ სუონსმა]]“ (South Melbourne Swans) დაამარცხა „[[კოლინგვუდ მაგპაისი]]“ (Collingwood Magpies) ანგარიშით 9.8 (62) - 7.15 (57) და გახდა 1918 წლის ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის (VFL) სეზონის ჩემპიონი.
*12 ნოემბერი – ცხენმა სახელად „[[ნაით უოჩმა]]“ (Night Watch) მოიგო [[მელბურნის თასი]].

==დაბადებულები==
*16 იანვარი – [[კლემ ჯონსი]], ბრისბენის ლორდ-მერი (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*26 იანვარი – [[ემი ვიტინგი]], [[რომანისტი]] (გარდაიცვალა 2001 წელს)
*8 თებერვალი – [[ჩარლზ ბირჩი]], [[გენეტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*5 მარტი – [[ჯონ ბილინგსი]], [[ექიმი]], რომელმაც შეიმუშავა [[ბილინგსის მეთოდი]] (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*14 მარტი – [[ჯონ მაკკალუმი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 2010 წელს)[1][2]
*18 მარტი – [[დევიდ ზაიდლერი]], [[ქიმიკოსი]] და მრეწველი (გარდაიცვალა 1998 წელს)
*19 მარტი – [[ჯიმ ბრაუნი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს)
*11 აპრილი – [[ფრენსის ჰასეტი]], ავსტრალიის არმიის გენერალი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*18 აპრილი – [[ჰარი ფირტი]], მრბოლელი (გარდაიცვალა 2014 წელს)
*21 აპრილი – [[ფრენსის ჯეიმსი]], გამომცემელი (გარდაიცვალა 1992 წელს)
*5 ივლისი – [[ბრაიან ჯეიმსი]], მსახიობი (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*16 ივლისი – [[ჯიმ ვიკერს-უილისი]], ავსტრალიელი ჟურნალისტი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*26 ივლისი – [[რიჩარდ არტურ ბლექბერნი]], ფედერალური დედაქალაქის ტერიტორიის (ACT) უზენაესი მოსამართლე (გარდაიცვალა 1987 წელს)
*24 აგვისტო – [[სენდი პირსონი]], ჯარისკაცი (გარდაიცვალა 2012 წელს)
*4 სექტემბერი – [[ჯონ კარიკი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*5 სექტემბერი – [[ბობ კატერი]] უფროსი, აგრარული პარტიის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1990 წელს); ბადი უილიამსი, ქანთრი მუსიკოსი (გარდაიცვალა 1986 წელს)
*13 სექტემბერი – [[ერიკ მაკკლინტოკი]], [[ბიზნესმენი]] და საჯარო მოხელე (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[თელმა კოინ ლონგი]], [[ჩოგბურთელი]] (გარდაიცვალა 2015 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[დაგ რინგი]], [[კრიკეტი]]ს მოთამაშე (გარდაიცვალა 2003 წელს)
*13 დეკემბერი – [[ჯეკ ემანუელი]], ჯორჯის ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1971 წელს)
*15 დეკემბერი – [[პოლინ ნეურა რეილი]], [[ორნიტოლოგი]] (გარდაიცვალა 2011 წელს)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ndz5xcs5jodj3sdy3fltjda1xia3x0k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427171</id>
      <parentid>5427170</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:42:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* დაბადებულები */</comment>
      <origin>5427171</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18701" sha1="90cjyf5olvv6e4oqh83y7maau729rw0" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).
*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სპორტი==
*3 აგვისტო – „[[საუთ სიდნეი რებიტოჰსი|საუთ სიდნეი რებიტოჰსმა]]“ (South Sydney Rabbitohs) მოიგო ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის [[1918]] წლის სეზონი.
*7 სექტემბერი – „[[საუთ მელბურნ სუონსი|საუთ მელბურნ სუონსმა]]“ (South Melbourne Swans) დაამარცხა „[[კოლინგვუდ მაგპაისი]]“ (Collingwood Magpies) ანგარიშით 9.8 (62) - 7.15 (57) და გახდა 1918 წლის ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის (VFL) სეზონის ჩემპიონი.
*12 ნოემბერი – ცხენმა სახელად „[[ნაით უოჩმა]]“ (Night Watch) მოიგო [[მელბურნის თასი]].

==დაბადებულები==
*16 იანვარი – [[კლემ ჯონსი]], ბრისბენის ლორდ-მერი (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*26 იანვარი – [[ემი ვიტინგი]], [[რომანისტი]] (გარდაიცვალა 2001 წელს)
*8 თებერვალი – [[ჩარლზ ბირჩი]], [[გენეტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*5 მარტი – [[ჯონ ბილინგსი]], [[ექიმი]], რომელმაც შეიმუშავა [[ბილინგსის მეთოდი]] (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*14 მარტი – [[ჯონ მაკკალუმი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 2010 წელს)[1][2]
*18 მარტი – [[დევიდ ზაიდლერი]], [[ქიმიკოსი]] და მრეწველი (გარდაიცვალა 1998 წელს)
*19 მარტი – [[ჯიმ ბრაუნი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს)
*11 აპრილი – [[ფრენსის ჰასეტი]], ავსტრალიის არმიის გენერალი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*18 აპრილი – [[ჰარი ფირტი]], მრბოლელი (გარდაიცვალა 2014 წელს)
*21 აპრილი – [[ფრენსის ჯეიმსი]], გამომცემელი (გარდაიცვალა 1992 წელს)
*5 ივლისი – [[ბრაიან ჯეიმსი]], მსახიობი (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*16 ივლისი – [[ჯიმ ვიკერს-უილისი]], ავსტრალიელი ჟურნალისტი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*26 ივლისი – [[რიჩარდ არტურ ბლექბერნი]], ფედერალური დედაქალაქის ტერიტორიის (ACT) უზენაესი მოსამართლე (გარდაიცვალა 1987 წელს)
*24 აგვისტო – [[სენდი პირსონი]], ჯარისკაცი (გარდაიცვალა 2012 წელს)
*4 სექტემბერი – [[ჯონ კარიკი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*5 სექტემბერი – [[ბობ კატერი]] უფროსი, აგრარული პარტიის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1990 წელს); ბადი უილიამსი, ქანთრი მუსიკოსი (გარდაიცვალა 1986 წელს)
*13 სექტემბერი – [[ერიკ მაკკლინტოკი]], [[ბიზნესმენი]] და საჯარო მოხელე (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[თელმა კოინ ლონგი]], [[ჩოგბურთელი]] (გარდაიცვალა 2015 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[დაგ რინგი]], [[კრიკეტი]]ს მოთამაშე (გარდაიცვალა 2003 წელს)
*13 დეკემბერი – [[ჯეკ ემანუელი]], ჯორჯის ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1971 წელს)
*15 დეკემბერი – [[პოლინ ნეურა რეილი]], [[ორნიტოლოგი]] (გარდაიცვალა 2011 წელს)

==გარდაცვლილები==

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>90cjyf5olvv6e4oqh83y7maau729rw0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427172</id>
      <parentid>5427171</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:45:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* გარდაცვლილები */</comment>
      <origin>5427172</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21018" sha1="mce4hcgkf9w1hj89ld0n9xgfnm6tusi" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).
*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სპორტი==
*3 აგვისტო – „[[საუთ სიდნეი რებიტოჰსი|საუთ სიდნეი რებიტოჰსმა]]“ (South Sydney Rabbitohs) მოიგო ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის [[1918]] წლის სეზონი.
*7 სექტემბერი – „[[საუთ მელბურნ სუონსი|საუთ მელბურნ სუონსმა]]“ (South Melbourne Swans) დაამარცხა „[[კოლინგვუდ მაგპაისი]]“ (Collingwood Magpies) ანგარიშით 9.8 (62) - 7.15 (57) და გახდა 1918 წლის ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის (VFL) სეზონის ჩემპიონი.
*12 ნოემბერი – ცხენმა სახელად „[[ნაით უოჩმა]]“ (Night Watch) მოიგო [[მელბურნის თასი]].

==დაბადებულები==
*16 იანვარი – [[კლემ ჯონსი]], ბრისბენის ლორდ-მერი (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*26 იანვარი – [[ემი ვიტინგი]], [[რომანისტი]] (გარდაიცვალა 2001 წელს)
*8 თებერვალი – [[ჩარლზ ბირჩი]], [[გენეტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*5 მარტი – [[ჯონ ბილინგსი]], [[ექიმი]], რომელმაც შეიმუშავა [[ბილინგსის მეთოდი]] (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*14 მარტი – [[ჯონ მაკკალუმი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 2010 წელს)[1][2]
*18 მარტი – [[დევიდ ზაიდლერი]], [[ქიმიკოსი]] და მრეწველი (გარდაიცვალა 1998 წელს)
*19 მარტი – [[ჯიმ ბრაუნი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს)
*11 აპრილი – [[ფრენსის ჰასეტი]], ავსტრალიის არმიის გენერალი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*18 აპრილი – [[ჰარი ფირტი]], მრბოლელი (გარდაიცვალა 2014 წელს)
*21 აპრილი – [[ფრენსის ჯეიმსი]], გამომცემელი (გარდაიცვალა 1992 წელს)
*5 ივლისი – [[ბრაიან ჯეიმსი]], მსახიობი (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*16 ივლისი – [[ჯიმ ვიკერს-უილისი]], ავსტრალიელი ჟურნალისტი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*26 ივლისი – [[რიჩარდ არტურ ბლექბერნი]], ფედერალური დედაქალაქის ტერიტორიის (ACT) უზენაესი მოსამართლე (გარდაიცვალა 1987 წელს)
*24 აგვისტო – [[სენდი პირსონი]], ჯარისკაცი (გარდაიცვალა 2012 წელს)
*4 სექტემბერი – [[ჯონ კარიკი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*5 სექტემბერი – [[ბობ კატერი]] უფროსი, აგრარული პარტიის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1990 წელს); ბადი უილიამსი, ქანთრი მუსიკოსი (გარდაიცვალა 1986 წელს)
*13 სექტემბერი – [[ერიკ მაკკლინტოკი]], [[ბიზნესმენი]] და საჯარო მოხელე (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[თელმა კოინ ლონგი]], [[ჩოგბურთელი]] (გარდაიცვალა 2015 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[დაგ რინგი]], [[კრიკეტი]]ს მოთამაშე (გარდაიცვალა 2003 წელს)
*13 დეკემბერი – [[ჯეკ ემანუელი]], ჯორჯის ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1971 წელს)
*15 დეკემბერი – [[პოლინ ნეურა რეილი]], [[ორნიტოლოგი]] (გარდაიცვალა 2011 წელს)

==გარდაცვლილები==
*23 თებერვალი – [[ალექსანდრ ბოლტონი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაიბადა 1847 წელს)
*11 მაისი – [[ჯორჯ ელმსლი]], ვიქტორიის 25-ე [[პრემიერ-მინისტრი]] (დაიბადა 1861 წელს)
*14 ივლისი – [[ჯეიმს უაიტი]], [[მოქანდაკე]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1861 წელს)
*2 სექტემბერი – სერ [[ჯონ ფორესტი]], დასავლეთ ავსტრალიის 1-ლი პრემიერ-მინისტრი და მკვლევარი (გარდაიცვალა ატლანტის ოკეანეში) (დაიბადა 1847 წელს)
*12 სექტემბერი – სერ [[ჯორჯ რეიდი]], ავსტრალიის მე-4 პრემიერ-მინისტრი და ახალი სამხრეთ უელსის მე-12 პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა 1845 წელს)
*10 ოქტომბერი – [[ჰენრი დობსონი]], ტასმანიის მე-17 პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა 1841 წელს)
*12 ოქტომბერი – [[მერი ჰენეი ფუტი]], [[პოეტი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1846 წელს)
*30 ოქტომბერი – [[ჩესტერ მანიფოლდი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა 1867 წელს)
*7 დეკემბერი – [[ფრენკ უილსონი]], დასავლეთ ავსტრალიის მე-9 პრემიერ-მინისტრი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1859 წელს)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>mce4hcgkf9w1hj89ld0n9xgfnm6tusi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427173</id>
      <parentid>5427172</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:46:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* დაბადებულები */</comment>
      <origin>5427173</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21144" sha1="r26qnyvvkr5icc5miajuhtzhjqka5ec" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).
*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სპორტი==
*3 აგვისტო – „[[საუთ სიდნეი რებიტოჰსი|საუთ სიდნეი რებიტოჰსმა]]“ (South Sydney Rabbitohs) მოიგო ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის [[1918]] წლის სეზონი.
*7 სექტემბერი – „[[საუთ მელბურნ სუონსი|საუთ მელბურნ სუონსმა]]“ (South Melbourne Swans) დაამარცხა „[[კოლინგვუდ მაგპაისი]]“ (Collingwood Magpies) ანგარიშით 9.8 (62) - 7.15 (57) და გახდა 1918 წლის ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის (VFL) სეზონის ჩემპიონი.
*12 ნოემბერი – ცხენმა სახელად „[[ნაით უოჩმა]]“ (Night Watch) მოიგო [[მელბურნის თასი]].

==დაბადებულები==
*16 იანვარი – [[კლემ ჯონსი]], ბრისბენის ლორდ-მერი (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*26 იანვარი – [[ემი ვიტინგი]], [[რომანისტი]] (გარდაიცვალა 2001 წელს)
*8 თებერვალი – [[ჩარლზ ბირჩი]], [[გენეტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*5 მარტი – [[ჯონ ბილინგსი]], [[ექიმი]], რომელმაც შეიმუშავა [[ბილინგსის მეთოდი]] (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*14 მარტი – [[ჯონ მაკკალუმი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 2010 წელს)&lt;ref&gt;Obituary, ''[[The Times]]'', London, 15 February 2010.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Obituary, ''[[The Independent]]'', London, 3 April 2010.&lt;/ref&gt;
*18 მარტი – [[დევიდ ზაიდლერი]], [[ქიმიკოსი]] და მრეწველი (გარდაიცვალა 1998 წელს)
*19 მარტი – [[ჯიმ ბრაუნი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს)
*11 აპრილი – [[ფრენსის ჰასეტი]], ავსტრალიის არმიის გენერალი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*18 აპრილი – [[ჰარი ფირტი]], მრბოლელი (გარდაიცვალა 2014 წელს)
*21 აპრილი – [[ფრენსის ჯეიმსი]], გამომცემელი (გარდაიცვალა 1992 წელს)
*5 ივლისი – [[ბრაიან ჯეიმსი]], მსახიობი (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*16 ივლისი – [[ჯიმ ვიკერს-უილისი]], ავსტრალიელი ჟურნალისტი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*26 ივლისი – [[რიჩარდ არტურ ბლექბერნი]], ფედერალური დედაქალაქის ტერიტორიის (ACT) უზენაესი მოსამართლე (გარდაიცვალა 1987 წელს)
*24 აგვისტო – [[სენდი პირსონი]], ჯარისკაცი (გარდაიცვალა 2012 წელს)
*4 სექტემბერი – [[ჯონ კარიკი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*5 სექტემბერი – [[ბობ კატერი]] უფროსი, აგრარული პარტიის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1990 წელს); ბადი უილიამსი, ქანთრი მუსიკოსი (გარდაიცვალა 1986 წელს)
*13 სექტემბერი – [[ერიკ მაკკლინტოკი]], [[ბიზნესმენი]] და საჯარო მოხელე (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[თელმა კოინ ლონგი]], [[ჩოგბურთელი]] (გარდაიცვალა 2015 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[დაგ რინგი]], [[კრიკეტი]]ს მოთამაშე (გარდაიცვალა 2003 წელს)
*13 დეკემბერი – [[ჯეკ ემანუელი]], ჯორჯის ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1971 წელს)
*15 დეკემბერი – [[პოლინ ნეურა რეილი]], [[ორნიტოლოგი]] (გარდაიცვალა 2011 წელს)

==გარდაცვლილები==
*23 თებერვალი – [[ალექსანდრ ბოლტონი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაიბადა 1847 წელს)
*11 მაისი – [[ჯორჯ ელმსლი]], ვიქტორიის 25-ე [[პრემიერ-მინისტრი]] (დაიბადა 1861 წელს)
*14 ივლისი – [[ჯეიმს უაიტი]], [[მოქანდაკე]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1861 წელს)
*2 სექტემბერი – სერ [[ჯონ ფორესტი]], დასავლეთ ავსტრალიის 1-ლი პრემიერ-მინისტრი და მკვლევარი (გარდაიცვალა ატლანტის ოკეანეში) (დაიბადა 1847 წელს)
*12 სექტემბერი – სერ [[ჯორჯ რეიდი]], ავსტრალიის მე-4 პრემიერ-მინისტრი და ახალი სამხრეთ უელსის მე-12 პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა 1845 წელს)
*10 ოქტომბერი – [[ჰენრი დობსონი]], ტასმანიის მე-17 პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა 1841 წელს)
*12 ოქტომბერი – [[მერი ჰენეი ფუტი]], [[პოეტი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1846 წელს)
*30 ოქტომბერი – [[ჩესტერ მანიფოლდი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა 1867 წელს)
*7 დეკემბერი – [[ფრენკ უილსონი]], დასავლეთ ავსტრალიის მე-9 პრემიერ-მინისტრი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1859 წელს)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>r26qnyvvkr5icc5miajuhtzhjqka5ec</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427174</id>
      <parentid>5427173</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:47:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <origin>5427174</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21005" sha1="8y0wa7nurcthui5lpp6uxza2fmve2og" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1918}}
'''1918 წელს ავსტრალიაში''' დომინირებდა ქვეყნის მონაწილეობა [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]]. ავსტრალიურმა კორპუსმა, რომელიც წლის დასაწყისში პირველი [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] საიმპერატორო ძალების ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მოკავშირეთა გამარჯვებაში.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ბაუზერი]] (21 მარტამდე), შემდეგ [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]]

===შტატების გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]] (18 თებერვლიდან)
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==
*8 იანვარი – [[ბილი ჰიუზი]] გადადგა [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან, როგორც დაგეგმილი იყო, [[1917]] წლის სავალდებულო სამხედრო სამსახურის შესახებ პლებისციტის დამარცხების შემდეგ. გენერალ-გუბერნატორმა ის მაშინვე კვლავ დააფიცა, რადგან ალტერნატიული კანდიდატები არ არსებობდნენ.
*21 იანვარი – ოცდაათი ადამიანი დაიღუპა, როდესაც [[მაკაი (ავსტრალია)|მაკაი]]ს [[ციკლონი]] დაატყდა თავს ქალაქ მაკაის კვინსლენდში.
*2 თებერვალი – ბრაიტონის [[ტორნადო]], მელბურნში ოდესმე დაფიქსირებული უძლიერესი შტორმი, დაატყდა თავს [[ბრაიტონი]]ს გარეუბანს, რასაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
*10 მარტი – [[1918]] წლის ინისფეილის ციკლონი ხმელეთზე გადავიდა ინისფეილის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
*21 მარტი – ჯონ ბაუზერი გადადგა ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც პარლამენტში მისი კანონპროექტი რკინიგზის ხარჯთაღრიცხვის შესახებ ჩავარდა. ჰარი ლოუსონმა ჩამოაყალიბა ლიბერალური ფრაქციების კოალიციური სამინისტრო, სადაც ბაუზერმა მთავარი მდივნისა და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მინისტრის პოსტები დაიკავა.
*3 აგვისტო – [[ლონდონი|ლონდონში]] გაიხსნა „ავსტრალიის სახლი“ (Australia House) ავსტრალიის უმაღლესი კომისია გაერთიანებულ სამეფოში.
*22 სექტემბერი – პრემიერ-მინისტრმა ბილი ჰიუზმა განახორციელა პირველი პირდაპირი რადიოტელეფონური ზარი [[ინგლისი|ინგლისსა]] და ავსტრალიას შორის მან ლონდონიდან [[სიდნეი]]ში დარეკა.
*6 ოქტომბერი – ავსტრალიაში ამოქმედდა პირველი ელექტრომატარებლის ხაზი მელბურნში, ნიუმარკეტსა და ფლემინგტონის იპოდრომს შორის.
*26 ოქტომბერი – სვანის ოლქში ჩატარდა შუალედური არჩევნები მოქმედი წევრის, სერ ჯონ ფორესტის გარდაცვალების გამო. პარლამენტში აირჩიეს ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი ედვინ კორბოი.
*17 დეკემბერი – მოხდა დარვინის აჯანყება; 1000 დემონსტრანტი ჩრდილოეთ ტერიტორიის ადმინისტრატორის, ჯონ ა. გილრუტის გადადგომას მოითხოვდა.

===პირველი მსოფლიო ომის მოვლენები===
*1 იანვარი – დასავლეთის ფრონტზე ავსტრალიის საიმპერატორო ძალების (AIF) ხუთი დივიზიისგან ჩამოყალიბდა ავსტრალიური კორპუსი.
*21 მარტი – ავსტრალიურმა კორპუსმა დაიწყო ბრძოლა [[გერმანული ენა|გერმანული]] შეტევის, „ოპერაცია მიხაელის“ შესაჩერებლად, რომელიც [[გერმანელები|გერმანელთა]] წინსვლას გულისხმობდა ამიენთან ახლოს.
*25 აპრილი – [[ავსტრალია|ავსტრალიურმა]] ძალებმა გერმანიის არმიისგან დაიბრუნეს ვილერ-ბრეტონე, რითაც ხელი შეუწყვეს „ოპერაცია ჟორჟეტის“ შეჩერებას.
*31 მაისი – [[ჯონ მონაში|ჯონ მონაშმა]] ჩაიბარა ავსტრალიური კორპუსის სარდლობა.
*4 ივლისი – ჯონ მონაშმა წინ გაუძღვა თავდასხმას ჰამელზე, რომელიც მიჩნეულია მთელ ომში ერთ-ერთ ყველაზე კარგად მომზადებულ ბრძოლად.
*8 აგვისტო – დაიწყო ამიენის ბრძოლა [[ბრიტანეთი]]ს, ავსტრალიისა და [[კანადა|კანადის]] ჯარების მონაწილეობით წარმატებულ შეტევაში —გენერალმა ერიხ ლუდენდორფმა ამ დღეს „გერმანიის არმიის შავი დღე“ უწოდა.
*12 აგვისტო – [[მეფე]] [[ჯორჯ V]]-მ ბრძოლის ველზე რაინდად აკურთხა ჯონ მონაში. ის იყო პირველი ბრიტანელი სარდალი, რომელიც ამგვარად აკურთხეს ბოლო 200 წლის განმავლობაში.
*18 სექტემბერი – ჯონ მონაშის მეთაურობით ძალებმა იერიში მიიტანეს ჰინდენბურგის ხაზზე ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში და ტყვედ აიყვანეს 4300 გერმანელი ჯარისკაცი.
*1 ოქტომბერი – ავსტრალიურმა ჯარებმა დაიკავეს [[დამასკო]].
*5 ოქტომბერი – განხორციელდა ბოლო ავსტრალიური ოპერაცია ჰინდენბურგის ხაზის ბრძოლაში, რა დროსაც დაიკავეს სოფელი მონბრეჰენი; ხაზი საბოლოოდ გაიწმინდა 10 ოქტომბრისთვის.
*11 ნოემბერი – [[გერმანია]]მ ხელი მოაწერა დროებით ზავს (დევნილობას), რითაც დასრულდა პირველი მსოფლიო ომი.
*10 დეკემბერი – ავსტრალიის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდები გაემგზავრნენ [[შავ ზღვა]]ში [[რუსეთის სამოქალაქო ომი|რუსეთის სამოქალაქო ომში]] თეთრი არმიის დასახმარებლად.

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
*[[მეი გიბსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „სნაგლპოტი და კადლპაი“ (Snugglepot and Cuddlepie).
*[[ნორმან ლინდსი]] აქვეყნებს ნაწარმოებს „ჯადოსნური პუდინგი“ (The Magic Pudding).

==სპორტი==
*3 აგვისტო – „[[საუთ სიდნეი რებიტოჰსი|საუთ სიდნეი რებიტოჰსმა]]“ (South Sydney Rabbitohs) მოიგო ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის [[1918]] წლის სეზონი.
*7 სექტემბერი – „[[საუთ მელბურნ სუონსი|საუთ მელბურნ სუონსმა]]“ (South Melbourne Swans) დაამარცხა „[[კოლინგვუდ მაგპაისი]]“ (Collingwood Magpies) ანგარიშით 9.8 (62) - 7.15 (57) და გახდა 1918 წლის ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის (VFL) სეზონის ჩემპიონი.
*12 ნოემბერი – ცხენმა სახელად „[[ნაით უოჩმა]]“ (Night Watch) მოიგო [[მელბურნის თასი]].

==დაბადებულები==
*16 იანვარი – [[კლემ ჯონსი]], ბრისბენის ლორდ-მერი (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*26 იანვარი – [[ემი ვიტინგი]], [[რომანისტი]] (გარდაიცვალა 2001 წელს)
*8 თებერვალი – [[ჩარლზ ბირჩი]], [[გენეტიკოსი]] (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*5 მარტი – [[ჯონ ბილინგსი]], [[ექიმი]], რომელმაც შეიმუშავა [[ბილინგსის მეთოდი]] (გარდაიცვალა 2007 წელს)
*14 მარტი – [[ჯონ მაკკალუმი]], [[მსახიობი]] (გარდაიცვალა 2010 წელს)&lt;ref&gt;Obituary, ''[[The Times]]'', London, 15 February 2010.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Obituary, ''[[The Independent]]'', London, 3 April 2010.&lt;/ref&gt;
*18 მარტი – [[დევიდ ზაიდლერი]], [[ქიმიკოსი]] და მრეწველი (გარდაიცვალა 1998 წელს)
*19 მარტი – [[ჯიმ ბრაუნი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1999 წელს)
*11 აპრილი – [[ფრენსის ჰასეტი]], ავსტრალიის არმიის გენერალი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*18 აპრილი – [[ჰარი ფირტი]], მრბოლელი (გარდაიცვალა 2014 წელს)
*21 აპრილი – [[ფრენსის ჯეიმსი]], გამომცემელი (გარდაიცვალა 1992 წელს)
*5 ივლისი – [[ბრაიან ჯეიმსი]], მსახიობი (გარდაიცვალა 2009 წელს)
*16 ივლისი – [[ჯიმ ვიკერს-უილისი]], ავსტრალიელი ჟურნალისტი (გარდაიცვალა 2008 წელს)
*26 ივლისი – [[რიჩარდ არტურ ბლექბერნი]], ფედერალური დედაქალაქის ტერიტორიის (ACT) უზენაესი მოსამართლე (გარდაიცვალა 1987 წელს)
*24 აგვისტო – [[სენდი პირსონი]], ჯარისკაცი (გარდაიცვალა 2012 წელს)
*4 სექტემბერი – [[ჯონ კარიკი]], პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*5 სექტემბერი – [[ბობ კატერი]] უფროსი, აგრარული პარტიის პოლიტიკოსი (გარდაიცვალა 1990 წელს); ბადი უილიამსი, ქანთრი მუსიკოსი (გარდაიცვალა 1986 წელს)
*13 სექტემბერი – [[ერიკ მაკკლინტოკი]], [[ბიზნესმენი]] და საჯარო მოხელე (გარდაიცვალა 2018 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[თელმა კოინ ლონგი]], [[ჩოგბურთელი]] (გარდაიცვალა 2015 წელს)
*14 ოქტომბერი – [[დაგ რინგი]], [[კრიკეტი]]ს მოთამაშე (გარდაიცვალა 2003 წელს)
*13 დეკემბერი – [[ჯეკ ემანუელი]], ჯორჯის ჯვრის კავალერი (გარდაიცვალა 1971 წელს)
*15 დეკემბერი – [[პოლინ ნეურა რეილი]], [[ორნიტოლოგი]] (გარდაიცვალა 2011 წელს)

==გარდაცვლილები==
*23 თებერვალი – [[ალექსანდრ ბოლტონი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დაიბადა 1847 წელს)
*11 მაისი – [[ჯორჯ ელმსლი]], ვიქტორიის 25-ე [[პრემიერ-მინისტრი]] (დაიბადა 1861 წელს)
*14 ივლისი – [[ჯეიმს უაიტი]], [[მოქანდაკე]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1861 წელს)
*2 სექტემბერი – სერ [[ჯონ ფორესტი]], დასავლეთ ავსტრალიის 1-ლი პრემიერ-მინისტრი და მკვლევარი (გარდაიცვალა ატლანტის ოკეანეში) (დაიბადა 1847 წელს)
*12 სექტემბერი – სერ [[ჯორჯ რეიდი]], ავსტრალიის მე-4 პრემიერ-მინისტრი და ახალი სამხრეთ უელსის მე-12 პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა 1845 წელს)
*10 ოქტომბერი – [[ჰენრი დობსონი]], ტასმანიის მე-17 პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა 1841 წელს)
*12 ოქტომბერი – [[მერი ჰენეი ფუტი]], [[პოეტი]] (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1846 წელს)
*30 ოქტომბერი – [[ჩესტერ მანიფოლდი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა 1867 წელს)
*7 დეკემბერი – [[ფრენკ უილსონი]], დასავლეთ ავსტრალიის მე-9 პრემიერ-მინისტრი (დაბადებული გაერთიანებულ სამეფოში) (დაიბადა 1859 წელს)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1918 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1918 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1918 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>8y0wa7nurcthui5lpp6uxza2fmve2og</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:1918 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894453</id>
    <revision>
      <id>5427147</id>
      <timestamp>2026-07-04T16:06:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427147</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1919 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894454</id>
    <revision>
      <id>5427175</id>
      <timestamp>2026-07-04T16:48:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.</comment>
      <origin>5427175</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="275" sha1="o2u82x9a8j8q2ftvxou9dw66mrjs8yi" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.</text>
      <sha1>o2u82x9a8j8q2ftvxou9dw66mrjs8yi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427177</id>
      <parentid>5427175</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:52:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <origin>5427177</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="414" sha1="ehghkw1ekwl2sc98x4phuc97miznesh" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.</text>
      <sha1>ehghkw1ekwl2sc98x4phuc97miznesh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427178</id>
      <parentid>5427177</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:53:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <origin>5427178</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="521" sha1="f5x9kbx7ti2w4l8snzvpp2am0nof5m0" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]</text>
      <sha1>f5x9kbx7ti2w4l8snzvpp2am0nof5m0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427179</id>
      <parentid>5427178</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:55:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427179</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="903" sha1="pvy9bx5tuxufrx4mzozf739v8yia6p8" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]</text>
      <sha1>pvy9bx5tuxufrx4mzozf739v8yia6p8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427180</id>
      <parentid>5427179</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:56:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427180</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="950" sha1="ci8syhislyf0g8linxiqljqq1nboi1u" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>ci8syhislyf0g8linxiqljqq1nboi1u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427181</id>
      <parentid>5427180</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:57:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* სქოლიო */</comment>
      <origin>5427181</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1005" sha1="kwllj4afott6v1r63yau0nogs88gxb2" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}</text>
      <sha1>kwllj4afott6v1r63yau0nogs88gxb2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427182</id>
      <parentid>5427181</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T16:57:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* სქოლიო */</comment>
      <origin>5427182</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1481" sha1="8demwuvrr8k8c4ie2a1qczq6jkk82yi" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>8demwuvrr8k8c4ie2a1qczq6jkk82yi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427183</id>
      <parentid>5427182</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:04:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427183</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1686" sha1="m3ngmjp8jzpt6wj200iw7zxi2ytafi0" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ პპადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან)

==შტატების პრემიერები==

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>m3ngmjp8jzpt6wj200iw7zxi2ytafi0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427184</id>
      <parentid>5427183</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:06:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატების პრემიერები */</comment>
      <origin>5427184</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2784" sha1="cb1nmmlgx929s0s7a4z4weq8avmsbe3" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ პპადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან)

==შტატების პრემიერები==
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>cb1nmmlgx929s0s7a4z4weq8avmsbe3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427186</id>
      <parentid>5427184</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:06:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <origin>5427186</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2850" sha1="ig4n9zh60vc8uucsloc5a0myszdrui7" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან)

==შტატების პრემიერები==
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]]

==შტატების გუბერნატორები==

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ig4n9zh60vc8uucsloc5a0myszdrui7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427187</id>
      <parentid>5427186</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:07:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატების გუბერნატორები */</comment>
      <origin>5427187</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3693" sha1="2evhnq41nqdcb2h8z05mi4q15lzfdls" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან)

==შტატების პრემიერები==
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]]

==შტატების გუბერნატორები==
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]]
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>2evhnq41nqdcb2h8z05mi4q15lzfdls</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427188</id>
      <parentid>5427187</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T17:08:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატების გუბერნატორები */</comment>
      <origin>5427188</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3726" sha1="2f75o1vabutriibaerzm7rsul10tmpz" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/დათო2010|დათო2010]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1919}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1919]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
[[ფაილი:Billy Hughes 1919.jpg|150px|მინი]]
*მონარქი – [[ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – სერ [[რონალდ მუნრო-ფერგიუსონი]]
*[[პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[სემუელ გრიფიტი]] (17 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ადრიან კნოქსი]] (18 ოქტომბრიდან)

==შტატების პრემიერები==
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]]
*კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[თ. ჯ. რაიანი]] (22 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ტედ თეოდორი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – სერ [[ჰენრი ლეფროი]] (17 აპრილამდე), შემდეგ სერ [[ჰალ კოულბეტჩი]] (17 მაისამდე), შემდეგ [[ჯეიმს მიტჩელი]]

==შტატების გუბერნატორები==
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – [[უოლტერ ედვარდ დევიდსონი]]
*კვინსლენდის გუბერნატორი – [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გოლუეი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – [[ფრენსის ნიუდეგეიტი]]
*ვიქტორიის გუბერნატორი – სერ [[არტურ სტენლი]]
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]]

==მოვლენები==

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1919 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1919 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1919 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1910-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>2f75o1vabutriibaerzm7rsul10tmpz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:1919 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894455</id>
    <revision>
      <id>5427176</id>
      <timestamp>2026-07-04T16:50:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>დათო2010</username>
        <id>165421</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427176</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1920 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894456</id>
    <revision>
      <id>5427203</id>
      <timestamp>2026-07-04T18:51:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}}</comment>
      <origin>5427203</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="128" sha1="sya80emqyts1cvo99cqo308grjtdnar" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}</text>
      <sha1>sya80emqyts1cvo99cqo308grjtdnar</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427205</id>
      <parentid>5427203</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:53:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <origin>5427205</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="590" sha1="m5vtcoh3esu74tw6mi68spq6p1qg4s9" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}
[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>m5vtcoh3esu74tw6mi68spq6p1qg4s9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427207</id>
      <parentid>5427205</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:54:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <origin>5427207</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="725" sha1="e960zaw1gemxfwkaqjokryjv8umpk8t" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>e960zaw1gemxfwkaqjokryjv8umpk8t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427208</id>
      <parentid>5427207</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:55:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <origin>5427208</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="921" sha1="70ueoq1jv1rzo64pz0um1re2a6cvfds" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>70ueoq1jv1rzo64pz0um1re2a6cvfds</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427209</id>
      <parentid>5427208</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:56:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <origin>5427209</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="965" sha1="dr5lyb4mjh31angcid02pwe6nffxtgg" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>dr5lyb4mjh31angcid02pwe6nffxtgg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427212</id>
      <parentid>5427209</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:58:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427212</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1845" sha1="6ffty41l12znb34sxmc35lamli7b5sy" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – რონალდ მუნრო ფერგიუსონი ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ ჰენრი ფორსტერი
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – ბილი ჰიუზი
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – ადრიან ნოქსი


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>6ffty41l12znb34sxmc35lamli7b5sy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427213</id>
      <parentid>5427212</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:00:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427213</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2105" sha1="b9ogjaqvlmcjcwxans0xh606ggo0v62" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>b9ogjaqvlmcjcwxans0xh606ggo0v62</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427214</id>
      <parentid>5427213</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:01:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427214</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2182" sha1="1d62ef9bpc0uxnx4ljy3m31a16hf2xk" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>1d62ef9bpc0uxnx4ljy3m31a16hf2xk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427215</id>
      <parentid>5427214</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:01:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <origin>5427215</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2195" sha1="gfdpy90cqjnc33dny9im8r4h26duy15" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>gfdpy90cqjnc33dny9im8r4h26duy15</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427217</id>
      <parentid>5427215</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:03:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატის პრემიერ-მინისტრები */</comment>
      <origin>5427217</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3141" sha1="3tax6he24s1hoghyuqx2c3pl4jjzmjk" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – უილიამ ჰოლმანი (13 აპრილამდე), შემდეგ ჯონ სტორი
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – არჩიბალდ პიკი (8 აპრილამდე), შემდეგ ჰენრი ბარუელი
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – უოლტერ ლი
*ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – ჰარი ლავსონი
*დასავლეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმს მიტჩელი


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>3tax6he24s1hoghyuqx2c3pl4jjzmjk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427219</id>
      <parentid>5427217</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:05:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატის პრემიერ-მინისტრები */</comment>
      <origin>5427219</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3450" sha1="qwou45ha9fstetxota9iedt5a0h32r0" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – უილიამ ჰოლმანი (13 აპრილამდე), შემდეგ ჯონ სტორი
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – არჩიბალდ პიკი (8 აპრილამდე), შემდეგ ჰენრი ბარუელი
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – უოლტერ ლი
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – ჰარი ლავსონი
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმს მიტჩელი


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>qwou45ha9fstetxota9iedt5a0h32r0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427221</id>
      <parentid>5427219</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:08:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატის პრემიერ-მინისტრები */</comment>
      <origin>5427221</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3858" sha1="n34d0dlq01e0rt6dav747pwfoc3biyw" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>n34d0dlq01e0rt6dav747pwfoc3biyw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427223</id>
      <parentid>5427221</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:10:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატის პრემიერ-მინისტრები */</comment>
      <origin>5427223</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3922" sha1="4lxia7c37ax2pime0ydt7k9bulmfs3x" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>4lxia7c37ax2pime0ydt7k9bulmfs3x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427224</id>
      <parentid>5427223</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:11:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატის გუბერნატორები */</comment>
      <origin>5427224</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5254" sha1="pnonagpdqam2o558a9qn55cuespwjmi" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ უოლტერ დეივიდსონი
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ ჰამილტონ გულდ-ადამსი (3 თებერვლამდე), შემდეგ სერ მეთიუ ნათანი (3 დეკემბრიდან)
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ ჰენრი გალვეი (30 აპრილამდე), შემდეგ სერ უილიამ უეიგალი (9 ივნისიდან)
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ ფრენსის ნიუდიგეიტი (9 თებერვლამდე), შემდეგ სერ უილიამ ალარდაისი (16 აპრილიდან)
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ არტურ სტენლი (30 იანვრამდე)
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ უილიამ ელისონ-მაკარტნი (9 აპრილამდე)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>pnonagpdqam2o558a9qn55cuespwjmi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427227</id>
      <parentid>5427224</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:17:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატის გუბერნატორები */</comment>
      <origin>5427227</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5747" sha1="otya3ze6fjpnfc6a10j0g85ksm4kx8q" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>otya3ze6fjpnfc6a10j0g85ksm4kx8q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427246</id>
      <parentid>5427227</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:41:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* შტატის გუბერნატორები */</comment>
      <origin>5427246</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5778" sha1="gmhym5wpok5j1evl5xzrfi91me1bpu9" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>gmhym5wpok5j1evl5xzrfi91me1bpu9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427251</id>
      <parentid>5427246</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:45:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427251</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8084" sha1="634z4tsia87ht0zg9m43xegoezxswgk" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*22 აპრილი – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ (R v Licensing Court of Brisbane; Ex parte Daniell) დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და ავსტრალიის კონსტიტუციის თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>634z4tsia87ht0zg9m43xegoezxswgk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427255</id>
      <parentid>5427251</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:48:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427255</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8101" sha1="f3giyoujxk1oieo0tk2mdrmsrorjiph" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*22 აპრილი – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>f3giyoujxk1oieo0tk2mdrmsrorjiph</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427256</id>
      <parentid>5427255</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:48:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427256</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8105" sha1="14ztpdwmw688gg2lgu7ltv7zioek2tg" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>14ztpdwmw688gg2lgu7ltv7zioek2tg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427261</id>
      <parentid>5427256</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:01:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427261</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10165" sha1="a1d6bf1r972knun2phu48xpyl1cny3h" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>a1d6bf1r972knun2phu48xpyl1cny3h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427307</id>
      <parentid>5427261</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:57:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427307</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11727" sha1="g3e7s377h1xacy16omc6rvvtym13i1i" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>g3e7s377h1xacy16omc6rvvtym13i1i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427323</id>
      <parentid>5427307</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:01:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427323</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11749" sha1="0au3hmrnf19fh3jzcwvpl6wwfz0qoy3" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>0au3hmrnf19fh3jzcwvpl6wwfz0qoy3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427324</id>
      <parentid>5427323</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:03:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* სპორტი */</comment>
      <origin>5427324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12982" sha1="p63y37p11qetopxqscvj4veskyzbibr" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>p63y37p11qetopxqscvj4veskyzbibr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427325</id>
      <parentid>5427324</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:07:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* სპორტი */</comment>
      <origin>5427325</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14710" sha1="2paie7xx1bg7ttgep7ptj7isjxnms5g" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>2paie7xx1bg7ttgep7ptj7isjxnms5g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427326</id>
      <parentid>5427325</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:08:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* სპორტი */</comment>
      <origin>5427326</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14738" sha1="lk2gzpdb75d7mghbwd8mzxh8aj0o9xd" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>lk2gzpdb75d7mghbwd8mzxh8aj0o9xd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427328</id>
      <parentid>5427326</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:09:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* დაბადება */</comment>
      <origin>5427328</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14912" sha1="9jr2guweg0x4f37nl25yuvgbsrpntww" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>9jr2guweg0x4f37nl25yuvgbsrpntww</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427329</id>
      <parentid>5427328</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:11:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* დაბადება */</comment>
      <origin>5427329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16670" sha1="l6embd0jsdannsj3xctqmswf4c212tj" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
*27 იანვარი – ფრენკ სკალი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ. 2015)
*3 თებერვალი – ტონი გეიზი, სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ. 2013)
*19 თებერვალი – კევინ ო’ლირი, ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ. 2015)
*26 თებერვალი – მაიკლ პეიტი, მსახიობი (გ. 2008)
*6 მარტი – ვირჯილ ბრენანი, სამხედრო მფრინავი (გ. 1943)
*8 მარტი – ჯორჯ ბეჩელორი, მათემატიკოსი (გ. 2000)
*13 მარტი – რეგ ჯილარდი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 2001)
*15 მარტი – დონალდ უოტი, კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ. 2007)
*16 მარტი – ლეო მაკკერნი, მსახიობი (გ. 2002)
*22 მარტი – რობერტ კინგი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ. 1991)
*26 მარტი – ორიელ გრეი, დრამატურგი (გ. 2003)
*29 მარტი – ნაიჯელ ებოტი, ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ. 2011)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>l6embd0jsdannsj3xctqmswf4c212tj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427330</id>
      <parentid>5427329</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:12:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* დაბადება */</comment>
      <origin>5427330</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16714" sha1="myxhlck29hrwezubrfov3jysmvck4bi" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*27 იანვარი – ფრენკ სკალი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ. 2015)
*3 თებერვალი – ტონი გეიზი, სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ. 2013)
*19 თებერვალი – კევინ ო’ლირი, ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ. 2015)
*26 თებერვალი – მაიკლ პეიტი, მსახიობი (გ. 2008)
*6 მარტი – ვირჯილ ბრენანი, სამხედრო მფრინავი (გ. 1943)
*8 მარტი – ჯორჯ ბეჩელორი, მათემატიკოსი (გ. 2000)
*13 მარტი – რეგ ჯილარდი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 2001)
*15 მარტი – დონალდ უოტი, კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ. 2007)
*16 მარტი – ლეო მაკკერნი, მსახიობი (გ. 2002)
*22 მარტი – რობერტ კინგი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ. 1991)
*26 მარტი – ორიელ გრეი, დრამატურგი (გ. 2003)
*29 მარტი – ნაიჯელ ებოტი, ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ. 2011)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>myxhlck29hrwezubrfov3jysmvck4bi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427331</id>
      <parentid>5427330</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:14:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* იანვარი-მარტი */</comment>
      <origin>5427331</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16751" sha1="9tmig1505mzhcb6k8wj2qa89f3fy417" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – ფრენკ სკალი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2015)
*[[3 თებერვალი]] – ტონი გეიზი, სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.2013)
*[[19 თებერვალი]] – კევინ ო’ლირი, ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – მაიკლ პეიტი, მსახიობი (გ.2008)
*[[6 მარტი]] – ვირჯილ ბრენანი, სამხედრო მფრინავი (გ.1943)
*[[8 მარტი]] – ჯორჯ ბეჩელორი, მათემატიკოსი (გ. 2000)
*[[13 მარტი]] – რეგ ჯილარდი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[15 მარტი]] – დონალდ უოტი, კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.2007)
*[[16 მარტი]] – ლეო მაკკერნი, მსახიობი (გ.2002)
*[[22 მარტი]] – რობერტ კინგი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.1991)
*[[26 მარტი]] – ორიელ გრეი, დრამატურგი (გ.2003)
*[[29 მარტი]] – ნაიჯელ ებოტი, ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.2011)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>9tmig1505mzhcb6k8wj2qa89f3fy417</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427332</id>
      <parentid>5427331</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:16:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* იანვარი-მარტი */</comment>
      <origin>5427332</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16862" sha1="mi7jbxga4y9kgx2rv3slexhsp1247g7" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – ტონი გეიზი, სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – კევინ ო’ლირი, ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – მაიკლ პეიტი, მსახიობი (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – ვირჯილ ბრენანი, სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – ჯორჯ ბეჩელორი, მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – რეგ ჯილარდი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – დონალდ უოტი, კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – ლეო მაკკერნი, მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – რობერტ კინგი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – ორიელ გრეი, დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – ნაიჯელ ებოტი, ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>mi7jbxga4y9kgx2rv3slexhsp1247g7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427336</id>
      <parentid>5427332</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:21:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* იანვარი-მარტი */</comment>
      <origin>5427336</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17195" sha1="l2jq4ae5vjlnssicu3r2vondm5dwsu4" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>l2jq4ae5vjlnssicu3r2vondm5dwsu4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427338</id>
      <parentid>5427336</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:29:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* იანვარი-მარტი */</comment>
      <origin>5427338</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17238" sha1="pgeje30sta5v0wv71sd3wl5o4nvydlh" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>pgeje30sta5v0wv71sd3wl5o4nvydlh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427339</id>
      <parentid>5427338</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:33:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* აპრილი-ივნისი */</comment>
      <origin>5427339</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18077" sha1="pdp0vm6wlxac4dmvdlw7csdidd9v3ak" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ.[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>pdp0vm6wlxac4dmvdlw7csdidd9v3ak</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427340</id>
      <parentid>5427339</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:34:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* აპრილი-ივნისი */</comment>
      <origin>5427340</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19074" sha1="iirv2w3gv8z8hd4op49ojkhvovjc8x9" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ.[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*13 აპრილი – ალან ლოქსტონი, სოლისიტორი / ადვოკატი (გ. 2004)
*14 აპრილი – ედი ჯაკუ, მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა გერმანიაში; გ. 2021)
*15 აპრილი – ჯორჯ ჯორჯესი, კვინსლენდის პოლიტიკოსი (გ. 2002)
*16 აპრილი – ბილ სიდუელი, ჩოგბურთელი (გ. 2021)
*10 მაისი – ჯონ ბრეკი, ფერმწერი / მხატვარი (გ. 1999)
*12 მაისი
**დუგლას სკოტი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 2012)
**ვინს მარტინი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 2001)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>iirv2w3gv8z8hd4op49ojkhvovjc8x9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427341</id>
      <parentid>5427340</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:39:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* აპრილი-ივნისი */</comment>
      <origin>5427341</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19303" sha1="gzgisd50c507ai54moxcj09xipswfqy" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>gzgisd50c507ai54moxcj09xipswfqy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427342</id>
      <parentid>5427341</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:41:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* აპრილი-ივნისი */</comment>
      <origin>5427342</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20573" sha1="h8qq4rkv73r8pnewtwtfo8i6de60nl1" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*16 მაისი – ვალდა აველინგი, პიანისტი (გ. 2007)
*20 მაისი – ბერტი ბრაუნლოუ, კრიკეტის მოთამაშე (გ. 2004)
*29 მაისი – ჰაროლდ ბოლი, ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ. 1942)
*30 მაისი – ჯო კირკვუდ უმცროსი, გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ. 2006)
*8 ივნისი – გვენ ჰარვუდი, პოეტი და ლიბრეტისტი (გ. 1995)
*10 ივნისი – პაულა სტაფორდი, მოდის დიზაინერი (გ. 2022)
*18 ივნისი – როზმარი დობსონი, პოეტი (გ. 2012)
*19 ივნისი – რობერტ კლიპელი, ხელოვანი და მოქანდაკე (გ. 2001)
*20 ივნისი – ბილ განი, კვინსლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ. 2001)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>h8qq4rkv73r8pnewtwtfo8i6de60nl1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427343</id>
      <parentid>5427342</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:45:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* აპრილი-ივნისი */</comment>
      <origin>5427343</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20624" sha1="1b5hz8mq63hu2po7u0yyp4mc2xdyt6e" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – ვალდა აველინგი, პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – ბერტი ბრაუნლოუ, კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – ჰაროლდ ბოლი, ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – ჯო კირკვუდ უმცროსი, გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – გვენ ჰარვუდი, პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – პაულა სტაფორდი, მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – როზმარი დობსონი, პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – რობერტ კლიპელი, ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – ბილ განი, კვინსლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>1b5hz8mq63hu2po7u0yyp4mc2xdyt6e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427344</id>
      <parentid>5427343</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:49:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* აპრილი-ივნისი */</comment>
      <origin>5427344</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20803" sha1="pu654ujuygtezzfad64vjg75vm9pxfg" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>pu654ujuygtezzfad64vjg75vm9pxfg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427345</id>
      <parentid>5427344</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:50:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* აპრილი-ივნისი */</comment>
      <origin>5427345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20858" sha1="pz6jjbprzhs0r3dld76uh1hhzdd1dex" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>pz6jjbprzhs0r3dld76uh1hhzdd1dex</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427346</id>
      <parentid>5427345</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:54:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ივლისი-სექტემბერი */</comment>
      <origin>5427346</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22479" sha1="sc2utp6wnib6a16mmxo1hcnmu4y3dqk" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – ბილ ჰიტლი, კვინსლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – დეს ფოთერგილი, ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – ალბერტ ჩაუნი, სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – არტურ ბოიდი, მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – კით ლეოპოლდი, მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – პიტერ აიზეკსონი, გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – მაქს ფეჩენი, საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – ბილ გრეიდენი, დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – რეჯ სონდერსი, სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი, კვინსლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>sc2utp6wnib6a16mmxo1hcnmu4y3dqk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427347</id>
      <parentid>5427346</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:57:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ივლისი-სექტემბერი */</comment>
      <origin>5427347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22579" sha1="37irjfnw5gl84srpd5l58yp7h6aur5r" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვიზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>37irjfnw5gl84srpd5l58yp7h6aur5r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427348</id>
      <parentid>5427347</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T22:58:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ივლისი-სექტემბერი */</comment>
      <origin>5427348</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24411" sha1="hkzkdn3hpjml7exxoj3xfsut7kcfy3o" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვიზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*16 აგვისტო – ჯეკ მენგნიქსი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 1994)
*18 აგვისტო – მერვინ ლი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ. 2009)
*20 აგვისტო – კით ფრუმი, რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ. 1978)
*21 აგვისტო – ჯოი ჰესტერი, მხატვარი / ხელოვანი (გ. 1960)
*1 სექტემბერი – ჯოის კინგი, ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*12 სექტემბერი – კევინ ბრენანი, მსახიობი (გ. 1998)
*16 სექტემბერი – ჯ. ჯ. სმარტი (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ. 2012)
*17 სექტემბერი – რონალდ ლოურენს ჰიუზი, სამხედრო ოფიცერი (გ. 2003)
*29 სექტემბერი – პიტერ კონოლი, კვინსლენდის პოლიტიკოსი და კვინსლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ. 2009)
*30 სექტემბერი – რასელ ფოქსი, მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის (ACT) უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ. 2013)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>hkzkdn3hpjml7exxoj3xfsut7kcfy3o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427349</id>
      <parentid>5427348</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:02:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ივლისი-სექტემბერი */</comment>
      <origin>5427349</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24466" sha1="9vfkeie2b1ppto09on8hz9gdomnieys" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვიზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – ჯეკ მენგნიქსი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – მერვინ ლი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – კით ფრუმი, რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – ჯოი ჰესტერი, მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – ჯოის კინგი, ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – კევინ ბრენანი, მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – ჯ. ჯ. სმარტი (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*17 სექტემბერი – რონალდ ლოურენს ჰიუზი, სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – პიტერ კონოლი, კვინსლენდის პოლიტიკოსი და კვინსლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – რასელ ფოქსი, მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის (ACT) უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>9vfkeie2b1ppto09on8hz9gdomnieys</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427350</id>
      <parentid>5427349</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:05:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ივლისი-სექტემბერი */</comment>
      <origin>5427350</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24636" sha1="h90q65blikaaa3oo5ollhfdccb27ii2" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*17 სექტემბერი – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>h90q65blikaaa3oo5ollhfdccb27ii2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427351</id>
      <parentid>5427350</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:06:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ივლისი-სექტემბერი */</comment>
      <origin>5427351</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24697" sha1="q4ysbwahgw2qf11kowhryedauy8okmg" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*17 სექტემბერი – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>q4ysbwahgw2qf11kowhryedauy8okmg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427353</id>
      <parentid>5427351</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:07:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ოქტომბერი-დეკემბერი */</comment>
      <origin>5427353</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27087" sha1="qz8e6pqgwno62flbtbimf8c5xhy8sp7" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*17 სექტემბერი – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*19 ოქტომბერი – ნევ ჰიუიტი, კვინსლენდის პოლიტიკოსი (გ. 2016)
*23 ოქტომბერი – სტიუარტ კლარენს გრემი, სამხედრო ოფიცერი (გ. 1996)
*31 ოქტომბერი – ჰელმუტ ნიუტონი, ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა აშშ-ში; გ. 2004)
*3 ნოემბერი – უჯერუ ნუნუკალი, პოეტი და აქტივისტი (გ. 1993)
*8 ნოემბერი – კენ ფრაი, ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ. 2007)
*11 ნოემბერი – ჯონ არმიტაჟი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 2009)
*14 ნოემბერი – ბობ კრისტოფანი, კრიკეტის მოთამაშე (გ. 2002)
*16 ნოემბერი – კოლინ თილი, მწერალი / ავტორი (გ. 2006)
*30 ნოემბერი – ჯონ ჰიპუელი, არქიტექტორი (გ. 2007)
*4 დეკემბერი – ბილ ბრაუნი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ. 2001)
*7 დეკემბერი – ჯონი ლოკვუდი, მსახიობი (გ. 2013)
*17 დეკემბერი – ჰერბერტ ს. გრინი, ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ. 1999)
*26 დეკემბერი – ნოელ დესმონდ გრეი, ბიზნესმენი (გ. 1999)
*27 დეკემბერი – დონ გროსმანი, ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „საუთ მელბურნი“; გ. 2004)
*28 დეკემბერი – არტურ ჯიცელტი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 2014)


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>qz8e6pqgwno62flbtbimf8c5xhy8sp7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427354</id>
      <parentid>5427353</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:10:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ოქტომბერი-დეკემბერი */</comment>
      <origin>5427354</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27149" sha1="a4o6xky86icvq6kt38nqyl9tdrshmz9" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*17 სექტემბერი – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – ნევ ჰიუიტი, კვინსლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – სტიუარტ კლარენს გრემი, სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – ჰელმუტ ნიუტონი, ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა აშშ-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – უჯერუ ნუნუკალი, პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – კენ ფრაი, ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – ჯონ არმიტაჟი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – ბობ კრისტოფანი, კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – კოლინ თილი, მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – ჯონ ჰიპუელი, არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – ბილ ბრაუნი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – ჯონი ლოკვუდი, მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – ჰერბერტ ს. გრინი, ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – ნოელ დესმონდ გრეი, ბიზნესმენი (გ. 1999)
*[[27 დეკემბერი]] – დონ გროსმანი, ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „საუთ მელბურნი“; გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – არტურ ჯიცელტი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>a4o6xky86icvq6kt38nqyl9tdrshmz9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427355</id>
      <parentid>5427354</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:11:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ივლისი-სექტემბერი */</comment>
      <origin>5427355</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27153" sha1="s0262xkuwq4vlv0wk45xjgxlqs0f084" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*[[17 სექტემბერი]] – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – ნევ ჰიუიტი, კვინსლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – სტიუარტ კლარენს გრემი, სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – ჰელმუტ ნიუტონი, ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა აშშ-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – უჯერუ ნუნუკალი, პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – კენ ფრაი, ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – ჯონ არმიტაჟი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – ბობ კრისტოფანი, კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – კოლინ თილი, მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – ჯონ ჰიპუელი, არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – ბილ ბრაუნი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – ჯონი ლოკვუდი, მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – ჰერბერტ ს. გრინი, ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – ნოელ დესმონდ გრეი, ბიზნესმენი (გ. 1999)
*[[27 დეკემბერი]] – დონ გროსმანი, ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „საუთ მელბურნი“; გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – არტურ ჯიცელტი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>s0262xkuwq4vlv0wk45xjgxlqs0f084</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427356</id>
      <parentid>5427355</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:15:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ოქტომბერი-დეკემბერი */</comment>
      <origin>5427356</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27387" sha1="j4xcbhpdf63c07l7kphcs1cffjchzwh" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*[[17 სექტემბერი]] – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – [[ნევ ჰიუიტი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – [[სტიუარტ კლარენს გრემი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – [[ჰელმუტ ნიუტონი]], ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა [[აშშ]]-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – [[უჯერუ ნუნუკალი]], პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – [[კენ ფრაი]], ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – [[ჯონ არმიტაჟი (პოლიტიკოსი)|ჯონ არმიტაჟი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – [[ბობ კრისტოფანი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – [[კოლინ თილი]], მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – [[ჯონ ჰიპუელი (არქიტექტორი)|ჯონ ჰიპუელი]], არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – [[ბილ ბრაუნი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ბილ ბრაუნი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – [[ჯონი ლოკვუდი]], მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – [[ჰერბერტ ს. გრინი]], ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – [[ნოელ დესმონდ გრეი]], ბიზნესმენი (გ.1999)
*[[27 დეკემბერი]] – [[დონ გროსმანი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – [[არტურ ჯიცელტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>j4xcbhpdf63c07l7kphcs1cffjchzwh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427357</id>
      <parentid>5427356</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:15:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* ოქტომბერი-დეკემბერი */</comment>
      <origin>5427357</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27427" sha1="mfutd83zzcatewsb9agag6s3dgvlj13" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*[[17 სექტემბერი]] – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – [[ნევ ჰიუიტი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – [[სტიუარტ კლარენს გრემი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – [[ჰელმუტ ნიუტონი]], ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა [[აშშ]]-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – [[უჯერუ ნუნუკალი]], პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – [[კენ ფრაი]], ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – [[ჯონ არმიტაჟი (პოლიტიკოსი)|ჯონ არმიტაჟი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – [[ბობ კრისტოფანი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – [[კოლინ თილი]], მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – [[ჯონ ჰიპუელი (არქიტექტორი)|ჯონ ჰიპუელი]], არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – [[ბილ ბრაუნი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ბილ ბრაუნი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – [[ჯონი ლოკვუდი]], მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – [[ჰერბერტ ს. გრინი]], ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – [[ნოელ დესმონდ გრეი]], ბიზნესმენი (გ.1999)
*[[27 დეკემბერი]] – [[დონ გროსმანი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – [[არტურ ჯიცელტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])

==გარდაცვალება==


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>mfutd83zzcatewsb9agag6s3dgvlj13</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427358</id>
      <parentid>5427357</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:19:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* გარდაცვალება */</comment>
      <origin>5427358</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30334" sha1="kqnpxicycthnd2pyjqmnmimsbec0gny" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*[[17 სექტემბერი]] – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – [[ნევ ჰიუიტი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – [[სტიუარტ კლარენს გრემი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – [[ჰელმუტ ნიუტონი]], ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა [[აშშ]]-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – [[უჯერუ ნუნუკალი]], პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – [[კენ ფრაი]], ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – [[ჯონ არმიტაჟი (პოლიტიკოსი)|ჯონ არმიტაჟი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – [[ბობ კრისტოფანი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – [[კოლინ თილი]], მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – [[ჯონ ჰიპუელი (არქიტექტორი)|ჯონ ჰიპუელი]], არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – [[ბილ ბრაუნი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ბილ ბრაუნი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – [[ჯონი ლოკვუდი]], მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – [[ჰერბერტ ს. გრინი]], ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – [[ნოელ დესმონდ გრეი]], ბიზნესმენი (გ.1999)
*[[27 დეკემბერი]] – [[დონ გროსმანი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – [[არტურ ჯიცელტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])

==გარდაცვალება==
*[[4 იანვარი]] – რობერტ ეთერიჯ უმცროსი, პალეონტოლოგი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1847]])
*[[7 იანვარი]] – სერ ედმუნდ ბარტონი, ავსტრალიის პირველი პრემიერ-მინისტრი და უზენაესი სასამართლოს პირველი მოსამართლე (დ.[[1849]])
*[[10 თებერვალი]] – ჰენრი სტრენგუეისი, სამხრეთ ავსტრალიის მე-12 პრემიერი (დაიბადა და გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1832]])
*[[20 მარტი]] – ალექსანდრ უილიამ ჯარდინი, ინჟინერი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1843]])
*[[6 აპრილი]] – არჩიბალდ პიკი, სამხრეთ ავსტრალიის 25-ე პრემიერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1859]])
*[[28 მაისი]] – ანგუს გიბსონი, ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (დ.[[1842]])
*[[30 მაისი]] – ჯორჯ ერნესტ მორისონი, ჟურნალისტი და გეოლოგი (დ.[[1862]])
*[[9 აგვისტო]] – სერ სემუელ გრიფიტი, ქვინზლენდის მე-9 პრემიერი და ავსტრალიის პირველი უზენაესი მოსამართლე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1845]])
*[[12 აგვისტო]] – ლუიზა ლავსონი, მწერალი, პოეტი და ფემინისტი (დ.[[1848]])
*[[16 აგვისტო]] – ჰენრი დაგლიში, დასავლეთ ავსტრალიის მე-6 პრემიერი (დ.[[1866]])
*[[15 სექტემბერი]] – სერ თომას იუინგი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1856]])
*[[28 ნოემბერი]] – ალფრედ კონროი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1864]])
*[[21 დეკემბერი]] – კლოდ ტოზერი, ექიმი და კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1890]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>kqnpxicycthnd2pyjqmnmimsbec0gny</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427359</id>
      <parentid>5427358</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:22:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* გარდაცვალება */</comment>
      <origin>5427359</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30488" sha1="1ouh4n54uldvok4xzwjrk68tdwwp6wd" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*[[17 სექტემბერი]] – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – [[ნევ ჰიუიტი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – [[სტიუარტ კლარენს გრემი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – [[ჰელმუტ ნიუტონი]], ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა [[აშშ]]-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – [[უჯერუ ნუნუკალი]], პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – [[კენ ფრაი]], ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – [[ჯონ არმიტაჟი (პოლიტიკოსი)|ჯონ არმიტაჟი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – [[ბობ კრისტოფანი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – [[კოლინ თილი]], მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – [[ჯონ ჰიპუელი (არქიტექტორი)|ჯონ ჰიპუელი]], არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – [[ბილ ბრაუნი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ბილ ბრაუნი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – [[ჯონი ლოკვუდი]], მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – [[ჰერბერტ ს. გრინი]], ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – [[ნოელ დესმონდ გრეი]], ბიზნესმენი (გ.1999)
*[[27 დეკემბერი]] – [[დონ გროსმანი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – [[არტურ ჯიცელტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])

==გარდაცვალება==
*[[4 იანვარი]] – [[რობერტ ეთერიჯ უმცროსი]], პალეონტოლოგი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1847]])
*[[7 იანვარი]] – სერ [[ედმუნდ ბარტონი]], ავსტრალიის პირველი პრემიერ-მინისტრი და უზენაესი სასამართლოს პირველი მოსამართლე (დ.[[1849]])
*[[10 თებერვალი]] – [[ჰენრი სტრენგუეისი]], სამხრეთ ავსტრალიის მე-12 პრემიერი (დაიბადა და გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1832]])
*[[20 მარტი]] – [[ალექსანდრ უილიამ ჯარდინი]], ინჟინერი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1843]])
*[[6 აპრილი]] – [[არჩიბალდ პიკი]], სამხრეთ ავსტრალიის 25-ე პრემიერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1859]])
*[[28 მაისი]] – [[ანგუს გიბსონი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (დ.[[1842]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯორჯ ერნესტ მორისონი]], ჟურნალისტი და გეოლოგი (დ.[[1862]])
*[[9 აგვისტო]] – სერ [[სემუელ გრიფიტი]], ქვინზლენდის მე-9 პრემიერი და ავსტრალიის პირველი უზენაესი მოსამართლე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1845]])
*[[12 აგვისტო]] – [[ლუიზა ლავსონი]], მწერალი, პოეტი და ფემინისტი (დ.[[1848]])
*[[16 აგვისტო]] – [[ჰენრი დაგლიში]], დასავლეთ ავსტრალიის მე-6 პრემიერი (დ.[[1866]])
*[[15 სექტემბერი]] – სერ [[თომას იუინგი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას იუინგი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1856]])
*[[28 ნოემბერი]] – [[ალფრედ კონროი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1864]])
*[[21 დეკემბერი]] – [[კლოდ ტოზერი]], ექიმი და კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1890]])


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>1ouh4n54uldvok4xzwjrk68tdwwp6wd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427360</id>
      <parentid>5427359</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:23:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* გარდაცვალება */</comment>
      <origin>5427360</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30577" sha1="0w4hiuqcwiyjdvs392dkcd9sd3a31yy" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი) დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*[[17 სექტემბერი]] – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – [[ნევ ჰიუიტი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – [[სტიუარტ კლარენს გრემი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – [[ჰელმუტ ნიუტონი]], ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა [[აშშ]]-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – [[უჯერუ ნუნუკალი]], პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – [[კენ ფრაი]], ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – [[ჯონ არმიტაჟი (პოლიტიკოსი)|ჯონ არმიტაჟი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – [[ბობ კრისტოფანი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – [[კოლინ თილი]], მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – [[ჯონ ჰიპუელი (არქიტექტორი)|ჯონ ჰიპუელი]], არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – [[ბილ ბრაუნი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ბილ ბრაუნი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – [[ჯონი ლოკვუდი]], მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – [[ჰერბერტ ს. გრინი]], ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – [[ნოელ დესმონდ გრეი]], ბიზნესმენი (გ.1999)
*[[27 დეკემბერი]] – [[დონ გროსმანი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – [[არტურ ჯიცელტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])

==გარდაცვალება==
*[[4 იანვარი]] – [[რობერტ ეთერიჯ უმცროსი]], პალეონტოლოგი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1847]])
*[[7 იანვარი]] – სერ [[ედმუნდ ბარტონი]], ავსტრალიის პირველი პრემიერ-მინისტრი და უზენაესი სასამართლოს პირველი მოსამართლე (დ.[[1849]])
*[[10 თებერვალი]] – [[ჰენრი სტრენგუეისი]], სამხრეთ ავსტრალიის მე-12 პრემიერი (დაიბადა და გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1832]])
*[[20 მარტი]] – [[ალექსანდრ უილიამ ჯარდინი]], ინჟინერი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1843]])
*[[6 აპრილი]] – [[არჩიბალდ პიკი]], სამხრეთ ავსტრალიის 25-ე პრემიერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1859]])
*[[28 მაისი]] – [[ანგუს გიბსონი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (დ.[[1842]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯორჯ ერნესტ მორისონი]], ჟურნალისტი და გეოლოგი (დ.[[1862]])
*[[9 აგვისტო]] – სერ [[სემუელ გრიფიტი]], ქვინზლენდის მე-9 პრემიერი და ავსტრალიის პირველი უზენაესი მოსამართლე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1845]])
*[[12 აგვისტო]] – [[ლუიზა ლავსონი]], მწერალი, პოეტი და ფემინისტი (დ.[[1848]])
*[[16 აგვისტო]] – [[ჰენრი დაგლიში]], დასავლეთ ავსტრალიის მე-6 პრემიერი (დ.[[1866]])
*[[15 სექტემბერი]] – სერ [[თომას იუინგი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას იუინგი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1856]])
*[[28 ნოემბერი]] – [[ალფრედ კონროი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1864]])
*[[21 დეკემბერი]] – [[კლოდ ტოზერი]], ექიმი და კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1890]])

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>0w4hiuqcwiyjdvs392dkcd9sd3a31yy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427361</id>
      <parentid>5427360</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:24:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოვლენები */</comment>
      <origin>5427361</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31078" sha1="czvkr1y3ps16vysur8g8megxcyslbxh" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი)&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/jsp/ncc/cdio/weatherData/av?p_display_type=dailyDataFile&amp;p_stn_num=023000&amp;p_startYear=1920&amp;statType=Rainfall+of+....&amp;p_nccObsCode=136 Adelaide West Terrace]&lt;/ref&gt; დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის&lt;ref&gt;[https://www.bom.gov.au/web01/ncc/www/cli_chg/timeseries/rain/0608/mdb/latestsort.txt Winter Rainfall for MDB]&lt;/ref&gt; ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/jsp/ncc/cdio/weatherData/av?p_display_type=dailyDataFile&amp;p_stn_num=009034&amp;p_startYear=1920&amp;statType=Rainfall+of+....&amp;p_nccObsCode=136 Perth Regional Office]&lt;/ref&gt;
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*[[17 სექტემბერი]] – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – [[ნევ ჰიუიტი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – [[სტიუარტ კლარენს გრემი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – [[ჰელმუტ ნიუტონი]], ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა [[აშშ]]-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – [[უჯერუ ნუნუკალი]], პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – [[კენ ფრაი]], ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – [[ჯონ არმიტაჟი (პოლიტიკოსი)|ჯონ არმიტაჟი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – [[ბობ კრისტოფანი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – [[კოლინ თილი]], მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – [[ჯონ ჰიპუელი (არქიტექტორი)|ჯონ ჰიპუელი]], არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – [[ბილ ბრაუნი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ბილ ბრაუნი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – [[ჯონი ლოკვუდი]], მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – [[ჰერბერტ ს. გრინი]], ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – [[ნოელ დესმონდ გრეი]], ბიზნესმენი (გ.1999)
*[[27 დეკემბერი]] – [[დონ გროსმანი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – [[არტურ ჯიცელტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])

==გარდაცვალება==
*[[4 იანვარი]] – [[რობერტ ეთერიჯ უმცროსი]], პალეონტოლოგი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1847]])
*[[7 იანვარი]] – სერ [[ედმუნდ ბარტონი]], ავსტრალიის პირველი პრემიერ-მინისტრი და უზენაესი სასამართლოს პირველი მოსამართლე (დ.[[1849]])
*[[10 თებერვალი]] – [[ჰენრი სტრენგუეისი]], სამხრეთ ავსტრალიის მე-12 პრემიერი (დაიბადა და გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1832]])
*[[20 მარტი]] – [[ალექსანდრ უილიამ ჯარდინი]], ინჟინერი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1843]])
*[[6 აპრილი]] – [[არჩიბალდ პიკი]], სამხრეთ ავსტრალიის 25-ე პრემიერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1859]])
*[[28 მაისი]] – [[ანგუს გიბსონი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (დ.[[1842]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯორჯ ერნესტ მორისონი]], ჟურნალისტი და გეოლოგი (დ.[[1862]])
*[[9 აგვისტო]] – სერ [[სემუელ გრიფიტი]], ქვინზლენდის მე-9 პრემიერი და ავსტრალიის პირველი უზენაესი მოსამართლე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1845]])
*[[12 აგვისტო]] – [[ლუიზა ლავსონი]], მწერალი, პოეტი და ფემინისტი (დ.[[1848]])
*[[16 აგვისტო]] – [[ჰენრი დაგლიში]], დასავლეთ ავსტრალიის მე-6 პრემიერი (დ.[[1866]])
*[[15 სექტემბერი]] – სერ [[თომას იუინგი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას იუინგი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1856]])
*[[28 ნოემბერი]] – [[ალფრედ კონროი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1864]])
*[[21 დეკემბერი]] – [[კლოდ ტოზერი]], ექიმი და კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1890]])

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>czvkr1y3ps16vysur8g8megxcyslbxh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427363</id>
      <parentid>5427361</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:25:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <origin>5427363</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30948" sha1="0wyndt9ots6ni332kpxocr89lr8yjwm" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1920}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1920]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*[[ავსტრალიის მონარქების სია|მონარქი]] – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*[[ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი|გენერალ-გუბერნატორი]] – [[რონალდ მანრო ფერგიუსონი, ნოვარის პირველი ვიკონტი|რონალდ მუნრო ფერგიუსონი]] ([[6 ოქტომბერი|6 ოქტომბრამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ფორსტერი, ფორსტერის პირველი ბარონი|ჰენრი ფორსტერი]]
*[[ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] – [[ბილი ჰიუზი]]
*[[ავსტრალიის უზენაესი მოსამართლე|უზენაესი მოსამართლე]] – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატის პრემიერ-მინისტრები===
*[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უილიამ ჰოლმანი]] ([[13 აპრილი|13 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჯონ სტორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სტორი]]
*[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ტედ თეოდორი]]
*[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[არჩიბალდ პიკი]] ([[8 აპრილი|8 აპრილამდე]]), შემდეგ [[ჰენრი ბარუელი]]
*[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[უოლტერ ლი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|უოლტერ ლი]]
*[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლავსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლავსონი]]
*[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმს მიტჩელი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ჯეიმს მიტჩელი]]

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]]
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[ჰამილტონ გულდ-ადამსი]] ([[3 თებერვალი|3 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[მეთიუ ნათანი]] ([[3 დეკემბერი|3 დეკემბრიდან]])
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი გალვეი]] ([[30 აპრილი|30 აპრილამდე]]), შემდეგ სერ [[არჩიბალდ უეიგოლი|უილიამ უეიგალი]] ([[9 ივნისი|9 ივნისიდან]])
*ტასმანიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]] ([[9 თებერვალი|9 თებერვლამდე]]), შემდეგ სერ [[უილიამ ალარდაისი]] ([[16 აპრილი|16 აპრილიდან]])
*ვიქტორიას გუბერნატორი – სერ [[ართურ სტენლი, ოლდერლის სტენლის მე-5 ბარონი|არტურ სტენლი]] ([[30 იანვარი|30 იანვრამდე]])
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[უილიამ ელისონ-მაკარტნი]] ([[9 აპრილი|9 აპრილამდე]])

==მოვლენები==
*[[22 იანვარი]] – დაარსდა [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია|ავსტრალიის ეროვნული აგრარული პარტია]].
*[[20 მარტი]] – ახალ სამხრეთ უელსში ჩატარდა შტატის არჩევნები. [[ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტია|ლეიბორისტულმა პარტიამ]], [[ჯონ სთორი (პოლიტიკოსი)|ჯონ სთორის]] ხელმძღვანელობით, დაამარცხა მოქმედი ნაციონალისტური პარტია.
*[[2 აპრილი]] – ავსტრალიაში ჩამოვიდა უელსის პრინცი [[ედუარდ VIII|ედუარდი]], რათა მადლობა გადაეხადა [[ავსტრალიელები|ავსტრალიელებისთვის]] [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] შეტანილი წვლილისთვის.
*[[22 აპრილი]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „მეფე ბრისბენის სალიცენზიო სასამართლოს წინააღმდეგ; ექს პარტე დანიელი“ დაადგინა, რომ იმ შემთხვევებში, როდესაც ფედერალური და შტატის კანონმდებლობა ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, მათი ერთდროული აღსრულება შეუძლებელია, და [[ავსტრალიის კონსტიტუცია|ავსტრალიის კონსტიტუციის]] თანახმად, ასეთ დროს შტატის კანონი ძალადაკარგულად ითვლება
*[[1 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გავლის შედეგად, [[ადელაიდა|ადელაიდაში]] ივნისის თვის რეკორდული ნალექი (53.6 მილიმეტრი)&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/jsp/ncc/cdio/weatherData/av?p_display_type=dailyDataFile&amp;p_stn_num=023000&amp;p_startYear=1920&amp;statType=Rainfall+of+....&amp;p_nccObsCode=136 Adelaide West Terrace]&lt;/ref&gt; დაფიქსირდა, რამაც საფუძველი ჩაუყარა ყველაზე ნალექიან ზამთარს მურეი-დარლინგის აუზის&lt;ref&gt;[https://www.bom.gov.au/web01/ncc/www/cli_chg/timeseries/rain/0608/mdb/latestsort.txt Winter Rainfall for MDB]&lt;/ref&gt; ისტორიაში და მეორე ყველაზე ნალექიან ზამთარს მთელ სამხრეთ ავსტრალიაში.
*[[10 ივნისი]] – მძლავრი ცივი ფრონტის გამო, [[პერთი|პერთში]] დღიური ნალექის მაქსიმალური მაჩვენებელი დაფიქსირდა (99.1 მილიმეტრი), რომელიც [[1992]] წლამდე რეკორდული რჩებოდა.&lt;ref&gt;[http://www.bom.gov.au/jsp/ncc/cdio/weatherData/av?p_display_type=dailyDataFile&amp;p_stn_num=009034&amp;p_startYear=1920&amp;statType=Rainfall+of+....&amp;p_nccObsCode=136 Perth Regional Office]&lt;/ref&gt;
*[[10 აგვისტო]] – ოფიციალურად გაიხსნა პრინცების ავტომაგისტრალი.
*[[31 აგვისტო]] – ავსტრალიის უზენაესმა სასამართლომ საქმეზე „ინჟინერთა გაერთიანებული საზოგადოება ადელაიდის გემთმფლობელი კომპანიის წინააღმდეგ“, დაადგინა, რომ თანამეგობრობის საზავო და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებები სავალდებულო ძალის მქონე იყო შტატების მთავრობებისთვისაც.
*[[21 ოქტომბერი]] – ვიქტორიის შტატში ჩატარდა არჩევნები. ჰარი ლავსონმა და ნაციონალისტურმა პარტიამ ხელისუფლება შეინარჩუნეს.
*[[30 ოქტომბერი]] – [[სიდნეი|სიდნეიში]] დაარსდა ავსტრალიის კომუნისტური პარტია.
*[[16 ნოემბერი]] – [[უინტონი, ქვინზლედნი|უინტონში]] დაარსდა ავიაკომპანია „ქვინზლენდისა და ჩრდილოეთ ტერიტორიის საჰაერო სამსახური“, რომელიც მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც ''Qantas''.
*[[3 დეკემბერი]] – წარმატებით დასრულდა პირველი საჰაერო ფრენა [[მელბურნი|მელბურნიდან]] პერთში.
*[[17 დეკემბერი]] – [[ბანკნოტი|ბანკნოტების]] გამოშვების უფლებამოსილება ფინანსთა სამინისტროდან ავსტრალიის ბანკნოტების საბჭოს გადაეცა.

==სპორტი==
*[[28 იანვარი]] – ახალი სამხრეთ უელსის კრიკეტის გუნდმა [[1919]]-1920 წლების „შეფილდ შილდის“ ტურნირი მოიგო.
*[[20 აპრილი]] – [[12 სექტემბერი]] – ავსტრალია მონაწილეობს ანტვერპენის 1920 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც ერთი ბრინჯაოსა და ორი ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ავსტრალია ოლიმპიადაზე [[ახალი ზელანდია|ახალი ზელანდიისგან]] დამოუკიდებლად, ცალკე გუნდით გამოვიდა – მანამდე ეს ორი ქვეყანა გაერთიანებული, „ავსტრალაზიის“ გუნდის სახელით ასპარეზობდა.
*წლის შუა პერიოდი – დიდი ბრიტანეთის რაგბის ლიგის ეროვნული ნაკრების ტურნემ ავსტრალაზიაში დიდი ინტერესი გამოიწვია; მათ ავსტრალიაში გამართეს მატჩების სერია „ეშისის“ თასის მოსაპოვებლად.
*[[1 სექტემბერი]] – კლუბმა „ბალმეინ თაიგერსმა“ 1920 წლის ახალი სამხრეთ უელსის რაგბის ფეხბურთის ლიგის სეზონი მოიგო, რადგან ჩემპიონატის დასრულებამდე სამი ტურით ადრე უახლოეს მდევართან 7-ქულიანი უპირატესობა მოიპოვა.
*[[25 სექტემბერი]] – ვიქტორიის ფეხბურთის ლიგის ფინალში კლუბმა „რიჩმონდმა“ დაამარცხა „კოლინგვუდი“ ანგარიშით 7.10 (52) – 5.5 (35) და 1920 წლის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა.
*[[2 ნოემბერი]] – მელბურნის თასი ცხენოსნობაში იპოდრომზე წელს წილად ხვდა შთამბეჭდავ ულაყს, სახელად პუატრელს.

==დაბადება==
[[File:RobertKing1964.jpg|100px|thumb|[[რობერტ კინგი (ვიქტორიას პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]]]]
===იანვარი-მარტი===
*[[27 იანვარი]] – [[ფრენკ სკალი (პოლიტიკოსი)|ფრენკ სკალი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2015]])
*[[3 თებერვალი]] – [[ტონი გეიზი]], სამხედრო მფრინავი და ავტომრბოლელი (გ.[[2013]])
*[[19 თებერვალი]] – [[კევინ ო’ლირი (მოსამართლე)|კევინ ო’ლირი]], ჩრდილოეთ ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.2015)
*[[26 თებერვალი]] – [[მაიკლ პეიტი]], [[მსახიობი]] (გ.[[2008]])
*[[6 მარტი]] – [[ვირჯილ ბრენანი]], სამხედრო მფრინავი (გ[[1943]])
*[[8 მარტი]] – [[ჯორჯ ბეჩელორი]], მათემატიკოსი (გ.[[2000]])
*[[13 მარტი]] – [[რეგ ჯილარდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[15 მარტი]] – [[დონალდ უოტი (სპორტსმენი)|დონალდ უოტი]], კრიკეტის, ავსტრალიური ფეხბურთისა და რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[2007]])
*[[16 მარტი]] – [[ლეო მაკ-კერნი|ლეო მაკ-კერნი]], მსახიობი (გ.[[2002]])
*[[22 მარტი]] – [[რობერტ კინგი (ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი)|რობერტ კინგი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[1991]])
*[[26 მარტი]] – [[ორიელ გრეი]], დრამატურგი (გ.[[2003]])
*[[29 მარტი]] – [[ნაიჯელ ებოტი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2011]])

===აპრილი-ივნისი===
*[[7 აპრილი]] – [[ალან კათბერტსონი]], მსახიობი (გ.[[1988]])
*[[9 აპრილი]] – [[დონ ბენსონი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „რიჩმონდი“; გ.[[2019]])
*[[11 აპრილი]]
**[[ალფრედ დიკინ ბრუკსი]], ავსტრალიის საიდუმლო დაზვერვის სამსახურის პირველი ხელმძღვანელი (გ[[2005]])
**[[თომას პირსალი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას პირსალი]], ტასმანიის პოლიტიკოსი (გ.[[2003]])
*[[13 აპრილი]] – [[ალან ლოქსტონი]], სოლისიტორი / ადვოკატი (გ.[[2004]])
*[[14 აპრილი]] – [[ედი ჯაკუ]], მწერალი და ჰოლოკოსტს გადარჩენილი (დაიბადა [[გერმანია|გერმანიაში]]; გ.[[2021]])
*[[15 აპრილი]] – [[ჯორჯ ჯორჯესი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2002)
*[[16 აპრილი]] – [[ბილ სიდუელი]], ჩოგბურთელი (გ.2021)
*[[10 მაისი]] – [[ჯონ ბრეკი]], ფერმწერი / მხატვარი (გ.[[1999]])
*[[12 მაისი]]
**[[დუგლას სკოტი (პოლიტიკოსი)|დუგლას სკოტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2012]])
**[[ვინს მარტინი (პოლიტიკოსი)|ვინს მარტინი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2001]])
*[[16 მაისი]] – [[ვალდა აველინგი]], პიანისტი (გ.[[2007]])
*[[20 მაისი]] – [[ბერტი ბრაუნლოუ]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.[[2004]])
*[[29 მაისი]] – [[ჰაროლდ ბოლი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (კლუბი „მელბურნი“) და ჯარისკაცი (გ.[[1942]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯო კირკვუდ უმცროსი]], გოლფის მოთამაშე და მსახიობი (გ.[[2006]])
*[[8 ივნისი]] – [[გვენ ჰარვუდი]], პოეტი და ლიბრეტისტი (გ.[[1995]])
*[[10 ივნისი]] – [[პაულა სტაფორდი]], მოდის დიზაინერი (გ.[[2022]])
*[[18 ივნისი]] – [[როზმარი დობსონი]], პოეტი (გ.2012)
*[[19 ივნისი]] – [[რობერტ კლიპელი]], ხელოვანი და მოქანდაკე (გ.2001)
*[[20 ივნისი]] – [[ბილ განი (ქვინზლენდელი პოლიტიკოსი, დაბადებული 1920 წელს)|ბილ განი]], ქვინზლენდის 24-ე ვიცე-პრემიერი (გ.2001)

===ივლისი-სექტემბერი===
*[[12 ივლისი]] – [[ბილ ჰიტლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[1971]])
*[[15 ივლისი]] – [[დეს ფოთერგილი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2001)
*[[19 ივლისი]] – [[ალბერტ ჩაუნი]], სამხედრო ოფიცერი და ვიქტორიის ჯვრის კავალერი (გ.[[1945]])
*[[20 ივლისი]] – [[არტურ ბოიდი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.1999)
*[[30 ივლისი]] – [[კით ლეოპოლდი]], მწერალი / ავტორი (გ.1999)
*[[31 ივლისი]] – [[პიტერ აიზეკსონი]], გამომცემელი და სამხედრო პილოტი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]; გ.[[2017]])
*[[3 აგვისტო]] – [[მაქს ფეჩენი]], საბავშვო მწერალი (გ.2012)
*[[5 აგვისტო]] – [[ბილ გრეიდენი]], დასავლეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (გ.[[2026]])
*[[7 აგვისტო]] – [[რეჯ სონდერსი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.1990)
*[[11 აგვისტო]] – [[ფლორენს ბიელკე-პეტერსენი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.2017)
*[[16 აგვისტო]] – [[ჯეკ მენგნიქსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[1994]])
*[[18 აგვისტო]] – [[მერვინ ლი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.[[2009]])
*[[20 აგვისტო]] – [[კით ფრუმი]], რაგბის ლიგის მოთამაშე (გ.[[1978]])
*[[21 აგვისტო]] – [[ჯოი ჰესტერი]], მხატვარი / ხელოვანი (გ.[[1960]])
*[[1 სექტემბერი]] – [[ჯოის კინგი]], ოლიმპიელი ათლეტი (გ. 2001)
*[[12 სექტემბერი]] – [[კევინ ბრენანი (მსახიობი)|კევინ ბრენანი]], მსახიობი (გ.[[1998]])
*[[16 სექტემბერი]] – [[ჯ. ჯ. სმარტი]] (ჯონ ჯემისონ კარსუელ სმარტი), ფილოსოფოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.2012)
*[[17 სექტემბერი]] – [[რონალდ ლოურენს ჰიუზი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[2003]])
*[[29 სექტემბერი]] – [[პიტერ კონოლი (მოსამართლე)|პიტერ კონოლი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი და ქვინზლენდის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე (გ.2009)
*[[30 სექტემბერი]] – [[რასელ ფოქსი]], მწერალი და ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე (გ.[[2013]])

===ოქტომბერი-დეკემბერი===
*[[19 ოქტომბერი]] – [[ნევ ჰიუიტი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (გ.[[2016]])
*[[23 ოქტომბერი]] – [[სტიუარტ კლარენს გრემი]], სამხედრო ოფიცერი (გ.[[1996]])
*[[31 ოქტომბერი]] – [[ჰელმუტ ნიუტონი]], ფოტოგრაფი (დაიბადა გერმანიაში, გარდაიცვალა [[აშშ]]-ში; გ.2004)
*[[3 ნოემბერი]] – [[უჯერუ ნუნუკალი]], პოეტი და აქტივისტი (გ.[[1993]])
*[[8 ნოემბერი]] – [[კენ ფრაი]], ავსტრალიის დედაქალაქის ტერიტორიის პოლიტიკოსი (გ.2007)
*[[11 ნოემბერი]] – [[ჯონ არმიტაჟი (პოლიტიკოსი)|ჯონ არმიტაჟი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.2009)
*[[14 ნოემბერი]] – [[ბობ კრისტოფანი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ.2002)
*[[16 ნოემბერი]] – [[კოლინ თილი]], მწერალი / ავტორი (გ.2006)
*[[30 ნოემბერი]] – [[ჯონ ჰიპუელი (არქიტექტორი)|ჯონ ჰიპუელი]], არქიტექტორი (გ.2007)
*[[4 დეკემბერი]] – [[ბილ ბრაუნი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|ბილ ბრაუნი]], ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (გ.2001)
*[[7 დეკემბერი]] – [[ჯონი ლოკვუდი]], მსახიობი (გ.2013)
*[[17 დეკემბერი]] – [[ჰერბერტ ს. გრინი]], ფიზიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; გ.1999)
*[[26 დეკემბერი]] – [[ნოელ დესმონდ გრეი]], ბიზნესმენი (გ.1999)
*[[27 დეკემბერი]] – [[დონ გროსმანი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე (გ.2004)
*[[28 დეკემბერი]] – [[არტურ ჯიცელტი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ.[[2014]])

==გარდაცვალება==
*[[4 იანვარი]] – [[რობერტ ეთერიჯ უმცროსი]], პალეონტოლოგი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1847]])
*[[7 იანვარი]] – სერ [[ედმუნდ ბარტონი]], ავსტრალიის პირველი პრემიერ-მინისტრი და უზენაესი სასამართლოს პირველი მოსამართლე (დ.[[1849]])
*[[10 თებერვალი]] – [[ჰენრი სტრენგუეისი]], სამხრეთ ავსტრალიის მე-12 პრემიერი (დაიბადა და გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1832]])
*[[20 მარტი]] – [[ალექსანდრ უილიამ ჯარდინი]], ინჟინერი (გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1843]])
*[[6 აპრილი]] – [[არჩიბალდ პიკი]], სამხრეთ ავსტრალიის 25-ე პრემიერი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1859]])
*[[28 მაისი]] – [[ანგუს გიბსონი]], ქვინზლენდის პოლიტიკოსი (დ.[[1842]])
*[[30 მაისი]] – [[ჯორჯ ერნესტ მორისონი]], ჟურნალისტი და გეოლოგი (დ.[[1862]])
*[[9 აგვისტო]] – სერ [[სემუელ გრიფიტი]], ქვინზლენდის მე-9 პრემიერი და ავსტრალიის პირველი უზენაესი მოსამართლე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში; დ.[[1845]])
*[[12 აგვისტო]] – [[ლუიზა ლავსონი]], მწერალი, პოეტი და ფემინისტი (დ.[[1848]])
*[[16 აგვისტო]] – [[ჰენრი დაგლიში]], დასავლეთ ავსტრალიის მე-6 პრემიერი (დ.[[1866]])
*[[15 სექტემბერი]] – სერ [[თომას იუინგი (ავსტრალიელი პოლიტიკოსი)|თომას იუინგი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1856]])
*[[28 ნოემბერი]] – [[ალფრედ კონროი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ.[[1864]])
*[[21 დეკემბერი]] – [[კლოდ ტოზერი]], ექიმი და კრიკეტის მოთამაშე (დ.[[1890]])

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}


[[კატეგორია:1920 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1920 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1920 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>0wyndt9ots6ni332kpxocr89lr8yjwm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1921 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894457</id>
    <revision>
      <id>5427204</id>
      <timestamp>2026-07-04T18:53:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}}</comment>
      <origin>5427204</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="136" sha1="s6z0mfe269r8dwedgswqymtgok0bv17" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|4|07|2026}}</text>
      <sha1>s6z0mfe269r8dwedgswqymtgok0bv17</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427210</id>
      <parentid>5427204</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T18:56:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <origin>5427210</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="217" sha1="l3p07qmkegg0j19jjd8bzxpgqtrbsvr" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1921}}</text>
      <sha1>l3p07qmkegg0j19jjd8bzxpgqtrbsvr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427216</id>
      <parentid>5427210</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:01:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <origin>5427216</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="795" sha1="m0cvmn0o9muc1uqiagb4ee7qd074ojp" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1921}}

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1921 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1921 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1921 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>m0cvmn0o9muc1uqiagb4ee7qd074ojp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427218</id>
      <parentid>5427216</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:05:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <origin>5427218</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="962" sha1="7ady7olw082df1ouvp66n052i8c08q1" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1921}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1921]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1921 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1921 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1921 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>7ady7olw082df1ouvp66n052i8c08q1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427220</id>
      <parentid>5427218</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:06:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <origin>5427220</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1008" sha1="7bk4qk68043khvum5v113l4oykc3efq" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1921}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1921]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1921 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1921 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1921 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>7bk4qk68043khvum5v113l4oykc3efq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427222</id>
      <parentid>5427220</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:09:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <origin>5427222</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1403" sha1="6iaw1de9b6xbyr3llq5div6o3q4lrxr" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1921}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1921]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1921 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1921 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1921 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>6iaw1de9b6xbyr3llq5div6o3q4lrxr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427225</id>
      <parentid>5427222</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:11:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <origin>5427225</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2632" sha1="snnf8fpnxxr00ui4mgy4t2az8webep6" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1921}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1921]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ სტორი (5 ოქტომბრამდე), შემდეგ ჯეიმზ დული (10 ოქტომბრიდან 20 დეკემბრამდე), შემდეგ ჯორჯ ფულერი (20 დეკემბერს, 7 საათის განმავლობაში), შემდეგ კვლავ ჯეიმზ დული
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჰენრი ბარუელი
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – უოლტერ ლი
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – ჰარი ლოუსონი
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1921 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1921 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1921 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>snnf8fpnxxr00ui4mgy4t2az8webep6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427309</id>
      <parentid>5427225</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:59:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <origin>5427309</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2636" sha1="t9k2nhnq3wda5qsg2i0dm9esselc2as" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|4|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1921}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1921]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ სტორი]] (5 ოქტომბრამდე), შემდეგ ჯეიმზ დული (10 ოქტომბრიდან 20 დეკემბრამდე), შემდეგ ჯორჯ ფულერი (20 დეკემბერს, 7 საათის განმავლობაში), შემდეგ კვლავ ჯეიმზ დული
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჰენრი ბარუელი
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – უოლტერ ლი
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – ჰარი ლოუსონი
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1921 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1921 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1921 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>t9k2nhnq3wda5qsg2i0dm9esselc2as</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:1921 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894458</id>
    <revision>
      <id>5427206</id>
      <timestamp>2026-07-04T18:53:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TasoAnastasia55</username>
        <id>169146</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427206</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მომხმარებლის განხილვა:ლევან გუგუშვილი</title>
    <ns>3</ns>
    <id>894459</id>
    <revision>
      <id>5427226</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:16:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ქართული ვიკიპედია</username>
        <id>174425</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე</comment>
      <origin>5427226</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="477" sha1="2xvt0idvr6ae8c1pgh80um4e9pha7hc" xml:space="preserve">{{გამარჯობა}}

-- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 19:16, 4 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>2xvt0idvr6ae8c1pgh80um4e9pha7hc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427229</id>
      <parentid>5427226</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:24:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ლევან გუგუშვილი</username>
        <id>184874</id>
      </contributor>
      <comment>/* ლევან გუგუშვილი */ ახალი სექცია</comment>
      <origin>5427229</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6144" sha1="3ipo0dcwcw1um01m66tjvwemenxy08s" xml:space="preserve">{{გამარჯობა}}

-- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 19:16, 4 ივლისი 2026 (UTC)

== ლევან გუგუშვილი ==


= 📘 ლევან ვლადიმერის ძე გუგუშვილი — ბიოგრაფია =
'''ლევან ვლადიმერის ძე გუგუშვილი'''

(დაბ. 22 იანვარი, 1970 — თბილისი, საქართველო)
----

== 🎓 განათლება ==
ლევან გუგუშვილმა განათლება მიიღო თბილისში:

* დაამთავრა '''150-ე საშუალო სკოლა'''
* შემდეგ სწავლა გააგრძელა '''საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში''', '''მექანიკა-მანქანათმშენებლობის ფაკულტეტზე''', სადაც მიიღო '''ინჟინერ-მექანიკოსის კვალიფიკაცია'''

----

== 🏗 პროფესიული კარიერა (საქართველო) ==

=== ⛏ 1992–1994 — გეოლოგიის დეპარტამენტი ===
მუშაობდა '''ღრმა ბურღვის ექსპედიციაში''':

* ღრმა ბურღვის ოსტატი
* შემდეგ — ღრმა ბურღვის დანადგარების ინჟინერ-მექანიკოსი

----

=== ⚙️ 1994–1995 — საქართველოს გეოლოგიის დეპარტამენტი ===

* საწაროს მთავარი ინჟინერი
* პასუხისმგებელი იყო გეოლოგიური დანადგარების:
** შეკეთებაზე
** ტექნიკურ გამართულობაზე
** საწარმოო პროცესების მხარდაჭერაზე

----

=== 🏭 1995–1998 — საწარმოო ტექნიკური სამმართველო ===

* უფროსის მოადგილე
* მონაწილეობდა ტექნიკური სისტემების მართვასა და ორგანიზებაში

----

=== 📦 1998–2007 — კერძო ბიზნესი ===

* პოლიგრაფიული საწარმოს მფლობელი
* საქმიანობა მოიცავდა:
** წარმოებას
** ტექნიკურ მართვას
** ბიზნეს ოპერაციებს

----

=== ⛏ 2009–2014 — მადნეულის კომბინატი ===

* შრომის უსაფრთხოების უფროსი
* პასუხისმგებელი იყო:
** წარმოების უსაფრთხოებაზე
** ტექნიკური რეგულაციების დაცვაზე
** საწარმოო რისკების კონტროლზე

----

== 🇺🇸 პროფესიული საქმიანობა (აშშ) ==

=== 🏗 2014–2017 — ბალტიმორი, მერილენდი ===

* კომპანია „Cherco“
* მექანიკოსი
* მონაწილეობდა თანამედროვე ტექნოლოგიური შენობების და ჰოსპიტალების მშენებლობაში
** მათ შორის: სამხედრო ჰოსპიტალი Bethesda (პროექტის ტექნიკური სამუშაოები)

----

=== ⚙️ 2017–2024 — გეიტერსბურგი, მერილენდი ===

* კომპანია „Jessa Medical Supply“
* სამედიცინო აპარატურის და მოწყობილობების მექანიკოსი
* საქმიანობა:
** სამედიცინო ტექნიკის შეკეთება
** ტექნიკური მომსახურება
** მოწყობილობების გამართვა

----

== 🌍 მოქალაქეობა ==

* საქართველოს მოქალაქე
* აშშ-ის მოქალაქე (ორმაგი მოქალაქეობა)

----

== 🧠 პროფესიული პროფილი ==
ლევან გუგუშვილი წარმოადგენს:

* მექანიკა-ინჟინერიის სპეციალისტს
* სამრეწველო ტექნიკის პრაქტიკოს ინჟინერს
* გამოცდილ სპეციალისტს სამშენებლო ტექნოლოგიებში
* ბიზნესის მართვა-ადმინისტრირებაში

[[მომხმარებელი:ლევან გუგუშვილი|ლევან გუგუშვილი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ლევან გუგუშვილი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ლევან გუგუშვილი|წვლილი]]) 19:24, 4 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>3ipo0dcwcw1um01m66tjvwemenxy08s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ჩოლური</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894460</id>
    <revision>
      <id>5427230</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:29:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kober</username>
        <id>394</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: '''ჩოლური''' — [[ქვემო სვანეთი|ქვემო სვანეთის]] ერთ-ერთი ისტორიული თემი ([[ლენტეხი|ლენტეხისა]] და [[ლაშხეთი|ლაშხეთის]] თემებთან ერთად) მდ. [[ცხენისწყალი|ცხენისწყლის]] ხეობაში; საქართვე...</comment>
      <origin>5427230</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4435" sha1="gnaemeqzi2nca6us9ihu6ip96im0lsj" xml:space="preserve">'''ჩოლური''' — [[ქვემო სვანეთი|ქვემო სვანეთის]] ერთ-ერთი ისტორიული თემი ([[ლენტეხი|ლენტეხისა]] და [[ლაშხეთი|ლაშხეთის]] თემებთან ერთად) მდ. [[ცხენისწყალი|ცხენისწყლის]] ხეობაში; საქართველოს თანამედროვე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული მოწყობით — [[ლენტეხის მუნიციპალიტეტი|ლენტეხის მუნიციპალიტეტის]] ერთ-ერთი ადმინისტრაციული ერთეული.

ჩოლურის თემში ბატონები იყვნენ [[გარდაფხაძეები]] (გალფხანარ). მათ ეკუთვნოდათ აზნაურები — ქურდიანები და ჟორჟოლიანები. XIX საუკუნის დამდეგიდან ისინი [[სამეგრელოს (ოდიშის) სამთავრო|ოდიშის მთავართა]] ფორმალურ ძალაუფლებას აღიარებდნენ და ჩოლურიც [[სადადიანო სვანეთი|სადადიანო სვანეთის]] ნაწილად ითვლებოდა. XIX საუკუნის შუა ხანებში ჩოლურის თემში შედიოდა სოფლები: [[ჭველიერი]], [[ჭველფი]], [[მუწდი]], [[ბულეში]], [[საყდარი (სოფელი)|საყდარი]], [[შტვილი]], [[ტვიბი]], [[თეკალი|თეკალ]]-[[ლეუშერი (ლენტეხის მუნიციპალიტეტი)|ლეუშერი]] (სულ 1 252 მცხოვრები). 

2026 წლის მდგომარეობით ჩოლურის ადმინისტრაციულ ერთეულში შემავალი სოფლებია: ბულეში, [[დურაში]], თეკალი, ლეუშერი, [[მამი]], მუწდი, საყდარი, ტვიბი, [[ფანაგა]], შტვილი, ჭველიერი და ჭველფი. 2024 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობის საერთო რიცხოვნობაა 629.&lt;ref&gt;[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].&lt;/ref&gt;

ჩოლურის თემის ტერიტორიაზე შემორჩენილ შუა საუკუნეების ხუროთმოძღვრების ძეგლთა შორის აღსანიშნავია [[საყდრის წმინდა გიორგის ეკლესია|საყდრის წმ. გიორგის (ჯგრაგ)]], მუწდის მთავარანგელოზის (თარიგზელ), [[ტვიბის მთავარანგელოზის ეკლესია|ტვიბის მთავარანგელოზის (თარიგზელ)]] და [[მამის მაცხოვრის ტაძარი|მამის მაცხოვრის]] ეკლესიები.

==ლიტერატურა==
* თაყაიშვილი ე., არქეოლოგიური ექსპედიცია ლეჩხუმ-სვანეთში, პარიზი, 1937.
* გელოვანი ა., [https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/408829/1/Dasavlet_Saqartvelos_Mtianeti_Svaneti_XIX_Saukuneshi_2003.pdf დასავლეთ საქართველოს მთიანეთი (სვანეთი) XIX საუკუნეში], თბ., 2003.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}</text>
      <sha1>gnaemeqzi2nca6us9ihu6ip96im0lsj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427232</id>
      <parentid>5427230</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:30:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kober</username>
        <id>394</id>
      </contributor>
      <comment>+[[კატეგორია:სვანეთი]]; +[[კატეგორია:ლენტეხის მუნიციპალიტეტი]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით</comment>
      <origin>5427232</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4590" sha1="syjrys6q8ec6bdb4x8i6vxkgc7qet3w" xml:space="preserve">'''ჩოლური''' — [[ქვემო სვანეთი|ქვემო სვანეთის]] ერთ-ერთი ისტორიული თემი ([[ლენტეხი|ლენტეხისა]] და [[ლაშხეთი|ლაშხეთის]] თემებთან ერთად) მდ. [[ცხენისწყალი|ცხენისწყლის]] ხეობაში; საქართველოს თანამედროვე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული მოწყობით — [[ლენტეხის მუნიციპალიტეტი|ლენტეხის მუნიციპალიტეტის]] ერთ-ერთი ადმინისტრაციული ერთეული.

ჩოლურის თემში ბატონები იყვნენ [[გარდაფხაძეები]] (გალფხანარ). მათ ეკუთვნოდათ აზნაურები — ქურდიანები და ჟორჟოლიანები. XIX საუკუნის დამდეგიდან ისინი [[სამეგრელოს (ოდიშის) სამთავრო|ოდიშის მთავართა]] ფორმალურ ძალაუფლებას აღიარებდნენ და ჩოლურიც [[სადადიანო სვანეთი|სადადიანო სვანეთის]] ნაწილად ითვლებოდა. XIX საუკუნის შუა ხანებში ჩოლურის თემში შედიოდა სოფლები: [[ჭველიერი]], [[ჭველფი]], [[მუწდი]], [[ბულეში]], [[საყდარი (სოფელი)|საყდარი]], [[შტვილი]], [[ტვიბი]], [[თეკალი|თეკალ]]-[[ლეუშერი (ლენტეხის მუნიციპალიტეტი)|ლეუშერი]] (სულ 1 252 მცხოვრები). 

2026 წლის მდგომარეობით ჩოლურის ადმინისტრაციულ ერთეულში შემავალი სოფლებია: ბულეში, [[დურაში]], თეკალი, ლეუშერი, [[მამი]], მუწდი, საყდარი, ტვიბი, [[ფანაგა]], შტვილი, ჭველიერი და ჭველფი. 2024 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობის საერთო რიცხოვნობაა 629.&lt;ref&gt;[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].&lt;/ref&gt;

ჩოლურის თემის ტერიტორიაზე შემორჩენილ შუა საუკუნეების ხუროთმოძღვრების ძეგლთა შორის აღსანიშნავია [[საყდრის წმინდა გიორგის ეკლესია|საყდრის წმ. გიორგის (ჯგრაგ)]], მუწდის მთავარანგელოზის (თარიგზელ), [[ტვიბის მთავარანგელოზის ეკლესია|ტვიბის მთავარანგელოზის (თარიგზელ)]] და [[მამის მაცხოვრის ტაძარი|მამის მაცხოვრის]] ეკლესიები.

==ლიტერატურა==
* თაყაიშვილი ე., არქეოლოგიური ექსპედიცია ლეჩხუმ-სვანეთში, პარიზი, 1937.
* გელოვანი ა., [https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/408829/1/Dasavlet_Saqartvelos_Mtianeti_Svaneti_XIX_Saukuneshi_2003.pdf დასავლეთ საქართველოს მთიანეთი (სვანეთი) XIX საუკუნეში], თბ., 2003.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:სვანეთი]]
[[კატეგორია:ლენტეხის მუნიციპალიტეტი]]</text>
      <sha1>syjrys6q8ec6bdb4x8i6vxkgc7qet3w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427236</id>
      <parentid>5427232</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:34:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kober</username>
        <id>394</id>
      </contributor>
      <origin>5427236</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4590" sha1="fdaq35b2240vzt6rvwj8p54jg2fz378" xml:space="preserve">'''ჩოლური''' — [[ქვემო სვანეთი|ქვემო სვანეთის]] ერთ-ერთი ისტორიული თემი ([[ლენტეხი|ლენტეხისა]] და [[ლაშხეთი|ლაშხეთის]] თემებთან ერთად) მდ. [[ცხენისწყალი|ცხენისწყლის]] ხეობაში; საქართველოს თანამედროვე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული მოწყობით — [[ლენტეხის მუნიციპალიტეტი|ლენტეხის მუნიციპალიტეტის]] ერთ-ერთი ადმინისტრაციული ერთეული.

ჩოლურის თემში ბატონები იყვნენ [[გარდაფხაძეები]] (გალფხანარ). მათ ეკუთვნოდათ აზნაურები — ქურდიანები და ჟორჟოლიანები. XIX საუკუნის დამდეგიდან ისინი [[სამეგრელოს (ოდიშის) სამთავრო|ოდიშის მთავართა]] ფორმალურ ძალაუფლებას აღიარებდნენ და ჩოლურიც [[სადადიანო სვანეთი|სადადიანო სვანეთის]] ნაწილად ითვლებოდა. XIX საუკუნის შუა ხანებში ჩოლურის თემში შედიოდა სოფლები: [[ჭველიერი]], [[ჭველფი]], [[მუწდი]], [[ბულეში]], [[საყდარი (სოფელი)|საყდარი]], [[შტვილი]], [[ტვიბი]], [[თეკალი|თეკალ]]-[[ლეუშერი (ლენტეხის მუნიციპალიტეტი)|ლეუშერი]] (სულ 1 252 მცხოვრები). 

2024 წლის მდგომარეობით ჩოლურის ადმინისტრაციულ ერთეულში შემავალი სოფლებია: ბულეში, [[დურაში]], თეკალი, ლეუშერი, [[მამი]], მუწდი, საყდარი, ტვიბი, [[ფანაგა]], შტვილი, ჭველიერი და ჭველფი. 2024 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობის საერთო რიცხოვნობაა 629.&lt;ref&gt;[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024].&lt;/ref&gt;

ჩოლურის თემის ტერიტორიაზე შემორჩენილ შუა საუკუნეების ხუროთმოძღვრების ძეგლთა შორის აღსანიშნავია [[საყდრის წმინდა გიორგის ეკლესია|საყდრის წმ. გიორგის (ჯგრაგ)]], მუწდის მთავარანგელოზის (თარიგზელ), [[ტვიბის მთავარანგელოზის ეკლესია|ტვიბის მთავარანგელოზის (თარიგზელ)]] და [[მამის მაცხოვრის ტაძარი|მამის მაცხოვრის]] ეკლესიები.

==ლიტერატურა==
* თაყაიშვილი ე., არქეოლოგიური ექსპედიცია ლეჩხუმ-სვანეთში, პარიზი, 1937.
* გელოვანი ა., [https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/408829/1/Dasavlet_Saqartvelos_Mtianeti_Svaneti_XIX_Saukuneshi_2003.pdf დასავლეთ საქართველოს მთიანეთი (სვანეთი) XIX საუკუნეში], თბ., 2003.

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

[[კატეგორია:სვანეთი]]
[[კატეგორია:ლენტეხის მუნიციპალიტეტი]]</text>
      <sha1>fdaq35b2240vzt6rvwj8p54jg2fz378</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:ჩოლური</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894461</id>
    <revision>
      <id>5427231</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:30:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kober</username>
        <id>394</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427231</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894462</id>
    <revision>
      <id>5427233</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:30:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები  | სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები | ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg | ემბლემის ზომა        =  | მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''  | ასოციაცია            = რეიუნი...</comment>
      <origin>5427233</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6070" sha1="d6jo8xkxsmutzsojtz7cy4vrjsm7csq" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = {{World Football Elo Ratings|Réunion}}
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად მადაგასკარის, მავრიკისა და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.</text>
      <sha1>d6jo8xkxsmutzsojtz7cy4vrjsm7csq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427234</id>
      <parentid>5427233</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:31:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427234</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6296" sha1="pnwtrmzs8ymnkpaoh5e8vr7scesomay" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = {{World Football Elo Ratings|Réunion}}
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.</text>
      <sha1>pnwtrmzs8ymnkpaoh5e8vr7scesomay</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427235</id>
      <parentid>5427234</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:32:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427235</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6322" sha1="boulxjar1cn60n63u24gm7wh1eykjdg" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = {{World Football Elo Ratings|Réunion}}
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>boulxjar1cn60n63u24gm7wh1eykjdg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427237</id>
      <parentid>5427235</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:34:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427237</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6467" sha1="mupygl5cfqp86kracqbdffzx8khp9s8" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = {{World Football Elo Ratings|Réunion}}
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>mupygl5cfqp86kracqbdffzx8khp9s8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427247</id>
      <parentid>5427237</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:41:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427247</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6555" sha1="0tekgqal514710nonn5dor19wneqlbg" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = {{World Football Elo Ratings|Réunion}}
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>0tekgqal514710nonn5dor19wneqlbg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427257</id>
      <parentid>5427247</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:51:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427257</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6681" sha1="o9rvppaee0kj4dwfc1x6jz7b2kioavu" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = {{World Football Elo Ratings|Réunion}}
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>o9rvppaee0kj4dwfc1x6jz7b2kioavu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427259</id>
      <parentid>5427257</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:56:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427259</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6904" sha1="p32rkryc8c5dsjkrv7s9zaxetrgtvdt" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. 

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>p32rkryc8c5dsjkrv7s9zaxetrgtvdt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427260</id>
      <parentid>5427259</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:58:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427260</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7020" sha1="34cs22195c0zw3nt9kobrlehbpyse25" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში]] 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. 

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>34cs22195c0zw3nt9kobrlehbpyse25</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427262</id>
      <parentid>5427260</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:01:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427262</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7396" sha1="pu5qxoveizjctha73yiweo60bc0cb93" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში]] 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. მას უთამაშია ისეთ საფეხბურთო კლუბებში, როგორებიცაა: „ლილი“, „მარსელი“ და „ვესტ-ჰემი“. კარიერა კი 2025 წელს ბრაზილიურ „ვასკო და გამაში“ დაასრულა.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>pu5qxoveizjctha73yiweo60bc0cb93</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427263</id>
      <parentid>5427262</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:03:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427263</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7562" sha1="shl8vmfvmqtk8ni8hhml01rq0g4p4t9" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში]] 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. მას უთამაშია ისეთ საფეხბურთო კლუბებში, როგორებიცაა: „[[ლილი (საფეხბურთო კლუბი)|ლილი]]“, „[[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|მარსელი]]“ და „ვესტ-ჰემი“. კარიერა კი 2025 წელს ბრაზილიურ „ვასკო და გამაში“ დაასრულა.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>shl8vmfvmqtk8ni8hhml01rq0g4p4t9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427264</id>
      <parentid>5427263</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:06:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427264</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7755" sha1="061ufmmh1k6hp5nls0wlo4n1w8qz8op" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში]] 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. მას უთამაშია ისეთ საფეხბურთო კლუბებში, როგორებიცაა: „[[ლილი (საფეხბურთო კლუბი)|ლილი]]“, „[[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|მარსელი]]“ და „[[ვესტ ჰემ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|ვესტ-ჰემი]]“. კარიერა კი 2025 წელს ბრაზილიურ „[[ვასკო და გამა (საფეხბურთო კლუბი)|ვასკო და გამაში]]“ დაასრულა.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>061ufmmh1k6hp5nls0wlo4n1w8qz8op</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427266</id>
      <parentid>5427264</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:10:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427266</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7932" sha1="sopbmphowkr2mxninj4el2bdjhofisf" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში]] 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. მას უთამაშია ისეთ საფეხბურთო კლუბებში, როგორებიცაა: „[[ლილი (საფეხბურთო კლუბი)|ლილი]]“, „[[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|მარსელი]]“ და „[[ვესტ ჰემ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|ვესტ-ჰემი]]“. კარიერა შემდეგ 2023 წელს ბრაზილიურ „[[ვასკო და გამა (საფეხბურთო კლუბი)|ვასკო და გამაში]]“ გააგრძელა.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Dimitri Payet profile
 |url=https://www.soccerway.com/player/payet-dimitri/8QcadiBC/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>sopbmphowkr2mxninj4el2bdjhofisf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427268</id>
      <parentid>5427266</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:13:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427268</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8049" sha1="e9ge451v4imbunfbjo0g20h3fye6yaf" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში]] 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. მას უთამაშია ისეთ საფეხბურთო კლუბებში, როგორებიცაა: „[[ლილი (საფეხბურთო კლუბი)|ლილი]]“, „[[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|მარსელი]]“ და „[[ვესტ ჰემ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|ვესტ-ჰემი]]“. კარიერა შემდეგ 2023 წელს ბრაზილიურ „[[ვასკო და გამა (საფეხბურთო კლუბი)|ვასკო და გამაში]]“ გააგრძელა.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Dimitri Payet profile
 |url=https://www.soccerway.com/player/payet-dimitri/8QcadiBC/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>e9ge451v4imbunfbjo0g20h3fye6yaf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427269</id>
      <parentid>5427268</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:13:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427269</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8187" sha1="9jtvdwldi7yld5fdkc5zl9aokw3daoq" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში]] 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. მას უთამაშია ისეთ საფეხბურთო კლუბებში, როგორებიცაა: „[[ლილი (საფეხბურთო კლუბი)|ლილი]]“, „[[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|მარსელი]]“ და „[[ვესტ ჰემ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|ვესტ-ჰემი]]“. კარიერა შემდეგ 2023 წელს ბრაზილიურ „[[ვასკო და გამა (საფეხბურთო კლუბი)|ვასკო და გამაში]]“ გააგრძელა.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Dimitri Payet profile
 |url=https://www.soccerway.com/player/payet-dimitri/8QcadiBC/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>9jtvdwldi7yld5fdkc5zl9aokw3daoq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427373</id>
      <parentid>5427269</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:42:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427373</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8210" sha1="h05prpv9qeqdfdjpmrwc2htbty4aaib" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = რეიუნიონის ნაკრები
| ემბლემა              = Proposed flag of Réunion (VAR).svg
| ემბლემის ზომა        = 
| მეტსახელი            = '''„კლუბი R“'''

| ასოციაცია            = [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[ჟან-პიერ ბადე]]
| კაპიტანი             = [[ბერტრან ბადორი]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (29)
| ბომბარდირი           = [[ჟან-მიშელ ფონტენი]] (15)

| საშინაო სტადიონი     = [[სტად ჟან-ივულა]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = REU

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 105
| ელო მაქს თარიღი      = [[2017]]
| ელო მინ              = 154
| ელო მინ თარიღი       = [[13 ივლისი]], [[1983]]

| pattern_la1          = 
| pattern_b1           = _Reunion_h19
| pattern_ra1          = 
| pattern_sh1          = _nikewhite
| pattern_so1          = _nikewhite
| leftarm1             = 1D9931
| body1                = 1D9931
| rightarm1            = 1D9931
| shorts1              = 1D9931
| socks1               = 1D9931

| pattern_la2          = 
| pattern_b2           = _Reunion_a19
| pattern_ra2          = 
| pattern_sh2          = _nikewhite
| pattern_so2          = _nikewhite
| leftarm2             = 0D1B3D
| body2                = 0D1B3D
| rightarm2            = 0D1B3D
| shorts2              = 0D1B3D
| socks2               = 0D1B3D

| პირველი თამაში      = [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარი]] 4–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1947]])

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 11–0 [[სენ-პიერ და მიკელონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სენ-პიერ და მიკელონი]]&lt;br&gt;
([[სენტ-გრატიანი]], [[საფრანგეთი]]; [[22 სექტემბერი]], [[2010]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[სენ-დენი, რეიუნიონი]]; [[28 აგვისტო]], [[1979]])&lt;br&gt;
'''რეიუნიონი''' 9–0 [[მალდივის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალდივები]]&lt;br&gt;
([[კიურეპიპი]], [[მავრიკი]]; [[30 აგვისტო]], [[1985]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[მავრიკიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკი]] 15–2 '''რეიუნიონი'''&lt;br&gt;
([[მადაგასკარი]]; თარიღი უცნობია [[1950]])
}}

'''რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-fr|Sélection de la Réunion de football}}) — წარმოადგენს [[რეიუნიონი|რეიუნიონს]] რეგიონულ საფეხბურთო გუნდს, რომელიც არის [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] საზღვარგარეთის დეპარტამენტი. ნაკრებს მართავს [[რეიუნიონის ფეხბურთის ლიგა]] (LRF), რომელიც [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს ადგილობრივი ფილიალია.

რეიუნიონი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და მხოლოდ ასოცირებული წევრია [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]]ში (CAF), რის გამოც არ მონაწილეობს არც [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]] და არც [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]]. მიუხედავად ამისა, გუნდი მონაწილეობს სხვადასხვა ტურნირებსა და ამხანაგურ მატჩებში, ძირითადად [[მადაგასკარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მადაგასკარის]], [[მავრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მავრიკისა]] და [[სეიშელის კუნძულების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სეიშელის]] წინააღმდეგ.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Team profile
 |url=https://www.soccerway.com/team/reunion/dxsMtLP1/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

რეიუნიონში დაიბადა ცნობილი ფრანგი ფეხბურთელი [[დიმიტრი პაიეტი]]. მას [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნულ ნაკრებში]] 38 მატჩი აქვს ჩატარებული და 8 გოლი აქვს გატანილი. მას უთამაშია ისეთ საფეხბურთო კლუბებში, როგორებიცაა: „[[ლილი (საფეხბურთო კლუბი)|ლილი]]“, „[[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|მარსელი]]“ და „[[ვესტ ჰემ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|ვესტ-ჰემი]]“. კარიერა შემდეგ 2023 წელს ბრაზილიურ „[[ვასკო და გამა (საფეხბურთო კლუბი)|ვასკო და გამაში]]“ გააგრძელა.&lt;ref&gt;{{Cite web
 |title=Dimitri Payet profile
 |url=https://www.soccerway.com/player/payet-dimitri/8QcadiBC/
 |website=Soccerway
 |access-date=2026-07-04
}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>h05prpv9qeqdfdjpmrwc2htbty4aaib</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორია:რეიუნიონის ფეხბურთი</title>
    <ns>14</ns>
    <id>894463</id>
    <revision>
      <id>5427240</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:39:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: [[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</comment>
      <origin>5427240</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110" sha1="ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip" xml:space="preserve">[[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორიის განხილვა:რეიუნიონის ფეხბურთი</title>
    <ns>15</ns>
    <id>894464</id>
    <revision>
      <id>5427243</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:41:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427243</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:რეიუნიონის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894465</id>
    <revision>
      <id>5427248</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:42:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427248</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>თეკენა</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894466</id>
    <revision>
      <id>5427252</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:46:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kober</username>
        <id>394</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: '''თეკენა''' — ისტორიული სოფელი [[შიდა ქართლი|შიდა ქართლში]]. ცნობილია XIV-XVII საუკუნეების დოკუმენტებიდან.   პირველად იხსენიება 1392 წლის 1 დეკემბერს ქართლ-კახეთ-მესხეთის საკათოლიკოსო...</comment>
      <origin>5427252</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2324" sha1="qna4njkcivs0kfcqha75qj31o252vox" xml:space="preserve">'''თეკენა''' — ისტორიული სოფელი [[შიდა ქართლი|შიდა ქართლში]]. ცნობილია XIV-XVII საუკუნეების დოკუმენტებიდან. 

პირველად იხსენიება 1392 წლის 1 დეკემბერს ქართლ-კახეთ-მესხეთის საკათოლიკოსო მამულების სითარხნის გუჯარში სოფლებთან — [[მისაქციელი|მისაქციელთან]], [[ნატახტარი (მცხეთის მუნიციპალიტეტი)|საფურცლესთან]], [[ბელტისციხე|ბელტისციხესთან]] ერთად, რომლებიც საქართველოს მეფეს [[ალექსანდრე I დიდი|ალექსანდრე I-ს]] [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოვლისათვის]] განუახლებია 1532-1534 წლებში. თეკენა შემდეგაც იხსენიება [[სიმონ I|სიმონ I-ისა]] და [[როსტომი (ქართლის მეფე)|როსტომის]] დროინდელ საბუთებში. 

[[დმანისხევი|დმანისხევში]], [[მაშავერა|მაშავრის]] მარჯვენა მხარეს, იყო ასევე სოფელი თეკენები (თეკენენი, თეკენამი), რომელიც საყაფლანიშვილოში ითვლებოდა.

== ლიტერატურა ==
{{ქე|4|21|ცინცაძე ზ.|სტატია=თეკენა}}
* მასალები საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიისა და ტოპონიმიკისათვის, წგ. 1, თბ., 1964.
* ქართული სამართლის ძეგლები, ი. დოლიძის გამოც., ტ. 3, თბ., 1970.</text>
      <sha1>qna4njkcivs0kfcqha75qj31o252vox</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427254</id>
      <parentid>5427252</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T19:47:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kober</username>
        <id>394</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით</comment>
      <origin>5427254</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2475" sha1="9l3295gs8sj6ds4wfncwaujl05thhp7" xml:space="preserve">'''თეკენა''' — ისტორიული სოფელი [[შიდა ქართლი|შიდა ქართლში]]. ცნობილია XIV-XVII საუკუნეების დოკუმენტებიდან. 

პირველად იხსენიება 1392 წლის 1 დეკემბერს ქართლ-კახეთ-მესხეთის საკათოლიკოსო მამულების სითარხნის გუჯარში სოფლებთან — [[მისაქციელი|მისაქციელთან]], [[ნატახტარი (მცხეთის მუნიციპალიტეტი)|საფურცლესთან]], [[ბელტისციხე|ბელტისციხესთან]] ერთად, რომლებიც საქართველოს მეფეს [[ალექსანდრე I დიდი|ალექსანდრე I-ს]] [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოვლისათვის]] განუახლებია 1532-1534 წლებში. თეკენა შემდეგაც იხსენიება [[სიმონ I|სიმონ I-ისა]] და [[როსტომი (ქართლის მეფე)|როსტომის]] დროინდელ საბუთებში. 

[[დმანისხევი|დმანისხევში]], [[მაშავერა|მაშავრის]] მარჯვენა მხარეს, იყო ასევე სოფელი თეკენები (თეკენენი, თეკენამი), რომელიც საყაფლანიშვილოში ითვლებოდა.

== ლიტერატურა ==
{{ქე|4|21|ცინცაძე ზ.|სტატია=თეკენა}}
* მასალები საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიისა და ტოპონიმიკისათვის, წგ. 1, თბ., 1964.
* ქართული სამართლის ძეგლები, ი. დოლიძის გამოც., ტ. 3, თბ., 1970.

[[კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები]]</text>
      <sha1>9l3295gs8sj6ds4wfncwaujl05thhp7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:თეკენა</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894467</id>
    <revision>
      <id>5427253</id>
      <timestamp>2026-07-04T19:46:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kober</username>
        <id>394</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427253</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894468</id>
    <revision>
      <id>5427277</id>
      <timestamp>2026-07-04T20:21:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები  | სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები | ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg | ემბლემის ზომა        = | მეტსახელი            =  | ასოციაცია            = ზანზიბარის ფეხბურთის ფე...</comment>
      <origin>5427277</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6543" sha1="6z8pjp5ipnqxmz986yjfx43qos6s26f" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            =

| ასოციაცია            = [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (ZFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             =
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[სულეიმან სელემბე]] (32)
| ბომბარდირი           = [[აბდალლა ჯუმა ალი]] (9)

| საშინაო სტადიონი     = [[აამანის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAN

| ელო-ს რეიტინგი       = {{nowrap|{{World Football Elo Ratings|Zanzibar}}}}
| ელო მაქს             = 90
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 171
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[1992]]

| pattern_la1          = _zanzibar2122h
| pattern_b1           = _zanzibar2122h
| pattern_ra1          = _zanzibar2122h
| pattern_sh1          = _zanzibar2122h
| pattern_so1          = _zanzibar2122h
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               =

| pattern_la2          = _zanzibar2021a
| pattern_b2           = _zanzibar2021a
| pattern_ra2          = _zanzibar2021a
| pattern_sh2          = _zanzibar2021a
| pattern_so2          = _zanzibar2021a
| leftarm2             = 00AA00
| body2                = 00AA00
| rightarm2            = 00AA00
| shorts2              = DDD
| socks2               = DDD

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|Tanganyika|colonial}} 3–1 {{fb-rt|Zanzibar|Sultanate}}&lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანგანიკა]]; [[18 სექტემბერი]], [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 6–0 [[რაეტიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რაეტია]]&lt;br&gt;
([[ერბილი]], [[ერაყი]]; [[4 ივნისი]], [[2012]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 4–0 [[ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურუნდი]]&lt;br&gt;
([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]], [[2009]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[კენიის კოლონიური ნაკრები]] 10–0 '''ზანზიბარი'''&lt;br&gt;
([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[4 ოქტომბერი]], [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[VIVA მსოფლიო თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 35
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი 1995|1995]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[FIFI Wild Cup]] / [[ELF Cup]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = [[FIFI Wild Cup]]: მეორე ადგილი (2006)&lt;br&gt;
[[ELF Cup]]: მეოთხე ადგილი (2006)
}}

'''ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' წარმოადგენს [[ზანზიბარი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ.

ზანზიბარი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და შესაბამისად ვერ მონაწილეობს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]. კუნძული არის [[ტანზანია|ტანზანიის]] გაერთიანებული რესპუბლიკის ნაწილი, რომელიც ფიფას მიერ არის აღიარებული საერთაშორისო დონეზე. ტანგანიკასა და ზანზიბარის გაერთიანებამდე (1964), ზანზიბარი იყო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) დამოუკიდებელი წევრი, თუმცა არასოდეს მოხვედრილა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].</text>
      <sha1>6z8pjp5ipnqxmz986yjfx43qos6s26f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427279</id>
      <parentid>5427277</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:24:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427279</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6693" sha1="livxz8mmmqgpk2mxfmi4qwme8gi2s3p" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            =

| ასოციაცია            = [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (ZFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             =
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[სულეიმან სელემბე]] (32)
| ბომბარდირი           = [[აბდალლა ჯუმა ალი]] (9)

| საშინაო სტადიონი     = [[აამანის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAN

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 90
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 171
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[1992]]

| pattern_la1          = _zanzibar2122h
| pattern_b1           = _zanzibar2122h
| pattern_ra1          = _zanzibar2122h
| pattern_sh1          = _zanzibar2122h
| pattern_so1          = _zanzibar2122h
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               =

| pattern_la2          = _zanzibar2021a
| pattern_b2           = _zanzibar2021a
| pattern_ra2          = _zanzibar2021a
| pattern_sh2          = _zanzibar2021a
| pattern_so2          = _zanzibar2021a
| leftarm2             = 00AA00
| body2                = 00AA00
| rightarm2            = 00AA00
| shorts2              = DDD
| socks2               = DDD

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|Tanganyika|colonial}} 3–1 {{fb-rt|Zanzibar|Sultanate}}&lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანგანიკა]]; [[18 სექტემბერი]], [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 6–0 [[რაეტიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რაეტია]]&lt;br&gt;
([[ერბილი]], [[ერაყი]]; [[4 ივნისი]], [[2012]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 4–0 [[ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურუნდი]]&lt;br&gt;
([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]], [[2009]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[კენიის კოლონიური ნაკრები]] 10–0 '''ზანზიბარი'''&lt;br&gt;
([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[4 ოქტომბერი]], [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[VIVA მსოფლიო თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 35
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი 1995|1995]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[FIFI Wild Cup]] / [[ELF Cup]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = [[FIFI Wild Cup]]: მეორე ადგილი (2006)&lt;br&gt;
[[ELF Cup]]: მეოთხე ადგილი (2006)
}}

'''ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' წარმოადგენს [[ზანზიბარი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ.

ზანზიბარი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და შესაბამისად ვერ მონაწილეობს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]. კუნძული არის [[ტანზანია|ტანზანიის]] გაერთიანებული რესპუბლიკის ნაწილი, რომელიც ფიფას მიერ არის აღიარებული საერთაშორისო დონეზე. ტანგანიკასა და ზანზიბარის გაერთიანებამდე (1964), ზანზიბარი იყო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) დამოუკიდებელი წევრი, თუმცა არასოდეს მოხვედრილა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zanzibar stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/zanzibar/EcgC5422/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>livxz8mmmqgpk2mxfmi4qwme8gi2s3p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427280</id>
      <parentid>5427279</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:25:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427280</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6733" sha1="t67pr4gxzyfvuc2dbcdjy039so5nldc" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            =

| ასოციაცია            = [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (ZFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             =
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[სულეიმან სელემბე]] (32)
| ბომბარდირი           = [[აბდალლა ჯუმა ალი]] (9)

| საშინაო სტადიონი     = [[აამანის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAN

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 90
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 171
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[1992]]

| pattern_la1          = _zanzibar2122h
| pattern_b1           = _zanzibar2122h
| pattern_ra1          = _zanzibar2122h
| pattern_sh1          = _zanzibar2122h
| pattern_so1          = _zanzibar2122h
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               =

| pattern_la2          = _zanzibar2021a
| pattern_b2           = _zanzibar2021a
| pattern_ra2          = _zanzibar2021a
| pattern_sh2          = _zanzibar2021a
| pattern_so2          = _zanzibar2021a
| leftarm2             = 00AA00
| body2                = 00AA00
| rightarm2            = 00AA00
| shorts2              = DDD
| socks2               = DDD

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|Tanganyika|colonial}} 3–1 {{fb-rt|Zanzibar|Sultanate}}&lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანგანიკა]]; [[18 სექტემბერი]], [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 6–0 [[რაეტიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რაეტია]]&lt;br&gt;
([[ერბილი]], [[ერაყი]]; [[4 ივნისი]], [[2012]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 4–0 [[ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურუნდი]]&lt;br&gt;
([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]], [[2009]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[კენიის კოლონიური ნაკრები]] 10–0 '''ზანზიბარი'''&lt;br&gt;
([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[4 ოქტომბერი]], [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[VIVA მსოფლიო თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 35
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი 1995|1995]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[FIFI Wild Cup]] / [[ELF Cup]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = [[FIFI Wild Cup]]: მეორე ადგილი (2006)&lt;br&gt;
[[ELF Cup]]: მეოთხე ადგილი (2006)
}}

'''ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-sw|Timu ya Taifa ya Zanzibar}}  წარმოადგენს [[ზანზიბარი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ.

ზანზიბარი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და შესაბამისად ვერ მონაწილეობს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]. კუნძული არის [[ტანზანია|ტანზანიის]] გაერთიანებული რესპუბლიკის ნაწილი, რომელიც ფიფას მიერ არის აღიარებული საერთაშორისო დონეზე. ტანგანიკასა და ზანზიბარის გაერთიანებამდე (1964), ზანზიბარი იყო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) დამოუკიდებელი წევრი, თუმცა არასოდეს მოხვედრილა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zanzibar stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/zanzibar/EcgC5422/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>t67pr4gxzyfvuc2dbcdjy039so5nldc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427282</id>
      <parentid>5427280</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:27:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427282</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6783" sha1="73dg89pbjld2ow4s66hbs83f40lmhl0" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            =

| ასოციაცია            = [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (ZFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             =
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[სულეიმან სელემბე]] (32)
| ბომბარდირი           = [[აბდალლა ჯუმა ალი]] (9)

| საშინაო სტადიონი     = [[აამანის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAN

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 90
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 171
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[1992]]

| pattern_la1          = _zanzibar2122h
| pattern_b1           = _zanzibar2122h
| pattern_ra1          = _zanzibar2122h
| pattern_sh1          = _zanzibar2122h
| pattern_so1          = _zanzibar2122h
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               =

| pattern_la2          = _zanzibar2021a
| pattern_b2           = _zanzibar2021a
| pattern_ra2          = _zanzibar2021a
| pattern_sh2          = _zanzibar2021a
| pattern_so2          = _zanzibar2021a
| leftarm2             = 00AA00
| body2                = 00AA00
| rightarm2            = 00AA00
| shorts2              = DDD
| socks2               = DDD

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|Tanganyika|colonial}} 3–1 {{fb-rt|Zanzibar|Sultanate}}&lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანგანიკა]]; [[18 სექტემბერი]], [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 6–0 [[რაეტიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რაეტია]]&lt;br&gt;
([[ერბილი]], [[ერაყი]]; [[4 ივნისი]], [[2012]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 4–0 [[ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურუნდი]]&lt;br&gt;
([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]], [[2009]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[კენიის კოლონიური ნაკრები]] 10–0 '''ზანზიბარი'''&lt;br&gt;
([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[4 ოქტომბერი]], [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[VIVA მსოფლიო თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 35
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი 1995|1995]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[FIFI Wild Cup]] / [[ELF Cup]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = [[FIFI Wild Cup]]: მეორე ადგილი (2006)&lt;br&gt;
[[ELF Cup]]: მეოთხე ადგილი (2006)
}}

'''ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-sw|Timu ya Taifa ya Zanzibar}}; {{lang-en|Zanzibar national football team}}) —  წარმოადგენს [[ზანზიბარი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ.

ზანზიბარი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და შესაბამისად ვერ მონაწილეობს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]. კუნძული არის [[ტანზანია|ტანზანიის]] გაერთიანებული რესპუბლიკის ნაწილი, რომელიც ფიფას მიერ არის აღიარებული საერთაშორისო დონეზე. ტანგანიკასა და ზანზიბარის გაერთიანებამდე (1964), ზანზიბარი იყო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) დამოუკიდებელი წევრი, თუმცა არასოდეს მოხვედრილა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zanzibar stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/zanzibar/EcgC5422/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==</text>
      <sha1>73dg89pbjld2ow4s66hbs83f40lmhl0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427286</id>
      <parentid>5427282</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:29:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427286</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6871" sha1="bvw0x2bdeidcbrvq6pinhkwymt6r97z" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            =

| ასოციაცია            = [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (ZFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             =
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[სულეიმან სელემბე]] (32)
| ბომბარდირი           = [[აბდალლა ჯუმა ალი]] (9)

| საშინაო სტადიონი     = [[აამანის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAN

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 90
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 171
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[1992]]

| pattern_la1          = _zanzibar2122h
| pattern_b1           = _zanzibar2122h
| pattern_ra1          = _zanzibar2122h
| pattern_sh1          = _zanzibar2122h
| pattern_so1          = _zanzibar2122h
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               =

| pattern_la2          = _zanzibar2021a
| pattern_b2           = _zanzibar2021a
| pattern_ra2          = _zanzibar2021a
| pattern_sh2          = _zanzibar2021a
| pattern_so2          = _zanzibar2021a
| leftarm2             = 00AA00
| body2                = 00AA00
| rightarm2            = 00AA00
| shorts2              = DDD
| socks2               = DDD

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|Tanganyika|colonial}} 3–1 {{fb-rt|Zanzibar|Sultanate}}&lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანგანიკა]]; [[18 სექტემბერი]], [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 6–0 [[რაეტიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რაეტია]]&lt;br&gt;
([[ერბილი]], [[ერაყი]]; [[4 ივნისი]], [[2012]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 4–0 [[ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურუნდი]]&lt;br&gt;
([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]], [[2009]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[კენიის კოლონიური ნაკრები]] 10–0 '''ზანზიბარი'''&lt;br&gt;
([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[4 ოქტომბერი]], [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[VIVA მსოფლიო თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 35
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი 1995|1995]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[FIFI Wild Cup]] / [[ELF Cup]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = [[FIFI Wild Cup]]: მეორე ადგილი (2006)&lt;br&gt;
[[ELF Cup]]: მეოთხე ადგილი (2006)
}}

'''ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-sw|Timu ya Taifa ya Zanzibar}}; {{lang-en|Zanzibar national football team}}) —  წარმოადგენს [[ზანზიბარი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ.

ზანზიბარი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და შესაბამისად ვერ მონაწილეობს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]. კუნძული არის [[ტანზანია|ტანზანიის]] გაერთიანებული რესპუბლიკის ნაწილი, რომელიც ფიფას მიერ არის აღიარებული საერთაშორისო დონეზე. ტანგანიკასა და ზანზიბარის გაერთიანებამდე (1964), ზანზიბარი იყო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) დამოუკიდებელი წევრი, თუმცა არასოდეს მოხვედრილა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zanzibar stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/zanzibar/EcgC5422/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზანზიბარის ფეხბურთი]]</text>
      <sha1>bvw0x2bdeidcbrvq6pinhkwymt6r97z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427287</id>
      <parentid>5427286</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:30:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427287</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7009" sha1="e8jr3vecgvknhldduy8qebyn1ybbxn8" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            =

| ასოციაცია            = [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (ZFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             =
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[სულეიმან სელემბე]] (32)
| ბომბარდირი           = [[აბდალლა ჯუმა ალი]] (9)

| საშინაო სტადიონი     = [[აამანის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAN

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 90
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 171
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[1992]]

| pattern_la1          = _zanzibar2122h
| pattern_b1           = _zanzibar2122h
| pattern_ra1          = _zanzibar2122h
| pattern_sh1          = _zanzibar2122h
| pattern_so1          = _zanzibar2122h
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               =

| pattern_la2          = _zanzibar2021a
| pattern_b2           = _zanzibar2021a
| pattern_ra2          = _zanzibar2021a
| pattern_sh2          = _zanzibar2021a
| pattern_so2          = _zanzibar2021a
| leftarm2             = 00AA00
| body2                = 00AA00
| rightarm2            = 00AA00
| shorts2              = DDD
| socks2               = DDD

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|Tanganyika|colonial}} 3–1 {{fb-rt|Zanzibar|Sultanate}}&lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანგანიკა]]; [[18 სექტემბერი]], [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 6–0 [[რაეტიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რაეტია]]&lt;br&gt;
([[ერბილი]], [[ერაყი]]; [[4 ივნისი]], [[2012]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 4–0 [[ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურუნდი]]&lt;br&gt;
([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]], [[2009]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[კენიის კოლონიური ნაკრები]] 10–0 '''ზანზიბარი'''&lt;br&gt;
([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[4 ოქტომბერი]], [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[VIVA მსოფლიო თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 35
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი 1995|1995]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[FIFI Wild Cup]] / [[ELF Cup]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = [[FIFI Wild Cup]]: მეორე ადგილი (2006)&lt;br&gt;
[[ELF Cup]]: მეოთხე ადგილი (2006)
}}

'''ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-sw|Timu ya Taifa ya Zanzibar}}; {{lang-en|Zanzibar national football team}}) —  წარმოადგენს [[ზანზიბარი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ.

ზანზიბარი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და შესაბამისად ვერ მონაწილეობს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]. კუნძული არის [[ტანზანია|ტანზანიის]] გაერთიანებული რესპუბლიკის ნაწილი, რომელიც ფიფას მიერ არის აღიარებული საერთაშორისო დონეზე. ტანგანიკასა და ზანზიბარის გაერთიანებამდე (1964), ზანზიბარი იყო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) დამოუკიდებელი წევრი, თუმცა არასოდეს მოხვედრილა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zanzibar stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/zanzibar/EcgC5422/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზანზიბარის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>e8jr3vecgvknhldduy8qebyn1ybbxn8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427288</id>
      <parentid>5427287</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T20:31:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427288</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7199" sha1="azz5xx2yty303pfw1ss8z5zyw86ke4d" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            =

| ასოციაცია            = [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (ZFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             =
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[სულეიმან სელემბე]] (32)
| ბომბარდირი           = [[აბდალლა ჯუმა ალი]] (9)

| საშინაო სტადიონი     = [[აამანის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAN

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 90
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 171
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[1992]]

| pattern_la1          = _zanzibar2122h
| pattern_b1           = _zanzibar2122h
| pattern_ra1          = _zanzibar2122h
| pattern_sh1          = _zanzibar2122h
| pattern_so1          = _zanzibar2122h
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               =

| pattern_la2          = _zanzibar2021a
| pattern_b2           = _zanzibar2021a
| pattern_ra2          = _zanzibar2021a
| pattern_sh2          = _zanzibar2021a
| pattern_so2          = _zanzibar2021a
| leftarm2             = 00AA00
| body2                = 00AA00
| rightarm2            = 00AA00
| shorts2              = DDD
| socks2               = DDD

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|Tanganyika|colonial}} 3–1 {{fb-rt|Zanzibar|Sultanate}}&lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანგანიკა]]; [[18 სექტემბერი]], [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 6–0 [[რაეტიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რაეტია]]&lt;br&gt;
([[ერბილი]], [[ერაყი]]; [[4 ივნისი]], [[2012]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 4–0 [[ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურუნდი]]&lt;br&gt;
([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]], [[2009]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[კენიის კოლონიური ნაკრები]] 10–0 '''ზანზიბარი'''&lt;br&gt;
([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[4 ოქტომბერი]], [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[VIVA მსოფლიო თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 35
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი 1995|1995]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[FIFI Wild Cup]] / [[ELF Cup]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = [[FIFI Wild Cup]]: მეორე ადგილი (2006)&lt;br&gt;
[[ELF Cup]]: მეოთხე ადგილი (2006)
}}

'''ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-sw|Timu ya Taifa ya Zanzibar}}; {{lang-en|Zanzibar national football team}}) —  წარმოადგენს [[ზანზიბარი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ.

ზანზიბარი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და შესაბამისად ვერ მონაწილეობს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]. კუნძული არის [[ტანზანია|ტანზანიის]] გაერთიანებული რესპუბლიკის ნაწილი, რომელიც ფიფას მიერ არის აღიარებული საერთაშორისო დონეზე. ტანგანიკასა და ზანზიბარის გაერთიანებამდე (1964), ზანზიბარი იყო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) დამოუკიდებელი წევრი, თუმცა არასოდეს მოხვედრილა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zanzibar stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/zanzibar/EcgC5422/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზანზიბარის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>azz5xx2yty303pfw1ss8z5zyw86ke4d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427372</id>
      <parentid>5427288</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T01:42:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ToprakBot</username>
        <id>172403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>სხვადასხვა სქოლიო შესწორებები; დაემატა სქოლიოს თარგი</comment>
      <origin>5427372</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7222" sha1="kag9tkekn3an8w6i322n1e0fbb2a15x" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზანზიბარის ნაკრები
| ემბლემა              = Flag of Zanzibar.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            =

| ასოციაცია            = [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]] (ZFF)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[აღმოსავლეთ და ცენტრალური აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (CECAFA)

| მწვრთვნელი           = ვაკანტური
| კაპიტანი             =
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[სულეიმან სელემბე]] (32)
| ბომბარდირი           = [[აბდალლა ჯუმა ალი]] (9)

| საშინაო სტადიონი     = [[აამანის სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAN

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 90
| ელო მაქს თარიღი      = [[1947]]
| ელო მინ              = 171
| ელო მინ თარიღი       = [[ნოემბერი]] [[1992]]

| pattern_la1          = _zanzibar2122h
| pattern_b1           = _zanzibar2122h
| pattern_ra1          = _zanzibar2122h
| pattern_sh1          = _zanzibar2122h
| pattern_so1          = _zanzibar2122h
| leftarm1             =
| body1                =
| rightarm1            =
| shorts1              =
| socks1               =

| pattern_la2          = _zanzibar2021a
| pattern_b2           = _zanzibar2021a
| pattern_ra2          = _zanzibar2021a
| pattern_sh2          = _zanzibar2021a
| pattern_so2          = _zanzibar2021a
| leftarm2             = 00AA00
| body2                = 00AA00
| rightarm2            = 00AA00
| shorts2              = DDD
| socks2               = DDD

| პირველი თამაში      = {{nowrap|{{fb|Tanganyika|colonial}} 3–1 {{fb-rt|Zanzibar|Sultanate}}&lt;br&gt;
([[დარ-ეს-სალამი]], [[ტანგანიკა]]; [[18 სექტემბერი]], [[1947]])}}

| უდიდესი გამარჯვება  = ''არაოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 6–0 [[რაეტიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|რაეტია]]&lt;br&gt;
([[ერბილი]], [[ერაყი]]; [[4 ივნისი]], [[2012]])&lt;br&gt;
''ოფიციალური''&lt;br&gt;
'''ზანზიბარი''' 4–0 [[ბურუნდის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბურუნდი]]&lt;br&gt;
([[მუმიასი]], [[კენია]]; [[29 ნოემბერი]], [[2009]])

| უდიდესი დამარცხება  = [[კენიის კოლონიური ნაკრები]] 10–0 '''ზანზიბარი'''&lt;br&gt;
([[ნაირობი]], [[კენია]]; [[4 ოქტომბერი]], [[1961]])

| რეგიონული სახელი       = [[VIVA მსოფლიო თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 1
| რეგიონული თასი პირველად = [[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[VIVA მსოფლიო თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი = [[CECAFA-ის თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 35
| მეორე რეგიონული თასი პირველად = [[CECAFA-ის თასი 1973|1973]]
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[CECAFA-ის თასი 1995|1995]])

| მესამე რეგიონული სახელი = [[FIFI Wild Cup]] / [[ELF Cup]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 2
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = [[FIFI Wild Cup]]: მეორე ადგილი (2006)&lt;br&gt;
[[ELF Cup]]: მეოთხე ადგილი (2006)
}}

'''ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' ({{lang-sw|Timu ya Taifa ya Zanzibar}}; {{lang-en|Zanzibar national football team}}) —  წარმოადგენს [[ზანზიბარი]]ს ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზანზიბარის ფეხბურთის ფედერაცია]]ს მიერ.

ზანზიბარი არ არის [[ფიფა]]ს წევრი და შესაბამისად ვერ მონაწილეობს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატზე]]. კუნძული არის [[ტანზანია|ტანზანიის]] გაერთიანებული რესპუბლიკის ნაწილი, რომელიც ფიფას მიერ არის აღიარებული საერთაშორისო დონეზე. ტანგანიკასა და ზანზიბარის გაერთიანებამდე (1964), ზანზიბარი იყო [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია|აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაციის]] (CAF) დამოუკიდებელი წევრი, თუმცა არასოდეს მოხვედრილა [[აფრიკის ერთა თასი|აფრიკის ერთა თასზე]].&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zanzibar stats, results, fixtures &amp; transfers |url=https://www.soccerway.com/team/zanzibar/EcgC5422/ |website=Soccerway |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}
[[კატეგორია:ზანზიბარის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:სამხრეთ სუდანი]]</text>
      <sha1>kag9tkekn3an8w6i322n1e0fbb2a15x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:ზანზიბარის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894469</id>
    <revision>
      <id>5427278</id>
      <timestamp>2026-07-04T20:21:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427278</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორია:ზანზიბარის ფეხბურთი</title>
    <ns>14</ns>
    <id>894470</id>
    <revision>
      <id>5427284</id>
      <timestamp>2026-07-04T20:28:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: [[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</comment>
      <origin>5427284</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110" sha1="ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip" xml:space="preserve">[[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორიის განხილვა:ზანზიბარის ფეხბურთი</title>
    <ns>15</ns>
    <id>894471</id>
    <revision>
      <id>5427285</id>
      <timestamp>2026-07-04T20:28:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427285</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:საერთაშორისო ჩოგბურთის დიდების დარბაზი</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894472</id>
    <revision>
      <id>5427317</id>
      <timestamp>2026-07-04T21:44:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NitaTs55</username>
        <id>173574</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427317</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მომხმარებლის განხილვა:Kavkasion history</title>
    <ns>3</ns>
    <id>894473</id>
    <revision>
      <id>5427334</id>
      <timestamp>2026-07-04T22:17:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ქართული ვიკიპედია</username>
        <id>174425</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე</comment>
      <origin>5427334</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="477" sha1="h8ocoreiub3x5i6mqyqpiyc72m3cb11" xml:space="preserve">{{გამარჯობა}}

-- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 22:17, 4 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>h8ocoreiub3x5i6mqyqpiyc72m3cb11</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:1920 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894474</id>
    <revision>
      <id>5427362</id>
      <timestamp>2026-07-04T23:24:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427362</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1922 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894475</id>
    <revision>
      <id>5427364</id>
      <timestamp>2026-07-04T23:25:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}}</comment>
      <origin>5427364</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="128" sha1="sya80emqyts1cvo99cqo308grjtdnar" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}</text>
      <sha1>sya80emqyts1cvo99cqo308grjtdnar</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427365</id>
      <parentid>5427364</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T23:27:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nnninniia55</username>
        <id>175039</id>
      </contributor>
      <origin>5427365</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="603" sha1="dpqcct314afilpaej7ty713b1peib0e" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Nnninniia55|Nnninniia55]].|4|07|2026}}
[[კატეგორია:1922 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1922 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1922 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>dpqcct314afilpaej7ty713b1peib0e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მომხმარებლის განხილვა:Артëм Жеделëв</title>
    <ns>3</ns>
    <id>894476</id>
    <redirect title="მომხმარებლის განხილვა:Артем Ночевнов" />
    <revision>
      <id>5427392</id>
      <timestamp>2026-07-05T06:05:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vladimir Solovjev</username>
        <id>48081</id>
      </contributor>
      <comment>მომხმარებელმა Vladimir Solovjev გვერდი „[[მომხმარებლის განხილვა:Артëм Жеделëв]]“ გადაიტანა გვერდზე „[[მომხმარებლის განხილვა:Артем Ночевнов]]“: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Артëм Жеделëв|Артëм Жеделëв]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Артем Ночевнов|Артем Ночевнов]]&quot;</comment>
      <origin>5427392</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="140" sha1="ebluq6stvyz018o2o3tqof1fpx02go2" xml:space="preserve">#გადამისამართება [[მომხმარებლის განხილვა:Артем Ночевнов]]</text>
      <sha1>ebluq6stvyz018o2o3tqof1fpx02go2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1923 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894477</id>
    <revision>
      <id>5427398</id>
      <timestamp>2026-07-05T08:31:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}  ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.</comment>
      <origin>5427398</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="505" sha1="gij3f5yqerp2yi3e85e4ckk6cyjs44j" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.</text>
      <sha1>gij3f5yqerp2yi3e85e4ckk6cyjs44j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427399</id>
      <parentid>5427398</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T08:33:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <origin>5427399</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1037" sha1="7s9da48j2sf5nlrgoy5phfgi2v4f8yo" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}
{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}

ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.


{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>7s9da48j2sf5nlrgoy5phfgi2v4f8yo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427403</id>
      <parentid>5427399</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T08:39:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <origin>5427403</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2713" sha1="h2v79hc037kkspet8eb3ff0o3fnjvp5" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>h2v79hc037kkspet8eb3ff0o3fnjvp5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427410</id>
      <parentid>5427403</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:01:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <comment>/* მოქმედი პირები */</comment>
      <origin>5427410</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3758" sha1="04dpp4939heb4qznavwepcdoogtxsap" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]] (16 სექტემბრამდე)
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[მეთიუ ნათანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ტომ ბრიჯესი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – არავინ ყოფილა დანიშნული
*ვიქტორიას გუბერნატორი – ჯორჯ რაუსი, სტრედბროკის მე-3 გრაფი
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]]

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>04dpp4939heb4qznavwepcdoogtxsap</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427412</id>
      <parentid>5427410</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:19:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <origin>5427412</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10506" sha1="qnuki67bfrhnezinh2pafw61442nmwa" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]] (16 სექტემბრამდე)
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[მეთიუ ნათანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ტომ ბრიჯესი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – არავინ ყოფილა დანიშნული
*ვიქტორიას გუბერნატორი – ჯორჯ რაუსი, სტრედბროკის მე-3 გრაფი
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]]

==მოვლენები==
* 8 თებერვალი – [[ბილი ჰიუზი]] ტოვებს პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია]] უარს ამბობს კოალიციური მთავრობის ფორმირებაზე ნაციონალისტური პარტიის ლიდერად მისი ყოფნის პირობებში. ჰიუზს მისივე ხაზინადარი, [[სტენლი ბრიუსი]] ანაცვლებს.
* 25 აპრილი – [[ოლბანი]]ში, [[დასავლეთ ავსტრალია]]ში იმართება [[ანზაკის დღე|ანზაკის დღის]] პირველი მსახურება. [1]
* 28 აპრილი – იწყება [[სიდნეი]]ს ჰარბორ-ბრიჯის მშენებლობა.
* 1-30 აპრილი – მყარი ანტიციკლონური ბლოკირების გამო ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში უპრეცედენტოდ მშრალი თვე ფიქსირდება. [[ვიქტორიას შტატი]]სთვის ეს ხდება ყველაზე მშრალი თვე დაკვირვებების ისტორიაში – სულ რაღაც 1.58 მილიმეტრი (0.062 ინჩი) ნალექით [2]. [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიაში]] ნალექი მოვიდა მხოლოდ 8.37 მილიმეტრი (0.33 ინჩი). [3] [[მელბურნი|მელბურნში]] ფიქსირდება ერთადერთი სრულიად უნალექო თვე სულ მცირე [[1855]] წლის შემდეგ.
* 1-31 მაისი – რეკორდულად მშრალი აპრილის შემდეგ, ტასმანიაში ამინდი იმდენად მკვეთრად იცვლება, რომ ეს მაისი შტატის ისტორიაში ყველაზე ნალექიან თვედ რჩება სულ მცირე [[1900]] წლის შემდეგ (საშუალო მაჩვენებლით 346.88 მილიმეტრი ანუ 13.66 ინჩი). [3] წვიმიანი ამინდები კიდევ 11 თვეს გაგრძელდა, რის გამოც [[1923]] წლის მაისიდან [[1924]] წლის აპრილამდე პერიოდში ტასმანიაში საშუალო ნალექმა 2,091.87 მილიმეტრს (82.36 ინჩს) მიაღწია, რაც რეკორდული მაჩვენებელია შტატის ისტორიაში ნებისმიერი 12-თვიანი პერიოდისთვის.
* 14 აგვისტო – ჯონ ჰეისი ტოვებს ტასმანიის პრემიერის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც ვერ ახერხებს შტატის ფინანსური კრიზისის დაძლევას. პრემიერი მეორედ ხდება სერ უოლტერ ლი.
* 28 აგვისტო – [[კანბერა]]ში იწყება [[ძველი პარლამენტის შენობა (კანბერა)|პარლამენტის დროებითი შენობის]] მშენებლობა.
* 7 სექტემბერი – ჰარი ლოუსონი მეორე ვადით იკავებს ვიქტორიის პრემიერის თანამდებობას და აყალიბებს „ნაციონალურ-აგრარული“ პარტიების კოალიციურ კაბინეტს.
* 10 ოქტომბერი – ოფიციალურად იხსნება სატელეფონო კავშირი [[სიდნეი]]სა და [[ბრიზბენი|ბრიზბენს]] შორის.
* 12 ოქტომბერი – [[კერნზი]] ოფიციალურად ცხადდება ქალაქად.
* 14 ოქტომბერი – მელბურნში ძლიერი წყალდიდობაა, რომლსაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
* 25 ოქტომბერი – სერ უოლტერ ლი მარცხდება უნდობლობის ვოტუმის გამოცხადებისას, რის შემდეგაც ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი [[ჯოზეფ ლაიონსი]] ხდება.
* 31 ოქტომბერი – იწყება მარბლ ბარის ანომალიური სიცხის ტალღა, რომელიც [[1924]] წლის 7 აპრილამდე გაგრძელდა. მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ზედიზედ ყველაზე მეტი დღის (160 დღე) განმავლობაში 37.8 °C-ზე (100 °F) მაღალი ტემპერატურის შენარჩუნების მაჩვენებლით. [4]
* 1 ნოემბერი – იწყება [[1923]] წლის ვიქტორიას პოლიციის გაფიცვა; ვიქტორიას პოლიციის ძალების ნახევარი უარს ამბობს მოვალეობის შესრულებაზე ფარული მეთვალყურეების გამოყენების გამო. მელბურნის ცენტრში იწყება მასობრივი არეულობა. [5]

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>qnuki67bfrhnezinh2pafw61442nmwa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427414</id>
      <parentid>5427412</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:27:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <origin>5427414</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11892" sha1="jiq2q8ei4lpxh7mi0ilauehy4qeqlm7" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]] (16 სექტემბრამდე)
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[მეთიუ ნათანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ტომ ბრიჯესი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – არავინ ყოფილა დანიშნული
*ვიქტორიას გუბერნატორი – ჯორჯ რაუსი, სტრედბროკის მე-3 გრაფი
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]]

==მოვლენები==
* 8 თებერვალი – [[ბილი ჰიუზი]] ტოვებს პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია]] უარს ამბობს კოალიციური მთავრობის ფორმირებაზე ნაციონალისტური პარტიის ლიდერად მისი ყოფნის პირობებში. ჰიუზს მისივე ხაზინადარი, [[სტენლი ბრიუსი]] ანაცვლებს.
* 25 აპრილი – [[ოლბანი]]ში, [[დასავლეთ ავსტრალია]]ში იმართება [[ანზაკის დღე|ანზაკის დღის]] პირველი მსახურება. [1]
* 28 აპრილი – იწყება [[სიდნეი]]ს ჰარბორ-ბრიჯის მშენებლობა.
* 1-30 აპრილი – მყარი ანტიციკლონური ბლოკირების გამო ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში უპრეცედენტოდ მშრალი თვე ფიქსირდება. [[ვიქტორიას შტატი]]სთვის ეს ხდება ყველაზე მშრალი თვე დაკვირვებების ისტორიაში – სულ რაღაც 1.58 მილიმეტრი (0.062 ინჩი) ნალექით [2]. [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიაში]] ნალექი მოვიდა მხოლოდ 8.37 მილიმეტრი (0.33 ინჩი). [3] [[მელბურნი|მელბურნში]] ფიქსირდება ერთადერთი სრულიად უნალექო თვე სულ მცირე [[1855]] წლის შემდეგ.
* 1-31 მაისი – რეკორდულად მშრალი აპრილის შემდეგ, ტასმანიაში ამინდი იმდენად მკვეთრად იცვლება, რომ ეს მაისი შტატის ისტორიაში ყველაზე ნალექიან თვედ რჩება სულ მცირე [[1900]] წლის შემდეგ (საშუალო მაჩვენებლით 346.88 მილიმეტრი ანუ 13.66 ინჩი). [3] წვიმიანი ამინდები კიდევ 11 თვეს გაგრძელდა, რის გამოც [[1923]] წლის მაისიდან [[1924]] წლის აპრილამდე პერიოდში ტასმანიაში საშუალო ნალექმა 2,091.87 მილიმეტრს (82.36 ინჩს) მიაღწია, რაც რეკორდული მაჩვენებელია შტატის ისტორიაში ნებისმიერი 12-თვიანი პერიოდისთვის.
* 14 აგვისტო – ჯონ ჰეისი ტოვებს ტასმანიის პრემიერის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც ვერ ახერხებს შტატის ფინანსური კრიზისის დაძლევას. პრემიერი მეორედ ხდება სერ უოლტერ ლი.
* 28 აგვისტო – [[კანბერა]]ში იწყება [[ძველი პარლამენტის შენობა (კანბერა)|პარლამენტის დროებითი შენობის]] მშენებლობა.
* 7 სექტემბერი – ჰარი ლოუსონი მეორე ვადით იკავებს ვიქტორიის პრემიერის თანამდებობას და აყალიბებს „ნაციონალურ-აგრარული“ პარტიების კოალიციურ კაბინეტს.
* 10 ოქტომბერი – ოფიციალურად იხსნება სატელეფონო კავშირი [[სიდნეი]]სა და [[ბრიზბენი|ბრიზბენს]] შორის.
* 12 ოქტომბერი – [[კერნზი]] ოფიციალურად ცხადდება ქალაქად.
* 14 ოქტომბერი – მელბურნში ძლიერი წყალდიდობაა, რომლსაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
* 25 ოქტომბერი – სერ უოლტერ ლი მარცხდება უნდობლობის ვოტუმის გამოცხადებისას, რის შემდეგაც ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი [[ჯოზეფ ლაიონსი]] ხდება.
* 31 ოქტომბერი – იწყება მარბლ ბარის ანომალიური სიცხის ტალღა, რომელიც [[1924]] წლის 7 აპრილამდე გაგრძელდა. მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ზედიზედ ყველაზე მეტი დღის (160 დღე) განმავლობაში 37.8 °C-ზე (100 °F) მაღალი ტემპერატურის შენარჩუნების მაჩვენებლით. [4]
* 1 ნოემბერი – იწყება [[1923]] წლის ვიქტორიას პოლიციის გაფიცვა; ვიქტორიას პოლიციის ძალების ნახევარი უარს ამბობს მოვალეობის შესრულებაზე ფარული მეთვალყურეების გამოყენების გამო. მელბურნის ცენტრში იწყება მასობრივი არეულობა. [5]

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
* [[დეივიდ ჰერბერტ ლორენსი|დ. ჰ. ლორენსი]] აქვეყნებს მის პირველ ნაწარმოებს, რომანს „კენგურუ“ რომლის მოქმედებაც ავსტრალიაში ვითარდება.

==სპორტი=
* 20 ოქტომბერი – „Essendon“ იგებს [[1923]] წლის VFL-ის სეზონის ჩემპიონატს, როდესაც მელბურნის კრიკეტის მოედანზე „ Fitzroy“-ის ამარცხებს ანგარიშით 8.15 (63) – 6.10 (46).
* მელბურნის თასს იგებს „Bitalli“.
* კოლფილდის თასს იგებს „Wynette“.
* [[ახალი სამხრეთი უელსი]] იგებს შეფილდ შილდს.
* 1923 წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბი ლიგის) ჩემპიონატი გვირგვინდება „Eastern Suburbs“-ის გამარჯვებით „South Sydney“-ზე, ანგარიშით 15–12.


{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>jiq2q8ei4lpxh7mi0ilauehy4qeqlm7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427417</id>
      <parentid>5427414</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:39:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <origin>5427417</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13743" sha1="kq0tnqhb78lkw00hsnxsxwayvektzsm" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]] (16 სექტემბრამდე)
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[მეთიუ ნათანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ტომ ბრიჯესი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – არავინ ყოფილა დანიშნული
*ვიქტორიას გუბერნატორი – ჯორჯ რაუსი, სტრედბროკის მე-3 გრაფი
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]]

==მოვლენები==
* 8 თებერვალი – [[ბილი ჰიუზი]] ტოვებს პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია]] უარს ამბობს კოალიციური მთავრობის ფორმირებაზე ნაციონალისტური პარტიის ლიდერად მისი ყოფნის პირობებში. ჰიუზს მისივე ხაზინადარი, [[სტენლი ბრიუსი]] ანაცვლებს.
* 25 აპრილი – [[ოლბანი]]ში, [[დასავლეთ ავსტრალია]]ში იმართება [[ანზაკის დღე|ანზაკის დღის]] პირველი მსახურება. [1]
* 28 აპრილი – იწყება [[სიდნეი]]ს ჰარბორ-ბრიჯის მშენებლობა.
* 1-30 აპრილი – მყარი ანტიციკლონური ბლოკირების გამო ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში უპრეცედენტოდ მშრალი თვე ფიქსირდება. [[ვიქტორიას შტატი]]სთვის ეს ხდება ყველაზე მშრალი თვე დაკვირვებების ისტორიაში – სულ რაღაც 1.58 მილიმეტრი (0.062 ინჩი) ნალექით [2]. [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიაში]] ნალექი მოვიდა მხოლოდ 8.37 მილიმეტრი (0.33 ინჩი). [3] [[მელბურნი|მელბურნში]] ფიქსირდება ერთადერთი სრულიად უნალექო თვე სულ მცირე [[1855]] წლის შემდეგ.
* 1-31 მაისი – რეკორდულად მშრალი აპრილის შემდეგ, ტასმანიაში ამინდი იმდენად მკვეთრად იცვლება, რომ ეს მაისი შტატის ისტორიაში ყველაზე ნალექიან თვედ რჩება სულ მცირე [[1900]] წლის შემდეგ (საშუალო მაჩვენებლით 346.88 მილიმეტრი ანუ 13.66 ინჩი). [3] წვიმიანი ამინდები კიდევ 11 თვეს გაგრძელდა, რის გამოც [[1923]] წლის მაისიდან [[1924]] წლის აპრილამდე პერიოდში ტასმანიაში საშუალო ნალექმა 2,091.87 მილიმეტრს (82.36 ინჩს) მიაღწია, რაც რეკორდული მაჩვენებელია შტატის ისტორიაში ნებისმიერი 12-თვიანი პერიოდისთვის.
* 14 აგვისტო – ჯონ ჰეისი ტოვებს ტასმანიის პრემიერის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც ვერ ახერხებს შტატის ფინანსური კრიზისის დაძლევას. პრემიერი მეორედ ხდება სერ უოლტერ ლი.
* 28 აგვისტო – [[კანბერა]]ში იწყება [[ძველი პარლამენტის შენობა (კანბერა)|პარლამენტის დროებითი შენობის]] მშენებლობა.
* 7 სექტემბერი – ჰარი ლოუსონი მეორე ვადით იკავებს ვიქტორიის პრემიერის თანამდებობას და აყალიბებს „ნაციონალურ-აგრარული“ პარტიების კოალიციურ კაბინეტს.
* 10 ოქტომბერი – ოფიციალურად იხსნება სატელეფონო კავშირი [[სიდნეი]]სა და [[ბრიზბენი|ბრიზბენს]] შორის.
* 12 ოქტომბერი – [[კერნზი]] ოფიციალურად ცხადდება ქალაქად.
* 14 ოქტომბერი – მელბურნში ძლიერი წყალდიდობაა, რომლსაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
* 25 ოქტომბერი – სერ უოლტერ ლი მარცხდება უნდობლობის ვოტუმის გამოცხადებისას, რის შემდეგაც ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი [[ჯოზეფ ლაიონსი]] ხდება.
* 31 ოქტომბერი – იწყება მარბლ ბარის ანომალიური სიცხის ტალღა, რომელიც [[1924]] წლის 7 აპრილამდე გაგრძელდა. მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ზედიზედ ყველაზე მეტი დღის (160 დღე) განმავლობაში 37.8 °C-ზე (100 °F) მაღალი ტემპერატურის შენარჩუნების მაჩვენებლით. [4]
* 1 ნოემბერი – იწყება [[1923]] წლის ვიქტორიას პოლიციის გაფიცვა; ვიქტორიას პოლიციის ძალების ნახევარი უარს ამბობს მოვალეობის შესრულებაზე ფარული მეთვალყურეების გამოყენების გამო. მელბურნის ცენტრში იწყება მასობრივი არეულობა. [5]

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
* [[დეივიდ ჰერბერტ ლორენსი|დ. ჰ. ლორენსი]] აქვეყნებს მის პირველ ნაწარმოებს, რომანს „კენგურუ“ რომლის მოქმედებაც ავსტრალიაში ვითარდება.

==სპორტი==
* 20 ოქტომბერი – „Essendon“ იგებს [[1923]] წლის VFL-ის სეზონის ჩემპიონატს, როდესაც მელბურნის კრიკეტის მოედანზე „ Fitzroy“-ის ამარცხებს ანგარიშით 8.15 (63) – 6.10 (46).
* მელბურნის თასს იგებს „Bitalli“.
* კოლფილდის თასს იგებს „Wynette“.
* [[ახალი სამხრეთი უელსი]] იგებს შეფილდ შილდს.
* 1923 წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბი ლიგის) ჩემპიონატი გვირგვინდება „Eastern Suburbs“-ის გამარჯვებით „South Sydney“-ზე, ანგარიშით 15–12.

==დაბადებულები==
* 3 იანვარი – [[ბად ტინგველი]], მსახიობი (გ. [[2009]])
* 1 თებერვალი – [[ჯონ პერსევალი]], მხატვარი (გ. 2000)
* 4 თებერვალი – [[ჯეიმზ დიბლი]], ჟურნალისტი (გ. 2010)
* 18 თებერვალი – დონალდ დანსტანი, სამხედრო ოფიცერი და სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი (გ. 2011)
* 1 მარტი – [[გაი გრიფიტსი]], საზღვაო ოფიცერი (გ. 2024)
* 15 მარტი – [[ლუ რიჩარდსი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე და მედიაფიგურა (გ. 2017)
* 25 აპრილი – [[ერიკ როლსი]], მწერალი (გ. 2007)
* 5 მაისი – [[ჰელენ კატლერი]], ქველმოქმედი და მფარველი (გ. 1990)
* 21 მაისი – [[დოროთი ჰიუეტი]], პოეტი და დრამატურგი (გ. 2002)
* 3 ივნისი – [[ჯუნ ნიუტონი]], მსახიობი და ფოტოგრაფი (გ. 2021)
* 15 ივნისი – [[ნინიან სტეფენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გ. 2017)
* 24 ივნისი – [[მარგარეტ ოლეი]], მხატვარი (გ. 2011)
* 25 ივნისი – [[ჰარი საიდლერი]], არქიტექტორი (გ. 2006)

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>kq0tnqhb78lkw00hsnxsxwayvektzsm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427418</id>
      <parentid>5427417</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:39:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <origin>5427418</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15841" sha1="ecav05r2rmi4bgqv1jav0bhp97jcv90" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]] (16 სექტემბრამდე)
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[მეთიუ ნათანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ტომ ბრიჯესი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – არავინ ყოფილა დანიშნული
*ვიქტორიას გუბერნატორი – ჯორჯ რაუსი, სტრედბროკის მე-3 გრაფი
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]]

==მოვლენები==
* 8 თებერვალი – [[ბილი ჰიუზი]] ტოვებს პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია]] უარს ამბობს კოალიციური მთავრობის ფორმირებაზე ნაციონალისტური პარტიის ლიდერად მისი ყოფნის პირობებში. ჰიუზს მისივე ხაზინადარი, [[სტენლი ბრიუსი]] ანაცვლებს.
* 25 აპრილი – [[ოლბანი]]ში, [[დასავლეთ ავსტრალია]]ში იმართება [[ანზაკის დღე|ანზაკის დღის]] პირველი მსახურება. [1]
* 28 აპრილი – იწყება [[სიდნეი]]ს ჰარბორ-ბრიჯის მშენებლობა.
* 1-30 აპრილი – მყარი ანტიციკლონური ბლოკირების გამო ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში უპრეცედენტოდ მშრალი თვე ფიქსირდება. [[ვიქტორიას შტატი]]სთვის ეს ხდება ყველაზე მშრალი თვე დაკვირვებების ისტორიაში – სულ რაღაც 1.58 მილიმეტრი (0.062 ინჩი) ნალექით [2]. [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიაში]] ნალექი მოვიდა მხოლოდ 8.37 მილიმეტრი (0.33 ინჩი). [3] [[მელბურნი|მელბურნში]] ფიქსირდება ერთადერთი სრულიად უნალექო თვე სულ მცირე [[1855]] წლის შემდეგ.
* 1-31 მაისი – რეკორდულად მშრალი აპრილის შემდეგ, ტასმანიაში ამინდი იმდენად მკვეთრად იცვლება, რომ ეს მაისი შტატის ისტორიაში ყველაზე ნალექიან თვედ რჩება სულ მცირე [[1900]] წლის შემდეგ (საშუალო მაჩვენებლით 346.88 მილიმეტრი ანუ 13.66 ინჩი). [3] წვიმიანი ამინდები კიდევ 11 თვეს გაგრძელდა, რის გამოც [[1923]] წლის მაისიდან [[1924]] წლის აპრილამდე პერიოდში ტასმანიაში საშუალო ნალექმა 2,091.87 მილიმეტრს (82.36 ინჩს) მიაღწია, რაც რეკორდული მაჩვენებელია შტატის ისტორიაში ნებისმიერი 12-თვიანი პერიოდისთვის.
* 14 აგვისტო – ჯონ ჰეისი ტოვებს ტასმანიის პრემიერის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც ვერ ახერხებს შტატის ფინანსური კრიზისის დაძლევას. პრემიერი მეორედ ხდება სერ უოლტერ ლი.
* 28 აგვისტო – [[კანბერა]]ში იწყება [[ძველი პარლამენტის შენობა (კანბერა)|პარლამენტის დროებითი შენობის]] მშენებლობა.
* 7 სექტემბერი – ჰარი ლოუსონი მეორე ვადით იკავებს ვიქტორიის პრემიერის თანამდებობას და აყალიბებს „ნაციონალურ-აგრარული“ პარტიების კოალიციურ კაბინეტს.
* 10 ოქტომბერი – ოფიციალურად იხსნება სატელეფონო კავშირი [[სიდნეი]]სა და [[ბრიზბენი|ბრიზბენს]] შორის.
* 12 ოქტომბერი – [[კერნზი]] ოფიციალურად ცხადდება ქალაქად.
* 14 ოქტომბერი – მელბურნში ძლიერი წყალდიდობაა, რომლსაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
* 25 ოქტომბერი – სერ უოლტერ ლი მარცხდება უნდობლობის ვოტუმის გამოცხადებისას, რის შემდეგაც ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი [[ჯოზეფ ლაიონსი]] ხდება.
* 31 ოქტომბერი – იწყება მარბლ ბარის ანომალიური სიცხის ტალღა, რომელიც [[1924]] წლის 7 აპრილამდე გაგრძელდა. მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ზედიზედ ყველაზე მეტი დღის (160 დღე) განმავლობაში 37.8 °C-ზე (100 °F) მაღალი ტემპერატურის შენარჩუნების მაჩვენებლით. [4]
* 1 ნოემბერი – იწყება [[1923]] წლის ვიქტორიას პოლიციის გაფიცვა; ვიქტორიას პოლიციის ძალების ნახევარი უარს ამბობს მოვალეობის შესრულებაზე ფარული მეთვალყურეების გამოყენების გამო. მელბურნის ცენტრში იწყება მასობრივი არეულობა. [5]

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
* [[დეივიდ ჰერბერტ ლორენსი|დ. ჰ. ლორენსი]] აქვეყნებს მის პირველ ნაწარმოებს, რომანს „კენგურუ“ რომლის მოქმედებაც ავსტრალიაში ვითარდება.

==სპორტი==
* 20 ოქტომბერი – „Essendon“ იგებს [[1923]] წლის VFL-ის სეზონის ჩემპიონატს, როდესაც მელბურნის კრიკეტის მოედანზე „ Fitzroy“-ის ამარცხებს ანგარიშით 8.15 (63) – 6.10 (46).
* მელბურნის თასს იგებს „Bitalli“.
* კოლფილდის თასს იგებს „Wynette“.
* [[ახალი სამხრეთი უელსი]] იგებს შეფილდ შილდს.
* 1923 წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბი ლიგის) ჩემპიონატი გვირგვინდება „Eastern Suburbs“-ის გამარჯვებით „South Sydney“-ზე, ანგარიშით 15–12.

==დაბადებულები==
* 3 იანვარი – [[ბად ტინგველი]], მსახიობი (გ. [[2009]])
* 1 თებერვალი – [[ჯონ პერსევალი]], მხატვარი (გ. 2000)
* 4 თებერვალი – [[ჯეიმზ დიბლი]], ჟურნალისტი (გ. 2010)
* 18 თებერვალი – დონალდ დანსტანი, სამხედრო ოფიცერი და სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი (გ. 2011)
* 1 მარტი – [[გაი გრიფიტსი]], საზღვაო ოფიცერი (გ. 2024)
* 15 მარტი – [[ლუ რიჩარდსი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე და მედიაფიგურა (გ. 2017)
* 25 აპრილი – [[ერიკ როლსი]], მწერალი (გ. 2007)
* 5 მაისი – [[ჰელენ კატლერი]], ქველმოქმედი და მფარველი (გ. 1990)
* 21 მაისი – [[დოროთი ჰიუეტი]], პოეტი და დრამატურგი (გ. 2002)
* 3 ივნისი – [[ჯუნ ნიუტონი]], მსახიობი და ფოტოგრაფი (გ. 2021)
* 15 ივნისი – [[ნინიან სტეფენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გ. 2017)
* 24 ივნისი – [[მარგარეტ ოლეი]], მხატვარი (გ. 2011)
* 25 ივნისი – [[ჰარი საიდლერი]], არქიტექტორი (გ. 2006)
* 9 ივლისი – [[ბერილ ნაშარი]], გეოლოგი (გ. [[2012]])
* 28 ივლისი – თეო ბრიუსი, სიგრძეზე მხტომელი (გ. [[2002]])
* 4 აგვისტო – [[რეგ გრანდი]], მედიამფლობელი (გ. [[2016]])
* 30 აგვისტო – [[შარმიან კლიფტი]], მწერალი (გ. [[1969]])
* 4 სექტემბერი – პიტერ რაიანი, მწერალი (გ. [[2015]])
* 7 სექტემბერი
** [[ნენსი კიზინგი]], პოეტი (გ. [[1993]])
** [[ბილ ნანკიველი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2024]])
* 20 სექტემბერი – [[ელეანორ უიტკომბი]], სცენარისტი (გ. [[2018]])
* 24 სექტემბერი – [[ბერილ ბორპერი]], პოლიტიკური აქტივისტი, ფემინისტი და ფილანთროპი (გ. [[2018]])
* 15 ოქტომბერი – [[ლინდსი თომპსონი]], ვიქტორიის პრემიერი (გ. [[2008]])
* 23 ოქტომბერი – [[დონ ბენქსი]], კომპოზიტორი (გ. [[1980]])
* 26 ნოემბერი – ტომ ჰიუზი, ბარისტერი და გენერალური პროკურორი (გ. [[2024]])
* 27 ნოემბერი – [[ჯოან ბიელსკი]], ქალთა უფლებების დამცველი (გ. [[2012]])
* 28 ნოემბერი – [[ლორნა ბილი]], კრიკეტისტი (გ. [[2020]])
* 13 დეკემბერი – ედუარდ კლენსი, რომის კათოლიკური ეკლესიის ეპისკოპოსი და კარდინალი (გ. [[2014]])

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ecav05r2rmi4bgqv1jav0bhp97jcv90</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427422</id>
      <parentid>5427418</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:50:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <origin>5427422</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18664" sha1="sq9dwhqeg85ii2ea70xk863j8i5yueh" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]] (16 სექტემბრამდე)
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[მეთიუ ნათანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ტომ ბრიჯესი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – არავინ ყოფილა დანიშნული
*ვიქტორიას გუბერნატორი – ჯორჯ რაუსი, სტრედბროკის მე-3 გრაფი
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]]

==მოვლენები==
* 8 თებერვალი – [[ბილი ჰიუზი]] ტოვებს პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია]] უარს ამბობს კოალიციური მთავრობის ფორმირებაზე ნაციონალისტური პარტიის ლიდერად მისი ყოფნის პირობებში. ჰიუზს მისივე ხაზინადარი, [[სტენლი ბრიუსი]] ანაცვლებს.
* 25 აპრილი – [[ოლბანი]]ში, [[დასავლეთ ავსტრალია]]ში იმართება [[ანზაკის დღე|ანზაკის დღის]] პირველი მსახურება. [1]
* 28 აპრილი – იწყება [[სიდნეი]]ს ჰარბორ-ბრიჯის მშენებლობა.
* 1-30 აპრილი – მყარი ანტიციკლონური ბლოკირების გამო ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში უპრეცედენტოდ მშრალი თვე ფიქსირდება. [[ვიქტორიას შტატი]]სთვის ეს ხდება ყველაზე მშრალი თვე დაკვირვებების ისტორიაში – სულ რაღაც 1.58 მილიმეტრი (0.062 ინჩი) ნალექით [2]. [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიაში]] ნალექი მოვიდა მხოლოდ 8.37 მილიმეტრი (0.33 ინჩი). [3] [[მელბურნი|მელბურნში]] ფიქსირდება ერთადერთი სრულიად უნალექო თვე სულ მცირე [[1855]] წლის შემდეგ.
* 1-31 მაისი – რეკორდულად მშრალი აპრილის შემდეგ, ტასმანიაში ამინდი იმდენად მკვეთრად იცვლება, რომ ეს მაისი შტატის ისტორიაში ყველაზე ნალექიან თვედ რჩება სულ მცირე [[1900]] წლის შემდეგ (საშუალო მაჩვენებლით 346.88 მილიმეტრი ანუ 13.66 ინჩი). [3] წვიმიანი ამინდები კიდევ 11 თვეს გაგრძელდა, რის გამოც [[1923]] წლის მაისიდან [[1924]] წლის აპრილამდე პერიოდში ტასმანიაში საშუალო ნალექმა 2,091.87 მილიმეტრს (82.36 ინჩს) მიაღწია, რაც რეკორდული მაჩვენებელია შტატის ისტორიაში ნებისმიერი 12-თვიანი პერიოდისთვის.
* 14 აგვისტო – ჯონ ჰეისი ტოვებს ტასმანიის პრემიერის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც ვერ ახერხებს შტატის ფინანსური კრიზისის დაძლევას. პრემიერი მეორედ ხდება სერ უოლტერ ლი.
* 28 აგვისტო – [[კანბერა]]ში იწყება [[ძველი პარლამენტის შენობა (კანბერა)|პარლამენტის დროებითი შენობის]] მშენებლობა.
* 7 სექტემბერი – ჰარი ლოუსონი მეორე ვადით იკავებს ვიქტორიის პრემიერის თანამდებობას და აყალიბებს „ნაციონალურ-აგრარული“ პარტიების კოალიციურ კაბინეტს.
* 10 ოქტომბერი – ოფიციალურად იხსნება სატელეფონო კავშირი [[სიდნეი]]სა და [[ბრიზბენი|ბრიზბენს]] შორის.
* 12 ოქტომბერი – [[კერნზი]] ოფიციალურად ცხადდება ქალაქად.
* 14 ოქტომბერი – მელბურნში ძლიერი წყალდიდობაა, რომლსაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
* 25 ოქტომბერი – სერ უოლტერ ლი მარცხდება უნდობლობის ვოტუმის გამოცხადებისას, რის შემდეგაც ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი [[ჯოზეფ ლაიონსი]] ხდება.
* 31 ოქტომბერი – იწყება მარბლ ბარის ანომალიური სიცხის ტალღა, რომელიც [[1924]] წლის 7 აპრილამდე გაგრძელდა. მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ზედიზედ ყველაზე მეტი დღის (160 დღე) განმავლობაში 37.8 °C-ზე (100 °F) მაღალი ტემპერატურის შენარჩუნების მაჩვენებლით. [4]
* 1 ნოემბერი – იწყება [[1923]] წლის ვიქტორიას პოლიციის გაფიცვა; ვიქტორიას პოლიციის ძალების ნახევარი უარს ამბობს მოვალეობის შესრულებაზე ფარული მეთვალყურეების გამოყენების გამო. მელბურნის ცენტრში იწყება მასობრივი არეულობა. [5]

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
* [[დეივიდ ჰერბერტ ლორენსი|დ. ჰ. ლორენსი]] აქვეყნებს მის პირველ ნაწარმოებს, რომანს „კენგურუ“ რომლის მოქმედებაც ავსტრალიაში ვითარდება.

==სპორტი==
* 20 ოქტომბერი – „Essendon“ იგებს [[1923]] წლის VFL-ის სეზონის ჩემპიონატს, როდესაც მელბურნის კრიკეტის მოედანზე „ Fitzroy“-ის ამარცხებს ანგარიშით 8.15 (63) – 6.10 (46).
* მელბურნის თასს იგებს „Bitalli“.
* კოლფილდის თასს იგებს „Wynette“.
* [[ახალი სამხრეთი უელსი]] იგებს შეფილდ შილდს.
* 1923 წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბი ლიგის) ჩემპიონატი გვირგვინდება „Eastern Suburbs“-ის გამარჯვებით „South Sydney“-ზე, ანგარიშით 15–12.

==დაბადებულები==
* 3 იანვარი – [[ბად ტინგველი]], მსახიობი (გ. [[2009]])
* 1 თებერვალი – [[ჯონ პერსევალი]], მხატვარი (გ. 2000)
* 4 თებერვალი – [[ჯეიმზ დიბლი]], ჟურნალისტი (გ. 2010)
* 18 თებერვალი – დონალდ დანსტანი, სამხედრო ოფიცერი და სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი (გ. 2011)
* 1 მარტი – [[გაი გრიფიტსი]], საზღვაო ოფიცერი (გ. 2024)
* 15 მარტი – [[ლუ რიჩარდსი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე და მედიაფიგურა (გ. 2017)
* 25 აპრილი – [[ერიკ როლსი]], მწერალი (გ. 2007)
* 5 მაისი – [[ჰელენ კატლერი]], ქველმოქმედი და მფარველი (გ. 1990)
* 21 მაისი – [[დოროთი ჰიუეტი]], პოეტი და დრამატურგი (გ. 2002)
* 3 ივნისი – [[ჯუნ ნიუტონი]], მსახიობი და ფოტოგრაფი (გ. 2021)
* 15 ივნისი – [[ნინიან სტეფენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გ. 2017)
* 24 ივნისი – [[მარგარეტ ოლეი]], მხატვარი (გ. 2011)
* 25 ივნისი – [[ჰარი საიდლერი]], არქიტექტორი (გ. 2006)
* 9 ივლისი – [[ბერილ ნაშარი]], გეოლოგი (გ. [[2012]])
* 28 ივლისი – თეო ბრიუსი, სიგრძეზე მხტომელი (გ. [[2002]])
* 4 აგვისტო – [[რეგ გრანდი]], მედიამფლობელი (გ. [[2016]])
* 30 აგვისტო – [[შარმიან კლიფტი]], მწერალი (გ. [[1969]])
* 4 სექტემბერი – პიტერ რაიანი, მწერალი (გ. [[2015]])
* 7 სექტემბერი
** [[ნენსი კიზინგი]], პოეტი (გ. [[1993]])
** [[ბილ ნანკიველი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2024]])
* 20 სექტემბერი – [[ელეანორ უიტკომბი]], სცენარისტი (გ. [[2018]])
* 24 სექტემბერი – [[ბერილ ბორპერი]], პოლიტიკური აქტივისტი, ფემინისტი და ფილანთროპი (გ. [[2018]])
* 15 ოქტომბერი – [[ლინდსი თომპსონი]], ვიქტორიის პრემიერი (გ. [[2008]])
* 23 ოქტომბერი – [[დონ ბენქსი]], კომპოზიტორი (გ. [[1980]])
* 26 ნოემბერი – ტომ ჰიუზი, ბარისტერი და გენერალური პროკურორი (გ. [[2024]])
* 27 ნოემბერი – [[ჯოან ბიელსკი]], ქალთა უფლებების დამცველი (გ. [[2012]])
* 28 ნოემბერი – [[ლორნა ბილი]], კრიკეტისტი (გ. [[2020]])
* 13 დეკემბერი – ედუარდ კლენსი, რომის კათოლიკური ეკლესიის ეპისკოპოსი და კარდინალი (გ. [[2014]])

==გარდაცვლილები==
* 18 იანვარი – ჯეიმზ უოლკერი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ. [[1841]], [[გაერთიანებული სამეფო]])
* 23 იანვარი – [[ალიცია ო'ში პეტერსენი]], სუფრაჟისტი და სოციალური რეფორმატორი (დ. [[1862]])
* 14 თებერვალი – [[მარგარეტ მაკლინი]], ტემპერანციის (თავშეკავების) მოძრაობისა და ქალთა უფლებების დამცველი (დაიბადა შოტლანდიაში) (დ. [[1845]])
* 20 თებერვალი – [[აბრაჰამ ტობიას ბოასი]], რაბინი (დ. [[1842]], ნიდერლანდები)
* 22 თებერვალი – ჯონ ჯენკინსი, სამხრეთ ავსტრალიის 22-ე პრემიერი (დაიბადა აშშ-ში, გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1851]], გაერთიანებული სამეფო)
* 13 მარტი – [[ფლორა მერი კემპბელი]], ბოტანიკოსი (დ. [[1845]])
* 18 მარტი – [[თომას ოლრაიტ დიბსი]], ბანკირი (დ. [[1833]])
* 2 ივნისი – [[ადმუნდ ჯეიმს ბენფილდი|ტედ ბენფილდი]], ნატურალისტი და მწერალი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. [[1852]])
* 4 ივნისი – [[ჰიუმ ნისბეტი]], ნოველისტი და მხატვარი (დაიბადა და გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში) ( დ. [[1849]], გაერთიანებული სამეფო — გ. გაერთიანებული სამეფო)
* 6 ივნისი – სერ [[დენისონ მილერი]], ბანკირი (დ. [[1860]])
* 30 ივნისი – [[ჯონ ჰენრი ნიკოლსონი]], მასწავლებელი და მწერალი (დ. [[1838]] გაერთიანებული სამეფო)
* 26 ივლისი – [[ბელა გუერინი]], ფემინისტი და სუფრაჟისტი (დ. [[1858]])

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>sq9dwhqeg85ii2ea70xk863j8i5yueh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427423</id>
      <parentid>5427422</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T09:58:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <comment>/* გარდაცვლილები */</comment>
      <origin>5427423</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20548" sha1="ghwh3izj5snekl3citdppasag0ebfi3" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ბარბარე ულუმბელაშვილი|ბარბარე ულუმბელაშვილი]].|5|07|2026}}

{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]] (16 სექტემბრამდე)
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[მეთიუ ნათანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ტომ ბრიჯესი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – არავინ ყოფილა დანიშნული
*ვიქტორიას გუბერნატორი – ჯორჯ რაუსი, სტრედბროკის მე-3 გრაფი
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]]

==მოვლენები==
* 8 თებერვალი – [[ბილი ჰიუზი]] ტოვებს პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია]] უარს ამბობს კოალიციური მთავრობის ფორმირებაზე ნაციონალისტური პარტიის ლიდერად მისი ყოფნის პირობებში. ჰიუზს მისივე ხაზინადარი, [[სტენლი ბრიუსი]] ანაცვლებს.
* 25 აპრილი – [[ოლბანი]]ში, [[დასავლეთ ავსტრალია]]ში იმართება [[ანზაკის დღე|ანზაკის დღის]] პირველი მსახურება. [1]
* 28 აპრილი – იწყება [[სიდნეი]]ს ჰარბორ-ბრიჯის მშენებლობა.
* 1-30 აპრილი – მყარი ანტიციკლონური ბლოკირების გამო ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში უპრეცედენტოდ მშრალი თვე ფიქსირდება. [[ვიქტორიას შტატი]]სთვის ეს ხდება ყველაზე მშრალი თვე დაკვირვებების ისტორიაში – სულ რაღაც 1.58 მილიმეტრი (0.062 ინჩი) ნალექით [2]. [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიაში]] ნალექი მოვიდა მხოლოდ 8.37 მილიმეტრი (0.33 ინჩი). [3] [[მელბურნი|მელბურნში]] ფიქსირდება ერთადერთი სრულიად უნალექო თვე სულ მცირე [[1855]] წლის შემდეგ.
* 1-31 მაისი – რეკორდულად მშრალი აპრილის შემდეგ, ტასმანიაში ამინდი იმდენად მკვეთრად იცვლება, რომ ეს მაისი შტატის ისტორიაში ყველაზე ნალექიან თვედ რჩება სულ მცირე [[1900]] წლის შემდეგ (საშუალო მაჩვენებლით 346.88 მილიმეტრი ანუ 13.66 ინჩი). [3] წვიმიანი ამინდები კიდევ 11 თვეს გაგრძელდა, რის გამოც [[1923]] წლის მაისიდან [[1924]] წლის აპრილამდე პერიოდში ტასმანიაში საშუალო ნალექმა 2,091.87 მილიმეტრს (82.36 ინჩს) მიაღწია, რაც რეკორდული მაჩვენებელია შტატის ისტორიაში ნებისმიერი 12-თვიანი პერიოდისთვის.
* 14 აგვისტო – ჯონ ჰეისი ტოვებს ტასმანიის პრემიერის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც ვერ ახერხებს შტატის ფინანსური კრიზისის დაძლევას. პრემიერი მეორედ ხდება სერ უოლტერ ლი.
* 28 აგვისტო – [[კანბერა]]ში იწყება [[ძველი პარლამენტის შენობა (კანბერა)|პარლამენტის დროებითი შენობის]] მშენებლობა.
* 7 სექტემბერი – ჰარი ლოუსონი მეორე ვადით იკავებს ვიქტორიის პრემიერის თანამდებობას და აყალიბებს „ნაციონალურ-აგრარული“ პარტიების კოალიციურ კაბინეტს.
* 10 ოქტომბერი – ოფიციალურად იხსნება სატელეფონო კავშირი [[სიდნეი]]სა და [[ბრიზბენი|ბრიზბენს]] შორის.
* 12 ოქტომბერი – [[კერნზი]] ოფიციალურად ცხადდება ქალაქად.
* 14 ოქტომბერი – მელბურნში ძლიერი წყალდიდობაა, რომლსაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
* 25 ოქტომბერი – სერ უოლტერ ლი მარცხდება უნდობლობის ვოტუმის გამოცხადებისას, რის შემდეგაც ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი [[ჯოზეფ ლაიონსი]] ხდება.
* 31 ოქტომბერი – იწყება მარბლ ბარის ანომალიური სიცხის ტალღა, რომელიც [[1924]] წლის 7 აპრილამდე გაგრძელდა. მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ზედიზედ ყველაზე მეტი დღის (160 დღე) განმავლობაში 37.8 °C-ზე (100 °F) მაღალი ტემპერატურის შენარჩუნების მაჩვენებლით. [4]
* 1 ნოემბერი – იწყება [[1923]] წლის ვიქტორიას პოლიციის გაფიცვა; ვიქტორიას პოლიციის ძალების ნახევარი უარს ამბობს მოვალეობის შესრულებაზე ფარული მეთვალყურეების გამოყენების გამო. მელბურნის ცენტრში იწყება მასობრივი არეულობა. [5]

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
* [[დეივიდ ჰერბერტ ლორენსი|დ. ჰ. ლორენსი]] აქვეყნებს მის პირველ ნაწარმოებს, რომანს „კენგურუ“ რომლის მოქმედებაც ავსტრალიაში ვითარდება.

==სპორტი==
* 20 ოქტომბერი – „Essendon“ იგებს [[1923]] წლის VFL-ის სეზონის ჩემპიონატს, როდესაც მელბურნის კრიკეტის მოედანზე „ Fitzroy“-ის ამარცხებს ანგარიშით 8.15 (63) – 6.10 (46).
* მელბურნის თასს იგებს „Bitalli“.
* კოლფილდის თასს იგებს „Wynette“.
* [[ახალი სამხრეთი უელსი]] იგებს შეფილდ შილდს.
* 1923 წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბი ლიგის) ჩემპიონატი გვირგვინდება „Eastern Suburbs“-ის გამარჯვებით „South Sydney“-ზე, ანგარიშით 15–12.

==დაბადებულები==
* 3 იანვარი – [[ბად ტინგველი]], მსახიობი (გ. [[2009]])
* 1 თებერვალი – [[ჯონ პერსევალი]], მხატვარი (გ. 2000)
* 4 თებერვალი – [[ჯეიმზ დიბლი]], ჟურნალისტი (გ. 2010)
* 18 თებერვალი – დონალდ დანსტანი, სამხედრო ოფიცერი და სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი (გ. 2011)
* 1 მარტი – [[გაი გრიფიტსი]], საზღვაო ოფიცერი (გ. 2024)
* 15 მარტი – [[ლუ რიჩარდსი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე და მედიაფიგურა (გ. 2017)
* 25 აპრილი – [[ერიკ როლსი]], მწერალი (გ. 2007)
* 5 მაისი – [[ჰელენ კატლერი]], ქველმოქმედი და მფარველი (გ. 1990)
* 21 მაისი – [[დოროთი ჰიუეტი]], პოეტი და დრამატურგი (გ. 2002)
* 3 ივნისი – [[ჯუნ ნიუტონი]], მსახიობი და ფოტოგრაფი (გ. 2021)
* 15 ივნისი – [[ნინიან სტეფენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გ. 2017)
* 24 ივნისი – [[მარგარეტ ოლეი]], მხატვარი (გ. 2011)
* 25 ივნისი – [[ჰარი საიდლერი]], არქიტექტორი (გ. 2006)
* 9 ივლისი – [[ბერილ ნაშარი]], გეოლოგი (გ. [[2012]])
* 28 ივლისი – თეო ბრიუსი, სიგრძეზე მხტომელი (გ. [[2002]])
* 4 აგვისტო – [[რეგ გრანდი]], მედიამფლობელი (გ. [[2016]])
* 30 აგვისტო – [[შარმიან კლიფტი]], მწერალი (გ. [[1969]])
* 4 სექტემბერი – პიტერ რაიანი, მწერალი (გ. [[2015]])
* 7 სექტემბერი
** [[ნენსი კიზინგი]], პოეტი (გ. [[1993]])
** [[ბილ ნანკიველი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2024]])
* 20 სექტემბერი – [[ელეანორ უიტკომბი]], სცენარისტი (გ. [[2018]])
* 24 სექტემბერი – [[ბერილ ბორპერი]], პოლიტიკური აქტივისტი, ფემინისტი და ფილანთროპი (გ. [[2018]])
* 15 ოქტომბერი – [[ლინდსი თომპსონი]], ვიქტორიის პრემიერი (გ. [[2008]])
* 23 ოქტომბერი – [[დონ ბენქსი]], კომპოზიტორი (გ. [[1980]])
* 26 ნოემბერი – ტომ ჰიუზი, ბარისტერი და გენერალური პროკურორი (გ. [[2024]])
* 27 ნოემბერი – [[ჯოან ბიელსკი]], ქალთა უფლებების დამცველი (გ. [[2012]])
* 28 ნოემბერი – [[ლორნა ბილი]], კრიკეტისტი (გ. [[2020]])
* 13 დეკემბერი – ედუარდ კლენსი, რომის კათოლიკური ეკლესიის ეპისკოპოსი და კარდინალი (გ. [[2014]])

==გარდაცვლილები==
* 18 იანვარი – ჯეიმზ უოლკერი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ. [[1841]], [[გაერთიანებული სამეფო]])
* 23 იანვარი – [[ალიცია ო'ში პეტერსენი]], სუფრაჟისტი და სოციალური რეფორმატორი (დ. [[1862]])
* 14 თებერვალი – [[მარგარეტ მაკლინი]], ტემპერანციის მოძრაობისა და ქალთა უფლებების დამცველი (დ. [[1845]], შოტლანდია)
* 20 თებერვალი – [[აბრაჰამ ტობიას ბოასი]], რაბინი (დ. [[1842]], ნიდერლანდები)
* 22 თებერვალი – ჯონ ჯენკინსი, სამხრეთ ავსტრალიის 22-ე პრემიერი (დ. [[1851]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები]] — გ. [[გაერთიანებული სამეფო]])
* 13 მარტი – [[ფლორა მერი კემპბელი]], ბოტანიკოსი (დ. [[1845]])
* 18 მარტი – [[თომას ოლრაიტ დიბსი]], ბანკირი (დ. [[1833]])
* 2 ივნისი – [[ადმუნდ ჯეიმს ბენფილდი|ტედ ბენფილდი]], ნატურალისტი და მწერალი (დ. [[1852]], გაერთიანებული სამეფო)
* 4 ივნისი – [[ჰიუმ ნისბეტი]], ნოველისტი და მხატვარი (დ. [[1849]], გაერთიანებული სამეფო — გ. გაერთიანებული სამეფო)
* 6 ივნისი – სერ [[დენისონ მილერი]], ბანკირი (დ. [[1860]])
* 30 ივნისი – [[ჯონ ჰენრი ნიკოლსონი]], მასწავლებელი და მწერალი (დ. [[1838]] გაერთიანებული სამეფო)
* 26 ივლისი – [[ბელა გუერინი]], ფემინისტი და სუფრაჟისტი (დ. [[1858]])
* 22 აგვისტო – სერ ჯეიმზ ბერნსი, ბიზნესმენი, გემთმფლობელი და ფილოსოფოსი (დ. [[1846]], გაერთიანებული სამეფო)
* 30 აგვისტო – სერ [[პოუპ ალექსანდრე კუპერი|პოუპ კუპერი]], კვინსლენდის მე-4 უზენაესი მოსამართლე (დ. [[1846]])
* 14 სექტემბერი – [[ედუარდ მილენი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ. [[1860]], დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში)
* 26 სექტემბერი – [[ჩარლზ სკრივენერი]], გეოდეზისტი და საჯარო მოხელე (დ. [[1855]])
* 27 ოქტომბერი – [[ბრიჯიდ მაკგუიგანი]], ავსტრალიის „მოწყალების დების“ ორდენის უმაღლესი წინამძღოლი (დ. [[1842]])
* 5 ნოემბერი – [[დაუელ ო'რაილი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი, პოეტი და მწერალი (დ. [[1865]])
* 27 ნოემბერი – [[პენლეი ბოიდი]], მხატვარი (დ. [[1890]], გაერთიანებული სამეფო)
* 15 დეკემბერი – [[ფრენკ მორტონი]], ჟურნალისტი და პოეტი (დ. [[1869]], გაერთიანებული სამეფო)
* 23 დეკემბერი – სერ [[ჯონ ჰანა გორდონი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი და მოსამართლე (დ. [[1850]], გაერთიანებული სამეფოშ)

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>ghwh3izj5snekl3citdppasag0ebfi3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427424</id>
      <parentid>5427423</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:02:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <origin>5427424</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21808" sha1="mz4r35e1dl0u5jvy315cpxfhyhbvb9p" xml:space="preserve">{{ავსტრალია წლების მიხედვით|1923}}
ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1923]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენები.

==მოქმედი პირები==
*მონარქი – [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]
*გენერალ-გუბერნატორი – [[ჰენრი ფორსტერი]]
*პრემიერ-მინისტრი – [[ბილი ჰიუზი]](8 თებერვლამდე), შემდეგ [[სტენლი ბრიუსი]]
*უზენაესი მოსამართლე – [[ადრიან ნოქსი]]

===შტატების პრემიერ-მინისტრები===
*ახალი სამხრეთი უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯორჯ ფულერი]] 
*ქვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – ტედ თეოდორი
*სამხრეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰენრი ბარუელი]]
*ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ ჰეისი (13 აგვისტომდე), შემდეგ სერ უოლტერ ლი (25 ოქტომბრამდე), შემდეგ [[ჯოზეფ ლაიონსი]]
*ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჰარი ლოუსონი (პოლიტიკოსი)|ჰარი ლოუსონი]]
*დასავლეთი ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – ჯეიმზ მიტჩელი

===შტატის გუბერნატორები===
*ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი – სერ [[უოლტერ ედუარდ დევიდსონი|უოლტერ დეივიდსონი]] (16 სექტემბრამდე)
*ქვინზლენდის გუბერნატორი – სერ [[მეთიუ ნათანი]]
*სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ტომ ბრიჯესი]]
*ტასმანიის გუბერნატორი – არავინ ყოფილა დანიშნული
*ვიქტორიას გუბერნატორი – ჯორჯ რაუსი, სტრედბროკის მე-3 გრაფი
*დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი – სერ [[ფრენსის ნიუდიგეიტი]]

==მოვლენები==
* 8 თებერვალი – [[ბილი ჰიუზი]] ტოვებს პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც [[ავსტრალიის ნაციონალური პარტია]] უარს ამბობს კოალიციური მთავრობის ფორმირებაზე ნაციონალისტური პარტიის ლიდერად მისი ყოფნის პირობებში. ჰიუზს მისივე ხაზინადარი, [[სტენლი ბრიუსი]] ანაცვლებს.
* 25 აპრილი – [[ოლბანი]]ში, [[დასავლეთ ავსტრალია]]ში იმართება [[ანზაკის დღე|ანზაკის დღის]] პირველი მსახურება.&lt;ref&gt;[http://www.anzac.dpc.wa.gov.au/index.cfm?event=anzacDay ANZAC Day] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080721011218/http://www.anzac.dpc.wa.gov.au/index.cfm?event=anzacDay |date=21 July 2008 }}, Department of Premier and Cabinet (Western Australia).&lt;/ref&gt;
* 28 აპრილი – იწყება [[სიდნეი]]ს ჰარბორ-ბრიჯის მშენებლობა.
* 1-30 აპრილი – მყარი ანტიციკლონური ბლოკირების გამო ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში უპრეცედენტოდ მშრალი თვე ფიქსირდება. [[ვიქტორიას შტატი]]სთვის ეს ხდება ყველაზე მშრალი თვე დაკვირვებების ისტორიაში – სულ რაღაც 1.58 მილიმეტრი (0.062 ინჩი) ნალექით.&lt;ref&gt;{{cite web|publisher=[[Australian Bureau of Meteorology]]|series=Climate Change|url=https://www.bom.gov.au/tmp/cc/rain.vic.allmonths.19877.sort.txt|title=All Months Rainfall Sorted — Victoria}}&lt;/ref&gt; [[ტასმანიის შტატი|ტასმანიაში]] ნალექი მოვიდა მხოლოდ 8.37 მილიმეტრი (0.33 ინჩი).&lt;ref name=&quot;TasmaniaRainfall&quot;&gt;{{cite web|publisher=Australian Bureau of Meteorology|series=Climate Change|url=https://www.bom.gov.au/tmp/cc/rain.tas.allmonths.8227.sort.txt|title=All Months Rainfall Sorted — Tasmania}}&lt;/ref&gt; [[მელბურნი|მელბურნში]] ფიქსირდება ერთადერთი სრულიად უნალექო თვე სულ მცირე [[1855]] წლის შემდეგ.
* 1-31 მაისი – რეკორდულად მშრალი აპრილის შემდეგ, ტასმანიაში ამინდი იმდენად მკვეთრად იცვლება, რომ ეს მაისი შტატის ისტორიაში ყველაზე ნალექიან თვედ რჩება სულ მცირე [[1900]] წლის შემდეგ (საშუალო მაჩვენებლით 346.88 მილიმეტრი ანუ 13.66 ინჩი).&lt;ref name=&quot;TasmaniaRainfall&quot;/&gt; წვიმიანი ამინდები კიდევ 11 თვეს გაგრძელდა, რის გამოც [[1923]] წლის მაისიდან [[1924]] წლის აპრილამდე პერიოდში ტასმანიაში საშუალო ნალექმა 2,091.87 მილიმეტრს (82.36 ინჩს) მიაღწია, რაც რეკორდული მაჩვენებელია შტატის ისტორიაში ნებისმიერი 12-თვიანი პერიოდისთვის.
* 14 აგვისტო – ჯონ ჰეისი ტოვებს ტასმანიის პრემიერის თანამდებობას მას შემდეგ, რაც ვერ ახერხებს შტატის ფინანსური კრიზისის დაძლევას. პრემიერი მეორედ ხდება სერ უოლტერ ლი.
* 28 აგვისტო – [[კანბერა]]ში იწყება [[ძველი პარლამენტის შენობა (კანბერა)|პარლამენტის დროებითი შენობის]] მშენებლობა.
* 7 სექტემბერი – ჰარი ლოუსონი მეორე ვადით იკავებს ვიქტორიის პრემიერის თანამდებობას და აყალიბებს „ნაციონალურ-აგრარული“ პარტიების კოალიციურ კაბინეტს.
* 10 ოქტომბერი – ოფიციალურად იხსნება სატელეფონო კავშირი [[სიდნეი]]სა და [[ბრიზბენი|ბრიზბენს]] შორის.
* 12 ოქტომბერი – [[კერნზი]] ოფიციალურად ცხადდება ქალაქად.
* 14 ოქტომბერი – მელბურნში ძლიერი წყალდიდობაა, რომლსაც ორი ადამიანი ემსხვერპლა.
* 25 ოქტომბერი – სერ უოლტერ ლი მარცხდება უნდობლობის ვოტუმის გამოცხადებისას, რის შემდეგაც ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი [[ჯოზეფ ლაიონსი]] ხდება.
* 31 ოქტომბერი – იწყება მარბლ ბარის ანომალიური სიცხის ტალღა, რომელიც [[1924]] წლის 7 აპრილამდე გაგრძელდა. მან დაამყარა მსოფლიო რეკორდი ზედიზედ ყველაზე მეტი დღის (160 დღე) განმავლობაში 37.8 °C-ზე (100 °F) მაღალი ტემპერატურის შენარჩუნების მაჩვენებლით. &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bom.gov.au/lam/climate/levelthree/c20thc/temp1.html|title=Marble Bar heatwave, 1923–24|publisher=Australian Bureau of Meteorology|access-date=20 December 2021|archive-date=17 March 2009|archive-url=https://webarchive.nla.gov.au/awa/20090317054300/http://pandora.nla.gov.au/pan/96122/20090317-1643/www.bom.gov.au/lam/climate/levelthree/c20thc/temp1.html|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt;
* 1 ნოემბერი – იწყება [[1923]] წლის ვიქტორიას პოლიციის გაფიცვა; ვიქტორიას პოლიციის ძალების ნახევარი უარს ამბობს მოვალეობის შესრულებაზე ფარული მეთვალყურეების გამოყენების გამო. მელბურნის ცენტრში იწყება მასობრივი არეულობა.&lt;ref&gt;{{cite web|archive-date=13 April 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080413182421/http://museumvictoria.com.au/marvellous/contrasts/protest.asp|title=1923 Police Strike|website=[[Museum Victoria]]|url=http://museumvictoria.com.au/marvellous/contrasts/protest.asp}}&lt;/ref&gt;

==ხელოვნება და ლიტერატურა==
* [[დეივიდ ჰერბერტ ლორენსი|დ. ჰ. ლორენსი]] აქვეყნებს მის პირველ ნაწარმოებს, რომანს „კენგურუ“ რომლის მოქმედებაც ავსტრალიაში ვითარდება.

==სპორტი==
* 20 ოქტომბერი – „Essendon“ იგებს [[1923]] წლის VFL-ის სეზონის ჩემპიონატს, როდესაც მელბურნის კრიკეტის მოედანზე „ Fitzroy“-ის ამარცხებს ანგარიშით 8.15 (63) – 6.10 (46).
* მელბურნის თასს იგებს „Bitalli“.
* კოლფილდის თასს იგებს „Wynette“.
* [[ახალი სამხრეთი უელსი]] იგებს შეფილდ შილდს.
* 1923 წლის NSWRFL-ის (ახალი სამხრეთ უელსის რაგბი ლიგის) ჩემპიონატი გვირგვინდება „Eastern Suburbs“-ის გამარჯვებით „South Sydney“-ზე, ანგარიშით 15–12.

==დაბადებულები==
* 3 იანვარი – [[ბად ტინგველი]], მსახიობი (გ. [[2009]])
* 1 თებერვალი – [[ჯონ პერსევალი]], მხატვარი (გ. 2000)
* 4 თებერვალი – [[ჯეიმზ დიბლი]], ჟურნალისტი (გ. 2010)
* 18 თებერვალი – დონალდ დანსტანი, სამხედრო ოფიცერი და სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი (გ. 2011)
* 1 მარტი – [[გაი გრიფიტსი]], საზღვაო ოფიცერი (გ. 2024)
* 15 მარტი – [[ლუ რიჩარდსი]], ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშე და მედიაფიგურა (გ. 2017)
* 25 აპრილი – [[ერიკ როლსი]], მწერალი (გ. 2007)
* 5 მაისი – [[ჰელენ კატლერი]], ქველმოქმედი და მფარველი (გ. 1990)
* 21 მაისი – [[დოროთი ჰიუეტი]], პოეტი და დრამატურგი (გ. 2002)
* 3 ივნისი – [[ჯუნ ნიუტონი]], მსახიობი და ფოტოგრაფი (გ. 2021)
* 15 ივნისი – [[ნინიან სტეფენი]], ავსტრალიის გენერალ-გუბერნატორი (გ. 2017)
* 24 ივნისი – [[მარგარეტ ოლეი]], მხატვარი (გ. 2011)
* 25 ივნისი – [[ჰარი საიდლერი]], არქიტექტორი (გ. 2006)
* 9 ივლისი – [[ბერილ ნაშარი]], გეოლოგი (გ. [[2012]])
* 28 ივლისი – თეო ბრიუსი, სიგრძეზე მხტომელი (გ. [[2002]])
* 4 აგვისტო – [[რეგ გრანდი]], მედიამფლობელი (გ. [[2016]])
* 30 აგვისტო – [[შარმიან კლიფტი]], მწერალი (გ. [[1969]])
* 4 სექტემბერი – პიტერ რაიანი, მწერალი (გ. [[2015]])
* 7 სექტემბერი
** [[ნენსი კიზინგი]], პოეტი (გ. [[1993]])
** [[ბილ ნანკიველი]], პოლიტიკოსი (გ. [[2024]])
* 20 სექტემბერი – [[ელეანორ უიტკომბი]], სცენარისტი (გ. [[2018]])
* 24 სექტემბერი – [[ბერილ ბორპერი]], პოლიტიკური აქტივისტი, ფემინისტი და ფილანთროპი (გ. [[2018]])
* 15 ოქტომბერი – [[ლინდსი თომპსონი]], ვიქტორიის პრემიერი (გ. [[2008]])
* 23 ოქტომბერი – [[დონ ბენქსი]], კომპოზიტორი (გ. [[1980]])
* 26 ნოემბერი – ტომ ჰიუზი, ბარისტერი და გენერალური პროკურორი (გ. [[2024]])
* 27 ნოემბერი – [[ჯოან ბიელსკი]], ქალთა უფლებების დამცველი (გ. [[2012]])
* 28 ნოემბერი – [[ლორნა ბილი]], კრიკეტისტი (გ. [[2020]])
* 13 დეკემბერი – ედუარდ კლენსი, რომის კათოლიკური ეკლესიის ეპისკოპოსი და კარდინალი (გ. [[2014]])

==გარდაცვლილები==
* 18 იანვარი – ჯეიმზ უოლკერი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ. [[1841]], [[გაერთიანებული სამეფო]])
* 23 იანვარი – [[ალიცია ო'ში პეტერსენი]], სუფრაჟისტი და სოციალური რეფორმატორი (დ. [[1862]])
* 14 თებერვალი – [[მარგარეტ მაკლინი]], ტემპერანციის მოძრაობისა და ქალთა უფლებების დამცველი (დ. [[1845]], შოტლანდია)
* 20 თებერვალი – [[აბრაჰამ ტობიას ბოასი]], რაბინი (დ. [[1842]], ნიდერლანდები)
* 22 თებერვალი – ჯონ ჯენკინსი, სამხრეთ ავსტრალიის 22-ე პრემიერი (დ. [[1851]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები]] — გ. [[გაერთიანებული სამეფო]])
* 13 მარტი – [[ფლორა მერი კემპბელი]], ბოტანიკოსი (დ. [[1845]])
* 18 მარტი – [[თომას ოლრაიტ დიბსი]], ბანკირი (დ. [[1833]])
* 2 ივნისი – [[ადმუნდ ჯეიმს ბენფილდი|ტედ ბენფილდი]], ნატურალისტი და მწერალი (დ. [[1852]], გაერთიანებული სამეფო)
* 4 ივნისი – [[ჰიუმ ნისბეტი]], ნოველისტი და მხატვარი (დ. [[1849]], გაერთიანებული სამეფო — გ. გაერთიანებული სამეფო)
* 6 ივნისი – სერ [[დენისონ მილერი]], ბანკირი (დ. [[1860]])
* 30 ივნისი – [[ჯონ ჰენრი ნიკოლსონი]], მასწავლებელი და მწერალი (დ. [[1838]] გაერთიანებული სამეფო)
* 26 ივლისი – [[ბელა გუერინი]], ფემინისტი და სუფრაჟისტი (დ. [[1858]])
* 22 აგვისტო – სერ ჯეიმზ ბერნსი, ბიზნესმენი, გემთმფლობელი და ფილოსოფოსი (დ. [[1846]], გაერთიანებული სამეფო)
* 30 აგვისტო – სერ [[პოუპ ალექსანდრე კუპერი|პოუპ კუპერი]], კვინსლენდის მე-4 უზენაესი მოსამართლე (დ. [[1846]])
* 14 სექტემბერი – [[ედუარდ მილენი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (დ. [[1860]], დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში)
* 26 სექტემბერი – [[ჩარლზ სკრივენერი]], გეოდეზისტი და საჯარო მოხელე (დ. [[1855]])
* 27 ოქტომბერი – [[ბრიჯიდ მაკგუიგანი]], ავსტრალიის „მოწყალების დების“ ორდენის უმაღლესი წინამძღოლი (დ. [[1842]])
* 5 ნოემბერი – [[დაუელ ო'რაილი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი, პოეტი და მწერალი (დ. [[1865]])
* 27 ნოემბერი – [[პენლეი ბოიდი]], მხატვარი (დ. [[1890]], გაერთიანებული სამეფო)
* 15 დეკემბერი – [[ფრენკ მორტონი]], ჟურნალისტი და პოეტი (დ. [[1869]], გაერთიანებული სამეფო)
* 23 დეკემბერი – სერ [[ჯონ ჰანა გორდონი |ჯონ გორდონი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი და მოსამართლე (დ. [[1850]], გაერთიანებული სამეფო)

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}

{{წლები ავსტრალიაში}}

[[კატეგორია:1923 წელი ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:1923 წელი ქვეყნების მიხედვით]]
[[კატეგორია:1923 წელი ოკეანეთში]]
[[კატეგორია:1920-იანი წლები ავსტრალიაში]]
[[კატეგორია:XX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]]</text>
      <sha1>mz4r35e1dl0u5jvy315cpxfhyhbvb9p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894478</id>
    <revision>
      <id>5427400</id>
      <timestamp>2026-07-05T08:37:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები  | სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები  | ემბლემა              = Flag of Zambia.svg | ემბლემის ზომა        = | მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)  | ასოცი...</comment>
      <origin>5427400</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6931" sha1="rylc4pqi7mxyrgclz3khy8dtlaq1m6z" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.</text>
      <sha1>rylc4pqi7mxyrgclz3khy8dtlaq1m6z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427402</id>
      <parentid>5427400</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T08:39:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427402</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7095" sha1="n4wizsf786di200l0n6gg9cgexw7q8w" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>n4wizsf786di200l0n6gg9cgexw7q8w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427404</id>
      <parentid>5427402</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T08:39:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427404</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7212" sha1="tab77gtv9sjw48ki31zigdwzyfbpjmk" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>tab77gtv9sjw48ki31zigdwzyfbpjmk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427408</id>
      <parentid>5427404</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T08:41:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427408</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7291" sha1="pnuxngdhgmmww9xap4r8qwg7zltux43" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზამბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>pnuxngdhgmmww9xap4r8qwg7zltux43</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427409</id>
      <parentid>5427408</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T08:42:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427409</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7447" sha1="tq1v4rfc0qaufo5y6q59eer5nz9463u" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zambia national football team |url=https://www.soccerway.com/team/zambia/zBS458hb/ |website=Soccerway |access-date=5 July 2026}}&lt;/ref&gt;
== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზამბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>tq1v4rfc0qaufo5y6q59eer5nz9463u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427427</id>
      <parentid>5427409</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:07:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427427</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7691" sha1="azbqhyvpfqjeksa289wbscq0g4j5h39" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zambia national football team |url=https://www.soccerway.com/team/zambia/zBS458hb/ |website=Soccerway |access-date=5 July 2026}}&lt;/ref&gt;

ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში 
== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზამბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>azbqhyvpfqjeksa289wbscq0g4j5h39</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427441</id>
      <parentid>5427427</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:52:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427441</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7814" sha1="j7eq1aicdcvsygkt73ktnqaa3rw5rzo" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 90 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zambia national football team |url=https://www.soccerway.com/team/zambia/zBS458hb/ |website=Soccerway |access-date=5 July 2026}}&lt;/ref&gt;

ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით 90-ე ადგილს იკავებს.

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზამბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>j7eq1aicdcvsygkt73ktnqaa3rw5rzo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427442</id>
      <parentid>5427441</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:54:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427442</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7919" sha1="q2jtnc6decg1titgdkf18uvwgl08rkc" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 90 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zambia national football team |url=https://www.soccerway.com/team/zambia/zBS458hb/ |website=Soccerway |access-date=5 July 2026}}&lt;/ref&gt;

ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით 90-ე ადგილს იკავებს.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზამბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>q2jtnc6decg1titgdkf18uvwgl08rkc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427443</id>
      <parentid>5427442</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:56:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427443</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8185" sha1="ijldw20ob9rxvhng2kyola2uiendhkn" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 90 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები''' — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zambia national football team |url=https://www.soccerway.com/team/zambia/zBS458hb/ |website=Soccerway |access-date=5 July 2026}}&lt;/ref&gt;

ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით 90-ე ადგილს იკავებს, ხოლო ისტორიაში საუკეთესო შედეგი [[1996]] წელს ჰქონდა, როცა გუნდი საუკეთესო 15 ნაკრებში შედიოდა მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზამბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>ijldw20ob9rxvhng2kyola2uiendhkn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427444</id>
      <parentid>5427443</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T10:58:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <origin>5427444</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8230" sha1="pjhn69rzij7yvtbh1lnrm36m9q2kqbz" xml:space="preserve">{{ინფოდაფა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

| სახელი               = ზამბიის ეროვნული  ნაკრები 
| ემბლემა              = Flag of Zambia.svg
| ემბლემის ზომა        =
| მეტსახელი            = {{lang|bem|Chipolopolo}} (სპილენძის ტყვიები)

| ასოციაცია            = [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია]] (FAZ)
| კონფედერაცია         = [[აფრიკის ფეხბურთის კონფედერაცია]] (CAF)
| ქვეკონფედერაცია      = [[სამხრეთ აფრიკის ფეხბურთის ასოციაციების საბჭო]] (COSAFA)

| მწვრთვნელი           = [[მოსეს სიჩონე]]
| კაპიტანი             = [[ფეშენ საკალა]]
| ყველაზე მეტი კეპი    = [[კენედი მვენე]] (122)
| ბომბარდირი           = [[გოდფრი ჩიტალუ]] (79)

| საშინაო სტადიონი     = [[ლევი მვანავასა სტადიონი]]&lt;br&gt;[[ეროვნული გმირების სტადიონი]]

| ფიფა-ს ტრიგრამა      = ZAM
| ფიფა-ს რეიტინგი      = 90 ''([[2026]])''
| ფიფა მაქს            = 15
| ფიფა მაქს თარიღი     =  [[თებერვალი]]–[[მაისი]], [[აგვისტო]], [[1996]] წელი
| ფიფა მინ             = 102
| ფიფა მინ თარიღი      = [[თებერვალი]], 2011 წელი

| ელო-ს რეიტინგი       = 
| ელო მაქს             = 27
| ელო მაქს თარიღი      = [[6 აპრილი]], [[1994]] წელი
| ელო მინ              = 106
| ელო მინ თარიღი       = [[ოქტომბერი]], [[2009]] წელი

| pattern_la1          = _zam23A
| pattern_b1           = _zam23A
| pattern_ra1          = _zam23A
| pattern_sh1          = _zam23A
| pattern_so1          =
| leftarm1             = FF9900
| body1                = FF9900
| rightarm1            = FF9900
| shorts1              = 000000
| socks1               = 008A2B

| pattern_la2          = _zam23H
| pattern_b2           = _zam23H
| pattern_ra2          = _zam23H
| pattern_sh2          = _zam23H
| pattern_so2          =
| leftarm2             = 008A2B
| body2                = 008A2B
| rightarm2            = 008A2B
| shorts2              = 008A2B
| socks2               = FF9900

| pattern_la3          = _zam23T
| pattern_b3           = _zam23T
| pattern_ra3          = _zam23T
| pattern_sh3          = _zam23T
| leftarm3             = FFFFFF
| body3                = FFFFFF
| rightarm3            = FFFFFF
| shorts3              = FFFFFF
| socks3               = FFFFFF
| რეგიონული სახელი         = [[აფრიკის ერთა თასი]]
| რეგიონულ თასზე გამოჩენა  = 19
| რეგიონული თასი პირველად  = [[აფრიკის ერთა თასი 1974|1974]]
| რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' ([[აფრიკის ერთა თასი 2012|2012]])

| მეორე რეგიონული სახელი      = [[COSAFA-ს თასი]]
| მეორე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 19
| მეორე რეგიონული თასი საუკეთესო = '''ჩემპიონი''' (1997, 1998, 2006, 2013, 2019, 2022, 2023)

| მესამე რეგიონული სახელი      = [[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი]]
| მესამე რეგიონულ თასზე გამოჩენა = 5
| მესამე რეგიონული თასი საუკეთესო = მესამე ადგილი ([[აფრიკის ერთა ჩემპიონატი (2009)|2009]])

| medaltemplates =
{{MedalCompetition|[[აფრიკის ერთა თასი]]}}
{{MedalGold|[[აფრიკის ერთა თასი (2012)|2012 გაბონი და ეკვატორული გვინეა]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1974)|1974 ეგვიპტე]]|გუნდი}}
{{MedalSilver|[[აფრიკის ერთა თასი (1994)|1994 ტუნისი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1982)|1982 ლიბია]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1990)|1990 ალჟირი]]|გუნდი}}
{{MedalBronze|[[აფრიკის ერთა თასი (1996)|1996 სამხრეთ აფრიკა]]|გუნდი}}
}}

'''ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები'''  ({{lang-en|Zambia national football team}}) — წარმოადგენს [[ზამბია|ზამბიის]] მამაკაცთა ეროვნულ საფეხბურთო გუნდს და იმართება [[ზამბიის ფეხბურთის ასოციაცია|ზამბიის ფეხბურთის ასოციაციის]] (FAZ) მიერ.

1970–80-იან წლებში გუნდი ცნობილი იყო როგორც '''„KK 11“''', რაც უკავშირდებოდა ქვეყნის პირველ პრეზიდენტს [[კენეთ კაუნდა]]ს („KK“). მოგვიანებით, მრავალპარტიული სისტემის შემოღების შემდეგ, გუნდს დაერქვა '''„Chipolopolo“''' („სპილენძის ტყვიები“).

ზამბიის ეროვნული ნაკრები 2012 წელს გახდა [[აფრიკის ერთა თასი]]ს ჩემპიონი, რაც ქვეყნის ისტორიაში უდიდესი წარმატებაა. გუნდი ასევე არის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ნაკრები [[COSAFA-ს თასი]]ს ისტორიაში.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Zambia national football team |url=https://www.soccerway.com/team/zambia/zBS458hb/ |website=Soccerway |access-date=5 July 2026}}&lt;/ref&gt;

ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები [[ფიფა|ფიფას]] მამაკაცთა ნაკრებების მსოფლიო რეიტინგში, [[2026]] წლის მონაცემებით 90-ე ადგილს იკავებს, ხოლო ისტორიაში საუკეთესო შედეგი [[1996]] წელს ჰქონდა, როცა გუნდი საუკეთესო 15 ნაკრებში შედიოდა მსოფლიოში.&lt;ref name=&quot;FIFA_MWR&quot;&gt;FIFA – Men’s World Ranking. https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men&lt;/ref&gt;

== სქოლიო ==
[[კატეგორია:ზამბიის ფეხბურთი]]
[[კატეგორია: ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]
[[კატეგორია:აფრიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები]]</text>
      <sha1>pjhn69rzij7yvtbh1lnrm36m9q2kqbz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:ზამბიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894479</id>
    <revision>
      <id>5427401</id>
      <timestamp>2026-07-05T08:38:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427401</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორია:ზამბიის ფეხბურთი</title>
    <ns>14</ns>
    <id>894480</id>
    <revision>
      <id>5427405</id>
      <timestamp>2026-07-05T08:40:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: [[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</comment>
      <origin>5427405</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110" sha1="ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip" xml:space="preserve">[[კატეგორია: ფეხბურთი ქვეყნების მიხედვით]]</text>
      <sha1>ligkcr5ytgvae2xyylycgir341egpip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>კატეგორიის განხილვა:ზამბიის ფეხბურთი</title>
    <ns>15</ns>
    <id>894481</id>
    <revision>
      <id>5427407</id>
      <timestamp>2026-07-05T08:41:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GagaMumladze2020</username>
        <id>126180</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427407</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მომხმარებლის განხილვა:გიორგი ჟურნალისტი</title>
    <ns>3</ns>
    <id>894482</id>
    <revision>
      <id>5427421</id>
      <timestamp>2026-07-05T09:48:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ქართული ვიკიპედია</username>
        <id>174425</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე</comment>
      <origin>5427421</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="477" sha1="3g628lgjlqvx2l7yo8dyo26ytxejw8b" xml:space="preserve">{{გამარჯობა}}

-- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 09:48, 5 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>3g628lgjlqvx2l7yo8dyo26ytxejw8b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>განხილვა:1923 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>1</ns>
    <id>894483</id>
    <revision>
      <id>5427425</id>
      <timestamp>2026-07-05T10:03:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ბარბარე ულუმბელაშვილი</username>
        <id>164873</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}}</comment>
      <origin>5427425</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf" xml:space="preserve">{{განხილვის სათაური}}</text>
      <sha1>as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>მომხმარებლის განხილვა:Ddavit</title>
    <ns>3</ns>
    <id>894485</id>
    <revision>
      <id>5427430</id>
      <timestamp>2026-07-05T10:10:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ქართული ვიკიპედია</username>
        <id>174425</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე</comment>
      <origin>5427430</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="477" sha1="nxhn31h5ln5l8ktc5ue0dvh4pj4mnbm" xml:space="preserve">{{გამარჯობა}}

-- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 10:10, 5 ივლისი 2026 (UTC)</text>
      <sha1>nxhn31h5ln5l8ktc5ue0dvh4pj4mnbm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ნეით დიაზი</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894486</id>
    <revision>
      <id>5427451</id>
      <timestamp>2026-07-05T11:34:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Lova-QR</username>
        <id>175441</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}}</comment>
      <origin>5427451</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="120" sha1="hfsf78vnz0qx32bdd2zoxc53rkzzsc1" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|5|07|2026}}</text>
      <sha1>hfsf78vnz0qx32bdd2zoxc53rkzzsc1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5427456</id>
      <parentid>5427451</parentid>
      <timestamp>2026-07-05T11:50:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Lova-QR</username>
        <id>175441</id>
      </contributor>
      <origin>5427456</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="58715" sha1="d41japyeyo8ka4m3z3h4bjh49dmhioj" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lova-QR|Lova-QR]].|5|07|2026}}
[[ფაილი:Nate Diaz Oct 2019.jpg|მინი]]
'''ნეითან დონალდ დიაზი''' (დაბადებული 1985 წლის 16 აპრილს) არის ამერიკელი შერეული საბრძოლო ხელოვნების მებრძოლი და პროფესიონალი მოკრივე,[7] რომელიც ამჟამად თავისუფალი აგენტია. დიასი ყველაზე მეტად ცნობილია Ultimate Fighting Championship-ში (UFC) გატარებული დროით, სადაც ის 15 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში იბრძოდა მას შემდეგ, რაც გაიმარჯვა პროექტში The Ultimate Fighter 5. UFC-სთან კონტრაქტის გაფორმებამდე დიასი ასპარეზობდა World Extreme Cagefighting-ში, Strikeforce-სა და Pancrase-ში. დიასს მიღებული აქვს UFC-ის მესამე ყველაზე მეტი ბონუს ჯილდო, ჯამში 16.[8] 2012 წელს მან იბრძოლა UFC-ის მსუბუქი წონის ჩემპიონობისთვის.[9]

==ბექგრაუნდი==
მელისა (ქალიშვილობის გვარით უომბლი) და რობერტ დიასების შვილი, ის მექსიკური და ანგლო-საქსური წარმოშობის ოჯახში დაიბადა და გაიზარდა სტოკტონში, კალიფორნიაში, თავის ძმასთან – ნიკთან და დასთან – ნინასთან ერთად.[10][11] ის ლოდიში, კალიფორნიაში გაიზარდა[12] და დადიოდა თოქეის უმაღლეს სკოლაში (Tokay High School). 11 წლის ასაკში მან თავის ძმასთან, ნიკთან ერთად დაიწყო ვარჯიში საბრძოლო ხელოვნებებში.

==შერეული საბრძოლო ხელოვნების კარიერა==

===ადრეული კარიერა===
ოფიციალური MMA კარიერის დაწყებამდე, 2002 წლის 20 ივლისს, 17 წლის ასაკში, დიასმა იასპარეზა შიშველი ხელებით ჩხუბში (bare-knuckle MMA) რობერტ ლიმონის წინააღმდეგ.[13] მოგვიანებით ამ ბრძოლის ვიდეომასალა გავრცელდა და მიიჩნევა, რომ ეს იყო მისი პირველი საშეჯიბრო გამოცდილება.[14]

ოფიციალური პროფესიონალური დებიუტის შემდეგ, დიასი ძირითადად World Extreme Cagefighting-ში (WEC) ასპარეზობდა. 2006 წელს, ტურნირზე WEC 24, მან WEC-ის მსუბუქი წონის ჩემპიონის ტიტულისთვის იბრძოლა იმდროინდელ ჩემპიონთან, ჰერმეს ფრანსასთან, სადაც მეორე რაუნდში მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთით (submission) დამარცხდა. ეს იყო WEC-ის მიერ ჩატარებული ბოლო ღონისძიება მანამ, სანამ ორგანიზაციას Zuffa, LLC (UFC-ის იმდროინდელი მშობელი კომპანია) შეისყიდდა.

===Ultimate Fighting Championship===

'''''The Ultimate Fighter 5'''''

დიასი იყო პროექტ The Ultimate Fighter 5-ის მონაწილე, რომელიც ექსკლუზიურად მსუბუქი წონის მებრძოლებს აერთიანებდა, და ის ჯენს პალვერის გუნდში იბრძოდა. წინასწარ რაუნდში დიასმა მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთით (submission) დაამარცხა რობ ემერსონი; მეოთხედფინალში მან საკუთარი გუნდის (Team Pulver) წევრი, კორი ჰილი, პირველსავე რაუნდში სამკუთხა მახრჩობელა ილეთით (triangle choke) დაამარცხა. ნახევარფინალში დიასმა BJ პენის გუნდის (Team Penn) წევრი, გრეი მეინარდი, ასევე ილეთით დაამარცხა და ფინალში გავიდა, სადაც თავის თანაგუნდელს, მანველ გამბურიანს დაუპირისპირდა. დიასმა ბრძოლა მოიგო მას შემდეგ, რაც გამბურიანი იძულებული გახდა მეორე რაუნდში დანებების ნიშნად ხელი დაერტყა (tap out), რისი მიზეზიც თეიქდაუნის (takedown) მცდელობისას მარჯვენა მხრის ამოვარდნილობა გახდა.[15] ამ გამარჯვებით დიასმა The Ultimate Fighter 5 მოიგო.[16] ამ ბრძოლამ მას ასევე მოუტანა 50,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ნოკაუტი“ (Knockout of the Night).[17]

'''2008'''

დიასი დაუპირისპირდა ალვინ რობინსონს ტურნირზე UFC Fight Night 12, 2008 წლის 23 იანვარს. ამ ბრძოლამ მას მოუტანა 40,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის საუკეთესო მტკივნეული/მახრჩობელა ილეთი“ (Submission of the Night).[18]

მას შემდეგ, რაც ალვინ რობინსონი და ჟუნიორ ასუნსაო მახრჩობელა ილეთებით დაამარცხა, დიასმა უფრო ძლიერი მეტოქეები მოითხოვა. მას დაუნიშნეს ბრძოლა კურტ პელეგრინოსთან ტურნირზე UFC Fight Night 13. დიასმა პელეგრინო მეორე რაუნდში სამკუთხა მახრჩობელა ილეთით (triangle choke) დაამარცხა. სანამ ილეთს საბოლოოდ შეკრავდა, დიასმა მოასწრო მაყურებლის წინაშე კუნთების ჩვენება და ორივე ხელის შუა თითის ჩვენება მანამ, სანამ პელეგრინო დანებდებოდა. ამ ბრძოლამ მას მოუტანა 20,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“ (Fight of the Night).[19] ამის შემდეგ, დიასმა ვეტერანი ჯოშ ნირი გაყოფილი გადაწყვეტილებით (split decision) დაამარცხა ტურნირის UFC Fight Night 15-ის მთავარ ბრძოლაში. ამ შეხვედრამ მას ასევე მოუტანა 30,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“ (Fight of the Night).[20]

'''2009'''
შემდეგ ბრძოლაში დიასი დაუპირისპირდა Strikeforce-ის მსუბუქი წონის ყოფილ ჩემპიონს, კლეი გუიდას, ტურნირზე UFC 94: St. Pierre vs. Penn 2, სადაც გაყოფილი გადაწყვეტილებით (split decision) დამარცხდა. გუიდამ თავისი ჭიდაობა გამოიყენა და დიასი რამდენჯერმე მიწაზე გადაიყვანა (takedown). გუიდამ გაყოფილი გადაწყვეტილებით გაიმარჯვა, რაც დიასისთვის პირველი მარცხი იყო UFC-ში და, ამავდროულად, მისი დებიუტი ფასიანი ტრანსლაციის (Pay-Per-View) სისტემაში. ამ ბრძოლამ მას მოუტანა 65,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“ (Fight of the Night).[21]

დიასი შეხვდა The Ultimate Fighter-ის კიდევ ერთ გამარჯვებულს და King of the Cage-ის ქვესაშუალო წონის ყოფილ ჩემპიონს, ჯო სტივენსონს, ტურნირზე The Ultimate Fighter 9 Finale. სტივენსონს 3 რაუნდის განმავლობაში დიასი სურვილისამებრ გადაჰყავდა მიწაზე და დიასი მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით (unanimous decision) დამარცხდა. ამ ბრძოლამ მას მოუტანა 25,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“ (Fight of the Night).[22]

მსაჯების გადაწყვეტილებით ზედიზედ ორი მარცხის შემდეგ, დიასმა UFC Fight Night 19-ის მთავარ ბრძოლაში მელვინ გილარდის წინააღმდეგ იასპარეზა. დიასმა მე-2 რაუნდის 2:30 წუთზე გილიოტინის მახრჩობელა ილეთით (guillotine choke) მოიგო. ამ ბრძოლამ მას მოუტანა 30,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“ (Fight of the Night).[23]

'''2010'''

დიასი გრეი მეინარდს დაუპირისპირდა 2010 წლის 11 იანვარს, ტურნირის UFC Fight Night 20-ის მთავარ ბრძოლაში. ეს იყო რევანში მათი შეხვედრიდან TUF 5-ის მსუბუქი წონის ტურნირის ნახევარფინალში, რომელიც დიასმა მოიგო. დიასი მეინარდთან სადავო გაყოფილი გადაწყვეტილებით (split decision) დამარცხდა; აღსანიშნავია, რომ FightMetric-ის ანგარიშებში უპირატესობა TUF-ის ყოფილ გამარჯვებულს მიენიჭა, რომელმაც მეორე და მესამე რაუნდები მოიგო.[24][25]

ოთხ ბრძოლაში სამი მარცხის შემდეგ, ნეითმა განიხილა 170 ფუნტ (ქვესაშუალო) წონით კატეგორიაში სამუდამოდ გადასვლა და განაცხადა: „მე არ მაქვს იმდენი ანაზღაურება, რომ ამდენი წონის დაკლება მიღირდეს, ამიტომ მირჩევნია 170 ფუნტში ვიბრძოლო და 155 ფუნტზე მხოლოდ ხანდახან ჩამოვიდე“.[26]

დიასის დებიუტი ქვესაშუალო წონაში შედგა 2010 წლის 27 მარტს, ტურნირზე UFC 111, Miletich Fighting Systems-ის წარმომადგენლისა და სტრაიკინგის (დგომში ბრძოლის) სპეციალისტის, რორი მარკჰემის წინააღმდეგ.[27] აწონვაზე მარკჰემმა 177 ფუნტი დააფიქსირა, მაშინ როცა დიასმა ქვესაშუალო წონის ლიმიტი — 171 ფუნტი ჩააბარა; ამის გამო ბრძოლა შუალედურ წონაში (catchweight) გადავიდა. დიასმა ბრძოლა პირველსავე რაუნდში ტექნიკური ნოკაუტით (TKO) მოიგო.

მარკჰემზე გამარჯვების შემდეგ დიასმა განაცხადა, რომ ორ წონით კატეგორიაში იასპარეზებდა. მისი შემდეგი ბრძოლა კვლავ ქვესაშუალო წონაში შედგა ყოფილი პროფესიონალი მოკრივის, მარკუს დევისის წინააღმდეგ, 2010 წლის 28 აგვისტოს, ტურნირზე UFC 118.[28] დიასმა დევისი ბოლო რაუნდში გილიოტინის მახრჩობელა ილეთით (guillotine choke) გათიშა; ამ ორთაბრძოლამ მათ მოუტანა 60,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“ (Fight of the Night).[29]

'''2011'''

დიასი შემდეგში სამხრეთკორეელ მებრძოლს, დონ ჰიუნ კიმს დაუპირისპირდა 2011 წლის 1 იანვარს, ტურნირზე UFC 125.[30] დიასმა ბრძოლა მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით (unanimous decision) წააგო.

2011 წლის 30 აპრილს, ტურნირზე UFC 129, დიასი რორი მაკდონალდს შეხვდა.[31] დიასმა ვერ შეძლო მნიშვნელოვანი შეტევების განხორციელება და მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით დამარცხდა. ამ მარცხის შემდეგ დიასმა განაცხადა, რომ ის კვლავ მსუბუქ წონით კატეგორიაში დაბრუნდებოდა.[32]

2011 წლის 24 სექტემბერს, ტურნირზე UFC 135, დიასმა პირველსავე რაუნდში ხელის მტკივნეული ილეთით (armbar submission) დაამარცხა PRIDE-ის მსუბუქი წონის ყოფილი ჩემპიონი თაკანორი გომი.[33] ამ გამოსვლისთვის მან მიიღო 75,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის საუკეთესო მტკივნეული/მახრჩობელა ილეთი“ (Submission of the Night).[34]

ტურნირზე UFC 141 დიასმა დონალდ სერონე მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით (30–27, 30–27 და 29–28) დაამარცხა,[35] რისთვისაც ორივე მონაწილემ მიიღო 75,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“ (Fight of the Night).[36] მიუხედავად იმისა, რომ სერონემ ფეხის ქვედა მოცელვებით (sweeping leg kicks) რამდენჯერმე დააგდო მიწაზე, დიასმა კარიერაში ერთ-ერთი საუკეთესო ბრძოლა ჩაატარა. მან CompuStrike-ის რეკორდიც კი დაამყარა — სერონეზე გამარჯვების გზაზე განხორციელებული დარტყმების 82% მიზანში მოახვედრა.[37]

'''2012'''

რამდენიმეწლიანი ვარჯიშის შემდეგ, დიასმა სეზარ გრეისისგან ბრაზილიური ჯიუ-ჯიცუს შავი ქამარი მიიღო.[38] მას შავი ქამარი გადაეცა ერთი თვით ადრე ბრძოლამდე ჯიმ მილერთან, რომელიც ასევე ბრაზილიური ჯიუ-ჯიცუს შავი ქამრის მფლობელია.

შემდეგ ბრძოლაში დიასი სწორედ ჯიმ მილერს დაუპირისპირდა 2012 წლის 5 მაისს, ტურნირზე UFC on Fox 3.[39] დიასმა პირველი ორი რაუნდის უმეტეს ნაწილში კრივით აჯობა მილერს და პირველი რაუნდის მიწურულს პირდაპირი მარცხენა დარტყმით ნოკდაუნშიც კი ჩააგდო იგი. მეორე რაუნდის დასასრულს, მილერმა თეიქდაუნი სცადა, რაც დიასმა დაბლოკა და კონტრშეტევაზე მოატრიალე გილიოტინის მახრჩობელა ილეთით (rolling guillotine choke) უპასუხა, რამაც მილერი იძულებული გახდა მეორე რაუნდის 4:09 წუთზე დანებებულიყო. ამ გამარჯვებამ დიასს კარიერაში მეხუთედ მოუტანა ბონუსი ნომინაციაში „ღამის საუკეთესო მტკივნეული/მახრჩობელა ილეთი“ (Submission of the Night), რომლის ღირებულებაც 65,000 დოლარს შეადგენდა.[40] ეს ასევე იყო პირველი შემთხვევა მილერის MMA კარიერაში, როდესაც ის ბრძოლის დასრულებამდე დაამარცხეს.[41]

2012 წლის 8 დეკემბერს, ტურნირზე UFC on Fox 5, დიასი ბენსონ ჰენდერსონს შეხვდა მთავარ ბრძოლაში UFC-ის მსუბუქი წონის ჩემპიონის ტიტულისთვის.[42] დიასმა ეს ცალმხრივი ორთაბრძოლა მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით წააგო.[43] საჩემპიონო ბრძოლამდე სამი კვირით ადრე დიასმა UFC-სთან რვაბრძოლიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი.[44]

'''2013'''

დიასი Strikeforce-ის მსუბუქი წონის ყოფილ ჩემპიონს, ჯოშ ტომსონს დაუპირისპირდა 2013 წლის 20 აპრილს, ტურნირზე UFC on Fox 7. მან ბრძოლა ტექნიკური ნოკაუტით (TKO) წააგო თავში დარტყმული ფეხისა და შემდგომი დარტყმების გამო; ამ დროს ნეითის ძმამ, ნიკ დიასმა, ფიზიკურად შეაგდო პირსახოცი ოქტაგონზე, რათა რეფერისთვის ბრძოლის შეწყვეტის ნიშანი მიეცა.[45][46] 2013 წლის 16 მაისს დიასს UFC-ის მიერ ასპარეზობა შეუჩერდა ქცევის კოდექსის დარღვევის გამო, რაც გამოწვეული იყო მის Twitter-ის გვერდზე ჰომოფობიური შეურაცხყოფის გამოყენებით. UFC-მ გამოხატა იმედგაცრუება და მას დისკვალიფიკაცია მიანიჭა;[47] საბოლოოდ, მას ბრძოლები 90 დღით აეკრძალა და 20,000 დოლარით დაჯარიმდა.[48]

2013 წლის 30 ნოემბერს, ტურნირის The Ultimate Fighter 18 Finale მთავარ ბრძოლაში, გრეი მეინარდთან მესამე, გადამწყვეტი შეხვედრა (rubber match) შედგა.[49] დიასმა პირველსავე რაუნდში ტექნიკური ნოკაუტით (TKO) გაიმარჯვა.[50] ბრძოლის ამგვარმა შეწყვეტამ მას კარიერაში პირველად მოუტანა ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ნოკაუტი“ (Knockout of the Night).[51]

'''2014'''

2014 წლის 5 მაისს, ნეით დიასი და კიდევ ერთი UFC-ის მებრძოლი, ტი ჯეი გრანტი, ორგანიზაციის მიერ არააქტიურობის გამო UFC-ის მსუბუქი წონის რეიტინგებიდან ამოიღეს.[52]

სპორტიდან ერთწლიანი ჩამოშორების შემდეგ, დიასი საკუთარი ინიციატივით აღებული პაუზიდან დაბრუნდა და 2014 წლის 13 დეკემბერს, ტურნირზე UFC on Fox 13, რაფაელ დოს ანჟოსს დაუპირისპირდა.[53] დიასმა წონა ვერ ჩააბარა და 160.6 ფუნტი დააფიქსირა. მას დამატებითი დრო მიეცა მსუბუქი წონის ლიმიტის დასაკმაყოფილებლად და წონა 155.2 ფუნტამდე ჩამოიყვანა. მიუხედავად ამისა, მას მაინც დაეკისრა ჯარიმა მისი ჰონორარის 20 პროცენტის ოდენობით, რომელიც რაფაელ დოს ანჟოსს გადაეცა. დიასმა, რომელიც ბრძოლის უმეტეს ნაწილში უმოტივაციოდ და გაღიზიანებულად გამოიყურებოდა, ეს ცალმხრივი შეხვედრა მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით (30–26, 30–26 და 30–27) წააგო.[54]

'''2015'''

დიასის სახელი მოკლედ დაუკავშირდა ქვესაშუალო წონის ორთაბრძოლას მეტ ბრაუნთან, რომელიც 2015 წლის 11 ივლისს, ტურნირზე UFC 189 უნდა გამართულიყო.[55] თუმცა, აპრილის შუა რიცხვებში ბრაუნმა გამოაცხადა, რომ ეს წყვილი გაუქმდა.[56]

კვლავ ერთწლიანი უმოქმედობის შემდეგ, დიასი დაბრუნდა მაიკლ ჯონსონთან დასაპირისპირებლად 2015 წლის 19 დეკემბერს, ტურნირზე UFC on Fox 17.[57] მან ბრძოლა მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით მოიგო, რასაც მოჰყვა UFC-ის ისტორიაში ერთ-ერთი ყველაზე სკანდალური და ცნობილი ბრძოლის შემდგომი ინტერვიუ. მან პირდაპირ ეთერში კონორ მაკგრეგორი გამოიწვია სიტყვებით: „ყველაფერს მართმევ, რისთვისაც ვშრომობ, ნაბიჭვარო, და მე შენს ტრაკს ვეჩხუბები“ (you're taking everything I work for, motherfucker, and I'ma fight your fucking ass).[58] ორთაბრძოლის ორივე მონაწილეს გადაეცა 50,000 დოლარიანი ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“ (Fight of the Night).[59]

'''2016'''

დიასი დაინიშნა შეცვლაზე კონორ მაკგრეგორთან დასაპირისპირებლად 2016 წლის 5 მარტს, ტურნირზე UFC 196, სადაც მან ტრავმირებული რაფაელ დოს ანჟოსი ჩაანაცვლა.[60] ვინაიდან დიასს ბრძოლამდე მხოლოდ თერთმეტი დღით ადრე შეატყობინეს, წონის დასაკლებად დროის სიმცირის გამო ორთაბრძოლა ქვესაშუალო წონაში (170 ფუნტი) შედგა.[61] დიასმა ბრძოლა მეორე რაუნდში მახრჩობელა ილეთით (submission) მოიგო.[62] ამ გამარჯვებით დიასმა UFC-ში მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთით თავისი მეცხრე გამარჯვება მოიპოვა, რითაც ისტორიაში მეორე ადგილზე გაუტოლდა როის გრეისის. ორივე მებრძოლს გადაეცა ბონუსი ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“, ხოლო დიასს დამატებით გადაეცა ბონუსი ნომინაციაში „ღამის საუკეთესო გამოსვლა“ (Performance of the Night), რამაც ჯამში 100,000 დოლარი შეადგინა.[63]

მაკგრეგორთან რევანში დაინიშნა 2016 წლის July 9-ს, ტურნირზე UFC 200.[64][65] თუმცა, 19 აპრილს UFC-მ გამოაცხადა, რომ მაკგრეგორი მოიხსნა ღონისძიებიდან მას შემდეგ, რაც მან ვერ შეასრულა ბრძოლასთან დაკავშირებული მედია ვალდებულებები ლას-ვეგასში.[66] ამის გამო, მაკგრეგორთან ბრძოლა მომდევნო თვეში გადაიდო და შედგა ტურნირზე UFC 202, კვლავ ქვესაშუალო წონაში.[67] დიასმა რევანში უმრავლესობის გადაწყვეტილებით (majority decision) წააგო.[68] ეს შეხვედრა კიდევ ერთხელ დაჯილდოვდა ბონუსით ნომინაციაში „ღამის ბრძოლა“.[69]

UFC 202-ის ბრძოლის შემდგომ პრესკონფერენციაზე დიასმა დაარღვია USADA-ს (აშშ-ის ანტისადოპინგო სააგენტო) წესი, როდესაც ბრძოლის დასრულებიდან ოთხი საათის განმავლობაში CBD-ის (კანაბიდიოლის) ელექტრონული სიგარეტი (vape pen) მოწია. მას სანქცია არ დაეკისრა, რადგან CBD არ ითვლება დოპინგად (PED). ამ შემთხვევიდან მალევე, USADA-მ შეცვალა თავისი წესები და CBD აკრძალული ნივთიერებების სიიდან ამოიღო.[70]

'''2018'''

ორწლიანი პაუზის შემდეგ, 2018 წლის 3 აგვისტოს გამოცხადდა, რომ დიასის დაბრუნება იგეგმებოდა 3 ნოემბერს დასტინ პუარიეს წინააღმდეგ, მსუბუქ წონაში. ეს ორთაბრძოლა ტურნირის UFC 230-ის მეორე მთავარი მოვლენა (co-headliner) უნდა ყოფილიყო.[71] თუმცა, 2018 წლის 9 ოქტომბერს ცნობილი გახდა, რომ პუარიე ბრძოლას ტრავმის გამო გამოეთიშა და, შედეგად, შეხვედრა გაუქმდა.[72]

'''2019'''

ნეით დიასი ასპარეზობას 17 აგვისტოს, ტურნირზე UFC 241 დაუბრუნდა. ის ქვესაშუალო წონის ბრძოლაში ენტონი პეტისს დაუპირისპირდა, რომელიც ღონისძიების მეორე მთავარი მოვლენა (co-main event) იყო.[73] დომინანტური გამოსვლის შემდეგ, მან ბრძოლა მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით მოიგო.[74]

2019 წლის 2 ნოემბერს, ტურნირის UFC 244-ის მთავარ ბრძოლაში, დიასი ხორხე მასვიდალს შეხვდა.[75] უნიკალურ სიტუაციაში, UFC-ის პრეზიდენტმა დანა უაითმა დაადასტურა, რომ ეს სათაურო ორთაბრძოლა იყო საგანგებოდ შექმნილი საიუბილეო „ყველაზე მაგარი ნაბიჭვრის“ ('BMF' - baddest motherfucker) ქამრისთვის.[76] ბრძოლის უმეტეს ნაწილში მასვიდალის დომინირების შემდეგ, დიასმა ტექნიკური ნოკაუტით (TKO) წააგო მესამე და მეოთხე რაუნდებს შორის, როდესაც ოქტაგონთან მყოფმა ექიმმა დაადგინა, რომ დიასის მარჯვენა თვალის ზემოთ არსებული ჭრილობის გამო მას ბრძოლის გაგრძელება აღარ შეეძლო.[77]

'''2021'''

დიასი ლეონ ედვარდსს უნდა დაპირისპირებოდა 2021 წლის 15 მაისს, ტურნირზე UFC 262, როგორც ღონისძიების მეორე მთავარი ორთაბრძოლა. ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც არა-მთავარი და არასაჩემპიონო ბრძოლა ოფიციალურად 5-რაუნდიანი დაიგეგმა.[78] თუმცა, დიასის მიერ მიღებული მცირე ტრავმის გამო, შეხვედრა გადაიტანეს ტურნირზე UFC 263, სადაც ის საბოლოოდ მაინც ხუთრაუნდიანი ფორმატით შედგა.[79] ედვარდსი აკონტროლებდა ბრძოლის აბსოლუტურ უმეტესობას, მაგრამ მეხუთე რაუნდის მიწურულს დიასის დარტყმებისგან მძიმე ნოკდაუნის ზღვარზე (stunned badly) აღმოჩნდა. ედვარდსმა ბრძოლა მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით (49–46, 49–46, 49–46) მოიგო.[80]

'''2022'''

UFC-სთან არსებული კონტრაქტის ბოლო ბრძოლაში, დიასი ხამზატ ჩიმაევს უნდა დაპირისპირებოდა 2022 წლის 10 სექტემბერს, ტურნირის UFC 279-ის მთავარ ორთაბრძოლაში.[81] თუმცა, 9 სექტემბრის ოფიციალურ აწონვაზე ჩიმაევმა 178.5 ფუნტი დააფიქსირა, რაც ქვესაშუალო წონის არასაჩემპიონო ლიმიტზე შვიდნახევარი ფუნტით მეტი იყო.[82] წონის ვერჩაბარების გამო ჩიმაევი დიასთან ბრძოლიდან მოიხსნა. მის ნაცვლად, მთავარ ბრძოლაში დიასი ტონი ფერგიუსონს შეხვდა.[83] დიასმა ბრძოლა მეოთხე რაუნდში გილიოტინის მახრჩობელა ილეთით (guillotine choke) მოიგო.[84] ამ გამარჯვებამ დიასს კარიერაში მეორედ მოუტანა ბონუსი ნომინაციაში „ღამის საუკეთესო გამოსვლა“ (Performance of the Night).[85] ფერგიუსონთან ბრძოლამდე დიასმა უარი თქვა UFC-სთან კონტრაქტის განახლებაზე, რამაც ორთაბრძოლის დასრულებისთანავე ის თავისუფალ აგენტად აქცია.[86]

'''დაბრუნება (2026)'''

2026 წლის 16 მარტს გამოცხადდა, რომ ოთხწლიანი პაუზის შემდეგ დიასი MMA-ში დაბრუნდებოდა Most Valuable Promotions-ის ეგიდით, ტურნირზე MVP MMA 1, სადაც მისი მეტოქე მაიკ პერი იქნებოდა. ბრძოლა გაიმართა 2026 წლის 16 მაისს, ინგლვუდში, კალიფორნიაში, Intuit Dome-ის არენაზე.[87] დიასმა ბრძოლა მეორე რაუნდის ბოლოს ტექნიკური ნოკაუტით (TKO) წააგო, მას შემდეგ რაც მისმა კუთხემ ორთაბრძოლა შეაჩერა (corner stoppage).[88]

==საკრივე კარიერა==

'''დიასი პოლის წინააღმდეგ'''

თავისუფალი აგენტი გახდომის შემდეგ, დიასმა ძალების მოსინჯვა პროფესიონალურ კრივში გადაწყვიტა. 2023 წლის 12 აპრილს გამოცხადდა, რომ დიასის დებიუტი პროფესიონალურ კრივში ჯეიკ პოლის წინააღმდეგ შედგებოდა. ორთაბრძოლა გაიმართა 2023 წლის 5 აგვისტოს, დალასში, ტეხასში, American Airlines Center-ის არენაზე.[89] პოლმა დიასი მსაჯების ერთსულოვანი გადაწყვეტილებით დაამარცხა, ქულებით: 98–91, 98–91 და 97–92.[90][91]

'''დიასი მასვიდალის წინააღმდეგ'''

2024 წლის 13 მარტს გამოცხადდა, რომ დიასი ხორხე მასვიდალს დაუპირისპირდებოდა 2024 წლის 1 ივნისს, ლოს-ანჯელესში, კალიფორნიაში, Kia Forum-ის არენაზე,[92] 10-რაუნდიან ორთაბრძოლაში ქვემძიმე წონით კატეგორიაში.[93] 2024 წლის 7 მაისს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ბრძოლა გადაიდო 2024 წლის 6 ივლისისთვის და ჩატარდებოდა Honda Center-ში, ანაჰაიმში, კალიფორნიაში.[94][95][96] 2024 წლის 13 მაისს ღონისძიების ახალი თარიღი ოფიციალურად დადასტურდა 2024 წლის 6 ივლისს.[97][98] დიასმა ბრძოლა უმრავლესობის გადაწყვეტილებით (majority decision) მოიგო.[99][100]

ხორხე მასვიდალთან საკრივე მატჩის შემდეგ, დიასმა სასამართლოში უჩივლა Fanmio-ს და მის მფლობელ სოლომონ ენგელს თაღლითობისა და კონტრაქტის პირობების დარღვევის გამო; ის ამტკიცებდა, რომ დაპირებული 10 მილიონ დოლარიანი ჰონორარიდან მას მხოლოდ 1 მილიონი დოლარი გადაუხადეს.[101]

==პირადი ცხოვრება==
დიასის უფროსი ძმა, ნიკ დიასი, ასევე პროფესიონალი MMA მებრძოლია.[70] ძმები დიასები აქტიურად უჭერენ მხარს კანაფის (მარიხუანას) გამოყენებას და აქვთ ლიცენზირებული მარიხუანის მზა სიგარეტების (pre-rolls) საკუთარი ხაზიც კი, რომელსაც კომპანია California Finest აწარმოებს.[102][103][104][105] ისინი ამჟამად მართავენ ბრაზილიური ჯიუ-ჯიცუს სკოლას სტოკტონში, კალიფორნიაში (Nick Diaz Academy) და დააფუძნეს CBD (კანაბიდიოლის) მწარმოებელი კომპანია სახელწოდებით Game Up Nutrition.[106] ნეითი 18 წლის ასაკიდან ძირითადად ვეგანია,[107][108] თუმცა აღიარებს, რომ დროდადრო თევზსაც მიირთმევს.[109] 2018 წლის 20 ივნისს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ დიასის შეყვარებულმა გოგონამ მათი ქალიშვილი გააჩინა.[110]

2022 წლის აგვისტოში დიასმა საჯაროდ დაუჭირა მხარი UFC-ის ვეტერან თანამებრძოლს, BJ პენს, ჰავაის გუბერნატორის არჩევნებში.[111]

2022 წლის სექტემბერში დიასმა გამოაცხადა, რომ აფუძნებდა საბრძოლო სპორტის პრომოუტერულ კომპანიას — Real Fight Inc.[112] დიასი ყოველთვის ინარჩუნებდა კავშირს საკუთარ ფესვებთან, ხშირად ეხმარებოდა სტოკტონის ადგილობრივ თემს და ჩართული იყო ახალგაზრდა მებრძოლების მხარდაჭერაში, რითაც ხელს უწყობდა ნიჭიერი მებრძოლების ახალი თაობის აღზრდას.[113] იმ ყურადღების გამო, რაც დიასმა ქალაქ სტოკტონს მოუტანა, 2022 წლის დეკემბერში, Stockton Kings-ის საკალათბურთო მატჩის დროს, ქალაქის მერმა მას სტოკტონის სიმბოლური გასაღები გადასცა.[114]

2022 წლის ოქტომბერში დიასი ჩაერთო კულისებს მიღმა მომხდარ ჩხუბში ჯეიკ პოლისა და ანდერსონ სილვას საკრივე მატჩზე, რის გამოც იგი ღონისძიებიდან გააძევეს.[115]

2023 წლის აპრილში გავრცელდა კადრები, სადაც ასახული იყო დიასის მონაწილეობა ქუჩის შელაპარაკებაში, რომელიც მისი მხრიდან ერთ-ერთი მამაკაცის გათიშვით (მახრჩობელა ილეთით გონების დაკარგვამდე მიყვანით) დასრულდა.[116] ამის გამო დიასის დაკავების ორდერი გაიცა, რის შემდეგაც, 27 აპრილს, დილის 7:10 საათზე, ის ნიუ-ორლეანის პოლიციის დეპარტამენტში გამოცხადდა; მას ბრალად ედებოდა მეორე ხარისხის ფიზიკური შეურაცხყოფა (second-degree battery).[117] დიასის ადვოკატი ამტკიცებდა, რომ მებრძოლი თავდაცვის მიზნით მოქმედებდა, რის შემდეგაც ის 10,000 დოლარიანი გირაოს სანაცვლოდ გაათავისუფლეს.[118] 2023 წლის 25 სექტემბერს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ორლეანის მუნიციპალიტეტი (Orleans Parish) დიასის წინააღმდეგ საქმის წარმოებას აღარ გააგრძელებდა, რადგან ვიდეომასალამ, მკაფიო ფოტოებმა და მრავალრიცხოვან მოწმეთა ჩვენებებმა დაადასტურა, რომ მისი მოქმედება სრულად თავდაცვითი ხასიათის იყო.[119]

2024 წლის 24 აგვისტოს, Caesars Palace-ში მდებარე ღამის კლუბ Omnia-ში, რიგში დგომისას, დიასი სავარაუდოდ დაუპირისპირდა დაცვის თანამშრომელს და მას სახეში „გაშლილი ხელი“ ჰკრა. ოქტომბერში დიასის წინააღმდეგ ფიზიკური შეურაცხყოფის მცირე დანაშაულის (misdemeanor battery) მუხლით საქმე აღიძრა. ბრალის დამტკიცების შემთხვევაში, მას ექვს თვემდე პატიმრობა და 1,000 დოლარიანი ჯარიმა ემუქრება.[120][121]

==ჩემპიონატები და მიღწევები==

'''Ultimate Fighting Championship'''

*პროექტ The Ultimate Fighter 5-ის გამარჯვებული

*ღამის საუკეთესო ბრძოლა / Fight of the Night (რვაჯერ): ჯოშ ნირის, კლეი გუიდას, ჯო სტივენსონის, მარკუს დევისის, დონალდ სერონეს, მაიკლ ჯონსონისა და კონორ მაკგრეგორის (x2) წინააღმდეგ[20][21][22][29][36][59][63][69]

*ფრენკი ედგართან და ქაბ სვანსონთან ერთად იყოფს მეოთხე ადგილს UFC-ის ისტორიაში ყველაზე მეტი „ღამის ბრძოლის“ ბონუსების რაოდენობით (8)

*ღამის ნოკაუტი / Knockout of the Night (ერთხელ): გრეი მეინარდთან მე-2 ბრძოლაში[17]

*ღამის საუკეთესო გამოსვლა / Performance of the Night (ორჯერ): კონორ მაკგრეგორთან 1-ელ ბრძოლაში და ტონი ფერგიუსონის წინააღმდეგ[63][85]

*ღამის საუკეთესო მტკივნეული/მახრჩობელა ილეთი / Submission of the Night (ხუთჯერ): ალვინ რობინსონის, კურტ პელეგრინოს, მელვინ გილარდის, თაკანორი გომისა და ჯიმ მილერის წინააღმდეგ[18][19][23][34][40]

*ჯიმ მილერთან ერთად იყოფს მეოთხე ადგილს UFC-ის ისტორიაში ბრძოლის შემდგომი ბონუსების (Post-Fight bonuses) საერთო რაოდენობით (16)[122]

*ჯიმ მილერთან ერთად იყოფს პირველ ადგილს UFC-ის ისტორიაში გილიოტინის მახრჩობელა ილეთით გამარჯვებების რაოდენობით (5)[123]

*ჯო ლოზონთან ერთად იყოფს მეოთხე ადგილს UFC-ის მსუბუქი წონის დივიზიონის ისტორიაში მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთებით მოპოვებული გამარჯვებების რაოდენობით (7)[124]

*როის გრეისისთან ერთად იყოფს მეხუთე ადგილს UFC-ის ისტორიაში მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთებით მოპოვებული გამარჯვებების საერთო რაოდენობით (10)[122]

*მეხუთე ადგილი UFC-ის ისტორიაში მიზანში მოხვედრილი დარტყმების საერთო რაოდენობით (2487)[122]

*ნიკ ლენცთან ერთად იყოფს მეოთხე ადგილს UFC-ის ისტორიაში მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთების გამოყენების მცდელობების რაოდენობით (26)[122]

'''UFC.com-ის ჯილდოები'''

*2008: წლის მე-9 საუკეთესო მებრძოლი,[125] წლის მე-7 საუკეთესო მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთი კურტ პელეგრინოს წინააღმდეგ,[126] წლის მე-7 საუკეთესო ბრძოლა კურტ პელეგრინოს წინააღმდეგ[127] და წლის მე-8 საუკეთესო ბრძოლა ჯოშ ნირის წინააღმდეგ[128]

*2011: წლის მე-5 საუკეთესო მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთი თაკანორი გომის წინააღმდეგ[129] და წლის მე-6 საუკეთესო ბრძოლა დონალდ სერონეს წინააღმდეგ[130]

*2012: წლის მე-4 საუკეთესო მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთი ჯიმ მილერის წინააღმდეგ[131]

*2016: წლის მე-5 უდიდესი სიურპრიზი/აფსეტი (Upset of the Year) კონორ მაკგრეგორთან 1-ელ ბრძოლაში[132] და წლის მე-2 საუკეთესო ბრძოლა კონორ მაკგრეგორთან მე-2 ბრძოლაში[133]

'''MMA Junkie'''

*2016: წლის მე-3 საუკეთესო ბრძოლა კონორ მაკგრეგორთან მე-2 ბრძოლაში (UFC 202)[134]

*2016: წლის მე-5 საუკეთესო ბრძოლა კონორ მაკგრეგორთან 1-ელ ბრძოლაში (UFC 196)[134]

*2016: მარტის თვის საუკეთესო ბრძოლა კონორ მაკგრეგორის წინააღმდეგ[135]

*2016: აგვისტოს თვის საუკეთესო ბრძოლა კონორ მაკგრეგორის წინააღმდეგ[136]

*2019: ნოემბრის თვის საუკეთესო ბრძოლა ხორხე მასვიდალის წინააღმდეგ[137]

'''Sherdog'''

*2011: All-Violence სიმბოლური პირველი გუნდის წევრი[138]

'''World MMA Awards'''

*2016: წლის საუკეთესო მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთი კონორ მაკგრეგორთან 1-ელ ბრძოლაში (UFC 196)[139]

'''Wrestling Observer Newsletter'''

*2016: წლის საუკეთესო დაპირისპირება/ფეუდი (Feud of the Year) კონორ მაკგრეგორის წინააღმდეგ[140]

'''Fight Matrix'''

*2019: წლის საუკეთესო დაბრუნება (Comeback Fighter of the Year)[141]

'''Yahoo Sports'''

*2016: წლის საუკეთესო ბრძოლა კონორ მაკგრეგორთან მე-2 ბრძოლაში (UFC 202)[142]

'''MMA Fighting'''

*2008: წლის მე-2 საუკეთესო მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთი UFC-ში კურტ პელეგრინოს წინააღმდეგ ტურნირზე UFC Fight Night: Florian vs. Lauzon[143]

'''CBS Sports'''

*2016: წლის მე-2 საუკეთესო ბრძოლა UFC-ში კონორ მაკგრეგორთან მე-2 ბრძოლაში (UFC 202)[144]

*2016: წლის მე-6 საუკეთესო ბრძოლა UFC-ში კონორ მაკგრეგორთან 1-ელ ბრძოლაში (UFC 196)[145]

'''Sportsnet'''

*2016: წლის საუკეთესო მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთი UFC-ში კონორ მაკგრეგორთან 1-ელ ბრძოლაში (UFC 196)[146]

'''Combat Press'''

*2016: წლის საუკეთესო მახრჩობელა/მტკივნეული ილეთი კონორ მაკგრეგორთან 1-ელ ბრძოლაში (UFC 196)[147]

'''სახელმწიფოებრივი / ადგილობრივი'''

*ქალაქ სტოკტონის სიმბოლური გასაღები: 2022 წლის 3 დეკემბერი[148]

==სქოლიო==
{{სქოლიო}}
{{DEFAULTSORT:დიაზი, ნეითი}}</text>
      <sha1>d41japyeyo8ka4m3z3h4bjh49dmhioj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1924 წელი ავსტრალიაში</title>
    <ns>0</ns>
    <id>894487</id>
    <revision>
      <id>5427455</id>
      <timestamp>2026-07-05T11:37:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Tinatin kokhreidze55</username>
        <id>178881</id>
      </contributor>
      <comment>ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}}</comment>
      <origin>5427455</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="146" sha1="tnbhnxiad3lqppmq30sokov09v5fww0" xml:space="preserve">{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Tinatin kokhreidze55|Tinatin kokhreidze55]].|5|07|2026}}</text>
      <sha1>tnbhnxiad3lqppmq30sokov09v5fww0</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>